
[125B] ། །བསྒོམ་པའི་རིམ་པ་མདོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །དལ་འབྱོར་རྙེད་དཀའ་བཤེས་གཉེན་བསྟེན། །སྟོན་པ་རྗེས་དྲན་མི་རྟག་བསྒོམ། །
ཡིད་འབྱུང་བ་དང་འཕགས་པའི་བདེ་ན། །མི་ལྡོག་ང་ཡི་འཁོར་ལོ་དང། །འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་གཏམ། །བརྒྱད་པོ་འདི་ནི་སྤྱི་སྡོམ་ཡིན། །དལ་འབྱོར་གྱི་རྟེན་རྙེད་པར་དཀའ་བ་ནི་གཙུག་ན་རིན་པོ་ཆེས་ཞུས་པ་ལས། དལ་འབྱོར་མིར་སྐྱེ་རྙེད་པ་ཤིན་ཏུ་དཀའ། །
འདྲེན་པ་མཐོང་བ་ཤིན་ཏུ་རྙེད་པར་དཀའ། །ཞི་བའི་ཆོས་ཀྱང་ཐོས་པ་རྙེད་པར་དཀའ། །ཚུལ་ཁྲིམས་དད་པའང་ཤིན་ཏུ་རྙེད་པར་དཀའ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ལྷའི་བུ་བློ་གྲོས་རབ་གནས་ཀྱིས་ཞུས་པ་ལས་ཀྱང། མི་ཁོམ་བརྒྱད་པོ་ཐམས་ཅད་རྣམ་སྤངས་ཤིང། །ཁོམ་
པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྙེད་དཀའ་ཐོབ་འགྱུར་ལ། །སངས་རྒྱས་འབྱུང་དང་ཡུན་དུ་གནས་པ་དང། །དེ་བཞིན་བསྟན་ལ་དད་པ་ཐོབ་པ་དཀའ། །མི་ཡི་སྲིད་པ་རྙེད་པར་དཀའ་བས་ན། །རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་བསྟན་ལ་ལེགས་བརྩོན་གྱིས། །སྒྲ་ལ་འཆེལ་ཅིང་འདུག་པར་མ་
བྱེད་པར། །ཆོས་ཐོས་གྱུར་ནས་རྟག་ཏུ་ནན་ཏན་གྱིས། །ཆོས་སྨྲའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གང་ཡིན་བསྟེན་གྱིས་ལ། །སྡིག་པའི་གྲོགས་ལ་ལན་འགའ་འང་མ་བསྟེན་ཅིག་ཅེས་གསུངས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང། དགེ་སློང་དག་མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་དང་
བྲལ་ཏེ། མིའི་ལུས་ཐོབ་པར་དཀའ་བ་ཐོབ་ནས་ང་དང་ཕྲད་པར་གྱུར་ན་དོན་མེད་པར་ཆུད་མི་གསན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཁྱེད་རྣམས་བག་མེད་པར་མི་བྱའོ། །དགེ་སློང་དག་ཇི་ལྟར་ན་ཡང་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེའི་མཁར་བརྒྱན་ཅིང། ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། ཤེས་རབ་
ཀྱི་ར་བ་[?]དང། འོབས་དང་ཉེ་འཁོར་ལྟ་བུར་འགྱུར་བ་སོམས་ཤིག་ཁྱེད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རིན་པོ་ཆེ་མཁར་ལྟ་བུ་ལ་ཕྲད་པའི་འོག་ཏུ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་སྒྱུ་མ་དང་བཅས་པ་ཁས་ལེན་པ་མི་རིགས་སོ། །དཔེར་ན་ཚོང་དཔོན་དག་རིན་པོ་ཆེ་ཡང་དག་པའི་གླིང་དུ་ཕྱིན་ན་གྱོ་མོ་དང་རྡོ་

[126A]༄༅། །བླངས་ཏེ་ཕྱིར་ཁྱིམ་དུ་འོངས་པ་དང་འདྲ་བར་ཁྱེད་ཀྱང་རིན་པོ་ཆེའི་གླིང་དུ་ཕྱིན་ནས་རྫས་སྒྱུ་མ་དག་ལེན་ཏོ། །དགེ་སློང་དག་ཞུམ་པའི་བསམ་པས་ཆོག་པའི་སེམས་མ་སྐྱེད་ཅིག་ཁྱེད་རྣམས་རབ་ཏུ་བྱུང་མོད་ཀྱི། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པར་མི་བྱེད་
དོ༑ །དགེ་སློང་དག་ཁ་དོག་བསྒྱུར་བའི་གོས་ངུར་སྨྲིག་གྱོན་མོད་ཀྱི། སེམས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པའི་ཆོས་ལ་ཞེན་པར་མ་གྱུར་ཏོ། །དགེ་སློང་དག་བསོད་སྙོམས་ལ་ཞུགས་ཏེ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་མོད་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཟས་མ་མྱོང་ངོ། །དགེ་སློང་དག་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་མོད་ཀྱི་
ཡང་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་མ་བྱས་སོ། །དེ་བས་ན་ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་དཔའ་ཞིང་རྟུལ་ཕོད་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་གཞོམ་པ་ལ་བརྩོན་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་གསུངས་སོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བརྟེན་པ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མདོ་
ལས༑ དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བརྟེན་པ་ནི་ལམ་སྟེ། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བརྟེན་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོངས་སུ་དག་པར་འགྱུར་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་ལས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་དགེ་བ་བཅུ་སྤོང་བར་བྱེད་ཅིང་དགེ་བ་བཅུ་སྤྱོད་པར་བྱེད་དེ། དོན་དེ་ལྟ་བས་ན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དག་པའི་ཆོས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྟོན་ཅིང་ཇི་ལྟར་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པའོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་བདག་སྲོག་མི་གཅོད་པས་གཞན་
ལ་སྲོག་མི་གཅོད་པ་སྟོན་པ་ན་བདག་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པ་ནས་གཞན་ཡང་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་དུ་འཇུག་སྟེ། དེ་ནི་ཡང་དག་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཞེས་བྱའོ། །བདག་བྱང་ཆུབ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པས་གཞན་ཡང་དེ་ལ་དགོད་པ་དང། བདག་
དད་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་དང། སྦྱིན་པ་དང། མང་དུ་ཐོས་པ་དང། ཤེས་རབ་བསྒོམས་པས་གཞན་ཡང་དེ་ལ་འགོད་པ་དང། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བའི་ཆོས་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགེ་བའི་ཆོས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཅི་བྱེད་དོ་ཅོག་བདག་ལ་བདེ་

[126B] རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་དག་བདེ་བར་སྦྱོར་བ་དང། གཞན་གྱི་ཉེས་པ་མཐོང་ཡང་སྐྱོན་མི་སྨྲ་བ་སྟེ། རྟག་ཏུ་དགེ་བའི་ཆོས་འབའ་ཞིག་སྨྲའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་ལས་དེ་བླ་མ་ལ་བརྟེན་ན་དགེ་བའི་ཆོས་འཕེལ་བ་དང་སྡིག་པ་འགྲིབ་པོ་སྙམ་
སྟེ་མཁན་པོ་ཐོས་པ་མང་ཡང་རུང། ཉུང་ཡང་རུང། ཤེས་སམ་མི་ཤེས་ཀྱང་རུང། ཚུལ་ཁྲིམས་ལྡན་ནམ་མི་ལྡན་ཡང་རུང་སྟེ། དེ་ལ་སྟོན་པའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་སྟོན་པ་ལ་དགའ་ཞིང་དད་པ་ལྟར་མཁན་པོ་ལ་ཡང་བྱེད་དོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །རྒྱལ་བའི་
ཡུམ་ལས་ཀྱང་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོ་དག་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱའོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དང། མཚན་མ་མེད་པ་ལ་སོགས་པར་སྟོན་པ་དག་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་བསྙེན་པར་བྱ། གུས་པར་བྱ། བསྙེན་བཀུར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་
རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་ཤིན་ཏུ་གུས་པ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ཕོངས་པར་བྱའོ། །རབ་ཏུ་དང་བར་བྱའོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཟིན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་
པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མདོ་ལས། ཆོས་གཅིག་ལ་གང་བསྒོམ་ཞིང་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དེས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མྱ་ངན་དང། སྡུག་བསྔལ་དང། འཁྲུག་པ་རྣམས་བྱང་ཞིང་དག་པའི་ཆོས་ཐོབ་
པར་གསུངས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། །སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཕལ་པོ་ཆེ་ནས། ཇི་ལྟར་ས་བོན་རོ་གཅིག་ཀྱང། །ས་བོན་ཚུལ་བཞིན་མྱུ་གུ་སྟོན། །བྱམས་དང་སྡང་བར་སེམས་པ་མེད། །སངས་རྒྱས་ཡོན་ཕུལ་དེ་བཞིན་ནོ། །
ཞེས་གསུངས་སོ། །ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པའི་མདོ་ལས། འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་མེ་ནི་ཤིང་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་མོད་ཀྱི། རྐྱེན་དང་རྩོལ་བ་མ་ཚང་བར་མེ་མི་འབར་ཞིང་དགོས་པ་རྣམས་མི་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་མོད་

[127A]༄༅། །ཀྱི་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་དང་རྩོལ་བ་མ་ཚང་ན་མི་འབྱུང་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱ་བ་རྣམས་ཀྱང་མི་མཛད་དོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས་དཔེར་ན་ས་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅིང་འགྱུར་བ་མེད་པར་གནས་ཏེ། དེ་ལ་ཁེ་འདོད་པས་སྨོན་ན་ལོ་ཏོག་ཕུན་
སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལས་བཟློག་ན་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅིང་འགྱུར་བ་མེད་པས་གནས་ཏེ། དེ་ལ་ཡོན་ཏན་འདོད་པ་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དད་པ་དང་དང་བ་དང་གུས་པ་བསྐྱེད་པ་དེ་དག་གིས་ཡོན་
ཏན་གྱི་ལོ་ཏོག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་དེ་ལས་རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་འཇུག་པ་བཅུས་སངས་རྒྱས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་སྟེ། རྒྱུ་མཐུན་པའི་སངས་རྒྱས་དང། རྣམ་པར་སྨིན་པ་
ལས་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སངས་རྒྱས་དང། སྨོན་ལམ་གྱི་སངས་རྒྱས་དང། སེམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་དང། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་དང། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དང། སྤྲུལ་པའི་སངས་རྒྱས་དང། བཏགས་པའི་སངས་རྒྱས་དང་
མདུན་དུ་བྱས་པའི་སངས་རྒྱས་སོ་ཞེས་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཕལ་པོ་ཆེ་ལས་ཀྱང། ཡང་དག་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ། །འདྲེས་པ་མེད་ཅིང་གནས་པ་མེད། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡིད་བཞིན་དུ། །གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་རབ་ཏུ་མཐོང། །ཞེས་གསུངས་
སོ༑ །ཡབ་དང་སྲས་མཇལ་བ་ལས། གང་ཞིག་གཞན་ལ་གསན་པར་མ་མཛད་པར། །རྟོགས་པར་དཀའ་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བ་ཡིས། །བྱང་ཆུབ་བླ་མེད་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པ། །དེ་ཡི་གསུང་ལ་སུ་ཞིག་ཡིད་མི་ཆེས། །སྐྱེ་དགུ་ཀུན་ལ་ཕ་བཞིན་ཐུགས་བརྩེ་བས། །སྟོབས་
བཅུ་ཐུགས་རྗེ་མངའ་བས་བྱམས་པར་དགོངས། །ཐུགས་རྗེས་ཐུགས་བརྩེས་སེམས་ཅན་གྲོལ་མཛད་ཀྱིས། །འདྲེན་པ་མི་མཆོག་ལ་ནི་དད་པ་སྐྱེ། །རྒ་དང་འཆི་བས་འཇིགས་པའི་ཉོན་མོངས་ལ། །རྒ་ཤི་མེད་མཆོག་མི་ལ་སྟོན་མཛད་ཅིང། །འཆི་མེད་གནས་སུ་སེམས་ཅན་

[127B] །འདྲེན་པ་མི་མཆོག་ལ་ནི་དད་པ་བསྐྱེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །ལྷ་མོ་དཔལ་གྱི་ཕྲེང་བ་སེང་གེའི་སྒྲས་ཞུས་པ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལ་དུས་ཀྱི་མཐའ་མ་མཆིས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཅན་དང། དུས་ཀྱི་མཐའ་མཆིས་པའི་ཐུགས་
དམ་མངའ་བ་མ་ལགས་ཏེ། དུས་ཀྱི་མཐའ་མེད་པར་ཐུགས་རྗེ་དང་དམ་བཅས་པས་སེམས་ཅན་ཨ་ལ་ལ་ཞེས་མཆི་བ་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ལ་ཡང་དག་པར་སྨྲ་བས་སྨྲ་བ་ལགས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་ལས་ཀྱང་ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་བུ་
སྨད་དང་ཁྱིམ་དང་ནོར་དང་འབྲུ་ལ་སྲིད་པས་འཁོལ་བས་སྙིང་པོ་མེད་པ་ལ་སྙིང་པོར་འདུ་ཤེས་པ་ཡིན་གྱི། དེ་དག་ལ་མི་རྟག་པ་བསྟན་པར་བྱའོ་ཞེས་དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེའོ། །ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་མི་རིགས་པས་འཚོ་བ་སྟེ་གཅིག་
ལ་གཅིག་འདྲིད་པར་གནས་པ་ཡིན་གྱི། དེ་དག་ལ་འཚོ་བ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཆོས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེའོ། །ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ཁྱིམ་གྱི་གནས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྣོད་དུ་ཤིན་ཏུ་ཉོན་མོངས་པ་ལ་རྟག་
ཏུ་དགའ་བ་ཡིན་གྱི། དེ་དག་ལས་འབྱུང་ཞིང་ཁམས་གསུམ་ལས་ཡང་དག་པར་འདའ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་སྟོན་ཏོ་ཞེས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་རྒྱུས་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་སྟེ། སྒྲུབ་པས་ཉེ་བར་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་ན་སེམས་ཅན་འདི་
དག་ནི་འཕགས་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ལ་ལེ་ལོ་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། དེ་དག་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ལ་ལྷུར་བླངས་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པར་ཆོས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེའོ། །ཀྱེ་མ་འཇིག་རྟེན་གནས་པ་འདི་ནི་སྐམ་ཞིང་
འདོད་པས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པ་སྟེ་ཆོག་མི་ཤེས་ཤིང་གཞན་གྱི་ནོར་འཕྲོག་པ་ཡིན་གྱི། དེ་དག་ལ་འཕགས་པའི་ནོར་དད་པ་ལ་སོགས་པ་བདུན་ལ་འགོད་དོ་ཞེས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གསང་བ་བསམ་གྱིས་

[128A]༄༅། །མི་ཁྱབ་པ་ལས་ཞི་བའི་བློ་གྲོས་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་བཟུང་སྟེ་གང་གའའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མིའི་ལུས་ཐོབ་པར་གྱུར་ལ། དེའི་ནང་ནས་སེམས་ཅན་གཅིག་གིས་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གཟུགས་
དང༑ མདོག་དང། རྟགས་དང། དབྱིབས་དང། སྤྱོད་ལམ་དུ་སེམས་ཤིང་མོས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་ལྟར་མོས་ཀྱང་ཞི་བའི་བློ་གྲོས་རྣམ་གྲངས་དེས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མོས་པ་ཚིམ་པར་མཛད་དེ། ཞི་བའི་བློ་གྲོས་འདི་
ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུའི་གསང་བའོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤུགས་འཆང་འདི་སྙམ་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱི་གཙུག་བལྟར་མི་མཐོང་ལ། སྐུ་ཚད་མེད་ཀྱང་མཐའ་ཡོངས་སུ་བཙལ་ལོ་སྙམ་ནས་སྟེང་གི་ཕྱོགས་གང་གའའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་བྱེ་བ་ཕྲག་
བརྒྱའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདས་ཏེ་པདྨ་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་སངས་རྒྱས་པདྨའི་དཔལ་གྱི་རྒྱལ་པོའི་སྤྱན་སྔར་ཕྱིན་ནས་བལྟས་ཀྱང་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། རིགས་ཀྱི་བུ་གང་ཡང་དཔེ་བཞག་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་
ཤེས་རབ་དང། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་དང། སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་དང་མཚན་གྱི་དཔེར་བྱ་བའི་དཔེ་འགོད་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་པའོ། །དཔེ་གཅིག་པོ་ནི་མ་གཏོགས་ཏེ་འདི་ལྟ་སྟེ་ནམ་མཁའོ་ཞེས་བྱ་བ་
ནས༑ འཇིག་རྟེན་མགོན་པོའི་སྤྱི་གཙུག་ཀྱང། །ནམ་མཁའི་ཁམས་དང་མཚུངས་པ་ལགས། །ནམ་མཁས་ཇི་བཞིན་ཁྱབ་གྱུར་པ། །སྐུས་ཀྱང་དེ་སྙེད་ཁྱབ་པ་ལགས། །སྐུ་ཡིས་ཇི་སྙེད་ཁྱབ་གྱུར་པ། །གསུང་གིས་ཀྱང་ནི་དེ་སྙེད་ཁྱབ། །གསུང་གིས་ཇི་སྙེད་ཁྱབ་
གྱུར་པ། །ཐུགས་ཀྱིས་ཀྱང་ནི་དེ་སྙེད་ཁྱབ། །གང་གིས་བྱང་ཆུབ་བློ་བསྐྱེད་པ། །དེ་སྙེད་བསོད་ནམས་ཁྱད་པར་བགྱིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཞི་བའི་བློ་གྲོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གི་གསང་བ་དང་ཕྲིན་ལས་གང་ཞེ་ན། ཞི་བའི་བློ་གྲོས་གང་གི་ནུབ་མོ་དེ་

