
[001A]༄༅། །པྲདཉཱ་བཱར་མི་ཏཱ་ནཱཾ་སརྦཱ་རྠ་ཏྐ་ཤཾ་ཀྲི་ཏ་སམྣྟ་བི་ཙི་ཙ་བི་ཧར་ཏི་སྨ།།
༄༅། །བསྟན་བཅོས་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་གྱི་མཐའ་དཔྱོད་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་ཀུན་གསལ་བའི་རིན་ཆེན་སྒྲོན་མེ་ཞེས་བྱ་བ་ལེགས་པར་བཞུགས་སོ།། །།

[001B]༄༅། །སྡེ་བ་སྦྱོར་མི་མཉམ་པའི་བྲི་ཏུ་ལས་དལ་འགྲོ་འཕེལ་བ་ཅན་ཞེས་བའི་དཧྲ་་
[DR: *, ,RGYAL YUL SBAS DON GSAL MDZAD MI PHAM MGON,,]ར་བསྐལ་བཟང་སྣམ་འདྲེན་བཞི་བ་ཤཱཀྱའི་རྒྱལ།།།
༄༅། །བྷཱ་ནཱུ་ནཾ་དྭ་ད་ཤཱཏྨ་བཿ་མུ་ནི་ཤཤ་ས་ནཱས་ས་མ་ནྱ་ཤྩ་ཏུ་པུཏ་མོཏྤ་ནཾ་མཧཱ་རྠན་
༄༅། །འོད་ལྡན་བཅུ་གཉིས་བདག་བཞིན་ཐུབ་པའི་བསྟན། སྤྱི་དང་སྲས་བཞི་མཆོག་སྐྱེད་ཡུམ་དོན་ཀུན་
[DR:*, , RNAM RIG SHING RTA'I SROL BA BYED THOGS MED ZHABS,]

[002A]༄༅། །[DR: MDO RGYAN SNANG SPYOD 'PHAGS PA RNAM GROL STE,,]
༄༅། །ཀ་ས་ཀ་ར་པ་རི་དཧར་པཉྩ་ཤི་ཁི་པར་མ་ཛར་ཎོ། །རྣམ་ཀར་ཧྲྀ་ད་ཡན་ཤི་ཁི་སཾ་ཀྲྀ་ཏ་ཤརྡྷེ་ན།།
༄༅། །གསལ་མཛད་ཡོངས་འཛིན་འཇམ་དབྱངས་མཆོག་ཀུན་ཞབས། །དད་པས་སྤྱི་གཙུག་རྒྱན་བྱས་སྙིང་ནས་འདུད།།
ར་ཡུམ་དོན་གསལ་བར་འགྲེལ་མཛད་སེ་བཟང་

[002B]༄༅། །སྡེབ་སྦྱོར་མཉམ་པའི་པྲྀཙ་བཅུ་དགུ་པ་ཤིན་ཏུ་བསྟན་འཛིན་ལ་པྲསྥ་ར་ལྔ་འདུམ་ཉི་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་གྱ་བརྒྱད་ལས་ཨུཏྲིཉྩ་རིག་འབུལ་བཞི་བྲིད་བུ་སྟོང་གསུམ་བརྒྱ་སོ་བདུན་པ་ཕྱི་མ་སུཾ་བུ་
[DR: *, ,BSIL LDAN BSTAN PA'I SGRON ME AA TI SHA,]ཨ་དྷྱཱ་ཤཱ་ཡ་ཧྲི་དཱ་བ་ལཾ་ཏ་མ་ཛིན་་པུ་ཏྲཿ་བྲ་ཐཱ་མཱ་དི་ཙཱ། །པེ་ཨཻ་པཏ་ཧི་པུཎྚ་ཏཱི་ཀ་ས་མི་བྷ་ཨཻ་ཧེཿ་ཛ་ཡཱ་ནཾ་ཨ་ཧོ་
ལྷག་བསམ་སྙིང་སྟོབས་མཆོག་གིས་རྒྱལ་སྲས་ཐོག་མའི་དུས་ནས་ཀྱང། །ཟླ་བྲལ་ཁྱོད་ནི་པད་དཀར་འདྲ་ཞེས་རྒྱལ་རྣམས་རྨད་བྱུང་བའི། །
[DR: *, ,THUB DBANG GNYIS PA 'JAM MGON CHOS KYI RGYAL,]

[003A][DR: *, RGYAL BA'I RGYAL TSAB DANG MA RIN CHEN ZHABS,]
༄༅། །ཨུཉྩཱ་ནཿ་ཡ་ཤ་ཨཱ་ཀ་ཤཻ་བ་དེ་ཀ་ཥཱ་པླཱཾ་ཀ་ར་ཤཽདྷཽད་ནིཿ་ཤཱཀྱ་སྶིདྷ་པ་དནྣ་ཁཿ་སྱ་ན་ས་མཿ་ཧྲྀ་ཏྤ་དྨ་ཨཱ་རཾ་བི་ཧ་རྲ།།
༄༅། །བསྔགས་བརྗོད་གྲགས་སྙན་མཁའ་བཞིན་ཕྱོགས་ཀུན་ཁྱབ་མཛད་ཉི་མའི་གཉེན། །མཉམ་མེད་ཤཱཀྱ་སེང་གེའི་ཞབས་སེན་སྙིང་དབུས་པད་མཚོར་བཞུགས།།

[003B] །མ་ལུས་ཅིག་ཆར་ཆོས་ཀྱིས་སྐྱོང་མཛད་པའི། །ཐུབ་པའི་གསང་གསུམ་མངོན་གྱུར་བདུད་བཞི་ལས། །རྒྱལ་བའི་མི་ཕམ་མགོན་པོའི་ཞབས་ལ་འདུད། །དཔག་མེད་གདོད་ནས་
མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱང། །སྨོན་དབང་རྒྱལ་སྲས་ཚུལ་གྱིས་རྣམ་འདྲེན་ཀུན། །སྐྱེད་མཛད་རྒྱལ་བའི་ཡབ་གཅིག་ལ་འདུད་ཀྱེ་།ཡུམ་དོན་མ་ལུས་གསལ་བའི་བློ་གྲོས་སྩོལ། །དུང་དུང་ལན་རེ་མོས་ཀྱང་རྨོངས་
པའི་སྙིང། མང་མང་ཤེས་བྱའི་གཟུགས་ཀུན་གསལ་འཆར་བའི་།མཁས་མཁས་གཙུག་ནོར་མཆོག་སྟེར་དབྱངས་ཅན་ཀྱཻ། །ལྷུག་ལྷུག་དཀའ་གནད་མདུད་གྲོལ་དག་སྩོལ་ཅིག་ཡུམ་དོན་དཀའ་སྙམ་བཅུ་
གཉིས་ལོར་སྒྲུབ་པའི། །མི་ཕམ་གསུང་རྒྱུན་གངྒཱའི་ཆུ་ཀླུང་ཆེ། །ལྷ་ཡི་ཡུལ་ནས་མི་ཡུལ་མ་ལུས་པར། །ཁྱབ་མཛད་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་འགྲོ་བའི་མིག་འཕགས་ཡུལ་ཤེར་ཕྱིན་འགྲེལ་མཛད་ས་འཛིན་དབུས།།
འཆད་མཁས་ཅན་དན་དྲི་གསུང་ངད་འཐུལ་བའི། །ལེགས་བཤད་ནགས་ཀླུང་སྟུག་པོས་ལྷ་མིའི་ཡིད། །འཕྲོག་མཛད་འཕགས་སེང་གྲགས་སྙན་སྲིད་རྩེ་བརྒལ། །གངས་རིས་བསྐོར་ཡང་རྨོངས་པའི་མུན་འཐིབ་པའི།།
ལྗོང་འདིར་ཆོས་སྣང་སྤྲོ་མཛད་ལོ་པཎ་དང། །རྒྱལ་བློན་ཀུན་དང་ཁྱད་པར་ཤེར་ཕྱིན་གཞུང། །སྤེལ་མཛད་མཁས་མང་མ་ལུས་ཕྱག་གི་ཡུལ། །ཐུབ་པའི་ལུང་ལྟར་འཇམ་དབྱངས་མི་ཡི་ཟློས་གར་གྱིས། །སངས་རྒྱས་མཛད་

[004A]༄༅། །པ་ལུང་རྟོགས་བསླབ་གསུམ་ལག་ལེན་སོགས། །མཐའ་དག་རྫོགས་ལྡན་ལ་བཀོད་བློ་བཟང་རྒྱལ་བ་ཞེས། །གྲགས་པའི་བ་དན་སྲིད་ན་མཐོ་བར་གུས་ཕྱག་འཚལ། །མགོན་དེའི་སྲས་རྣམས་ཀུན་དང་གང་གི་
ལུགས། །གསུང་བཞིན་མཁྱེན་རབ་དར་བསམ་ལུས་ཆོས། །ཇི་བཞིན་གཟིགས་བས་འགྲོ་ལ་ལེགས་སྟོན་པའི། །རྒྱལ་ཚབ་རིན་ཆེན་བདུན་ལྡན་ཆོས་ཀྱི་རྗེ། །མཁས་གྲུབ་བྱེ་བའི་རལ་བའི་ཐོར་ཅོག་རྩེར། །རིགས་བརྒྱའི་ཁྱབ་བདག་
དགེ་ལེགས་དཔལ་འཆང་ཞབས། །མཁས་བཙུན་བཟང་བོས་ལེགས་འགོད་སྐལ་ལྡན་ཀུན། །འདྲེན་མཛད་འགྲོ་བའི་གཉེན་གཅིག་ལ་ཕྱག་འཚལ་།སྤྲུལ་པའི་རབས་ཀྱིས་ཞྭ་སེར་རིང་ལུགས་བསྟན། །རྒྱ་མཚོའི་གོས་ཅན་མ་
ལུས་ཁྱབ་བྱས་པས། །གྲགས་པའི་བ་དན་སྲིད་ན་ལྷང་དེ་ག་།རྒྱལ་བ་ཡབ་སྲས་གཉིས་ལ་གུས་ཕྱག་འཚལ། །ལུང་རིགས་རིན་ཆེན་བྱེ་བའི་དྲ་བ་འཕྱངས། རྗོད་བྱེད་ཁྱད་འཕགས་དྲི་བཟང་ཕྱོགས་བཅུར་ཁྱབ། །དོན་གྱི་ཤེར་
ཕྱིན་འདོད་པ་ཀུན་སྟེར་བའི། །རྣམས་ད་དཔག་བསམ་ལྗོན་བ་སྐལ་བས་རྙེད། །ལ་ལ་ཚིག་ཙམ་མཐོང་བས་རློམ་སེམས་བྱེད། །འགའ་ཞིག་ཟེར་སྒྲོས་བྲིས་ཤིང་ཕལ་ཆེར་གྱིས། །ཚིག་དོན་མུན་མདའ་འཕངས་ལ་ཆགས་སྡང་
གིས༑ ༑རྩོད་ཡིན་དགག་ཡུལ་མིན་ཕྱིར་འདིར་མི་འཆད། །ཡུམ་དོན་སྟོན་བས་གསུངས་དང་རྒྱལ་ཚབ་ཀྱིས། །བཀྲལ་བཞིན་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོའི་ལུགས་བཞིན་དུ། །དམ་པའི་དྲིན་གྱིས་རྙེད་དེ་ལུང་རིགས་ཀྱིས་།རློམ་བྲལ་བརྩེབས་

[004B] །དེ་ལ་འདིར་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་མཉམ་མེད་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དང་པོར་དམྱལ་བའི་རྟེན་ལ་སྨོན་སེམས་དང། ཁྱེའུ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་དུས་ཤཱ་ཀྱ་ཐུབ་པ་ཆེན་པོ་ལས་འཇུག་སེམས་བསྐྱེད་ཅིང་དེ་ནས་གྲངས་མེད་གསུམ་གྱི་
ཚོགས་བསགས་ཤིང། མཐར་འོག་མིན་གྱི་རྟེན་ལ་སངས་རྒྱས་ཏེ་གླིང་འདིར་མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུས་ཆོས་ཀྱི་ཁུང་པོ་དང་སྒོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གསུངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ནི་ཤེར་མདོ་ཡིན་ཏེ། ཚིག་གསལ་ལས། ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་
སྟོང་གསུངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ནས་རབ་དང་ཕུལ་དང་གཙོ་བོ་དང་གྱ་ནོམ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མདོ་ཉིད་དེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེའི་དགོངས་པ་འགྲེལ་པ་ལ་དུ་མ་ཡོད་དེ། བོད་སྔ་མ་ལ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་
རིགས་ཚོགས་དང། ཕྱོགས་གླང་གི་བརྒྱད་སྟོང་དོན་བསྡུས་དང་ཁ་ཆེམ་ཆེ་བའི་སྡིའི་གནོད་འཇོམས་དང། རྗེ་བཙུན་གྱི་མངོན་རྟོགས་རྒྱུན་དང་བཞི་ལ་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་བཞིར་གྲགས་པ་དང། གནས་ཚོད་ལ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་
མདོ་ལྟར་དངོས་བསྟན་སྟོང་ཉིད་བཀྲལ་ཚུལ་དང་སྦས་དོན་མངོན་རྟོགས་བཀྲལ་ཚུལ་གཉིས་སུ་གནས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་བཞིས་བཀྲལ་ཚུལ་ཡོད་དེ། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་བསྒྲུབ་བྱ་བདེན་དངོས་འགོག་པའི་རིགས་ཚོགས་དྲུག་དང། ཕྱོགས་
གླང་གིས་ག་རྒྱད་སྟོང་པའི་དོན་སོ་གཉིས་སུ་བཀྲལ། ཁ་ཆེ་མཆེ་བའི་སྡེས་སྒོ་གསུམ་དང་རྣམ་གྲངས་བཅུ་གཅིག་ཏུ་བཀྲལ་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་གྱིས་དངོས་པོ་བརྒྱད་དུ་བཀྲལ་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་གསེར་ཕྲེང་ལས། འདིའི་

[005A]༄༅། །དགོངས་བ་འགྲེལ་པའི་བསྟན་ཆོས་དུ་མ་ཡོད་ཀྱང་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ནི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཆེན་པོ་བཞི་ཞེས་སྔ་མ་རྣམས་ལ་གྲགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ་བསྒྲུབ་བྱ་བདེན་
དངོས་འགོག་པའི་རྩ་ཤེ་དང། དེའི་རབ་བྱེད་དང་པོའི་འཕྲོས་དོན་རྩོད་ཟློག་དང། རབ་བྱེད་བདུན་པའི་འཕྲོས་དོན་སྟོང་ཉིད་བདུན་ཅུ་པ་དང། རང་སྡེའི་བདེན་དངོས་བྱེ་བྲག་ཏུ་འགོག་པ་རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པ་རིན་ཆེན་ཕྲེང་བ་
གཉིས་དང་ལྔ། བདེན་དངོས་སྒྲུབ་བྱེད་རྟོག་གེའི་ཚིག་དོན་བཅུ་དྲུག་འགོག་པ་ཞིབ་མོ་རྣམ་འཐག་དང་དྲུག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་རྗེ་བཙུན་རེད་མདའ་བས་རིགས་ཚོགས་ལྔ་དང་རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་སྔ་མ་ལྟར་དྲུག་བཞེད་པར་
རྒྱུད་སྡེ་སྤྱི་རྣམ་ལས་བཤད་དེ། །ཁ་ཅིག་ག་ལེ་འཇིགས་མེད་རིགས་ཚོགས་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་རྩ་ཤེའི་རང་འགྲེལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བཙུན་པ་འཕགས་པ་ལྷས་ཀྱང་ཞེས་ཤེས་བྱེད་དྲངས་
པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ཡོད་དེ། རྟེན་སྟོན་པ་དང། དབང་དུ་བྱ་བ་འཁོར་ཉན་རང་བྱང་སེམས་དང། ལས་ནི་ཡུམ་ལ་ཇི་ལྟར་སྤྱོད་པ་སྒོམ་པ་བཅུ་དང། རབ་དབྱེ་སྟོང་ཉིད་བཅུ་དྲུག་དང། རྟགས་ནི་བདུད་ལས་དང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་
པའི་རྟགས་དང། ལྟུང་བ་ནི་ཤེར་ཕྱིན་སྤངས་ན་ངན་འགྲོར་སྐྱེ་བ་དང། ཕན་ཡོན་སྟོང་གསུམ་རིན་ཆེན་བདུན་གྱིས་བཀང་བ་བྱིན་བས་ཤེར་ཕྱིན་བྲི་བ་བསོད་ནམས་ཆེ་བ་དང་སོ་གཉིས་སུ་བཤད་པའི་ཕྱིར། བརྒྱད་སྟོང་དོན་བསྡུས་

[005B] རྟེན་དང་དབང་དུ་བྱ་བ་དང། །ལས་ནི་སྒོམ་པ་དང་བཅས་དང། །རབ་དབྱེ་རྟག་ས་དང་ལྟུང་བ་དང། །ཕན་ཡོན་བཅས་པར་ཡང་དག་བརྗོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྒོམ་པ་བཅུ་དང་སྟོང་ཉིད་བཅུ་དྲུག་རེ་རེ་བྱས་སོ།།
གསུམ་པ་ཡོད་དེ། ཡུམ་གསུམ་གྱི་དོན་གླེང་གཞི་ནས་བརྩོན་པར་བྱའོའི་བར་གྱི་མགོ་སྨོས་པས་གོ་བ་ལ་ཚུལ་བཞིར་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པའི་སྒོ་དང། དེ་ནས་རྣམ་མཁྱེན་རྫོགས་ཀྱི་བར་དུ་རྣམ་པར་སྤྲོས་ན་གོ་བ་ལ་དོན་དམ་པའི་
ཚུལ་དུ་སྟོན་པ་འབྲིད་དུ་སྟོན་པའི་སྒོ། དེ་མན་ཆད་ལྷག་མས་ཚིག་ལ་འཆེལ་བའི་དོན་དུ་ལམ་ཤེས་ནས་བརྩམས་ཏེ་བདེན་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་བསྟན་པ་རྒྱས་བར་བཤད་པའི་སྒོ་སྟེ་སྒོ་གསུམ་དང་དང་པོ་ཤཱ་རའི་བུ་ལ་བཀའ་སྩལ་ནས་བཤད་
པའི་རྣམ་གྲངས་གཅིག་དང། དེ་ནས་རབ་འབྱོར་གྱིས་རྒྱས་པར་བཤད་པའི་རྣམ་གྲངས་དང། དེ་ནས་བརྒྱ་བྱིན་དང། རབ་འབྱོར་དང། བྱམས་པ་དང། རང་འབྱོར་དང། བརྒྱ་བྱིན་དང། རབ་འབྱོར་དང། བྱམས་པ་དང། རབ་འབྱོར་དང། དེ་ནས་
ཀུན་དགའ་བོ་ལ་གཏད་པའི་རྣམ་གྲངས་དང་བཅུ་གཅིག་ཏུ་བཤད་པའི་ཕྱིར། གསེར་ཕྲེང་ལས། ཡུམ་རྒྱས་འབྲིང་གཉིས་དང། ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་པའི་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་གཞུང་འགྲེལ་གནོད་འཇོམས་ཀྱིས་ནི་འསྒོ་གསུམ་དང་རྣམ་གྲངས་བཅུ་
གཅིག་གི་སྒོ་ནས་ཡུམ་འགྲེལ་པར་བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་འདི་ཁ་ཅིག་དབྱིག་གཉེན་གྱིས་མཛད་ཟེར་བ་སོགས་མི་འཐད་པར་ཐལ། འདི་དཾ་ཥཱ་སེ་ནས་མཛད་པར་སྔོན་གྱི་ཡིག་རྙིང་ལས་གྲགས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་ཅིང། རྟགས་་༄༅། །གྲུབ་སྟེ། ཡུམ་གསུམ་གཞུང་འགྲེལ་གནོད་འཇོམས་ལོཙྪ་བ་ཡེ་ཤེས་སྡེས་བསྒྱུར་བདེ་མཆེ་བའི་སྡེས་མཛད་ལ། འབུམ་རྐྱང་བའི་གཞུང་འགྲེལ་གནོད་འཇོམས་དེ་ཁྲི་སྲོང་སྡེ་བཙན་གྱིས་མཛད་པར་དཀར་
ཆག་འཕང་ཐང་མར་བཤད་པའི་ཕྱིར། བཞི་བ་ཡོད་དེ། རྗེ་བཙུན་བྱམས་བས་རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་པ་སྐད་དྒུའམ་ལྔའི་དོན་ཡུམ་གྱི་ལུས་དངོས་བརྒྱད་དོན་བདུན་ཅུར་བཀྲལ་བྲའི་ཕྱིར། གསེར་ཕྲེང་ལས། རྒྱལ་བ་མ་ཕམ་པས་
ཡུམ་གྱི་ལུས་དངོས་བརྒྱད་དོན་བདུན་ཅུར་དྲིལ་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་པས་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་རིམ་པ་དང་སྦྱར་ནས་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་མཛད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་མིན་འོག་ཏུ་འཆད་
དོ༑ ༑དེས་ན་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་ལ་རྒྱ་འགྲེལ་ཉེར་གཅིག་ཡོད་དེ་མདོ་དང་སྦྱར་བ་བཅུ་གཉིས་མ་སྦྱར་བ་དགུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། འཕགས་པས་ཉི་ཁྲི་སྣང་བ་དང། བཙུན་པས་ཉི་ཁྲི་རྣམ་འགྲེལ་དང། སློབ་དཔོན་
གྱིས་ཉི་ཁྲི་ལེ་བརྒྱད་མ། ཤནྟི་པས་ཉི་ཁྲི་དག་ལྡན་བཞི་དང། ཁ་ཆེ་དྷརྨ་ཤྲིས་མཇིད་པར་གྲགས་པའི་འབུམ་ཊིག་སྟེ་འབུམ་དང་སྦྱར་བ་གཅིག་དང། སློབ་དཔོན་གྱིས་བརྒྱད་སྟོང་འགྲེལ་ཆེན་དང། སྙིང་པོ་མཆོག་དང། གནད་
ཀྱི་ཟླ་འོད་དེ་བརྒྱད་སྟོང་བར་སྦྱར་གསུམ་དང། སྡུད་པའི་དཀའ་འགྲེལ་རྟོགས་སླ་དང། སྡུད་པའི་དཀའ་འགྲེལ་དང། ཤེར་ཕྱིན་མཛོད་ཀྱི་ལྡེ་མིག་སྟེ་སྡུད་པ་དང་སྦྱར་བ་གསུམ་དང། སྒྲི་ཏིས་མཛད་པར་གྲགས་པའི་འབུམ་ཉི་ཁྲི་

[006B]པ་དང་བཅུ་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གསེར་ཕྲེང་ལས། རྒྱུན་འདིའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་འགྲེལ་པ་ལ་ཡང་མདོ་དང་སྦྱར་བ་བཅུ་གཉིས་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་
སྟེ༑ འགྲེལ་བ་དོན་གསལ་དང། དེའི་འགྲེལ་བཤད་ཚིག་གསལ་དང་རྟོགས་དཀའི་སྣང་བ་གཉིས་དང། དེའི་བསྡུས་དོན་ཤེར་འབྱུང་གིས་མཛད་པ་དང། རྩ་བའི་བསྡུས་དོན་ཇོ་བོས་མཛད་བ་དང། གཞོན་ནུ་དཔལ་གྱིས་མཛད་
བ་གཉིས་དང། གྲགས་ཆ་དང། ཤེར་སྒྲོན་དང། ཐུབ་དགོངས་ཏེ་དགུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གསེར་ཕྲེང་ལས་མ་སྦྱར་བ་དགུ་སྟེ་ཉེར་གཅིག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གྲགས་ཞེས་པ་ཐེ་ཚོམ་ཅན་ནོ་།རྩ་བའི་རྟགས་གཉིས་པ་དངོས་བསྟན་
དང་སྦས་དོན་བཀྲལ་ཚུལ་ཡོད་དེ། བློ་གྲོས་མི་ཐད་པའི་མདོ་ལྟ་དུ་དཔལ་མགོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་རིགས་ཚོགས་ཀྱིས་དབུ་མའི་ལུགས་ཀྱི་དྲང་ངེས་མཛད་པ་དང། དེ་བཞིན་དུ་རྒྱལ་བ་བྱམས་པས་ཀྱང་རྒྱུད་བླ་མ་དང་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་དུ་
བཤད་པ་རྒྱུད་བླ་མའི་འགྲེལ་པར་ཐོག་མེད་ཀྱིས་ཀྱང་བཤད་པ་གང་ཞིག་དགོངས་འགྲེལ་གྱི་དོན་བཞིན་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པས་མདོ་སྡེ་རྒྱན་འབྱེད་གཉིས་སུ་དྲང་ངེས་མཛད་ལ་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་སྟེ་ས་སྡེ་ལྔ་དང་སྡོམ་གཉིས་མཛད་པའི་
ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལས། མདོ་སྔ་མའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་དྲང་དོན་དང་ངེས་དོན་འབྱེད་པའི་ཞེས་དང། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མའི་ཞེས་བ་ནས། ཀླུ་སྒྲུབ་ལས་ལོགས་སུ་བསམ་པར་མི་བྱ་སྟེ་དེ་ཉིད་

[007A]༄༅། །ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལས། བསྟན་ཆོས་གསུམ་པོ་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་མདོ་སྡེ་དགོངས་འགྲེལ་དུ་དྲང་ངེས་འབྱེད་པའི་ཚུལ་དང་
མཐུན་པར་སློབ་དཔོན་གྱིས་ས་སྡེ་ལྔ་སྡོམ་རྣམ་གཉིས་ལ་སོགས་པར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་གྱིས་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ལེགས་པར་ཕྱེ་ཞིང་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་འཕགས་ཡུལ་གྱི་འགྲེལ་པ་ཉེར་གཅིག་གི་ཕལ་ཆེར་དང། གཙོ་
བོ་འཕགས་སེང་གི་སྣང་བ་གཉིས་དང། རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་ལེགས་བཤད་གསེར་གྱི་ཕྲེང་བ་དང། དུས་ཕྱིས་རྗེ་བཙུན་ལ་ཤེར་ཕྱིན་གསན་ནས་དོན་ཞིབ་པོར་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ་དང་བཅས་པའི་མན་ངག་རྒྱལ་ཚབ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་རྭ་སྒྲེང་དུ་
སྩལ་ཏེ། དེའི་ཟིན་བྲིས་སུ་མཛད་པའི་རྣམ་བཤད་སྙིང་པོ་རྒྱན་གྱི་དོན་བཞིན་དུ་སློབ་དཔོན་གྱི་འགྲེལ་པ་འཆད་པ་ལ། མཚན་གྱི་དོན། གཞུང་གི་དོན། མཇུག་གི་དོན་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ་མཚན་དོན་དང་འགྱུར་ཕྱག་གཉིས་ལས་
དང་པོ་ནི། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ནས་བྲི་ཏིའི་བར་བྱུང། གཉིས་པ་ལ་བམ་གྲངས་དང། འགྱུར་ཕྱག་གཉིས། དང་པོ་ནི། བམ་པོ་དང་པོ་ཞེས་བྱུང། གཉིས་པ་ནི། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །
ཞེས་བྱུང་བ་དག་སླ། གཉིས་པ་གཞུང་དོན་ལ་བཤད་པ་ལ་འཇུག་པ་དང། བཤད་པ་ཉིད་འགོད་པ་དང། བཤད་པ་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཚུལ་གསུམ། དང་པོ་ལ། མཆོད་པར་བརྗོད་ཅིང་བཤད་པར་དམ་བཅའ་བ་དང། འགྲེལ་པ་

[007B] ཁེངས་བསྒྱུངས་ཤིང་སྤྲོ་བ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གསུམ། དང་པོ་ནི། ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་ལ། ཞེས་སོགས་བྱུང། འདི་ལ་སྦྱོར་བ་དང་མཐའ་དཔྱད་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། སློབ་དཔོན་ཧ་རི་བྷཱ་ཏྲ་ཆོས་
ཅན༑ ཁྱོད་ཀྱིས་གཞུང་ལམ་འབྲས་བུའི་ཤེར་ཕྱིན་གསུམ་ལ་བསྟོད་ཕྱག་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་གསུམ་གྱི་ཕར་ཕྱིན་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་ཅིང་སྒོ་གསུམ་འདུད་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་པར། ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་ལ། །
གུས་ཕྱག་འཚལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཤེར་ཕྱིན་ཞེས་པས་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པས་བསྟོད་ཅིང། འདུད་པ་ཕྱག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྟོད་ཕྱག་མཛད་པ་ལ་དགོས་པ་ཡོད་དེ། རང་གཞན་གྱི་དོན་གཉིས་འགྲུབ་ཅིང་བར་ཆད་
ཞིབ་དང། ཡུམ་གྱི་རྒྱན་ཏེ་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་གྱི་ཚིག་ལེའུ་བྱས་པ་ཡུམ་རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་གསུམ་ཀུན་གྱི་གསལ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱན་དུ་འགྲེལ་པའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་བར། དེའི་རྒྱན་ཚིག་ལེའུ་བྱས་པ་དག་ཀུན་གྱི་རྒྱན་
དུ་འགྱུར་བར་ནི། །རྣམ་པར་དབྱེ་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་དབྱེ་ཞེས་རྩོམ་པར་དམ་བཅས་པ་ལ་དགོས་པ་ཡོད་དེ་རྩོམ་པ་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསེར་ཕྲེང་ལས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་དོན་ཙམ་
ཞིག་དབྱེ་ཞེས་པ་སྟེ་རྩོམ་པར་དམ་བཅའ་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཤེས་རབ་སྡོང་བུ་ལས། དམ་པ་མང་པོ་ཁས་འཆེ་མི་བྱེད་ལ། །གལ་ཏེ་དཀའ་བས་ཁས་ནི་བླངས་གྱུར་ན། །རྡོལ་རི་མོ་བྲིས་པ་ལྟ་བུར་ནི། །ཤི་ཡང་

[008A]༄༅། །གཞན་དུ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་པ་འདི་ཆོས་ཅན། དགོས་སོགས་བཞི་ཡོད་དེ། མདོ་དང་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་དོན་དང་བཅས་པ་བརྗོད་བྱ་ཡིན། རྒྱན་ཡུམ་གསུམ་
གྱི་གསལ་བྱེད་དུ་རྟོགས་པ་དགོས་པ་ཡིན། འདིའི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱས་ཐོབ་འགྱུར་གྱི་རྣམ་མཁྱེན་ཉིད་དགོས་ཡིན། དེ་གསུམ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་སྔ་མ་དང་འབྲེལ་བ་དེ་འབྲེལ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཤུག་ལ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ་
མདོ་དང་བསྟན་ཆོས་ཀྱི་དོན་གཙོ་བོར་བཤད་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་པ་ལས། དེའི་རྒྱན་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་འགྲེལ་པས་སྒྲུབ་པའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་པ་ལས། ཀུན་གྱི་རྒྱན་དུ་འགྱུར་བར་ནི། །ཞེས་
དང༑ ལེགས་བཤད་གསེར་ཕྲེང་ལས། གཉིས་པ་ནི་ཡུམ་གསུམ་ཀའི་རྒྱན་དུ་རྟོགས་པ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ཐོབ་པ་དགོས་པ་མཐར་ཐུག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་པ་ལས་ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་
ཕྱིན༑ ཞེས་དང། གསེར་ཕྲེང་ལས། གསུམ་པ་ནི་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་མིང་གཞན་ཤེར་ཕྱིན་ཞེས་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་པ་གྲུབ་སྟེ། འདིའི་འབྲེལ་བ་ལ་ཐབས་ཐབས་བྱུང་གི་འབྲེལ་བ་དགོས་པའི་ཕྱིར་
གསེར་ཕྲེང་ལས། བསྟན་ཆོས་དང་དགོས་པའམ་དགོས་པ་གཉིས་རྒྱུ་འབྲས་སུ་འབྲེལ་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ། སློབ་དཔོན་ཤེར་འབྱུང་དེ་ལྟར་འདོད་པ་ལ། ཚིག་གསལ་ན་རེ་

[008B] འགྲེལ་པ་གཅིག་པུས་རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་པར་བྱེད་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་རྟག་གྲུབ་སྟེ། ཆིག་གསལ་ལས། དེ་ནི་དེ་ལྟར་འགྲུབ་པ་ཉིད་འགྲེལ་པ་འབའ་ཞིག་གིས་མི་སྲིད་ལ་ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། དེ་སྔ་མ་ལས་ཀྱང་མི་འཐད་པར་ཐལ། འགྲེལ་པ་ཁོ་ནས་སྒྲུབ་མི་ནུས་པས་ཉིད་དགོས་སུ་མི་འཐད་ན། རྩ་བའི་དགོས་སུ་མྱནྔ་འདས་ཐོབ་པ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར། གསེར་ཕྲེང་ལས། དེ་ལས་ཀྱང་མི་འཐད་དེ་ཞེས་གསུངས་པའི་
ཕྱིར༑ ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། འདིའི་མཆོད་བརྗོད་ཡུལ་དུ་ཤེར་ཕྱིན་གསུམ་ཀ་ཡོད་པར་ཐལ། སྦྱོར་བ་འཐད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་གཞུང་ཤེར་ཕྱིར་ཁོ་ན་ལ་མཆོད་བརྗོད་རིགས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཞུང་ཤེར་ཕྱིན་ལ་བསྟོད་པས་
གཞན་གཉིས་ལའང་དོན་གྱིས་བསྟོད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། རྟག་གྲུབ་སྟེ། མཁྱེན་གསུམ་ལ་བསྟོད་པས་མངོན་རྟོགས་བརྒྱད་ལ་དོན་གྱིས་བསྟོད་པར་འགྱུར་བ་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡུམ་བར་པ་ལས། གང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་
རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཕྱག་འཚལ་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་མཚམས་ལ་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་དངོས་བསྟན་གྱི་ཤེར་ཕྱིན་གསུམ་ཀ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས་
དུས་ཕྱག་འཚལ་གང་ལན་གཞུང་ལམ་འབྲས་བུའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡནྔ། འདིའི་དངོས་བསྟན་ལ་ཤེར་ཕྱིན་གསུམ་ཀ་ཡོད་པར་ཐལ། སྤྱིར་གཞུང་ལ་བསྟོད་པ་སྨོས་པའམ་བརྗོད་པས་ཤེར་

[009A]༄༅། །ཕྱིན་གཞན་གཉིས་ལའང་དོན་གྱིས་འཕྲུལ་བྱང་འདིར་གསུམ་ག་གཙོ་བོར་བསྟོན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་གསུམ་གཙོ་བོར་བསྟོད་པ་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་ཡོད་པ་གང་ཞིག་དགོས་པ་ཡང་དག་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་
དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། འདིའི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱས་དེ་གསུམ་གཙོ་བོར་ཉམས་སུ་ལེན་དགོས་བར་ཤེས་པའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེས་འབྲས་བུ་ཤེར་ཕྱིན་ཐོབ་པ་ལ་གཞུང་ཤེར་ཕྱིན་ལ་ཐོས་བསམ་དང་ལམ་ཤེར་ཕྱིན་
གྱི་ཉམས་ལེན་འཚང་རྒྱ་ཁའི་བར་དུ་དགོས་བཤེས་པའི་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་བར་དུ་དེ་ལ་ཐོས་བསམ་དང་ལམ་ལ་ཉམས་ལེན་དགོས་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་ཆེན་ལས། དེ་ལྟར་ན་དང་པོ་ཐོས་པ་དང། བསམ་པ་དང། སྒོམ་
པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་རིམ་གྱིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། ཕ་རོལ་ཏེ་རབ་ཀྱི་མཐར་འགྲོ་བ་ཡིན་པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ་ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། མདོའི་བརྗེད་བྱ་ཤེར་
ཕྱིན་གསུམ་ཀ་རྒྱན་རྩ་འགྲེལ་གྱི་བརྗོད་བྱར་རྟོགས་པའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་ཆེན་ལས། རྣམ་པ་གསུམ་ཀ་ཡང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིད་དོ། །ཞེས་ངེས་པར་བཟུང་བ་ཡིན་ཏེ་གཙོ་བོ་ལས་དབང་དུ་བྱས་པའོ།།
ནས༑ དེ་ཡང་འདི་ཉིད་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་ལ་བསླབ་པར་འདོད་པས་ཀྱང་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། དེ་སྐད་དུ་རྣམ་བཤད་ལས་གཞུང་སྨོས་པས་གཞན་གཉིས་ཀྱང་འགྲུབ་མོད་ཀྱི་འདིར་ནི་གསུམ་ཀ་བཟུང་བྱའོ། །ཞེས་

[009B] ཡང་རྣམ་བཤད་ལས། བརྗོད་བྱ་ཡོད་དེ། མདོ་དང་བསྟན་ཆོས་ཀྱི་དོན་སྟོན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་དེས་སྐྱབས་འགྲོའི་ཡུལ་ཙམ་བསྟན་པར་བཤད་པ་ཡང་མི་འཐད་པར་
ཐལ༑ འགྲེལ་པ་ལས། ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་ལ། །ཞེས་བས་ཀྱང། དེ་དུས་ཀྱི་སྦྱོང་ལམ་དང་དམིགས་ཡུལ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་དང་ཐོས་བསམ་སྒོམ་པ་ཀུན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཡུམ་བསྡུས་པའི་ཚིག་དེས་
བཤད་པ་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེས་དང་པོ་བཤད་པ་གང་ཞིག་གཉིས་པ་ཡང་བསྟན། ཐོས་པ་བྱེད་ཚུལ་ཡང་བཤད་བསམ་ཚུལ་ཡང་བཤད། སྒོ་མཚུལ་ཡང་བཤད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཐོས་བསམ་
སྒོམ་གསུམ་ཀའི་སྐབས་སུ་སྤྱོད་ལམ་བག་ལྡན་དགོས་བས་སྐྱིལ་ཀྲུང་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འགྲེལ་ཆེན་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་ཕྱོགས་གཙང་མར་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ་
སངས་རྒྱས་བྱང་སེམས་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འགྲེལ་ཆེན་ལས། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཞེས་པ་ནས་
ལེའུ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་བརྟག་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། སངས་རྒྱས་སོགས་དམིགས་དད་བ་དང། ཞེས་པའི་སྐབས་སུ་ཡང་བཤད་དོ། །གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་འདྲའི་སྒོ་ནས་ཚིག་གམ་མིང་རྩ་བའམ་

[010A]༄༅། །དང་པོའི་སེམས་ཀྱིས་འཛིན་པའི་ཕྱིན། འགྲེལ་ཆེན་ལས་རྩ་བའི་སེམས་ཀྱིས་མིང་གི་སྒོ་ནས་དམིགས་ལ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་བ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་སྤྱོད་ལམ་དང་སྐྱབས་སོགས་སྔོན་དུ་
བཏང་ནས་རྗེས་སུ་སྤྱོད་པའི་ཚིག་དང་དོན་ཡོད་མེད་སོགས་དཔྱོད་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་ཆེན་ལས། རྣམ་པ་བཞིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་ལ་དང་སོ་སོ་བ་དང་བ་སྤུས་པ་གོ་རིམ་བཞིན་དུ། ཞེས་པ་ནས། རྣམ་བར་སྤྱོད་པའི་
སེམས་ཀྱིས་དཔྱད་པོར་བྱའོ། །ཞེས་སོ། །ལྔ་བ་གྲུབ་སྟེ། རྩབ་འོམ་དང་བོའི་སེམས་དང་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་མཚན་མ་དེ་ཡིད་ལ་བྱེད་བས་སྒོམ་དགོས་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་ཆེན་ལས། དེའི་འོག་ཏུ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་མཚན་
མ་དེ་ངེས་པར་འཛིན་པའི་སེམས་ཀྱིས་བཟུང་ལ། ནས། འདུན་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་རེ་བའི་སེམས་ཀྱིས་བསྒོམ་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འདི་དག་མདོ་ལས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བརྩམ་སྟེ་ཞེས་
བའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་ཆེན་ལས། དེ་ལྟར་ན་དང་པོ་ཐོས་ནས་ཕ་རོལ་ཏེ་རབ་ཀྱི་མཐར་འགྲོ་བ་ཡིན་པས་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཞེས་སོ། །གཞན་ཡང། སྐབས་འདིར་ཤེད་ཕྱིན་གསུམ་གང་མཆོད་བརྗོད་མཛད་པ་
ལ་དགོས་པ་གཞན་ཡང་ཡོད་བར་ཐལ། དེ་ལྟར་མཛད་པས་ཐེག་ཆེན་གྱི་སྐྱབས་འགྲོ་རྟོགས་པའི་དགོས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་དེའི་དངོས་བསྟན་གྱི་འབྲས་བུ་ཤེར་ཕྱིན་གྱིས་བསྡུས་པའི་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་དང་

[010B]བསྟན་ནས། དེ་ཚུལ་བཞིན་སྒྲུབ་པའི་དགེ་འདུན་སྐྱབས་ཀྱི་ཟླ་གྲོགས་སུ་གོ་བའི་ཐེག་ཆེན་གྱིས་སྐྱབས་འགྲོ་ཤེས་པའི་དགོས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཐོས་བསམ་སོག་
ཀྱི་ཐོག་མར་སྐྱབས་འགྲོ་སྔོན་དུ་འགྲོ་དགོས་པ་ཤེས་པའི་ཆེད་དུ་རྩ་འགྲེལ་གཉིས་ཀས་མཆོད་བརྗོད་མཛད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་སོགས་ཆོས་ལྡན་གྱི་བྱ་བ་གང་བྱེད་པའི་ཐོག་མར་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་
སྔོན་དུ་འགྲོ་དགོས་པ་ཤེས་པའི་ཆེད་དུ་བསྟན་བཅོས་མཛད་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཆོད་བརྗོད་ཐོག་མར་བཀོད་པ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་ གཉིས་པ་འཆད་པ་ལ། སློབ་དཔོན་སྔ་མའི་མན་ངག་ལྡན་རྩལ། འགྲེལ་
པ་ལས། འགྲོ་ལ་ཆགས་པས་ཀུན་ཆགས་མཛད། །སོགས་ཤོ་ལོ་ཀ་བཞི་བྱུང། ནང་གི་དོན་རྟོགས་ཤེས་རབ་ལྡན་ཚུལ་དང། དེས་ན་རྩོམ་རིགས་པ་གཉིས་ནི། འགྲེལ་པ་ལས། དེ་ལྟར་མཁས་པས་སྣང་བྱས་ཤིང་ནས། མཁས་
པ་རྣམས་ཀྱིས་དབྱེ་བའི་རིགས། །ཞེས་པའི་ཚིགས་བཅད་གཉིས་བྱུང་སྔོན་གྱི་བོད་དག་ན་རེ། འགྲེལ་བྱེད་གཞན་ལ་མ་བརྟེན་པའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་སླུ་སྒྲུབ་ཕྱོགས་གླང་དབྱིག་གཉེན་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་བཞིར་ངེས་ཟེར་ན། ཕྱོགས་
གླང་དང་ཡུམ་གསུམ་གྱི་གནོད་འཇོམས་མཁན་པོ་གཉིས་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཕྱོགས་གླང་གིས་བརྒྱད་བསྡུས་ཐོགས་མེད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་ལ། ཡུམ་གསུམ་གནོད་འཇོམས་ཀྱིས་ཀླུ་༄༅། །སྒྲུབ་ཀྱི་ལུང་དྲངས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ་དེས་སྟོང་ཉིད་སྒོམ་པ་རྣམ་གཡེང་གི་རྟོག་པ་སྟེ་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་བཅུའི་གཉེན་པོར་སྒྲུབ་པའི་མདོའི་འགྲེལ་ཚུལ་དང། མཚན་ཉིད་གསུམ་གྱི་དོན་དང་མདོའི་
འགྲེལ་ཚུལ་གཉིས་དབུས་མངའ་དང་ཐེག་བསྡུས་གཉིས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ཕྱིར། གསེར་ཕྲེང་ལས། དེ་ལྟར་གྲགས་ཀྱང་བརྒྱད་སྟོང་དོན་བསྡུས་གྱི། ཞེས་པ་ནས། རིམ་པ་ལྟར་དབུས་མཐའ་དང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྡུས་པ་
ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སྣང་བས། བྱམས་ཆོས་ལས་ལོགས་སུ་བཀྲལ་བ་མིན་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་རྩོམ་པ་པོ་དབྱིག་གཉེན་མ་ཡིན་པ་གང་ཞིག་སྟོང་ཉིད་བཅུ་དྲུག་དང་སྐྱེ་འགག་ཀུན་ཉོན་དང་རྣམ་བྱང་བདེན་མེད་
སྐབས་སུ་རྩ་ཤེ་དྲངས་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཁ་ཆེ་མཆེ་བའི་སྡེས་མཛད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསེར་ཕྲེང་ལས། གནོད་འཇོམས་འདི་སྔོན་གྱི་ཡི་གེ་རྙིང་བ་རྣམས་ལས། བ་ཆེ་མཆེ་བའི་སྡེས་མཛད་པར་གྲགས་ལ་ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར་དང། ལྔ་བརྒྱ་ཐ་མའི་འགྲེལ་པར་ཞི་འཚོའི་བཤད་ཚུལ་བཀོད་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། གསེར་འཕྲེང་ལས་གཞུང་འགྲེལ་ནི་སྟོང་ཉིད་བཅུ་དྲུག་དང། སྐྱེ་འགག་ཀུན་བྱང་མེད་བར་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་རྩ་ཤེའི་
ལུང་དྲངས་ནས་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། སྟོང་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་ཚུལ་གྲངས་ཅན་གྱི་གཞན་སྟོང་ལྟར་བཤད་པས། དབུ་སེམས་གང་དང་མི་མཐུན་པས་ལེགས་བཤད་སྙིང་བོར་རྒྱས་པར་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཁོ་ན་རེ་

[011B]ཤིང་རྟའི་གྲོལ་འབྱེད་ཀྱི་མཆེན་ཉིད་དུ་འཇོག་ཟེར། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་དེ། རབ་འབྱོར་སྐྱོན་དུ་འཕེན་ནོ། །སྔ་མ་ལ་ཐོགས་མེད་ཆོས་ཅན། གསུང་རབ་ཀྱི་དགོངས་པ་རང་དབང་དུ་འགྲེལ་
པར་ཐལ། ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སེམས་ཙམ་པའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དགོངས་འགྲེལ་ལྟར་ས་སྡེར་སེམས་ཙམ་པའི་སྲོལ་འབྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། སློབ་དཔོན་གྱིས་ས་
སྡེ་ལྔ་དང་སྡོམ་རྣམ་གཉིས་ལ་སོགས་པར་རྣམ་པར་རིག་བ་ཙམ་གྱི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ལེགས་པར་ཕྱེ་ཞིང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རྗེ་བཙུན་གྱིས་བཀྲལ་བའི་འབྱེད་གཉིས་མདོ་སྡེ་རྒྱན་གསུམ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་
བའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། བསྟན་བཅོས་གསུམ་པོ་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་ལ་འོ་ན། རབ་འབྱོར་གྱིས་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་དོན་གཞན་ལ་མ་བརྟེན་པར་འཆད་ཐུབ་པར་ཐལ། དེས་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་དོན་རང་
ཁང་དུ་འགྲེལ་བ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། རྒྱལ་སྲས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་མཐའ་ཡས་པ་དང། ཆོས་ཉིད་དེས་རང་དབང་དུ་སྟོན་མི་ཐུབ་ཀྱང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་ཤེས་པའི་ཆེད་དུ་དེའི་དག་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་མ་
ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། འགྲེལ་ཆེན་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་མཐུ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མི་ནུས་པ་ཡང་སྟོན་ཏོ། །ཞེས་མཐུ་ཡང་དག་པར་