[128B] །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་
དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་མི་མངའོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་གོ། །རྣམ་པར་མི་དཔྱོད་དོ། །དེ་དག་མེད་པ་དག་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་གསུང་ངོ་སྙམ་མོ། །བདག་ཅག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་ཀུན་ཤེས་སོ་སྙམ་
མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་ཞི་བའི་བློ་གྲོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་ནི་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་རྒྱས་པར་འགེངས་ཤིང་སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པ་ཚིམ་པར་མཛད་ཀྱང་གསུང་རབ་བཅུ་གཉིས་སྟོན་ཏོ། །གསལ་བར་བྱེད་དོ། །རབ་ཏུ་ཤེས་པར་བྱེད་དོ། །རབ་ཏུ་འཇོག་གོ། །
རྣམ་པར་འབྱེད་དོ། ཞེས་མི་དགོངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་མཽད་གལ་གྱི་བུ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ཇི་སྲིད་ཅིག་ཏུ་འགྲོ་བ་དཔག་པར་བྱའོ་སྙམ་ནས་རི་རབ་ཀྱི་རྩེ་མོར་ཕྱིན་ན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་དེ་ཁོ་
ན་འདྲ་བ་ཐོས་སོ། །གླིང་བཞི་ལས་ཀྱང་འདས་པ་ཁོར་ཡུག་ལས་ཀྱང་འདས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་ནུབ་ཕྱོགས་ལོགས་ཀྱི་ཞིང་གང་གའའི་ཀླུང་དགུ་བཅུ་རྩ་དགུའི་བྱེ་མ་སྙེད་འདས་པ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འོད་ཟེར་གྱི་རྒྱལ་པོ་བཞུགས་པ་དེར་ཕྱིན་པ་ན་ཡང་འདོམ་གང་ན་འདུག་པའི་མིའི་སྒྲ་
ཐོས་པ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་དེ་འདྲ་བ་ཁོ་ནར་ཐོས་སོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས་གསང་བའི་བདག་པོས་ཞི་བའི་བློ་གྲོས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཞི་བའི་བློ་གྲོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་ཀྱི་གསང་བ་དང་ཕྲིན་ལས་གང་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་ཐུགས་ལ་ལྡོག་པ་མི་མངའ། རྟོག་པ་མི་མངའ། འགྱུར་བ་མི་མངའ། ཐུགས་ཀྱི་ཚད་མི་མངའ། ཐུགས་ལ་འཁྲུལ་པ་མི་མངའ་བས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དེའི་ཡེ་ཤེས་མ་ཆགས་མ་ཐོགས་པར་འཇུག་གོ། །སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་

[129A]༄༅། །ལ་ཡང་གཟིགས་སོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཡང་རབ་ཏུ་མཁྱེན་ཏོ། །དེའི་སྟོབས་བཅུ་དང། མི་འཇིགས་པ་བཞི་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་ལ་ཡང་བསྙེལ་བ་མི་
མངའ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་དང་སྤྱོད་པ་དང་བསམ་པ་ལ་ཡང་ཡེ་ཤེས་ཆགས་པ་དང་ཐོགས་པ་མི་མངའ་ཞིང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཇུག་གོ། །ཞི་བའི་བློ་གྲོས་འདི་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་
ཀྱི་གསང་བ་དང་ཕྲིན་ལས་སོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །ལྷ་མོ་དཔལ་གྱི་ཕྲེང་བ་སེང་གེའི་སྒྲ་ཡིས་ཞུས་པ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་ལགས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ན་སྐྱབས་མ་མཆིས་པ་དང། སྐྱབས་རྟག་པ་དང། བསྟན་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཞེས་བགྱི་བ་ནི་ཐེག་པ་གཅིག་གི་
ལམ་བསྟན་པའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །དགེ་འདུན་ཞེས་བགྱེ་[?]བ་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་པའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །སྐྱབས་འདི་གཉིས་ནི་དེའི་ཡན་ལག་གི་སྐྱབས་ཞེས་བགྱི་སྟེ་སྐྱབས་ཀྱི་རབ་མ་ལགས་སོ། །དྲང་སྲོང་རྒྱས་པས་ཞུས་པ་ལས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ནི་རྒས་འཁོགས་གཏུགས་པས་འབྲས་བུ་
རྣམས་ལ་རྩོལ་བའི་རྔོ་མི་ཐོགས། བདག་ཁུར་ཆེན་པོ་ཁུར་བའི་རྔོ་མི་ཐོགས་སོ། །བདག་དང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང། ཆོས་དང། ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་དགེ་འདུན་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆིའོ། །བདག་དེང་སླན་ཆད་སློབ་མ་དང་བཅས་གཡོག་དང་བཅས་ཏེ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་
ལ་སྐྱབས་སུ་མཆིའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདུས་བྱས་མི་རྟག་པ་ཡིད་ལ་བྱ་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མདོ་ལས། མི་རྟག་པ་བསྒོམ་པ་ནི་ལམ་མ་ལགས་ཏེ། དེ་ཡང་དགེ་སློང་རྣམས་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། གང་ཞིག་མི་རྟག་པ་ལ་མང་དུ་བསྒོམས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་
པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །མཚན་མོ་བཟང་པོའི་མདོ་ལས་ཀྱང། སང་ཙམ་འཆི་ཡང་སུས་ཤེས་ཀྱི། །དེ་རིང་ཉིད་ནས་བརྟུན་ཏེ་བྱ། །འཆི་བདག་སྡེ་ཆེན་དེ་དག་ནི། །བདག་དང་ཤེས་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་འབྱུང་ངོ། །སྡོམ་པ་གསུམ་

[129B] བདག་ནི་མྱུར་དུ་འཆིའོ་ཞེས། །འཆི་བའི་འདུ་ཤེས་བསྒོམ་པར་བྱ། །དེ་ལས་ལོངས་སྤྱོད་བསགས་པ་ལས། །ལོངས་སྤྱོད་ལ་ནི་སྙིང་པོ་བླང། །བུ་དང་ཆུང་མའི་དོན་གྱི་ཕྱིར། །དེས་ནི་ནོར་དག་བསག་མི་བྱ། །ལུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་སྲོག་
རྣམས་ལ། །སྙིང་པོ་མྱུར་དུ་བླང་བར་བྱ། །བྱང་ཆུབ་དོན་དུ་འདུན་དྲག་སྐྱེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལས་ཀྱང། སྐྱེ་བ་ཡོད་ན་འཆི་བ་ཡོད། །ཚེ་ལོ་གྲངས་མེད་ཐུབ་པ་ཡང། །ཐ་མར་འཆི་བར་རིག་པར་བྱ། །དར་བ་ཡོད་ན་རྒུད་པ་
ཡོད། །འདུ་བ་ཡོད་ན་འབྲལ་བར་འགྱུར། །ལང་ཚོ་དེ་ཡང་མི་རྟག་སྟེ། །དར་བའི་མདོག་ཀྱང་ནད་ཀྱིས་འཕྲོག་འཚོ་བའི་ཚེ་ཡང་འཆི་བས་འཕྲོག་རྟག་པའི་ཆོས་ནི་འགའ་ཡང་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཡིད་འབྱུང་བའི་གཏམ་ནི་ཚོང་དཔོན་བཟང་
སྐྱོང་གིས་ཞུས་པ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ཁ་དོག་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། བཟང་སྐྱོང་དེ་དག་ཁ་དོག་ནི་ཁྲག་ལྟ་བུ་དང། སྤྲིན་སྔོན་པོ་ལྟ་བུ་དང། ཤ་གཟི་གུ་ལྟ་བུའོ། །དེ་དག་གི་ལུས་ནི་རྒྱལ་པོའི་བུ་གཞོན་ནུ་ལྟ་བུ་གཞོན་
ཤ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །ལུས་ཆེ་བ་ནི་ཁྲུ་བརྒྱད་པར་འགྱུར་རོ། །སེན་མོ་རིང་ཞིང་ཁ་སྤུ་ཡོད་པ་རྐང་ལག་མི་སྡུག་པ་འཛམ་བུ་གླིང་པས་མཐོང་ན་འཆི་བའི་དུས་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དམྱལ་བ་དེ་དག་གི་རྒྱང་རིང་པོ་ནས་ཟངས་དང་ར་གན་དམར་པོ་མཐོང་སྟེ། ཁ་ཟས་འདོད་པས་ཁྱེར་
ཤོག་ཅེས་ཟེར་རོ། །དེ་དག་འཕུངས་ནས་སྙིམ་པ་བཟེད་ནས་ཟངས་དང་ར་གན་བསྐོལ་བ་ག་ལ་བ་དེར་སོང་སྟེ་ཁ་གདང་ས་པ་དང། ཟངས་དང་ར་གན་རབ་ཏུ་འབར་བ་དེས་སུ་རུ་རུ་རབ་ཏུ་འབར་ཞིང་ཁོག་པ་འབར་བར་འགྱུར་རོ། །རུས་པར་གྱུར་ཀྱང་རུས་པ་འབྲལ་བར་མི་འགྱུར་
འཆི་བའི་དུས་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནས་དེ་དག་གིས་སྐྱེད་མོས་ཚལ་མཐོང་ནས་དེ་དག་འདུས་ནས་བྱིན་པ་དང། ཤིང་དེ་དག་གི་མེ་ཏོག་དང། ལོ་མ་རལ་གྲིར་འགྱུར་ཏེ། རལ་གྲི་དེ་དག་གིས་ཡན་ལག་གཅོད་ཅིང་གཅོད་ཅིང་གཤགས་པར་བྱེད་དེ་ཉམ་ཐག་པའི་སྒྲ་ཆེན་པོ་འབྱིན་

[130A]༄༅། །ཏོ༑ །གཤིན་རྗེའི་མིའི་ལག་ན་ཐོ་བ་ཐོགས་ནས་བཞིན་བསྒྱུར་ནས་སྐྲ་འབལ་ཞིང་ལུས་འབར་བའི་ཕྲེང་བས་གཡོགས་ལ་མཚོན་ཆ་གཟས་པ་དག་འདི་སྐད་དུ་ཁྱེད་ཅག་སྡོད་ཅིག་གར་འབྲོས་ཁྱེད་རང་གིས་ལས་བསྒྲུབས་པའི་ཚུལ་འདི་ཉམས་སུ་མྱོང་
བར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་ཟེར་ཏེ་ཞེས་བྱས་པ་ནས་མུན་པ་མུན་ནག་ཆེན་པོར་ཞུགས་ཏེ། མི་རྒོད་ཀྱིས་ཁྲིད་པ་བཞིན་དུ་ཀྱི་ཧུད་འདི་སྙམ་དུ་བདག་ནི་འཛམ་བུའི་གླིང་བཀྲ་བ་བོར་རོ། །ད་ནི་མཐོ་རིས་མི་མཐོང་ངོ་སྙམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་དེ་ནས་བཟང་སྐྱོང་སྤུ་ཟིང་ཞེས་བྱེད་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་
ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་ངོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །རྒྱལ་པོ་འཆར་བྱེད་ཀྱིས་ཞུས་པ་ལས་ཀྱང། མི་རྣམས་གང་དག་སྡིག་བྱེད་པ། །མེ་ཡི་ཕུང་པོར་ལྡན་རྣམས་སུ། །བསྐལ་པ་དུ་མར་བཙོ་བར་འགྱུར། །ཕྲ་སྐམ་རྣོན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ནི། །བཟུང་ཞིང་ཡང་དང་ཡང་བསྙུགས་པས། །
དེ་དག་ཤ་ནི་ཡོད་མིན་པས། །དུང་ལྟར་དཀར་བ་དག་ཏུ་འགྱུར། །ལྕགས་ཀྱི་གཞོང་པར་འདུག་ནས་ནི། །རབ་ཏུ་ཚ་ཞིང་སྲེག་པར་བྱེད། །ཤི་ཞིང་ཤི་ཞིང་སྐྱེ་འགྱུར་ཏེ། །རང་གི་ལས་ཀྱིས་གནས་པར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་དམྱལ་བའི་སྲུང་རྣམས་ཀྱིས། །ངན་པའི་གནས་
རྣམས་དེ་དག་ནི། །གཏུན་ལ་སོགས་པར་བརྡུང་བ་ནི། །ཤ་རྐང་རུས་པ་ཕྱེ་མར་འགྱུར། །དེ་ཡི་ཚེ་ན་དེ་དག་ནི། །ཤིན་ཏུ་གྲང་པའི་རླུང་ཡང་ལྡང། །སྡུག་བསྔལ་གྱུར་པ་དེ་ལས་འཚོ། །སྟ་རེ་རྣམས་ཀྱིས་གཤགས་པ་དང། །དེ་བཞིན་གསལ་ཤིང་འཛུགས་པར་འགྱུར། །
མི་རྣམས་གང་དག་སྡིག་བྱེད་པ། །ལྕགས་མདུང་རྩེ་མོ་བཞི་པ་དང། །རྩེ་གསུམ་པ་དང་རྩེ་ལྔ་འབབ། །རལ་གྲི་མཆུ་ཅན་ཁྭ་རྣམས་ཀྱིས། །མགོ་དང་ལག་པ་བཏོགས་གྱུར་ཅིང། །ཝ་དང་སྤྱང་ཀིས་ཟ་བར་འགྱུར། །མི་རྣམས་གང་དག་སྡིག་བྱེད་པ། །རབ་ཏུ་ཚ་བར་
བསྲེག་འགྱུར་ཞིང། །ངུ་འབོད་དང་ནི་ངུ་འབོད་ཆེ། །ཐིག་ནག་ཏུ་ཡང་བསྲེག་པར་འགྱུར། །ཡང་ནས་ཡང་དུ་མེ་མུར་དང། །སྤུ་གྲིའི་ཆུ་ཀླུང་རྣམས་སུ་ལྷུང། །གང་ཚེ་ལྕགས་ཀྱི་ཟངས་པོ་ཆེར། །མི་རྣམས་དེ་དག་འཚོད་པ་ན། །ཁྱི་རྣམས་ཀྱིས་ནི་གཙེས་པར་འགྱུར། །

[130B] །མི་སྡུག་རི་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ནི། །དེ་ཚེ་ཀུན་ནས་ལུས་འཇོམས་བྱེད། །འབྲས་བུ་དེ་འདྲ་ཐོབ་བྱེད་ཀྱང། །དེ་ལ་སྐྱོབ་པ་འགའ་ཡང་མེད། །ཅེས་འབྱུང་ངོ། །རྒྱལ་པོ་ལ་གདམས་པའི་མདོ་ལས། དེ་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སུ་སྐྱེ་བ་
མཐོང་ན་འདི་ལྟ་སྟེ་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་ནང་ན་ཉ་རློན་དང། ཉ་རློན་མིད་ལ་སོགས་པ་སྲོག་ཆགས་གཅིག་གིས་གཅིག་གསོད་པ་དང། འཚེ་བ་དང་དབང་མེད་པར་སྐྱེའོ། །བདག་ཡི་དགས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རམ་སྙམ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ་ལོ་མང་པོ་དང། ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་
དང༑ ལོ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོར་ཆུའི་སྒྲ་ཡང་མི་ཐོས་ན་མཐོང་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པས་བསྟན་པ་ལས། གདུལ་དཀའ་བ་འདུལ་བའི་གཏམ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འདི་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའོ། །འདི་ནི་བྱོལ་སོང་ངོ། །
འདི་ནི་གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་ནོ། །འདི་ནི་ལུས་ཀྱི་ངན་པར་སྤྱོད་པའོ། །འདི་ནི་ལུས་ཀྱི་ངན་པར་སྤྱོད་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའོ། །འདི་ནི་ངག་གི་ངན་པར་སྤྱོད་པའོ། །འདི་ནི་ངག་གི་ངན་པར་སྤྱོད་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའོ། །འདི་ནི་ཡིད་ཀྱི་ངན་པར་སྤྱོད་པའོ། །འདི་ནི་ཡིད་ཀྱི་ངན་པར་
སྤྱོད་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའོ། །འདི་ནི་སེར་སྣའོ། །འདི་ནི་སེར་སྣའི་འབྲས་བུའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་འདི་ནི་ཤེས་རབ་འཆལ་པའོ། །འདི་ནི་ཤེས་རབ་འཆལ་པའི་འབྲས་བུའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་གསུངས་པས་རྟ་རྒོད་འདྲ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །མྱ་ངན་
ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་ལས། མི་དགེ་བ་བཅུ་རབ་ཏུ་བྱས་པས་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་སུ་མྱོང་ངོ། །འབྲིང་བྱས་པས་ནི་བྱོལ་སོང་གི་ལུས་མྱོང་ངོ། །ཐ་མ་བྱས་པ་ས་ནི་ཡི་དགས་ཀྱི་ལུས་མྱོང་ངོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། སྡིག་པ་ཕྲ་མོ་ཆུང་ངུ་ཡང། །མི་གནོད་
སྙམ་དུ་བརྙས་མི་བྱ། །ཆུ་ཡི་ཐིགས་པ་ཆུང་ངུ་ཡང། །སྣོད་ཆེན་ཡོངས་སུ་གང་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེས་པས་ཞུས་པ་ལས། ས་བོན་ཚ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ནི། །འབྲས་བུ་ཚ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ས་བོན་མངར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ནི། །འབྲས་བུ་མངར་བ་