[012A]༄༅། །མཐོང་བའི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེས་དང་དབང་དུ་སྟོན་མི་ཐུབ་ཀྱང་དེ་ལ་མོས་བ་ཁ་ཕུན་གདགས་པའི་ཆེད་དུ་ངག་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་མ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར༑ ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མི་ཐུབ་པ་ཡང་སྟོན་ཏོ་ཞེས་པའི་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། འགྲེལ་ཆེན་ལས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཤད་པ་ལ་དག་བྱིན་ཀྱིས་བརླབས་བའི་སྒོ་ནས་འཕགས་པ་རབ་འབྱོར་ཞེས་པའི་
དོན་མ་གྲུབ་པར་ཐལ། རབ་འབྱོར་གྱིས་དེ་ལྟར་སྟོན་པའི་དག་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དེ་དེའི་དོན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་སོང། གཞན་ཡང། བརྒྱད་སྟོང་བ་ལས། ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་གང་ཅི་སྨྲ་བ་དང། སྟོན་པ་དང། ཉེ་བར་སྟོན་པ་དང། བརྗོད་
པར་བྱེད་པ་དང། གསལ་བར་བྱེད་པ་དང། ཡང་དག་པར་གསལ་བར་བྱེད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐྱེས་བུའི་མཐུ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཞེས་པའི་ལུང་དོན་ན་གྲུབ་པར་ཐལ། ཉན་ཐོས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་སྟོན་པ་དེ་བཞིན་
གཤེགས་བའི་མཐུ་ཡིན་པ་དེའི་དོན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན་སོང། མ་ཁྱབ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་བའི་སྐྱེས་བུའི་མཐུ་གཅིག་མེད་པར་ཐལ་ལོ། །གཞན་ཡང་མདོ་དུམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་ཆོ་དང་ལྡན་བ་ཤཱ་རིའི་བུས་ཞེས་པ་དུ་
མ་དང། གཟུང་རྒྱལ་གྱིས་ཞུས་པ་ལས། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་གྲོལ་སྒྲ་སྤྱིར་འགྲོ། ཞེས་དང། རྩ་བ་ལས་ཀྱང། དངོས་པོ་ལྡན་དང་མི་ལྡན་དང། །ཞེས་བཤད་པ་རྣམས་མི་འཐད་པར་ཐལ་ལོ། །དེ་དག་གིས་རང་དབང་དུ་ཤེར་ཕྱིན་སྟོན་པ་

[012B] དེས་ན་འདིས་ནི་ཀླུ་སྒྲུབ་དང་ཐོགས་མེད་ཀྱིས་ཀྱང་རང་དབང་དུ་བཤད་མི་ཐུབ་བར་གྲུབ་སྟེ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཐོབ་པར་དེ་མི་ཐུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རིག་པ་དྲུག་ཅུ་བའི་འགྲེལ་བར་ཟླ་བས་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཤིང་
རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ལ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཐོགས་མེད་གཉིས་སུ་གྲངས་ངེས་བར་ཐལ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། བདེར་གཤེགས་གསུང་རབ་ཚུལ་གཉིས་ཤིང་རྟའི་སྲོལ། །ལེགས་པར་ཕྱེ་བས་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་མཆོག་།ས་གསུམ་འགྲོ་ལ་ཉི་ལྟང་
གསལ་མཛད་པ། །ཀླུ་སྒྲུབ་ཐོགས་མེད་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མཁྱབ་སྟེ། དྲང་ངེས་འབྱེད་བའི་མིའི་རྟེན་ཅན་ལ་དེ་གཉིས་སུ་ངེས་པར་བསྟན་པ་ཙམ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རྒྱན་རྩོམ་པ་པོའི་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་
འབྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཡུམ་གྱི་དངོས་བསྟན་ཀྱི་ཟབ་དོན་དབུ་མར་འགྲེལ་པའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཀླུ་སྒྲུབ་དང། སྦས་དོན་མངོན་རྟོགས་དབུ་མང་དངོས་པོ་བརྒྱད་དོན་བདུན་ཅུར་འགྲེལ་པའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་
གཉིས་ཁོ་ནར་ངེས་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་གསེར་འཕྲེང་ལས། རྗེ་བཙུན་དང་ཀླུ་སྒྲུབ་ཞབས་གཉིས་ཀྱིས་ཤེར་ཕྱིན་འགྲེལ་ཚུལ་གཉིས་བྱུང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བར་ཡང་གནས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཐོག་མ་མེད་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་
འབྱེད་མ་ཡིན་བར་ཐལ། དེ་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་དང་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་དབུ་སེམས་ཀྱི་ལུགས་གཉིས་བཀྲལ་བའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་མིའི་ཤ་ཚུགས་ཅན་གྱི་འགྲེལ་བྱེད་ལ་མ་བརྟེན་པར་སེམས་ཙམ་བའི་

[013A]༄༅། །ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་གྲུབ་སྟེ་རྗེ་བཙུན་གྱི་བྱམས་ཆོས་དབྱེད་གཉིས་རྒྱན་དང་གསུམ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཙམ་པའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ཕྱེལ། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ལུང་མ་དྲངས་ཀྱང་རིགས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་
ནས་རྒྱུད་བླ་མ་དབུ་མ་བའི་ལུགས་སུ་བཀྲལ་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལས། བསྟན་ཆོས་གསུམ་པ་དེ་དག་གི་ནས། ནས་བར་རིག་བཙམ་གྱི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་གྱི་ཞིང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཤེར་མདོ་
དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་མདོ་གཉིས་ཀྱིས་བདེན་མེད་བསྟན་བར་མཚུངས་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། རྒྱུད་བླ་མའི་བསྟད་ཆོས་ལས་ནི་ནས། མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ལས་ལོགས་སུ་བསམ་པར་མི་བྱ་སྟེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་
རྗེས་སུ་འབྲངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སེམ་བཙམ་པའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བྱས་པ་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཐོགས་མེད་མིའི་ཤ་ཚུགས་ཅན་གྱི་འགྲེལ་བྱེད་གཞན་ལམ་བརྟེན་པའི་
ཤིང་རྟའི་སྲོལ་བ་བྱེད་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་རྒྱུད་བླ་མ་བཀྲལ་བའི་ཕྱི་དན་ལ་ཁྱབ་སྟེ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་དབུ་མའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་མིན་ལ་སེམས་ཙམ་བའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ཀླུ་སྒྲུབ་སོགས་མིའི་འགྲེལ་
བྱེད་ལམ་བརྟེན་པར་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དབུམ་བའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་ན་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་དགོས་བར་ཐལ། སེམས་ཙམ་བའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་ན་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་

[013B] ཐོགས་མེད་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སློབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། ཐལ་འགྱུར་བའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་རྟགས་གྲུབ་སྟེ། རྩ་ཤེའི་དགོངས་པ་
གཙོ་བོར་ཐལ་འགྱུར་གྱིས་བདེན་མེད་དུ་སྒྲུབ་པའི་ཤིང་རྟའི་ལམ་སྲོལ་ལྟ་བུའི་ལུགས་སྲོལ་ཐོག་མ་འབྱེད་མཁན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ལྟར་སྲོལ་ཕྱེ་བར་ཟླ་གྲགས་ཀྱིས་བཤད་པའི་ཕྱིར་དྲང་ངེས་རྣམ་འབྱེད་ལས། ཚིག་གསལ་
ལས། སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་རན་རྒྱུད་མི་བཞེད་པ་དང། དབུ་མ་བས་རང་རྒྱུད་བྱ་མི་རིགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དང་ཟློག་ཕྱོགས་ལ་གནོད་བྱེད་མང་དུ་བསྟན་ནས་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ཕྱེ་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་དེ། འདིའི་དབུ་མ་བས་རང་
རྒྱུད་བྱ་མི་རིགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དང། ཟློག་ཕྱོགས་རང་རྒྱུད་ལ་གནོད་བྱེད་མང་དུ་སྟོན་མཁན་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་ཡིན་པར་ཐལ། ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ཕྱེ་ལ་ཞེས་པའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་མཁན་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་
སྟེ། སྒྲུབ་བྱེད་དང་གནོད་བྱེད་སྟོན་མཁན་ཟླ་གྲགས་ཡིན་ཀྱང་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་ཀྱིས་ཐལ་འགྱུར་བའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེས་རྩ་ཤེའི་དོན་རྣམས་གཙོ་བོར་ཐལ་འགྱུར་གྱི་སྒོ་ནས་སྒྲུབ་བར་མཛད་བའི་ཕྱིར། བུདྡྷཱ་བཱ་ལི་ཏ་
ལས། དངོས་པོ་རྣམས་བདག་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་དེ། ནས། གཉིས་ཀ་འི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ནས། ཐམས་ཅད་ལས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རྩ་བར་ཐལ་འགྱུར་ལས་མེད་

[014A]༄༅། །པས་འགྲེལ་བར་ཡང་ཐལ་འགྱུར་ལས་གཙོ་བོར་སློབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་ཀྱིས་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཚིག་གསལ་ལས་འོན་ཏེ་སྦྱོར་བའི་དག་རྒྱས་པར་བརྗོད་པར་བྱེད་པ་འདི་ནི་འགྲེལ་པ་མཁན་པོ་རྣམས་ཀྱི་
ལུགས་ཡིན་ནོ་ཞེན། དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྩོད་བ་བཟློག་པའི་འགྲེལ་པ་མཛད་པ་ན་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྦྱོར་བའི་ངག་མ་གསུང་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བའི་མ་ཁྱབ་མཆམས་ཀྱི་རྟགས་གྲུབ་སྟེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། རང་
སྡེའི་གཞུང་འགྱུར་བ་རྣམས་ལས་ཐལ་རང་གང་འདོད་བརྟགས་ནས་རང་རྒྱུད་མི་འཐད་ཐལ་འགྱུར་འཐད་ཅེས་པ་ནི་ཟླ་བའི་གཞུང་རྗེས་འབྲང་མིན་པ་ནས། དངོས་སུ་མ་བྱུང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བྱས་པ་ལ་ཁོན་རེ། སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་
ཀྱིས་ཐལ་འགྱུར་གྱི་སྒོ་ནས་བཤད་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། ལེགས་ལྡན་གྱིས་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་ཡང་རང་རྒྱུད་བཞེད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། རང་རྒྱུད་མི་གསལ་བས་ཐལ་འགྱུར་མང་ཡང་དེ་ཙམ་གྱིས་དོན་སྒྲུབ་མི་ནུས་པར་དགོངས་
པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། ལེགས་ལྡན་ལ་ཡང་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་དང་རང་ཉིད་རང་རྒྱུད་ཁས་ལེན་མི་ལེན་མི་མཐུན་སྙམ་པ་མི་འདུག་ཅེས་པ་ནས། དགག་བྱ་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་ཡོད་པར་མི་བཟེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྟོང་
ཐུན་ན་གསལ་པོར་ཡོད། ཡང་ཁོ་ན་རེ། རང་རྒྱུད་པའི་ཤིང་རྟའི་གྲོལ་འབྱེད་ཡིན་ན་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། སེམས་ཙམ་པ་ལ་དེའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་ན། སློབ་དཔོན་ལེགས་ལྡན་འབྱེད་ཆོས་ཅན། ཤིང་རྟའི་སྲོལ་

[014B] རང་རྒྱུད་པའི་ཤིན་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མདོ་སྡེ་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། མདོ་སྡེ་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པའི་སྲོལ་དང། དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པའི་
ཤིང་རྟའི་སྲོལ་གཅིག་ཆར་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སེམས་ཙམ་པའི་མཚན་ཉིད་གསུམ་བཞག་པ་ལྟར་མདོའི་དགོངས་དོན་མིན་ལ་གཞན་དབང་ཡོངས་གྲུབ་དང་ཀུན་བཏགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་བདེན་བར་མེད་ཀྱང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་
པའི་ལམ་སྲོལ་ཆེན་པོ་ཐོག་མར་ལེགས་ལྡན་གྱིས་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར་ལེགས་བསད་སྙིང་པོ་ལས། དགོངས་འགྲེལ་ལས་མཚན་ཉིད་གསུམ་གསུངས་བའི་དོན་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་བདག་གིས་ཇི་ལྟར་བཀྲལ་བ་མདོའི་དོན་མིན་པར་དབུ་མའི་
དོན་དུ་འགྲེལ་བའི་ལམ་སྲོལ་འདི་ནི་ལེགས་ལྡན་གྱིས་ཕྱེ་བ་ཞིབ་ཏུ་དབུམ་སྣང་བ་ལས་བཤད། ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ་སློབ་དཔོན་ཞིབ་འཚོ་ཆོས་ཅན། དབུ་མ་བའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་པར་ཐལ། དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པའི་
ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྣལ་འབྱོར་སྦྱོད་པའི་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། ལེགས་ལྡན་གྱིས་རང་རྒྱུད་ཕྱེ་བའི་རྗེས་སུ་ཕྱི་དོན་མེད་པའི་དབུམ་བའི་རང་རྒྱུད་ཀྱི་
ལུགས་སྲོལ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། ཐ་སྙད་དུ་ཕྱི་དོན་མེད་པའི་ཚུལ་གྱི་དབུ་མའི་གྲུབ་མཐའ་ནི་སློབ་དཔོན་ཞིབ་འཚོས་སྲོལ་ཕྱེ་བར་སློབ་དཔོན་ཡེ་ཤེས་སྡེས་བཞེད་པ་ལྟར་ལེགས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་

[015A]༄༅། །ན་རེ། ཞི་འཚོ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཞི་འཚོའི་སྔོན་ནས་འཕགས་གྲོལ་སོགས་ཀྱིས་ཕྱི་དོན་མེད་པའི་དབུ་མ་བཤད་ཅིང། ལེགས་ལྡན་གྱིས་དེ་བཀག་པའི་
བྱིད་ནམ་ཁྱབ། རྟགས་དང་འོ་གྲུབ་སྟེ། འབྲེལ་བ་ལས། དེ་བྱས་བྱས་པ་མིན་མཐོང་ནས། །དབུ་མར་གནས་པའི་བློས་རྣམ་ཕྱེ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཟུར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེའི་སྔོན་ནས་དབུམ་བ་ཁ་ཅིག་དང་པོ་སེམས་
ཙམ་པ་ལྟར་ཕྱི་དོན་བདེན་མེད་དང། དེ་ནས་སེམས་བདེན་མེད་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་དགོས་པར་བཤད་པ་བཀག་པའི་ཕྱིར། ཤེས་རབ་སྒྲོན་མེ་ལས། དང་པོ་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་བླ་བས་ནས་ཕྱིས་དེ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བར་འདོད་ན་ཡང་ཞེས་པ་ནས་
རྣམ་ཤེས་ཀྱང་བདག་མེད་དང་སྐྱེ་བ་མེད་པར་རྟོགས་བྱར་དུང་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཕྱོགས་སྔ་འདི་སྤྱན་རས་གཟིགས་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱིས་སེམས་ཙམ་པ་ལ་འདོད་ཀྱང་དབུ་མ་ཀ་ཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་
སྙིང་པོ་ལམ། དབུམ་བ་ཁ་ཅིག་གདུལ་བྱ་ལ་རིམ་པ་དེ་ལྟར་ངེས་པར་སྟོན་དགོས་ཞེས་འདོད་པ་འགོག་པར་མངོན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ནི་ནུས་ཏེ། དེའི་སྔ་རོལ་དེ་འདྲའི་ལུགས་རེ་གཉིས་ཡོད་ཀྱང་སྲོལ་ཆེན་པོ་
མ་བཏོད་པ་ལ་ཤིང་ཏའི་སྲོལ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན་ལམ་ཆུང་དུ་ཡོད་ཀྱང་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོའི་འགྲོ་ལམ་དུ་མི་འཇོག་པ་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། དེས་ན་འདི་འདྲ་བའི་ལུགས་དེ་རེ་ཙམ་བྱུང་མོད་ཀྱང་གཞུང་

[015B]མའི་གྲུབ་མཐའ་ནི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་པའི་ཡང་སྲོལ་དུ་མ་ཡོད་དེ། རྣལ་བདེན་པ་ལྟ་བུའི་དབུམ་བ་ནི་ཞི་འཚོག་མ་ཁ་ཤཱི་ལ་དང་ཆོས་གྲགས་ལྟ་
བུར་རྣམ་རྫུན་དྲི་བཅས་ལྟ་བུའི་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པ་སློབ་དཔོན་སེང་བཟང་དང་ཛེ་ཏཱ་རི་གཉིས་ལྟ་བུ་དང། རྣམ་རྫུན་དྲི་མེད་དང་མཐུན་པའི་དབུ་མར་བརྒྱུད་པ་ཝ་བ་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་བཞེད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ཉིད་བཅུ་པ་
ལས༑ དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་ཤེས་འདོད་པས། །རྣམ་བཅས་མ་ཡིན་རྣམ་མེད་མིན། །ཞེས་དང། པཎ་ཆེན་ལྟན་སྐྱེས་རྡོ་རྗེའི་འགྲེལ་བ་ལས་ཞིབ་འཚོའི་ཞལ་སྔ་ནས་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་དང་བཅས་པའི་དབུ་མ་ཉིད་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་དེ། དེ་
སྐད་དུ། བདག་དང་གཞན་སྨྲས་དངོས་པོ་ཡིས། །ཞེས་སོགས་དབུ་མ་རྒྱན་ཡོངས་རྫོགས་དྲངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། ལུགས་འདིས་སྔོ་སེར་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དངོས་པོར་འདོད་དེ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་བཞེད་པ་ཡང་
དེ་ལྟར་འགྲེལ་བས་ཐ་སྙད་དུ་རྣམ་བདེན་པ་ལྟར་འདོད་པའི་དབུ་མ་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྔོ་སེར་སོགས་རང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་མྱོང་བྱའི་མ་སྣང་བ་ལྟར་བུ་གྲུབ་པའི་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དབུ་
མ་རྒྱན་ལས། སྐྱེ་དང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་པ། །དོན་བྱེད་པ་དག་ནུས་རྣམས་ཀྱི། །རང་བཞིན་ཀུན་རྫོབ་པ་ཡིན་རྟོགས། །ཞེས་དང་དེའི་རང་འགྲེལ་ལས། ཀུན་རྫོབ་འདི་ནི་སྒྲའི་ཐ་སྙད་ཙམ་གྱི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི། མཐོང་བ་དང་འདོད་པའི་་༄༅། །དངོས་པོ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ་འགྲེལ་པ་ལས། འཛིན་པའི་རྣམ་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དེ་ཡང་བསལ་ཏེ་གཉིས་སུ་མེད་པའོ། ཞེས་དང། རྣམ་བཤད་ལས། འཛིན་པའི་མཚན་
ཉིད་རྣམ་པར་རིག་པ་མ་འཁུལ་པར་འཛིན་པ་ཙམ་དེ་ཡང་བསལ་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཛ་ཏཱ་རིའི་བདེ་གཤེགས་གཞུང་གི་རང་འགྲེལ་ལས། འདི་ལས་ཀྱང་དབུ་མ་བ་ཡིན་ཏེ། སྣ་ཚོགས་སྣང་ཅན་དོན་རྣམས་ལ། འཕགས་པ་ཀླུ་
སྒྲུབ་གྱི་ན་ལ་སྔ་ནས་གསལ་བར་མཛད་པ་སློབ་དཔོན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་ཞལ་སྔ་ནས་བཞད་པའི་དབུ་མའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འདི་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་རྫུན་པས་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་ལུང་དྲངས་ནས་བཤད་ལ། ཐེག་བསྡུས་ལས། ཆུ་
 །དག་པ་བཞིན་དུ་དག་པར་འདོད། ཅེས་པ་ལྟར་དྲི་མ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལམ་ཞུགས་ཀྱང་ཤེས་པའི་ངོ་བ་ཉོན་མོངས་གྱིས་བསླད་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། རྟགས་གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ཉིད་བཅུ་བའི་འགྲེལ་བ་ལས་
རྣམ་པ་མེད་པའི་དབུ་མ་ཡང་ལྭ་བའི་ན་བཟའ་ཅན་ལ་སོགས་པས་ཁས་ལེན་ཏེ། དེ་སྐད་དུ་དེ་ཡིས། ཉིང་ལེན་ལས་སྐྱེས་དྲི་མ་ཡིས་།བདག་ཉིད་དབྱེར་མེད་པ་སྒྲིབ་སྟེ། །ཞེས་སོགས་ལྭ་བ་བས་མཛད་པའི་ཕར་ཕྱིན་ཚུལ་དགུ་བའི་ལུང་དྲངས་
པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། ཐ་སྙད་དུ་སྡོ་སེར་ལ་སོགས་པའི་རྣམྤ་རྣམས་དངོས་པོར་མེད་པ་རྣམ་རྫུན་པ་ལྟར་འདོད་པའི་དབུ་མ་བ་ནི་སློབ་དཔོན་ལྭ་བ་བས་བཀྲལ་བ་ལྟར་ཡིན་ནོ་ཞེས་པཎྜི་ཏ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་རྡོ་རྗེས་

[016B] །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཚུལ་དགུ་བ་དྲངས་པ་ལས་ཀྱང། སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་འཁུལ་བའི་ཕྱིར། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་ཐ་དད་ངོ། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ་མིའི་ཤ་ཚུགས་ཅན་གྱི་འགྲེལ་བྱེད་གཞན་ལ་
མ་བརྟེན་པར་རྒྱལ་བའི་གསུང་རབ་ཀྱི་དགོངས་པ་ལེགས་པར་འགྲེལ་བའི་བྱང་འཕགས་ཀྱི་རྣམ་ཅན་དེ་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དེ་ལ་གསུམ་ཡོད་དེ། དབུ་མ་བའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ལ་དངོས་བསྟན་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་སྲོལ་འབྱེད་ཀླུ་
སྒྲུབ་དང། སྦས་དོན་མངོན་རྟོགས་དངོས་པོ་བརྒྱད་དུ་འགྲེལ་པ་རྒྱན་རྩོམ་པ་པོ་གཉིས་ཡོད་ལ། ཡུམ་གྱི་མདོའི་དོན་སེམས་ཙམ་དུ་འགྲེལ་བའི་སློབ་དཔོན་ཐོགས་མེད་གསུམ་ཡོད་པར་ལུང་རིགས་ཀྱིས་སྒྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་རྒྱལ་བའི་གསུང་
རབ་ཀྱི་དྲང་ངེས་འབྱེད་པའི་མིའི་རྟེན་ཅན་གྱི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ལ་གཉིས་སུ་ངེས་ཏེ། དེ་ལ་སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་དང་ཐོགས་མེད་གཉིས་སུ་ངེས་པའི་ཕྱིར། ཞར་བྱུང་སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་རྣམ་བཞག་ལ། འཁོར་བའི་མངོན་མཐོ་ཙམ་དོན་དུ་གཉེད་
བའི་གང་ཟག་དེ། སྐྱེས་བུ་ཆུང་དུའི་མཚན་ཉིད། ལམ་སྒྲོན་ལས་གང་ཞིག་ཐབས་ནི་གང་དག་གིས། འཁོར་བའི་བདེ་བ་ཙམ་དག་ལ་།རང་ཉིད་དོན་དུ་གཉེར་བྱེད་པ། །སྐྱེས་བུ་དེ་ནི་ཐ་མར་ཤེས་།ཞེས་དང། འདིར་སྲིད་པའི་བདེ་བ་ཙམ་ཞེས་
པས་སྲིད་པའི་མངོན་མཐོ་ལས་གཞན་གཅོད། རང་ཉིད་ཅེས་བས་གཞན་དོན་གཅོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཕལ་པ་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གཉིས་ཡོད་དེ། ཆོས་མིན་གྱིས་ཚེ་འདིའི་བདེ་བ་ཅེས་དོན་དུ་གཉེར་བའི་གང་ཟག་དེ་སྐྱེས་བུ་ཆུང་དུའི་ཐ་མའི་མཚན་ཉིད་

[017A]༄༅། །ཡིན་ཏེ། བསྡུ་བ་ལས། དེ་ལ་འདོད་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་དང་པོ་ནི་སྐྱེས་བུ་ཐ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། དང་པོ་ནི། བསྒྲུབ་ལས། འདོད་པ་ལ་ལོངས་སྦྱོད་བ་གང་ཆོས་མིན་བས་བབ་ཅོལ་དུ། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཆོས་དང་ཆོས་མིན་གྱིས་ཚེ་འདི་ཙམ་སྒྲུབ་པའི་གང་ཟག་དེ་སྐྱེས་བུ་ཆུང་དུའི་འབྲིང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། བསྡུ་བ་ལས། གཉིས་པ་ནི་སྐྱེས་བུ་འབྲིད་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གཉིས་པ་ནི། བསྡུ་བ་
ལས༑ འདོད་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སྤྱོད་བ་གང། ཆོས་དང་ཆོས་་ཡིན་པས་བབ་ཆོལ་དང་ནས། བབ་ཆོལ་མ་ཡིན་པར་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཚེ་འདི་ལ་ཆེད་ཆེར་མི་བྱེད་པར་ཆོས་ཁོ་ནས་ཕྱི་མའི་འཁོར་བདེ་ཙམ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་གང་ཟག་དེ་
སྐྱེས་བུ་ཆུང་དུའི་མཆོག་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། བསྡུ་བ་ལས་གསུམ་པ་ནི་སྐྱེས་བུ་མཆོག་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གསུམ་པ་ནི། བསྡུ་བ་ལས། འདོད་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་བ་གང་གཅིག་ཏུ་ཆོས་ཀྱིས་བབ་ཆོལ་མིན་
པ་ཁོ་ན་རེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་རྣམ་གྲངས་ཤིན་ཏུ་མང་སྟེ། ངེས་བྱུང་དང་སྦྱིན་གནས་སོགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་མང་བའི་ཕྱིར། ལམ་རིམ་ལས། གཞན་ཡང་སྐྱེས་བུ་ཐམ་དང་འབྲིང་དང་མཆོག་གི་འཇོག་ཚུལ་
མང་པོ་ཞིག་གསུངས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འཁོར་བའི་ཕུན་ཚོགས་ལ་བློ་ལོག་པའི་སྒོ་ནས་རང་ཁོ་ནའི་དོན་དུ་ཐར་པ་གཙོ་བོར་དོན་གཉེར་གྱི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་གང་ཟག་དེ་སྐྱེས་བུ་འབྲིད་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ལམ་སྒྲོན་ལས་

[017B] །སྲིད་པའི་བདེ་ལ་རྒྱབ་ཕྱོགས་ཤིང། །སྡིག་པའི་ལས་ལས་ལྡོག་བདག་ཉིད། །སྐྱེས་བུ་དེ་ནི་འདྲིང་ཞེས་བྱ། །ཞེས་སོ། །རང་ཞི་ཙམ་ཞེས་པས་རང་ཁོ་ན་དང། སྲིད་བའི་བད་ལ་རྒྱབ་ཕྱོགས་ཞེས་བས་འཁོར་བའི་ཕུན་
ཚོགས་ལ་ཞེན་པ་ལོག་པ་དང། ལྡོག་བདག་ཉིད་ཅེས་པས་སྡིག་པ་ལས་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ལོག་པའི་རང་བཞིན་དགོས་པར་བསྟན་པས་སྐྱེས་བུ་འབྲིང་ཐམས་ཅད་ལ་མ་ཁྱབ་སྟེ། མ་ངེས་པའི་རིགས་ཅན་སྲིད་པ་མེ་འབར་བ་ལྟ་བུའི་དེས་འབྱུང་ཡོད་
ཀྱང༑ ཉོན་མོངས་དང་གྲོགས་ཅི་རིགས་ཀྱི་དབང་གིས་སྡིག་བ་བྱེད་པའི་སྐྱེས་བུ་འབྲིང་ཡོད་པར་མ་ཟད་ཆེན་པོའང་ཡོད་བའི་ཕྱིར་མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། ཉོན་མོངས་ཀྱིས་ནི་བདག་འཇོམས་ཤིང། །སེམས་ཅན་འཇོམས་ཤིང་ཚུལ་ཁྲིམས་འཇོམས། །
ཞེས་དང། མདོ་མང་འདས་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་གྲོགས་ངན་པ་ལ་འཇིགས་པ་ལྟར་གླང་པོ་ཆེ་མྱོས་བ་ལ་སོག་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་དང། ཆོས་ལས། སྡིག་ཅན་མི་དང་འབྲོག་མི་བྱ། །རལ་ཏེ་སྲིད་པ་བྱེད་པ་དག། སྡིག་མི་བྱེད་བས་
བསྟན་ན་ཡང། །སྡིག་པ་བྱེད་པར་དོགས་སྐྱེ་ཞིང། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་བྱ་བ་ལ་དེ་ལྟར་ཡིན་ཀྱང་སེམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ལ་སྦྱར་ན་ཐམས་ཅད་ལ་རུང། ས་མཚམས་མ་མཐའ་ཉན་རང་ལམ་ལ་འཇུག་ཁ་མ་ནས། ཡ་མཐའ་ཉན་རང་དགྲ་
བཅོམ་གཉིས་ལྷག་མེད་པར་དང། དགྲ་བཅོམ་དེ་གཉིས་ཀྱང་ཐེག་ཆེན་གྱི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལྷག་བསམ་སྐྱེ་ཁ་མའི་བར་དུ་ཡོད་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་བའི་སྒོ་ནས། སེམས་ཅན་གཞན་རྒྱུད་ལ་སངས་རྒྱས་ཐོབ་ཕྱིར་དུ་རྣམ་མཁྱེན་དོན་

[018A]༄༅། །དུ་གཉེར་བའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་གང་ཟག་དེ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་ཉིད། ལམ་སྒྲོན་ལས། རང་རྒྱུད་གཏོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས། །གང་ཞིག་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཀུན། །ཡང་དག་ཟད་བར་ཀུན་ནས་འདོད། །སྐྱེས་
བུ་དེ་ནི་མཆོག་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །ཁྱབ་སྟེ། དང་པོས་རང་ཉམས་ལ་དཔག་ཚུལ་དང། གཞན་གྱི་ཞེས་པས་གཞན་དོན་དུ་བསྟན་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་ཞེས་པས་སྡུག་བདེན་ཕྲ་མོ་འམ་འཁོར་བ་ཕྲ་མོ་ཚུན་ཆད་ཕྲ་རགས་ཀུན་ཡང་དག་ཟད་
པས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་མ་ལུས་པར་ཟད་པ་དང། ཀུན་ནས་འདོད་ཀྱིས་ཐབས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་འདོད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཟུང་རྒྱལ་གྱི་མདོ་ལས་ནོར་བུ་བཀྲུ་བར་བཤད་པའི་དཔེས་ཤེས་དགོས་པའི་ཕྱིར། ས་མཚམས་ཐེག་ཆེན་
ལམ་མ་ཞུགས་ཀྱི་སྙག་བསམ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་བར་དོ་།སྐྱེས་བུ་ཆེ་འབྲིང་ཆུང་ངུར་འཇོག་ཚུལ་དུ་མ་ཡོད་ཀྱང་འདིར་སེམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བཞག་བ་རྟ་དབྱངས་དང་དབྱིག་གཉེན་གྱི་དགོངས་པ་ཡིན་ཏེ། མཛོད་ལས། ཆུང་དུ་ལ་སོགས་
ཡིད་ཇི་བཞིན། །ཞེས་དང། རང་འགྲེལ་ལས། ཆུང་དུ་འབྲིང་དང་ཆེན་པོ་ཉིད་ནི་ཡང་དག་པར་ཡིན་པའི་སེམས་ཀྱི་དབང་གིས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེའི་རིགས་པ་སྦྱར་བ་ནི། ལམ་རིམ་ལས་ལམ་སྒྲོན་བཞིན་དུ་མཛོད་འགྲེལ་ལས་
ཞེས་གསུངས་པའི་དགོངས་པར་འདོད་པ་མང་ཡང་ལམ་སྒྲོན་གྱི་མཚན་ཉིད་གསུམ་ལྟར་བྱེད་ན་དེ་མི་རུང་སྟེ། འདིའི་ཆུང་དུ་ལ་དགྲ་བཅོམ་པའང་ཡོད། ཆེན་པོ་ལའང་ལམ་བ་ཞུགས་ཀྱི་དགེ་སློང་ཡང་ཡོད་བའི་ཕྱིར། དེས་ན་མཛོད་ལས་

[018B] །དེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་དགེ་རྣམ་གསུམ། །ཞེས་པས་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏེ་བསོད་ནམས་ཞེས་བས་ཆུང་དུ་དང་ལྷག་མས་ཆེ་འབྲིང་གཉིས་སྟོན་བའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་རིན་ཆེན་འཕྲེང་བ་ལས། དང་པོ་མངོན་
བར་མཐོ་ཐོབ་པས། །ཕྱིས་ནི་ངེས་པར་ལེགས་པ་འབྱུང། །ཞེས་པས་གསུམ་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་གསུམ་ཀའི་ཉམས་སུ་བླང་བྱ་ཡིན་ལ། འབྲིད་གི་ལམ་རང་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་བ་ལ་རང་ཉིད་ལ་ཐོག་མར་ཞུགས་དགོས་པའི་བསམ་པ་དེ་སྐྱེས་བུ་ཆུང་
དུ་དང་ཐུན་མོང་བའི་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད། མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང། མི་དགེ་བ་བཅུ་སྤོང་བ་དང་དགེ་བཅུ་སྒྲུབ་པའི་བསམ་པ་ལྟ་བུ་མཚན་གཞི་ཡིན། སྐྱེས་བུ་ཆེ་འབྲིད་གཉིས་ཀའི་ཉམས་སུ་བླང་བྱ་ཡང་ཡིན་ལ་ཆེན་པོའི་ལམ་སྐྱེ་བ་ལ་
ཐོག་མར་རང་ཉིད་ལ་བློ་སྦྱོང་དགོས་བའི་བསམ་པ་དེ་སྐྱེས་བུ་ཆེ་འབྲིང་ཐུན་མོང་གི་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད། བདེན་བཞིའི་བྱད་ཆོས་མི་རྟག་སོགས་བཅུ་དྲུག་ལྟ་བུ་དང། སྡུག་བདེན་གྱི་ཉེས་དམིགས་དང་ཀུན་འབྱུང་གི་སྐྱེར་མ་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ལྟ་
བུ་མཚན་གཞི་ཡིན། སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་ལམ་ནི་མཚན་ཉིད་དེ་གསུམ་གྱིས་ཤེས་སླའོ། །རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། རྒྱུད་བླ་མ་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཀྱི་བསྟན་ཆོས་ཡིན་པར་ཐལ། རྒྱན་རྩོམ་པ་པོ་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ཤིན་ཏུ་མ་ཁྱབ་སྟེ་
དེ་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཡིན་ཀྱང་དེའི་བསྟན་ཆོས་གང་བརྩམས་ཀྱིས་ཤིང་རྟའི་སྲོ་འབྱེད་པར་བྱེད་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་དང། དེས་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ཕྱེ་ཚུལ་སྦས་དོན་མངོན་རྟོགས་ཀྱི་རིམ་པ་ཀུན་དངོས་པོ་བརྒྱད་དུ་འགྲེལ་བ་དེ་ཡིན་བས་མངོན་

[019A]༄༅། །རྟོགས་རྒྱན་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ཀྱི་བསྟན་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་སྒྲུབ་ཟེར། ཁོ་ན་རེ། སྡུག་བདེན་གྱི་མི་རྟག་སྡུག་བསྔལ་སྟོང་བདག་མེད་བཞི་རྟོགས་བའི་བློ་ཆོས་ཅན། སྐྱེས་བུ་ཆུང་དུ་དང་ཐུན་མོང་གི་ལམ་
ཡིན་བར་ཐལ། སྐྱེས་བུ་འབྲིང་གི་ལམ་རང་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་བ་ལ་རང་ཉིད་ལ་བློ་སྦྱོང་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་དགོས་བའི་བསམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱད་སྟེ། དེ་ཡིན་ཀྱང་ཆུང་དུས་སྟོང་བ་དག་མེད་གཉིས་ཉམས་སུ་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྐྱེས་བུ་
ཆུང་དུ་དང་འབྲིང་གཉིས་ཀའི་ཉམས་སུ་བླང་བྱ་མིན་མ་ཐུན་མོང་གི་དོན་མི་ཚང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་འི་ཐུན་མོང་གི་དོན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྗེའི་གསུང་མགུར་ལས། ལམ་མཆོག་གཉིས་ཀར་དགོས་བའི་ཐུན་མོང་ལམ། །ཞེས་སོ། །མ་ཁྱབ་
མཚམས་དང་པོ་ལ་རྟགས་གྲུབ་སྟེ། ཐར་བ་དོན་གཉེར་གྱི་བློ་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་སྐྱེ་བ་ལ་དེ་བཞི་ལ་བློ་སྦྱངས་དགོས་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྡུག་བསྔལ་སྒོམ་བས་འཁོར་བ་ལ་འབྲལ་འདོད་སྐྱེ་ཡང་མི་རྟག་པ་མ་སྒོམ་ན་ཕུང་པོ་དང་ཚེ་འདིའི་ཞེན་
བ་མེ་ཆོད། བདག་མེད་མ་རྟོགས་ན་དབང་པོ་སོགས་བདག་གི་བ་ལ་སྲེད་པ་དང་གིས་འདྲེན་པས་ཐར་བླ་ཚང་བ་ནི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྗེའི་ཚད་མའི་ལམ་སྒྲིག་ལས། སྡུག་བསྔལ་དུ་རྟོགས་བའི་ལག་རྗེས་འཁོར་བ་འབྲལ་
འདོད་སྐྱེས་ཀྱང་མི་རྟག་པ་མ་རྟོགས་ན་ཕུང་པོ་དང་མི་འབྲལ་པའི་སྲེད་པ་འགོག་མི་ནུས་ཤིང། དེ་རྟོགས་བའི་སྲིད་པ་འགོག་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྗེའི་ཚད་མའི་ལམ་སྒྲིག་ལས་

[019B]འབྲལ་དེས་དང་སྡུག་བསྔལ་དུ་རྟོགས་པས་འབྲལ་འདོད་སྐྱེས་ཀྱང་ཐར་བ་དོན་གཉེར་གྱི་བློ་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་ལ་བདག་མེད་རྟོགས་དགོས་སོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གོང་གི་
མ་ཁྱབ་མཚམས་གཉིས་བའི་རྟགས་གྲུབ་སྟེ། སྟོང་བདག་མེད་གཉིས་རྟོགས་པའི་སྐྱེས་བུ་ཆུང་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར། དར་ཐལ། དེ་གཉིས་རྟོགས་པ་མཐར་ལམ་དུ་སླེབ་བར་རང་རྒྱུད་བ་མན་ཆད་ཀྱིས་ཁས་ལེན་དགོས་བའི་ཕྱིར། རྣམ་འགྲེལ་
ལས། སྟོང་ཉིད་ལྟ་བས་གྲོལ་འགྱུར་གྱི། །སྒོམ་བ་ལྷག་མ་དེ་དོན་མིན། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། བྱས་པ་འཁོན་རེ། ཆུང་དུ་ལ་སྟོང་བདག་མེད་རྟོགས་བ་ཡོད་པར་ཐལ། སྡུག་བདེན་ལ་མི་རྟག་བར་རྟོགས་པས་ཤུགས་ལ་སྡུག་
བསྔལ་དང་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོད་བའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་གསུམ་ག་ལ་ཕྲ་རགས་གཉིས་གཉིས་ཡོད་པ་གང་ཞིག་རགས་བའི་སྡུག་བསྔལ་ངན་སོགྣ་གི་སྡུག་བསྔལ་རྟོགས་ནས་སྐྲག་པ་ཡང་རགས་པའི་མི་རྟག་ཡུན་རིང་དུ་མི་གནས་
བར་འཆི་བ་རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་དེ་ཙམ་སྐྱེས་བུ་ཆུང་དུ་ལ་ཡོད། སྐད་ཅིག་མི་སྡོད་བར་འགྲོ་བའི་མི་རྟག་བ་དང་ལས་ཉོན་གྱིས་འདུ་བྱས་བའི་འཁོར་བའི་ཕུན་ཚོགས་ལ་མི་འདོད་བའི་བློ་སྐྱེ་བ་འབྲིང་གི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་
སྟེ༑ རྒྱལ་ཚབ་ཀྱི་ཚད་མའི་ལམ་སྒྲིག་ལས། འདུ་བྱས་མི་རྟག་བར་རྟོགས་པ་ལས་ཟག་བཅས་སྡུག་བསྔལ་དུ་རྟོགས་ཤིང། དེ་ལས་བདག་མེད་རྟོགས་པ་འབྱུང་སྟེ། འདི་ལྟར་གསུམ་ག་ལ་ཕྲ་རགས་གཉིས་གཉིས་ཡོད་པས། ཞེས་གསུངས་

[020A]༄༅། །པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། རགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ངན་སོ་ །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། ཕྲ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཉོན་གྱིས་འདུ་བྱས་ལ་མི་འདོད་པའི་བློ་སྐྱེས་
ཡང་མི་འདོད་པའི་གནས་སུ་སྐད་ཅིག་གིས་མི་སྡོད་པར་འགྲོ་བར་རྟོགས་པ་སྔོན་དུ་ངེས་པར་སོང་བ་ལ་ལྟོས་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ཆེ་འབྲིང་ཐུན་མོང་གི་བསམ་པའི་ཞིབ་ཆ་ཡང་ཤེས་པར་གྱིས། ཡང་ཁོ་ན་རེ། སྐྱེས་བུ་འབྲིང་
ཡིན་ན། སྲིད་པའི་ཕུན་ཚོགས་དོན་དུ་མི་གཉེར་བས་ཁྱབ་པར་ཐལ་དེ་ཡིན་ན་སྲིད་པའི་ཕུན་ཚོགས་ལ་ཞེན་པ་ལོག་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། ལམ་སྒྲོན་ལས། སྲིད་པའི་བདེ་ལ་རྒྱབ་ཕྱོགས་ཤིང། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྐྱེས་བུ་ཆེ་འབྲིད་གཉིས་ཀིས་ཀྱང་དེ་ལྟར་རྟོགས་ཀྱང། ཐར་པ་ཐོབ་པ་ལ་སྐྱེ་བ་དུ་ཀིས་ཀྱང་དེ་ལྟར་རྟོགས་ཀྱང། ཐར་པ་ཐོབ་པ་ལ་སྐྱེ་བ་དུ་ན་སྨན་གྱི་ནང་གི་རྫས་འགའ་ཞིག་ལ་སྐྱུག་
ལོག་ཀྱང་ནད་ཞི་བའི་ཆེད་དུ་དོན་དུ་གཉེར་པ་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྒྱལ་ཚབ་ཀྱི་ཚད་མའི་ལམ་སྒྲིག་ལས། ཐར་ལ་དེ་ཡང་ཚེ་གཅིག་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲུབ་པས། དེ་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་དལ་འབྱོར་རྣམ་པར་དག་པ་སྐྱེབ་དུ་མར་བརྒྱུད་
དགོས་པར་ཤེས་ནས་ཕྱི་མངོན་གཉེར་ཤིན་ཏུ་ནས་ཀྱང་སྐྱེ་བས་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་འདྲས་འཁྲུལ་བའི་ཁ་ཅིག། བྱང་སེམས་ཀྱིས་ཀྱང་འཁོར་བའི་སྐྱེ་བ་བླངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ལ་འཁོར་བ་འཇོག། ཁ་ཅིག་བྱང་