[131A]༄༅། །སྐྱེ་བར་འགྱུར། །སྡིག་པའི་རྣམ་སྨིན་ཚ་བ་དང། །དཀར་པོའི་རྣམ་སྨིན་མངར་བ་དབང། །མཁས་པའི་མིས་ནི་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །རྒྱལ་པོ་ལ་གདམས་པ་ལས་ཀྱང། དུས་ཀྱི་གཉེར་ཏེ་རྒྱལ་པོ་འགྲོ་དགོས་ན། །ལོངས་སྤྱོད་
མཛའ་དང་གཉན་བཤེས་ཕྱིར་མི་འབྲང། །སྐྱེས་བུ་དེ་ནི་གང་དང་གང་འགྲོ་བར། །ལས་ནི་གྲིབ་མ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་འབྲང། །ཞེས་འབྱུང་ངོ། །ཡང་ལས་བརྒྱ་པ་ལས། ལུས་ཅན་ཀུན་གྱི་ལས་རྣམས་ནི། །བསྐལ་པ་བརྒྱར་ཡང་ཆུད་མི་ཟ། །ཚོགས་ཞིང་དུས་ལ་བབ་པ་
ན༑ །འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་སྨིན་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ལས། ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་དང། དཀར་པོ་དང། ནག་པོའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཆུད་མི་ཟ་བར་རིག་ནས། སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་མི་
བྱ་བ་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་དེ་ལས་གྲོགས་པོ་དག་འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བར་བྱེད་པའི་ཆོས་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་པ་དང། ཞེ་སྡང་དང། འཇིགས་པ་དང། གཏི་མུག་སྤངས་པས་འདོད་པས་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པར་མི་འགྲོ་བ་དང། ཞེ་སྡང་གིས་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པར་མི་འགྲོ་བ་
དང༑ འཇིགས་པས་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པར་མི་འགྲོ་བ་དང། གཏི་མུག་གིས་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པར་མི་འགྲོ་བའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལས། དགེ་བ་བཅུ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། རབ་དང། འབྲིང་དང། ཐ་མ་དང། རབ་ཀྱི་རབ་བོ། །དེ་ལ་ཐ་མས་ནི་སྒྲ་མི་
སྙན་དུ་སྐྱེའོ། །འབྲིང་གིས་ནི་ལུས་འཕགས་སུ་སྐྱེའོ། །རབ་ཀྱིས་ནི་བ་ལང་སྤྱོད་དུ་སྐྱེའོ། །རབ་ཀྱི་རབ་ཀྱིས་ནི་འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་སྐྱེའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །སའི་སྙིང་པོ་འཁོར་ལོ་བཅུ་པ་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་ལོ་བཅུ་གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་འཁོར་ལོ་
བཅུ་ནི་དགེ་བ་བཅུ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །འཁོར་ལོ་བཅུ་པོ་འདི་དང་ལྡན་པས་ན་སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང། དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་སྨིན་པར་བྱེད་ཅིང་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བ་ཡོངས་

[131B] །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་སྔ་མ་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་མི་དགེ་བ་བཅུ་སྤངས་ཏེ་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་འདི་ལ་བསྔགས་པས་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནམ་འཚོའི་
བར་དུ་སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་ནས། དེ་ཉིད་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མི་འཇིགས་པ་སྦྱིན་པ་ཡིན། ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་སྲོག་གཅོད་པའི་ལས་བྱུང་བ། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང། ཚེའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པར་བྱེད་དོ། །འཆི་བའི་ཚེ་
ན་ཡང་གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ཉ་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཡིད་དུ་འོང་བའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཆོས་ཀྱིས་དུལ་བ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་དང་ཕྲད་ཅིང་ཤིན་ཏུ་དད་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཚེ་འཕོས་ནས་ཡང་མིའི་ནང་དུ་དབང་པོ་ཚང་བ་དང། ཡན་ལག་དང་ལྡན་
པ་དང། ཚེ་རིང་བ་དང། གཟུགས་བཟང་བ་དང། ཡིད་གཞུངས་པ་དང། བདེ་ཞིང་སྐྱིད་པ་དང། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་ཕྲད་ཅིང། དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པར་བྱས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པའི་བར་དུ་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་
བུ་འདི་ནི་འཁོར་ལོ་དང་པོའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འཁོར་ལོ་དེ་དང་ལྡན་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་མི་ལྟུང་བ་ནས་ངན་སོང་ཐམས་ཅད་དུ་ལྟུང་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། ལོག་པར་ལྟ་བ་སྤོང་བའི་བར་དུ་རྒྱས་པར་སྦྱར་བར་བྱའོ། །སྡོམ་པ་གསུམ་བསྟན་པ་ལས། འོད་སྲུངས་ཆོས་
གསུམ་དང་ལྡན་ན་རྒྱལ་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ལྟ་བུ་གཟུགས་བཟང་བ་དང། མཛེས་པ་དང། ལྟ་ན་སྡུག་པ་དང། ཁ་དོག་བཟང་པོ་རྒྱས་པ་མཆོག་དང་ལྡན་པ་དང། ལེ་ལོ་མེད་པ་དང། གསལ་བ་དང། ཤིན་ཏུ་ངེས་པར་འགྱུར་ཏེ་འདི་ལྟ་སྟེ། དགེ་སྦྱོང་དང་བྲམ་ཟེ་
མཐོང་ན་འདི་དག་ནི་སྦྱིན་གནས་སོ། །མཆོད་པར་འོས་པའོ། །ཕྱག་གི་གནས་སོ་ཞེས་དགའ་བ་སྐྱེད་དེ། གོས་དང། ཟས་དང། མལ་ཆ་དང། ན་བའི་གསོ་སྨན་དང། ཡོ་བྱད་ཀྱིས་མགྲོན་དུ་གཉེར་བ་འདི་ནི་ཆོས་དང་པོའོ། །གཞན་གཉིས་ནི་བརྫུན་སྤོང་བ་དང། བསྙེན་

[132A]༄༅། །བཀུར་གྱི་སྙིང་པོ་ལེན་པའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། ཅི་འདྲ་བ་ཡི་ལས་བྱས་པ། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་དེ་འདྲར་འགྱུར། །བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱར་ཡང། །དེ་ནི་ཆུད་ཟར་གྱུར་པ་མེད། །ཅེས་འབྱུང་ངོ། །སའི་སྙིང་པོ་འཁོར་ལོ་བཅུ་པའི་
མདོ་ལས་ཀྱང། གལ་ཏེ་སྲོག་གཅོད་ཡོངས་སྤངས་ན། །ཀུན་གྱིས་བཀུར་ཞིང་བླ་མར་བྱེད། །རྟག་ཏུ་ནད་མེད་ཚེ་ཡང་རིང། །བདེ་ཞིང་སྐྱིད་ལ་གནོད་པ་མེད། །སྐྱེ་བོའི་གནས་ནི་ཐམས་ཅད་དུ། །སངས་རྒྱས་སྤྱོད་ཡུལ་ལམ་ལ་མོས། །སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་
མཐོང། །མྱུར་དུ་བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་ཐོབ། །ཅེས་བྱ་བ་ནས། ངན་པར་ལྟ་བ་ཡོངས་སྤངས་ནས། །རྣམ་དག་དད་པའི་སེམས་བསྒོམས་ན། །ཐེག་གསུམ་སྟོན་པ་མོས་བྱེད་ཅིང། །སངས་རྒྱས་ཀུན་ལ་མཆོད་པ་བྱེད། །ངན་སོང་ཀུན་ལས་ཡོངས་ཐར་ཏེ། །འཕགས་པའི་དགེ་
འདུན་རྣམས་དང་ཕྲད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་ལྡན། །ཡེ་ཤེས་མཆོག་ཀྱང་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །མངོན་པར་མཐོ་བའི་ལེའུ་སྟེ་དང་པོའོ།། །།འཕགས་པའི་བདེན་པའི་གཏམ་ནི་སའི་སྙིང་པོ་འཁོར་ལོ་བཅུ་པ་ལས། འདུ་འཛི་དགའ་
ཞིང་ཚུལ་ཁྲིམས་སྲུང་ཞིང། །སློབ་དཔོན་འཆང་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་འཇིགས་པ། མཁས་པ་དག་གིས་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་དེ་ནི་ཉན་ཐོས་ཐེག་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱིན་ལ་དགའ་ཞིང་སྐྱེ་འགོག་རྟོག་པ། །བས་མཐའི་གནས་མལ་དགའ་བ་དག་ནི། །རང་རྒྱལ་བ་ཡི་ཐེག་པ་
ཡིན་པར། །མཁས་པ་དག་གིས་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཀུན་དང་ལྡན་ཞིང། །བྱམས་པ་དང་ནི་སྙིང་རྗེའི་སེམས་ཀྱིས། །རྟག་ཏུ་ཕན་པའི་དོན་ལ་དགའ་བ། །དེ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་ཞིང་ལུས་སྲོག་སྤོང་ཞིང། །སེམས་ཅན་དག་ལ་མི་འཚེ་མི་གནོད། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ལ་
བརྩོན་པ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་ཤེས་བྱ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མདོ་ལས། སྲིད་པ་ཐམས་ཅད་བདེན་མ་ཡིན། །མྱ་ངན་སྐྱོན་དང་རྟག་ཏུ་བཅས། །སྐྱོན་མང་འཇིགས་པའི་ཆོས་ཅན་ཏེ། །རྒ་དང་ན་འཆིས་རྟག་ཏུ་གཙེས། །སྲིད་པའི་ཆོས་ནི་

[132B] །འགྱུར་ཞིང་འཕོ་བའི་སྒྲ་དང་བཅས། །ཉོན་མོངས་ཀུན་ཏུ་གླགས་པ་ནི། །ཇི་ལྟར་དར་གྱི་སྲིན་བུ་བཞིན། །དེ་ལ་མཁས་པ་ཤེས་རབ་ཅན། །སུ་ཞིག་དགའ་ཞིང་མོས་པ་བྱེད། །ལུས་འདི་སྡུག་བསྔལ་ཕུང་པོ་སྟེ། །ཐམས་ཅད་མི་གཙང་བཙོག་པའོ། །
སྐྱོན་གྱིས་བཅིངས་ཤིང་རྨ་དང་ལྡན། །ཕན་པའི་དོན་ནི་ཡེ་ནས་མེད། །ཡར་ནི་ལྷ་ཡི་ལུས་བར་དུ། །ཐམས་ཅད་དེ་དང་འདྲ་བས་ན། །འདོད་པ་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པས། །ང་ནི་དེ་ལ་ཆགས་མི་བྱེད། །འདོད་སྤངས་ལེགས་པར་ཡིད་བྱས་ན། །ཡང་དག་བདེན་པར་རེག་
པར་འགྱུར། །ཞེས་འབྱུང་ངོ། །མངལ་དུ་འཇུག་པ་བསྟན་པ་ལས་གཞན་ཡང་དགའ་བོ་ལུས་འདི་ཞག་བདུན་ཕྲག་དང་པོ་ལ་མའི་མངལ་ན་གནས་པ་ནི་མེར་མེར་པོ་ཞེས་ཏེ་ལུས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་པོ་ཡིན་པས་དཔེར་ན་ཞོ་མ་ཆགས་པ་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། མ་ཞུ་བ་རྣམས་ཀྱི་ནི་འོག་ཞུ་
བའི་གནས་ཀྱི་སྟེང་ན་ནང་དུ་བཙོས་རབ་ཏུ་བཙོས་ཤིང་གནས་ལྔ་ཀུན་ཏུ་བཅིངས་ཤིང་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་རྩ་རྐྱང་པའི་ནང་དུ་འདུག་པ་དང་འདྲའོ། །གལ་ཏེ་དེའི་མས་ཟས་ཟོས་སམ། གྲང་བ་དང་ཚ་བ་ཟོས་སམ། འདོད་པ་སྤྱད་དམ། མཆོད་པ་བྱས་ན་མངལ་ན་གནས་པ་དེ་སྡུག་
བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། ངས་མིར་གྱུར་པའི་སྡུག་བསྔལ་མདོ་ཙམ་བསྟན་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་ན། སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལྟ་སྨོས་ཅི་དགོས་པས་མཁས་པ་སུ་ཞིག་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་འདི་ལྟ་བུ་ལ་མོས་པ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནས། ཞག་བདུན་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་པ་
ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་འདུ་ཤེས་ལྔ་འབྱུང་སྟེ་ལྔ་གང་ཞེ་ན། མི་གཙང་བའི་འདུ་ཤེས་དང། དྲི་མི་ཞིམ་པ་དང། བཙོན་ར་དང། མུན་ནག་དང། ཕྱིར་འབྱུང་བའི་འདུ་ཤེས་ཏེ། ཞག་བདུན་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་འདས་ནས་འབྱུང་བ་འདོད་པའི་ཚེ། སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་མྱོང་ནས་
འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོའོ། །ས་ལ་ལྷུང་མ་ཐག་ཏུ་ནི་པགས་པ་བཤུས་ནས་ས་ལ་བཞག་པ་སྙམ་བྱེད་དོ་ཞེས་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས་ལུས་འདི་ཉིད་ལོ་བརྒྱ་ཐུབ་པར་གྱུར་ཀྱང་མཐར་འཇིག་པས་མཁས་པ་སུ་ཞིག་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་འདིར་

[133A]༄༅། །ཆགས་པར་བྱེད། གཞན་ཡང་དགའ་བོ་ལུས་འདི་ལ་སྡུག་བསྔལ་གཉིས་ཡོད་དེ། གཉིས་གང་ཞེ་ན། ནད་མང་པོ་ལུས་ལ་འདུས་པ་འདི་ནི་ནང་གི་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱའོ། །མི་དང་མི་མ་ཡིན་པས་འཚེ་བ་འདི་ནི་ཕྱིའི་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་
ལྟ་སྟེ་ནང་གི་ནད་མིག་ན་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་ནད་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞིའི་བར་རོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བཙོན་རར་བཅུག་པ་དང། རྣ་བ་བཅད་པ་ནས་གྲང་བ་དང་ཚ་བ་དང་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པ་དང་ཆར་བས་ཉེན་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། མིར་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་དེ་འདྲ་ན། ངན་འགྲོ་
རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་བཟོད་པར་དཀའོ། །གཞན་ཡང་ཚོལ་བ་དང། ཐོབ་ན་ཡང་སེར་སྣས་ཕོངས་ཤིང་བསྲུང་བ་དང། སྟོར་ཞིང་ཆུད་ཟོས་ན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །དགའ་བོ་མདོར་ན་ལུས་འདི་ནི་བདེ་བའི་འདུ་ཤེས་སྐྱེད་པར་བྱེད་
ཀྱང་ཡང་དག་པར་ན་བདེ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་ལ་ཞིག་བདག་གི་དོན་དང་གཞན་དང་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཡོངས་སུ་སྐྱོ་བར་བྱས་ནས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་འབྱུང་སྟེ། ཡང་དག་པར་སློབ་པར་བྱེད་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྣམ་པར་གྲོལ་
བའི་ཆོས་ལས་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་ལ། གང་ལ་ལ་ཞིག་གོས་དང་མལ་ཆ་དང་ན་བའི་གསོ་སྨན་དང། ཡོ་བྱད་ཀྱིས་རིམ་གྲོ་བྱེད་པ་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། དགའ་བོ་མིར་སྐྱེ་བ་ལ་སྨོན་པ་དང། ལྷའི་འཇིག་རྟེན་ཡོངས་སུ་ཚོལ་
བས་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་དག་ཡང་དག་པར་སྤྱད་པ་ལ་ཉེས་པ་དེ་དག་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་བས་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་བསམ་པས་ཚངས་པར་སྤྱད་པར་བྱའི་ལྷར་སྐྱེ་བ་ལ་དགའ་བས་བརྩོན་པར་མི་བྱའོ། །ངས་ནི་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་ལྟར། །རྟག་ཏུ་དེ་བཞིན་རབ་བསྒོམས་
ལ༑ །རྣམ་གྲོལ་ཡོངས་སུ་བཙལ་བར་གྱིས། །མྱུར་དུ་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་འདའ། །ཞེས་འབྱུང་ངོ། །དྲང་སྲོང་རྒྱས་པས་ཞུས་པ་ལས། དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་ལྷའི་གནས་དེ་ན་ཤིང་ལྗོན་པ་འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་བདུད་རྩི་དང་འདྲ་བའི་རོ་བྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པ་ཡོད་

[133B] །འབྲས་བུ་དེ་དག་ནི་ཤིང་རྟའི་འཕང་ལོ་ཙམ་མོ། །དེ་དག་གི་ས་ཕྱོགས་ན་ཚེར་མ་རྣོ་བའི་བག་མེད་པ་གསེར་དང་དངུལ་གྱི་ཕྲེང་བ་སྣ་ཚོགས་པས་མཛེས་པར་བྱས་སོ། །དེ་ནས་ཚེ་ཟད་པའི་ལྟས་འབྱུང་བ་ནི། ཤིང་དྲུང་གི་ལོ་མ་བརྙིངས་པ་དང། ཡལ་གའི་མེ་ཏོག་དང་དྲི་ཡང་མེད་པར་
འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་དེ་ཡང་མི་དགའ་བ་རྙེད་དེ་ཕྲེང་བ་ཡང་བརྙིངས་པར་འགྱུར། ལྷའི་རླུང་བསིལ་བ་ཡང་དྲོ་བར་ལྡང་ངོ། །དེས་ན་དེའི་གནས་དེ་དག་མཐོང་ནས་ལྷའི་བུ་མོ་དེ་དག་ང་རོ་གཅིག་ཏུ་སྙིང་རྗེ་རྗེ་སྐད་དུ་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་ནོ། །སེམས་ཅན་དེ་ཡང་ལྷའི་བུ་མོ་དེ་དག་དང་ཀྱི་ཧུད་མི་རྟག་པ་འདི་
ནི་སྙིང་རྗེ་མེད་པའོ། །འདི་ལྟར་དགའ་ཞིང་འཁོད་པ་ལས། །མི་འདོད་བཞིན་དུ་མཐོ་རིས་ནས་ལྷུང་ངམ། །ཨེ་མའོ། །ལྷ་གཞོན་ནུ་མྱུར་དུ་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་མྱ་ངན་བྱེད་པ་ན། རིམས་དྲག་པོས་ནོན་ཏེ་དེའི་ལུས་གཅིག་ཏུ་འབར་བར་འགྱུར་རོ། །ལུས་འབར་
བས་གནས་དེ་ནས་འཆི་འཕོ་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ལྟས་གཉིས་འབྱུང་བ་དེ་ཐོག་མར་གྲིབ་མ་མི་སྣང་བར་འགྱུར་ཞིང་ལྷའི་བུ་མོ་དང་ཀུན་དུ་སྨྲ་བའི་སྒྲ་སྙན་པ་མི་ཐོས་སོ། །ལྷ་གཞོན་ནུ་དེ་ལྷ་ཡུལ་པའི་གནས་རྣམས་སུ་འགྲོ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་ལྷའི་བུ་མོའི་ཚོགས་ངུ་ཞིང་སྙིང་རྗེ་རྗེ་ལྟར་སའི་སྟེང་
ན་འདྲེ་ལྡོག་པས་ལུས་ལ་རྔུལ་འབྱུང་ཞིང་དེ་དག་མིག་མི་འཛུམས་པ་ལས་འཛུམ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉ་ཆུ་ནས་བཏོན་ནས་ཉི་མས་གདུངས་པ་ལྟར་གྱུར་པ་མཐོང་ནས་ལྷའི་བུ་མོས་བསྐོར་ནས་འདི་སྐད་དུ་ཀྱི་ཧུད་རེ་སྡུག་གཞོན་ནུ་མཆོག་དེ་གང་དུ་སོང་བདག་ཅག་བོར་རོ། །ལྷའི་བུ་ཡུལ་
བོར་རོ། །ད་གར་འགྲོ་ཞེས་འཛེར་ཏོ། །ཐག་རིང་པོ་ནས་ལག་པ་གཡས་པ་བརྐྱང་སྟེ། མེ་ཏོག་གཏོར་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་ཀྱེ་མའོ་ལེགས་པ་བྱེད་པའི་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སོང་སྟེ་དད་པའི་གཤོལ་གྱིས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་མེད་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་འཛེར་ཏོ། །དེ་ཐོས་པས་ལུས་བཏང་བས་
རིག་ནས་རིམས་དྲག་པོས་བཏབ་བོ། །དེའི་ལུས་ཞིག་པས་མར་གྱི་ཐིགས་པ་རྡོ་ཚན་ལ་ཐིམ་པ་བཞིན་ནོ། །ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ཡང་དེ་ལ་བལྟས་ནས་ཚངས་པའི་དབྱངས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲའོ། །ཆོག་གོ་ལྷའི་བུ་དག་བདག་ཅག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འགྲོ་བ་ཡང་འདི་འདྲེས་པར་སྲེད་པར་མ་བྱེད་

[134A]༄༅། །ངན་འགྲོར་མ་གནས་ཤིག་ལྷའི་བུ་དག་དབྱངས་གཅིག་ཏུ་སྨྲ་བ། གྲོགས་པོ་དགེ་བ་བྱེད་པ་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སོང་ཤིག་ཅེས་བྱས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སྡོམ་པ་གསུམ་བརྟན་པ་ལས་སེམས་ཅན་གང་དག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་
ལ་ནན་ཏན་མ་བྱས་པ། བརྩོན་འགྲུས་མ་བརྩམས་པ་དབང་པོ་ཡོངས་སུ་མ་སྨིན་ཏེ། དབང་པོ་ཡོངས་སུ་ཞེན་པ་བརྩོན་འགྲུས་ཆུང་བ་དག་ལ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་བསྟན་པ་འཆད་པ་དང་ཉན་པ་གཉི་ཀ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཆེན་པོའི་སྡིག་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་སངས་རྒྱས་
ཐམས་ཅད་ལ་འཁུ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་གང་དག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ཆོས་ལ་ནན་ཏན་མ་བྱས་པར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མཉན་ན་སེམས་ཅན་དེ་ནི་གཏི་མུག་པ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། ངའི་སློབ་མ་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་བ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་
མེད་པ་དགེ་བ་སྤྱོད་ཡུལ་མི་སྟེར་ཏེ། དེའི་རྒྱུ་དང་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ངན་སོང་དུ་ལྷུང་ནས་མུན་པར་འགྲོ་སྟེ་ཐར་པའི་དུས་མེད་དོ། །སེམས་ཅན་དེའི་སྡིག་པ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ནན་ཏན་མ་བྱས་པར་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་ཉན་ཅིང་རྩོལ་བ་
བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་གྲུ་ཟག་པ་དང་བུག་རྡོལ་ཅན་དུ་ཞུགས་ནས་རྒྱ་མཚོ་ལ་རྒལ་བ་ལྟར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་རྒྱ་མཚོ་རུ་འཇུག་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་འོད་ཀྱིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པའི་མདོ་ལས། དགེ་སྦྱོང་གི་ཆོས་ཞེས་བགྱི་བ་ནི་བསླབ་པ་
གསུམ་སྟེ། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་དང། ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་དང། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པའོ། །དེ་ལ་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་གང་ཞེ་ན། དགེ་སློང་སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་ལ་ཡང་ལམ་བསྒོམ་པ་ལ་རག་ལས་པས་སྡོམ་པ་དང་
སྤྱོད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ལ་འཇིགས་པར་ལྟ་བ་དང། ཀུན་ལས་འབྱུང་བ་ལ་བསླབ་པ་སློབ་པའི་ཚོགས་འདི་དག་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པའོ། །ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ནི་ཚངས་པ་བཞི་ལ་གནས་པ་འདིའི་ཕྱིར། བྱམས་པའི་སེམས་

[134B] །ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ལ་བསླབ་པ་གང་ཞེ་ན། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། འཕགས་པའི་བདེན་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང། ཀུན་ནས་འབྱུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་
དང༑ འགོག་པ་ལ་ནན་ཏན་དུ་འགྲོ་བ་འཕགས་པའི་བདེན་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །འཕགས་པའི་བདེན་པའི་སྡུག་བསྔལ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་བ་དང་ན་བ་དང་འཆི་བ་དང། མི་མཛའ་བ་དང་ཕྲད་པ་དང། མཛའ་བ་དང་བྲལ་བ་དང། མདོར་ན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་
སྡུག་བསྔལ་ལོ། །ཀུན་ནས་འབྱུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་གང་ཞེ་ན། གང་ལ་སྨོན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པ་དེ་དང་དེར་འགྱུར་བའོ། །འགོག་པའི་སྡུག་བསྔལ་གང་ཞེ་ན། སྨོན་པ་མངོན་པར་གྱུར་ཏེ་མ་ལུས་པར་སོ་སོར་སྤོང་བ་ཤིན་ཏུ་མི་འབྱུང་བ་ཟག་པ་མེད་པ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉེ་
བར་ཞི་བའོ། །སྡུག་བསྔལ་འགོག་པ་ལ་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་པའི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང། ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་དང། ཡང་དག་པའི་ངག་དང། ཡང་དག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་དང། ཡང་དག་པའི་འཚོ་བ་དང། ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་དང། ཡང་དག་པའི་དྲན་
པ་དང། ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་པའི་བདེན་པའི་གཏམ་གྱི་ལེའུ་སྟེ་གཉིས་པའོ།། །།ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་འཁོར་ལོའི་གཏམ་ནི། བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་པ་སྟེ། བུ་མོ་མྱ་ངན་མེད་ཀྱིས་བྱིན་པས་ཞུས་པ་ལས་
ཇི་ལྟར་གཡུལ་ངོར་བོང་བུ་ཞོན་ན་ནི། །དགྲ་ལས་རྒྱལ་བར་ནུས་པར་མི་འགྱུར་གྱི། །གླང་ཆེན་རྟ་དང་ཤིང་རྟ་ཞོན་ན་ནི། །གཡུལ་ངོར་ལྷགས་པའི་དགྲ་རྣམས་ཆོམས་པར་ནུས། །ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་བོང་བུ་ཞོན་པ་བཞིན། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གླང་ཆེན་ཞོན་འདྲ་སྟེ། །སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཕན་
དང་བདེ་སླད་དུ། །དེ་དག་ཤིང་དབང་དྲུང་དུ་བདུད་ཀྱང་འཇོམས། །ཡབ་གཅིག་ཝ་བརྒྱ་དག་གིས་སྐད་ཕྱུང་ཡང། །རི་དྭགས་ཚོགས་རྣམས་འདྲོག་པར་མི་འགྱུར་གྱི། །སེང་གེའི་སྐད་ཀྱིས་གླང་ཆེན་རི་དགས་དང། །བྱར་བཅས་རྣམས་ཀྱང་ཕྱོགས་སུ་འབྱེར་བར་འགྱུར། །ཡབ་གཅིག་དེ་

[135A]༄༅། །ལྟར་ཉན་ཐོས་ཝ་འདྲ་སྟེ། །རྒྱལ་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་སྤྱོད་པས། །བདུད་དང་དེ་བཞིན་བདུད་རིགས་སྐྲག་པར་འགྱུར། །ཞེས་འབྱུང་ངོ། །གཙུག་ན་རིན་ཆེན་གྱིས་ཞུས་པ་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་དཔེར་ན་དཔག་ཚད་བརྒྱ་སྟོང་བགྲོད་དགོས་པའི་གྲོང་ཡིད་དུ་མི་
འོང་བ་རང་བུ་གཅིག་པུ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་འགྲོགས་ཏེ་ཕྱིན་པ་ལས། ཡིད་དུ་འོང་བའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་འོངས་ཏེ་རྐང་པ་ཡ་གཅིག་ནི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཐེམ་པ་ལ་བཞག་ཡ་གཅིག་ནི་ཕྱི་རོལ་ན་འདུག་པ་ལས་དེས་བུ་གཅིག་པ་དེ་ཡིད་ལ་དྲན་པར་གྱུར་ན་མ་ལ་ཀྱེ་མའོ། །བུ་གཅིག་པ་དིང་འདིར་ཁྲིད་དེ་མ་འོངས་པ་
ལྟ་སྙམ་ནས་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཏེ་བུ་གཅིག་པ་ག་ལ་འདུག་པ་དེར་སླར་ལོག་པ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཡང་བསམ་གཏན་དང་མངོན་པར་ཤེས་པས་ཟག་པ་ཟད་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སེམས་བསྐྱེད་ནས་སེམས་ལ་ལྟ་བས་ཕྱོགས་ཏེ་སླར་
ལོག་ནས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ས་ན་ཀུན་ཏུ་ལྡང་ངོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པའི་མདོ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ངང་ཚུལ་ཅན་དེ་འཁོར་བ་ལ་མི་གནས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སྙིང་རྗེའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མི་གནས་སོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །
མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མདོ་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་རྟག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་གྲིབ་མ་བཞིན་དུ་འཁོར་ཏེ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། བཅོམ་ལྡན་
འདས་བྱམས་པ་ལ་དམིགས་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་དང། ཆོས་ལ་དམིགས་པ་དང། མི་དམིགས་པའོ། །དེ་ལ་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་དམིགས་ནས་བདེ་བ་འདོད་པ་སྟེ་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བགྱིའོ། །ཆོས་ལ་དམིགས་པ་ནི་སེམས་
ཅན་ལ་དམིགས་ནས་ཅི་དགོས་པ་སྦྱིན་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བགྱིའོ། །མི་དམིགས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དམིགས་པ་སྟེ་མི་དམིགས་པ་ཞེས་བགྱིའོ། །གང་ཞིག་སེམས་ཅན་གཅིག་ཙམ་ལ། །ཞེ་སྡང་སེམས་ནི་མི་བསྐྱེད་ཅིང། །དེ་ལ་བདེ་བ་འདོད་པ་ནི། །ཤིན་ཏུ་

[135B] །ཇི་སྟ་མངོན་ཤེས་ལྔ་ལྡན་པའི། །དྲང་སྲོང་ས་ཆེན་གང་བར་འགྱུར། །དབང་དང་ལྡན་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞིག་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་བྱིན་པ་ནི། །རྟ་དང་བ་གླང་ནོར་སྣ་ཚོགས། །དེ་ཡི་བསོད་ནམས་ཐོབ་པ་ནི། །བྱམས་པ་བསྒོམས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི། །བཅུ་དྲུག་ཆར་
ཡང་མི་ཕོད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་བྱམས་པ་བསྒོམས་པ་ནི་བརྫུན་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཡང་དག་པར་བདེན་པའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་སྡུད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ཀྱང། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དཔེར་ན་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱིས་མ་ཁྱབ་པ་ཅི་ཡང་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱམས་པ་དེས་ནི་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་མ་ཁྱབ་པ་མེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་བསོད་ནམས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏམ། བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་
པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཀྱང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ལ་ཞུགས་པ་གཡོ་སྒྱུ་མེད་པར་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་དགྲོལ་བ་ལ་བརྩོན་པ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་ཞུགས་པ་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་ལ་གནས་པའི་གོམ་པ་བདུན་པ་ལ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་འདུས་པ་གང་
ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་བས་ཆེས་མང་སྟེ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་དང་ཚངས་པའི་བསོད་ནམས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་ལས་ཀྱང། ཆོས་བཅུ་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ཏེ། ཉི་ཚེ་བ་མེད་པའི་བྱམས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། སྙོམས་པའི་
བྱམས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པའི་བྱམས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བྱམས་པ་དང་ལྡན་པའི་བར་དུའོ། །ཆོས་བཅུ་དང་ལྡན་ན་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྐྱབས་མེད་པ་དང། མགོན་མེད་པ་དང་
རྟེན་མེད་པ་དང། དཔུང་གཉེན་མེད་པ་དག་མཐོང་ན་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །སེམས་བསྐྱེད་ནས་ཆོས་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབད་རྩོལ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་སྟེ་དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་བརྒྱ་དག་ཀྱང་བྱེད་དོ་ཞེའོ། །ཆོས་བཅུ་དང་ལྡན་ན་དགའ་བ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་བདག་

[136A]༄༅། །འཁོར་བའི་བཙོན་ར་རབ་ཏུ་འབར་བ་ནས་བྱུང་ངོ་ཞེས་དགའ་བ་སྐྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། བདག་འཁོར་བའི་འབྲོག་དགོན་པར་ཡུན་རིང་པོར་འཁྱམ་སྟེ། ལམ་དང་ཡུལ་མི་ཤེས་པ་ལས་ལམ་སྟོན་པ་རྙེད་དོ་ཞེས་དགའ་བ་བསྐྱེད་དོ། །བདག་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་
ཉེ་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་དགའ་བ་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུའོ། །ཡང་ཆོས་བཅུ་དང་ལྡན་ན་བཏང་སྙོམས་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུགས་རྣམས་ལ་བཏང་སྙོམས་སུ་གནས་པ་ཡིན། གཟུགས་ཀྱིས་སྨྲས་པར་མི་འགྱུར། གནོད་པར་མི་འགྱུར་
རྨ་ཕྱུང་བར་མི་འགྱུར་བ་ནས་ཆོས་ཀྱི་བར་དུའོ། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དང། སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དང། འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་བཏང་སྙོམས་སུ་གནས་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལས། གང་ཞིག་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ། །སྙིང་རྗེ་ཡི་ནི་
སེམས་བསྐྱེད་པ། །དེ་ནི་འཕགས་པའི་རིགས་ཞེས་བྱ། །བསོད་ནམས་ཚད་མེད་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་སྡོང་པོ་བཀོད་པའི་མདོ་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་སེམས་ཅན་གང་དག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་ལམ་འདེབས་པའི་སེམས་ཅན་ནི་དཀོན་ནོ།།
དེ་བས་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཞུགས་ཏེ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པའི་ཚུལ་འདི་ལྟ་བུས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྡུད་པ་དང། མོས་པ་དྲག་པོ་དེ་ལྟ་བུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང། དོན་དུ་གཉེར་བ་འདི་ལྟ་བུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་དག་
པར་བྱེད་པ་དང། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་གདམས་ངག་ལ་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་པ་དང། ཁེ་དང་བཀུར་སྟི་དང་སྙན་པ་དོན་དུ་མི་གཉེར་བ་འདི་ལྟ་བུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསམ་པ་དང་འགལ་བར་མི་བྱེད་པ་དང། ཁྱིམ་དང། ལོངས་སྤྱོད་དང། འདོད་པའི་དགའ་བ་ཐམས་ཅད་
ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གྲོགས་ཚོལ་བ་དང། ལུས་དང་སྲོག་ལ་མི་ལྟ་བར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་མོས་པ་བྱེད་པའི་སེམས་ཅན་ནི་ཆེས་དཀོན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་དད་པའི་སེམས་ཆེན་