[020B]གཉིས་ཀ་ལ་འོན། མ་རིག་བག་ཆགས་ཀྱིས་དང་ཟག་མེད་ལས་ཀྱིས་བླངས་པའི་ལུས་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། རྟགས་སླ། འདོད་ན། དེའི་སྐྱེ་བ་ལེན་བའི་རྒྱུ་ཉོན་མོངས་
ཡོད་པར་ཐལ་ལོ། །འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཟག་མེད་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཟག་མེད་ལས་ཀྱི་ཟག་མེད་ནི་ཉོན་མོངས་མེད་པ་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་ལ་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་བྱང་སེམས་
སོ་སྐྱེའི་སྐྱེ་བ་བླངས་བའི་དག་ཞིང་གི་བྱང་སེམས་སོ་སྐྱེའི་ལུས་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དག་ཞིང་གི་རིགས་ཅན་གསུམ་གཡོད་པའི་ཕྱིར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཁྱོད་སྨོན་ལམ་དག་ངའི་དབང་
གིས་བླངས་པའི་ལུས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྨྲས་པ། རྨད་བྱུང་བསྟན་པའི་བདུད་རྩི་ཐོས་བསམ་གྱིས། །སྐབས་གསུམ་རོ་འཛིན་ཚིམ་ཀྱང་མ་སྦྱངས་བའི། །སྒྲ་ཙམ་འཛིན་པའི་ཡིད་ཀྱི་ཟུག་རྡུ་ཀུན་།འབྱིན་ལ་སྨན་དཔྱད་བླགས་པས་ནད་བཞིན་
ནོ། །འོན་ཀྱང་སྒྲ་བཅས་སྔགས་འགས་རིམས་འཇོམས་བཞིན། །ཐུབ་གསུང་ཤེར་ཕྱིན་རིག་སྔགས་ཐོས་པས་ཀྱང། །ཉོན་མོངས་ནད་དང་གདོན་སེལ་ལྷའི་དབང་པོས། །སྐད་ཅིག་བསམ་དང་བརྗོད་པས་བདུད་སོགས་ཞི། །བསམ་གྱིས་མི་
ཁྱབ་ཀུན་ནས་ཆེས་ཆེབ། །སྟོན་པས་བཀུར་དང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས། །སྐྱེས་བསྐུར་བ་སྔགས་པའི་ཤེར་ཕྱིན་འདི་ལྟར་དུ་།ཉིན་མཚན་སྤྱོད་པ་ངོ་མཚར་ཨེ་མ་ཧོ། །ཞེས་བའང་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །གཉིས་པ་
[021A]༄༅། །འགྲེལ་བ་རྩོམ་རིགས་པར་བསྒྲུབ་བ་ལ། འགྲེལ་པ་ལས། དེ་ལྟར་མཁས་པས་ཞེས་པ་ནས། མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དབྱེ་བའི་རིགས་།ཞེས་བྱུང། གསུམ་པ་ཁེངས་སྐྱུང་དང་སྤྲོ་བ་ནི། འགྲེལ་པ་ལས། རྣམ་པ་
ཀུན་ཏུ་བདག་གི་ནི། །ཞེས་སོགས་ཚིགས་བཅད་གཅིག་བྱུང། གཉིས་པ་བཤད་པ་ཉིད་འགོད་པ་ལ་མཆོད་བརྗོད་དང། རྒྱས་པར་བཤད་པ་དང། བསྡུས་དོན་གཞན་བཤད་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ། མཚམས་སྦྱར་རྩ་བ། འགྲེལ་པ་
གསུམ། དང་པོ་ནི། འགྲེལ་པ་ལས། འཕགས་པ་བྱམས་པ་རང་ཉིད་དམ་པའི་སྤྱོད་པ་དེ་མཐུན་པར་རབ་ཏུ་སྟོན་པས། ནས། ཕྱག་འཚལ་བ་ཞེས་བྱུང། འདི་ལ་འགྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་གསུམ། དང་པོ་ནི་ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ནས་
སྤྲོ་བ་སྐྱེས། ཞེས་པའི་བར་གྱི་གཞུང་གིས་རྒྱན་གྱི་དོན་འཆད་བར་སྤྲོ་བར་བཤད་ནས། མངོན་རྟོགས་རྒྱན་གྱི་དོན་བཤད་ཐབས་ལྔས་འཆད་ཅིང། ཁྱད་བར་དུ་མཆོད་བརྗོད་ལྔའི་སྒོས་བཤད་པའི་མཁྱེན་གསུམ་བསྟོད་པའི་དགོས་
པ་དང། ཡུམ་དོན་གཟིགས་ཚུལ་མཚམས་སྦྱར་གྱིས་འཆད་བར་འདི་བྱུང། རྣམ་བཤད་རིག་པ་ལས། མདོ་དོན་སྨྲ་བ་དག་གིས་ནི། །དགོས་པ་བསྡུས་པའི་དོན་བཅས་དང། །ཚིག་དོན་བཅས་དང་མཚམས་སྦྱར་བཅས། །བརྒལ་
ལན་བཅས་ཏེ་བསྙད་བར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། རྗེ་བཙུན་གྱིས་རྒྱན་རྩོམ་པའི་ཐོག་མར་ཡུམ་མཁྱེན་གསུམ་བསྟོང་པ་ལ་ཆོས་ཅན། དགོས་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། རང་དོན་གྱི་དགོས་པ་རང་ཉིད་དམ་པའི་སྤྱོད་

[021B] གཞན་དོན་གྱི་དགོས་པ་རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་མཁྱེན་གསུམ་ལ་ཡོན་ཏན་མཐོང་ནས་མི་ལྡོག་པའི་དང་བསྐྱེད་པའི་ཆེད་དུ་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་ཡོན་ཏན་འཕགས་བཞི་སྐྱེ་ཚུལ་སོགས་
ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སྒྲོ་སྐུར་མེད་བར་མཉམ་བཞག་གིས་གཟིགས་ནས་བསྟོད་བའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ། དགག་བཞག་སྤང་གསུམ་ལས་དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་སངས་འཕགས་ཡིན་ཟེར། ལ་ལ་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་
བྱང་སེམས་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་ལ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་སེམས་གཉིས་མེད་པར་ཐལ། རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་སངས་རྒྱས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་དམ་བཅའ་དང་པོ་ལ་ཁས། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་གཅིག་
ཡོད་པ་གང་ཞིག་དེ་ལ་བྱང་སེམས་གཅིག་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་འཚང་རྒྱ་ཚུལ་བསྟན་པའི་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་དེ་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་དང་སངས་རྒྱས་འཕགས་པའི་གཞི་མཐུན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་དེ་
ཡིན་པར་ཐལ། བསྐལ་བཟང་སངས་རྒྱས་སྟོང་གི་ནང་གི་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། བྱམས་པ་ལུང་བསྟན་པའི་མདོ་ལས་འབྱུང་པོ་ཀུན་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བ། །བྱམས་པ་རྐང་གཉིས་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ལོ་ནི་དྲུག་ཁྲི་དག་ཏུ་ཡང།།
དམ་པའི་ཆོས་ནི་སྟོན་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་ལ་སློབ་མི་སློབ་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་འདི་སློབ་ལམ་དུ་བྱམས་པ་བསློམ་ཞིང་སྨོན་ལམ་གནང་བས་དེ་ནས་

[022A]༄༅། །བཟུང་སློབ་མི་སློབ་ཐམས་ཅད་དུ་བྱམས་པའི་མཚན་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཤེར་མདོ་ལས། སློབ་པ་དང་མི་སློབ་བའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་བྱམས་པ་ཞེས་པའི་མཚན་མི་འདོར་བའི། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་ཉེ་བའི་སྲས་བརྒྱད་མེད་པར་ཐལ་རྗེ་བཙུན་བམས་པ་སངས་རྒྱས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་བསྐལ་བཟང་གི་སངས་རྒྱས་སྟོང་མེད་པར་ཐལ། འཁོར་བ་འཇིག་དང་པོ་དང། གསེར་ཐུབ་གཉིས་
པ། འོད་སུང་གསུམ་པ། ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་བཞི་བ་དང། འཁོར་སྒྱུར་དུང་གི་མདུན་ན་བདུན་བྲམ་ཟེ་ཚངས་རབ་ཀྱི་སྲས་པོ་བྱམས་པ་དེ་ལྔ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཀའ་ལྡན་རྟེན་ཅན་ཀྱི་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་བའི་
ཕྱིར༑ ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དགའ་ལྡན་རྟེན་ཅན་གྱི་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་སངས་རྒྱས་སྟོང་གི་ལྔ་བ་ཟེར་ན། དམ་པ་ཏོག་དཀར་བཞི་པ་ཡིན་པར་ཐལ་ལོ། །འདོད་ན། བསྐལ་བཟང་སོགས་དང་འགལ་ལོ། །ཡང་ཁ་ཅིག། རྒྱན་རྩོམ་པ་པོའི་རྗེ་
བཙུན་བྱམས་པ་དེ་བྱང་སེམས་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན་དེ་སྐྱེ་བ་གཅིག་ཐོག་གི་བྱང་སེམས་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བྲམ་ཟེ་ཚངས་རབ་ཀྱི་སྲས་བྱམས་མགོན་དེ་སྲིད་པ་ཐ་མའི་བྱང་སེམས་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པ་དེའི་ཕྱིར་
འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ཉན་དང་ཀུན་བཏུས་ལྟར་མིའི་རྟེན་དེ་ལ་གསར་དུ་སངས་རྒྱ་བར་ཐལ། ཁྱོད་ཉན་ས་དང་ཀུན་བཏུས་ལྟར་མེའི་རྟེན་ཅན་གྱི་སྲིད་པ་ཐ་མའི་བྱང་སེམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། འདོད་པ་དང་གཟུགས་

[022B]ལང་གཤེགས་ལས། འདོད་པ་ཁམས་དང་གཟུགས་མེད་ན། །སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་འཚང་མི་རྒྱ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་འོག་མིན་དུ། །འདོད་ཆགས་བྲལ་ཁྱོད་འཚང་རྒྱའོ། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་གསེར་ཕྲེང་ལས། འཕགས་པ་བྱམས་པ་ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་མཆོད་བརྗོད་བྱས་པ་ལ་རང་དོན་གྱི་དགོས་པ་དང་སྦྱར་པ་ལ། རོང་ཊིག་པ་ན་རེ། དེ་ལ་རང་དོན་གྱི་དགོས་པ་མེད་པར་ཐལ། དེའི་རྒྱུད་ལ་རང་དོན་
དོན་གཉེར་མེད་པའི་ཕྱིར་སོགས་སྨྲས་སོ། །དེ་ལ་ཁྱབ་བ་མེད་པར་ཐལ། རང་དོན་གྱི་དགོས་བརྒྱུད་ལ་ཡོད་ཀྱང་རང་དོན་དོན་གཉེར་ཡོད་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྗེ་བཙན་སངས་རྒྱས་སུ་ཁས་ལེན་ན། དེ་ལ་རང་དོན་དོན་གཉེར་མེད་
པ་ལ་རང་དོན་གྱི་དགོས་པ་མཐར་ཐུག་དང་ལྡན་པར་མི་འདོད་བཞིན་དུ་ཁས་ལེན་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེས་ན་རོང་ཊིཀ་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་འགྲེལ་པ་དང་གསེར་ཕྲེང་ལ་རང་དོན་གྱི་དགོས་པ་མེད་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་རང་དོན་དོན་གཉེར་མེད་པ་
བཀོད་པ་དང། སོགས་སྒྲས་འཕགས་པ་བྱམས་བས་མཉམ་བཞག་སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡུམ་ལ་དད་པ་ལེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པའི་རྒྱུར་གཟིགས་པ་འགོག་པ་སོགས་ནང་འགལ་བ་དང། སངས་རྒྱས་དབང་གིས་ཞེས་པའི་
སངས་རྒྱས་བྱམས་པར་འདོད་པ་སོགས་ནི་ཐེག་ཆེན་གྱི་གཞུང་མདོ་བསྟན་ཆོས་ལ་བལྟ་བའི་ངལ་བ་བྱས་ཀྱང་ཞིབ་ཏུ་མ་དབྱད་བའི་སྐྱོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། རྗེ་བཙུན་ལ་རང་དོན་དོན་གཉེར་མེད་པར་འདོད་པ་སོགས་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་

[023A]༄༅། །པོའི་གཞུང་ལ་དལ་བ་ཞིབ་ཏུ་མ་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྟགས་དེ་ལྟར་ངལ་ཙམ་བྱས་ཀྱང་ཞིབ་དཔྱོད་མེད་པའི་སྐྱོན་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱི་རྗེ་བཙུན་སངས་རྒྱས་སུ་བྱེད་ན་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་
མ་ཡིན་བའི་མཛད་པའི་སྐབས་མ་ཕྱེད་པའི་སྐྱོན་ཡོད། བྱང་སེམས་སུ་ཁས་ལེན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་རང་དོན་དོན་གཉེར་མེད་པ་དང་མཉམ་བཞག་གི་ཡུལ་དང་སོགས་ཀུན་རྫོབ་པ་སོགས་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དངོས་པོའི་
གནས་ཚོད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་པ་ལྟར་སྟོན་པ་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་འདྲའི་དངོས་པོའི་གནས་ཚོད་ཀྱི་གོ་སྐབས་དང། ཚུལ་བསྟན་པའི་ཐུན་མོང་གི་གོ་སྐབས་གཉིས་སོ་སོ་དམ་ཕྱེད་པའི་སྐྱོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་
ཐལ། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོ་གཞོན་ནུ་དོན་འགྲུབ་ཡན་ཆད་བྱང་སེམས་དང་གསར་དུ་འཚང་རྒྱ་ཚུལ་བསྟན་ཀྱང། གནས་ཚོད་ལ་ཡབ་སྲས་མཇལ་བའི་མདོ་ལྟར་བསྐལ་བ་དཔག་མེད་ཀྱི་སྡོན་རྒྱལ་པ་དབང་བོའི་ཏོག་ཏུ་སངས་རྒྱས་པ་
བཞིན་དུ་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་སྐྱེ་བ་གཅིག་ཐོག་གི་ཚུལ་བསྟན་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྒྱ་ཆེར་རོལ་པ་ལས། སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་ཡིན་ཡང་མི་འཆི། །ཞེས་དང། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། དེ་ལྟར་ཡིད་ཆེས་ལུང་དང་རིགས་པ་ལ་
བརྟེན་ནས་བདག་ཉིད་འབའ་ཞིག་དག་ཕྱིར་དང། །གང་ཡང་མོས་དགེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ལྡན་བློ། །དེ་དག་རྗེས་སུ་བཟུང་ཕྱིར་ངས་འདི་བརྩམས། །ཞེས་གསུངས་པ་གཉིས་ཀ་ཡང་ཚུལ་བསྟན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང། རང་ཉིད་འབའ་

[023B]དང། བྱང་སེམས་སོ་སྐྱེས་ཀྱིས་ཀྱང་གཞན་ལ་སྦྱིན་པའི་འབྲས་བུ་ཡང་དེ་ལ་བསྔོ་བའི་ཕྱིར། རྩ་བར། གནས་དང་དཔུང་གཉེན་གླིང་དང་ནི། །ཞེས་དང། བྱང་ཆུབ་ལ་གཞན་
སྟོན་པ་དང། །དེ་ཡི་རྒྱུ་ནི་ཡོངས་གཏོད་དང། །ཞེས་དང། སྤྱོད་འཇུག་ལས། བདོག་པ་ཐམས་ཅད་འབྲས་བཅས་ཏེ། །སྐྱེ་བོ་ཀུན་ལ་བཏང་སེམས་ཀྱིས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཇི་སྐད་དུ་རྒྱུད་བླ་མའི་དང་ཊཱིཀ་ལས། དེ་ལྟར་གསུང་པ་ཡང་
གདུལ་བྱ་ཐུན་མོང་བ་འགའ་ཞིག་རྗེས་སུ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་དུ་ཡིན་གྱི། དེས་པའི་དོན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱམས་པ་ཉིད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཟིན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་
ཡང་བཞེད་པའི་ཕྱིར། སྔགས་རིམ་ལས། དེ་དག་དངོས་པོ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱང་གདུལ་བྱ་ལ་ཐུན་མོང་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་མི་སྟོན་པ་མི་འགལ་ཏེ། དཔེར་ན་ཞིང་འདིར་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པའི་འཁོར་དུ་བྱོན་པའི་རྗེ་བཙུན་བྱམ་
པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་རྣམ་བཤད་ལས་ཀྱང། རྗེ་བཙུན་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་བའི་དབང་དུ་བྱེད་ན་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྐབས་མ་ཕྱེད་པ་ཡིན་ལ། ཞེས་གསུངས་
པ་ལེགས་བཤད་དོ། །རྩ་རྟགས་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཐུན་མོང་གི་སྣང་ཚོད་ལྟར་བྱང་སེམས་སྐྱེ་བ་གཅིག་ཐོག་པ་ལ་བྱེད་ན་དེའི་རྒྱུད་ལ་རང་དོན་དོན་གཉེར་མེད་པ་ཤིན་ཏུ་མི་འཐད་བའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། ས་བཅུ་བའི་སྐབས་སུ་ཡང་

[024A]༄༅། །ནད་རོ་ལྟ་བུའི་དྲི་མ་མ་ཟད་པས་ཉི་མ་སྤྲིན་གྱིས་སྒྲིབ་པ་ལྟར་ཤེས་སྒྲིབ་དང་མ་བྲལ་བས་རང་གི་དོན་དང་དགོས་པ་མཐར་ཐུག་མ་གྲུབ་བར་དུ་དེ་དོན་གཉེར་ཤིན་ཏུ་དགོས་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དོན་གཉིས་
མཐར་ཕྱིན་པ་ལ་རང་གཞན་རེ་རེའི་དོན་ལ་དམིགས་པས་མི་ཆོག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སེམས་བསྐྱེད་དུས་ཡང་གཞན་དོན་དང་བྱང་ཆུབ་གཉིས་ལ་དམིགས་དགོས། དེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་འབྲས་དུས་སུ་ཡང་རང་དོན་སྤངས་རྟོགས་
ཀྱི་བྱང་ཆུབ་གཉིས་དང། གཞན་དོན་ལོངས་སྤྲུལ་འོང་པའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། རང་དོན་གཞན་དོན་དོན་དམ་སྐུ་དང་ནི་།དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཀུན་རྫོབ་སྐུ་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྒྲིབ་གཉིས་ཀྱི་མྱ་ངན་མ་སྤངས་བར་
དོན་གཉིས་མཐར་ཕྱིན་མི་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། དེས་ན་སངས་རྒྱ་མཐོབ་པར། །མྱ་ངན་འདས་པ་མི་འཁྲོབ་སྟེ། །འོད་དང་འོད་ཟེར་སྤངས་ནས་ནི། །ཉི་མར་བལྟ་བར་མི་ནུས་བཞིན་།ཞེས་དང། ཐོགས་འགྲེལ་ལས། ཐོགས་པ་
མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཟིགས་བ་མངའ་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་བ་མཐོབ་པར་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་མཚན་ཉིད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྟོགས་བ་མངོན་དུ་བྱེད་བར་མི་འཐད་དེ་འོད་དང་འོད་ཟེར་མ་མཐོང་བར་ཉི་མའི་
དཀྱིལ་འཁོར་མི་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཇི་སྐད་དུ། རྣམ་བཤད་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དབང་དུ་བྱེད་ན་ནི་རང་དོན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ལ་ཞེས་སོ། །གཞན་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་དོན་གཉིས་མེད་པར་ཐལ་

[024B] སངས་རྒྱས་སའི་སྦྱངས་རྟོགས་ཕུན་ཚོགས་གཉིས་རང་དོན་མཐར་ཐུག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། དེ་གཉིས་རང་དོན་ཕུན་ཚོགས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན་རང་དོན་མེད་བར་བུད། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ་
སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ན་དོན་གཉིས་ཕུན་ཚོགས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འཁོར་གསུམ། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཐུན་མོང་བ་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་རྒྱུད་བླ་མའི་ལུགས་ལ་བྱེད་དེ། མངོན་རྟོགས་རྒྱན་གྱི་སྲིད་ཞི་མཉམ་ཉིད་མངོས་སྐྱེ་བ་
གཅིག་ཐོགས་བར་བཤད། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལས་མ་གཡོས་བར། །སོགས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་སུ་བཤད་བའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། དེ་ཡང་མི་འཐང་བར་ཐལ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས་ཐུན་མོང་གི་ལུགས་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་བའི་ལུགས་གཉིས་
ཀ་བསྟན་པ་གང་ཞིག་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་གྱིས་ཀྱང་གཉིས་ཀ་བསྟན་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མས་ཐུན་མོང་གི་ཚུལ་བསྟན་བ་གང་ཞིག། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་སངས་རྒྱས་བའི་ཚུལ་ཡང་བསྟན་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་
ལས༑ དེ་ལྟར་ཡིད་ཆེས་ལུང་དང་རིགས་པ་ལ། །བརྟེན་ནས་བདག་ཉིད་འབའ་ཞིག་དག་ཕྱིར་དང། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེས་ཆོས་སྐུ་ལས་མ་གཡོས་བཞིན་དུ་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་སྟོན་བའི་མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུའི་
མཛད་པ་ལ་གནས་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལས་མ་གཡོས་བར། །སྤྲུལ་བའི་རང་བཞིན་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་།སྐྱེ་བ་མངོན་བར་སྐྱེ་བ་དང། །དགའ་ལྡན་གནས་ནས་འཕོ་བ་དང། །ལྷུམས་སུ་འཇུག་དང་བལྟམས་པ་

[025A]༄༅། །དང། བཟོ་ཡི་གནས་ལ་མཁས་པ་དང། །བཙུན་མོའི་འཁོར་དགྱེས་རོལ་བ་དང། །དེས་འབྱུང་དཀའ་བ་སྤྱོད་བ་དང། །བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོར་གཤེགས་པ་དང། །བདུད་སྡེ་འཇོམས་དང་རྫོགས་པར་ནི། །བྱང་ཆུབ་ཆོས་ཀྱི་
འཁོར་ལོ་དང། །མྱ་ངན་འདས་བར་གཤེགས་མཛད་རྣམས། །ཡོངས་སུ་མ་དག་ཞིང་རྣམས་སུ། །སྲིད་བ་ཇི་སྲིད་གནས་པར་སྟོན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་གཉིས་པ་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་གྱིས་བསྟན་ཚུལ་གྲུབ་སྟེ། དེས་ཐུན་
མོང་གི་ཚུལ་བྱང་སེམས་སུ་བསྟན་པ་གང་ཞིག་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་སངས་རྒྱས་ཚུལ་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ་རྩ་བར། ལས་མེད་ལ་སོགས་ཀླན་ཀ་ཡི། །ལན་ནི་ཇི་སྐད་བཤད་པར་ཟད། །ཅེས་དང། དེའི་རྩ་
བའི་མདོ་ལས། སྐྱེ་བ་གཅིག་གི་ཐོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བྱམས་པ་ལ་དྲིས་ཤིག་དང། དེས་འདེའི་ལན་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྩ་བར། ཉན་ཐོས་ཞིབ་ཚོལ་རྣམས་
ཀུན་ཤེས་ཉིད་ཀྱིས་ཉེར་ཞེར་འཁྲིད་མཛད་གང་ཡིན་དང། ཞེས་སོགས་མཆོད་བརྗོད་ཀྱི་གཞུང་འདིས་ཡུམ་མཁྱེན་གསུམ་ལ་དང་བའི་དད་པ་དེ་ལེགས་པའི་མཆོག་རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་པའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོར་རྗེ་བཙུན་གྱིས་མཉམ་བཞག་
ཚད་མས་གྲུབ་བར་སྟོན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྗེ་བཙུན་གྱིས་དེ་ལྟར་མཉམ་བཞག་སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གྲུབ་ནས་བསྟོད་པ་དེ་མཛད་པའི་ཤུགས་ལ་དེ་ལྟར་ཚད་མས་གྲུབ་པར་སྟོན་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་པ་ལས། སོ་

[025B] ཞེས་དང། རྣམ་བཤད་ལས། ཚད་མ་གང་གིས་གྲུབ་ན་འཕགས་པ་བྱམས་པའི་མཉམ་བཞག་སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྟོགས་ཤིང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མཆོད་བརྗོད་ཀྱིས་གདུལ་བྱར་མ་
ཐད་རྗེ་བཙུན་གྱི་ཐུགས་རྒྱུད་ལ་ཡུམ་མཁྱེན་གསུམ་ལ་དང་བའི་དད་པ་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་ལམ་གྱི་རིམ་པ་སྔ་མ་སྔ་མ་ལས་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བའི་རྗེས་འགྲོ་དངོས་སུ་བསྟན་ནས་ལྡོག་པ་ཤུགས་ལ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཚིག་རྐང་དང་པོས་དད་
སོགས་ཆུང་འབྲིང་ཐུན་མོང་དང་ཕྱི་མས་ཆེན་པོའི་རྣམ་མཁྱེན་བར་བསྟན་པའི་ཕྱ། འགྲེལ་་ལས། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདིས་ནི་འདིའི་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅེས་སོགས་ནས། དེ་ནས་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་རིམ་གྱིས་
ལེགས་པའི་མཆོག་ཐབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལས། དེ་དག་གིས་ནི་ལམ་གྱི་རིམ་པ་རྗེ་བཙུན་གྱི་ཐུགས་རྒྱུད་ལ་འཁྲུངས་པའི་རྗེས་འགྲོ་དངོས་སུ་བསྟན་ནས་ལྡོག་པ་ཤུགས་ལ་འཕེན་པར་བྱད་པ་ཡིན་
ནོ༑ ༑ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་རྣམ་བཤད་ཀྱི་ཐུན་མོང་བ་དྲང་དོན་དང། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དེས་དོན་ཟེར་བ་ཐ་ཆད་ཡིན་པར་ཐལ། དབུ་མའི་སྐབས་འདིར་དྲང་དོན་ལ་བྱང་སེམས་དང་དེས་དོན་ལ་སངས་འཕགས་བྱེད་དགོས་པས་
ཤིན་ཏུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སངས་འཕགས་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས་ལ་བསམ་ན་སྐབས་བོར་བའི་ཕྱིར་རོ་།ཡང་ཁ་ཅིག་ཐུན་མོང་པ་ཕར་ཕྱིན་ཐེག་པ་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་བྱེད་ཅིང་སྔ་མའི་༄༅། །ལུགས་ལ་རྗེ་བཙུན་བྱང་སེམས་དང། ཕྱི་མའི་ལུ་གསལ་སངས་རྒྱས་སུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་བར་ཐལ་ཕར་ཕྱིན་ལུགས་ལའང་བྱང་སེམས་དང་སངས་རྒྱས་སུ་བཤད་པ་གཉིས་ཡོད་པ་གང་ཞིག། སྔགས་
ལས་ཀྱང་བྱང་སེམས་དང་སངས་རྒྱས་སུ་བཤད་པ་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེ་བྱང་སེམས་སུ་བཤད་པ་ཡོད་པ་གང་ཞིག་སངས་རྒྱས་སུ་བཤད་པ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་བཏུས་ལས། བསམ་གྱིས་མི་
ཁྱབ་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་དགའ་ལྡན་གྱི་གནས་ན་གནས་པ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བར་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་པའང་འདོད་པའི་ཁམས་
སུ་སྟོན་པའི་གང་ཟག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་དགའ་ལྡན་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བྱང་སེམས་དང་སངས་རྒྱས་པའི་མཛད་ཚུལ་གཉིས་བཤད་པའི་ཕྱིར། གླེང་གཞིའི་མདོ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་
དཔའ་ཆེན་པོ་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པའི། ཞེས་དང། རྒྱུད་བླ་མ་ལས་ཀྱང། བརྟེན་ནས་བདག་ཉིད་འབའ་ཞིག་དག་ཕྱིར་དང། །ཞེས་སོ་།གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུའི་མཛད་པ་ལ་གནས་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་
ལས༑ སྐྱེ་བ་མངོན་པར་སྐྱེ་བ་དང། །དགའ་ལྡན་གནས་ནས་འཕོ་བ་དང། །ཞེས་དང། ཀུན་བཏུས་འགྲེལ་བ་ལས། མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་དང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟོན་པའི་ཐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་ཕྱོགས་བཅུའི་

[026B]མཐའི་བར་དུ་ཡང་དང་ཡང་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་གཉིས་པ་སྔགས་ལས་ཀྱང་བྱང་སེམས་སུ་བཤད་པ་དང་སངས་རྒྱས་སུ་
བཤད་པ་གཉིས་ཡོད་པར་ཐལ། དང་པོ་ཡོད་པ་གང་ཞིག་གཉིས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདུས་པའི་རྩ་རྒྱུད་ལས། དེ་ནས་ཡང་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས། ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱུད་ཕྱི་མ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་འདྲ་རྒྱ་ཆེན་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་པའི་དོན་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཉན་ཐོས་སྡེ་གཉིས་འདིའི་གདུལ་བྱ་ཐུན་མོང་བའི་མཚན་གཞི་དང། དབུ་སེམས་གཉིས་གདུལ་བྱ་ཐུན་
མོང་མ་ཡིན་པའི་མཚན་གཞིར་རུང་ཡང་ཐུན་མོང་བ་ཉན་ཐོས་སྡེ་གཉིས་སུ་མི་རུང་བར་ཐལ། དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་བ་ཡང་ཡོད་ལ་གྲུབ་མཐའ་ལ་མ་ཞུགས་པ་ཡང་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་དགའ་ལྡན་དུ་སྤྲུལ་བའི་
ལུས་གཅིག་བཞག་འོག་མིན་དུ་སངས་རྒྱས་ནས་སླར་ཡང་སྤྲུལ་བ་དེ་ཉིད་ལ་ཞུགས་ཏེ་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་སྟོན་པ་ནི། ཕལ་ཆེན་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགའ་ལྡན་གྱི་གནས་ན་འདུག་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུར་མངོན་པར་རྫོགས་
པར་འཚད་རྒྱ་བའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་ཟེར་ན། མི་འཐད་པར་ཐལ། ཐུན་མོང་གི་དབང་དུ་བྱས་ན་མི་འཐད་པ་གང་ཞིག་།ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་དེ་བས་ཀྱང་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཐུན་མོང་གི་ལུགས་ལ་

[027A]༄༅། །རྒྱལ་པོ་གཞོན་ནུ་དོན་འགྲུབ་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ལུས་འདིར་བཞག་ནས་འོག་མིན་དུ་སངས་རྒྱས་པ་ཡོག་བའི་ལུགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་རྒྱ་ཆེ་རོལ་པ་དང་ཕྱོགས་མཐུན་ལ། ཁྱོད་ཀྱི་དེ་ཡོག་ལུགས་གཉིས་
དང་ཡང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུད་སྡེ་སྦྱི་རྣམ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དང་དུ་བྱས་ན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་མཛད་པ་ཡོད་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱིས་དེའི་ཕྱོགས་གཅིག་ཀྱང་མཐོན་པའི་ཕྱིར་
དེར་ཐལ། དགའ་ལྡན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་སྟུ་རྡོ་རྗེའི་ལུས་དེ་ལས་མ་གཡོས་བཞིན་དུ་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་ཐུན་མོང་གི་གདུལ་བྱ་ལ་རིམ་ཅན་དང། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གདུལ་བྱ་སོ་སོ་ལ་སྐུ་ཁ་དོག་སྤྱོད་ལམ་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་གང་ལ་གང་གིས་
འདུལ་མི་འདྲ་བ་སོ་སོར་གཅིག་ཆར་དུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལས་མ་གཡོས་བར། སྤྲུལ་བའི་རང་བཞིན་སྣ་ཚོས་ཀྱིས། །སྐྱེ་བ་མངོན་བར་སྐྱེ་བ་དང་།དགའ་ལྡན་གནས་ནས་འཕོ་བ་དང། །ནས་
ཡོངས་སུ་མ་དག་གནས་རྣམས་སུ། །སྲིད་པ་ཇི་སྲིད་གནས་པར་སྟན་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཤ་ཁྲག་དང་བེམ་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་གཟུགས་སེམས་ཅན་ལ་སྣང་བའི་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་གཅིག་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དེ་
བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུའི་གསང་བའི་ལེའུ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི་ཕུང་པོས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་མ་ཡིན། ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི་སྐུ་མེད་པ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་གཟུགས་དང་མཚན་མ་མེད་པའི་སྐུ་དང་སྤྲོས་བ་མེད་

[027B]གཙོ་བོར་བྱེད་བའི་སྐུ་བསྟན་པས་འདུལ་བ་རྣམས་ཀྱི་མིག་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཕུང་པོས་ཕྱེ་བ་ནས། ལས་ལས་བྱང་བ་མ་ཡིན་ཡན་ཆད་
ཀྱིས་གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་ལྷའི་ལུས་ལྟར་བེམ་པོའི་རང་བཞིན་ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རགས་བམ་ཡིན་པ་དང། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ནས། དེ་བཞག་གཤེགས་པའི་སྐུན་སྐུ་མེད་པ་ཞེས་པ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་སླུ་ལུས་དགས་བ་འདོད་པའི་
ལྷ་མིའི་ལུས་ལྟ་བུ་གདོང་བཅས་མ་ཡིན་པར་བསྟན་ནས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནས་རྒྱུ་བ་མེད་པའི་སྐུ་ཡིན་ཡང་ཡན་ཆད་ཀྱིས་ཚོགས་གཉིས་མཐང་ཐུག་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་གཟུགས་ཡིན་ལ་ལས་ཉོན་རྣམ་རྟོག་གི་མཚན་མའི་སྤྲོས་པ་བྲལ་བ་འགྲོ་
འོད་མེད་པར་བསྟན་ཅིང། ལྷག་མས་སེམས་ཅན་གྱི་མོས་པ་བཞིན་སྐུ་སྣང་བར་སྟོན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཆོས་སྐུ་དེ་འདྲ་ཡིན་པས་ན། འཁོར་འདུས་ཐེབས་གཅིག་གི་གདུལ་བྱ་སོ་སོར་གཟུགས་དང་མདོག་དང། རྟགས་
དང༑ དབྱིབས་དང་སྤྱོད་ལམ་ལྔ་མཛད་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་གཅིག་ཆར་སྟོན་པའི་ཕྱིར། སྐུའི་གསང་པའི་མདོ་ལས། དེ་ལ་འཁོར་གཅིག་ཏུ་འདུས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ནནས་ནས་ཀྱང་ཁ་ཅིག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་མཐོང། ཁ་ཅིག་
གིས་མི་མཐོང་ངོ། །ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི་འདི་དག་དང་གཞན་ཡང་ཚད་མེད་པའི་རྣམ་པར་སྟོན་པར་མཛད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྦྱོང་ལམ་ཡང་སྐུའི་གསང་བའི་ལེའུ་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་ལྷ་དང་

[028A]༄༅། །མི་ཁ་ཅིག་འདུག་པ་གཙོ་བོར་བྱེད་པ་དེ་དག་གིས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞུགས་བར་མཐོང་ངོ། །ནས། འཛུམ་བར་མཛད་བ་མཐོང་ངོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཁ་དོག་ཡང་མདོ་ལས། ལྟ་དང་
མི་ཁ་ཅིག་གསེར་གྱི་ཁ་དོག་ལྟ་བུ་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི་ཁ་དོག་ཐ་དད་བས་ཚད་མེད་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་ལྟར་གོ་དགོས་བར་ཐལ། དེ་ལྟར་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་པར་མགོན་སྐུར་
འདེབས་དང། གོན་སེམས་བསྐྱེད་དང་མཐུན་པའི་ཕན་ཡོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། མདོ་དེ་ལས། སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་དང་མཚན་གྱི་དབང་བྱ་བ་འི་དཔེ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་
བའོ༑ ༑ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྡོ་རྗེ་གཅོད་བས་ཀྱང་ཤེས་སོ། །གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་གསུམ་ཀ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་ནམ་མཁའ་ལྟར་ཚད་མེད་པ་དང། དེ་ལྟར་ཤེས་ན་ནམ་མཁའ་དང་
མཉམ་པའི་དགེ་བ་འབྱུང། སེམས་ཅན་ཕལ་བ་ཀུན་ཀྱི་བསོད་ནམས་དང་སེམས་བསྐྱེད་གཅིག་མཚུངས། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ལས་དམ་ཆོས་འཛིན་པ་ཆོས་བསོད་ནམས་ཆེ། སེམས་བསྐྱེད་པ་དམ་ཆོས་གཞན་
འཛིན་པ་གཉིས་སྡོམ་ཀྱང་སྟོང་ཉིད་ལ་མོས་པའི་བཅུ་དྲུག་ཆར་ཡང་མི་ཕོད་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། མདོ་དེ་ཉིད་ལས། ནམ་མཁའི་ཚད་ནི་ཇི་ཙམ་པ། །སངས་རྒྱས་གཟུགས་ཀྱང་དེ་ཙམ་སྟེ་།ནས། ཡེ་ཤེས་ཇི་སྙེད་ཁྱབ་

[028B] །སྐུ་ཡིས་ཀྱང་ནི་དེ་སྙེད་ཁྱབ། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། མདོ་དེ་ཉིད་ལས། གང་གི་བྱང་ཆུབ་བློ་བསྐྱེད་པ། །དེ་སྙེང་བསོད་ནམས་ཁྱབ་པར་བགྱིད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་གང། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་
གཟུགས་མཆིས་ན། །ནམ་མཁའི་ཁམས་ནི་ཀུན་གང་སྟེ། །དེ་ནི་དེ་བས་ལྟག་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་ནི་ཉུང་དཀར་གོ་ཡུལ་གྱི་རིགས་པ་དང། སྤྱོད་འཇུག་ལས། སེམས་ཅན་རེ་རེའི་མི་བདེ་བ། །དཔག་ཏུ་མེད་པ་
བསལ་འདོད་ཅིང། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། མདོ་དེ་ཉིད་ལས་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི། །ཕུང་པོ་ཇི་སྙེད་ཡོངས་བཟུངས་པ། །དེ་སྙེད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡི། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ལ་རབ་ཏུ་འབྱུང། །ཞེས་སོ། །བཧི་
པ་གྲུབ་སྟེ། མདོ་དེ་ཉིད་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་།ཕུང་པོ་ཇི་སྙེད་བརྗོད་པ་བས། །དམ་པའི་ཆོས་ནི་ཡོངས་འཛིན་ན། །དེ་བས་བསོད་ནམས་ཆེས་མང་ངོ། །དམ་ཆོས་འཛིན་པའི་བསོད་ནམས་ནི། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱིས་ནན་
ཏན་དུ། །བསྐལ་བ་བྱེ་བར་བརྗོད་མཛད་ཀྱང། །མཐའ་མར་ཕྱིན་པར་འགྱུར་མ་ལགས། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ལྔ་པ་གྲུབ་སྟེ་མདོ་དེ་ཉིད་ལས། དམ་པའི་ཆོས་ནི་འཛིན་པ་དང། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་དེ། །སྟོང་པ་ཉིད་ལ་
མོས་པ་ཡི། །བཅུ་དྲུག་ཆར་ཡང་མི་རིག་ལགས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་སྟོང་ཉིད་ལ་མོས་ནས་དེ་གསུམ་སྒྲུབ་པ་ནི་ཚོགས་གཉིས་མཐའ་དག་སྒྲུབ་པའི་མཁས་པ་ཡིན་ཏེ། མདོ་དེ་ཉིད་ལས་སྟོང་བ་ཉིད་ལ་འདིར་མོས་ནས། །བྱང་

[029A]༄༅། །ཆུབ་སེམས་ཀྱང་མི་གཏོང་དང། །དམ་པའི་ཆོས་ནི་འཛིན་བགྱིད་པ། །དེ་ནི་བསོད་ནམས་སྡུད་བ་ལགས། །ཞེས་སོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་།རྒྱན་རྩོམ་པ་པོ་མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུ་མིན་ཟེར་ན། དེ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་མཆོག་གི་སྤྲུལ་
སྐུའི་མཛད་པ་ལ་གནས་པའི་སྤྲུལ་སྐུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་རྒྱུད་བླ་མ་ལས། དགའ་ལྡན་གནས་ནས་འཕོ་བ་དང། །ཞེས་བས་དེ་མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། དགའ་ལྡན་གྱི་གནས་ནས་འཕྲོ་བ་དང་ཡུམ་
གྱི་ལྷུམས་སུ་ཞུགས་པ་ལ་སོགས་པ་མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུའི་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་དུས་ཀུན་ཏུ་སྟོན་བར་རུང་པ་ཉིད་ཀྱིས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ། རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཞི་མཐུན་ཡོད། དེ་དང་སེམས་
ཅན་གྱི་གཞི་མཐུན་ཡང་ཡོད། རྒྱན་རྩོམ་པ་པོའི་བྱམས་པ་དང་རྣམ་འདྲེན་ཤཱཀ་སེང་བཞི་པའི་རྗེས་སུ་སངས་རྒྱས་ལྔ་པའི་མཛད་པ་སྟོན་དགོས་ཀྱི་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ། དགའ་ལྡན་གྱི་རྟེན་ཅན་གྱི་དེ་དང། སངས་རྒྱས་སྟོང་གི་ནང་གི་
བྱམས་པ་རྣམས་སངས་འཕགས་དང། དགེ་སློང་རྣམ་དག་དང། མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུ་གསུམ་ག་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཚུལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལྟར་དང་པོ་འོག་མིན་དུ་སངས་རྒྱས་ནས་སླར་དགའ་ལྡན་དུ་ཕེབས་པ་སོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
ཏེ། དག་གི་དབང་ཕྱུག་གྲགས་བས། དཔལ་ལྡན་སྟུག་པོ་བཀོད་པ་ཉིད་དུ་དོན་དམ་ཐུགས་ཆུད་ཅིང། །དགའ་ལྡན་སྐྱེ་བོའི་དོན་མཛད་ཕྱིར་ན་དམ་པ་ཏོག་དཀར་གྱུར། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩོད་སྤོང་ལ་རོང་ཊི་ཀ་པ་ན་རེ། མཁྱེན་

[029B]གྱི་མཉམ་བཞག་གིས་གཟིགས་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་མཉམ་བཞག་ལས་ལངས་པའི་རྗེས་ཐོབ་ཀྱིས་ངེས་པར་བོད་སྔ་མས་བཤད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། བོད་སྔ་མས་དེ་ལྟར་བཤད་
ཀྱང་པ་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འགྲེལ་པར་ངེས་བར་བཟུང་ནས་ཞེས་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཞེས་པ་དང་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་གསེར་འཕྲོད་ལས། སྔ་མ་རྣམས་ནི། ནས། རྗེས་ཐོབ་ཀྱིས་ངེས་པར་བཟུང་ནས་ཞེས་བཤད་པ་ནི་མ་འབྲེལ་ཏེ་
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། འདིར་མཁྱེན་གསུམ་ལ་དང་བའི་དད་པ་དེ་རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་པའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོར་བཤད་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་དེའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དེའི་རྒྱུ་ཐབས་ཤེས་
གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་ཤེས་རབ་གཙོ་བའི་ཕྱིར། སྡུད་པ་ལས། ཤེས་རབ་མེད་ན་མིག་མེད་ཕ་རོལ་ཕྱིན་ལྔ་འདི། །དམིགས་བུ་མེད་པས་བྱང་ཆུབ་རིག་པར་ནུས་མ་ཡིན། །ཞེས་དང། སྦྱོད་འཇུག་ལས་ཀྱང་ཡན་ལག་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི། །ཐུབ་
བས་ཤེས་རབ་དོན་དུ་གསུངས། །ཞེས་དང། ཕར་ཕྱིན་བསྡུས་པ་ལས་རྒྱལ་སྲས་མཐུ་མཆོག་དེ་འདྲ་རྨད་བྱུང་གང། །ཐམས་ཅད་ཤེས་རབ་དེ་ཡི་མཐུ་ལས་བྱུང། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཐོག་མར་དེ་ལ་དད་པ་ཡོད་
ན་འཇུག་ཅིང་མེད་ན་མི་འཇུག་པས་གཙོ་བོར་བཤད་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་སེམས་གཙོ་བོར་བཤད་པ་བཞིན། རིན་ཆེན་ཕྲེང་བ་ལས། འདི་གཉིས་གཙོ་བོ་ཤེས་རབ་སྟེ། །འདི་ཡི་སྔོན་འགྲོ་དད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་སྐད་དུ། གསེར་

[030A]༄༅། །འཕྲེང་ལས། འདིར་རྒྱུའི་གཙོ་བོའི་དོན་བྱེད་རྒྱུ་ལ་འཆད་ཀྱང་དང་པོའི་རྒྱུ་ཞེས་པ་ལེགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། རྒྱན་རྩོམ་པ་པོ་ཡིན་ན་སངས་འཕགས་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། དེ་སངས་
འཕགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་ཆོས་ཅན་སངས་རྒྱས་ཡིན་པར་ཐལ། རྒྱན་རྩོམ་པ་པོའི་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱིས་རྒྱན་བརྩམ་པ་གང་ཞིག་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་
མ་ཁྱབ། འོ་ན། ཁོ་རང་ལ་སངས་འཕགས་ཆོས་ཅན། བརྒྱད་སྟོང་པ་གསུངས་པ་པོའི་སངས་རྒྱས་བཞིན། །ཞེས་པའི་ལུང་དོན་མ་གྲུབ་པར་ཐལ། གླིང་གཅིག་ལ་འཁོར་བསྒྱུར་གཉིས་མི་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཞིང་གཅིག་ལ་མཆོག་
ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཡིན་པར་ཐལ་ལོ། །ཡང་ཁོ་ན་རེ། མཛོད་ལས་ལྷན་ཅིག་གཉིས་མིན་སངས་རྒྱས་བཞིན། །ཞེས་པའི་ལུང་དོན་མ་གྲུབ་པར་ཐལ། །གླིང་གཅིག་ལ་འཁོར་བསྒྱུར་གཉིས་མི་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཞིང་གཅིག་ལ་མཆོག་
གི་སྤྲུལ་སྐུ་རྒྱུད་ཐ་དད་པ་གཉིས་མི་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། ཁྱོད་རང་ལ་ལུང་དེའི་དོན་དེ་ལྟར་ཡིན་པར་ཐལ་ལོ། །འདོད་ན། འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བ་ད་ལས་ནུ་བྱུང་མ་ཐག་གི་དུས་གཅིག་མེད་པར་ཐལ། དེ་འཁོར་བསྒྱུར་གསོ་
སྦྱོང་འཕགས་ཀྱི་སྤྱི་བོ་ལས་སྐྱེས་མ་ཐག་དེ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན་དངོས། འདོད་ན། གསོ་སྦྱོང་འཕགས་དང་ཡབ་སྲས་ལྷན་ཅིག་གསུང་གླེང་བ་མེད་པར་ཐལ་ལོ། །གླིང་གཅིག་ལ་དེ་གཉིས་དུས་མཉམ་དུ་འབྱུང་བ་མེད་པའི་

[030B] འཁོར་གསུམ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། གླིང་གཅིག་ལ་འཁོར་བསྒྱུར་གཉིས་ཀྱིས་བུས་མཉམ་དུ་འཁོར་ལོ་མི་བསྒྱུར་བ་ལྟར་ཞིང་གཅིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་གཉིས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་པའི་མཛད་པ་གཅིག་ཆར་དུ་མཐུན་སྣང་དུ་མི་སྟོན་ཞེས་པའི་
དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། དགའ་ལྡན་རྟེན་ཅན་གྱི་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་ཆོས་ཅན། མིའི་རྟེན་ཅན་ཡིན་པར་ཐལ། དགེ་སློང་རྣམ་དག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། ཁྱབ་པར་ཐལ། མདོ་རྩ་ལས་མི་མ་ཡིན་པའི་འགྲོ་བ་པོ་དང་བྱན་གི་སྒྲ་མི་
སྙན་པ་ནི་སྡོམ་པའི་ཞིང་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ན་ཡང་མ་ཁྱབ་སྟེ། རང་རྒྱལ་དང་ཉན་ཐོས་རིགས་ཅན་གྱི་མི་མ་ཡིན་པའི་འགྲོ་བ་ལ་སོ་ཐར་གྱི་སྡོམ་པ་མི་་བར་བཅས་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། དེ་ཆོས་ཅན། དགེ་སློང་མ་
ཡིན་པར་ཐལ། ལྷ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། །ཁྱབ་པར་ཐལ་སྡོམ་གསུམ་རབ་དབྱེ་ལས། ལྷ་དང་བྱིས་པའི་དགེ་སློང་ནི། །འདུལ་པའི་སྡེ་སྣོད་དག་ལས་བཀག་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། སྤྱིར་སྡོམ་གསུམ་གྱིས་སྡོམ་པ་གསུམ་
ཀའི་བཤད་བ་ཆིག་ཟིན་ཆུ་མི་ཐུབ་པ་མང་ཡང་འདིར་ནི་བཀག་ཙམ་བཤད་ཀྱི། མེད་ཅེས་བཤད་མི་རུང་བའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན་བསྙེན་པར་རྫོགས་མ་ཐག་གི་བཅུ་བདུན་སྡེ་ཆོས་ཅན། དགེ་སློང་མ་ཡིན་པར་ཐལ། བྱིས་པ་གཞོན་ནུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
བྱས་པ་ལ་ཁོ་ན་རེ། རྒྱལ་པོ་གཞོན་ནུ་དོན་གྲུབ་ཆོས་ཅན། དགེ་སློང་ཡིན་བར་ཐལ། མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་ཁྱིམ་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དགེ་སློང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཁྱིམ་པའི་མཛད་པའི་ཚུལ་བསྟན་པའི་དེ་ཡིན་༄༅། །བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འོ་ན་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་བའི་ཚུལ་བསྟན་རྗེས་སུ་ཀ་བིའི་རྒྱལ་པོ་འདུལ་ཆེད་དུ་འཁོར་བ་སྒྱུར་གྱི་ཆ་ལུགས་བཟུང་བ་དེ་ཆོས་ཅན། དགེ་སློང་མ་ཡིན་པར་ཐལ་ཆ་ལུགས་དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དགེ་
སློང་ཡིན་པར་རྟོག་གེ་འབར་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ་དགའ་ལྡན་རྟེན་ཅན་གྱི་རྗེ་བཙུན་བྱམས་བ་ཆོས་ཅན། ལྷ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། སྤྲུལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། སྤྲུལ་བ་ལ་ལྷ་སོགས་གང་ཟག་ཡིན་མིན་གཉིས་ཡོད་བའི་
ཕྱིར༑ འདོད་ན། ལྷ་མི་གང་རུང་གི་ནན། སངས་འཕགས་མ་ཡིན་བས་ཁྱབ་བར་ཐལ་ལོ། །བྱས་བ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་རྟེན་འདོད་ལྷའི་ལུས་རྟེན་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་འདོད་ལྷ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་པ་གཅིག་ལ་འདིར་
མ་ཁྱབ་སྟེ། འདོད་ལྷའི་ལུས་རྟེན་བེམ་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ལ་བེམ་པོ་མ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་མ་ཁྱབ་མཚམས་ལ། དེར་ཐལ། འདོད་ལྷའི་ལུས་འདོད་ལྷའི་སོ་སྐྱེའི་མིག་གི་ཡུལ་དུ་གྱུར་བའི་བེམ་པོ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། བྱས་བ་ལ་ཁོ་ན་རེ། རྒྱལ་པོ་གཞོན་ནུ་དོན་འགྲུབ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་མངལ་སྐྱེས་ཀྱི་མིའི་ལུས་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་མངལ་སྐྱེས་ཀྱི་མིའི་རྟེན་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ཡང་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། བེམ་པོ་དང་ཤ་ཁྲུག་མེད་
པའི་ཕྱིར། མདོ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་ལྟར་མཁྲེགས་བ། སྲབ་སྙིང་པོ་ཅན། མི་ཤིག་པ་རྡོ་རྗེའི་རང་བཞིན་ཅན་ནོ། །ནས། སྐུ་ལ་ནི་ཕོ་བ་དང་ལོང་ཀ་མེད་དོ། །རྣག་གམ་ཁྲག་གམ་ངར་སྣམས་སམ་ནས། སྐྲ་ནི་

[031B] ཁོང་སྟོང་མ་ཡིན། བུག་མེད་པ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། མདོ་ལས། ལྕི་ཁྱད་རྡོ་རྗེ་དང་འཇམ་ཁྱད་ཀ་ཙ་ལི་དི་ཀ་ལྟར་རེག་བདེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། དམ་བཏོག་དཀར་
གྱིས་མཛད་བ་བཅུ་གཉིས་རིམ་ཅན་དུ་བསྟན་པར་ཐལ། མི་ཡུལ་དུ་གདུལ་བྱ་ཐུན་མོང་བ་ལ་རིམ་ཅན་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དེས་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་གཅིག་ཆར་དུ་བསྟན་བའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་མ་ཁྱབ་ཀྱང་
དེར་ཐལ། དེ་ལྟར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་སོ་སོའི་དོར་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་གཅིག་ཆར་སོ་སོར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། བསམ་གྱིས་ཁྱབ་དཀའ་ཡང་ཆུ་འབབ་ལྟར་དེ་འཆད་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང། དཔེར་ན། དེས་མ་ངེས་ལ་
འཇུག་པ་ཕྱག་རྒྱའི་མདོ་ལས། ཀུན་དགའ་བོས་དོན་མི་གཅིག་པའི་ཆོས་བཅུ་གོ་ཞིང་འཆད་བའི་ཡུན་གྱི་གཅིག་འཆད་པའི་ཡུན་ལ་ཤཱ་རིའི་བུས་ཆོས་དེ་འདྲ་སྟོང་གོ་ཞིང་འཆད་ནུས། དེས་གཅིག་བཤད་བའི་ཡུན་ལ་མོའི་དག་ལ་བུས་འཇིག་
རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྒྱད་ཁྲི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འདའ་ནུས། དེས་གཅིག་འདའ་བའི་བར་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གླིང་རེ་རེད་མཛད་བ་བཅུ་གཉིས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་དང། སྐྱེས་རབས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་
ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་སྟོན་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ་དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་པར་ཐལ། མ་འོངས་པ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་སྟོན་དགོས་ཀྱི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། སྟོན་པ་འདི་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ་

[032A]༄༅། །དེའི་ཕྱིར། ཁྱབ་བ་ཁས། རྟགས་གྲུས་སྟེ། འཁོར་བ་མ་སྟོང་བར་དུ་འཚང་རྒྱ་ཚུལ་སྟོན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས་སྲིད་པ་ཇི་སྲིད་གནས་བར་སྟོན། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། རྒྱན་རྩོམ་པ་པོ་ཆོས་
ཅན། །ཁྱོད་ཀྱི་ཐུགས་རྒྱུད་ལ་སངས་རྒྱས་ཐོབ་འདོད་ཀྱི་བློ་ཡོད་བར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་སྟོན་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་བས་སངས་རྒྱས་ཐོབ་འདོད་ཀྱི་བློ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཁྱོད་དེས་སངས་རྒྱས་ཐོབ་བར་འདོད་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
དེར་ཐལ། ཁྱོད་དེས་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་ཁས་ལེན་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འོ་ན། ཁྱོད་རང་ལ་གང་ཟག་གཞན་གྱིས་རྙེད་བཀུར་ཐོབ་བར་འདོད་བའི་གང་ཟག་ཡིན་ན། རྙེད་བཀུར་ཐོབ་བར་འདོད་བའི་གང་ཟག་ཡིན་བས་
ཁྱབ་པར་ཐལ། གང་ཟག་གཞན་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་འདོད་བའི་གང་ཟག་ཡིན་ན། སངས་རྒྱས་ཐོབ་བར་འདོད་བའི་གང་ཟག་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་ན། རྗེ་བཙུན་བྱམས་བ་ཆོས་ཅན། རྙེད་བཀུར་
ཐོབ་བར་འདོད་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པར་ཐལ། གང་ཟག་གཞན་གྱིས་རྙེད་བཀུར་ཐོབ་པར་འདོད་བའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་ཁྱི་རྒན་རྒྱ་བོས་རྙེད་བཀུར་ཐོབ་པར་འདོད་བའི་གང་ཟག་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཁྱོད་འཕྲིན་ལས་ཉེར་
བདུན་གྱི་ཐོག་མ་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་གང་ཟག་ཡིན་བའི་ཕྱིར། རྩ་བར། འགྲོ་རྣམས་ཞི་བའི་ལས་དང་ནི། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་འདོད་ན། རྙེད་བཀུར་དོན་གཉེར་གྱི་གང་ཟག་ཡིན་བར་ཐལ་ལོ་།འདོད་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་རིགས་པར་

[032B] ཐེག་ཆེན་འཕགས་པ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། དེས་གཞན་རིགས་འདྲ། ཡང་ཁོ་ན་རེ། དེའི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་མོངས་སྤོང་འདོད་ཀྱི་བློ་ཡོད་པར་ཐལ། དེའི་རྒྱུད་ལ་མི་དགེ་བཅུ་སྤོང་འདོད་ཀྱི་བློ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེའི་རྒྱུད་ལ་མི་དགེ་བཅུ་སྤོང་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་
ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་མཁྱབ།    ༈   ཀྱི་སྐབས་སུ་འགྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དབྱད་གསུམ། དང་པོ་ནི། མདོ་ལས་རབ་འབྱོར་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་གྱི་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཞི་ཤེས་
རྣམ་བཞག་གི་རྟེན་ཉན་རང་གི་ཡུམ་དུ་བཤད་བས། དེས་ཉན་རང་གི་དོན་སྒྲུབ་ཚུལ་བཤད་པ་ལ་རྐང་བ་དང་པོ་བྱུང། གཞི་ཤེས་ཚོས་ཅན། གཞུང་འདིས་རྟེན་ཐབས་འབྲས་བུ་གསུམ་གྱི་སྒོས་བསྟོད་དེ། རྟེན་ཉན་རང་ཉེར་བཞི་འདོད་པ་རྣམས་འབྲས་
བུ་སྡུག་བདེན་དགས་པ་ཉེར་ཞིར་འཁྲིད་བའི་སྒོས་བསྟོད་པའི་ཕྱིར། མཐའ་དབྱད་པ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཀུན་ཤེས་ཉིད་ཅེས་བའི་སྐབས་ནས་བསྟན་པའི་གཞི་ཤེས་ཡིན་ན། དེའི་དངོས་བསྟན་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། རང་རྒྱལ་མགྲོང་ལམ་བར་ཆད་
མེད་ལམ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། ཁྱབ་བ་ཁས། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་མི་རྟག་སོགས་རྟོགས་བའི་གཞི་ཤེས་རྣམས་ཀུན་ཤེས་ཉིད་ཅེས་པའི་དངོས་བསྟན་དང་རང་རྒྱལ་གྱི་དེ་རྣམས་དེའི་ཤུགས་བསྟན་ཡིན་བའི་ཕྱིར་
དེར་ཐལ། ཉན་ཐོས་སློབ་པ་རྣམས་ཉན་ཐོས་ཞིབ་ཚུལ་རྣམས་ཞེས་པའི་དངོས་བསྟན་དང་རང་རྒྱལ་སློབ་པ་རྣམས་དེའི་ཤུགས་བསྟན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་པ་ལས། ཉན་ཐོས་དང་དེའི་ཕྱོགས་སུ་བསླན་པ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོང་

[033A]༄༅། །ཊིཀ་པ་ན་རེ། འགྲེལ་པ་ལས། གཞི་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་ཞེས་པའི་སྐྱེ་མེད་དེ་བདེན་པའི་སྐྱེ་མེད་ལ་བྱེད་ཟེར་ན། དེའི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་གང་ཟག་གི་བདག་གི་སྐྱེ་མེད་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་
ཐབས་ཤེས་ལ་ཕ་མའི་ཐ་སྙད་བྱས་པའི་ལྡོག་པ་ངོས་བཟུང་བའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ལྗོན་པས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། མ་ནི་ཤེས་རབས་ནི་ཐབས། །ཉེ་དུ་བྱང་ཆུབ་ཕྱོགས་རྣམས་དང། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་
པའི་བསམ་པ་ལ་ཕ་དང། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆ་ལ་མར་བཤད་པའི་གཙོ་བོ་བདག་མེད་རྟོགས་པ་བསྟན་ཙམ་ཡིན་གྱི། ཡུམ་ལ་དེས་ཁྱབ་པར་མ་བསྙན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལ། ཤེས་རབ་ཀྱི་གཙོ་བོ་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་དེ་ཉིད་
བསྟན་པ་ཡིན་གྱི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མཆོད་བརྗོད་ཀྱི་མཁྱེན་གསུམ་གོ་རིམ་དང་ལུས་ཀྱི་གོ་རིམ་མི་མཐུན་པ་ཅི་ཡིན་ཟེར་ན། ཁ་ཅིག་ན་རེ། དེའི་རྒྱུན་མཚན་མཆོད་བརྗོད་གླེང་གཞིའི་ལེའུ་དང་རྩ་འགྲེལ་སྦྱོར་བའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
བསྟན་ཆོས་རིན་ཆེན་སྒྲོན་མེ་ལས། གླིང་གཞི་རྒྱས་པར་བཀའ་སྩལ་དོན་མཆོག་རྣམས། །སྡུད་པར་བྱེད་པ་ཕྱག་འཚལ་ཚིགས་བཅད་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ་འཕགས་སེང་གཉིས་ཀས་དེ་རྩ་འགྲེལ་
དུ་མ་སྦྱར་ལ་མཁས་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། འཕགས་བས་སྐབས་བརྒྱད་པ་རྫོགས་པའི་རྗེས་སུ་བཤད། འགྲེལ་ཆེན་ལས་དགོས་འབྲེལ་འོག་ལུས་ནམ་བཞག་གི་བར་དུ་བཤད་པའི་

[033B] དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཉི་སྣང་ལས། ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་སྐབས་བསླབ་པའི་འབྲས་བུའི་ལེའུ་སྟེ་བརྒྱད་པའོ། །འོ་ན་ཏེ་གླེང་གཞིའི་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། འགྲེལ་ཆེན་ལས། བྱ་བརྩོམ་པའི་དགོས་པ་ཡིན། ཞེས་གསུངས་
པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཞེས་སོགས་ཀྱིས་འདི་སྐད་དང། བདག་པོས་སོགས་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེ་སྐད་དུ་རྣམ་བཤད་ལས། མཆོད་བརྗོད་དང་གླེང་གཞི་སློབ་དཔོན་དང་འཕགས་པ་གཉིས་ཀ་སམ་
སྦྱར་ཞིང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་རོང་ཊིཀ་པ་ན་རེ། དེ་གཉིས་མི་མཐུན་པའི་སྐྱོན་མེད་དེ། མཆོད་བརྗོད་ཀྱི་གོ་རིམ་དེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་རིམ་གྱིས་འཇུག་པའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། འོ་ན། མངོན་རྟོགས་རྒྱན་
གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ཡོད་པར་ཐལ། མཆོད་བརྗོད་ཀྱི་གོ་རིམ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ལ་དེའི་ཕྱིར། ཁྱབ་ཅིང་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཐེག་ཆེན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བསྟན་བཅོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འདིར་ནི་
ཐེག་ཆེན་གྱི་རིགས་ཅན་ཁོ་ན་ལ་ཐོས་སོགས་ཀྱིས་འཇུག་ཆེད་དུ་གཙོ་བོར་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། འདིར་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ཅན་འབའ་ཞིག་ཡུམ་ལ་དང་བསྐྱེད་ནས་ཐོས་སོགས་ཀྱིས་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
ཡང་དམ་པ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རེད་མདའ་ཟེར། དེའི་སྐྱོན་མེད་དེ། གདུལ་བྱ་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་རིམ་གྱིས་གཞུག་པའི་ཆེད་དུ་དེ་ལྟར་བསྟན་ཟེར་ན། བཞེད་ཚུལ་དེ་ཡང་མི་འཐད་པར་ཐལ། སྤྱིར་གདུལ་བྱ་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་རིམ་

[034A]༄༅། །གྱིས་འཇུག་བ་སྲིད་ཀྱང་མཆོད་བརྗོད་སྐབས་ནས་ཀྱང་དེའི་ལམ་སྟོན་བ་སྐབས་སུ་མ་བབས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འདིར་ཐེག་ཆེན་གྱི་རིགས་ཅན་ཁོ་ནའི་ལམ་གཙོ་བོར་བཤད་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་
བཤད་ལས། དོན་མ་ཡིན་ཏེ་སྤྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་གདུལ་བྱ་སྲིད་ཀྱང་སྐབས་འདིར་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོར་རིགས་ངེས་པའི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ལམ་ཤེས་ཐོབ་བ་ལ་དེ་སྔོན་དུ་འགྲོ་དགོས་བས་དེ་ལྟར་ཡིན་ཟེར་ན། རིགས་
དེས་བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལ་མཆོས་མཆོག་བའི་རྒྱུད་ལ་གཞི་ཤེས་ཡོད་བར་ཐལ་ལོ། །འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་འཕགས་ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། འཕགས་པའི་གང་ཟག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་
ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་གསུམ་གྱི་རྣམ་པ་རྣམས་བསྡུས་བར་འགྱུར་བ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འཕགས་པ་ཟུར་དུ་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བའི་དགོས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ལམ་ཤེས་ཐོབ་པ་ལ་སྐྱེས་བུ་
འབྲིང་དང་ཐུན་མོང་བའི་མི་རྟག་སོགས་བཅུ་དྲུག་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་དགོས་བར་འདོད་པ་རྒྱུ་མཚན་ཟེར་བ་ཡང་སྔ་མ་དེས་ཁེགས་སོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་ལམ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་བ་ལ་སྐྱེས་བུ་འདྲིད་གི་
ལམ་ལ་བློ་སྦྱོང་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་དགོས་པས་དེ་ལྟར་བཤད་དོ་ཞེར་བ་ཡང་མི་འཐད་པར་ཐལ། འབྲིང་དང་ཐུན་མོང་གི་ལམ་ལ་བློ་སྦྱོང་དགོས་ཀྱང་འབྲིང་གི་ལམ་དངོས་ལ་འཁྲིད་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཡུམ་སྲས་ཡིན་ན་སྐྱེད་

[034B] རྣམ་བཤད་ལས། མཁྱེན་པ་སྔ་མས་འཕགས་པ་ཕྱི་མ་སྐྱེད་ཅིང་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་འོ་ན། སྐྱེ་འཕགས་ཀྱི་ཡུམ་གྱི་གཞི་མཐུན་ཡོང་བར་ཐལ། བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་ཆོས་མཆོག་གི་ཡེ་ཤེས་དེ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་རང་སྲས་སྐྱེ་འཕགས་གཉིས་ཀའི་ཡུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་སྲས་སྦྱོར་ལམ་པའི་ཡུམ་གང་ཞིག་རང་སྲས་བྱང་སེམས་མཐོང་ལམ་བའི་ཡུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་མ་གྲུབ་ན། དེ་ཆོས་ཅན་
ཁྱོད་རང་སྲས་བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་པའི་ཡུམ་ཡིན་པར་ཐལ་ཁྱོད་དེའི་ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེའི་ཡུམ་དང་དེའི་མཁྱེན་པ་དང་དེའི་ལམ་དང་དེའི་མངོན་རྟོགས་རྣམས་དོན་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཀྱིས་
ཡུམ་སྲས་ལ་དུས་མཉམ་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། གསེར་ཕྲེང་ལས་སྲས་གང་ཟག་དང་ཡུམ་མངོན་རྟོགས་ཡིན་པས་དུས་མི་མཉམ་པ་མི་རུང་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྟགས་གཉིས་པ་ཁྱོད་ལ་ཁས་སོ། །གཞན་ཡང་
རྒྱུན་མཐའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་དེ་སངས་འཕགས་ཀྱི་ཡུམ་ཡིན་པར་ཐལ། ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་དེ་ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་རྣམ་གྲོལ་ལམ་པ་པའི་ཡུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས་དེར་ཐལ། བྱང་སེམས་ཀྱི་སྦྱོར་ལམ་
ཆོས་མཆོག་དེ་བྱང་སེམས་མཐོང་ལམ་པའི་ཡུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན་དངོས་སུ་འགལ། རྩ་བར་འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། འབྲས་ཡུམ་ཡིན་པར་ཐལ། སངས་འཕགས་ཀྱི་ཡུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རྒྱུ་ལམ་ཤེས་ཡིན་

[035A]༄༅། །བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འབྲས་བུ་ལམ་ཤེས་དང་འབྲས་ཡུམ་དོན་གཅིག་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་མཚམས་ཀྱི་རྟགས་གྲུབ་སྟེ་བྱང་འཕག་ཀྱི་མངོན་རྟོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཆོས་ཅན་
མངོན་རྟོགས་ཡིན་པར་ཐལ། ཡུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས་བདེ་བའི་མངལ་གནས་སྙིང་རྗེའི་མ་མ་ཅན། །གང་ཡིན་དེ་དག་ཐུབ་པའི་རྗེས་སྐྱེས་སྲས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། མ་མ་ནི་གསོ་མཁན་ལས་ཡུམ་
དངོས་སུ་མ་གྲགས་པའི་ཕྱིར། འོ་ན་བརྒྱད་སྟོང་བ་ཆོག་ཅན་ཤེར་ཕྱིན་ཡིན་པར་ཐལ། མདོ་ལས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་འབྲི་བ་དང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་འགྲིག་།གཞན་ཡང། མཁྱེན་པ་དེ་གང་ཟག་
དེའི་ཡུམ་ཡིན་ན་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་དགོས་པ་མི་འཐང་པར་ཐལ། མཁྱེན་པ་དེས་རང་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་གང་ཟག་གི་དོན་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པས་བཞེད་དོན་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཡུམ་དང། དེས་གང་ཟག་དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཟག་མེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་གསོ་བའི་གསོ་བྱེད་ཀྱི་ཡུམ་
དང༑ གོང་ནས་གོང་དུ་སྐྱེད་པའི་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་ཡུམ་ཡིན་གྱི་དེའི་ཡུམ་སྲས་མ་བུ་ལྟར་སྔ་ཕྱི་མི་རུང་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཉི་ཁྲི་དག་ལྡན་ལས། འདི་ཅི་ལྟར་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཡུམ་དུ་འགྱུར་ཞེ་ན། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་དོན་ཆེན་པོ་གསུམ་
ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་ཡང་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་ཕན་པ་ཆེན་པོ་འདོགས་པ་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་མ་ཞེས་བྱ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པར་བསྙོད་པ་ལས། དཔའ་བོ་དག་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །གསོ་མཛད་སྐྱེད་

[035B] །ཁྱོད་ནི་བྱམས་མའི་ཡུམ་ལགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་གསུམ་སྟེ། དག་ལྡན་ལས། དེའི་ཕྱིར་དོན་གྱིས་སྐྱེད་པ་དང་གསོ་བ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་འདི་ཡུམ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་པ་གྲུབ་སྟེ། གསེར་ཕྲེང་ལས། འདིར་མངོན་རྟོགས་ཡུམ་དང་གང་ཟག་སྲས་སུ་འཇོག་པ་ནི་མ་དང་བུ་ལྟར་ངོ་བོ་སྐྱེད་པས་འདོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། མཆོད་བརྗོད་ཀྱིས་མཁྱེན་
གསུམ་ལ་རང་སྲས་འཕགས་བཞིའི་ཡུམ་བྱེད་ཚུལ་སྒོས་མ་བསྟོད་པར་ཐལ། དང་པོ་གཞི་ཤེས་ལ་རང་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་ཡུམ་བྱེད་ཚུལ་སྒོས་མ་བསྟོད། གཉིས་པས་ལམ་ཤེས་ལ་དེ་ལྟར་མ་བསྟོད། གསུམ་པས་རྣམ་མཁྱེན་ལ་དེ་ལྟར་
མ་བསྟོད་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་པ་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་བརྗོད་པར་བྱའོ་།ཡང་ཁ་ཅིག་མཆོད་བརྗོད་ཀྱི་ཡུམ་ལ་མཁྱེན་གསུམ་གང་རུང་གིས་ཁྱབ་ཟེར་ན། སྦྱོར་བཞི་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དོན་མངོན་པར་རྟོགས་པ་བརྒྱད་
མཁྱེན་པ་གསུམ་དུ་བསྡུས་ནས་དངོས་སུ་བསྟོང་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་པ་ལས། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་གསུམ་གྱིས་ནི་དོན་བརྒྱད་བསྡུས་ལ་ནས། ཞེས་དེ་ལྟར་ཐུགས་ལ་བཞག་ནས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དང་པོ་ནས་
ཐེག་ཆེན་གྱི་རིགས་ངེས་ཀྱི་སྦྱོར་བཞིའི་དང་པོ་གསུམ་ལ་སོ་སྐྱེའི་ལམ་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་མཆོད་བརྗོད་དངོས་བསྟན་གྱི་ཡུམ་ལ་བསྟན་བྱའི་གཙོ་བོ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། མི་རྟག་སོགས་བཅུ་དྲུག་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་༄༅། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་མཐོང་ལམ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། རྐང་པ་དང་པོས་ཉན་ཐོས་སློབ་པ་ཉེར་ཞིར་འཁྲིད་པའི་ཡུམ་ཡིན་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དང་པོའི་དངོས་བསྟན་ཕལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་
ས་བཅུའི་མི་རྟག་སོགས་རྟོགས་པའི་གཞི་ཤེས་དངོས་བསྟན་གཙོ་བོ་དང། ཉན་ཐོས་འཕགས་པའི་དེ་རྣམས་དངོས་བསྟན་ཕལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ས་བཅུའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རྟོགས་རིགས་ཀྱི་གཞི་ཤེས་རྣམས་དངོས་བསྟན་དང། ས་
བཅུའི་རང་རྒྱལ་གྱི་རྟོགས་རིགས་ཀྱི་གཞི་ཤེས་རྣམས་ཤུགས་བསྟན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། གཞི་ཤེས་ཀྱང་འོག་ནས་མདོའི་དྲིས་ལན་གྱི་དོན་བསྡུ་བའི་སྐབས་ནས་བཤད་བ་ལྟར་མི་རྟག་སོགས་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་
ལུགས་ལ་ཡུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་དང། གོ་རིམ་དང། གྲངས་ངེས་དང་ཡུམ་སྲས་ཀྱི་དོན་དང། བསྟོད་ཡུལ་གྱི་མཁྱེན་གསུམ་ངོས་བཟུང་བ་དང་ལྔ། རང་སྲས་སྐྱེས་བུའི་བཞེད་དོན་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་མཁྱེན་པ་དེ་ཡུམ་གྱི་མཚན་ཉིད། སྐབས་
བསྟན་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་སྦྱར། ཡུམ་དང་མཁྱེན་པ་དང་ལམ་དང་མངོན་རྟོགས་བཞི་དོན་གཅིག་གཉིས་པ་མཆོད་བརྗོད་དང་གཞུང་གི་མཁྱེན་གསུམ་གོ་རིམ་མི་གཅིག་ཀྱང་སྐྱོན་མེད་དེ། མཆོད་བརྗོད་ཀྱི་རིམ་པ་རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་
གདུལ་བྱའི་ལམ་སྐྱེ་རིམ་བསྟན་པའི་ཆེད་ཡིན། ལུས་ཀྱི་སྐབས་སུ་དང་པོར་རྣམ་མཁྱེན་བཤད་པ་སོགས་ནི་དགོས་པའི་དབང་གིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། སྐྱེ་བུ་ཆེན་པོའི་ལམ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་བ་ལ་གཞི་ཤེས་ཀྱི་མི་རྟག་སོགས་

[036B]བློ་སྦྱོང་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་དགོས་པས་དང་པོར་གཞི་ཤེས་དང། དེ་ནས་ལམ་ཤེས། དེ་ནས་རྣམ་མཁྱེན་ལ་བསྟོར་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་ཆེན་ལས། ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོས་འདུག་
པ་དང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་སྐད་དུ། རྣམ་བཤད་ལས་རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་ཉིད་ལམ་ལ་འཇུག་པའི་རིམ་པ་དང་མཐུན་པར་བསྟོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་
གདུལ་བྱས་དང་པོར་ཐོས་བསམ་གྱིས་རྣམ་མཁྱེན་ཤེས་ནས་དོན་གཉེར་དགོས་པས་རྣམ་མཁྱེན་དང་པོར་བཤད། དེ་ཡང་རིགས་ཅན་གསུམ་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་ལམ་ཤེས་དགོས་པས་དེ་རྗེས་ལམ་ཤེས་དང། དེ་ལ་ཡང་གཞི་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་
ཡང་ཤེས་དགོས་པས་དེ་གསུམ་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་ཆེན་ལས་དེ་ལ་འབྲས་བུ་བསྟན་ནས། ཞེས་པ་ནས། དེའི་འོག་ཏུ་ཐམས་ཟད་ཤེས་པ་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། །དངོས་ཀྱི་བསྟོང་ཡུལ་གྱི་ཡུམ་ལ་གསུམ་དུ་གྲངས་ངེས་
ཏེ༑ དེ་ལ་གསུམ་དབྱེར་ཡོད། དེ་ལས་མང་མི་དགོས། ཉུང་ན་མི་འདུ་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱས་དོན་གཉིས་ཕུན་ཚོགས་སྒྲུབ་པ་ལ་མཁྱེན་གསུམ་ཉམས་ལེན་གྱིས་ཆོག་པའི་ཕྱིར། རང་དོན་ཕུན་ཚོགས་ལ་དེ་གསུམ་
གྱིས་ཆོག་གཞན་དོན་ཕུན་ཚོགས་ལ་ཡང་དེ་གསུམ་ཉམས་སུ་བླངས་པས་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རང་དོན་རྟོགས་པ་ཕུན་ཚོགས་ལ་རྟོགས་པ་མཐར་ཐུག་གི་མཁྱེན་པ་གསུམ་དུ་དེས་ཤིང་སྤངས་པ་ཕུན་ཚོགས་ཡང་གང་ཟག་དང་

[037A]༄༅། །ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་ཕྲ་རགས་གཉིས་དང་དེ་གསུམ་སྤོང་བྱེད་ཀྱི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་གཞི་ཤེས་དང་གཟུང་འཛིན་རྫས་གཞན་གྱིས་སྟོང་པར་རྟོགས་པའི་གཞི་ཤེས་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་རྟོགས་པའི་ལམ་
ཤེས་དང་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་ཉམས་ལེན་གསུམ་གྱིས་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། གཞན་དོན་རིགས་ཅན་གསུམ་གྱི་ཉན་ཐོས་རིགས་ཅན་ལ་མི་རྟག་སོགས་རྟོགས་པའི་གཞི་ཤེས་དང། རང་རྒྱལ་རིགས་ཅན་ལ་གཟུང་འཛིན་གཉིས་མེད་
ཀྱི་གཞི་ཤེས་དང། ཐེག་ཆེན་རིགས་ཅན་ལ་ལམ་ཤེས་དང་རྣམ་མཁྱེན་ཉམས་ལེན་གྱི་ལམ་ཁོ་ནས་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། གདུལ་བྱ་རིགས་ཅན་གསུམ་ཀ་རྗེས་སུ་འཛིན་པར་འདོད་པས་ཞེས་སོ། །བཞི་པ་ནི། ཡུམ་སྲས་ཡིན་
ན་སྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་ཡུམ་སྲས་དང། བཞེད་དོན་སྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཡུམ་སྲས་དང། གསོ་བྱ་གསོ་བྱེད་ཀྱི་ཡུམ་སྲས་ཡིན་པས་ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་གསེར་ཕྲེང་དག་ལྡན་རྒྱན་རྩ་འགྲེལ་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ལྔ་པ་ནི། མི་རྟག་སོགས་
བཅུ་དྲུག་གང་རུང་དངོས་སུ་རྟོགས་པའི་གཞི་ཤེས་དེ་ཚིག་རྒང་དང་པོའི་དངོས་བསྟན་གྱི་ཡུམ་གྱི་མཚན་གཞི། །དེས་གཞན་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་བར་སླ། རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་ཆོས་ཅན། ཉན་ཐོས་མཐོང་ལམ་
བར་ཆད་མེད་ལམ་པའི་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་ཡུམ་ཡིན་པར་ཐལ། དེའི་ཡུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། དེའི་སྐྱེད་བྱེད་ཡིན་པར་ཐལ། དེའི་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་ཡུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་འགལ་ཁྱབ་བོ་།ཡང་ཉན་ཐོས་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་

[037B] ཉན་ཐོས་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་ཀྱི་སྐྱེད་བྱའི་སྲས་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་ཁྱོད་ཀྱི་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་ཡུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་དེའི་སྐྱེད་བྱ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་དེའི་སྐྱོད་བྱའི་སྲས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ཡང་འགལ་
ཁྱབ་བོ། །ཡང་དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་དེའི་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་ཡུམ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་དེའི་སྐྱེད་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་བོ། །ཡང་ཁོ་ན་རེ། མཆོད་བརྗོད་ཀྱིས་ཡུམ་བྱེད་ཚུལ་གྱིས་བསྟོད་པ་ཐབས་ཤེས་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ངོ་བོའི་ལྡོག་ཆ་ཁོ་
ནས་བསྟོད་བར་ཐལ། མཆོད་བརྗོད་ཀྱིས་མཁྱེན་གསུམ་ལ་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་རྣམ་བས་བསྟོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། གཞི་ཤེས་ལ་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པས་བསྟོད། ལམ་ཤེས་ལ་ལམ་གསུམ་བདེན་མེད་རྟོགས་པས་བསྟོད་
རྣམ་མཁྱེན་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་རྟོགས་པས་བསྟོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། འགྲེལ་པ་ལས། གཞི་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། འགྲེལ་པ་ལས། ལམ་ཐམས་ཅད་
སྐྱེ་བ་མེད་པར་རྟོགས་པའི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། འགྲེལ་པ་ལས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་གསུམ་ནི། མདོ་ལས། མ་ནི་ཤེས་རབ་ཅེས་བའི་ཚུལ་གྱིས་
བསྟོད་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་ཡུམ་དང་གསོ་བྱེད་ཀྱི་ཡུམ་དང་བཞེད་དོན་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཡུམ་བྱེད་ཚུལ་གང་ཀྱིས་བསྟོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། འགྲེལ་བ་ལས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་

[038A]༄༅། །ཉིད་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཚུལ་གསུམ་པ་ཅན། སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་བསྐྲུན་པར་མཛད་པ་ནི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་དང་གསུམ་པ་ནི། རྩ་བར། ཉེར་ཞིར་འཁྲིད་དང། འཇིག་རྟེན་དོན་འགྲུབ་དང། འདི་
གསུང་བ་པ་ཞེས་པའི་དོན་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེ་གསུམ་ནི། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ཐེག་མཆོག་ལ་མོས་ས་བོན་ཤེས་རབ་ནི། །སངས་རྒྱས་ཆོས་སྐྱེད་མ་དང་ཞེས་པའི་སྐྱེད་མ་ཞེས་པའི་ཡུམ་བྱེད་ཚུལ་དང་དག་ལྡན་ལྟར་བསྟོད་པའི་ཕྱིར།    ༈   
འགྲེལ་བའི་བཤད་ཐབས་དགོས་དོན་གྱི་དབང་རྣོན་དང་བསྐྱེད་ཚུལ་འཆད་པར། ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་རྣམས་ཀྱང་གཅིག་དང་དུ་མའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར། ཞེས་སོགས་བྱུང། འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། མཆོད་
བརྗ་ལས་མཁྱེན་གསུམ་བདག་གཉིས་ཀྱི་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་རྣམ་ཅན་དུ་བཤད་པ་ལ་དབང་རྣོན་གྱིས་དཔྱ་ནས་དང་བ་སྐྱེ་བས་རིགས་པ་གང་གིས་དཔྱོད་ཅེ་ན། རིགས་པ་ལྔ་སོགས་ཀྱིས་དཔྱ་ཚུལ་བཤད་པ་འདི་བྱུང། གཉིས་པ་ནི། ཤེས་བྱ་ཆོས་
ཅན༑ ཚིགས་བཅད་དེ་ཐོས་ནས་རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་དབང་པོ་རྣ་རྟུལ་གཉིས་མཁྱེན་གསུམ་ལ་དང་བ་སྐྱེ་ཚུལ་ཡོད་དེ་དབང་རྟུལ་གྱིས་ཐོས་མ་ཐག་ཐེ་ཚོམ་མེད་པ་དང་བསྐྱེད། ཆོས་ཀྱི་རྗེས་འབྲངས་རྣམས་གཅིག་ཏུ་བྲལ་སོགས་
ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་བརྟེན་ནས་གཞི་ལམ་རྣམ་གསུམ་བདེན་མེད་དུ་རྟོགས་པའི་སྒོས་ཡུམ་གྱི་ངོ་བོ་དང་ནུས་པ་ལ་དང་ཤུགས་དྲག་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་དགག་གཞག་སྤངས་གསུམ། དང་པོ་ནི། ཁ་ཅིག་རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་

[038B] གཞི་ལམ་རྣམ་གསུམ་བདེན་མེད་དུ་མ་རྟོགས་པའི་སྒོས་ཡུམ་མཁྱེན་གསུམ་ལ་དང་བསྐྱེད་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། དེས་དེ་ལྟར་མ་རྟོགས་པའི་སྒོས་ཐོག་མར་དང་བསྐྱེད་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་
དེ་ཡིན་ན་སྟོང་ཉིད་མ་རྟོགས་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། འདོད་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ལ་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་མ་རྟོགས་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། རྟུལ་པོ་ལ་ནི་ངེས་བ་མེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རི་
རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་ལ་དབང་རྣོན་གྱིས་ཁྱབ་པར་ཐལ། དེ་ཡིན་ན་རང་བཞིན་གྱི་དབང་རྣོན་ཡིན་པས་ཁྱབ་པཨ་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་རིགས་ཅན་རྣམས་རང་བཞིན་གྱི་དབང་རྣོན་དང། རང་རྒྱལ་རིགས་ཅན་རྣམས་རང་
བཞིན་གྱི་དབང་འབྲིར་དང། ཉན་ཐོས་རིགས་ཅན་རྣམས་རང་བཞིན་གྱི་དབང་རྟུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་བཏུས་ལས། ཉན་ཏོས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དེས་པའམ་མ་དེས་པ་ལ་གནས་པ་རང་བཞིན་གྱི་དབང་པོ་རྟུལ་པ་དང། ནས། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་ཆོས་ཉིད་ངེས་པའམ་མ་ངེས་པ་དང། རང་བཞིན་གྱི་དབང་བ་རྣོབ་དང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དོད་མི་ནུས་ཏེ། ཡུལ་ལྔ་ལ་མཁས་ཀྱང་རྣོ་རྟུལ་ནི་སླའི་འཇུག་པ་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར། རྫོགས་པའི་བྱང་
ཆུབ་རྣོན་ཕོ་ཡིས། །རྟོགས་སླ་རྟུལ་པོས་རྟོགས་དཀར་བཞེད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་གནོད་པ་མ་མཐོང་ནས། ཞེས་བས་གདུལ་བྱ་དབང་རྣོན་ཀྱིས་ཡུམ་སྟོན་པའི་མཆོད་བརྗོད་ལ་གནོད་པ་མ་མཐོང་ནས་དང་བ་སྐྱེ་

[039A]༄༅། །བ་དང། ཤེས་རབ་ཀྱི་སོགས་ཀྱིས་སྒྲུབ་བྱེད་མཐོང་བས་དང་བསྐྱེད་ཚུལ་བསྟན་ཟེར། འོ་ན། རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་དབང་རྣོན་དེས་གཞི་ལམ་རྣམ་གསུམ་བདེན་མེད་དུ་མ་རྟོགས་པར་ཐལ། དང་བསྐྱེད་ཚུལ་དང་པོ་
འཐད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་རིགས་པར་ཐལ། ཡུམ་མཁྱེན་གསུམ་ལ་དང་བསྐྱེད་པ་ལ་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་ཡུལ་གཞི་ལམ་རྣམ་གསུམ་བདེན་མེད་དུ་ངེས་ནས་ངོ་བོ་དེ་ལྟ་བུ་ཡོད་པར་རྟོགས་ནས་དང་བསྐྱེད། ཡུམ་ངོ་བོ་དེ་ལྟ་གུས་བསྟོད་པ་ལྟར་
རིགས་ཅན་གསུམ་དང་འཕགས་པ་བཞིའི་དོན་སྒྲུབ་ཚུལ་གྱིས་ནུས་པ་ལ་དང་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། འབྲེལ་པ་ལས། ཚུལ་གསུམ་པ་ཅན་ནི་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལས། ཚུལ་ལུགས་གསུམ་པ་ཅན་ནི་
གདོན་མི་ཟ་བར་སྲིད་དོ། །ཞེས་ངོ་བོ་ལ་དབང་བསྐྱེ་བ་དང་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། འགྲེལ་པ་ལས། སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་བ་བསྐྲུན་པར་མཛད་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་སྲིད་པ་ཉིད་དོ། །ཞེས་ངེས་པར་བཟུང་སྟེ། ཞེས་གསུངས་
བའི་ཕྱིར་དང། རྣམ་བཤད་ལས། ངེས་བར་བཟུང་སྟེ་ནུས་པ་ལ་དང་བསྐྱེའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དབང་པོ་རྣོ་རྟུལ་གཉིས་ཀ་དང་བསྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་མཆོད་བརྗོད་ཀྱི་ལུང་ཡིན་ཏེ། འགྲེལ་པ་ལས། དེ་ཐོས་ནས་ཞེས་གསུངས་
བའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་ཐོས་ནས་དང་བསྐྱེ་བར་བསྟན་གྱི་དང་བསྐྱེ་བའི་རྒྱུས་ཚན་དུ་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར། ་དོད་མི་ནུས་ཧེ། མཆོད་བརྗོད་ཀྱི་ལུང་དབང་རྣོན་ལ་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡོད་པར་སྒྲུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར། དེར་

[039B] དབང་རྣོན་ལ་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡོད་པ་བསྒྲུབ་པ་ལ་དཔྱད་གསུམ་གྱིས་དག་པའི་ལུང་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་ཡོན་ཏན་དངོས་སྟོབས་རྗེས་དཔག་གི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། རྗེས་དཔག་རང་
ཀི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ། །ལུང་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་བཤད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྣམ་བཤད་ལས། མཆོད་བརྗོད་ཀྱི་ལུང་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱང་མི་རུང། ཞེས་སོ། །མ་ཁྱབ་མཚམས་ཀྱི་རྟགས་གྲུབ་སྟེ་དེ་ཅུང་ཟད་ལྐོག་གྱུར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་
གཞལ་བྱའི་གནས་གཉིས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བདེན་བཞི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མངོན་མཐོ་དང་ངེས་ལེགས་གཉིས་རྟགས་ཀྱིས་སྒྲུབ་པའི་ཚེ་ཐོག་མར་ངེས་ལེགས་དངོས་སྟོབས་ཀྱིས་བསྒྲུབས་ནས། དོ་རྗེས་སུ་མངོན་མཐོ་
དེས་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར། རྣམ་འགྲེལ་ལས། བླང་དང་དོར་བྱའི་དེ་ཉིད་ནི། །ཐབས་བཅས་རབ་ཏུ་ངེས་བ་ཡིས། །གཙོ་བོའི་དོན་ལ་མི་སླུའི་ཕྱིར། །གཞན་ལའང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། མཁྱེན་གསུམ་གྱི་
ཡོན་ཏན་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་གྱུར་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་སྒྲུབ་པ་ལ་མཆོད་བརྗོད་ཀྱི་ལུང་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གཞལ་བྱའི་གནས་མངོན་གྱུར་དངྕུང་ཟད་ལྐོག་གྱུར་དང་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་གྱུར་གསུམ་གྱི་ནང་ནས་གསུམ་པའི་སྐབས་
སུ་ལུང་འགོད་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གནས་དང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་དཔྱད་པ་དག་པ་ན་ལུང་འགོད་པ་གང་ཞིག་དེའི་ཚེ་དཔྱད་པ་དང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་མ་དག་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། གནས་གསུམ་པར་ནི་འཕོས་

[040A]༄༅། །པ་ན། །ལུང་འདྲེན་པ་ནི་མཁས་པའི་ལུགས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་སྐད་དུ། རྣམ་བཤད་ལས། དབང་རྣོན་ལུང་དོན་ལ་དཔྱད་པ་དག་ནས་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་ལ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། གནས་གཉིས་པའི་དཔྱད་པ་སྐབས་སུ་བབས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མཁྱེན་གསུམ་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡོད་པར་སྒྲུབ་པའི་ལྐོག་གྱུར་ཙམ་གྱི་སྐབས་འདིར་གནས་གསུམ་བའི་ལུང་གིས་དཔྱད་པ་སྐབས་མ་ཡིན་
པས་དེ་མི་འཐང་བའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། སྐབས་འདིར་དེ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གང་ཤེས་ཐམས་ཅད་ལུང་གིས་སྒྲུབ་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་འགྲེལ་ལས། དེས་ན་རབ་གྲགས་དོན་དག་ལ། །
བསྟན་ཆོས་དོར་ནའང་ཉེས་པ་མེད། །ལྐོག་གྱུར་དག་ལ་བསྟན་ཆོས་ནི། །མི་འདོད་དཔྱོད་བ་ཉིད་མི་འཇུག་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། གཞི་ལམ་རྣམ་གསུམ་བདེན་མེད་དུ་ཚད་མས་དེས་ནས། དེའི་དོན་གོམས་
པས་དེ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་འཕགས་པའི་གོ་འཕང་ཡོད་པར་ཚང་མས་གྲུབ་པའི་རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་དབང་རྣོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། དབང་རྣོན་གྱིས་སྐབས་འདིར་ནས། ཉེས་པ་ཅི་ཡོད། ཅེས་གསུངས་པའི་
ཕྱིར༑ དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། འོ་ན། འགྲེལ་པ་ལས། མཁྱེན་གསུམ་ལ་དང་བའི་དད་པ་ལས་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་ལ་རིམ་གྱིས་འཇུག་པར་བཤད་བ་མི་འཐད་པར་ཐལ། འདོད་པ་དེའི་ཕྱིར། ཞེས་པའི་རྩོད་ཚུལ་རྣམ་བཤད་ལས། དེ་