[136B] །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དད་པའི་སེམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བར་དུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གསང་ཆེན་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ལས། སྲོག་ཆགས་
ཀུན་ལ་སྨན་སླད་དུ། །བདག་ནི་བྱང་ཆུབ་འདུན་པ་སྐྱེད། །ཅེས་སོ། །སེང་གེས་ཞུས་པ་ལས་ཀྱང། ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་བསྡུ་བ་ནི། །ཆོས་གང་གིས་ནི་ཐོབ་པར་འགྱུར། །གང་དང་གང་དུ་སྐྱེས་པ་དེར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགའ་བ་ཐོབ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
བཀའ་སྩལ་པ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཐར་བྱའི་ཕྱིར། །བྱང་ཆུབ་དོན་དུ་སེམས་བཏུད་པ། །དེས་ནི་ཆོས་རྣམས་བསྡུ་བ་ཐོབ། །དེས་ནི་དགའ་བའང་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་འབྱུང་ངོ། །བྱམས་པས་ཞུས་པ་ལས། བྱམས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་གཅིག་དང་ལྡན་ན་
ངན་སོང་ཐམས་ཅད་སྤོང་ཞིང་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོའི་ལག་ཏུ་མི་འགྲོ་བར་མྱུར་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་སྟེ། གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་སྡུད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མདོ་
ལས༑ བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་སྡུད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པར་བགྱིད་པའི་ཆོས་གང་ལགས། ཆོས་གཅིག་སྟེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་མི་གཏོང་བའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །དེ་ཉིད་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་སྡུད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
ཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་སླད་དུ་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བཤད་དུ་གསོལ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་གིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེས་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་
ཡོངས་སུ་མ་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་གང་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེའི་ཁོངས་སུ་འདུས་ཤིང་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ཅི་ཡང་རུང། སྦྱིན་པ་ལས་བྱུང་བ་ནས་

[137A]༄༅། །འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བར་གྱི་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་འདུས་ཤིང་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་དག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཟུང་བར་འདོད་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་
པར་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །འཕགས་པ་སྡོང་པོ་བཀོད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ས་བོན་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། བསྐལ་པ་སེམས་ཅན་སྙེད་དུ་གལ་ཏེ་ལེགས་བརྗོད་ཀྱང། །བྱང་ཆུབ་
སེམས་རབ་དེ་ལ་མཐར་ཐུག་གང་ཡང་མེད། །རྒྱལ་བ་འབྱུང་བའི་རིགས་ཆེན་གང་སྐྱེས་པ། །དེ་ཡི་དཔེ་ནི་ཁམས་གསུམ་གློངས་ཀྱང་གང་ཡང་མེད། །དུས་གསུམ་རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱིས་གང་ཞིག་རྣམ་བསགས་པའི། །བྱང་ཆུབ་སེམས་རབ་དེ་ལ་སྨོན་ལམ་ཀུན་གྱིས་གྱིས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་རབ་
དེ་ནི་བསོད་ནམས་གཏེར། །དེས་ནི་རྒྱལ་བ་ཆགས་པ་མེད་པ་རབ་ཏུ་ཐོབ། །ཅེས་གསུངས་སོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས་དཔེར་ན་རྒྱལ་པོའི་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་དོགས་པར་བྱ་བ་ཞིག་ན་རྒྱལ་པོའི་མཚན་དང་ལྡན་ན་རིགས་ཀྱི་བཙུན་པས་བློན་པོར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་དང་མི་མཉམ་མོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལས་དང་པོ་པས་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནོན་པ་ཡང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་མཚན་དང་ལྡན་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཀྱིས་བཙུན་ཞིང་ཆེ་བས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་མཆོག་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ཡང་མི་མཉམ་མོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །
སྐྱབས་འགྲོ་ཁྱད་པར་ཅན་གོམས་པར་བྱས་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེ་བས་ན། རྒྱལ་བའི་ཡུམ་ལས་ཀྱང། གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་འཕགས་པའི་དགེ་འདུན་སྐྱབས་སོང་སྟེ། །སངས་རྒྱས་འགྲུབ་བྱ་སྙམ་དུ་ཀུན་མཁྱེན་ཡིད་བྱེད་ན། །མཁས་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཕ་རོལ་ཕྱིན་གནས་
རིག་པར་བྱ། །ཞེས་འབྱུང་ངོ། །འཕགས་པ་ལག་ན་རྡོ་རྗེ་རི་རབ་ཆེན་པོའི་རྩེ་མོའི་ཁང་པ་བརྩེགས་པའི་གཟུངས་ལས་ཀྱང། བདག་ནམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་འདུག་གི་བར་དུ་སངས་རྒྱས་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོའོ། །ཆོས་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོའོ། །དགེ་འདུན་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོའོ། །སེམས་ཅན་

[137B] མ་ལྟ་བུ་དང། སྤུན་ལྟ་བུ་དང། གཉེན་ལྟ་བུ་དང། སྣག་གི་གཉེན་མཚམས་ལྟ་བུར་འགྱུར་བར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །བདག་དེང་ཕྱིན་ཅད་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕ་དང། མ་དང། སྤུན་དང། གཉན་དང། སྣག་གི་གཉེན་
མཚམས་སུ་འགྱུར་བར་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བའི་བསླབ་བྱ་ནི། དེས་བས་ཞུས་པ་ལས། ཁྱོད་ཀྱིས་བསྐལ་པ་བརྒྱར་ནི་སྔོན་ཆད་དཀའ་ཐུབ་སྤྱད། །ཁྱོད་ནི་བསྡུ་བ་དག་དང་དུལ་དང་སྦྱིན་ལ་དགྱེས། །ཁྱོད་ནི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྣམས་ཡོངས་སུ་དག་པ་སྟེ། །སྲིད་གསུམ་འཇིག་
རྟེན་བླ་མ་ལ་ནི་བདག་ཕྱག་འཚལ། །ལྷ་མོ་དཔལ་གྱི་ཕྲེང་བ་སེང་གེའི་སྒྲ་ལས། བསམ་བྱས་རྩལ་ལྡན་ཁྱོད་ཀྱིས་ནི། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་སྐྱོན་རྣམས་བསལ། །ཉམས་མ་མཆིས་པའི་ས་བརྙེས་པ། །ཆོས་རྒྱལ་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཁྱོད་ཀྱིས་མཁྱེན། །ཡེ་ཤེས་
སྐུ་ཡི་དབང་ཕྱུག་སྟེ། །སངས་རྒྱས་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །མཐར་ཕྱིན་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཡང་དེས་པས་ཞུས་པ་ལས། ཁྱོད་ནི་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་སེལ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཐུགས་ནི་ཞི་ཞིང་སྙོམས་ལ་ཐུགས་རྗེར་ལྡན། །ཁྱོད་ནི་ཡང་དག་གསུང་ཞིང་དམ་པའི་དོན་ཡང་
མཁྱེན། །སྲིད་པ་གསུམ་པོ་ཐར་བར་མཛད་ལ་བདག་ཕྱག་འཚལ། །ཞེས་འབྱུང་ངོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལས་ཀྱང། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་གལ་ཏེ་ཟླ་བ་གཅིག་ཏུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཟས་དང་གོས་སྦྱིན་པ་བྱིན་པ་བས་གང་ཟག་གཅིག་གིས་སྐད་ཅིག་ཙམ་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་ན་བསོད་
ནམས་འདིས་བཅུ་དྲུག་ཆ་ཙམ་དུ་ཡང་མི་ཕོད་དོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །ཡང་དེ་ལས། སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་ལ། །སྤོས་སམ་མར་མེ་གཅིག་ཙམ་མམ། །མེ་ཏོག་གཅིག་ཙམ་མཆོད་བྱས་ན། །མི་གཡོ་ཞིང་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །རྟག་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ། །སངས་
རྒྱས་གཟུགས་སམ་རྟེན་ཡང་རུང། །མཐེ་བོ་ཙམ་ཅིག་གང་བྱས་པ། །མི་གཡོ་ཞིང་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། གང་དག་སངས་རྒྱས་སྐྱབས་གསོལ་པ། །དེ་ནི་ཡང་དག་དགེ་བསྙེན་ཏེ། །ནམ་དུའང་ལྷ་རྣམས་གཞན་དག་ལ། །སྐྱབས་གསོལ་

[138A]༄༅། །བར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །དམ་པའི་ཆོས་ལ་སྐྱབས་གསོལ་ན། །འཚེ་ཞིང་གནོད་པའི་སེམས་དང་བྲལ། །དགེ་འདུན་ལ་ནི་སྐྱབས་གསོལ་ན། །མུ་སྟེགས་ཅན་ལ་ཕྱོགས་མི་འགྱུར། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་གསོལ་ན། །འཇིགས་པ་མེད་
པ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །སངས་རྒྱས་མང་པོས་བསྔགས་པར་འགྱུར། །བདག་ཀྱང་བདེ་གཤེགས་བསྔགས་པ་ཡིས། །བླ་མེད་ལམ་ལ་གཞོལ་ཞིང་འབབ། །བདུད་རྩི་མཆོག་གི་དམ་པ་སྟེ། །སྲིད་པའི་ནང་ན་མེད་པའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་ནི་
རྒྱལ་པོ་ལ་གདམས་པའི་མདོ་ལས། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཁྱོད་ཀྱི་བྱ་བ་མང་བྱེད་པ་མང་སྟེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བར་ལ་བསླབ་པར་མི་ནུས་ཀྱི། ཁྱོད་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་
ལ་འདུན་པ་དང་དད་པ་དང་དོན་དུ་གཉེར་བ་དང། སྨོན་པས་འགྲོ་ཡང་རུང། འགྲེང་ཡང་རུང། འདུག་ཀྱང་རུང། ཉལ་ཡང་རུང། སད་ཀྱང་རུང། ཟ་ཡང་རུང། འཐུང་ཡང་རུང། རྟག་པར་རྒྱུན་ཏུ་དྲན་པར་ཡིད་ལ་ཟུང་སྟེ་སྒོམས་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཁྱོད་དེ་ལྟར་ཞུགས་
ན་རྒྱལ་པོའི་བྱ་བ་ཡང་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཟླ་བ་སྒྲོན་མའི་མདོ་ལས། ཁྱེད་ལ་བསྒོ་ཞིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ། །ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་མང་དུ་མིས་བརྟགས་ན། །དེ་ལ་གནས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེས། །དེ་ལྟ་དེ་
ལྟར་དེ་ལ་སེམས་གཞོལ་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཅུ་དང་ལྡན་ན་བསོད་ནམས་བྱ་བ་ལ་བརྩོན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་ཅི་ནུས་སུ་བྱ་བ་བྱེད་པ་དང། ནད་པ་ལ་རྩི་སྦྱིན་པ་དང། མཁན་པོ་དང་
སློབ་དཔོན་ལ་གུས་པས་རིམ་གྲོ་བྱེད་པ་དང། ཚངས་པ་མཚུངས་པར་སྤྱོད་པ་རྣམས་ལ་གུས་པར་ཕྱག་འཚལ་བ་ལ་སོགས་པ་དང། ཀུན་དགའ་ར་བ་དང། གཙུག་ལག་ཁང་བྱེད་པ་དང། དུས་དུས་སུ་ནོར་དང་འབྲུ་ལ་སོགས་པ་གཏོང་བ་དང། བྲན་ཕོ་དང་བྲན་མོ་ལ་སོགས་པ་ལ་བགོ་

[138B] དུས་དུས་སུ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པའི་དགེ་སྦྱོང་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་པའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ལས་འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱིན་པའི་ཚོགས་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་
སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །བཟོད་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་དང་བསམ་གཏན་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང། ཅང་ཤེས་ཀྱི་སེམས་དང། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྤོང་ཞེས་བྱ་བ་ནས། བསྔོ་བ་ལ་མཁས་པའི་ཚོགས་
ཀྱིས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚོགས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་འདུས་ཤིང་རྗེས་སུ་ཞུགས་པར་འཚལ་བར་བགྱིའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་པ་ཉེ་བ་འཁོར་གྱིས་ཞུས་པ་ལས། ཉེ་བ་
འཁོར་འདི་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གལ་ཏེ་སྔ་དྲོའི་དུས་སུ་ལྟུང་བ་བྱུང་བ་ཡང་ཕྱེད་ཀྱི་དུས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སེམས་དང་མི་འབྲལ་བར་གནས་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་
ཀྱི་ཕུང་པོ་མཐའ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་ཕྱེད་ཀྱི་དུས་ན་ཡང་ལྟུང་བ་བྱུང་ན་ཡང་ཕྱི་འཕྲེད་ཀྱི་དུས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སེམས་དང་མི་འབྲལ་བར་གནས་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་མཐའ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་ཕྱི་འཕྲེད་ཀྱི་
དུས་ན་ལྟུང་བ་བྱུང་ན་ཡང་སྲོད་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སེམས་དང་མི་འབྲལ་བར་གནས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་མཐའ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་སྲོད་ལ་ལྟུང་བ་བྱུང་ན་ཡང་ནམ་ཕྱེད་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སེམས་དང་མི་འབྲལ་བར་གནས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་
ལ་མཐའ་མེད་དོ། །ནམ་ཕྱེད་ན་ལྟུང་བ་བྱུང་ན་ཡང་ཐོ་རངས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སེམས་དང་མི་འབྲལ་བར་གནས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་མཐའ་མེད་དོ། །ཉེ་བ་འཁོར་དེ་ལྟར་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་

[139A]༄༅། །དག་པར་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པ་ནི་བཅོས་སུ་རུང་བའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །འོད་སྲུངས་ཀྱིས་ཞུས་པ་ལས། །འོད་སྲུངས་ཆོས་བཞི་པོ་འདི་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྗེད་པར་འགྱུར་རོ། །སྦྱིན་གནས་བླ་མས་བསྒོ་བཞིན་མི་བྱེད་དང།།
གཞན་དག་ལ་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཉེར་བསྒྲུབ་དང། །སེམས་ཅན་གང་དག་བྱང་ཆུབ་རབ་ཞུགས་པ། །དེ་ལ་བསྔགས་མིན་མི་སྙན་སྨྲ་བ་དང། །སྒྱུ་དང་གཡོ་དང་རྒྱན་ལ་དོར་བྱེད་པས། །གཞན་གྱི་དོན་ལ་བསམ་པ་མ་ཡིན་པའོ། །འོད་སྲུངས་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་
སེམས་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་བརྫུན་ཚིག་མི་སྨྲ་ཞིང། །རྟག་ཏུ་དོན་དང་ལྡན་པའི་ཚིག་རྣམས་སྨྲ། །སྒྱུ་དང་གཡོ་ནི་རྟག་ཏུ་རྣམ་སྤངས་ཏེ། །ལྷག་པའི་བསམ་པས་རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་བལྟ། །སེམས་ཅན་དམ་པ་བྱང་ཆུབ་གང་བཞུགས་པ། །
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་སྟོན་པར་སེམས། །སྟོན་པའི་འདུ་ཤེས་ཉེ་བར་བཞག་ནས་ཀྱང། །དེ་དག་བསྔགས་པ་ཕྱོགས་བཞིར་བརྗོད་པར་བྱ། །སེམས་ཅན་གང་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་བྱེད་པ། །བླ་མེད་ཡེ་ཤེས་ཡང་དག་འཛིན་དུ་འཇུག་བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་ནམ་ཡང་བརྗེད་མི་
འགྱུར། །ཞེས་འབྱུང་ངོ། །བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་སྡུད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས། ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྗེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་ལ་མ་གུས་པ་དང། ང་རྒྱལ་དང། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཁྱད་དུ་གསོད་པ་དང། ལོག་པའི་ཚིག་སྨྲ་བའོ། །ཡང་བཞི་
སྟེ༑ ཉན་ཐོས་དང་འགྲོགས་པ་དང། ཐེག་པ་དམན་པ་ལ་མོས་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སྡང་ཞིང་སྐུར་བ་འདེབས་པ་དང། ཆོས་ལ་དཔེ་མཁྱུད་བྱེད་པའོ། །ཡང་བཞི་སྟེ། སྒྱུ་བྱེད་པ་དང། གཡོ་བྱེད་པ་དང། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་ལྕེ་གཉིས་བྱེད་པ་སྟེ། རྙེད་
པ་དང་བཀུར་སྟི་ལ་ཞེན་པའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་འཁོར་ལོའི་གཏམ་གྱི་ལེའུ་སྟེ་གསུམ་པའོ།། །།འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་གཏམ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྒྲུབ་པ་སྟེ། ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པའི་མདོ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་གཞན་ཡང་བསླབ་