[040B] འགལ་ལོ་ཞེ་ན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལའོ་ན། དབང་རྣོན་གྱིས་གཅིག་དུ་བྲལ་གྱིས་ཕྱོགས་ཆོས་དང་ཁྱབ་བ་སྒྲུབ་ནུས་ཤིང་སྒྲུབ་བྱའི་དོན་གོམས་པས་གསལ་སྣང་འབྱུང་བར་སྒྲུབ་ནུས་ན་ལམ་ཀུན་ཤེས་བས་ཁྱབ་བར་
ཐལ༑ གཞི་ལམ་རྣམ་གསུམ་བདེན་མེད་དུ་ངེས་ནས་དེ་ལ་གོམས་ན་དེ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་བློ་འབྱུང་བར་ངེས་ན་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་ལ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་ཀས་ཞུགས་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དབང་རྣོན་གྱིས་
ཐོག་མར་དན་བསྐྱེད་པའི་སྔོན་དུའང་དེ་དགོས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། འོ་ན་གཅིག་དུ་བྲལ་ནས། འགྱུར་རོ། །ཞེས་སོ། །རོད་ཊིཀ་པས། གཞི་ཤེས་ཉན་རང་ཁོ་ནའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པ་དང། གཞི་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་
ཞེས་པའི་སྐབས་ཀྱི་གཞི་ཤེས་དོན་གཅིག་ཏུ་འདོད་བཞིན་དུ་གཞི་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་དོན་བདེན་པའི་སྐྱེ་མེད་ལ་འཆད་ཅིང་ཐེག་དམན་ལ་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་མི་སྲིད་ཅེས་སེང་བཟང་ལ་ཞེ་སྡང་བ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་འགལ་བའི་
ལྷུན་པོ་ལྟ་བུས་ནོན་པར་ཐལ། ཁྱོད་དེ་འདྲ་ཁས་ལེན་མཁན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འཁོར་གསུམ། མཁྱབ་ན། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་གཞི་ཤེས་ཡོད་བར་ཐལ། ཐེག་དམན་འཕགས་པ་ལ་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་གཞི་ཤེས་རྒྱུད་ལྡན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་
འཁོར་གསུམ། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། སྟོང་ཉིད་མ་རྟོགས་པར་ཐལ་ཐེག་དམན་འཕགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་སློབ་དཔོན་གྱིས་དི་ལ་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡོད་པར་བཤད་པ་ལ་ལྡང་མི་རིགས་པར་ཐལ་ལོ། །རྣམ་བཤད་ལས། འྡི་༄༅། །དག་གིས་ནི་ནས། ཐན་མཐོང་བ་ལྟར་བྱེད་བ་སྣང་ངོ་།ཞེས་སོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རང་གི་མཚན་གྱིས་གྲུབ་འདོན་དམ་དཔྱོད་པའི་རྟགས་ཀྱི་དགག་བྱ་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་བ་ཆོས་ཅན། མེད་པར་
ཐལ༑ རྟགས་ཀྱི་དགག་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཡོད་ན་དགག་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། མདོ་སྡེ་སྤྱོད་པ་དང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་རང་རྒྱུད་པ་གཉིས་ཀའི་ལུགས་ལ། གཞི་གྲུབ་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པས་ཁྱབ་བར་
འདོད་པའི་ཕྱིར། དེ་གཉིས་ཀྱི་ལུགས་ལ་ཀུན་བཏགས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་བྱང་ཆུབ་བླ་མའི་དྲིས་ལན་ལས། རང་རྒྱུད་པ་རྣམས་ཐ་སྙད་དུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་ཁས་ལེན་པས། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཤེས་རབ་སྒྲོན་མེ་ལས་ཀྱང། ཀུན་བཏགས་ནི་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འདིའི་མེད་པ་མིན་པ་ནི་ཀུན་བཏགས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པ་མིན་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། ཡོད་མེད་ནི་མཚན་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་མེད་ཡིན་པས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ལང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རང་རྒྱུད་པའི་ལུགས་ལའང་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོག་པས་བཏགས་ཙམ་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་
ཆོས་ཅན། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པར་ཐལ། མིང་དང་བརྡས་བཞག་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། ཁྱབ་སྟེ། དེ་དག་དོན་དམ་བར་མིང་བརྡས་བཞག་ཙམ་ཡིན་ཀྱང། ཐ་སྙེད་དུ་མིང་བརྡས་བཞག་ཙམ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ་

[041B]ནི་བདེན་གྲུབ་ཏུ་ཀུན་བཏགས་པ་རབ་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་བདེན་གྲུབ་ཏུ་མིང་གིས་བཞག་པ་དང་ལྔའ་འམ་རྟོགས་པས་བཞག་པ་ཙམ་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས་
ཀུན་བཏགས་ནི། ཞེན་ཡུལ་དེ་དོན་དམ་པར་ཀུན་བཏགས་པ་དེ་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་མིང་དང་བརྡས་བཞག་པར་གསུངས་པ་ནི་སྒྲ་རྟོག་གིས་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་པའི་དོན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་ཉིད་ལས། འགྲེལ་ཆེན་ལས། འདི་དག་
ཐམས་ཅད་མིང་ཙམ་སྟེ། ཞེས་སོགས་ཀྱི་དོན་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་བྱང་ཆུབ་བླ་མའི་དྲིས་ལན་ལས་དོན་དམ་པར་རང་བཞིན་ཁེགས་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྟོག་པས་བཞག་པ་ཙམ་མིན་པའི་རང་མཚན་འདོད་ལ། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་ཀྱང་དོན་དམ་པར་རང་བཞིན་མེད་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། གལ་ཏེ་ཆོས་རྣམས་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ཙམ་
ཞིག་འདོད་ན། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སྒྱུ་མའི་རྟ་གླང་སྣང་བའི་སྤྲུལ་གཞི་རྗེ་ཤིང་ངོས་ནས་མི་སྣང་བར་ཐལ། རྣམ་བཤད་ལས། རྡེའུ་ཤིང་བུ་སོགས་ཀྱི་ངོས་ནས་ཡོད་ན་རིགས་འདྲ་སྔ་མས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ནས་
ཁྱབ་སྟེ། བློ་འཁྲུལ་པ་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་མ་ཡིན་པར་རྡོ་ཤིང་ངོས་ནས་ཡོད་ན་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། སྣང་བ་དེ་ཉིད་བློ་འཁྲུལ་པའི་དབང་གིས་བཞག་པ་མིན་པར་རྡེ་ཤིང་སོགས་ཀྱི་ངོས་ནས་ཡོད་ན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ་

[042A]༄༅། །བློ་འཁྲུལ་པ་ལ་ཡང་སྤྲུལ་གཞིའི་ངོས་ནས་སྣང་ཡང་མིག་བསླད་པའི་དབང་གིས་སྣང་གི་གདོད་ནས་རྒྱུ་ལས་རྟ་གླང་སྣང་བ་བསྐྱེད་པ་མིན་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། དེ་སྤྲུལ་གཞིའི་ངོས་ནས་རྟ་གླང་དུ་སྣང་
བ་ཡོད་མོད་ཀྱང། མིག་བསླད་པའི་ཤེས་པའི་དབང་གིས་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་གྱི། རང་གི་གཉུག་མའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་དེར་སྣང་དུ་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན་མིག་བསླད་པའི་སྒྱུ་མའི་རྟ་གླང་གཞི་མེད་པའི་ཕྱོགས་
ལའང་སྒྱུ་མའི་རྟ་གླང་གི་སྣང་བ་འཆར་བར་ཐལ། དེ་སྤྲུལ་གཞིའི་ངོས་ནས་རྟ་གླང་དུ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་སྤྲུལ་གཞིའི་རྫས་སྔགས་གཉིས་དང། མིག་བསླད་པ་གསུམ་ཀ་ཚོགས་དགོས་པར་མདོ་ལས་བཤད་པའི་ཕྱིར། དོད་ན་
ཐག་ཁྲལ་སྤྲུལ་དུ་སྣང་བའི་ཚེ་ཡང་ཐག་ཁྲ་མེད་པའི་ས་ལའང་སྤྲུལ་དུ་སྣང་བ་འཆར་བར་ཐལ་ལོ། །འདོད་པའི་ཕྱིར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། མིག་བསླད་པ་ལ་རྟ་གླང་དུ་སྣང་བ་ན་དེའི་ཤེས་པ་ལ་དེར་སྣང་བ་ཙམ་
ཡིན་གྱི་ཤིང་ལ་སོགས་པ་དེར་མི་སྣང་ཞེས་སྨྲ་མི་ནུས་པ་བཞིན་དུ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བདེན་གཉིས་ལས་བློ་ལ་སྣང་བ་འདི་ཁོ་ན། །ཀུན་རྫོབ་གཞན་ནི་གཅིག་ཤོས་སོ་།ཞེས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་
ཀུན་རྫོབ་ཏུ་གྲུབ་པའི་ཚད་དང། ལྷག་མས་དོན་དམ་དུ་གྲུབ་པའི་ཚད་བསྟན་ཟེར་ན། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་གྲུབ་ན་སྔ་མའི་ཀུན་རྫོབ་དེར་ཡོད་དགོས་པར་ཐལ། དེས་དེའི་གྲུབ་ཚད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྟག་ཁས། འདོད་ན། དོན་དམ་བདེན་པ་ཆོས་ཅན་

[042B] སྔ་མའི་ཀུན་རྫོབ་དེར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེའི་ཀུན་རྫོབ་ལ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བདེན་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བཤད་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བདེན་གཉིས་རང་འགྲེལ་
ལས། བ་གླང་རྫི་ལ་སོགས་པ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྣམ་པར་གནས་ཀྱི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། གཞན་ནི་གཅིག་ཤོས་སོ། །ཞེས་པའི་དངོས་བསྟན་གྱི་དོན་དམ་དེར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་
འདི་དོན་དམ་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་སྟོན་པའི་གཞུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བདེན་གཉིས་རང་འགྲེལ་ལས། གཞན་ནི་གཅིག་ཤོས་སོ། །དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། བདེན་གཉིས་
ལས༑ ཇི་ལྟར་སྣང་བཞིན་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །འདི་ལ་དཔྱད་པ་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་པ་སྔ་ཕྱིས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་གྲུབ་ཚད་དང། དོན་དམ་དུ་གྲུབ་ཚད་བསྟན་ཟེར་ནའང་ཤིན་ཏུ་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ལ་དོན་དམ་གྱི་དཔྱད་པ་མི་འཇུག་ཅེས་
བཤད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བདེན་གཉིས་རང་འགྲེལ་ལས། ཁོ་བོ་ཅག་ནི་འདི་དཔྱོད་པར་མི་བྱེད་ཀྱི་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་ལ་ནི་འགོག་པར་བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འགོག་བྱེད་རིགས་པ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བདེན་པའི་གཅིག་དང་དུ་མ་
གང་རུང་དང་བྲལ་བ་དེ་གཞི་ལམ་རྣམ་གསུམ་བདེན་མེད་དུ་སྒྲུབ་པའི་རྟགས་ཡང་དག་ཟེར་ན། དེ་གསུམ་ཆོས་ཅན། དེ་གང་རུང་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས། ཡང་ཁ་ཅིག་བདེན་པའི་གཅིག་དང་བདེན་པའི་དུ་མ་

[043A]༄༅། །གང་རུང་དང་བྲལ་བདེ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཁྱབ་བྱེད་མང་དམིགས་པའི་རྟགས་ཡང་དག་ཟེར་ན། བདེན་མེད་ཡིན་ན། དེ་གང་རུང་དང་བྲལ་བས་ཁྱབ་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་ཀ་བའི་ཆོས་ཉིད་བདེན་པའི་གཅིག་ཡིན། འདུས་
བྱས་སྟོང་ཉིད་དང་འདུ་མ་བྱས་སྟོད་ཉིད་གཉིས་བདེན་པའི་དུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བདེན་པའི་ཆོས་གཅིག་དང་བདེན་པའི་ཆོས་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཡོད་ན་གཅིག་དང་དུ་མ་གང་རུང་དུ་དེས་པ་བདེན་པར་
ཡོད་ན་བདེན་པའི་གཅིག་དང་དུ་མ་གང་རུང་གིས་མ་ཁྱབ་པར་འཛིན་པའི་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་ཟེར་ན། འོ་ན། བྱས་ན་མི་རྟག་པས་ཁྱབ་པ་དེས་པའི་ཚད་མ་དེས། སྒྲ་བྱས་ན་མི་རྟག་པས་མ་ཁྱབ་པར་འཛིན་པའི་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པར་ཐལ་
འདོད་པ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བྱས་རྟགས་ཀྱིས་སྒྲ་མི་རྟག་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱི་རྒོལ་ཡང་དག་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཀྱིས་སྒྲ་བྱས་ན་སྒྲ་མི་རྟག་པས་མ་ཁྱབ་པར་འཛིན་པའི་སྒྲོ་འདོགས་བཅད་པར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱིས་བྱས་ན་མི་རྟག་པས་ཁྱབ་པ་ཚད་
མས་ངེས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་འདྲའི་ཕྱི་རྒོལ་ཡང་དག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བྱས་པའི་རྟགས་ཀྱིས་སྒྲ་མི་རྟག་པར་རྟོགས་པའི་རྗེས་དཔག་གིས་གསར་དུ་གཅོད་རྒྱུའི་སྒྲོ་འདོགས་མེད་པར་ཐལ་འདོད་པ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་
རྗེས་དཔག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། རྟགས་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་རྗེས་དཔག་གིས་སྒྲོ་འདོགས་གསར་དུ་མི་གཅོད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་དེ། སྒྲ་མི་རྟག་པར་རྟོགས་པའི་རྗེས་དཔག་གིས་སྒྲོ་འདོགས་

[043B]དེས་སྒྲོ་འདོགས་གསར་དུ་མི་གཅོད་པ་འདོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། བྱས་རྟགས་ཀྱིས་སྒྲ་མི་རྟག་པར་སྒྲུབ་པའི་རྗེས་ཁྱབ་ངེས་པའི་ཚད་མས་སྒྲ་མི་རྟག་པ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་
གཅོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཐར་ལམ་གསལ་བྱེད་ལས། རྗེས་ཁྱབ་ངེས་པའི་ཚད་མས་སྒྲུབ་བྱ་ལ་སྒྲའི་དོགས་ཆོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདོད་པ་ཁོ་ནའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། མཐའ་གཅིག་ཏུ་རྟག་འཛིན་གྱི་སྒྲོ་འདོགས་
ཆོད་པར་བཤད་པ་ཙམ་གང་ཞིག་དེ་ཚོད་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་གྱི་སྒྲོ་འདོགས་ཡོད་པ་མང་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྱུར་སྟེ། །ཐར་ལམ་གསལ་བྱེད་ལས། རྩོལ་བྱུང་གི་གསལ་པའི་དབྱེ་བ་མཐའ་དག་ལ་རྟག་པ་ཡོད་པའི་སྒྲོ་འདོགས་ཚོད་དགོས་ལ་
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། །འདིའི་སྒྲོ་འདོགས་དེ་འདྲ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཛིན་པ་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ་ཕྱི་རྒོལ་ཡང་དག་གི་རྒྱུད་ལ་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་བསྒྲུབ་བྱ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཙམ་ཡོད་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྒྲུབ་དག་གི་དགོས་
པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདི་དག་གལ་ཆེ་ཡང་རྣམ་འགྲེལ་མཐའ་དཔྱོད་དུ་དཀའ་གནད་བཤད་ཡོད་པས་དེར་བལྟས་ན་ཤེས་སོ། །རང་ལུགས་ལ་།སློབ་དཔོན་གྱི་རྟགས་ཀྱི་དགག་བྱ་ངོས་འཛིན་དགོས་པ་དང། དེའི་གྲུབ་ཚད་དང། དེ་འགོག་
པའི་རིགས་པ་གསུམ། དང་པོ་ནི། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེད་པ་ལ་དགག་བྱ་རོས་ཟིན་དགོས་ཏེ། དེ་ངོས་མ་ཟིན་པར་དེ་བཀག་པའི་མེད་དགག་སྟོང་ཉིད་ངོས་མི་ཟིན་པའི་ཕྱིར་སྤྱོད་འཇུག་ལས། བཏགས་པའི་ངོས་ལ་མ་རིག་

[044A]༄༅། །བར༑ ༑དེ་ཡི་དངོས་མེད་འཛིན་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། དགག་བྱ་ངོས་བཟུང་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་འདིའི་བདེན་པར་འཛིན་ལུགས་
དང༑ བཟུང་བའི་དོན་སྤྱི་བློ་ལ་ཤར་ནས་ངོས་ཟིན་པ་ཞིག་དགོས་ཏེ། དོན་སྤྱི་མ་ཤར་བར་ཚིག་གིས་གྲུབ་ཚད་དང་འཛིན་ཚུལ་གྱི་སྒྲ་སྤྱི་ཡོད་ཀྱང་ངོས་ཟིན་པའི་གོ་མི་ཆོད་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། འདིར་བདེན་པར་གྲུབ་
པ་སོགས་སུ་འཛིན་པའི་འཛིན་ལུགས་སམ་དེས་ཅི་འདྲ་ཞིག་ཏུ་བཟུང་བའི་དགག་བྱའི་སྤྱི་ལེགས་པོར་མ་ཤར་བར། དེ་རྣམས་སུ་གྲུབ་པ་མི་སྲིད་ཅེས་པའི་ངན་ལ་འཐག་པ་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས། དེ་ལྟར་གྲུབ་ན་གནོད་པ་འདི་ཡོད་དང། མ་གྲུབ་
པའི་སྒྲུབ་བྱེད་འདིའོ་ཞེས་མང་དུ་སྨྲས་ཀྱང་དོན་ལེགས་པར་མི་གོ་བས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི་སྐབས་འདིར་བརྟགས་པ་མཐའ་བཟུང་གི་བདེན་པར་གྲུབ་ཚད་བཞག་ཏུ་ཡོད་དེ། བློ་གནོད་མེད་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་བཞག་
ཙམ་མ་ཡིན་པར་གཟུགས་སོགས་གདོད་ནས་རང་གི་སྡོད་ལུགས་སུ་གྲུབ་པ་དེ་དེར་འཇོག་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་སྒྱུ་མའི་རྟག་གླང་སྣང་བ་ན་བློ་འཁྲུལ་པའི་དབང་གིས་མ་ཡིན་པར་གདོད་ནས་སྤྲུལ་གཞིའི་ངོས་ནས་གྲུབ་པར་སྣང་བ་བཞིན་ནོ།།
དེ་ཡང་གཟུགས་སོགས་རང་རྒྱུ་ལས་སྐྱེ་བར་སྣང་བ་ན་ཤེས་པ་ལ་དེར་སྣང་བ་ན་ཤེས་པ་ལ་དེར་སྣང་བ་ཁོ་ན་བཟད་ཀྱི་དེ་དག་རང་རྒྱུ་ལས་སྐྱེད་བཞིན་ཞེས་བྱ་མི་རུང་བས། བློ་གནོད་མེད་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་བཞག་པ་དང། རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་མི་འགལ་ཏེ། འདིར་

[044B]པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་མིན་ན་ཐམས་ཅད་ལ་གཟུགས་སྣང་འཆར་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་བུམ་པ་བུམ་འཛིན་དབང་མངོན་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་མ་བཞག་པར་བུམ་པར་དགེ་
གནས་ལུགས་དབང་གིས་ཡོད་པ་དེ་བུམ་པ་བདེན་པར་གྲུབ་ཚད་དང་དེ་ལྟར་འཛིན་པ་བདེན་འཛིན་ཡིན་ཏེ། བུམ་པ་དེ་ལྟར་གྲུབ་ན་བུམ་པ་རྟོགས་པའི་མངོན་སུམ་རྫུན་སྣང་ཅན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་དགོས་པ་ལ་དེ་རྫུན་སྣང་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
དེར་བྲལ། བུམ་པ་དེ་སྣང་ཚུལ་དང་གནས་ཚུལ་མི་མཐུན་པའི་རྫུན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྩ་ཤེ་ལས། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་སླུ་བའི་ཆོས། །ཞེས་དང། ལང་གཤེགས་ལས། དངོས་རྣམས་སྐྱེ་བ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ། །དམ་པའི་དོན་དུ་རང་བཞིན་མེད། །ཅེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པའི་ཟློག་ཟླའི་ཡོད་པ་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་ཚད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དབུ་མ་སྣང་བ་ལས་དེས་ཀྱང་སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དག་པར་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་ལྟ་བུར་ཉེ་བར་སྟོན་པ་མཐོང་བར་འགྱུར་
ཏེ༑ དེའི་ཕྱིར། དེ་དག་གི་བསམ་པའི་དབང་གིས་དངོས་པོ་རྫུན་པའི་ངོ་བོ་ཐམས་ཅད་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ཅེས་པས་གཟུགས་སོགས་འཇོག་པའི་གང་ཟག་བསྟན། ཡང་
དག་པར་ནས། དེའི་ཕྱིར་བར་གྱིས་སྣང་ཚུལ་བསྟན། བསམ་པའི་དབང་གིས་ཞེས་པས་དེ་དག་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་གི་བློ་གནོད་མེད་བསྟན་ཅིང། ལྷག་མས་ཀུན་རྫོབ་བ་མ་རྫུན་པར་ཡོད་ཚུལ་བཤད་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། བདེན་

[045A]༄༅། །མེད་སྒྲུབ་བྱེད་གྱི་གཏན་ཚིགས་བདུན་སོགས་ཡོད་དེ། ངོ་བོ་ལ་དཔྱོད་པ་རྣམ་ལྔ་དང་རྣམ་བདུན་དང་གཅིག་དུ་བྲལ་གྱི་གཏན་ཚིགས་གསུམ་དང། རྒྱུ་ལ་དཔྱོད་པ་རྡོ་རྗེ་གཟེགས་མའི་གཏན་ཚིགས་དང། འབྲས་བུ་ལ་
དཔྱོད་པ་ཡོད་མེད་སྐྱེ་འགོག་གི་གཏན་ཚིགས་དང། རྒྱུ་འབྲས་གཉིས་ཀ་ལ་དཔྱོད་བ་མཐའ་བཞི་སྐྱེ་འགོག་དང། མུ་བཞི་སྐྱེ་འགོག་གི་གཏན་ཚིགས་གཉིས་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དཔྱོད་པ་འགལ་ཟླ་དམིགས་པའི་གཏན་ཚིགས་དང་
མཐའ་གཉིས་སེལ་བ་རིགས་པའི་རྒྱལ་པོ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་ཏན་ཚིགས་གཉིས་དང་དགུ་སོགས་ཡོད་པ་དེའི་ཕྱིར། དང་པོ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཅན། བདེན་པར་གྲུབ་པ་མེད་དེ། རང་གི་གདགས་གཞིའི་ཕུང་པོ་དང་གཅིག་མ་ཡིན་
རང་གི་གདགས་གཞིའི་ཕུང་པོ་ལས་གཞན་པ་ངོ་བོ་ཐ་དད་བ་མ་ཡིན། ཁྱོད་ལ་ཕུང་པོ་བདེན་པའི་རྟེན་དུ་མེད། ཁྱོད་ཀྱང་ཕུང་པ་དེར་བདེན་པའི་བརྟེན་པར་མེད། རང་གི་ཕུང་པོ་དང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར། རྩ་ཤེ་ལས། ཕུང་མིན་ཕུང་པོ་
ལས་གཞན་མིན། །དེ་ལ་ཕུང་མེད་དེང་དེ་མེད། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཕུང་ལྡན་མིན། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གང་ཞིག་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྩ་ཤེའི་ཊིཀ་ཆེན་ལས། དེ་ལྟར་ཕྱོགས་ལྔ་རང་བཞིན་ཀྱིས་མེད་པས་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གང་ཞིག་ཡོང་བ་ཡིན། ཞེས་དང། རྩ་ཤེ་ལས། རྣམ་པ་ལྔས་ནི་བཙལ་བྱས་ན་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྟགས་སོ་སོའི་སྒྲུབ་ཚུལ་རྩ་ཤེ་དང་ཊིཀ་ཆེན་ལྟོས། གཉིས་པ་ནི། ང་ཆོས་ཅན་

[045B] རང་གི་གདགས་གཞིའི་ཕུང་པོ་དང་བདེན་པའི་གཅིག་མ་ཡིན། དེ་དང་བདེན་པའི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པའི་གཞན་མ་ཡིན། ཁྱོད་ལ་བདེན་པའི་ཕུང་པོ་རྟེན་དུ་མེད། ཁྱོད་ཀྱང་བདེན་པའི་ཕུང་པོ་དེར་བརྟེན་པ་མེད། ཁྱོད་ཕུང་པོ་དང་བདེན་
བར་ལྡན་པ་མ་ཡིན། ཕུང་པོ་འདུས་ཙམ་བདེན་པར་ཁྱོད་མ་ཡིན་བདེན་པར་ཕུང་པོའི་དབྱིབས་རྐྱང་ཁྱོད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཤིང་རྟ་རྣམ་པ་བདུན་གྱིས་བཙལ་ན་མི་རྙེད་བ་བཞིན། འཇུག་པ་ལས། དེ་ཕྱིར་ངར་འཛིན་རྟེན་ནི་དངོས་
མིན༑ ༑ནས། ཤིང་རྟ་རང་ཡན་ལག་ལས་གཞན་འདོད་མིན། །གཞན་མིན་མ་ཡིན་དེ་ལྡན་ཡང་མིན་ཞིང། །ཡན་ལག་ལ་མིན་ཡན་ལག་དག་དེར་མིན། །འདུས་པ་ཙམ་མིན་དབྱིབས་མིན་ཇི་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་
གཉིས་ཀྱང་གཅིག་དུ་བྲལ་དུ་འདུ་སྟེ། གཅིག་ཐ་དད་ཀྱི་དཔྱད་ཚུལ་གཉིས་ལས་མ་འདས་པའི་ཕྱིར༑ ཊིཀ་ཆེན་གཉིས་དང་ལམ་རིམ་ལྟར་རོ། །གསུམ་པ་ནི། གཞི་ལམ་རྣམ་གསུམ་ཆོས་ཅན། བདེན་པར་མེད་དེ་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་དང་
བདེན་གྲུབ་ཀྱི་དུ་མ་གང་རུང་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་མི་ལོང་ནང་གི་གཟུགས་བརྙན་བཞིན། འདི་དབུ་མ་རྒྱན་གྲགས་ཆེ་ལ་ལམ་སྒྲོན་ལས་ཀྱང། ཡང་ན་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དག་གཅིག་དང་དུ་མར་རྣམ་དཔྱད་ན། །ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མི་
དམིགས་པས། །རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་ཇོ་བོའི་བཀའ་བབས་ལྟར་ལམ་རིམ་གཉིས་དང་ལྟ་ཁྲིད་ལ་འདི་མང་བས་སླར་འཆད་དོ། །བཞི་པ། རྡོ་རྗེ་གཟིགས་མ་ནི། དངོས་པོ་རྣམས་ཆོས་ཅན། །དོན་དམ་༄༅། །པར་སྐྱེ་བ་མེད་དེ། རང་ལས་ཀྱང་མི་སྐྱེ། དོན་དམ་བར་གཞན་ལས་ཀྱང་མི་སྐྱེ། དོན་དམ་པར་གཉིས་ཀ་ལས་ཀྱང་མི་སྐྱེ། རྒྱུ་མེད་པ་ལས་ཀྱང་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འཇུག་པ་གྲགས་ཆེ་ལ། ལམ་སྒྲོན་ལས། དངོས་པོ་
རང་ལས་མི་སྐྱེ་ཞིང། །གཞན་དང་གཉིས་ཀ་ལས་ཀྱང་མིན་།རྒྱུ་མེད་ལས་མིན་དེ་ཡི་ཕྱིར། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རང་བ་ཞེ་ན་མེད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ལྔ་པ༑ ཡོད་མེད་སྐྱེ་འགོག་ནི། མྱུ་གུ་ཆོས་ཅན། དོན་དམ་པར་མི་སྐྱེ་སྟེ། ཡོད་
ཟིན་ནའང་མི་སྐྱེ། མེད་པའང་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། དབུ་མ་སྙིང་པོ་ལས། ཡོད་པ་རྣམ་པར་མི་སྐྱེ་སྟེ། །མེད་པ་ནམ་མཁའི་པད་མོ་བཞིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དྲུག་པ། མཐའ་བཞི་སྐྱེ་འགོག་ནི། དངོས་པོ་རྣམས་ཆོས་ཅན། དོན་དམ་པར་སྐྱེ་བ་མེད་
དེ༑ དོན་དམ་པར་ཡོད་ཟིན་པ་མི་སྐྱེ། མེད་པའང་མི་སྐྱེ། དེ་གཉིས་ཡིན་པའང་མི་སྐྱེ། དེ་གཉིས་གང་ཡང་མིན་པའང་བདེན་པར་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། འཇུག་པ་ལས། ཡོད་ན་སྐྱེད་བྱེད་ཅི་དགོས་མེད་ལའང་དེས་ནི་ཅི་ཞིག་བྱ། གཉིས་ཉིད་ལ་དེས་ཅི་བྱ་གཉིས་དང་
བྲལ་ལའང་དེས་ཙི་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བདུན་པ་མུ་བཞི་སྐྱེ་འགོག་ནི། རྒྱུ་གུ་ཆོས་ཅན། །དོན་དམ་པར་མི་སྐྱེ་སྟེ་རྒྱུ་ངུ་མ་འབྲས་བུ་གཅིག་ཁོ་ན་མི་སྐྱེད། རྒྱུ་དུ་མས་མངོན་ངམ་བར་འབྲས་བུ་དུ་མ་ཡང་མི་སྐྱེད། །རྒྱུ་གཅིག་ཁོ་ནས་
འབྲས་བུ་དུ་མ་ལའང་མི་སྐྱེད། དོན་དམ་པར་རྒྱུ་གཅིག་གིས་འབྲས་བུ་གཅིག་ཁོ་ན་ཡང་མི་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བདེན་གཉིས་ལས། དུ་མས་དངོས་པོ་གཅིག་མི་བྱེད། །དུ་མས་དུ་མ་བྱེད་མ་ཡིན། །གཅིག་གིས་དུ་མའི་དངོས་མི་བྱེད། །གཅིག་གིས་གཅིག་བྱེད་པ་ཡང་མིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་དག་འབྲེལ་ཟླ་མ་

[046B] ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། ལུགས་འདིའི་དགག་བྱ་འགོག་པའི་རྟགས་ནི་འགའ་ཟུང་མ་གཏོགས་པ་འབྲེལ་ཟླ་མ་དམིགས་པའི་རྟགས། ནས། དབུ་མ་སྣང་བ་ལས་རྡོ་རྗེ་གཟེགས་མ་དང་ཡོད་མེད་སྐྱེ་འགོག་དང་མུ་བཞི་སྐྱེ་
འགོག་དང་གཅིག་དུ་བྲལ་ཡང་གསུངས་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་བརྒྱད་པ་འགལ་ཟླ་དམིགས་པ་ནི། ས་སོགས་འབྱུང་བ་ཆོས་ཅན། དོན་དམ་པར་འབྱུང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དེ། བྱས་པའི་ཕྱིར། དབེར་ན་ཤེས་པ་བཞིན། དབུ་མ་སྙིང་པོ་ལས་
འདིར་ནི་ས་ཡ་སོགས་པ་དག་དོན་དམ་པར་ན་འབྱུང་བ་ཡི། །ངོ་བོ་ཉིད་མིན་བྱས་ཕྱིར་དང། །རྒྱུ་ལྡན་སོགས་ཕྱིར་ཤེས་པ་བཞིན་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། སློབ་དཔོན་འདིས་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་འགོག་པ་རིགས་པའི་
གཙོ་བོ་གང་ལ་བྱེད་ཅེ་ན། དགག་པའི་རྟགས་ཀྱིས་འགོག་པ་ལ་འགའ་ཟུང་མ་གཏོགས་བ་འགལ་ཟླ་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགོག་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། དེ་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་མགོ་མཚུངས་མཛད་པའི་རིགས་པ་གཙོ་བོར་བཤད་པའི་
ཧྲི༑ ༑དེ་དག་ཤིན་ཏུ་ག་ལ་ཆེ་སྟེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་རིགས་པའི་གནང་གང་གཙོ་བོར་བཏོན་པ་རྣམས་ལེགས་པར་གོན་རིགས་པ་ལ་བློ་རྒྱས་པའི་ཕུལ་ཆེར་འགྲོ་བས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྒྱས་པར་དེ་དག་སོ་སོར་
ཤེས་སོ། །དགུ་བརྙེན་འབྲེལ་གྱི་རྟགས་ནི། གཞི་ལམ་རྣམ་གསུམ་ཆོས་ཅན། བདེན་བར་མེད་དེ། རྟེན་འབྲེལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་མེ་ལོང་ནང་གི་གཟུགས་བརྙན་བཞིན། ཞེས་པ་ཡིན་ཏེ། མ་དྲོས་པས་ཞུས་བ་ལས། གང་ཞིག་རྐྱན་ལས་

[047A]༄༅། །སྐྱེས་པ་དེ་མ་སྐྱེས། །དེ་ལ་སྐྱེ་པའི་རང་བཞིན་ཡོད་མ་ཡིན། །རྐྱེན་ལ་རགས་ལས་གང་དེ་སྟོང་བར་བཤད། །གང་ཞིག་སྟོང་ཉིད་ཤེས་དེ་བག་ཡོད་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་མཐའ་གཉིས་གཅིག་ཆར་སེལ་བའི་
རིགས་པའི་རྒྱལ་བོ་ཡིན་ཏེ། འཇུག་པ་ལས། དེ་ཕྱིར་རྟེན་འབྱུང་རིགས་པ་འདི་ཡིས་ནི། །ལྟ་ངན་དྲ་བ་མཐའ་དག་གཅོད་པར་བྱེད་།ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་ལས་གཅིག་དང་དུ་བྲལ་ནི་རིགས་པ་གནད་ཆིང་ལ་གསལ་བ་མདོ་
བསྟན་ཆོས་དུ་མས་བཤད་ཅིང་བཀའ་བབས་ཡང་ཤིན་ཏུ་ཆེ་ཞིང་ཐལ་རང་དབུ་སེམས་ཀྱི་ལྟ་བསྐྱོད་བར་མཁོ་བས་རྗེ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་ལུགས་ལ་བསྲེ་སླད་མེད་པར་ཅུང་ཟད་བཤད་ན། རྟགས་འགོད་པ་དང་ཚུལ་སྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི།།
བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་དང་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་དུ་མ་གང་རུང་དུ་མ་གྲུབ་ན་བདེན་པར་མེད་པས་ཁྱབ། དཔེར་ན་གཟུགས་བརྟན་བཞིན། གཞི་ལམ་རྣམ་གསུམ་ཡང་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་དང་དེའི་དུ་མར་མ་གྲུབ་པོ་།ཞེས་པ་ནི་རང་བཞིན་མ་དམིགས་
བ་དང་ཁྱབ་བྱེད་མ་དམིགས་པའི་རྟགས་གཉིས་ཀ་ཡིན་ཏེ། རྗེའི་ཚད་མའི་ལམ་སྒྲིགས་ལས། ཁྱབ་བྱེད་མ་དམིགས་པའི་རྟགས་ལས་རང་བཞིན་མ་དམིགས་པའི་རྟགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་བརྒྱབ་ལས་ཀྱང། དངོས་པོ་
གང་གང་རྣམ་བརྟགས་ན། །དེ་དང་དེ་ལ་གཅིག་པ་མེད། །གང་ལ་གཅིག་པ་ཡོད་མིན་པ། །དེ་ལ་དུ་མའང་མེད་པ་ཡིན། །ཞེས་དང་རྣམ་འགྲེལ་ལས། གང་གིས་དངོས་རྣམས་ངེས་བརྟགས་ན། །ཡང་དག་ཏུན་དངོས་མེད་དེ། །འདི་ལྟར་དེ་དག་གཅིག་

[047B] །དུ་མའི་རང་བཞིན་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཐ་སྙད་འབའ་ཞིག་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟགས་ཡིན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་ཀྱི་དེ་མིན་ཏེ། བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་དང་དེའི་དུ་མ་གང་རུང་དུ་མེད་པ་དེ་བདེན་མེད་ཀྱི་དོན་ལྡོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེར་
ཐལ༑ བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་དང་ཐ་དད་གང་རུང་མ་ཡིན་པའི་བདེན་གྲུབ་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་སྐྱེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། རྗེའི་ཚད་མའི་ལམ་སྒྲིགས་ལས། རང་བཞིན་ཀ་གཅིག་ཐ་དད་ཀྱིས་སྟོང་བ་དེ་རང་བཞིན་མེད་པའི་དོན་ལྡོག་ཡིན་པས་ཐ་སྙད་འབའ་
ཞིག་སྒྲུབ་ཡིན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་མིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། དབུ་མ་རྒྱུན་བར་འགྲེལ་ལས། གཏན་ཚིགས་འདི་ལ་དམ་བཅས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཡང་མེད་དེ། བསྒྲུབ་པའི་ཡུལ་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཤེས་པ་དང་སྲ་དང་ཐ་སྙད་རྣམས་
བསྒྲུབས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན་འདི་ནི་གླང་སྟེ་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་འདུས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འགའ་ཞིག་གིས་མཁས་གྲུབ་ཆོས་རྣམས་དེ་ལྟར་བཤད་པ་བཀག་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ལས་དེ་མཁས་ཞེས་
པའི་འཁྲུལ་སྐད་ཆེན་པོའོ། །གཉིས་པ་ཚུལ་སྒྲུབ་པ་ལ་སླ་རིམ་བྱས་ན། ཁྱད་པ་སྒྲུབ་པ་དང། ཕྱོགས་ཆོས་སྒྲུབ་པ་གཉིས་དང་པོ་ལ་ཁོ་ན་དེ། དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་ཀྱང་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་མིན་ཐུན་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་མི་དགོས་སྙམ་ན། དེ་
དགོས་པར་ཐལ། བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་དང་དེའི་དུ་མ་གང་རུང་དུ་མ་གྲུབ་ན་བདེན་པར་མེད་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བདེན་པར་གྲུབ་ན་དེའི་གཅིག་དང་དེའི་སུམ་གང་རུང་དུ་གྲུབ་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཅིག་དང་དུ་མ་གང་རུང་དུ་

[048A]༄༅། །མེད་པའི་གྲུབ་ཚུལ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཅིག་དང་དུ་མ་ཕན་ཚུན་སྤངས་འགལ་གྱི་དངོས་འགལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་གཉིས་ཕན་ཚུན་སྤངས་འགལ་གྱི་དངོས་འགལ་ཡིན་པས། གཅིག་ཡོངས་སུ་
བཅད་ན་གཅིག་ཤོས་རྣམ་པར་བཅད་ནས་གཞལ་བ་དང་བརྗོད་དགོས་པའི་ཕྱིར། དབུ་མ་རྒྱན་རང་འགྲེལ་ལས། གཅིག་པའི་བདག་ཉིད་དང་དུ་མའི་བདག་ཉིད་ནི་ཕུན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་ཕུང་པོ་གཞན་
སེལ་ཏེ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་མཁྱབ་མཚམས་ཀྱི་རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དབུ་མ་རྒྱན་ལས། གཅིག་དང་དུ་མ་མ་གཏོགས་པས། །རྣམ་པ་གཞན་དང་ལྡན་པ་ཡི། །དངོས་པོ་མི་རུང་འདི་གཉིས་ནི། །ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་ཕྱིར་
རོ༑ ༑ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་གཅིག་དང་ཐ་དང་ཕན་ཚུན་སྤངས་འགལ་གྱི་དངོས་འགལ་དུ་ངེས་པའི་ཚད་མ་དང། བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་དང་དེའི་དུ་མ་གང་རུང་དང་བྲལ་བར་ངེས་པའི་ཚད་མ་གཉིས་ཀྱི་བྱེད་པས་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་
རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་གི་ཁྱབ་པ་གཉིས་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར། རྗེའི་ལམ་སྒྲིགས་ལས། རང་བཞིན་གཅིག་ཐ་དད་ཕན་ཚུན་སྤངས་འབྲལ་ལ་བརྟེན་པའི་དངོས་འགལ་དུ་ངེས་པའི་ཚད་མས་དགག་བྱའི་ཆོས་ལ་རྟགས་ལོག་གིས་ཁྱབ་པ་
ངེས་ཤིང། ཕྱོགས་ཆོས་ངེས་པའི་ཚད་མ་དང་གཉིས་སྡོམ་པའི་བྱེད་པས་རྟགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་དང། མཐུན་ཕྱོགས་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པའི་རྗེས་ཁྱབ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེའི་དོན་

[048B] སྡེ་བདུན་རྒྱན་ལས། དང་པོ་ནི་རང་བཞིན་གཅིག་ཐ་དད་དངོས་འགལ་དུ་ངེས་པའི་ཚད་མ་དང་ཕྱོགས་ཆོས་ངེས་པའི་ཚད་མ་གཉིས་པ་སྡོམ་པའི་བྱེད་པ་ལས་རྟགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མེད་ངེས་དང། མཐུན་ཕྱོགས་
ལ་ཡོད་པ་ཁོ་ནར་ངེས་པས་ལྡོག་ཁྱབ་དང་རྗེས་ཁྱབ་འགྲུབ་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ཕྱོགས་ཆོས་སྒྲུབ་པ་ནི་གཞི་ལམ་རྣམ་གསུམ་ཆོས་ཅན། བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་དང་དེའི་དུ་མ་གང་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་པར་ཐལ། དེའི་གཅིག་ཅུས་
ཡང་མ་གྲུབ། དེའི་དུ་མར་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་མ་གྲུབ་ན། དེ་ཆོས་ཅན། དེའི་གཅིག་ཏུ་མ་གྲུབ་པར་ཐལ། ཆ་བཅས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་དེ་རྩོད་གཞི་བུམ་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་ཅིང། གཞི་ལམ་རྣམ་གསུམ་ལྟ་བུ་
རྩོད་གཞི་མངོན་སུམ་གྱིས་མ་གྲུབ་པ་ལ་དོགས་མ་རེ་རེ་ནས་ཆོས་ཅན། ཆ་དང་བཅས་པར་ཐལ། ཡུལ་ཡུལ་ཅན་དང་སྤྱི་དང་རང་རང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་སྟེ་གསུམ་གསུམ་དང་དེས་ལྡན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཆོས་གང་ལའང་རང་ཡུལ་ཡིན་
པའི་ཆ་དང་རང་གི་དོན་སྤྱི་དང་རང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་གསུམ་མེད་པ་མི་སྲིད་ཅིང་དེ་དག་ཀྱང་ཐ་དད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དབུ་མ་རྒྱན་ལས། །དེ་ཡི་རང་བཞིན་དེ་བརྣམས་དང། དེ་ཡི་ཡོན་ཏན་དེ་ལས་བྲག་དེ་ཡི་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་ཡང། །དེ་དག་དེ་དང་
འདུ་བ་ཅན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འདིས་རང་གཞན་གྱི་སྡེ་བས་འདོད་པའི་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་དང་ནམ་མཁའ་སོགས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆ་མེད་པ་བསལ་པའི་ཕྱིར། དེའི་རང་འགྲེལ་ལས། རང་གི་སྡེ་པ་དག་ནི། ཞེས་པ་ནས་

[049A]༄༅། །འདུ་མ་བྱས་མཐའ་དག་ཀྱང་སྔར་བསལ་ཟིན་ཏེ། ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་པོ་དེ་དག་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་གསལ་ལོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་རྣམ་བཤད་ལས་རྩོད་གཞི་མངོན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཞི་གཅིག་ལ་
བྱ་ལ་སྲིད་པ་འགོག་པའི་ཚད་མ་དང་ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཆ་བཅས་ཡིན་ཀྱང་མེད་དམ་ཡིན་མོ་དགོས་སྙམ་ན། དེ་དགོས་པར་ཐལ། ཆ་བཅས་ཆ་མེད་དངོས་འགལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཞི་གཅིག་ལ་
ཆ་བཅས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཤར་ན་ཆ་མེད་ཁེགས་པས་ཁྱབ། ཆ་མེད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཤར་ནའང་ཆ་བཅས་རྣམ་པར་བཅད་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་གཅིག་ལ་དེ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཤར་པའི་བློ་གཅིག་མེད་པའི་ཕྱིར། དབུ་མ་རྒྱན་ལས། དེ་ནི་
རྣམ་པ་ཐ་དད་ལྟར། །གཅིག་པའི་རང་བཞིན་མི་རིགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་ཆ་བཅས་སུ་ཚད་མ་གཉིས་ཀྱིས་གྲུབ་སྟེ། སྔར་བཤད་པ་དང་རིགས་པ་འདི་གཉིས་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རྣམ་བཤད་ལས། ཆ་མེད་ཤེས་བྱ་
ལ་སྲིད་པ་འགོག་པའི་ཚད་མ་དང། ཆ་ཡོད་མེད་དངོས་འགལ་དུ་ངེས་པའི་ཚད་མ་གཉིས་ལ་བརྟེན་ནས་གྲུབ་བོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཆ་བཅས་ལ་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་མ་ཡིན་པས་མ་ཁྱབ་སྙམ་ན། དེའི་ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་པ་
ལ༑ རྟགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ངེས་པའི་ཚད་མ་དང། བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་དང་དེ་མེད་པ་དངོས་འགལ་དུ་ངེས་པའི་ཚད་མ་དང། རྟགས་ཆ་བཅས་དང་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་གི་གཞི་མཐུན་འགོག་བའི་ཚད་མ་གསུམ་དགོས་ཀྱང་དེ་གསུམ་སྔོན་དུ་འགྲོ་

[049B] དུས་མཉམ་དུ་འབྱུང་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་བཤད་ལས། དེའི་ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་པ་ལ་ཚད་མ་གསུམ་དགོས་ཀྱང་རྟགས་དང་དགག་བྱའི་ཆོས་ཀྱི་གཞི་མཐུན་འགོག་པ་བཅས་པའི་ཆ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཆ་དང་ཆ་ཅན་
ཟིན་ཅིང། བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་དང་དེ་མེད་པ་གཉིས་དངོས་འགལ་ཡིན་པར་ཐལ། བདེན་པར་ཡོད་མེད་གཉིས་དངོས་འགལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟགས་བསྒྲུབ་ཟིན་ཏོ། །དེ་གསུམ་རེ་རེ་ནས་ཆོས་ཅན། ཆ་དང་ཆ་ཅན་གཉིས་སྣང་ཚུལ་ངོ་བོ་ཐ་
དད་དུ་སྣང་ཡང་སྡོད་ལུགས་ངོ་བོ་གཅིག་པར་ཐལ། ཆ་དང་བཅས་པའི་ཆ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཆ་དང་ཆ་ཅན་སྣང་ཚུལ་གནས་ཚུལ་གཉིས་ཀར་གཅིག་ན་ཆ་དང་ཆ་ཅན་མེད་དགོས། དེ་གཉིས་ཀར་ཐ་དད་ནའང་ཆ་དང་ཆ་ཅན་མེད་
དགོས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། གཞན་དུ་ན་ཆ་བཅས་མི་སྲིད་ལ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཆ་བཅས་མི་སྲིད་རྩལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་གསུམ་ཆོས་ཅན་བདེན་པར་མེད་པར་ཐལ། སྣང་ཚུལ་དང་གནས་ཚུལ་
མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པར་ཐལ། སྣང་ཚུལ་དང་གནས་ཚུལ་མི་མཐུན་པའི་ཡོད་པ་རྫུན་པའི་གྲུབ་ཚུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན། རྨི་ལམ་བཞན། འགྲེལ་ཆེན་ལས། རྫུན་པའི་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུ་འདི་ནི། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་ན། ཆ་ཅན་དེ་གསུམ་དང་དེའི་ཆ་དུ་མ་ཆོས་ཅན། ཐ་དད་མེད་པར་ཐལ། ཐ་དད་ཡོད་ན་འཕགས་པའི་མཉམ་བཞག་གཟིགས་གཟིགས་དགོས་པ་ལམ་གཟིགས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། བདེན་པར་ཡོད་ན་དོན་དམ་ལ་མཉམ་པར་

[050A]༄༅། །བཞག་པས་གཟིགས་དགོས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ་འཕགས་པའི་མཉམ་བཞག་ནི་གཉིས་སྣང་ཐམས་ཅད་ནུབ་པའི་ཕྱིར་རྣམ་བཤད་ལས། ཆ་དང་ཆ་ཅན་ཐ་དད། ནས། གཞི་ཐལ། ཁྱོད་གཞི་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཆ་ཅན་རྣམ་གསུམ་རེ་རེ་ནས་ཆོས་ཅན། དུ་མར་ཐལ། གྲུབ་ཅིང་ཆ་དུ་མ་དད་ཐ་དད་མེད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་གསུམ་རེ་རེ་ནས་ཆོས་ཅན། གཅིག་ཏུ་མེད་པར་ཐལ། དུ་མར་འཇལ་པའི་ཚད་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་
ཆ་དུ་མའང་ཆོས་ཅན། གཅིག་ཏུ་ཐལ། གྲུབ་ཅིང་ཆ་ཅན་དང་ཐ་དད་མེད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དུ་མར་འཇལ་བའི་ཚད་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། ཁྱོད་ཀྱི་ཆ་དུ་མ་ཡོད་པར་ཐལ། ཁྱོད་གཞི་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་
གཅིག་དང་དུ་མར་མེད་པའི་རྟགས་གྲུབ་སྟེ། བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་ཁེགས་པ་དེའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ཡང་ཡ་གལ་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་བཀག་པའི་སྒོས་དེའི་དུ་མ་ཚོགས་པ་ཁེགས་པ་ཡིན་ཀྱང་རྟགས་ཕྱི་མ་ཕྱི་རྒོལ་གྱིས་གྲུབ་ཟིན་པ་མི་
འཐད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། དེ་ཡང་ཡ་གྱལ་བཀག་ནས་ཚོགས་པ་ཁེགས་པ་ཡིན་པས། རྟགས་ཟུར་ཕྱི་མ་ཁགས་པ་མི་འཐད་ཅིང་སྔ་མ་ཁེགས་པས་རྟགས་དེ་ཁེགས་པར་ཁས་ལེན་དགོས་ལ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་
སྟེ༑ དེའི་སྔ་མ་དེའི་གཅིག་མེད་ན་དེའི་དུ་མ་མེད་པ་ཡང་དོན་གྱིས་ཁས་ལེན་དགོས་པའི་ཕྱིར། དབུ་མ་སྣང་བ་ལས། གཅིག་པ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་གྲུབ་ན་དུ་མ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཡང་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དེ་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་

[050B] ༑ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་དུ་བྲལ་དུ་སྒྲུབ་པ་ནི་དེ་གསུམ་རེ་རེ་ནས་ཆོས་ཅན། བདེན་གྲུབ་ཀྱི་དུ་མར་མེད་དེ། བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་མེད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དུ་མ་ནི་གཅིག་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དབུ་མ་སྣང་བ་ལས་
ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་དང་བྲལ་བ་གྲུབ་ན་དུ་མ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཡང་མངོན་སུམ་ཁོ་ནར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དུ་མ་ཉིད་ནི་གཅིག་ཚོགས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྔར་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་མེད་པ་སྒྲུབ་ནས་
འདིར་དེ་རྟགས་སུ་འགོད་པ་ནི་ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་སླ་པའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། སྔར་བདེན་པའི་གཅིག་ནས། གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩོད་སྤྲོད་ལ་ཁོ་ན་རེ། བདེན་པར་གྲུབ་པའི་གཅིག་དུ་བྲལ་གྱི་རྟགས་ཀྱིས་
ཕྱོགས་ཆོས་རྟོགས་ན་བདེན་མེད་རྟོགས་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་དང་དེའི་དུ་བྲལ་དེ་བདེན་མེད་ཀྱི་དོན་ལྡོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་ཁྱབ་པར་བཤད་ཟིན། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཁྱབ་པར་ཐལ། དེ་གསུམ་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་ཏུ་མེད་
བ་སྟོང་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་མེད་པ་སྟོང་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འོ་ན་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་མེད་པ་སྟོང་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཐལ། གཅིག་མེད་པ་སྟོང་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འཁོར་གསུམ། འདོད་ན། གཅིག་
གི་སྟོང་ཉིད་མེད་པར་ཐལ། གཅིག་བདེན་མེད་དང་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་གཅིག་མེད་པ་གཉིས་སྟོང་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འཁོར་གསུམ། འདོད་ན། གཅིག་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཀྱི་སྟོང་ཉིད་ཡོད་པར་ཐལ། ཁྱོད་གཞི་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་དུ་མ་ལའང་༄༅། །འཕེན། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སྐབས་འདིའི་དུ་མའི་སྣང་བ་ཅན་ཡིན་ན་གཅིག་སྣང་ཅན་མ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་བ་དང། བུམ་པ་གཅིག་ཏུ་སྣང་བར་འདོད་པ་འགལ་ཏེ། བུམ་པ་ཆོས་ཅན། རང་སྣང་བའི་དབང་ཤེས་གཉིས་སྣད་ཅན་ཡིན་བར་ཐལ། གཟུགས་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་
 གཟུགས་དགས་པ་ཡིན་ན་རང་སྣང་བའི་མངོན་སུམ་ལ་ཆ་བཅས་སུ་སྣང་བས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། རང་སྣང་བའི་དབང་ཤེས་ལ་དུ་མར་སྣང་བར་ཐལ། རང་སྣང་བའི་དབང་ཤེས་གཉིས་སྣང་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དུ་མར་མི་སྣང་བའི་གཉིས་སྣང་ནུ་རུང་
བའི་ཕྱིར། རྟག་སླ། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། གཅིག་ཏུ་མི་སྣང་བར་ཐལ། དུ་མའི་སྣང་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འཁོར་གསུམ་ཁས་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཁྱོད་གཅིག་ཏུ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཚད་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རྟེན་འབྲེལ་གྱི་
རྟག་ཀྱིས་མྱུ་གུ་བདེན་མེད་དུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱི་རྒོལ་ཡང་དག་གིས་རྟེན་འབྲེལ་བདེན་མེད་དུ་ཚད་མས་མ་དེས་ཟེར་ན། དེ་ཆོས་ཅན་ཁྱོད་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཚུལ་གསུམ་ཚང་མས་དེས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་སྒྲུབ་དགའ་གོད་པ་སྐབས་སུ་བབས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་མ་ཁྱབ་ན། དེ་འདྲའི་ཕྱི་རྒོལ་ཡང་དག་ཆོས་ཅན། རྟེན་འབྲེལ་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཏུ་སོང་བའི་གང་ཟག་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རྟགས་ཀྱིས་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཕྱི་རྒོལ་ཕང་དག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་སླ། ཁྱབ་སྟེ། རྟེན་འབྲེལ་དེ་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟགས་ལྟར་སྣང་དུ་སོང་གི་བར་དུ་ཁྱོད་རྟེན་འབྲེལ་
གྱི་རྟག་ཀྱིས་ཀྱི་རྒོལ་ཡང་ལྟར་སྣང་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར་འདོད་ན། རྟེན་འབྲེལ་དེ་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཚུལ་གསུམ་དུ་ཚད་མས་ངེས་པར་ཐལ། འདོད་པ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རྟགས་ཀྱིས་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྗེས་ཁྱབ་ཚད་མས་ངེས་པར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱིས་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རྟགས་ཀྱིས་དེ་

[051B] འདོད་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་རྟེན་འབྲེལ་དེ་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་མཐུན་ཕྱོགས་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པར་ཚད་མས་ངེས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་རྟེན་འབྲེལ་དེ་བདེན་མེད་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པར་ཚད་མས་ངེས་
པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་རྟེན་འབྲེལ་དེ་བདེན་མེད་དུ་ཚད་མས་ངེས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། བྱས་པ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཀྱིས་མྱུ་གུ་ཡང་བདེན་མེད་དུ་ཚད་མས་ངེས་པར་ཐལ། །ཁྱོད་ཀྱིས་རྟེན་འབྲེལ་
བདེན་མེད་དུ་ཚད་མས་དེས་པ་གང་ཞིག་ཆོས་གཅིག་གི་སྟོང་ཉིད་རིགས་པ་ཡང་དག་གིས་རྟོགས་ན། ཆོས་གཞན་རྣམས་རྟགས་སྦྱོར་འགོད་པ་ལ་མ་ལྟོས་པར་རྟོགས་ཐུབ་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེའི་ཚི་གཟུགས་བརྙན་དཔེར་
བྱས་ནས་དེའི་སྟེང་དུ་རྟེན་འབྲེལ་ཡིན་ན་བདེན་མེད་ཡིན་དགོས་པའི་སྤྱི་ཁྱབ་ཚད་མས་དེས་ཀྱང། མྱུ་གུ་ཁྱད་གཞིར་བཏུང་ནས་རྟེན་འབྲེལ་ལ་བདེན་མེད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་མ་དེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལ་བློ་ཁམ་ཕྱོགས་པའི་ཕྱིར། ཐར་ལམ་གསལ་
བྱེད་ལས། ཁྱད་པར་གྱི་གཞི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་བློ་ཁ་ཕྱོགས་དགོས་ན་ཚུལ་གསུམ་འཇལ་བའི་ཚད་མ་ལ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་མཚམས་ཀྱི་རྟགས་དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེའི་རྟགས་ཀྱིས་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཕྱི་རྒོལ་
ཡང་དག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། སྟོང་ཐུན་གྱིས་བཤད་པ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་རེ་རེ་ནས་རྟགས་ཀྱིས་རྟོགས་དགོས་ན་སངས་རྒྱས་མ་ཐོབ་པར་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་དུ་རྟོགས་པ་མེད་དགོས་པའི་ཕྱིར། འཕགས་པ་ལྷས་

[052A]༄༅། །གང་གིས་དངོས་གཅིག་དེ་བཞིན་ཉིད་མཐོང་བ། །དེ་ཡིས་དངོས་ཀུན་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་མཐོང། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། གང་ཟག་བདེན་མེད་རྟོགས་ནས་ཆོས་གཞན་བདེན་མེད་དུ་རྟོགས་དགོས་མེད་པར་ཐལ་
ཆོས་གཅིག་གི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་བས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྟོགས་ཚུལ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྟོགས་ཚུལ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ལམ་རིམ་ཆུང་ངུ་ལས། ཐོག་མར་འཇིག་རྟེན་ན་རྫུན་པར་གྲགས་པའི་དཔེ་འདི་རྣམས་རང་
བཞིན་མེད་བར་རྟོགས་སུ་བཅུག་ནས་དེ་ནས་རྫུན་བར་མ་གྲགས་པའི་གཟུགས་སྒྲ་སོགས་ཆོས་གཞན་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་དགོས་ཤིང། དེ་གཉིས་ལ་སྔ་ཕྱིའི་རིམ་པ་ཡང་ཡོད་པས། ཆོས་གཅིག་གི་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་ན་ཆོས་
ཀུན་གྱི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་དགོས་པ་མིན་གྱི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་ཚེ་ཡང་རྗེས་དཔག་ལ་རྟེན་དགོས་ཀྱང་རང་དོན་རྗེས་དཔག་གིས་ཆོག་ལ་གཞན་གྱིས་རྟགས་འགོད་མི་དགོས་ཀྱང་དེས་བདེན་མེད་གཉིས་རིམ་བཞིན་
དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། མདོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོ་ལས། ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་གི་འདུ་ཤེས་ནི། །ཤེས་པ་དེ་བཞིན་ཀུན་ལ་བློས་སྦྱར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། འཇུག་པ་ལས། ཤེས་བ་མེད་ན་ཤེས་པ་བསལ་བ་ནི། བདེ་བླག་རྙེད་
ཅེས་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། རང་འགྲེལ་ལས། ཤེས་བྱ་རང་བཞིན་མེད་པར་རིག་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་པ་རང་བཞིན་མེད་པར་རེས་འགའ་རང་ཉིད་ཁོ་ནས་རྟོགས་པར་འགྱུར་ལ། རེས་

[052B] ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རང་ཉིད་ཁོ་ནས་ཞེས་བས་རང་དོན་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་དཔག་གིས་རྟོགས་ཚུལ་དང། ཅུང་ཟད་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ཞེས་པས་གཞན་དོན་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་དཔག་
གིས་རྟོགས་ཚུལ་བཤད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་དགོངས་བ་རབ་གསལ་ལས། གཞི་མིག་སོགས་ནང་གི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་སྟེང་དུ་འདབ་མེད་ཚད་མས་ངེས་ནས་གཟུགས་སོགས་ཆོས་གཞན་ལ་བདེན་པར་གྲུབ་མ་གྲུབ་ཀྱི་བློ་ཁ་ཕྱོགས་པ་དེའི་
ཚེ་གཞན་གྱིས་སྒྲུབ་བྱེད་པ་ཁོད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་རང་གི་རྟགས་ཡང་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཚད་མས་ངེས་ནས་ཡན་ཆད་ཀྱིས་ནང་གི་མིག་སོགས་ཀྱི་སྟེང་གི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་ཟིན་བསྟན་
ཅིང༑ ཆོས་གཞན་ལ་ནས། བློ་ཁ་ཕྱོགས་པ་ཞེས་པའི་བར་གྱིས་སྤྱི་ཁྱབ་ཏུ་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲོ་འདོགས་བཅད་ཀྱང་བློ་ཁ་ཕྱོགས་པས་མ་རྟོགས་ཚུལ་དང། གཞན་གྱིས་སྒྲུབ་བྱེད་བཀོད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་ཞེས་པས་གཞན་དོན་སྐབས་ཀྱི་
རྗེས་དཔག་མེད་ཀྱང། རང་གི་རྟགས་ཡང་དག་ལ་བརྟེན་ནས། ཞེས་པས་རང་དོན་སྐབས་ཀྱི་རྗེས་དཔག་གིས་རྟོགས་ཚུལ་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སེམས་ཙམ་པ་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཕྱི་རྒོལ་དུ་སོང་བ་དེ་ཆོས་ཅན། གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་བཞི་
པོ་གང་རུང་ཡིན་པར་ཐལ། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་སྙིང་འགྲེལ་ལས། སངས་རྒྱས་པ་ལ་བཞི་པ་དང། །ལྔ་པ་ཐུབ་པའི་དགོངས་པ་མིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་མཚམས་ཀྱི་རྟགས་དེར་ཐལ། དེ་

[053A]༄༅། །འདྲའི་ཕྱི་རྒོལ་ཡང་དག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་སེམས་ཙམ་པ་དེར་གྱུར་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་སངས་རྒྱས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་སངས་རྒྱས་པ་ཡོད་པར་ཐལ། ཁྱོད་སེམས་
ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། དབུ་མ་བ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་བཞི་གང་རུང་ཡིན། གཞན་གསུམ་གང་རུང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྟེན་འབྲེལ་ལ་བདེན་མེད་ཀྱིས་ཁྱབ་བར་དམ་བཅའ་བའི་གང་སྟེ། དེ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རྟགས་ཀྱིས་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཕྱི་རྒོལ་ཡང་
ལ་དེ་ལྟར་དམ་བཅའ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། མྱུ་གུ་བདེན་པར་ཡོད་མེད་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཅན་གྱི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འོ་ན་དེ་དབུ་མ་པའི་ལྟ་བརྙེད་པའི་གང་ཟག་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་དབུ་མ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་
སྟེ། དེ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རྟགས་ཀྱིས་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཕྱི་རྒོལ་ཡང་དག་ཏུ་སོང་བ་ནས་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་དམ་བཅའ་དང་ད་ཨོས་སྨྲ་བའི་གྲུབ་མཐའ་བཏང་ལ་དབུ་མར་ཞུག་པ་ཟིན་པ་དང་དབུ་མའི་ལྟ་བ་རྙེད་པ་དང་བདེན་མེད་དུ་ཁས་ལེན་པ་རྣམས་དུས་མཉམ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ལས། གང་ཟག་རང་བཞིན་མེད་པ་མཚན་ཉིད་ཅིང་བ་གཅིག་ཚད་མས་དེས་ནས་ཕུང་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པར་དམ་བཅའ་བ་མི་སྲིད་གང་གིས་དབུ་མའི་ལྟ་བ་ཞེས་སོགས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གྲུབ་མཐར་འོག་མ་བཏང་ཚད་དེ་གང་ཞིག་།གོང་མར་ཞུགས་ཚད་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ལྷག་མཐོང་ཆེན་མོ་ལས། དེ་ལྟར་རང་བཞིན། བས་བླངས་པ་ལ་གནོད་བྱེད་བསྟན་པ་རྣམས་མཐོང་བ་ར་རང་གི་ངོ་བོས་

[053B]བར་འགྱུར་ལ། དེ་ནས་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་བྱ་བྱེད་འཐད་པ་ཡང་རྟོགས་ནས། རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ལྷག་མཐོད་ཆེན་པོ་ལས། དེ་
ལྟ་ན་ཕྱི་རྒོལ་དེས་ཇི་སྲིད་དུ་དངོས་པོ་སྨྲ་བའི་གྲུབ་མཐའ་མདོར་བ་དེ་སྲིད་དུ་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ། ནས། གང་གི་ཚེ་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་མེད་པར་ཚད་མས་རྟོགས་པ་ནས་དངོས་པོར་སྨྲ་བའི་གྲུབ་མཐའ་བཏང་པ་ཡིན་ནོ་།ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རྟགས་ཀྱིས་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཕྱི་རྒོལ་ལ་མཐུན་དཔེར་མོ་ལོངྣང་གི་གཟུགས་བརྙན་འགོད་ཚེ་གཟུགས་བརྙན་བདེན་མེད་ཁོ་ན་འགོད་པར་ཐལ། དེས་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཕྱི་རྒོལ་ཡང་དག་ལ་གཟུགས་བརྙན་བདེན་
མེད་ཁོ་ན་འགོད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཕྱི་རྒོལ་ཙམ་ལ་རྒྱུད་མ་སྨིན་པ་དང་སྨིན་པ་གཉིས་ཡོད་པས། དང་པོ་ལ་གཟུགས་བརྙན་འཇིག་རྟེན་པའི་རྫུན་པ་དཔེར་བྱེད་དགོས། གཉིས་པ་ལ་དབུ་མ་བའི་རྫུན་པ་དཔེར་བྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར་
དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་དགོངས་པ་རབ་གསལ་ལས། འདིར་གཟུགས་བརྙན་སོགས་དཔེར་བཀོད་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་གྲུབ་ཟིན་དཔེར་བཀོད་པ་ཡིན་གྱི། དབུ་མ་བས་རྫུན་པར་བཞག་པ་གྲུབ་ཟིན་དཔེར་བཀོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ལམ་རིམ་ཆེད་དུ་ལས། ཐོག་མར་འཇིག་རྟེན་ན་རྫུན་པར་གྲགས་བའི་དཔེ་འདི་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་སུ་བཅུག་ནས། དེ་ནས་རྫུན་པར་མ་གྲགས་པའི་གཟུགས་སྒྲ་སོགས་ཆོས་གཞན་

[054A]༄༅། །རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་དགོས་ཤིང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཕྱི་རྒོལ་དངོས་སྨྲ་ལ་དེ་བདེན་མེད་ཁོ་ན་འགོད་མི་རུང་བའི་ཕྱིར། སྟོང་ཐུན་ལས། གཟུགས་བརྙན་སོགས་དཔེར་
བཀོད་པ་ནི་བྱེད་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་ལ་དངོས་སྨྲ་བས་བདེན་མེད་ཀྱིས་ཁྱབ་བ་གྲུབ་ཟིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་མ་ཡིན་གྱི། ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདིར་དཔྱད་བྱ་མང་ཡང་ཡི་གེ་མང་དོགས་སོ། །ཡང་ཁོ་ན་རེ། མདོ་
སྡེ་པ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཀྱིས་གཞལ་བྱ་རང་སྤྱི་གཉིས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པར་རྟོགས་པར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་གཉིས་བློ་གནོད་མེད་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་བཞག་ཙམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་གཉིས་ཚད་མ་གཉིས་
ཀྱིས་བཞག་ཙམ་དུ་རྟོག་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། ཁྱབ་པར་ཐལ་ཚད་མ་གཉིས་བློ་གནོད་མེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ཡང་མ་ཁྱབ་སྟེ་མདོ་སྡེ་པས། རྣམ་འགྲེལ་ལས། གཞལ་བྱ་གཉིས་ཕྱིར་ཚད་མ་གཉིས། ཞེས་དང། ཚད་མ་མདོ་
ལས༑ མངོན་སུམ་དང་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་གཞལ་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཚད་མ་གཉིས་ཀྱིས་གཞལ་བྱ་གཉིས་བཞག་ཚད་དང། འདི་པའི་བློ་གནོད་མེད་ལ་སྣང་བའི་དབང་གིས་བཞག་ཚད་གཉིས་
མི་གཅིག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཚད་མ་གཉིས་ཀྱིས་རང་རང་གི་གཞལ་བྱའི་སྡོད་ལུགས་འཇལ་བདེ་དེའི་བཞག་ཚད་གང་ཞིག་གཟུགས་སོགས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བློ་འཕྲུལ་གྱི་འཁྲུལ་བས་མ་སླད་པའི་དབང་གིས་སྣང་ཡང་སྣང་ཚུལ་

[054B]བཞག་ཚད་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྔ་མའི་གྲུབ་ཚུལ་གྱིས་བདེན་གྲུབ་མི་གཅོད། ཕྱི་མའི་གྲུབ་ཚུལ་དང་བདེན་གྲུབ་དངོས་སུ་འགལ་བའི་ཕྱིར། དགོངས་པ་རབ་གསལ་ལས། དེ་
ལེགས་བར་གོན་ཚད་མའི་དབང་གིས་གཞལ་བྱ་འཇོག་པ་ནས། དེ་དང་སྔ་མ་གཉིས་གཏན་མི་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་མཚམས་ཀྱི་དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དགོངས་པ་རབ་གསལ་ལས། དངོས་པོར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལུགས་
ཀྱིས་ཀྱང་ནས། ཚད་མའི་དབང་གིས་གཞལ་བྱ་འཇོག་པ་ནི་གཞལ་བྱ་གཉིས་ཀྱི་སྡོད་ལུགས་ཚད་མས་རྟོགས་པའི་དོན་ཡིན་བས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། བདེན་མེད་མ་རྟོགས་པ་ལ་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པའི་ཚད་མི་འཆར་
པའི་ཕྱིར་དང། ཐ་སྙད་དུ་ཡོང་ཚད་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དགོངས་པ་རབ་གསལ་ལས། ནང་གི་བློའི་དབང་གིས་མ་བཞག་པའི་སྡོད་ལུགས་ཡོད་པར་མི་འཛིན་པར་བློའི་དབང་གིས་བཞག་བའི་ཡོད་པ་ཙམ་དུ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའི་
ཕྱིར༑ འདི་ལ་རང་གཞན་མང་པོ་འཁྲུལ་སྣང་བས་གསལ་བར་བཤད་ཡོད་དོ། །ཡང་ཁོ་ན་རེ། མིང་གིས་བཏགས་ཙམ་གྱི་ཚོས་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་ཐལ། འགྲེལ་ཆེན་ལས། འདི་དག་ཐམས་ཅད་མིང་ཙམ་སྟེ་ཞེས་དང། མདོ་ལས་
གཟུགས་ནི་བཏགས་པ་ཙམ་མོ་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ་དེ་དག་དོན་དམ་པར་མིང་གིས་བཏགས་ཙམ་ཡིན་པར་དགག་བྱ་ངོས་འཛིན་སྐབས་སུ་བཤད་ཟིན་པའི་ཕྱིར་དང། ཉི་སྣང་ལས་ཀྱང་གློ་བུང་དུ་བྱུང་བ་ནི་དང་པོ་

[055A]༄༅། །ནས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་དོན་དང། སྒྲོ་བཏགས་པ་ནི་མིང་གིས་བཏགས་པའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། འགྲེལ་ཆེན་ལས་གཟུགས་ནས་
སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱའི་བར་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བརྡར་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེས་གཟུགས་ནས་སངས་རྒྱས་བར་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་དང་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པར་བཤད་པ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། དོན་དམ་བདེན་པ་ཆོས་ཅན། རིགས་ཤེས་ཀྱིས་དཔྱད་བཟོད་དུ་ཐལ། རིགས་ཤེས་ཀྱི་རྙེད་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། རིགས་ཤེས་ཀྱིས་རྙེད་ན་རིགས་ཤེས་ཀྱིས་དཔྱད་བཟོད་པས་མ་
ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ལོ་ཙཱ། ཐལ། རིགས་ཤེས་ཀྱིས་བདེན་གྲུབ་བཙལ་བ་གང་ཞིག། །བདེན་གྲུབ་ཏུ་མི་བཟོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། བདེན་པར་གྲུབ་མ་གྲུབ་བཙལ་བསམ་གྲུབ་པར་རྙེད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། དོན་དམ་
བདེན་པ་ཆོས་ཅན། བདེན་པར་གྲུབ་པར་ཐལ། བདེན་པ་ཡིན་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱི་དོན་མི་གཅིག་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཁོ་ན་རེ། དེ་ཆོས་ཅན། དེ་ན་དམ་པར་གྲུབ་པར་ཐལ། དོན་དམ་ཀོ་ཤག། དཔྱོད་བྱེད་
ཀྱི་རིགས་ཤེས་ཀྱི་ངོར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེར་གྲུབ་ཀྱང་དོན་དམ་དུ་གྲུབ་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དོན་དམ་བདེན་པ་ཀོ་ཤག། ཡིན་ན། བདེན་གྲུབ་མ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། དེ་ཆོས་ཅན། དེར་

[055B] མཐའ་གཉིས་སྤངས་བའི་དབུ་མའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མདོ་ལས། འོད་སྲུང་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། ནས། མཐའ་དེ་གཉིས་ཀྱི་དབུས་ནི། ཞེས་སོ།།    ༈    །།གསུམ་པ་མཆོད་བརྗོད་བཤད་ཐབས་ལྔའི་ཚིག་དོན་གྱི་རྩོད་སྤང་འཆད་པར་
མངོན་རྟོགས་ལྔ་བྱེ་བྲག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར། ལ་ལན་རེ། བརྒྱད་བསྡུས་ལ་སོགས་བྱུང། འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ་ནི། རྩ་བར་ཉན་ཐོས་ཞིབ་ཚལ་ནས། ཡུམ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཞེས་པས་ཡུམ་མཁྱེན་གསུམ་
ལ་བསྟོད་ཕྱག་མཛད་པ་ལ་མངོན་རྟོགས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡིན་ན་ཉུང་བ་སོགས་མིན་ནམ་ཞེན། དོན་མངོན་རྟགས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་ལ་དགོས་པ་གཞན་ཡང་ཡོད་ཅེས་དེའི་ལན་འཆད་པར་འདི་བྱུང། རྗེ་བཙུན་གྱིས་མཁྱེན་གསུམ་ལ་བསྟོད་པ་
ལ་ཆོས་ཅན། དགོས་པ་ཡོད་དེ། དོན་མངོན་པར་རྟོགས་པ་བརྒྱད་པོ་དེ་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་ཉམས་ལེན་གྱིས་བསྡུས་པར་བསྟན་པའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་དགག་བཞག་སྤང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ། ཆེན་པོ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་
མཁྱེན་གསུམ་གྱིས་སྦྱོར་བཞི་ཆོས་སྐུ་དང་ལྔ་བསྡུས་པ་ནི་རྒྱུ་ཆེ་བས་ཆུང་བ་བསྡུས་ཚུལ་ཡིན་ཏེ། མཁྱེན་གསུམ་སྤྱི་དང་མངོན་རྟོགས་ལྔ་བྱེ་བྲག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར། ལ་ལན་རེ། མཁྱེན་གསུམ་གྱིས་ལྔ་བསྡུས་པ་དེ་རང་ལོ། བཞིན་
གྱིས་རང་བཞིན་ཅན་བསྡུས་པའི་དོན་ཟེར། གཞན་དག་ན་རེ། ཨར་མཁྱེན་གསུམ་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུས་དོན་མངོན་རྟོགས་བརྒྱད་བསྡུས་པས་བསྡུ་བྱེད་མཁྱེན་འབྲེ། གསུམ་བཏགས་པ་བ་ཟེར། ཤིང་རྟ་པ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། འྦྲས་༄༅། །བུས་རྒྱུ་བསྡུས་པ་ཡིན་གསུངས། རོང་ཊིཀ་པ་ན་རེ་འཕགས་བཞིའི་མངོན་རྟོགས་ལ་མཁྱེན་གསུམ་དུ་བཞག་པ་རང་ཡིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་དང་འབྲས་བུ་ཆོས་སྐུ་རྣམ་མཁྱེན་ཁོ་ནས་བསྡུས་ཟེར། དང་པོ་གཉིས་མི་
འཐད་པར་ཐལ། གསུམ་གྱིས་ལྔ་ཙམ་བསྡུས་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། ཁྱབ་སྟེ། མཁྱེན་གསུམ་གྱིས་བརྒྱད་ཀ་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་འགྲེལ་པ་ལས། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་གསུམ་གྱིས་དོན་བརྒྱང་བསྡུས་ལ། ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཚིག་དོན་གཉིས་ཀ་དེ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ཡང་མི་འཐད་པར་ཐལ། མཁྱེན་གསུམ་གྱིས་བརྒྱད་བསྡུས་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཆོས་སུམ་ཅུས་བརྒྱད་བསྡུས་པར་བཤད་རིགས་པའི་
ཕྱིར༑ ཁྱབ་སྟེ། ཁྱད་མེད་ན་སྐྱོགས་བཤད་དེ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་དང། ཆོས་སུམ་ཅུ་བསྟོད་ཡུལ་ཡིན་པར་ཐལ། བརྒྱད་གསུམ་དུ་བསྡུས་ནས་བསྟོད་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་བ་ལས། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་གསུམ་གྱི་སྒོས་ཤེས་
རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསྟོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། མི་དགེ་བ་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་བསྟོད་ཡུལ་ཡིན་པར་ཐལ། ཐེག་ཆེན་སྒྲུབ་པའི་དམིགས་པ་ཀུན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཞི་པ་ཡང་མི་འཐད་པར་ཐལ་
ཆིག་གསལ་ལྟར་ན་རུང་ཙམ་ཡོད་ཀྱང་དངོས་ཟིན་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསུམ་གྱིས་བརྒྱད་བསྡུས་ཚུལ་དགོས་པའི་ཕྱིར། ལྔ་པ་ཡང་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཡེ་ཤེས་ཞབས་ཀྱི་ལུགས་ལྟར་ན་ཕྱོགས་གཅིག་རུང་ཡང་བརྒྱད་གསུམ་མ་

[056B]གསུམ་གྱིས་བརྒྱད་བསྡུས་ཀྱི་རྣམ་མཁྱེན་གཅིག་པུས་ཆོས་སྐུ་བསྡུས་པ་ཡང་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། མཁྱེན་གསུམ་གྱིས་མངོན་རྟོགས་བརྒྱད་བསྡུས་
པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། མཁྱེན་གསུམ་རྣམ་མཁྱེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མཁྱེན་གསུམ་ཡིན་པ་ཡོད། མཁྱེན་གསུམ་ཡིན་ན་རྣམ་མཁྱེན་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འོ་ན། བློ་དང་རྣམ་མཁྱེན་གཉིས་རྣམ་མཁྱེན་ཡིན་
པར་ཐལ། དེ་གཉིས་ཡིན་པ་ཡོད། དེ་གཉིས་ཡིན་ན་རྣམ་མཁྱེན་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་བ་ཁས། གཞན་ཡང་མཁྱེན་གསུམ་ཆོས་ཅན་སློབ་ལམ་ན་ཁྱོད་གང་ཡང་རུང་བ་མེད་པར་ཐལ། ཁྱོད་རྣམ་མཁྱེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་
ན༑ སློབ་ལམ་ན་ཁྱོད་གང་ཡང་རུང་བར་གྱུར་པའི་གཞི་ཤེས་དང་ལམ་ཤེས་མེད་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ས་མཚམས་དང་འགལ་ལོ། །རང་ལུགས་ལ་མཁྱེན་གསུམ་གྱིས་མངོན་རྟོགས་བརྒྱད་ཉམས་ལེན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་
བསྡུས་ཏེ། མངོན་རྟོགས་བརྒྱད་པོ་གང་རུང་ཡིན་ན། མཁྱེན་གསུམ་གང་རུང་གི་སྒོམ་བྱའི་རྣམ་པ་ཡིན་པས་ཁྱབ་བ་དང། མཁྱེན་གསུམ་ལ་བསྟོད་ནས་མངོན་རྟོགས་བརྒྱད་ལ་མ་བསྟོད་པ་མི་ཡོང་བ་དེའི་ཕྱིར། དེ་ཡིན་ཀྱང་མཁྱེན་
གསུམ་ཚིག་ཟིན་ལ་བསྟན་པ་ནི་རིགས་ཅན་གསུམ་གྱི་བཞེད་དོན་སྒྲུབ་བྱེད་སོ་སོར་ཤེས་པའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་གསུམ་གྱིས་བརྒྱད་མ་བསྡུས་པར་ཐལ། དེས་དེ་བརྒྱད་ཉམས་ལེན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་མ་བསྡུས་

[057A]༄༅། །པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྣམ་རྫོགས་སྦྱོར་བ་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་བྱང་སེམས་ཚོགས་ལམ་པ་དེས་དེ་བརྒྱད་ཉམས་སུ་མི་ལེན་བའི་ཕྱིར། དེད་ཐལ། བྱང་སེམས་ཀྱི་ཚོགས་ལམ་དེ་བརྒྱད་ཀའི་ཉམས་ལེན་མ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། དེ་ཆོས་ཅན། གཞི་ཤེས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་ཡིན་པར་ཐལ། མཁྱེན་གསུམ་གྱི་ཉམས་ལེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་ན། གཞི་ཤེས་གཙོ་བོར་ཉམས་སུ་ལེན་པར་ཐལ་ལོ། །སྨྲས་པ། འཇིག་རྟེན་མཛེས་པ་
ཀུན་བསྡུས་ཐུབ་དབང་ཞལ་གྱི་བདུད་རྩི་དེ། །བློ་ཡིས་མྱང་ཡང་ཉོན་མོངས་གདུང་བ་ཀུན་གཅོད་བདུད་རྩིའི་གཏེར། །སྙིང་གི་ཀུ་མུད་སྐྱོང་སླད་དད་པའི་མིག་གི་འདབ་མ་རྒྱས། །དགའ་བའི་འོད་སྣང་མཁའ་མཐར་ཕྱིན་པས་
ལེགས་བྱས་རྒྱུ་སྐར་བཀྲམ། །སྲིད་པའི་དཔལ་འབྱོར་རྨི་ལམ་རོལ་བ་ཙམ། །འཇིག་རྟེན་དགྲ་གཉེན་གར་མཁན་ཆ་ལུགས་བསྒྱུར། །འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་གཡང་ཁའི་སྦྲང་རྩིའི་རོ། །མི་ཤེས་མི་ཚོར་ལོངས་པའི་
འགྲོས་མཐོང་མཚར། །ལེགས་བྱས་ལམ་བཟང་མངོན་མཐོའི་ཚོན་ཡང་བཀྲ་ལེགས་བཤད་སྙན་པའི་ཀླུ་དབྱངས་ཏིང་འཛིན་གྱི། །སྒོ་བརྒྱའི་རོ་མངར་ཤེས་རབ་ཡོངས་འདུའི་དྲི། །ཐེག་གསུམ་རྣམ་སད་ཚོགས་དང་
འགྲོགས་འདི་བསྔགས། །ཞེས་པའང་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ།།    ༈    །།བཞི་བ་ཚིག་དོན་གྱི་སྒོས་བཤད་པ་ལ། ཉན་ཐོས་ཞི་འཚོལ་རྣམས་སོགས་དང། དེའི་དོན་འཆད་པར། ཉན་ཐོས་དང་དེའི་ཕྱོགས་སུ་

[057B] ནས། ཕུང་པོ་དང་བཅས་པ་དང་ཕུང་པོ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྣམས་གཉིས་ཐོབ་པར་མཛད་པ་གང་ཡིན་པ་དག་ཞེས་བྱུང། སྦྱོར་བ་དང། མཐའ་དཔྱད་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། གཞི་ཤེས་ཆོས་
ཅན། བྱེད་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ལྡན་ཏེ། རང་རྒྱུད་ལ་ལྡན་པའི་ཉན་རང་སློབ་པ་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་ཡོད་མེད་ཀྱི་མྱང་འདས་དེར་འཁྲིད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་དགག་བཞག་
སྤང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ་ཐེག་དམན་གྱི་ལུགས་དཔྱད་བ་དང་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལུགས་དཔྱད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་དེ་ཉན་ཐོས་སྡེབ་ལ་ལྷག་མེད་མྱང་འདས་ཀྱི་ཚེ་བེ་མ་རིག་རྒྱུན་ཆད་འདོད་པ་ཁོ་ནས་ཁྱབ་ཟེར་ན། འོ་ན་བྱེ་མདོ་
གཉིས་ལ་དེ་འདོད་མི་འདོད་གཉིས་མེད་པར་ཐལ། དེའི་ཚེ་བེམ་རིག་རྒྱུན་ཆད་ཁོ་ནར་འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་ཚེ་རིག་པ་འདོད་མཁན་མང་པོ་ཡོད་པ་གང་ཞིག་རིག་པ་རྒྱུན་ཆད་འདོད་པ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ་
མཛོད་དང་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་རྗེས་འབྲང་མདོ་སྡེ་བ་གཉིས་དང་མཛོད་ལུགས་བྱེ་སྨྲ་ཁ་ཅིག་ཡང་འདོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དགྲ་བཅོམ་འཚེ་འདབ་ཁའི་སེམས་ཀྱང་མཚམས་སྦྱོར་ལེན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་འགྲེལ་ལས། དགྲ་བཅོམ་
སེམས་གང་ཡིན་དེ་ཡང། །གང་ལས་མཚམས་སྦྱོར་མེད་པར་འདོད། །ཅེས་དང། དེའི་ཚད་མ་རྒྱན་ལས། ཐ་མའི་སེམས་སེམས་གཞན་དང་མཚམས་སྦྱོར་མེད་པར་སྒྲུབ་བར་བྱ་བ་ལ་དེའི་ཡུལ་དང་ལྷན་ཅིག་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེས་

[058A]༄༅། །གསུངས་པའི་ཕྱིར། ལྷས་ཀྱང། ཐ་མའི་སེམས་དེ་འཆི་བའི་སེམས་གཞན་དང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཡོད་སྒྲུབ་བར་བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་བ་དག་འགལ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་གང་ཡང་ཡོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བྱས་པ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དེའི་ཚེ་རིག་པ་རྒྱུན་འཆད་པར་ཐལ། དགྲ་བཅོམ་པ་ཐ་མའི་སེམས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། འཁོར་བས་བསྡུས་པའི་དགྲ་བཅོམ་པའི་སེམས་ཐ་མ་དེས་འཁོར་བའི་སེམས་གཞན་
གྱི་ཉེར་ལེན་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལ་རྒྱུ་མཚན་དེའི་སྒོས་སེམས་ཐ་མར་བཤད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་དེས་ལས། འོན་ནི་མཐའི་སྐད་ཅིག་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་མེད་པར་ཐལ་ལོ། །ཞེན་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་དུ་བགྲང་བའི་སྐད་ཅིག་
གཞན་ཉེ་བར་ལེན་པ་མེད་པ་ནི་མཐའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང། དེའི་རྣམ་དེས་དར་ཊིཀ་ལས། འོ་ན་ནི་མཐའི་སྐད་ཅིག་དགྲ་བཅོམ་པ་ཕུང་པོ་ལྷག་མེད་དུ་འདའ་ཁ་མའི་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་ཐམ་ནས། སེམས་ཅན་དུ་
བགྲང་བའི་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་གཞན་གྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་མེད་པ་ནི་མཐའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རིག་བརྒྱུན་ཆད་པ་དང་རིག་པ་ཟད་ཁ་ཞེས་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་དེ་ལྟར་ཤེས་དགོས་སོ། །གོང་གི་རྟགས་
གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ལ་ཟག་བཅས་བཞེད་བ་ཡང་འཁོར་བའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཉེར་ལེན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་མཛོད་ལས། ཟག་དང་བཅས་པའི་རྣམ་ཤེས་ནི། །རྣམ་ཤེས་ཁམས་ཡིན་ཞེས་དང་

[058B]ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདིས་ནི་རིག་པ་རྒྱུན་ཆད་བཤད་པ་གཞན་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །རྩ་བའི་རྟགས་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རིག་པ་རྒྱུན་ཆད་འདོད་པའི་སྡེ་བ་ཡང་ཡོད་པའི་
ཕྱིར༑ མདོ་ལས། མང་མེ་ཤི་བར་གྱུར་བ་བཞིན། །གང་ལ་ལུས་ཞིག་འདུ་ཤེས་འགག་ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་བྲལ་འགྱུར་ཞིང། །འདུ་བྱེད་ཉེ་བར་ཞི་གྱུར་ཏེ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནུབ་གྱུར་པ། །ཞེས་གསུངས་པའི་དགོངས་པར་དེ་ལྟར་
འདོད་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། འདི་ཡང་རིགས་པའི་རྗེས་འབྲང་མདོ་སྡེ་པ་དག་གིས་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་འགག་ཚུལ་ལ་འདོད་དེ་དེ་བཞིན་དུ་ལུང་གི་རྗེས་འབྲང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དག་ཀྱང་འདོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ལུང་གི་རྗེས་འབྲང་
སེམས་ཙམ་པས་ལྷག་བཅས་མྱང་འདས་ཀྱི་ཚེ་སྒྲིབ་པ་དང་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་རྣམ་བཞག་ཡོད་ལ། ལྷག་མེད་ཀྱི་ཚེ་སྒྲིབ་པ་གཉིས་ཀ་མེད་པར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། བསྒྲུབ་ལས་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པའི་མྱ་ངན་ལས་
འདས་བའི་དབྱིངས་ལ་གནས་པ་ལ་ནི་སྒྲིབ་བ་དང་སྒྲིབ་བ་མེད་པའི་རྣམ་པར་བཞག་བ་དག་ཡོད་ཀྱི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེའི་ཚེ་དག་པའི་ཞིང་དུ་པདྨའི་སྦུབས་སུ་ཡིད་ལུས་བླངས་ནས་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་
དུ་བྱས་པས་སྒྲིབ་པའི་སེམས་རྒྱུན་འཆད་པར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་བསྡུ་བ་ལས། ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་ལ་གནས་པ་ལ་སྒྲིབ་པའི་རྣམ་པར་བཞག་པ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཚན་མ་དང་གནས་ངན་

[059A]༄༅། །ལེན་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་ཅིང་འགག་བའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མཚན་མ་ཐམས་ཅད་དང་ཞེས་པས་མཚན་མེད་སྐབས་སུ་བཤད་པའི་མཚན་འཛིན་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་ཅིང་འགག་པ་དང་ནས་
མས་སྒོ་གསུམ་གྱི་གནས་ངན་ལེན་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་འཆད་ཅིང་འགག་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེར་མ་ཟད་མཐར་ཐུག་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་གྲུབ་པའི་ལུགས་ལ་དེས་གཞན་དོན་འབད་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་འོང་བའི་སྨོན་ལམ་མ་
བཏབ་པ་དང་དེ་མཉམ་བཞག་དེ་ལས་ལྡང་མི་སྲིད་བའི་ཕྱིར་བསྡུ་བ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞིན་དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་སྒྲིབ་པ་མི་མངའ་ན། ཅིའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཛད་ཅེན། སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གོམས་
པར་མ་བྱས་པ་དང། དམན་པའི་རིགས་ཅན་ཉིད་ཡིན་པ་དང། སླར་ལངས་པའི་བསམ་པ་མེད་པ་ཁོ་ནས། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བས་དེའི་ཕྱིར་མི་མཛད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་སངས་རྒྱས་པའི་དུས་སྲིད་པར་ཐལ། ལྷག་མེད་མྱང་འདས་ལ་གནས་པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། མཐར་ཐུག་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་གྲུབ་པའི་སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེའི་
ལུགས་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་པའི་དུས་མི་འདོད་ཀྱང་ལྷག་མེད་ཀྱི་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ་མཐར་ཐུག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། དགོངས་འགྲེལ་ལས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིག་

[059B]ཅད་བརྩོན་བ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཁྱང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་བཞག་སྟེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་བར་བྱེད་མི་ནུས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
དེ་སོགས་ཡོད་ཀྱང་མང་དོགས་སོ། །ཐེག་ཆེན་གྱི་ལུགས་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བྱང་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་མྱང་འདས་དེ་མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་ཡིན་ཟེར། ཡང་ཁ་ཅིག་དེ་མིན་ཟེར་བ་དང་དེའི་མྱ་ངན་ཉོན་མོངས་ལ་བཞག་བ་ནང་
འགལ་ལོ། །དེ་གཉིས་ལ་འོ་ན་མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་དེ་རྟེན་སྲིད་ཞིའི་མཐའ་ལ་མི་གནས་པའི་སྒོ་ཙམ་ནས་འཇོག་པར་ཐལ། བྱང་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་དེ་དེར་འཇོག་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་དེ་རང་གི་
བྲལ་བྱའི་མྱ་ངན་དང་བྲལ་ཚུལ་གྱི་ངོ་བོའི་སྒོས་མི་འཇོག་པར་ཐལ། དེ་རྟེན་སྲིད་ཞིའི་མཐར་མ་ལྷུང་ཙམ་གྱི་སྒོས་འཇོག་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཐོབ་པ་ལ་སྲིད་པའི་རྒུད་པ་དང་ཞི་བའི་རྒུད་པ་གཉིས་ལས་གྲོལ་མི་དགོས་པར་
ཐལ༑ དེའི་མྱ་ངན་ལ་སྲིད་ཞིའི་རྒུད་བ་གཉིས་མི་འཇོག་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། རྩ་བར། ཤེས་པས་སྲིང་ལ་མི་གནས་ཤིང་།སྙིང་རྗེས་ཞི་ལ་མི་གནས་དང། །ཞེས་གསུངས་པ་མི་འཐད་བར་ཐལ། བྱང་སེམས་ཀྱི་མི་རྟག་སོགས་
རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་གཉིས་ནི་མཐའ་དེ་གཉིས་འགོག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་ཐོབ་པ་ལ་མཐའ་དེ་གཉིས་འགོག་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལས་