[139B] །བསླབ་པ་དེ་དག་ཀྱང་གང་ཞེ་ན། བསླབ་པ་གསུམ་དུ་བསླབ་པ་ཐམས་ཅད་འདུས་པར་འགྱུར་རོ། །གསུམ་གང་ཞེ་ན། ལྷག་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་དང། ལྷག་པ་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་དང། ལྷག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པའོ་ཞེས་གསུངས་
སོ། །སྦྱིན་པའི་ནི་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་སྡུད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་དེ། བདག་གི་ལུས་འདི་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བཏང་སྟེ་ཡོངས་སུ་བཏང་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་རྣམས་ལྟ་ཅི་སྨོས་སྙམ་དུ་སེམས་
བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ཡོད་དེ་ཡོད་ན་དེ་དང་དེ་ལ་མི་དགའ་བ་མེད་པ་དང། འགྱོད་པ་མེད་པར་སྦྱིན་པར་བྱ་སྟེ་ཞེས་ནོར་དང་འབྲུ་དང་དངུལ་དང་རིན་པོ་ཆེ་དང་རྒྱན་དང་སྟན་དང་བཞོན་པ་དང་འཁོར་གྱི་བར་དུ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། འགྱོད་པ་མེད་པ་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་མི་རེ་བར་སྦྱིན་པར་བྱ་སྟེ་
གཞན་དུ་ན་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་གདགས་པ་དང། སྙིང་རྗེ་དང། སེམས་ཅན་ཉིད་བསྡུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱ་བར་ཟད་དོ། །བདག་གིས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ན་ནི་འདི་དག་ཆོས་ཀུན་དུ་རྟོགས་པར་གྱུར་ཅིག་སྙམ་དུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ལུས་བརྟས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་བའི་འཚོ་བས་འཚོ་
བར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་གཞན་ལ་ཁོང་ཁྲོ་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །སའི་སྙིང་པོ་འཁོར་ལོ་བཅུ་པ་ལས། སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཕན་བདེའི་ཕྱིར་གྱི། །རྣམ་སྨིན་འབྲས་བུ་རེ་ཕྱིར་མ་ཡིན། །སྦྱིན་པ་དངོས་པོ་བྱིན་པ་ཆུང་ཡང། །ཡང་དག་བསོད་ནམས་ཞིང་དུ་དེ་འགྱུར། །སྦྱིན་པ་དངོས་
པོ་མང་དུ་བྱས་ཀྱང། །འདོད་པ་རྣམ་ལྔ་དག་ལ་གནས་ན། །འཕགས་པ་དག་གིས་ཕྱག་རྒྱས་མ་བཏབ། །མ་ངེས་པ་ཡི་ཚོགས་ལ་གནས་གྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དྲང་སྲོང་རྒྱས་བས་ཞུས་པ་ལས། ནོར་གང་གི་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྦྱིན་བདག་ཡིན་ནོ། །བྱེད་དུ་བཅུག་པས་སྦྱིན་པ་ནི་གཏོང་བ་
པོ་ཡིན་གྱི། སྦྱིན་བདག་མ་ཡིན་ནོ། །དུག་དང་མཚོན་ཆ་དང་སྲོག་ཆགས་བསད་དེ་ཤ་སྦྱིན་པ་དང་བག་མེད་པ་ལ་ཆང་སྦྱིན་པ་ནི་མ་དག་པའོ། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དང། སྦྱིན་ནས་འགྱོད་པས་གདུངས་པ་ཡང་མ་དག་པའོ། །བསོད་ནམས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སྤྱད་

[140A]༄༅། །ཀྱི་གཞན་ལ་མ་གྱུར་ཅིག་སྙམ་ན་མ་དག་པའོ། །ན་བ་དང་འཆི་བའི་དུས་སུ་སངས་རྒྱས་ལ་དགའ་བ་དང། དད་པ་མེད་པར་རྩ་ལག་གིས་བྱེད་དུ་བཅུག་ནས་བྱིན་ན་མ་དག་པའོ། །དབུལ་ཕོངས་བ་བོར་ནས་ཕྱུག་པོ་ལ་སྟེར་ན་མ་དག་པའོ། །དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་དེ་དག་གི་
རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་ཚྭ་སྒོ་ཅན་གྱི་ཞིང་ལ་ས་བོན་བཏབ་པ་ལྟར་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་མོད་འབྲས་བུར་མི་འགྱུར་རོ། །དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་མ་རྨོས་མ་བསལ་བས་ཞིང་ལ་ས་བོན་བཏབ་ནས་ཆར་བབ་ན་སྐྱེ་སྲིད་ཀྱི་མེ་ཏོག་དང་འབྲས་བུར་མི་འགྱུར་བ་དང་འདྲའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་ལས་སྦྱིན་པ་བླ་ན་
མེད་པ་ལྔ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང། དགེ་འདུན་དང། ཆོས་སྨྲ་བ་དང། ནད་པ་དང། ཕ་དང་མའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སའི་སྙིང་པོ་འཁོར་ལོ་བཅུ་པ་ལས། མཁས་པ་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་སྤྱོད་པ་དག་སྣོད་བཞིན་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་ཆོས་བསྟན་ཏེ། །ཐེག་པ་གཞན་དག་དེ་ལ་
སྟོན་མི་བྱེད། །ཐོས་ནས་དེ་ལ་འཕྱ་ཞིང་སྐུར་མི་འགྱུར། །ཆོས་སྨྲ་དག་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་པ་ནི། །སངས་རྒྱས་འདྲ་བར་དེ་ལ་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཡི་ནད་བསལ་ཕྱིར། །དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྨན་དག་ཉན་པར་འགྱུར། །ཁེ་དང་གྲགས་པ་ཤིན་ཏུ་རིང་སྤངས་ཏེ། །དམ་
པའི་ཆོས་དག་བསྟན་ཅིང་བཤད་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །བཟང་པོ་ལུང་བསྟན་པ་ལས་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་གཞན་ལ་ཆོས་སྟོན་པའི་ཚིག་གཟུང་བར་འོས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདོད་པ་ཆུང་བ་དང། ཆོག་ཤེས་པ་དང། ངང་ཚུལ་བཟང་ཞིང་མཉེན་པ་དང། བདག་ཉིད་ཆོས་
སྒྲུབ་པའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོ་སྟེ། གང་ལ་བརྟེན་ནས་མི་དགེ་བའི་ཆོས་འཕེལ་བ་དང། ཐེག་པ་དམན་པ་ལ་སྟོན་པ་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་འདུན་པ་བཟློག་པ་དང། དགེ་བ་ཉམས་པར་འགྱུར་བའོ་
ཞེས་འབྱུང་ངོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པའི་མདོ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་གང་སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པས་བསྡམས་པ་ཡང་ལགས་ལ་སོ་སོར་ཐར་པ་ཙམ་གྱིས་དག་པར་ཡང་མི་སེམས་ཏེ་བྱང་

[140B] །སངས་རྒྱས་མཛོད་ཀྱི་མདོ་ལས་ཤཱ་རིའི་བུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞིག་པའི་དགེ་སློང་བསྐལ་པ་བརྒྱ་སྟོང་ཁྲི་འབུམ་གྱི་བར་དུ་རང་གི་ལུས་ཀྱི་ཤ་བཅད་གཏུབས་ཏེ་སྦྱིན་བདག་ལ་འཇལ་ལོ། །ཕྱུགས་སུ་སྐྱེས་ན་ཡང་ཁུར་ལྕི་བ་ཁྱེར་བ་འོང་
ངོ༑ །སྐྲ་ཉག་མ་འབུམ་དུ་བགོས་པའི་ཆ་ཙམ་ཡང་བཞུ་བར་མི་ནུས་ན་གོས་དང་ཟས་དང་མལ་ཆ་དང་སྨན་ལ་སོགས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་བྱ་བ་ནས་ཤཱ་རིའི་བུ་རོས་གང་བའི་ས་དེའི་ནང་ན་ངའི་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པ་ནི་ཕོད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞིག་པའི་དགེ་སློང་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འདུག་པ་ནི་མི་ཕོད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་
ཞེ་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་ཞིག་པའི་དགེ་སློང་གི་ལག་གིས་བླངས་པའི་རྫས་སོ་ཅོག་ཚུལ་ཁྲིམས་འཛིན་པའི་དགེ་སློང་གི་ངན་དུག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སའི་སྙིང་པོ་འཁོར་ལོ་བཅུ་པ་ལས། ཇི་ལྟར་ན་ཁྲེལ་མེད་ཅིང་ངོ་ཚ་མེད་པའི་དགེ་སློང་ཡིན་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་གང་འཚོ་བ་ཙམ་གྱི་ཕྱིར་
ངའི་བསྟན་པ་ལ་རབ་ཏུ་ཕྱུང་སྟེ། རབ་ཏུ་ཕྱུང་ནས་སོ་སོར་ཐར་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་བ་ཐམས་ཅད་ཉམས་ཏེ་ཁྲེལ་དང་ངོ་ཚ་མེད་པ་ལ་ཚེ་ཕྱི་མའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མི་འཇིགས་ཁོང་རུལ་ཅིང་བཙོག་པས་གང་བའི་སྲིན་བུ་ཀ་ལ་འདྲ་བ། དུང་གི་སྒྲ་ལ་ཁྱིའི་སྤྱོད་པ་ཅན། རྟག་ཏུ་བརྫུན་སྨྲ་ཞིང་
བདེན་པའི་ཚིག་མེད་པ་སེར་སྣ་དང་ཕྲག་དོག་དང་གཏི་མུག་དང་ང་རྒྱལ་གྱིས་ཟིན་ཏེ། ལས་ཀྱི་མཆོག་དམ་པ་གསུམ་ལས་རིང་བ། ཁེ་དང་བཀུར་སྟི་དང་གྲགས་པ་ལ་ཞེན་པ། ཡུལ་དྲུག་ལ་མོས་པ། འདོད་ཆགས་ཀྱིས་སེམས་གཡེངས་པ་འདི་ནི་ཁྲེལ་བ་དང་ངོ་ཚ་མེད་པའི་དགེ་སློང་ཞེས་བྱའོ་
ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་བྱམས་པ་སེང་གེ་སྒྲ་ལས། བཞི་པོ་འདི་ནི་དམྱལ་བར་མདའ་འཕངས་པ་བཞིན་འགྲོ་བ་སྟེ། གཞན་གྱི་རྙེད་པ་ལ་ཕྲག་དོག་བྱེད་པ་དང། སྡོམ་པ་དང་ལྡན་པའི་མདོ་སྡེ་ཐོས་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཉེས་པ་འབྱིན་པ་དང། བཀའ་དང་བསླབ་པ་ལས་འདས་ཀྱང་ང་རྒྱལ་
གྱིས་ཉེས་པ་འཆབ་པར་མི་བྱེད་པ་དང་ཤེས་བཞིན་དུ་དད་པས་བྱིན་པ་ལོངས་སྤྱོད་པའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །སའི་སྙིང་པོ་འཁོར་ལོ་བཅུ་པ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་གཉིས་ཏེ། ཐུན་མོང་བ་དང། ཐུན་མོང་བ་མ་ཡིན་པའོ། །ཐུན་མོང་བ་ནི་དགེ་བསྙེན་གྱི་སྡོམ་པ་

[141A]༄༅། །འམ། ཡང་ན་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་བསྙེན་པར་རྫོགས་པའོ། །ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མཉམ་པའི་སེམས་དང། གནོད་པ་མེད་པའི་སེམས་དང། ཁོན་དུ་འཛིན་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་བའོ། །
སྲིད་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་ལྟ་བར་བསྲུང་ངོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཡན་ལག་དང་ཉིད་ལག་གཏོང་བ་ལས་མཐུ་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་བསླབ་པ་
ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བས་སྤྱོད་པ་ལ་བློ་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ངན་དུ་སྨྲ་བའི་ཚིག་དང་དུ་ལེན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱིས་བཟོད་པའི་སྟོབས་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་ལེ་ལོ་མེད་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་མི་འབྲལ་བས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སྒྲུབ་པ་ལ་གནས་པས་བརྟན་པ་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་མ་བྲལ་བས་ཡོན་གནས་སུ་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཙུག་ན་རིན་པོ་ཆེས་
ཞུས་པ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་ནུས་ཏེ། མི་སྐྱོ་བ་དང། བདག་གི་བདེ་བ་ལ་མི་ཆགས་པ་དང། དུས་དང་དུས་མ་ཡིན་པར་བསྐུལ་བ་དང། བསམ་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའོ། །ཡང་བཞི་སྟེ། བཀའ་བློ་བདེ་བ་
དང༑ སྙན་པར་སྨྲ་བ་དང། ངང་ཚུལ་འཇམ་པ་དང། ཁྲོ་གཉེར་མེད་པའོ། །ཡང་བཞི་སྟེ། བསམ་པ་དག་པ་དང། གཡོ་སྒྱུ་མེད་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་པ་དང། ལེགས་པ་དང་ཉེས་པ་བྱས་པ་བཟོད་པའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་ལས་
སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་གནས་པར་བྱེད་དོ། །དགེ་བའི་ཆོས་སྡུད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །བཟོད་པ་

[141B] རིགས་ཀྱི་བུའམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོས་བཟོད་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཆོས་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་གལ་ཏེ་འྒྲོའམ། འགྲེང་ངམ། འདུག་གམ། ཉལ་བའི་ཚེག་ཅིན་གྱི་བུམ་པའམ། དུག་གི་བུམ་པ་དང་ཐལ་བ་དང་བཤང་གཅི་ཐོགས་པ་འོངས་
ནས་མགོའི་སྟེང་དུ་བླུགས་སམ། ལུས་ཀུན་གདུངས་པར་གྱུར་ན་དེ་ལ་ཞེ་སྡང་དང་ཁོན་གྱི་བསམ་པ་བསྐྱེད་ནས་འདི་སྐད་དུ་བདག་ལ་ཉེས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེས་ཀྱང་སྨྲ་བར་མི་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ་རེག་བྱ་གང་གིས་གང་དུ་རེག་པར་འགྱུར། ལུས་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་རམ། སེམས་
ལ་གནོད་པར་འགྱུར། ལུས་ནི་རྩྭ་དང་ཤིང་དང་གྱོ་མོ་དང་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་རྟོག་པ་མེད་པ་ཤེས་པ་མེད་པ་ཡིན་པས་བདག་ཀྱང་མ་ཡིན་གཞན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སེམས་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་སེམས་ཁ་དོག་མེད་པ་གཟུགས་མེད་པ་སྐད་ཅིག་མར་སྐྱེ་ཞིང་འགག་
པ་ཐང་ཅིག་ཏུ་ཡང་མི་གནས་པས་བདག་ཀྱང་མ་ཡིན་གཞན་ཡང་མ་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནས། བདག་ཀྱང་ངེས་པར་སྔ་མའི་སྡིག་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་སྨིན་འདི་མྱོང་སྙམ། །བདེན་བཞི་དྲན་དང་ཡང་དག་སྤོང། །དབང་སྟོབས་བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་ལམ། །ཐམས་ཅད་བཟོད་
པས་གཞི་བྱེད་པས། །མཁས་པ་སུ་ཞིག་བཟོད་མི་བསྒོམ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །བུ་མོ་བློ་གྲོས་བཟང་མོས་ཞུས་པ་ལས། གནོད་པའི་རྩ་བ་ཁྲོ་བ་འཕེལ་མི་བྱེད། །བྱམས་ལ་གནས་པར་བྱེད་དང་ཆོས་འདོད་དང། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གཟུགས་བྱས་ན་ནི། །མཛེས་
པར་གྱུར་ཏེ་བལྟ་བར་འོས་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །སའི་སྙིང་པོ་འཁོར་ལོ་བཅུ་པ་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བཟོད་པ་ནི་གཉིས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པ་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་པ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་ལེན་པ་དང། རྣམ་པར་
སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་ལ་བརྟེན་པ་དང། བསོད་ནམས་ཀྱི་ལམ་ལ་བརྟེན་ཏེ་བཟོད་པ་བྱེད་པའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནི། ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་རྣམ་པ་བཞི་བསལ་ནས། ཆགས་པ་མེད་པའི་བཟོད་པ་བསྒོམ་ཞིང། །འདུ་བྱེད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་དག་ཅེ་ན། །བཟོད་པ་འདི་ལ་རྒྱ་ཆེར་གནོད་

[142A]༄༅། །འགྱུར། །འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་ཞིང། །རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ། །སེམས་ནི་མཁའ་དང་འདྲ་བར་མཉམ་པ། །བཟོད་པ་འདི་ལ་ཐམས་ཅད་གཏོད་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །བརྩོན་འགྲུས་ནི་ཡང་དེ་ཉིད་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་བརྩོན་འགྲུས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པ་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ནི་སྦྱིན་པ་ལས་བྱུང་བ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ལས་བྱུང་བ་དང། བསྒོམ་པ་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་
བཅས་པ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་ལ་བརྟེན་པས་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་སོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཤིན་ཏུ་འབད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མཉམ་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་དང་སྡུག་བསྔལ་
ཐམས་ཅད་སེལ་བ་སྟེ། དམིགས་པ་མེད་པས་བྱ་བའི་ལས་བྱེད་པ་སྟེ། མི་གནས་པའི་སེམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་མོ། ཁམས་གསུམ་ལས་མི་གནས་པར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་མོ། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་ལ་མི་རྟོག་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང། རྙེད་པ་དང་མ་རྙེད་པ་ལ་མི་གནས་
པའི་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་སྟེ། འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་སོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །བུ་མོ་བློ་གྲོས་བཟང་མོས་ཞུས་པ་ལས། ཕྱེ་མ་མེ་ཏོག་བཀང་སྟེ་འབུ་ལ་བ་དང། །གནོད་སེམས་སྤངས་ཤིང་སྐུ་གཟུགས་བྱེད་པ་དང། །མོས་པ་རྒྱ་ཆེན་ལ་ནི་གནས་བྱེད་ན། །རྒྱལ་བ་
དག་གི་ཐད་དུ་རྫུས་ཏེ་སྐྱེ། །ཞེའོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། ཆོས་རྣམས་ལ་ནི་ཆོས་རྟོགས་འདོད་པ་ལ། །བརྩོན་འགྲུས་གནས་ཤིང་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན། །ཡོངས་སུ་བསྔོ་ཞིང་བཤགས་དང་ཕྱག་འཚལ་བ། །དེ་ལ་བདུད་ཀྱིས་གླགས་ནི་རྙེད་མི་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གང་པོས་ཞུས་
པ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལས་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚུལ་ཁྲིམས་ལྡན། །དྲན་པ་ཟབ་ཅིང་ཐག་ཀྱང་རིང། །བརྩོན་པའི་སེམས་ཀྱིས་རབ་བརྩོན་ཞིང། །

[142B] །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྟག་ཏུ་ནི། །ཆོས་འདི་བཞི་ལ་རྟེན་བྱེད་ན། །ཡིད་ལ་བསམས་པའི་དངོས་པོ་ཀུན། །ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་འབྱུང་ངོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས་གང་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་ནན་ཏན་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་
མཆོད་རྟེན་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་པས་གུས་པའི་སེམས་ཀྱིས་མེ་ཏོག་དང། ཕྲེང་བ་དང། བྱུག་པ་དང། སྤོས་དང། ཕྱེ་མ་དང། རོལ་མོའི་སིལ་སྙན་ཡོ་བྱད་སྣ་ཚོགས་པས་མཆོད་པ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། འདས་དང་ད་ལྟར་བཞུགས་པ་ཡི། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་མཆོད་བྱེད་ན། །སྐྱེ་བ་ཀུན་ཏུ་
མཆོད་པ་ཐོབ། །རྟག་པར་མི་ཁོམ་མེད་པར་སྐྱེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གོ་ཆ་བ་གོས་པ་བརྟན་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་སེམས་ཅན་རེ་རེའི་སྤྱོད་པ་རེ་རེའི་ཕྱིར་ཡང་འཁོར་བའི་མཐའ་ཇི་སྲིད་པ་དེ་སྲིད་དུ་འཁོར་བ་ན་འཁོར་ཞིང་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྨན་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང། གོ་ཆ་མི་སྤང་བར་
ཤིན་ཏུ་བརྟན་པར་བྱས་ནས་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་ནས་འབྱེད་པ་མེད་པའི་གོ་ཆའི་བར་བགོ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་ལས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང། བཟོད་པའི་ཕ་
རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང། བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་སྒོམ་པར་བྱེད་པ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཤེས་རབ་སྔོན་དུ་འགྲོ་ཞིང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་དང། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་
བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྔོ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སྡོམ་པ་གསུམ་བསྟན་པ་ལས། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ནི་ནན་ཏན་བྱེད་པས་འགྲུབ་སྟེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རི་བོང་དང་བྱི་ལས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །བསམ་གཏན་ལ་དགྱེས་བསམ་གཏན་གྱི་ཉེར་གནས་དབེན་པ་བསྟེན་
པ་ནི་ཡང་དེ་ཉིད་ལས་ཁྱེད་གནས་མེད་པ་དང། འདྲིས་པ་མེད་པར་གྱིས་ལ་ཁྱེད་བ་ལང་དང་བོང་བུ་སྡུད་པར་མ་བྱེད། ཁྱེད་ལེ་ལོའི་གནས་ལེན་པར་མ་བྱེད་ཅིག་མི་དགེ་བའི་ཆོས་སྤོངས་ལ་དགེ་བ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ཤིག་འོད་སྲུངས་ནག་ནི་རྣམ་གྲངས་དུ་མར་དགེ་བ་ལ་གནས་

[143A]༄༅། །པ་དང། འདུ་འཇི་སྤངས་པ་བསྔགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། དེ་དག་འདུ་འཛི་ཉིན་མཚན་འདའ་བར་བྱེད་དེ་རྒྱལ་པོའི་གཏན་ནས་བཟའ་བ་དང། བཏུང་བའི་གཏམ་དང། ཁྱིམ་གྱི་གཏམ་དང། སྡུག་པར་འགྲོ་བར་བྱ་བ་དང། གང་ན་ཟས་སྟེར་བ་དེར་འགྲོ་བར་བྱ་ཞེས་བྱ་
བ་ནས་སྨན་དང་ཆང་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་གཏམ་གྱིས་ཤེས་བཞིན་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ལུས་དང་ཁ་ཆུ་ཟག་ཅིང་ཉལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། མཉམ་པར་མ་བཞག་པའི་སེམས་ཀྱིས་དབང་པོ་རྒོད་ཅིང་ཕལ་པར་འགྱུར་ལ་སེམས་གཡེངས་པའི་སྤྱོད་པས་ཁྱིམ་དུ་དོང་ནས་སོ་སོར་ཐར་པ་བོར་ཏེ་
ཞེས་བྱ་བ་ནས། གཅིག་ལ་གཅིག་ལྟ་ཞིང་ཅི་ཞིག་བྱིན་ན་ཇི་སྙེད་ཅིག་སྤྱད་ཅེས་སྨྲ་བར་འགྱུར་རོ། །འོད་སྲུངས་འཆི་བའི་དུས་མ་བྱས་ཀྱི་བར་དུ་རྣལ་འབྱོར་ལ་མི་བརྩོན་པ་རྣམས་ནི་འདི་དག་གོ། །དེ་དག་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཏེ་འོད་སྲུངས་དགེ་སློང་དེ་དག་ལ་སྙིང་རྗེ་བར་
བྱའོ༑ །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་པར་སྨིན་པ་སྡུག་བསྔལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །འཇམ་དཔལ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་བསྟན་པ་ལས། ཤཱ་རིའི་བུ་དགོན་པ་ལ་གནས་པ་ལྷུར་ལེན་པ་ལ་ཕན་ཡོན་བཅུ་ཡོངས་སུ་འཛིན་ཏོ། །གང་ཞེ་ན། འདུ་འཛིན་རྣམ་པར་སྤོང་བ་
དང༑ རབ་ཏུ་དབེན་པ་ལ་བརྟེན་པ་དང། བསམ་གཏན་ལ་སེམས་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་དང། བྱ་བ་མང་པོར་མི་འགྱུར་བ་དང། སངས་རྒྱས་རྣམས་འདོད་པ་དང། དེའི་ལུས་བདེ་བ་དང་མི་འབྲལ་བ་དང། དེའི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་བར་ཆད་དུ་མི་འགྱུར་བ་དང། ཚེགས་ཆུང་དུས་ཏིང་ངེ་
འཛིན་ཐོབ་པ་དང། ཚིག་དང་ཡི་གེ་བསྟན་པ་ཆུད་མི་ཟ་བ་དང། ཇི་ལྟར་ཐོས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དོན་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་སྟེ། ཤཱ་རིའི་བུ་དགོན་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཕན་ཡོན་བཅུ་པོ་འདི་དག་ཡོངས་སུ་འཛིན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་པ་ཡུལ་འཁོར་སྐྱོང་གིས་ཞུས་པ་
ལས༑ འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་མྱ་ངན་གནོད་པ་མེད། །འཇིགས་བཅས་རྟག་ཏུ་དགྲ་བྱེད་ཉོན་མོངས་བཅས། །རལ་གྲི་སོ་འདྲ་དུག་སྡོང་ལོ་མ་མཚུངས། །ངན་སྐྱུགས་སྣོད་ལྟར་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོས་སྤང། །འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་འཇིགས་བཅས་ཉོན་མོངས་ཅན། །རྟག་ཏུ་དྲན་པས་བརྗོད་བྱེད་མུན་པར་

[143B] །རྟག་ཏུ་འཇིགས་པའི་རྒྱུ་བྱེད་སྡུག་བསྔལ་བཅས། །སྲིད་པ་སྲིད་པའི་འཁྲི་ཤིང་འཕེལ་བར་བྱེད། །ཇི་ལྟར་མེ་འབར་དབུས་ན་འཇིགས་བཅས་པ། །དེ་ལྟར་འདོད་འདི་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོས་རིག་འདམ་རྫབ་ཆེ་འདྲ་རལ་གྲི་གཤེགས་གནས་འདྲ། །རལ་གྲིའི་སོ་ལ་སྦྲང་རྩི་བསྐུས་དང་
མཚུངས། །ཇི་ལྟར་སྦྲུལ་གྱི་མགོ་དང་ངན་སྐྱུགས་སྣོད། །དེ་ལྟར་འདོད་འདི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རིག་བྱ་ཤ་ཁ་འབུ་འདྲ་ཞིང་གསལ་ཤིང་འདྲ། །རོ་ལ་ཁྱི་ལྟར་དགྲ་དང་བཅས་པ་ཡིན། །འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་འདི་དག་ཆུ་ཟླ་འདྲ། །གཟུགས་བརྙན་མཚུངས་ཤིང་བྲག་ཅ་འདྲ་བ་དང། །མིག་
ཡོར་འདྲ་ཞིང་གར་ལ་ལྟ་དང་འདྲ། །རྨི་ལམ་མཉམ་པར་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོས་རིག་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་སྐད་ཅིག་ཡ་མ་བརླ། །སྒྱུ་མ་སྨིག་རྒྱུ་འདྲ་ཞིང་བརྫུན་པ་ཅན། །ཆུ་བུར་དབུ་བ་ལྟ་བུར་ཡང་དག་མིན། །ཡོངས་སུ་བརྟགས་ལས་བྱུང་བར་མཁས་པས་རྟོགས། །ཞེས་གསུངས་
སོ༑ །ཟླ་བ་སྒྲོན་མའི་མདོ་ལས་ཀྱང། ཉོན་མོངས་མེད་པའི་ཏིང་འཛིན་མྱུར་ཐོབ་སྟེ། །འདི་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་དག་ཕན་ཡོན་ནོ། །ཞེས་སོ། །རྒྱལ་བའི་ཡུམ་ལས་དེ་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་དོན་དུ་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་སེམས་གཡེངས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་
ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་གཡེངས་པ་ལ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་བསམ་གཏན་སྐྱེད་པའང་དཀོན་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེ་ལྟ་བས་ན་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་སེམས་མི་གཡེང་
བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སའི་སྙིང་པོ་འཁོར་ལོ་བཅུ་པ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསམ་གཏན་གཉིས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པ་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །གང་ཞེ་ན། བདག་གི་ཁུར་ལྕི་སྤོང་བའི་ཕྱིར་ནི། །དམིགས་དང་བཅས་པའི་ཏིང་འཛིན་བསྒོམ་སྟེ། །
བདག་གི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་གཅོད་འདོད། །ཡང་དག་མཁས་པའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན། །སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཕན་དང་བདེ་ཕྱིར། །ཏིང་འཛིན་བསྒོམ་ཞིང་ཁུར་ལྕི་སྤོང་སྟེ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་སེལ་བ། །དེ་ནི་ཡང་དག་མཁས་པའི་མཚན་ཉིད། །མི་གནས་པ་ཡི་ཏིང་འཛིན་བསྒོམ་

[144A]༄༅། །སྟེ། །འདོད་པའི་སྲིད་པ་ཐམས་ཅད་ཆོད་པ། །དེ་ནི་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་རྟག་པ་དང། བདེ་བ་དང། བདག་དང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིས་བསླད་དེ། བསམ་
པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་དང་མི་བདེ་བ་དང། བདག་མེད་པ་དང་ཡོངས་སུ་མ་དག་པར་མཐོང་ངོ། །དེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞི་ཡང་ཆོད་དེ། དེ་བས་ན་བསམ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་ལ་བསྙེན་པར་འགྱུར་རོ། །སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་རྒ་བའི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བསམས་
པས་ཀྱང་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དགེ་བའི་ཆོས་ནི་མ་བསམས་པར་གཞན་གྱིས་ཐོབ་པ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གིས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་ཚད་མེད་མཐའ་ཡས་པའི་བར་དུ་ཆོས་མཉན་ཀྱང་གལ་ཏེ་མ་བསམས་ན་ནམ་ཡང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་
ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞིན་དུ་བསྒོམ་པ་གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་གང་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཤིང་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པ་ནི་ཆོས་བཞིན་དུ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་
པ་དམིགས་སུ་མེད་པ་ནི་མི་རྟག་པ་མི་བདེ་བ་བདག་མེད་པ་ཡོངས་སུ་མ་དག་པར་མཐོང་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ལུས་དང་སྲོག་ལ་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་སྡོམ་པ་མི་འཇིགས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞིན་དུ་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཤེས་རབ་ནི་མྱ་ངན་ལས་
འདས་པའི་མདོ་ལས། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་དང། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བགྱི་བའི་དོན་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་མཆིས་སམ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་དོན་དམ་པའི་
བདེན་པ་མཆིས་སམ། ཇི་སྟེ་མཆིས་ན་བདེན་པ་གཅིག་ཏུ་བས་སོ། །ཇི་སྟེ་མ་མཆིས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པ་བརྫུན་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཉིད་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་ན་བདེན་པ་གཉིས་སུ་མཆིས་

[144B] །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིས་ཀྱི་བུ་ཤིན་ཏུ་ཐབས་མཁས་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བདེན་པ་གཉིས་གསུངས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཚིག་ཏུ་སྨྲ་བ་ལྟར་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འཇིག་རྟེན་ལས་
འདས་པའི་གང་ཟག་གི་ཤེས་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ། །གང་ཟག་གི་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གོ་ཆ་བ་གོས་པ་བསྟན་པ་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང། མཚན་མ་མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པ་དང། བསྟན་དུ་མེད་པ་དང། བརྗོད་དུ་
མེད་པ་འདི་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གང་ཟག་གི་ཤེས་པ་དེ་ནི་དཀོན་མཆོག་འབྱུང་གནས་ལས། བར་སྣང་བྱ་རྗེས་ཇི་བཞིན་དུ། །འགྲོ་བ་དེ་ཡང་ཡེ་ནས་མེད། །སྦལ་པའི་སྤུ་ལ་བལྟ་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཞི་བའི་ཆོས་ཉིད་བལྟ། །བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་མེ་ལོང་ལ། །
རང་བཞིན་སྟོང་པར་མཁས་པས་བཤད། །དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ན་བཞིན་གཟུགས་སྣང། །དེ་བཞིན་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ལྟོས། །ཞེས་འབྱུང་ངོ། །དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པས་བསྟན་པ་ལས། དེ་ལ་ཐབས་མེད་པ་བསྟན་པའི་ཤེས་རབ་བཅིངས་པ་ནི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ་སྟོང་པ་ཉིད་དང། མཚན་
མ་མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པ་ལ་ངེས་པར་རྟོག་ཅིང་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་མི་རྟོག་པ་འདི་ནི་ཐབས་མེད་པའི་ཤེས་རབ་སྟེ་བཅིངས་པའོ། །དེ་ལ་ཐབས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཤེས་རབ་གྲོལ་བ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ་མཚན་
དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྒྱན་དང། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་རྟོག་ཅིང་སྟོང་པ་དང། མཚན་མ་མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པ་ལ་འདྲིས་པར་བྱེད་པ་འདི་ནི་ཐབས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཤེས་རབ་སྟེ་གྲོལ་བའོ། །དེ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མ་ཟིན་པའི་ཐབས་
བཅིངས་པ་གང་ཞེ་ན། དགེ་བའི་རྩ་བ་རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མི་བསྔོ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མ་ཟིན་པའི་ཐབས་དེ་བཅིངས་པའོ། །དེ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཐབས་གྲོལ་བ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་རྩོམ་ཞིང་བྱང་

[145A]༄༅། །ཆུབ་ཏུ་བསྔོ་ནས་མི་སྙེམས་བ་སྟེ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཐབས་ཏེ་གྲོལ་བའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །གཙུག་ན་རིན་པོ་ཆེས་ཞུས་པ་ལས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། སྦྱིན་པ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ནས་ཤེས་
རབ་མ་ཚང་བ་མེད་པ། ཐབས་མ་ཚང་བ་མེད་པ། བྱམས་པ་དང། སྙིང་རྗེ་དང། དགའ་བ་དང། བཏང་སྙོམས་མ་ཚང་བ་མེད་པ་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་དང། སྦྱིན་པ་དང་སྙན་པར་སྨྲ་བ་དང། དོན་བྱེད་པ་དང། དོན་མཐུན་པ་མ་
ཚང་བ་མེད་པ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །གསང་ཆེན་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ལས། ཉན་ཐོས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འཇུག་ཅིང་ལྡང་མོད་ཀྱི། ཉན་ཐོས་ནི་བདག་ཉིད་མྱ་ངན་ལས་[?]འདའ་བ་ཁོ་ནར་
ཤེས་པར་བྱེད་ཀྱི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞིས་སེམས་ཅན་བསྡུ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་རྒྱུན་མི་གཅོད་ཅིང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་ཡང་བྱེད་ལ། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཡང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དེ། དེ་ཡང་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་རྒྱས་པར་བྱ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ནི་ཟན་ཁམ་གཅིག་ཙམ་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱིན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་ལ་
མཁས་པ་ནི་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སུ་གྱུར་བ་ལ་ཟན་ཁམ་གཅིག་ཙམ་སྦྱིན་བར་བྱེད་པ་ན་ཡང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱིས་སྦྱིན་པར་བྱེད་ཅིང། དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བསྔོ་བའི་
ཕྱིར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ལ་མཁས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ནི་གཞན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ལས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་བྱེད་ཅིང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ནས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བསྔོ་