[060A]༄༅། །སྔར་བྱང་སེམས་ཀྱི་མཐོང་ལམ་དང་སྒོམ་ལམ་མཐའ་གཉིས་རྣམ་པར་དག་པའི་ལམ་དུ་བསྟན་པ་ན་མཐའ་གཉིས་འགོག་བྱེད་ཀྱི་ལག་རྗེས་མི་འདྲ་བ་གང་གིས་བྱེད་པ་ཡིན་སྙམ་པ་ལ། ཤེས་པས་སྲིད་ལ་མི་
གནས་ཤིང། །སྙིང་རྗེས་ཞི་ལ་མི་གནས་དང། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཉོན་སྒྲིབ་སྤངས་ཤིང་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་ཡོད་པས་ན་ལྷག་བཅས་དང་ཕུང་པོ་དོར་ནས་ཟད་པས་ལྷག་མེད་ཟེར་ན། འོ་ན་ལྷག་མེད་དགྲ་བཅོམ་
བའི་རྒྱུད་ལ་ཕུང་པོ་མེད་པར་ཐལ། ལྷག་མེད་ཀྱི་དོན་འཐད་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་རྒྱུད་ལ་ཕུང་པོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། དེའི་རྒྱུད་ལ་རྣམ་ཤེས་སོགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཞི་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཁྱོད་གང་ཟག་ཡིན་
པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མདོ་ལས། ཇི་ལྟར་ཡན་ལག་ཚོགས་རྣམས་ལ་།བརྟེན་ནས་ཤིང་རྟར་བརྗོད་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཕུང་པོ་རྣམས་བརྟེན་ནས། །ཀུན་རྫོབ་སེམས་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྡེ་བདུན་རྒྱན་
ལས་ཀྱང། སྐྱེས་བུ་ཡིན་ན་ཕུང་པོ་བཞི་འམ་ལྔའི་ཚོགས་པ་ཡིན་པར་འདོད་པའི་རང་ཉིད་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་དང་འགལ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ལང་གཤེགས་ལས་ཀྱང། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལུས་ཐོབ་ནས། །བསྐལ་བའི་
བར་ལ་དེ་མི་སད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ལྷག་མེད་པ་ལ་ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ལུས་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པ་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དཔལ་འཕྲེང་གི་མདོ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་རིག་པའི་བག་

[060B]རྒྱུན་ལས་བྱུང་བའི་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་གསུམ་འབྱུང་སྟེ་ཞེས་གསུངས་པའི་
ཕྱིར༑ ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཀུན་འབྱུང་མ་ལུས་པར་སྤངས་ཡང་སྡུག་བསྔལ་བདེན་བ་མ་སྤངས་པའི་མྱང་འདས་ལྷག་བཅས་དང་སྡུག་ཀུན་མ་ལུས་སྤངས་པའི་མྱང་འདས་ལྷག་མེད་མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་བ་དེ་གཉིས་མི་
འཐད་པར་ཐལ། ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་བ་གཉིས་ཀས་ཀུན་འབྱུང་མ་ལུས་བར་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་དག་གི་རྒྱུད་ལ་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་བཤད་དོན་གསལ་ལས། དགྲ་བཅོམ་པ་དག་ལ་སོ་སོ་སྩེ་བོའི་
གནས་སྐབས་ན་བྱས་པ་ཡང་སྲིད་བའི་ལས་དགེ་བའམ་མི་དགེ་བ་ངེས་པ་དག་ནི་མེད་བ་མིན་མོད་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་གིས་སྲིད་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་མི་ནུས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ། རྣམ་འགྲེལ་
ལས་ཀྱང། འདོད་ཆགས་བྲལ་བའི་གནས་བ་ནི། །བརྩེ་བའམ་ཡང་ན་ལས་ཀྱིས་མིན། །ཞེས་དང། སྲིད་པའི་སྲེད་ལས་རྣམ་བརྒལ་བའི་།ལས་གཞན་འཕེན་ནུས་མ་ཡིན་ཏེ། །ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཟད་ཕྱིར་རོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
ཁྱབ་སྟེ། ཐེག་པ་གོང་འོག་དུ་མར་དེ་ལ་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཡོད་པར་དུ་མས་བཤད་བའི་ཕྱིར། སྤྱད་འཇུག་ལས་ཀྱང། ཉོན་མོངས་མེད་ཀྱང་དེ་དག་ལ། །ལས་ཀྱི་ནུས་པ་མཐོང་བ་ཡིན། །ཞེས་དང་གསེར་ཕྲེང་ལས། གཞུང་གོང་འོག་་༄༅། །རྣམས་སུ་ཟག་བཅས་ཀྱི་ལས་ཡོད་པ་དུ་མ་ཞིག་བཤད་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཉོན་མོངས་སྤངས་ཀྱང་འཁོར་བར་འཆིང་བྱེད་ཀྱི་ལྷག་མ་ཡོད་པའི་ཆ་ནས་ལྷག་བཅས་མྱང་འདས་དང་
དེ་མེད་པའི་མྱང་འདས་ལྷག་མེད་མྱང་འདས་ཟེར། འོ་ན་འཁོར་བར་བ་ཅིང་བའི་ཕུང་པོ་ཡིན་ན། འཆིང་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡིན་ཕག་ཁྱབ་པར་ཐལ། ལྷག་བཅས་པ་ལ་འཁོར་བར་འཆིང་བྱེད་ཕུང་པོ་ལྔ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན་འགལ། འདོད་ན། འཁོར་
བར་འབྲེལ་བ་ཡིན་ན་འཁོར་བར་འབྲེལ་བྱེད་དམ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ལྷག་བཅས་པའི་གཟུགས་ཕུང་གིས་མ་དེས། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ལྷག་བཅས་དགྲ་བཅོམ་པའི་ཆུད་ལ་འཁོར་པར་འཆིང་
བྱེད་མེད་པར་ཐལ། དེས་ཉོན་མོངས་སྤངས་བའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། འཁོར་བར་འཆིང་བྱེད་ལ་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ལྷག་བཅས་ལྷག་མེད་ཀྱི་ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་
གཉིས་ཀའི་རྒྱུད་ཀྱི་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉན་ཐོས་སྡེ་བ་དང་སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས་ལ་ལྷག་མེད་པའི་རྒྱུད་ལ་མེད་ཀྱང་ཐལ་རང་ལུགས་ལ་དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྡུག་ཀུན་ཕྲ་རགས་གཉིས་གཉིས་བཞག་
པའི་ཕྱིར་དང། ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པས་འཁོར་བ་ཕྲ་རགས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་མ་རྒལ་བའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཕུང་པོ་དང། །དེ་རྒྱུ་ལོག་ཕྱིར་བདེ་བ་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེའི་གོང་གི་ཐོག་

[061B] ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ལ་གནས་པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་དང། ནས། ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམ་པ་འདི་བཞི་ཐོབ་པའི་གེགས་སུ་གྱུར་པ་འདི་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རྐྱེན་གྱི་མཚན་ཉིད་དང། རྒྱུའི་
མཚན་ཉིད་དང། འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་དང། འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འདིའི་ཕ་རོལ་འཁོར་བའི་ཕ་འགྲམ་དུ་བཤད་པའི་ཕྱིར། འདི་མ་གོན་མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་སྨྲས་ཀྱང་དོན་
གོ་བར་མ་མཐོང་ངོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་ནས་སྐུ་ཚེའི་འདུ་བྱེད་མ་བཏང་བའི་མྱང་འདས་དེ་ལྷག་བཅས་མྱང་འདས་དང། དེ་བཏང་པའི་མྱང་འདས་དེ་ལྷག་མེད་མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ཐེག་ཆེན་རིགས་དེས་
སངས་རྒྱས་མ་ཐག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་མྱང་འདས་ཆོས་ཅན། ལྷག་བཅས་མྱང་འདས་ཡིན་པར་ཐལ། དེའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟགས་ཁས། འདོད་མི་རིགས་པར་ཐལ། ལྷག་མེད་མྱང་འདས་རྒྱུད་ལྡན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྡུག་
ཀུན་ཕྲ་རགས་མ་ལུས་པ་སྤངས་པའི་མྱང་འདས་རྒྱུད་ལྡན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སངས་འཕགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ་བྱེ་སྨྲ་དང། མདོ་སྡེ་པ་དང། སེམས་ཙམ་པ་དང་རང་རྒྱུད་པ་དང། ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལྔ་ལས། དང་པོ་ནི། ཉོན་སྒྲིབ་
སྤངས་པའི་སོ་སོར་བརྟག་འགོག་དེ་མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་འདུ་བྱས་འདུ་མ་བྱས་གཉིས་ལས་འདུམ་བྱས་དང་མ་ཡིན་དགག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་དངོས་པོ་ཡིན་ཀྱང་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་མ་བྱས་པའི་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མཛོད་

[062A]༄༅། །ལས། འདུ་མ་བྱས་ཆོས་རྟག་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འདུ་མ་བྱས་རྫས་གྲུབ་བ་མ་དོན་བྱེད་ནུས་བ་གསུམ་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར། མཛོད་ལས། འདུ་མ་བྱས་རྣམས་གསུམ་ཡོད་སྟེ། །ནམ་མཁའ་དང་ནི་
འགོག་པ་གཉིས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་སྤྱི་མཚན་རྟག་པ་ཡིན་ཀྱང་རྫས་གྲུབ་མ་ཡིན་པས་གསུམ་བྱས་ལ། ཁ་ཅིག་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་བཞིར་ཡང་བཤད་དོ། །གཉིས་པ་ནི། མདོ་སྡེ་བའི་ལུགས་ལ་ཉོན་མོངས་སྤངས་
པའི་སོ་སོར་བརྟག་འགོག་དེ་མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདུ་མ་བྱས་དང་མེད་དགག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཀུན་བཏུས་ལས། ཕུང་པོ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་དང་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་བ་ནི་འགོག་པའོ། །ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སོ་སོར་བརྟག་འགོག་ཏུ་འདོད་པ་ཉན་ཐོས་སྡེ་བ་རྣམས་དང་གྲུབ་མཐའ་བཞིའི་ལུགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསེར་ཕྲེང་ལས། གཉིས་ཀས་ཀྱང་མྱང་འདས་གཉིས་ཀ་སོ་སོར་བརྟག་འགོག་ཏུ་འདོད་ཅིང། ཁྱད་བར་དུ་
བྱེ་སྨྲས་མ་ཡིན་དགག་གི་ངོ་བོ་དང། མདོ་སྡེ་པས་མེད་དགག་ཏུ་འདོད་པས་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས་ལ་ཉོན་སྒྲིབ་སྤངས་པའི་ཆོས་དབྱིངས་སོ་སོར་བརྟག་འགོག་དེ་མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་
ཉིད་ལ་དབྱེ་ན་ལྷག་བཅས་མྱང་འདས། ལྷག་མེད་དམྱང་འདས། མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་གསུམ། ཉོན་མོངས་སྤངས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པས་བསྐྱེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཙམ་ལྷག་མར་ལུས་པའི་སྐབས་ཀྱི་མྱང་འདས་དེ་ལྷག་

[062B] དེ་ལ་ཉན་རང་གཉིས་ཀའི་ལྷག་བཅས་མྱང་འདས་གཉིས་ཡོད། ཉོན་མོངས་སྤངས་པར་མ་ཟད་དེས་བསྐྱེད་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཡང་སྤངས་པའི་མྱང་འདས་དེ་ལྷག་མེད་མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་
ཉིད༑ དེ་ལ་ཐེག་པ་གསུམ་ཀའི་མྱང་འདས་གསུམ་ཡོད། སྲིད་བ་དང་ཞི་བ་གཉིས་ཀྱི་མཐའ་སྟེ་རྒུད་པའམ་དམན་པ་གཉིས་ལས་གྲོལ་བའི་མྱང་འདས་དེ་མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདིའི་དམན་པ་དེ་མྱ་ངན་
ལ་བྱེད་དགོས་སའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་རིགས་པ་ལས། མཐའ་ནི་ཟད་དང་འཇུག་ཆ་དང། །ཉེ་དང་ཕྱོགས་དང་སྨད་པ་ལ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྒྲིབ་གཉིས་སྤངས་བའི་མྱང་འདས་དེ་ཐེག་ཆེན་གྱི་མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་
ཏེ༑ འདིས་མྱང་འདས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་འདོད་ཅིང། ཉན་རང་གི་སྤངས་བྱ་འདྲ་བའི་ཕྱིར། གསེར་འཕྲེང་ལས། ངོ་བོ་ནི་བསྡུ་བར་ཆོས་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་དག་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་བཤད་ཅིང་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་པ་ནི་
དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པའི་ལུགས་ལ་ཡང་ཉོན་སྒྲིང་སྤངས་པའི་སོ་སོར་བརྟག་འགོག་དེ་མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། སོ་སོར་བརྟག་ཅེས་པས་གཉེན་པོ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་བྲལ་བར་བསྟན་སོ་སོར་བརྟག་མིན་གྱི་དེ་
གཅོད་པའི་ཕྱིར། དབྱེ་ན། ལྷག་བཅས་ཀྱི་དེ། ལྷག་མེད་ཀྱི་དེ། མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་གསུམ། ཉོན་སྒྲིབ་སྤངས་ཀྱང་སྔ་མའི་ལས་ཉོན་གྱིས་འཕངས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་ཙམ་དང་བཅས་པའི་སྐབས་ཀྱི་

[063A]༄༅། །མྱང་འདས་དེ་ལྷག་བཅས་མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། འདི་ལ་ཉན་རང་གི་དེ་གཉིས་ཡོད། ཤེས་སྒྲིབ་ཕྲ་རགས་གང་ཡང་མ་སྤངས་པར་ཉོན་སྒྲིབ་ཙམ་སྤངས་པའི་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཐེག་དམན་གྱི་མྱང་འདས་དེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་
མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དེ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལྷག་བཅས་ལྷག་མེད་ཀྱི་དེ་གཉིས་ཡོད། ཉོན་སྒྲིབ་དང་ཕྱི་རོལ་དོན་འཛིན་གྱི་རྟོག་བ་གཉིས་སྤངས་པའི་དམན་པའི་མྱང་འདས་དེ་རང་རྒྱལ་གྱི་མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། རང་རྒྱལ་གྱི་མྱང་འདས་
ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་བ་མ་གཏོགས་རང་སྡེ་གཞན་ལ་ཉན་ཐོས་དང་འདྲ་སྟེ་གཞན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སེམས་ཙམ་པ་དང་མཐུན། སྒྲིབ་གཉིས་སྤངས་པའི་མཐར་ཐུག་
གི་སོ་སོར་བརྟག་འགོག་དེ་ཐེག་ཆེན་མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། འདི་ནི་རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་པའི་བར་ཆད་སྤངས་ཚུལ་ཡིན། རྒྱུད་བླ་མ་ལྟར་ན་སྒྲིབ་གསུམ་མམ། སྒྲིབ་བཞི་སྤངས་པའི་མཐར་ཐུག་གི་དེ་དགོས་ཏེ། དེ་ནི་ཆོས་སྐུའི་ཡོན་
ཏན་བཞིའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་དོན་གཅིག་ལ་ལྡོག་པའི་བཤད་ཚུལ་ཡིན་ནོ། །ལྔ་བ་ནི། ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལ་འཇུག་ཤེས་ལ་ཡུལ་དྲུག་གང་རུང་དང་ངོས་ནས་གྲུབ་པར་སྣང་བའི་བློ་མངོན་གྱུར་བ་དང་བཅས་
པའི་མྱང་འདས་དེ་ལྷག་བཅས་མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་ན་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་རྗེས་ཐོབ་པའི་གྱུད་ཀྱི་ལྷག་བཅས་མྱང་འདས་གཉིས་ཡོད། འཇུག་ཤེས་དྲུག་གང་ལའང་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་བར་སྣང་བ་མེད་པའི་མཉམ་བཞག་

[063B]ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཐེག་དམན་གཉིས་ཀས་ཐོག་མར་ལྷག་མེད་མྱང་འདས་མངོན་དུ་བྱས་ནས་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་ལངས་པ་དང་དུས་མཚུངས་པར་ལྷག་བཅས་མྱང་འདས་མངོན་དུ་བྱས་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་བའི་འགྲེལ་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་དང། མདོ་ལས་ཀྱང། གང་སྡུག་བསྔལ་འདི་ངེས་པར་སྤངས་པ་མ་ལུས་པར་སྤངས་པ་ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་བརྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། ལྷག་བཅས་མྱང་
འདས་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ལྷག་མ་དང་བཅས་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ་ལྷག་བཅས་ཀྱི་དེའི་མཚན་ཉིད་འཐད་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ལོངས་སྤྲུལ་གྱི་སྐུ་གཉིས་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་ཀླུ་བྱང་གི་སྐུ་གསུམ་ལ་འཇུག་པ་
ལས༑ ཕུང་པོར་བཅས་པའི་མྱ་ངན་འདས། །ཐུབ་སྐུ་གཉིས་ལ་བཞག་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མཁྱབ་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱི་གཟུགས་སྐུ་དེ་ཁ་དོག་དབྱིབས་བཅས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་སྒྲིབ་གཉིས་སྒྲིབ་གསུམ་སྒྲིབ་བཞིའི་མྱ་ངན་དང་
བྲལ་བའི་གཞི་མཐུན་ཡིན་བས་དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། གསེར་འོད་ལས་ཀྱང། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། དེ་གཉིས་
ཆོས་ཅན། འདུམ་བྱས་ཡིན་པར་ཐལ། མྱང་འདས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། རྩ་ཤེ་ལས། མྱ་ངན་འདས་པ་འདུ་མ་བྱས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། འཕགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཁོ་ན་རེ། ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ་ཆོས་

[064A]༄༅། །ཅན༑ སོ་སོར་བརྟག་འགོག་ཡིན་པར་ཐལ། ལྷག་མེད་མྱང་འདས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཀླུ་བྱང་གིས། ཕུང་པོ་ཀུན་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་ཕུང་པོ་མེད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། སྒྲིབ་
གཉིས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཤིང་རང་གི་ངོ་བོ་ཕུང་པོ་ལྔའི་ལྟག་མ་མེད་བས་དེ་ལྟར་བཤད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ལ་འགོག་བདེན་གྱིས་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ་ཕུང་པོ་ཀུན་དང་བྲལ་བར་ཐལ། སྐུ་གསུམ་
ལ་འཇུག་པ་ལས། ཕུང་པོ་ཀུན་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་བ་འགྲིག་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཟག་མེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྟོབས་བཅུ་མི་འཇིགས་བ་བཞི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་་འདྲེས་པ་
བཅོ་བརྒྱད་དང་སོ་གཉིས་ཏེ། མཚན་སོ་གཉིས་དང་བཅས་པའི་སྟོབས་སོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི་དང་ལྡན་བའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། དང་པོའི་སྐུ་ནི་སྟོབས་ལ་སོགས། །བྲལ་བའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་དང་ལྡན། །ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། གཟུགས་མེད་རྟེན་ཅན་གྱི་དགྲ་བཅོམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་མྱང་འདས་ཆོས་ཅན། ལྷག་བཅས་མྱང་འདས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་ང་ཐལ། ལྷག་བཅས་མྱང་འདས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཟུགས་མེད་ཀྱི་རྟེན་
ལ་མྱང་འདས་གསང་ཐོབ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། མཛོད་ལས། ཐ་མ་ནི་གསུམ་དུའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེའི་རྒྱུད་ལ་ཚོར་བ་སྡུག་

[064B] འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་བྱས་ཚད་ཚོར་བ་ལ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་ཟད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ཡན་ཆད་ན་སྡུག་བསྔལ་དུ་མ་ཟད་ཚོར་བ་བདེ་བ་ཡང་སམ་
བསྡུས་མེད་པའི་ཕྱིར། མཛོད་ལས། འདི་ཡན་ཆད། བདེ་ཡིན་སྡུག་མིན་སྙོམས་གྱུར་བ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་ཆོས་ཅན། སྡུག་བསྔལ་དང་བཅས་པད་ཐལ། ཁྱབ་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་ན་
མ་ཁྱབ། འོ་ན་གཟུགས་མེད་ཁམས་ན་མིང་ཡོད་པར་ཐལ། དེ་ན་མིང་བཞིའི་ཕུང་པོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ན་ཕུང་པོ་ཕྱི་མ་བཞི་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ན་མིང་ཚིག་ཡི་གེ་གསུམ་མེད་པའི་ཕྱིར། འཁོར་གསུམ། དེ་ལ་ཁོ་ན་
རེ༑ མྱང་འདས་ལ་ལྷག་བཅས་མྱང་འདས་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཐེག་དམན་གང་ཟག་རྒྱུད་ཀྱི་མྱང་འདས་མི་ཡོང་བའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། དེས་ན་སངས་རྒྱས་མ་ཐོབ་པར། །མྱ་ངན་འདས་པ་མི་ཐོབ་སྟེ། །འོད་དང་འོད་ཟེར་སྤངས་ནས་
ནི༑ ༑ཉི་མ་བལྟ་བར་མི་ནུས་བཞིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། སངས་རྒྱས་མཐོབ་པར་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མི་ཐོབ་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེའི་ཐོགས་འགྲེལ་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོབ་
པར་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་མཚན་ཉིད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་རྟོགས་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་མི་འཐད་དེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཞེ་ཐག་པས་ཐེག་དམན་གྱིས་ཆགས་སོགས་སྤངས་

[065A]༄༅། །པའི་མྱང་འདས་མི་ཐོབ་པར་རང་གིས་བཟུང་བ་དང་གཞན་ལ་སྨྲས་ན་བྱང་སྔོམ་གཏོང་པའི་ཕྱིར། བསླབ་བཏུས་ལས་སློབ་བའི་ཐེག་བས་ཆགས་ལ་སོགས། །སྤོང་པར་འགྱུར་པ་མིན་ཞེས་འཛིན། །ཕ་རོལ་དག་
ཀྱང་འཛིན་འཇུག་དང། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཐལ་འགྱུར་པའི་ལུགས་དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུས་དྲངས་པའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་པའི་དགྲ་བཅོམ་རྒྱུད་ཀྱི་མྱང་འདས་ཆོས་ཅན། ལྷག་བཅས་མྱང་འདས་ཡིན་པར་ཐལ། ཡུལ་
དྲུག་གང་རུང་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པར་སྣང་བའི་བློ་མངོན་གྱུར་པ་དང་བཅས་པའི་མྱང་འདས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་དྲུག་གང་རུང་ལ་ཡུལ་དྲུག་གང་རུང་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པར་སྣང་བའི་བདེན་སྣང་དང་བཅས་པའི་མྱང་འདས་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱག་རྟགས་གྲུབ་སྟེ། བདེན་སྣང་གི་བློ་ལྐོག་གྱུར་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ལྷག་མེད་མྱང་འདས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མཉམ་བཞག་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཐར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ་
སྲོག་དབང་དང་མི་ལྡན་བའི་དགྲ་བཅོམ་ཡོད་པར་ཐལ། ཤི་བའི་གང་ཟག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འདས་པའི་གང་ཟག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འོན་ཤི་པའི་སངས་འཕགས་ཡོད་པར་ཐལ། འདས་པའི་སངས་འཕགས་ཡོད་པའི་
ཕྱིར༑ ཁྱབ་པ་ཁས། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སངས་རྒྱས་འཕགས་པས་བདུད་བཞི་བཅོམ་པའི་ཕྱིར། སྨྲས་པ། སྒྲིབ་གཉིས་སྒྲིབ་གསུམ་སྒྲིབ་བཞིའི་མྱ་ངན་གྱི། །དུག་ཚེར་མ་

[065B] །སྲིང་ཞིའི་རྒུད་པའི་མུན་བྲལ་ཕུན་ཚོགས་བཞིའི། །ཕྲིང་ད་ཕྱོགས་བཅུར་འཕྲོ་བའི་དཔག་བསམ་ཤིང། །རྨད་བྱུང་བསམ་པའི་རོ་བདའ་དེས་ལེགས་ཀྱི། །རིན་ཆེན་རྒྱན་དང་བདུད་རྩི་གོས་བཞོན་པ། །མ་ལུས་
འབྱུང་གནས་ཐེག་གསུམ་ཐར་འདོད་ཀྱི། །རྣམས་དབྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱས་རོལ་པ་རྨད། །ཅེས་པའང་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི།། །།།རྐང་པ་གསུམ་པའི་དོན་འཆད་པར། འགྲེལ་བ་ལས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཐུགས་སུ་
ཆུད་པ། ནས། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་མ་ལུས་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་བསྐོར་བར་མཛད་པ། ཞེས་བྱུང། སྦྱོར་བ་དང་མཐའ་དཔྱད་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། རྣམ་མཁྱེན་ཆོས་ཅན། ཚིག་རྐང་འདིས་རྟེན་ཐབས་དགོས་པ་འབྲས་བུ་བཞིས་བསྟོད་པ་ཡིན་
ཏེ༑ རྟེན་སྒོ་གསུམ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལས་བསྡམས་ཤིང། རྣལ་འབྱོར་ཅན་རྣམས་བཀས་མངའ་བསྒྱུར་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཐབས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་སྐྱེ་བ་མེད་བར་མངོན་དུ་བྱས་པའི་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་སྒོ་ནས་
དགོས་པ་གདུལ་བྱ་ཉོན་མོངས་ལ་སྤྱོད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་འདུལ་བའི་ཆེད་དུ། འབྲས་བུ་གཉེན་པོ་རང་རང་གི་བློ་དང་འཚམས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་འཁོར་ལོ་བརྗོད་བྱ་མ་ལུས་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པ་འདི་བསྐོར་བའི་
ཕྱིར༑ གཉིས་པ་མཐའ་དབྱད་པ་ལ། དགག་བཞག་སྤང་གསུམ་ལས་དང་པོ་ལ་ཆོས་འཁོར་ཀྱི་ངོ་བོ་དང། དབྱེ་བ་དང། སོ་སོའི་དོན་དང། ལུང་གི་ཆོས་འཁོར་བྱེ་བྲས་ཏུ་བཤད་བ་བཞི་ལས། དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རང་གི་མི་མཐུན་་༄༅། །ཕྱོགས་འཛོམས་ནུས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དེ་ཆོས་འཁོར་གྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། རྣམ་མཁྱེན་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྟོགས་པའི་ཆོས་འཁོར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མངོན་རྟོགས་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། རང་གི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རང་གི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་མ་ལུས་བ་བཅོམ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡུམ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་
ཅིག་ན་རེ། འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་རྒྱལ་གྱི་འཁོར་ལོ་དང་བྱེད་ལས་ཆོས་མཚུངས་པའི་རྣམ་དཀར་གྱི་ཡོན་ཏན་དེ་ཆོས་འཁོར་གྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ཆོས་འཁོར་ཡོད་ན་ཁྱོད་ཡོད་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། ཁྱོད་དེའི་མཚན་
ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། འཁོར་བསྒྱུར་མེད་པའི་ས་ཕྱོགས་ཆོས་ཅན། དེང་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། འཁོར་བསྒྱུར་གྱི་འཁོར་ལོ་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཆོས་ཅན་དེའི་
ཕྱིར། གཞན་ཡང་རྣམ་མཁྱེན་ཆོས་ཅན། རང་གི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལས་རྒྱལ་བྱེད་ཡིན་པར་ཐལ། ཆོས་འཁོར་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་བ་ཁས། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རང་གི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་མེད་པའི་ཕྱིར་བྱས་པ་ལ་ཁོ་ན་
རེ། མཚན་ཉིད་དེ་རུང་བར་ཐལ། རྣམ་བཤད་ལས། འཁོར་ལོ་དང་ཆོས་མཐུན་པའི་ཕྱིར་འཁོར་ལོ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་དེ་དང་མཚུངས་ཚུལ་ཙམ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་སངས་

[066B]གིས་བསྡུས་པའི་དམ་ཆོས་དེ་ཆོས་འཁོར་གྱི་མཚན་ཉིད། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀས་བསྡུས་བའི་དམ་ཆོས་དེ་ལུང་གི་ཆོས་འཁོར་གྱི་མཚན་ཉིད། ལམ་ཞུགས་ཀྱི་མངོན་རྟོགས་ཀྱིས་
བསྡུས་པའི་དམ་ཆོས་དེ་རྟོགས་པའི་ཆོས་འཁོར་གྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། འགྲེལ་བ་དོན་གསལ་ཆོས་ཅན། བཀའ་ཡིན་བར་ཐལ། ལུང་གི་ཆོས་འཁོར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་
སྟེ༑ ལྷའི་བུ་བློ་གྲོས་རབ་གནོན་གྱི་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་གཉིས་སུ་འདུ། །ལེགས་པར་གསུངས་དང་དེ་ཡི་དགོངས་འགྲེལ་བ། །དེ་ཡི་དབང་གིས་ཤཱཀྱའི་བསྟན་པ་ཡང། །འཇིག་རྟེན་
ཁམས་འདིར་ཡུན་རིང་གནས་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཅེས་པས་བསྐོར་བུའི་ལུང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅེས་བཤད་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། སློབ་དཔོན་སེང་གེ་བཟང་པོ་སངས་འཕགས་
ཡིན་པར་ཐལ། འགྲེལ་བ་དོན་གསལ་བཀའི་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ལམ་མ་ཞུགས་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་བའི་ཚད་མ་དང། ལྷག་བའི་བསླབ་པ་གསུམ་རེ་རེ་ནས་ཆོས་ཅན། ལམ་ཞུགས་ཀྱི་མངོན་རྟོགས་ཡིན་
བར་ཐལ། རྟོགས་པའི་ཆོས་འཁོར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྟོགས་པའི་བསྟན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཆོས་ཅན་གྱི་གྲུབ་ཅིང་ཁྱབ་སྟེ། དེ་དག་གདུལ་བྱ་དེའི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་བ་ནི་རྟོགས་པའི་ཆོས་འཁོར་གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་ལ་འཕོས་

[067A]༄༅། །ཚད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེར་གདུལ་བྱ་ཞུགས་བ་དེ་རྟོགས་པའི་བསྟན་པ་དང་རྟོགས་པའི་ཆོས་འཁོར་ལ་ཞུགས་བའི་ཚད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ལུང་ལ་དད་པས་ཐོས་སོགས་ཀྱིས་ཞུགས་ནས་སྨྲ་བ་དེ་འཛིན་
པའི་ཚད་དང། ལུང་དོན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་ནས་ལག་ལེན་བྱེད་པ་རྟོགས་བའི་བསྟན་བར་ཞུགས་ཤིང་འཛིན་པའི་ཚད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་ལས། སྟོན་པའི་དམ་ཆོས་རྣམ་གཉིས་ཏེ། །ལུང་དང་རྟོགས་
པའི་བདག་ཉིད་དོ། །དེ་འཛིན་བྱེད་པ་སྨྲ་བྱེད་དང། །སྒྲུབ་བར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྟོན་པའི་དམ་ཆོས་ཞེས་པའི་དམ་ཆོས་དེ་བསྐོར་བྱའི་ཆོས་འཁོར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སངས་རྒྱས་འདས་རྗེས་
སུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ཚུལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གཞི་བསྡུ་བ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་ཀུན་ཤེས་ཀོའུ་དའི་ནྱའི་རྒྱུད་ལ་ཀུན་ཤེས་པའི་ཆོས་ཉིད་དང་མཐུན་པར་བསྐོར་ལ་དེ་ཡང་གཞན་དག་ལ་མཐུན་པར་སྐོར་བར་
འགྱུར་བ་དང། དེ་དག་ཀྱང་གཞན་དག་ལ་མཐུན་པར་སྐོར་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་དེ་མཐུན་པར་བསྐོར་བའི་དོན་གྱིས་འཁོར་ལོ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། ཀུན་ཤེས་པའི་ཆོས་
ཉིད་དང་མཐུན་པར་བསྐོར་ཞེས་པས་ཀོའུ་དའི་ནྱ་ལ་མཐོང་ལམ་སྐྱེ་བར་བསྐོར་བ་དང། དེ་ཡང་སོགས་ཀྱིས་ལྷ་བརྒྱད་ཁྲི་དང་ལྔ་སྡེ་གཞན་ལ་བསྐོར་ཚུལ་དང། དེ་དག་ཀྱང་སོགས་ཀྱིས་གདུལ་བྱ་གཞན་དང་གཞན་ལ་རིམ་གྱིས་བསྐོར་

[067B] །དེ་སྐད་དུ་གསེར་འཕྲེང་ལས་ལུང་རྟོགས་ཀྱི་ཆོས་བཤད་པས་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་རྒྱུད་གཞན་ལ་འཕོ་བར་སྣང་བས་འཁོར་ལོ་ཞེས་དང། རྣམ་བཤད་ལས། དེ་ཡང་གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་ལ་རིམ་གྱིས་
འཕོ་བ་དང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་གཉིས་ལ་བཀའ་དང་ལམ་གང་རུང་གིས་མ་ཁྱབ་པར་ཐལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ལུང་རྟོགས་ཀྱི་དམ་ཆོས་གཉིས་ལ་ཆོས་འཁོར་གྱིས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས་
གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་ཀྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་བཅད་པའི་ཆེད་དུ་གསུངས་པའི་ལུང་དང་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ཆོས་ཇི་སྙེད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཡིན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལྟར་བཤད་པ་རྗེ་ཡབ་སྲས་ཀུན་གྱི་དགོངས་པ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསེར་འཕྲེང་ལས། ལུགས་དེ་དག་དོར་ལ། འདིར་ནི་ལུང་དང་རྟོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆོས་འཁོར་དུ་འདོད་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རོང་ཊིཀ་པ་ན་རེ། སྟོན་པའི་དམ་ཆོས་གང་ཞིག། རང་གི་
མི་མཐུན་ཕྱོགས་གཅོད་པར་བྱེད་པ་དེ་ཆོས་འཁོར་གྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། རྣམ་མཁྱེན་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། ཆོས་འཁོར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ཆོས་འཁོར་ཡིན་པར་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་ཀྱི་དགོངས་པ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར༑ མཛོད་རང་འགྲེལ་ལས། ཡང་ན་འཕགས་པའི་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་འཁོར་ལོ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་དང། གཞི་བསྡུ་བར་ཡང་མི་སློབ་ལམ་ཆོས་འཁོར་དུ་བཤད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རང་གི་མི་

[068A]༄༅། །མཐུན་ཕྱོགས་མེད་ངེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བ་བོའི་སེམས་ཅན་ཡོད་པར་ཐལ། ཀོའུ་དའི་ཉ་སོགས་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞི་བསྡུ་བ་ལས། དེ་དག་ཀྱང་གཞན་
དག་ལ་མཐུན་པར་བསྐོར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེའི་ཆོས་འཁོར་གདུལ་བྱ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསྐོར་བའི་འཁོར་ཚུལ་དང་འཕོ་ཚུལ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསེར་འཕྲེད་བཞིན་ནོ། །འདོད་མི་ནུས་ཏེ་
འཁོར་ལོ་བསྒྱུར་བ་བོ་གླིང་དེའི་དགྲ་ཐམས་ཅད་ལས་རྒྱལ་བ་ལྟར་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བ་པོ་ཡང་རང་གི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལས་རྒྱལ་བའི་རྣམ་མཁྱེན་མ་ཐོབ་པར་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་མི་ནུས། རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་ནས་ཆོས་
འཁོར་བསྐོར་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། མདོ་ལས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་མ་བགྱིས་པར་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་མི་ནུས་སོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྩ་བར། གང་དང་ཡང་དག་ལྡན་
པས་ཞེས་དང། མདོ་ལས་ཀྱང། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བ་ལ་ལྷ་སོགས་འགྲོ་བ་གཞན་གྱིས་མི་ནུས་པ་ཚངས་པའི་
འཁོར་ལོ་དང། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་མནན་པ་གཅིག་དགོས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཉི་ཁྲི་ལས། མི་འཇིགས་པ་ཐོབ་པའི་གནས་ཏེ། ཁྱུ་མཆོག་རླངས་པོ་ཆེའི་གནས་སུ་དམ་བཅའོ་།འཁོར་གྱི་ནང་དུ་སེང་

[068B]ཚངས་པའི་འཁོར་ལོ་འཇིག་རྟེན་ན་དགེ་སྦྱོང་ངམ། བྲམ་ཟེའམ། ལྷ་འམ། བདུད་དམ། ཚངས་པའམ། གཞན་སུས་ཀྱང་རུང་བས་ཆོས་དང་ལྡན་པར་འཇིག་རྟེན་དུ་བསྐོར་བ་མི་ནུས་པ། ཞེས་གསུངས་པའི་
ཕྱིར་དང། དགོངས་འགྲེལ་ལས་ཀྱང། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བ་སྔོན་ལྷར་གྱུར་བ་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཞན་ཡང། འགོག་བདེན་ཆོས་ཅན། མངོན་རྟོགས་ཡིན་པར་ཐལ། རྟོགས་པའི་ཆོས་འཁོར་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྟོགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་ཐོབ་བྱེད་ལམ་བདེན་དང་ཐོབ་བྱའི་འབྲས་བུ་འགོག་བདེན་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཀུན་བཏུས་ལས། རྟོགས་བའི་བསྟན་པ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དབྱེ་བས་འགོག་པ་དང་ལམ་
གྱི་བདེན་པ་དག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ་ལུང་གི་ཆོས་ཁོར་བསྐོར་བ་པོའི་སེམས་ཅན་ཡོད་པར་ཐལ། ལུང་གི་ཆོས་ཁོར་རྩོམ་པ་པོའི་སེམས་ཅན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ་དེས་ལུང་གི་ཚིག་བརྩམས་ཀྱང་བརྗོད་དོན་
འཇིག་རྟེན་དུ་བསྐོར་བ་བོ་སངས་རྒྱས་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་འཁོར་ཉན་རང་བྱང་སེམས་གང་ཡང་དེ་མ་ཡིན་པཨ་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་མཁྱེན་མཐོབ་པའི་ཕྱིར་དང། འགྲན་ཟླ་བྲལ་བའི་སྒོ་ནས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་དག་དང་དོན་དངོས་གནས་ལ་འདྲབ་དུ་མ་
མཐུན་སྣང་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། ལུང་གི་ཆོ་འཁོར་བསྐོར་བའི་ས་བརྒྱད་པ་བ་ཡོད་པར་ཐལ། འགྲེལ་བ་ལས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བ་དང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། མ་འོངས་པ་ན་ཆོས་འཁོར་

[069A]༄༅། །བསྐོར་བའི་སྦྱོར་བའི་ནུས་པ་འདི་ནས་ཐོབ་པར་བཤད་བཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ལམ་མ་ཞུགས་ཀྱི་སྙིང་རྗེ་རྟོགས་པའི་བསྟན་པ་ཡིན་པར་ཐལ། ལམ་མ་ཞུགས་ཀྱི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་རྟོགས་པའི་བསྟན་
བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། ལམ་མ་ཞུགས་ཀྱི་ལྷག་བསམ་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡིན་ཀྱང་སྙིང་རྗེ་ཙམ་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་ཕྱི་རོལ་བ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་བཏུས་ལས། ཕྱི་རོལ་པའམ་ཉན་ཐོས་སམ་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་རུང་དགེ་བའི་བསམ་གཏན་བཞི་ལ་བརྟེན་ནས་ཏད་མེད་པ་རྣམས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ལུང་གི་ཆོས་ཁོར་ལ། སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས། རང་རྒྱུད་པའི་ལུགས་ཐལ་འབྱུང་
བའི་ལུགས་བཤད་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཐམས་ཅད་འཁོར་ལོ་རིམ་པོ་གསུམ་དུ་མ་འདུས་ཟེར། ཁ་ཅིག་འཁོར་ལོ་རིམ་པ་གསུམ་དུ་འདུས་ཀྱང་འཁོར་ལོ་གསུམ་དུ་གྲངས་མ་དེས་ཟེར། དེ་གཉིས་
ཀ་མི་འཐད་པར་ཐལ། བཀའ་ཐམས་ཅད་འཁོར་ལོ་རིམ་པ་གསུམ་དུ་གྲངས་ངེས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བཀའ་ཐམས་ཅད་གསུངས་དུས་ཐོར་བུར་གསུངས་པ་བསྡུས་ན་འཁོར་ལོ་རིམ་པ་གསུམ་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ཐམས་
ཅད་དུས་དང་པོ་བར་བ་ཐམ་གསུམ་དུ་གསུངས་པའི་འཁོར་ལོ་གསུམ་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་རྗེ་ཡབ་སྲས་དང་སྟོན་པའི་དགོངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། །ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཐོར་བུ་ཐོར་བུར་གསུངས་པ་རྣམས་ཀྱི་

[069B] ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རིམ་པ་གསུམ་གྱི་མིང་གི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་དངོས་སུ་གསུངས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྒྱུད་སྡེ་སྤྱི་རྣམ་ལས། འཁོར་ལོ་གསུམ་ལས་དང་པོ་ནི་ཐེག་དམན་གྱི་སྡེ་
སྣོད་དང་གཞན་གཉིས་ཐེག་ཆེན་གྱི་སྡེ་སྣོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་བཀའ་ཐམས་ཅད་འཁོར་ལོ་གསུམ་དུ་གྲངས་ངེས་པར་ཐལ། བཀའ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་ན་དུས་དང་པོར་གསུངས་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་དང་
དུས་བར་བར་གསུངས་པའི་འཁོར་ལོ་བར་བ་དང། དུས་ཐ་མར་གསུངས་པའི་འཁོར་ལོ་ཐ་མ་གསུམ་དུ་གྲངས་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་གྲངས་དེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་གྲངས་ངེས་པར་དགོངས་འགྲེལ་དྲི་ཞུས་ཀྱིས་ཤུགས་ལ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དགོངས་འགྲེལ་
ལས༑ བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྣམ་གྲངས་དུ་མར་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་བཀའ་སྩལ། ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྣམ་གྲངས་དུ་མར་བདེན་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚོན་ཉིད་ཀྱང་བཀའ་སྩལ། ནས། རྣམ་གྲངས་དུ་མར་
ཁམས་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་བཀའ་སྩལ། ནས། ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མ་མཆིས་བ། ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་ཀྱང་བཀའ་སྩལ་ལགས་ན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་གྲངས་
དུ་མར་བཀའ་སྩལ་པས་ཐོར་བུར་གསུངས་ཚུལ་དང། དེས་འཁོར་ལོ་དང་པོ་བར་བ་གཉིས་ལ་དྲི་བ་དངོས་སུ་བསྟན་ནས་ཐ་མ་ཤུགས་ལ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། ཤུགས་ལ་གནས་པའི་དོན་དེ་ཉིད་དུས་ཀྱི་རིམ་པའི་སྒོ་

[070A]༄༅། །ནས་འཁོར་ལོ་གསུམ་དང་སྦྱར་པའི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་ན་དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་པས་ཁྱབ། དེ་བཞིན་དུ་བར་བ་དང་ཐ་མ་ལའང་ཁྱབ་ཟེར་ན་
སྟོན་པས་དུས་དང་པོར་ཝ་ར་ཎ་སིར་ལྔ་སྡེ་ལ་ཤམ་ཐབས་ཟླུམ་པོར་འགོ་བ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །ཞེས་པའི་མདོ་ཆོས་ཅན། དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་དངོས་བསྟན་གྱི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་པར་ཐལ། འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
དར་བྲལ། དུས་དང་པོར་གསུངས་པའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དུས་དང་པོར་གསུངས་པའི་མདོ་དེ་འཁོར་ལོ་དང་པོའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། དུས་དང་པོ་གསུངས་ཚད་ཀྱི་གསུང་རབ་ཐམས་
ཅད་ལ་མིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དྲི་ཞུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དྲི་བ་ཞུག་པ་ལྟར་དོགས་པ་མེད་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་དར་མི་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས་
དེའི་ཕྱིར་དུས་དང་པོར་བདེན་པ་བཞི་ལ་བརྩམས་ནས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་སོགས་སུ་གསུངས་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་དྲང་དོན་དུ་སྟོན་པ་ཡིན་གྱི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་དྲང་དོན་དུ་འགྲེལ་པའི་དོགས་
པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། བསླབ་བྱ་གསུངས་པ་ལ་འདིར་དགོས་པ་གཅོད་མི་དགོས་པ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཟབ་ཞི་སྤྲོས་བྲལ་འོད་གསལ་འདུས་མ་བྱས། །

[070B] །སུ་ལ་བསྟན་ཀྱང་གོ་བར་མི་ནུས་པས། །མི་སྨྲ་ནགས་ཀྱི་ཆིལ་དུ་གནས་བར་བྱ་།ཞེས་པའི་མདོ་ཆོས་ཅན། དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་དངོས་བསྟན་གྱི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་པར་
ཐལ། འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཚུལ་བསྟན་མ་ཐག་གསུངས་པའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། གྲུབ་དོན་གྱི་མདོ་ཚན་དང་པོའི་དངོས་བསྟན་གྱི་དེ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དྲང་དོན་གྱི་
མདོར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གྲུབ་དོན་གྱི་མདོ་ཚན་དང་པོ་ལ། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དེ་ཡང་བླ་ན་མཆིས་པ་སྐབས་མཆིས་པ། དྲང་བའི་དོན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེས་དོན་གྱི་མདོ་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཁྱད་ཆོས་ལྔ་ལྡན་ཀྱི་སྟོང་ཉིད་དངོས་སུ་སྟོན་པའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དུས་དང་པོར་ལུང་ལས། དགེ་སློང་དག་ཁུར་ཡོད་དོ། །ཁུར་ཁུར་བ་པོ་ཡོད་དོ། །ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་ཁུར་རོ། །ཁུར་ཁུར་བ་བོ་ནི་གང་ཟག་གོ་
ཞེས་བའི་མདོ་ཆོས་ཅན། དགོངས་འགྲེལ་ཚིག་ཟིན་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་པར་ཐལ། འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་སྡེ་བསྟན་བར་ཞུགས་ཟིན་དང་གཞན་སྡེ་ཁ་ཅིག་བསྟན་པ་ལ་གཞུག་པའི་ཆེད་དུ་གསུངས་པའི་
འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། གཞུག་པ་ལ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་ནི། རང་སྡེ་དང་གཞན་སྡེ་ཁ་ཅིག་རྗེས་སུ་བཟུང་བའི་ཆེད་དུ་གང་ཟག་གི་བདག་ཡོད་བར་གསུངས་བ་ལྟ་བུའོ་།ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན།་༄༅། །དྲི་ཞུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དགག་བྱ་རང་འཇིག་རྟོག་པའི་ཞེན་གཞིན་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པ་ལམ་བརྩམས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེར་མ་བརྩམས་པ་ལ་དོགས་པ་
མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་སོགས་སུ་གསུངས་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་དྲང་དོན་དུ་སྟོན་པ་ཡིན་གྱི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། བདེན་བཞིའི་ཆོས་འཁོར་གྱི་མདོ་ལས་
སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ་ཤེས་པར་བྱར་མེད་ཅེས་པའི་མདོ་ཆོས་ཅན། དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་དེར་ཐལ། འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་དུས་དང་པོས་གྲུབ། འདོད་ན། དྲང་དོན་གྱི་མདོ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་
པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྒྲ་ཇི་བཞིན་པའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་དངོས་སུ་སྟོན་པའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། དང་པོར་ཝ་ར་ཎ་སིར་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་གསུངས་
ཤིང༑ ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་མི་རྟག་སོགས་བཅུ་དྲུག་དངོས་སུ་སྟོན་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཆ་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། ཐལ་འགྱུར་བའི་སྐབས་ཀྱི་རྣམ་བཤད་ལས་མི་རྟག་སོགས་སྟོན་པའི་
འཁོར་ལོ་དང་པོ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཕྱི་དོན་ཡོད་པར་སྟོན་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། དེས་དེ་ཉིད་དོན་བཏང་སྙོམས་ཅན། །གླང་ཆེན་གཟིགས་