[145B] །དེ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་ལ་མཁས་པའོ། །གཞན་ཡང་ཕྱོགས་བཅུ་པོ་དག་ན་མེ་ཏོག་གི་ཤིང་ལྗོན་པ་དང། སྤོས་ཀྱི་ཤིང་ལྗོན་པ་དང། མེ་ཏོག་ཕྲེང་བ་དང། སྤོས་དང། ཕྱེ་མ་དང་བྱུག་པ་བདག་གིར་མ་བྱས་པ་ཡང་ཡོངས་སུ་མ་བཟུང་
བ་དེ་ཐམས་ཅད་འདུས་ནས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་འབུལ་ལོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་གཏོང་བར་བྱེད་དེ། བཏང་ནས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་སྔོ་བར་བྱེད་དོ། །འདི་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ལ་མཁས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་
རྟུལ་བར་གྱུར་ན་ཞུམ་པ་མེད་པར་བྱ་སྟེ། ཐ་ན་ཚིག་བཞི་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཙམ་ཡང་འཇུག་ཅིང་འདི་ལྟར་རྟོག་སྟེ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདིའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གསུང་རབ་ཏུ་གཏོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །བརྟགས་ནས་ཞུམ་པ་མེད་པའི་སེམས་
ཀྱིས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དེ་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་ལ་ལྟ་བ་མེད་པར་བྱ་སྟེ། གྲོང་དང་གྲོང་ཁྱེར་དུ་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་སྟོན་པར་བྱེད་ཅིང་སེམས་ཅན་གང་དག་གིས་ཆོས་འདི་ཐོས་པ་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ངེས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། འདི་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ལ་
མཁས་པའོ། །ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྒྱ་ལམ་ན་དབུལ་པོར་གྱུར་ན་ཁ་ཟས་ནལ་ཟེ་གང་ཙམ་ཡང་ཞུམ་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་དགེ་འདུན་ནམ་གང་ཟག་ལ་འབུལ་བར་བྱེད་དོ། །ཕུལ་ནས་འདི་ལྟར་རྟོག་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སེམས་རྒྱ་ཆེན་པོས་བྱིན་ན་སྦྱིན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོར་
འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པས་ན། བདག་གིས་སྦྱིན་པ་འདི་ཆུང་མོད་ཀྱི། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱིན་པས་ན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་འདིས་བདག་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལྟར་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་
རོ་བྲོ་བའི་མཆོག་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཞིང། ལག་ན་རིན་པོ་ཆེ་གྲུབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྔོ་བར་བྱེད་དེ། འདི་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ལ་མཁས་པའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པས་བསྟན་པ་ལས། མ་ནི་ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན། །ཕ་ནི་ཐབས་ལ་མཁས་པ་

[146A]༄༅། །སྟེ། །མགོན་པོ་རྣམས་ནི་དེ་ལས་སྐྱེས། །ཆོས་ལ་དགའ་བ་ཆུང་མ་སྟེ། །བྱམས་དང་སྙིང་རྗེ་བུ་མོ་ཡིན། །ཆོས་དང་བདེན་གཉིས་དེ་ཡི་བུ། །སྟོང་པའི་དོན་སེམས་ཁྱིམ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་ནི། །ཇི་དགར་དབང་བྱེད་སློབ་མའོ། །
མཛའ་བོ་བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་སྟེ། །སེམས་ནི་བྱང་ཆུབ་མཆོག་རིག་འགྱུར། །དེ་གྲོགས་རྟག་ཏུ་འགྲོགས་པ་ནི། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་དྲུག་རྣམས་སོ། །མངོན་ཤེས་དེ་ཡི་བཞོན་པ་སྟེ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད། །ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས། །ལམ་ནི་ཞི་བའི་ཡན་ལག་བརྒྱད། །
ཅེས་གསུངས་སོ། །འོད་སྲུངས་ཀྱིས་ཞུས་པ་ལས། འོད་སྲུངས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དབུ་མའི་ལམ་ཆོས་རྣམས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའོ། །སོ་སོར་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། འོད་སྲུངས་གང་ལ་བདག་མེད་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་
ཤེད་བུ་མེད་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ནི། དབུ་མའི་ལམ་ཆོས་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པའོ། །འོད་སྲུངས་གཞན་ཡང་གཟུགས་རྟག་པར་ཡང་སོ་སོར་མི་རྟོག་མི་རྟག་པར་ཡང་སོ་སོར་མི་རྟོག་པ་འདི་ནི་དབུ་མའི་ལམ་ཆོས་རྣམས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །འོད་སྲུངས་རྟག་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་
མཐའ་གཅིག་གོ། །མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མཐའ་གཉིས་སོ། །མཐའ་དེ་གཉིས་ཀྱི་དབུས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དཔྱད་དུ་མེད་པ་བསྟན་དུ་མེད་པ་རྟེན་མ་ཡིན་པ་སྣང་བ་མ་ཡིན་པ། རྣམ་པར་རིག་པ་མེད་པ་གནས་མེད་པ་སྟེ། འོད་སྲུངས་འདི་ནི་དབུ་མའི་ལམ་ཆོས་རྣམས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའོ། །འོད་སྲུངས་
བདག་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མཐའ་གཅིག་གོ། །བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མཐའ་གཉིས་སོ། །འོད་སྲུངས་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མཐའ་གཅིག་གོ། །མེད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མཐའ་གཉིས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀྱི་དབུས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དཔྱད་དུ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །སྒོ་མཐའ་ཡས་པ་
རྣམ་པར་སྦྱོང་བ་ལས་ཀྱང། དབུ་མའི་ལམ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་འདི་ཡིན་ཏེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་གང་དུ་འགྲོ་བ་མེད་དོ། །དེ་ལ་འགྲོ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་མཉམ་པའོ། །བཀོད་པ་མཐའ་ཡས་

[146B] །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། ཆོས་འདི་ཐམས་ཅད་ཡོད་མིན་ཞིང། །མེད་པ་དང་ཡང་བྲལ་བ་ཡིན། །གང་གིས་དེ་ལྟར་ཆོས་ཤེས་པ། །དེ་དག་ལ་
ནི་གཟུགས་སྐྱེའོ། །ཞེའོ། །ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་དབྱེར་མེད་པ་ལས། འཇམ་དཔལ་གལ་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ན། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའམ། རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་བ་མེད་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའམ་
རྣམ་པར་བྱང་བའི་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར། སྨྲས་པ། བཙུན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་བསླད་ཅིང། ངར་འཛིན་པ་དང་ང་ཡིར་འཛིན་པ་རྣམས་ལ་ནི་བདག་དང། གཞན་གྱི་འདུ་ཤེས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལས་ནི་དགེ་
བ་དང་མི་དགེ་བའི་སེམས་པ་འབྱུང་ངོ། །དེ་ལ་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་ཅིང། དེ་ལས་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པར་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ཙམ་དུ་སྲིད་པར་འགྲོ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དེ་ཙམ་དུ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་
འདས་པའི་མདོ་ལས། སྟོན་པ་དྲུག་གཟུགས་ལ་བདག་ཅེས་སྨྲ་ན། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་གཟུགས་བདག་ཡིན་ན་བྱད་གཟུགས་མི་སྡུག་པ་མེད་པའི་རིགས་ན། ཇི་སྟེ་རིགས་བཞི་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་ཏེ་བྲམ་ཟེའི་རིགས་གཅིག་ཏུ་མ་གྱུར། ཅིའི་ཕྱིར་གཞན་དབང་
ཞིང་དབང་མེད་ལ་དབང་པོ་ཉམས་ཤིང་དབང་པོ་མ་ཚང་བར་འགྱུར། ཇི་སྟེ་ལྷའི་ལུས་མི་ལེན་ཅིང་དམྱལ་བ་དང། ཡི་དགས་ལ་སོགས་པའི་ལུས་སྣ་ཚོགས་ལེན། དེ་ལྟ་ཡིད་བཞིན་དུ་མི་འགྱུར་བ་ལ་བལྟས་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་བདག་མེད་པར་རིག་གོ། །དེ་ལྟར་བདག་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱའོ། །
མི་རྟག་པའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་བའོ། །སྡུག་བསྔལ་བའི་ཕྱིར་སྟོང་པའོ། །སྟོང་པའི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཕྱིར་འཁོར་བ་ན་རབ་ཏུ་འཁོར་ཏེ། ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གོ་ཆ་བགོས་པ་བསྟན་པ་ལས། རྐྱེན་རྣམས་ལས་

[147A]༄༅། །ནི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། །ཐམས་ཅད་གདན་མེད་གང་ཡང་མེད། །ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང། །རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་མེད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྐྱེན་རྣམས་ལ། །སོ་སོར་བརྟགས་པས་སྟོང་པར་རིག་ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་
སྟོང་པས། །རང་བཞིན་གྱིས་ནི་མཚན་མ་མེད། །སྐྱེ་བ་དག་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །དེ་ལྟར་སོ་སོར་གང་རྟོགས་པས། །ཆོས་ལ་ནན་ཏན་བསྒྲུབ་པར་བྱ། །གཟུགས་དང་ཚོར་དང་འདུ་ཤེས་དང། །འདུ་བྱེད་རྣམ་ཤེས་དེ་བཞིན་རྟོག་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ནི་མང་པོ་ལས། །ཕུང་པོ་རྣམས་
ནི་བྱུང་བ་ཡིན། །ཕུང་པོ་ཡང་དག་མེད་པས་ན། །རང་བཞིན་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང། །ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་གང་ཡང་མེད། །སྐྱེ་བ་མེད་པས་འགག་པ་མེད། །ཕུང་པོ་མཚན་ཉིད་དེ་འདྲའོ། །དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་གང་ཤེས་པ། །ཡང་དག་མཚན་ཉིད་མཐོང་བས་ན། །ཆོས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་
ཅུང་ཟད་མེད། །ཆོས་རྣམས་དང་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། །འདི་གཉིས་ལ་ཡང་མཚན་མ་མེད། །ཆོས་རྣམས་མཚན་མ་སྤངས་པས་ན། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན། །རྟོག་མེད་ཡེ་ཤེས་མ་མཐོང་ཞིང། །ལྟ་བ་འདི་ཡང་མི་མཐོང་བ། །ཆོས་རྣམས་མི་བདེན་མཐོང་
བའི་ཕྱིར། །འདི་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་ཅེས་བསྟན། །ཞེས་བྱ་བ་ནས། སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སྟོང་མི་ལྟ། །སྟོང་ལས་གུད་ནའང་སྟོང་མི་ལྟ། །དེ་ལྟ་བུར་ནི་གང་ལྟ་བ། །སྟོང་པ་མཐོང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་འོད་ཀྱིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པའི་མདོ་ལས་
རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་གཟུགས་དེ་ཡང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་སྟེ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནང་གིའམ། ཕྱི་རོལ་གྱིའམ། ཆེ་བའམ། ཕྲ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མི་འགྲོ་མི་སྐྱེ་བདག་མེད་བདག་གི་བ་མེད་པར་བརྟག་པར་བྱའོ། །ཟག་པ་མེད་པ་དང། རྟོག་པ་མེད་པ་དང་
སྨོན་པ་མེད་པ་དང། མཚན་མ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བརྟག་པར་བྱའོ། །ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་རྡུལ་གཅིག་པོ་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ལྷག་མཐོང་ཕྲ་མོས་བརྟག་རྡུལ་ཕྲ་མོ་དེ་དག་ལ་ཇི་ལྟར་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ལམ་དུ་གྱུར་པ་ཤེས། དངོས་པོ་མེད་པ་དང། དམིགས་

[147B] བདག་མེད་པ་དང། བྲལ་བ་དང། མཚན་མ་མེད་པ་ལ་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་དེ་ལས་གཟུགས་མེད་པའི་ཕུང་པོ་དེ་དག་ནི་སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པ་ཐེར་ཟུག་མ་ཡིན་ནོ། །གནས་མི་དམིགས་པས་
མཚན་མ་མེད་པའོ། །སྐད་ཅིག་སྐྱེ་ཞིང་འགྲིབ་པས་སྨོན་པ་མེད་པའོ། །དེ་བས་ན་ཕུང་པོ་འདི་ནི་སྟོང་པའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་དེ་ལས་ཇི་ལྟར་རྫས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ་དང། ཤིན་ཏུ་སྐད་ཅིག་མ་སྟོང་པ་བཞིན་དུ་རིགས་ཀྱི་བུ་གང་ལ་ལ་འཕགས་པ་དང་
འཕགས་པ་མ་ཡིན་པ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནས་ལུས་དང། སྣོད་ཀྱི་བར་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ་སྟེ་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་བསྟན་པ་ལས། ཇི་སྐད་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ནི་
གང༑ ཤེས་རབ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ནི་གང་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་མཉམ་པར་གཞག་པ་ན་སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་དམིགས་པ་ལ་སེམས་ཉེ་བར་འདོགས་པ་ནི་དེའི་ཐབས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཞི་བ་དང་རབ་ཏུ་ཞི་བ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དེ་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་པོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །
གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་གང། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་གཟུགས་མཆིས་ན། །ནམ་མཁའི་ཁམས་ནི་ཀུན་གང་སྟེ། །དེ་ནི་དེ་བས་ལྷག་པར་འགྱུར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་གང། །ཕུང་པོ་ཇི་སྙེད་བརྗོད་པ་བས། །དམ་པའི་ཆོས་
ནི་ཡང་འཛིན་ནི། །དེ་བས་བསོད་ནམས་ཆེས་མང་ངོ། །དམ་པའི་ཆོས་ནི་འཛིན་པ་དང། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་དེས། །སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མོས་པ་ཡི། །བཅུ་དྲུག་ཆར་ཡང་མི་ཕོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འོད་སྲུངས་ཀྱིས་ཞུས་པ་ལས། འོད་སྲུངས་
བཞི་པོ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་ལགས་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཡང་མོས་ལ། ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་ཡང་ཡིད་ཆེས་པ་དང། དེས་བདག་མེད་པར་ཡང་བཟོད་ལ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེ་བ་དང། དེ་བསམ་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་

[148A]༄༅། །གནས་ལ། སྦྱོར་བ་འཁོར་བ་ན་གནས་པ་དང། དེ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་ཡང་མི་རེ་བ་སྟེ། བཞི་པོ་འདི་དག་གོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པའི་མདོ་ལས། སྟོང་ཉིད་སྨྲ་བ་ནི་འཇིག་
རྟེན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པ། རྙེད་པས་དགའ་བ་ཡང་མེད། མ་རྙེད་པས་མི་དགའ་བ་ཡང་མེད། གྲགས་པས་ཡིད་སོས་པ་ཡང་མེད། མ་གྲགས་པས་སྲོ་ཤི་བ་ཡང་མེད། སྨད་པས་ཞུམ་པ་ཡང་མེད། བསྟོད་པས་དགའ་བ་ཡང་མེད། བདེ་བས་ཆགས་པར་
གྱུར་པ་ཡང་མེད། གང་དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པ་དེ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་མི་འཕྲོགས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ནི་གང་དུ་ཡང་ཆགས་པའམ་མི་ཆགས་པ་མེད་དོ། །དེ་གང་ལ་ཆགས་པ་དང་
གང་ལ་མི་ཆགས་པ་དེ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ཤེས། སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མཐོང། གང་ཆོས་གང་ལ་ཆགས་པ་དང། མ་ཆགས་པ་དེ་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །སྟོབས་བཅུ་བདེན་པའི་རྩལ་མངའ་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འཇིགས་མེད་མི་
འཇིགས་སྦྱིན་པ་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །མ་འདྲེས་པ་ཡི་ཆོས་རྣམས་རབ་ཏུ་རྟོགས། །འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་འདྲེན་པ་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བའི་བཅིངས་པ་གཅོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་དེ་ཐང་ལ་བཞུགས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །དུབ་པའི་
འགྲོ་བ་སྒྲོལ་བ་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འཁོར་བའི་འགྲོ་བ་མི་གནས་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བསོད་ནམས་འདི་ཡིས་ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་ཉིད། །ཐོབ་ནས་ཉེས་པའི་དགྲ་རྣམས་ཕམ་བྱས་ནས། །རྒ་ནད་འཆི་བའི་དཔའ་ཀློང་འཁྲུགས་པ་ཡི། །སྲིད་པའི་མཚོ་
ལས་འགྲོ་བ་འདོན་པར་ཤོག་བསྒོམ་པའི་རིམ་པ་མདོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་རྫོགས་སོ།། །།