[071B] །འཇིག་རྟེན་ཐུགས་ནི་འབའ་ཞིག་གིས་།ཕྱི་རོལ་སྤྱོད་ལ་འཇུག་པར་མཛད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དྲི་ཞུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་འདོད་ན། གཟུགས་ནས་
བྱང་ཕྱོགས་པར་གང་རུང་རང་འཛིན་རྟོག་པའི་ཞེན་གཞིར་རང་མཚན་གྱིས་གྲུབ་པར་སྟོན་པའི་མདོ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཕྱི་དོན་ཡོད་པར་སྟོན་པའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། དྲང་དེས་ཇི་ལྟར་འབྱེད་
ཀྱི་སྐབས་སུ་དང་པོར་ཕྱི་དོན་སྟོན་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་དྲང་དོན་དང། དེ་རྗེས་རང་འཛིན་རྟོག་པའི་ཞེན་གཞིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་སྟོན་བའི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་དྲང་དོན་དུ་བཤད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་
ལས༑ འཁོར་ལོ་དང་པོ་ལས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་གཟུང་འཛིན་གཉིས་གསུངས་པ་དྲང་དོན་དུ། ནས། ཕྱི་རོལ་འགོག་པའི་རིགས་པ་རྣམས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། ཆོས་
རྣམས་ལ་ངོ་བོ་དང། ནས། དེ་གཉིས་ལ་མ་ཕྱེ་བར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་བར་གསུངས་པ་ཡང་དྲང་དོན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཡུམ་བར་བ་ལས། གང་ཡང་དག་པའི་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་ཞུགས་པ་དེ་དག་ནི། བླ་ན་
མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་མཐུ་མེད་དོ། །ཞེས་པའི་མདོ་ཆོས་ཅན། དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་དངོས་བསྟན་གྱི་འཁོར་ལོ་བར་བ་ཡིན་བར་ཐལ། འཁོར་ལོ་བར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡུམ་

[072A]༄༅། །ཀྱི་མདོ་ཚིག་ཡིན་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བརྗོད་བྱ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་སོགས་ལྔ་པོ་གང་རུང་ལ་བརྩམས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གྲུབ་དོན་གྱི་མདོ་ཚན་བར་བ་ལས། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་
མཆིས་པ་ཉིད་ལས་བརྩམས་ནས། སྐྱེ་བ་མ་མཆིས་བ་དང། འགག་བ་མ་མཆིས་པ་དང། གཟོད་མ་ནས་ཞིབ་དང། རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་ལ་བརྩམས་ནས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་
དྲང་དོན་གྱི་མདོ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་མཐར་ཐུག་ལེག་པ་གསུམ་དུ་གྲུབ་པར་སྟོན་པའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་ཡང། ལམ་ཤེས་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་ལ་ནི། །ཞེས་པའི་བཤད་བྱའི་ཡུམ་བར་བ་
ལས༑ གཟུགས་ནི་མི་རྟག་བ་ཉིད་དུ་ཡིད་ལ་བྱའོ། །སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་དུ་ཡིད་ལ་བྱའོ། །ཞེས་བའི་མདོ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཤེར་མདོའི་གཞུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་དྲང་དོན་གྱི་མདོ་ཡིན་པར་
ཐལ༑ འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གྲུབ་དོན་གྱི་མདོ་ཚན་གཉིས་པ་ལས། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དེ་ཡང་བླ་ན་མཆིས་པ། ནས་རྩོད་པའི་གཞིའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་ལགས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ་
ངེས་དོན་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པའི་མདོ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བདེན་བཞིའི་ཁྱད་ཆོས་མི་རྟག་སོགས་སྟོན་པའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་སླ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་འདྲ་ལ་ཞལ་མི་གསལ་བས་རྩོད་དོགས་ཀྱང་མེད་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་སོགས་ལ་

[072B] ཁྱབ་སྟེ། དགོངས་འགྲེལ་གྱི་འཁོར་ལོ་བར་བ་ལ་དེ་འདྲ་དགོས་བའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས་དེ་བཞིན་དུ་གཉིས་པ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་སོགས་སུ་གསུངས་པ་ལ་བྱའི། ནས། དགོས་པ་མེད་
པས་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ཕྱིན་དྲུག་སྟོན་བའི་འཁོར་ལོ་བར་པ་དང། སེམས་བསྐྱེད་སྟོན་བའི་དེ་སོགས་འཕེན་སླ། གཞན་ཡང། སྟོན་པ་འདའ་ཚུལ་སྟོན་ཁར་གསུངས་པའི་འདུལ་བ་མདོར་བསྡུས་རུང་མཐུན་དུ་གྲགས་པ་
ཆོས་ཅན། དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་བའི་འཁོར་ལོ་ཐ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འཁོར་ལོ་ཐ་མ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དུས་ཐ་མར་གསུངས་པའི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་ལ་བདེན་པར་ཡོད་མེད་ལེགས་པར་ཕྱེ་ནས་
གསུངས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གྲུབ་དོན་གྱི་མདོ་ཚན་གསུམ་པ་ལས། ལེགས་པར་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་ལོ་གསུམ་པ་སྐོར་ཏེ། ནས། ངེས་པའི་དོན་ལགས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་
ནུས་ཏེ། འདུལ་བའི་བསླབ་བྱ་ཙམ་སྟོན་པའི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། འཁོར་ལོ་གསུམ་པ་དེས་དོན་དུ་བཤད་པ་ཡང་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་ལེགས་པར་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་རྣམས་ཡིན་གྱི། ཐམས་ཅད་མིན་པ་
ནི༑ ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་མདོ་ཆོས་ཅན། དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་འཁོར་ལོ་ཐམ་ཡིན་པར་ཐལ། འཁོར་ལོ་ཐ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་རྒྱུད་བླ་མའི་བཤད་བྱའི་མདོ་

[073A]༄༅། །བཞིའི་ནང་གི་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་སླ། ཁྱབ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ཞེས་པའི་བླ་མའི་དོན་ཕྱི་མ་ལ་བྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། སླར་ཡང་བླ་མའི་རྒྱུད་འདིར་ནི་ཞེས་དང། དེའི་དར་ཊཱིཀ་ལས། སླར་
ཡང་བླ་མའི་རྒྱུད་འཁོར་ལོ་གསུམ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་མདོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། གཞན་དབང་ཡོངས་གྲུབ་བདེན་གྲུབ་ཏུ་སྟོན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་
མི་ནུས་ཏེ། ས་སྡེ་ལྔ་སྡོམ་གཉིས་དང་པྲ་ཀ་ར་ཎ་སྡེ་བརྒྱད་དང་རྣམ་བཤད་རིགས་པ་གང་དུ་ཡང་མདོ་དེས་བདེན་གྲུབ་སྟོན་པར་དྲངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང། ཐོགས་འགྲེལ་གྱིས་བདེན་མེད་བསྟན་ཚུལ་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་
རྣམ་བཤད་ལས་ཀྱང། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་པས་སྟོང་ཞིང་དྲི་མ་གློ་བུར་བ་ཡིན་པ་དང། མཐར་ཐུག་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་བསྟན་པར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མས་ལེགས་པར་སྒྲུབ་པས་དོ་དག་གི་དོན་གཅིག་ཡིན་མིན་བསམ་
པར་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དྲི་ཞུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་ན་བརྗོད་བྱ་བདེན་བཞི་ལ་བརྩམས་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། རྒྱལ་པོ་ལ་གདམས་པའི་མདོ་ལས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་གཟུགས་
ལ་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡོད། འཇིག་པ་ཡང་ཡོད། དེའི་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ཡང་ཤེས་བར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་དང་འདུ་བྱེད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡོད། འཇིག་པ་ཡང་ཡོད་དེའི་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་

[073B] །ཞེས་པའི་མདོ་ཆོས་ཅན། བདེན་བཞི་ལ་བརྩམས་པར་ཐལ། དྲི་ཞུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དྲི་ཞུས་ཀྱི་མདོ་ལས། ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་བཀའ་སྩལ། ཞེས་པའི་དངོས་
བསྟན་གྱི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་དངོས་བསྟན་གྱི་དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། དྲི་ཞུས་ཀྱི་མདོ་ལས། ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་དང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་
དང༑ ཟས་རྣམས་ཀྱི་བར་ཡང་བཀའ་སྩལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྣམ་གྲངས་དུ་མར་བདེན་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་བཀའ་སྩལ། ཞེས་ཕུང་པོ་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་རྟེན་འབྲེལ་དང་ཟས་བཞི་དང་བདེན་པ་བཞི་ལ་སོ་
སོར་དྲི་བ་ཞུས་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དྲི་ཞུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ལ་བདེན་བཞི་ལ་བརྩམས་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་དེ་ལྔར་མ་ཟད་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་དང་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་བར་ལ་རང་འཛིན་རྟོག་པའི་ཞེན་གཞིར་རང་མཚན་
གྱི་གྲུབ་པར་སྟོན་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོའི་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དྲི་ཞུས་ཀྱི་མདོ་ལས། རྣམ་གྲངས་དུ་མར་ཁམས་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་བཀའ་སྩལ། ཞེས་དང། རྣམ་གྲངས་དུ་མར་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་
ཀྱང་བཀའ་སྩལ། ནས། དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་རྣམས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་རྣམས་དང། ནས། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱང་པའི་བར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་བཀའ་སྩལ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་དག་གཞན་

[074A]༄༅། །དུ་བཤད་ཟིན་བསམ་སྤྲོས། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་གསུམ་དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་འཁོར་ལོ་བར་བ་ཡིན་པར་ཐལ། རྣམ་བཤད་ལས། འཁོར་ལོ་གཉིས་པའི་མཚན་གཞི་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་མདོ་
རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་གསུམ་དྲང་བའི་དོན་དུ་འཆད་ཚུལ་ནི། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེའི་ནང་གི་དགག་བྱ་ལ་དོན་དམ་གྱི་ཁྱད་པར་དངོས་སུམ་སྦྱར་བའི་མདོ་དག་དྲང་དོན་དུ་བཤད་ཅེས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་
འདྲའི་མདོ་འཁོར་ལོ་གཉིས་པའི་མཚན་གཞིར་འཇོག་ཚུལ་ལ་དབུ་སེམས་གཉིས་མཐུན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། དབུ་སེམས་ཀྱི་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡུམ་གྱི་མདོ་དྲང་ངེས་ཀྱི་ཁྱད་བར་མི་འདྲ་ཡང་འདིར་བཤད་པའི་འཁོར་
ལོ་གཉིས་བའི་མཚན་གཞིར་བཞེད་པ་ལ་ནི་འདྲའོ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། དེའི་གོང་ན་ངེས་དོན་གྱི་མདོ་གཞན་ཡོད་པར་ཐལ། གྲུབ་དོན་གྱི་མདོ་ལས། བླ་ན་མཆིས་པ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་
ཏེ༑ དེ་མདོ་ཀུན་གྱི་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡིན་པ་གླེང་གཞི་དང་ཡོངས་གཏད་སོགས་ཀྱིས་བཤད་པར་དབུ་སེམས་ཀུན་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། དྲང་བའི་དོན་ཡིན་ཡང། ནས། མདོ་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་
གཙོ་བོ་ཡིན་ཞིང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཆོས་འཁོར་བསྐོར་ཚུལ་ལ་བོད་སྔ་མ་དག་འཁོར་ལོ་གསུམ་རིམ་ཅན་ཁོ་ནར་འདོད་དེ། མཆིམས་ཆེན་པོས་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ལོ་བདུན་དང། བར་བ་ལོ་ཉེར་བདུན་དང། ཐ་མ་

[074B] མཁས་པ་ཆག་ནི། དང་པོ་ལོ་བདུན་ལ་ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱིས་མཚང་བ་དང། བར་བ་སོ་གཅིག་དང། ཐ་མ་བདུན་ནས་དགུ་ཟེར། ཡང་ཁ་ཅིག་དང་པོ་ལོ་དྲུག་ཟླ་བ་དྲུག་དང། བར་བ་ལོ་བཅུ་གཉིས་དང། ཐམ་
ལོ་ཉེར་དྲུག་གམ་ཉེར་བརྒྱད་ཟེར། ཁྲོ་ལོས་བར་བ་ལོ་སུམ་ཅུ་དང། ཐ་མ་བཅུ་གཉིས་གསུངས་པས་ལྷག་མ་དང་པོའི་དུས་སུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་དང། དེ་ཡང་དགོངས་རོང། འགྲེལ་གྱི་འཁོར་ལོ་གསུམ་གྱི་ངོས་འཛིན་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར། དེ་
དག་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་བའི་དོགས་བ་དེ་ལ་མེད་ལ། ཐུན་མོང་གི་དབང་དུ་བྱས་ཀྱང་ཆེས་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། བདེན་བཞིའི་ཆོས་འཁོར་ཡང་སངས་རྒྱས་ཚུལ་ནས་འདའ་ཚུལ་བར་དུ་བསྟན་བར་ལུང་སྡེ་བཞི་
ན་སྙོན་མེད་དུ་བཤད་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེས་ན་ལོ་བདུན་ནམ་དྲུག་སོགས་ཤིན་ཏུ་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར། གོང་གི་རྟགས་གྲུབ་སྟེ་དེའི་བར་དུ་བདེན་བཞིའི་ཆོས་འཁོར་གྱིས་འདུལ་དགོས་པའི་གདུལ་བྱ་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་
སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཆོས་གསུངས་པ་གདུལ་བྱའི་དབང་གིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལང་གཤེགས་ལས། ཇི་ལྟར་ནད་པ་ན་བ་ལ། །སྨན་བས་སྨན་ནི་སྟེར་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་ལ། །ཇི་ཙམ་བཟོད་པའི་ཆོས་བསྟན་ཏོ། །ཞེས་
དང་རིམ་རིན་ཆེན་འཕྲེང་བ་ལས། བརྡའ་སྤྱོད་པ་དག་ཇི་ལྟ་བུར། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འཁོར་ལོ་བར་མཐའ་གཉིས་གསུངས་ཚུལ་དེ་ཡང་ནང་འགལ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱེད་ཅག་མདོ་སྡེ་ས་བཅུ་པ་འཁོར་ལོ་ཐ་མར་འདོད་ཅིང་སངས་

[075A]༄༅། །རྒྱས་པའི་ཚུལ་བསྟན་ནས། བདུན་ཕྲག་བདུན་ཚུན་ཆད་དུ་གསུངས་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར། འོ་ན། འཁོར་ལོ་བར་ཕ་ནམ་གསུངས་ཤེན། ཐུན་མོང་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོ་བུ་དང། མཁས་
གྲུབ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དང། སྡོན་གྱི་མཁས་བ་འཇམ་གསར་བ་གསུམ་རྗེས་འབྲངས་དང་བཅས་པས་སངས་རྒྱས་པའི་ཕྱི་དེ་ལོ་གསུངས་པ་བཞེད་དེ། སངས་རྒྱས་ས་ག་ཟླ་བའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ལ་སངས་རྒྱ་ཚུལ་བསྟན་ནས་བཅུ་གཉིས་
པ་ནག་པ་ཟླ་བ་ལ་དཔལ་ལྡན་འབྲས་སྤུངས་སུ་དུས་འཁོར་རྩ་རྒྱུད་གསུངས། དེ་དང་དུས་མཉམ་དུ་བྱ་རྒོད་ཕུང་པོའི་རིང་ཤེར་ཕྱིན་གསུངས་པར་བཞེད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དུས་འཁོར་འགྲེལ་ཆེན་ལས། ས་ག་ཟླ་བའི་ཚེས་བཅོ་
ལྔའི་ཉིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ཞིང། ཐེག་པ་གསུ་སྟོན་པར་མཛད་དེ་བཅུ་གཉིས་པ་ནག་པ་ཉལ་ཤྲི་དྷ་ནྱ་ཀ་ཊ་ཀར་ཆོས་དབྱིངས་གསུང་གི་དབང་ཕྱུག་གི་
དཀྱིལ་འཁོར་གསུངས་སོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དུས་འཁོར་རྩ་རྒྱུད་ལས། སྟོན་པས་བྱ་རྒོད་ཕུང་པོ་རུ་།ཆོས་བསྟན་དཔལ་ལྡན་འབྲས་སྤྲུངས་སུ། །ཞེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་ཚུལ་བཞིན། །དེ་བཞིན་གསང་
སྔགས་ཚུལ་རབ་གསུངས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་ལ་རང་ཕྱོགས་ཀྱིས་ག་ཟླ་བ་མར་ངོ་སྔོན་འགྲོ་ཅན་གྱི་ལོ་མགོ་འཛིན་པའི་བཤད་ཚུལ་མང་མོད་ཀྱང་མ་སྤྲོས། ཡང་དེ་ལ་མ་སྦྱངས་པའི་སྙིང་ཁམས་ཅན་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཕྱི་དེ་

[075B] ཤེར་ཕྱིན་སླེང་གཞི་དང་ཡོངས་གཏད་ཀྱི་ལེའུ་དང་ཀུན་དགའ་བོ་མེད་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཟེར་བ་ལ། ཕྱོགས་རེའི་མིག་ཅན་བློ་ལྡན་རྣམས་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་བྱེད་དོ། །འདིར་དོགས་པ་ཆུང་ཡང་
སྤྱིར་མཁོ་བས། འོ་ན། ཁྱོད་ལ་འྡུལུ་བ་དང་མདོ་སྡེ་ད་ལྟ་བསྡུས་རྗེས་ཀྱི་འདི་ལྟར་གོ་རིམ་དང་ཚིག་ཀུན་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་མ་ཐག་ནས་ཡོད་པར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱི་དོགས་པ་དེ་སྐྱེ་རིགས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ལྔ་སྡེ་ལ་ཤམ་ཐབས་
བར་བགོ་བ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །ཞེས་པའི་མདོ་དང། ཆོས་གོས་ཟླུམ་པོར་བགོ་བར་བསླབ་པའི་མདོ་གཉིས་རྩ་བཞི་དང་ལྷས་མ་སོགས་ཀྱི་སྔོན་བསྙེན་རྫོགས་བཅུའི་རང་བྱུང་གི་རྗེས་ཚུར་ཤོག་གི་སྔོན་ལམ་བྱུང་བར་ཐལ། ལུང་གི་གོ་
རིམ་གསུངས་རིམ་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། རྟགས་ཁྱབ་ཕྲན་ཚེགས་ཀྱིས་གྲུབ་བོ། །འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་གཉིས་སྡེ་ལྔའི་ཉེས་བྱས་ཀྱི་སྐབས་སུ་བསྡུ་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་མདོ་ལའང་འཕེན་ནོ། །གཞན་ཡང་སྟོན་པ་
སངས་རྒྱས་ཚུལ་བསྟན་ནས་ཞག་ཞེ་དགུའི་བར་ཆོས་མ་གསུངས་པར་ཐལ། འཁོར་ལོ་དང་པོ་ལོ་བདུན་དང་བར་བ་ཉེར་བདུན་སོགས་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། གདུལ་བྱ་ལ་ཆོས་མི་སྟོན་པའི་མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུ་ཡོད་པར་ཐལ་
འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ལྷའི་རྔ་བཞིན་དུས་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་ཆོས་སྟོན་ཀྱང། རང་རང་གི་སྐལ་བས་ཐོས་མི་ཐོས་འབྱུང་བ་ཙམ་ཡིན་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ལྷ་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཡང་ནས་ཡང། །ཆོས་ཀྱི་རྔས་ནི་༄༅། །བསྐུལ་བྱེད་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཁྱབ་བདག་འབད་སོགས་དང་།བྲལ་ཡང་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ། །སངས་རྒྱས་གསུང་གིས་ཁྱབ་མཛད་དེ། །སྐལ་ལྡན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་
གཞན་ཡང། ཁྱེད་ཅག་གི་འཁོར་ལོ་གསུམ་གྱི་འདོད་ཚུལ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་སྟོན་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་དེ་ལྟར་བྱས་པ་དང་བསྐལ་བཟང་ལས་འཁོར་འདུས་བ་དང་པོ་སོགས་བཤད་པ་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས་མ་བཞག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་
དྲི་ཞུས་ཀྱིས་ཀྱང་བརྗོད་བྱ་མི་འདྲ་བ་ལ་དྲི་བ་ཞུས་ཤིང་གྲུབ་དོན་དུའང་བརྗོད་བྱ་མི་འདྲ་བ་གསུམ་བཤད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དྲི་ཞུས་ཀྱི་མདོ་ལས། ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་བཀའ་སྩལ། ནས། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་
ཉིད་མ་མཆིས་པའང་ལམ་བརྩམས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། གྲུབ་དོན་གྱི་མདོ་ལས། འཕགས་པའི་བདོན་པ་བཞིའི་རྣམས་བསྟན་པས། ཞེས་དང། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་མཆིས་པ་ཉིད་ལས་བརྩམས་
ནས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨོས་པའི་རྣམ་པས། ཞེས་དང། ལེགས་པར་རྣམ་པར་ཕྱ་བ་དང་ལྡན་པ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། འདི་སྐད་དུ་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། དགོངས་འགྲེལ་ལས་འཁོར་ལོ་རིམ་པ་གསུམ་གསུངས་པ་ནི། འཁོར་
གྱི་འདུ་ཐབས་དང། སྟོན་བའི་སྐུ་ཚེའི་ཚིགས་ལ་སོགས་བས་འཇོག་པ་མིན་གྱི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་དགོངས་འགྲེལ་གྱི་ཚིག་ཟིན་ལྟར་བྱེད་པ་དང། འཁོར་ལོ་གསུམ་ཅིག་ཅར་དུ་གསུངས་པར་འདོད་པ་མི་འཐད་བར་ཐལ་

[076B]མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་ཅིག་ཅར་གང་ཞིག་ཐུན་མོང་དང་མང་བ་གཙོ་བོར་བྱས་ན་འཁོར་ལོ་གསུམ་དང་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་རིམ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དུས་གཅིག་
ཏུ་འཁོར་ཚོགས་ཐབས་གཅིག་ལའང་རང་རང་གི་སྐལ་བ་བཞིན་ཆོས་གསུངས་བ་མི་འདྲ་བ་སོ་སོ་དང། མཛད་བ་གང་གིས་འདུལ་སོ་སོར་མཐོང་བའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུལ་ལ་འཇུག་པའི་མདོ་
ལས༑ དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་ལ་འཁོར་འདི་ཉིད་ཀྱི་ནང་ན་ཁ་ཅིག་གིས་ནི་རབ་ཏུ་བྱུང་བར་མངོན་པར་ཕྱོགས་ཤིང་ཁྱིམ་ནས་མངོན་པར་འབྱུང་བར་ཤེས་སོ། །ཁ་ཅིག་གིས་ནི་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་དཀའ་བ་སྤྱོད་པར་ཤེས་སོ། །ཁ་ཅིག་
གིས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་གཤེགས་པར་ཤེས་སོ། །ཞེས་དང། གསུངས་ཚུལ་ཡང་མདོ་དེ་ཉིད་ལས། ཁ་ཅིག་གིས་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་ལ་སྦྱིན་པའི་གཏམ་སྟོན་པར་ཤེས་སོ། །ཁ་ཅིག་གིས་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་
བདག་ཅག་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་གཏམ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ལས་ཀྱང་དེ་ལྟར་བཤད་ལ། འཇུག་འགྲེལ་ལས་ཀྱང། སྐུ་གཅིག་ལ་ཅིག་ཅར་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་སྟོན་པ་ལྟ་ཞོག་གི་
འོན་ཀྱང་ཉིད་སྤྱོད་པ་ཀུན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཡིན་པས་ཐུན་མོང་ལྟར་བཤད་ན་སྐུར་འདེབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང། བློར་ཤོད་དཀའ་ཡང་མོས་ཐེབས་རེ་ལ་ཕན་ཡོན་མཐའ་མེད་པའི་ཕྱིར་

[077A]༄༅། །འཇུག་པ་ལས། འོན་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱི་གསང་བ་འདི་ནི་བསྙད་བགྱི་མ་ལགས་སོ། །ཞེས་དང། རང་འགྲེལ་ལས། འདི་ནི་སྔོན་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་བསགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལྷག་པར་མོས་པར་བྱ་དཀའ་བའི་ཕྱིར་
ན་བསྙད་པར་བགྱི་བ་མིན་ཏེ། འགའ་ཞིག་ཏུ་དེ་ལ་ལྷག་པར་མོས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་བསོད་ནམས་གཞལ་དུ་མེད་པ་བསགས་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཤད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ་དྲང་ངེས་རྣམ་འབྱེད་
ལས༑ ཤུགས་ལ་གནས་པའི་དོན་དེ་ཉིད་དུས་ཀྱི་རིམ་པའི་སྒོ་ནས་ཞེས་དང། མདོ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དང་པོར་ཡུལ་ཝར་ཎ་སིར་ཞེས་དང། ལུང་ལས། ཉི་ཤུ་རྩ་དགུ་ཁབ་ཏུ་བཞུགས། །ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་སྟོན་པས་ཁྱི་པའི་མཛད་པ་དང་རབ་བྱུང་གི་མཛད་པ་གཉིས་ཅིག་ཅར་མཛད་པར་ཐལ། མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་ཅིག་ཅར་མཛད་པ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཁྱིམ་པ་དང་རབ་
བྱུང་གི་གཞི་མཐུན་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་ཙམ་མཛད་པ་ཡིན་གྱི། ཁྱིམ་པ་དངོས་གནས་དང་རབ་བྱུང་གསར་དུ་བྱས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དམ་པ་ཏོག་དཀར་དུས་ནས་དགེ་སློང་དང་མཆོག་
སྤྲུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དམ་པ་ཏོག་དཀར་མ་གཤེགས་བཞིན་དུ་ཤཱཀྱའི་རིགས་སུ་འཁྲུངས་ཚུལ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་རྣལ་མ་ཡིན་ན། མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་སྟོན་པའི་སངས་འཕགས་གཅིག་མེད་དགོས་

[077B] རྣམ་བཤད་རིགས་པ་ལས། བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་བླ་ན་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བར་སྤྲུལ་བ་ཙམ་ཞིག་ཡིན་པར་བསྟན་པ་དེ་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེན། ཞེས་དང། དེའི་འགྲེལ་པར། བཅོམ་ལྡན་འདས་འོད་སྲུང་
གི་དུས་ན་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་བླ་མ་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་གནས་བ་སྤྲུལ་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ནས་དགའ་ལྡན་དུ་དམ་བཏག་དཀར་དུ་སྐྱེས་པ་དང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག། མཛད་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཙམ་
ལས་ཐུན་མོང་པ་ཁས་མི་ལེན་པ་ཡང་མི་འཐད་པར་ཐལ། མཛད་པ་ཐུན་མོང་བ་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ཀས་འདུལ་དགོས་ཀྱི་གདུལ་བྱ་སོ་སོར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་རིགས་པ་ལས། སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་སེམས་ཅན་
རྣམས་ལ་ཇི་ལྟར་ཕན་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་སྤྲུལ་པ་མཛད་པའམ་གསུངས་པ་ཡིན་ན་འདི་ལ་ཅི་ཞིག་མི་རངས་པར་བྱ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དགོངས་འགྲེལ་རིལ་བོ་དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་ལེགས་ཕྱེའི་ཆོས་
འཁོར་ཡིན་པར་ཐལ། དགོངས་འགྲེལ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་ཡང་ཁོ་ན་རེ། དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་འཁོར་ལོ་ཐ་མ་ཡིན་ན། དགོངས་འགྲེལ་དང་དོན་དམ་ཡང་དག་འཕགས་ཀྱི་ལེའུ་གང་རུང་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ་
འདི་ནི་ཞེས་ཉེ་ཚིག་སྨོས་པའི་མདོ་ཡིན་ན་དེ་གཉིས་གང་རུང་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྣམ་བཤད་ལས། འདི་ནི་བླ་ན་མ་མཆིས་པ་ཞེས་ཉེ་འཛིན་པ་ཡང་མི་འཐད་དེ་

[078A]༄༅། །དེར་ས་བཅུའི། ནས། འབྲེལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། མདོ་ལ་དྲང་དེས་འབྱེད་བའི་ལེག་ཕྱེའི་མདོལ། དོན་དམ་ཡང་དག་འཕགས་ཀྱི་ལེའུ་དང་དགོངས་འགྲེལ་དུ་ངེས་ཀྱི། དགོངས་འགྲེལ་གྱི་
ལེའུ་གཞན་མིན་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེའི་འཕྲོད་རྣམ་བཤད་ལས། དེས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དོན་དམ་ཡང་དག་འཕགས་ཀྱིས་དྲང་དོན་དང་ངེས་དོན་ཞུས་པའི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རྩ་བར་འདོད་མི་
ནུས་ཏེ། བརྗོད་བྱ་མཚན་ཉིད་གསུམ་ལ་བདེན་པར་གྲུབ་མ་གྲུབ་ཕྱེ་ནས་སྟོན་པའི་འཁོར་ལོ་ཐམ་ལ་འོད་སྲུང་གི་ལེའུ་དང་ལང་གཤེགས་དང་དགོངས་འགྲེལ་དང། དེའི་ལེའུ་ལ་དོན་དམ་ཡང་དག་འཕགས་ཀྱི་ལེའུ། ཡོན་ཏན་
འབྱུང་གནས་ཀྱི་ལེའུ། ཚུལ་བཞིན་ཀུན་ཏུ་དྲི་བའི་ལེའུ་གསུམ་ཡོད་བའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་འདི་ནི་ཞེས་ཉེ་བའི་ཚིག་གིས་སྨོས་པ་ནི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྨོས་པའི་ལེགས་པར་རྣམ་པར་ཕྱེ་
བའི་འཁོར་ལོ་དགོངས་འགྲེལ་དང་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱེ་བ་རྣམས་ལ་ཟེར་བ་ཡིན་གྱི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མདོ་དེ་དག་གིས་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་ལ་བདེན་པར་ཡོད་མེད་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་ལེགས་ཕྱེའི་དོན་དེ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར༑ མ་ཁྱབ་མཚམས་ལ་རྟགས་གྲུབ་སྟེ། བསྡུ་བ་ལས། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་དགོངས་འགྲེལ་ལས། ཞེས་དང། ཚུལ་བཞིན་ཀུན་ཏུ་དྲི་བའི་ལེའུ་ལས། ཟབ་མོ་བྱིས་པའི་སྤྱོད་

[078B] །བརྗོད་མེད་གཉིས་མིན་རྒྱལ་ལས་བསྟན་མཛད་ཀྱང། །ཞེས་དང། བསྡུ་བ་ལས། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་དགོངས་འགྲེལ་ལས། ཞེས་དང། ཡོན་ཏན་འབྱུང་གནས་ཀྱི་ལེའུ་ལས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་
གསུམ་པོ་འདི་དག་ཡིན་ཏེ། གསུམ་གང་ཞེན། ཀུན་བཏགས་པའི་མཚན་ཉིད་དང། གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་དང། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ནས། རབ་རིབ་ཅན་གྱི་སྐྱོན་ཆགས་པ་དེ་ལྟ་བུར་ན་ཀུན་བཏགས་ཞེས་སོགས་
ཤེས་བྱེད་དུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ། ལུང་རྟོགས་ཀྱི་དམ་ཆོས་གཉིས་གང་རུང་གིས་བསྡུས་པའི་ཡོན་ཏན་དེ་ཆོས་འཁོར་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཐབས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་འབྲས་བུ་ལུང་རྟོགས་ཀྱི་དམ་ཆོས་གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་
ལ་འཕོ་ཞིང་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སེལ་བ་ལ་འཁོར་བསྒྱུར་གྱི་འཁོར་ལོ་དང་ཆོས་མཚུངས་པས་ན་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ལུང་གི་ཆོས་འཁོར་དང། རྟོགས་པའི་ཆོས་འཁོར་གཉིས། ལུང་གི་བསྟན་པའི་དམ་ཆོས་
དེ་ལུང་གི་ཆོས་འཁོར་གྱི་མཚན་ཉིད། གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་མཚན་གཞི། རྟོགས་པའི་བསྟན་པའི་དམ་ཆོས་དེ་རྟོགས་པའི་ཆོས་འཁོར་གྱི་མཚན་ཉིད། ལམ་ལྔ་དང། འགོག་བདེན་མཚན་གཞི་དུས་དང་པོར་གསུངས་པའི་
མདོ་འཁོར་ལོ་དང་པོའི་མཚན་ཉིད། དེས་བར་ཐ་གཉིས་ལའང་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དང་པོར་བདེན་བཞི་ལ་བརྩམས་ཏེ་གཟུགས་སོགས་ནས་འཕགས་ལམ་ཡན་ལག་གི་བར་བཤད་ཅིང་དུས་དེ་ནས་འདའ་ཚུལ་གྱི་བར་བསྟན་ལ། བར་

[079A]༄༅། །མཐའ་གཉིས་ཀྱང་རང་རང་གསུངས་ནས་འདའ་ཚུལ་བར་དུ་གསུངས་བའི་ཕྱིར། འཁོར་ལོ་གསུམ་བྱེད་བ་སྐུ་ཚེའི་ཚིགས་དང་འཁོར་འདུ་ཐེབས་ཀྱིས་མི་བྱེད་དེ། ཐུན་མོང་གི་སྣང་བ་གཙོ་ཆེ་བ་སོགས་ཤེས་
དགོས་སོ། །རང་གི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་ཉན་ཐོས་སྡེ་བའི་རིགས་ཅན་ལ་གཟུགས་ནས་འཕགས་ལམ་ཡན་ལག་བར་གང་རུང་ལ་བརྩམས་ཤིང། རང་འཛིན་རྟོག་པའི་ཞེན་གཞིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་དེ་གནས་ཚོད་ཀྱིས་གྲུབ་
པར་གཙོ་བོར་དངོས་སུ་སྟོན་པའི་མདོ། དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོའི་མཚན་ཉིད། དྲི་ཞུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་དེ་དང་དོན་གཅིག། དགོངས་འགྲེལ་གྱི་གདུལ་བྱ་ལས་དབང་པོ་རྣོ་བའི་རང་གི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་
གདུལ་བྱ་ཐེག་ཆེན་གྱི་རིགས་ཅན་ལ་གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་བར་གྱི་ཆོས་གང་རུང་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་སོགས་སུ་བརྩམས་ཤིང། ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་ཁ་བདེན་བར་ཡོད་མེད་མི་གསལ་བའི་དྲང་དེས་དཔྱོད་པའི་གཞིར་གྱུར་བའི་
འཁོར་ལོ་བར་བ་དེ། དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་འཁོར་ལོ་བར་པའི་མཚན་ཉིད། ཡུམ་འབུམ་པ་ལྟ་བུ་དེ་འཁོར་ལོ་བར་པ་ཡིན་བས་འཁོར་ལོ་བར་བ་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཆོས་འཁོར་ལ་དགོངས་འགྲེལ་གྱི་
དེས་མ་ཁྱབ་ཀྱང། དགག་བྱ་ལ་དོན་དམ་གྱི་ཁྱད་པར་དོན་གྱིས་སྦྱར་བའི་བར་བ་མཚན་ཉིད་མེད་བའི་ཆོས་འཁོར་ལ་དེས་ཁྱབ་བོ། །རང་གི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་འཁོར་ལོ་བར་བའི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་ལས་དབང་པོ་

[079B]མེད་པ་སོགས་ལས་བརྩམས་ཤིང། མཚན་ཉིད་གསུམ་ལ་བདེན་པར་གྲུབ་མ་གྲུབ་གསལ་བར་སྟོན་པའི་འཁོར་ལོ་ཐ་མ། དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་འཁོར་ལོ་ཐ་མའི་མཚན་
ཉིད༑ དེ་དང་ལེགས་ཕྱེའི་ཆོས་འཁོར་དོན་གཅིག་མཚན་གཞི་འོད་སྲུང་གིས་ཞུས་པ་དང་ལང་གཤེགས་དང་དགོངས་འགྲེལ་སོགས་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་ཇི་བཞིན་པའི་མདོ་དེ་དེས་དོན་གྱི་མདོའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདིའི་དོན་གཞན་དུ་དྲངས་
མི་དགོས་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་མ་ཡིན་པའི་མདོ་དེ་དྲང་དོན་གྱི་མདོའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདིའི་དངོས་ཟིན་ཁས་ལེན་མི་རུང་བས་དོན་གཞན་དུ་དྲངས་ནས་བཤད་དགོས་པའི་ཕྱིར། རྩོས་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཕུང་པོ་ལྔ་རང་གི་མཚན་ཉིད་
ཀྱིས་གྲུབ་པར་སྟོན་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ཆོས་ཅན། འདིར་བསྟན་འཁོར་ལོ་དང་པོའི་མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཕྱག་རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དུས་དང་པོར་དེ་སྟོན་དགོས་ཀྱི་གདུལ་བྱ་ཡོད་པའི་
ཕྱིར༑ འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རང་གི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་ཉན་ཐོས་སྡེ་པའི་རིགས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་འདྲའི་སེམས་ཙམ་པའི་མདོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར།། །།གཉིས་པ་རང་རྒྱུད་པའི་ལུགས་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དྲི་ཞུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་
དང་པོ་ཡིན་ན་བརྗོད་བྱ་བ་དེན་བཞི་ལ་བརྩམས་བས་ཁྱབ་ཟེར་ན། རྒྱལ་པོ་གཟུགས་ཅན་སྙིང་པོ་ལ་གདམས་པའི་མདོ་ལས། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་གཟུགས་ལ་ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྔར་དྲངས་པའི་མདོ་ཆོས་ཅན་དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་

[080A]༄༅། །ཕུང་པོ་ལྔ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་སྟོན་པའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དྲི་ཞུས་ཀྱི་མདོ་ལས། ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་བཀའ་སྩལ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་
ཏེ༑ ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་དངོས་སུ་བརྩམས་པའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེས་གཞན་སྔར་དང་འདྲ། ཡང་ཁ་ཅིག་ཡུམ་རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་གསུམ་དྲི་ཞུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བར་པ་ཡིན་ཟེར་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་དགོངས་པ་སྟོན་དགོས་ཀྱི་མདོ་
ཡིན་པར་ཐལ། དྲི་ཞུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མདོ་ལས། ཅི་ལ་དགོངས་ནས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དགག་བྱ་ལ་དོན་དམ་གྱི་ཁྱད་པར་དངོས་སུ་སྦྱར་བའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བྱས་པ་
ལ་ཁོ་ན་རེ། དྲི་ཞུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བར་བ་གཅིག་མེད་པར་ཐལ་ཡུམ་རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་གསུམ་པོ་དེ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་དག་གི་ནང་གི་དགག་བྱ་ལ་དོན་དམ་གྱི་ཁྱད་པར་དོན་གྱིས་སྦྱར་བ་འི་མདོ་དང་ཤེད་སྙིང་ལྷ་བུ་དོན་
དམ་གྱི་ཁྱད་པར་དངོས་ཤུགས་གང་ལའང་མ་སྦྱར་བ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཚུལ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་པ་དང་ཤེར་སྙིང་གཉིང་གཉིས་པོ་དེ་དྲི་ཞུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བར་པ་དང་དགོངས་འགྲེལ་གྱི་འཁོར་ལོ་བར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་
ཐལ༑ དེ་གཉིས་དགོངས་འགྲེལ་གྱིས་དགོངས་པ་བསྟན་ནས་དྲང་དོན་དུ་འགྲེལ་རྒྱུ་འདི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱི་ནང་དུ་ཆོས་དེ་དག་ལ་དོན་དམ་པའི་ཁྱད་པར་དངོས་སུ་སྦྱར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། དྲང་ངེས་རྣམ་འབྱེད་ལས། དེ་ཡང་

[080B]བདེན་པའི་ཁྱད་པར་གསལ་བར་མ་སྦྱར་བར་གཟུགས་མེད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ནི་ཇི་ལྟར་བསྟན་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པར་བཟུང་དུ་མི་རུང་བས་གཞན་དུ་དྲངས་
དགོས་པས་དྲང་དོན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་དབུ་སེམས་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་ཆོས་འཁོར་ཅིག་ཅར་བསྐོར་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཀུན་དགའ་བོས་དེ་ལྟར་མ་ཐོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེས་རིམ་ཅན་ཁོ་
ནར་ཐོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེས་དུས་གཅིག་ན་དང་དུས་གཞན་དུ་གཞན་དང་གཞན་ཐོས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དུས་གཅིག་ན་ཞེས་པས་དུས་གཅིག་ལ་ཐོས་ཀྱི་དུས་གཞན་དུ་མ་ཐོས་ཆེས་དཀོན་པ་དང། དུས་གཅིག་ལི་ཚེ་
འདི་ཐོས་དུས་གཞན་ལ་གཞན་ཐོས་ཞེས་མང་དུ་ཐོས་པ་དང། དུས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་མདོ་འདི་ཐོས་སོ་ཞེས་རྣམ་ཐར་གྱི་སྒོ་བསམ་མི་ཁྱབ་ཀྱི་ལུགས་གསུམ་ལ་བཤད་དགོས་ཤིང་ཕྱི་མ་གཙོ་ཆེ་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གཉིས་སླ། ཕྱི་མ་
གྲུབ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་རླབས་ཀྱིས་རྨི་ལམ་ལ་ལོ་བརྒྱ་ལོན་པ་རྨིས་པ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་མདོ་རྫོགས་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར། རྒྱན་སྣང་ལས། རྨི་ལམ་དུ་ལྷ་ལ་སོགས་པའི་མཐུས་དུས་ཅུང་ཞིག་ལ་ཡང་ལ་བརྒྱ་ལོན་
པར་དམིགས་པ་དང་འདྲ་བར། ནས། མདོའི་དོན་མ་ལུས་པ་སྣང་བ་ཅན་གྱི་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལས་བྱུང་པའི་ཕྱིར་ངོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ནི་བསམ་མི་ཁྱབ་ཀྱི་ཚད་མའི་སྐྱེས་བུར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྒྱན་
[081A]༄༅། །སྣང་ལས། འདིས་ནི་རྣམ་པར་ཐར་བའི་སློ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ན། བདག་གིས་མཉན་བར་བྱ་བ་གང་ཇི་སྙེད་བ་དེ་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་ཐོས་ཤིང་བརྗེད་པ་ཡང་མེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། འོ་ན། གདུལ་བྱ་གཞན་དག་གིས་ཀྱང་ཅིག་ཆར་ཐོས་པར་ཐལ། ཀུན་དགའ་བོ་ལ་དེའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། མདོ་དུ་མས་དྲི་བ་དྲིས་ལན་དུ་མ་རིམ་ཅན་དུ་བྱས་བར་བཤད་བའི་ཕྱིར། རྒྱན་སྣང་ལས། གདུལ་བྱའི་
ཚོགས་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་འདི་ལྟ་བུར་ཅིའི་ཕྱིར་མ་གྱུར་ཅེ་ན་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། བྱང་སེམས་དག་ས་བ་ལ་དེ་ལྟར་འཛིན་པ་རུང་ཡང་གདུལ་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་སྐལ་བ་དེ་
འདྲ་མེད་པའི་ཕྱིར། རྒྱན་སྣང་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་གྱི་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། རྒྱས་འབྲིང་སོགས་མདོ་དུ་མ་གདུལ་
བྱའི་འཁོར་སོ་སོ་ལ་ཅིག་ཅར་དང་རིམ་ཅན་དུ་སྣང་བ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་དག་དུས་གཅིག་ལ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ་གདུལ་བྱ་རང་རང་གི་བློའི་སྟོབས་བཞིན་དུ་བྱང་སེམས་དག་ས་བ་དང། ཀུན་དགའ་བོ་སོགས་ལ་སྐད་
ཅིག་མ་གཅིག་ལ་ཚང་མ་ཅིག་ཅར་སྣང། གཞན་ལ་རིམ་ཅན་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་སྣང་ལས། བསྟན་པ་གཅིག་ལ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་འདིར་འགྱུར་ཞེ་ན། ནས། དེ་ནི་སྟོབས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལན་གཅིག་གམ་རིམ་གྱིས་སྐྱེ་བ་

[081B] །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལྟར་འཐད་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྣང་དུས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་རླབས་ཀྱི་ཅིག་ཅར་སྣང་བ་གདུལ་བྱ་ལ་བཤད་དུས་དྲི་བ་དྲིས་ལན་སོགས་ཀྱིས་རིམ་པས་བཤད་པ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བློ་ལ་ཅིག་ཅར་ཤར་བའི་དོན་ཚིག་གིས་རིམ་པས་བཤད་པའི་ཕྱིར། རྒྱན་སྣང་ལས། སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་རྗེས་སུ་བཟུང་བའི་དོན་དུ་ཕྱིས་རིམ་གྱིས་སྟོན་པ་ལ་འཇུག་པ་ན། ཞེས་པ་ནས། ཡོངས་སུ་རྫོགས་
པར་སྣང་བ་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་པ་སྔར་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཀུན་དགའ་བོས་གང་བསྡུས་ཐམས་ཅད་རང་གིས་སངས་རྒྱས་ལས་དངོས་སུ་ཐོས་པར་ཐལ། མདོ་ལས་བདག་
གིས་ཞེས་པའི་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེས་སངས་རྒྱས་ལས་མ་ཐོས་པར་དགེ་སློང་གཞན་ལས་ཀྱང་ཐོས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་དགའ་པོའི་མདོ་ལས། བདག་གིས་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་ལྷག་ནི་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ལས་བཟུང། གཉིས་ནི་དགེ་སློང་དག་ལས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་སློབ་དཔོན་འདི་ལྟར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ལ་སླར་ཡང་ཞུས་པའམ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་དགེ་སློང་གཞན་ལས་ཐོས་པ་ཡང་སངས་
རྒྱས་ལས་ཐོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་ཆོས་བསྟན་པ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །རྒྱན་སྣང་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་བའི་བྱིན་གྱི་བརླབས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ནི་དེས་བསྟན་པ་ཡིན་པར་ལྟར་ནས། ཡང་ན་

[082A]༄༅། །གཞན་ལས་ཐོས་ན་ཡང་ཆོས་འཛིན་པའི་མཆོག་ཡིན་པས་དོན་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཞུས་པ་ཡིན་ནོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རི། ཀུན་དགའ་བོ་མདོ་སྡེ་སྡུད་པ་པོ་མ་ཡིན་པར་
ཐལ༑ ཕྱག་རྡོར་མདོ་སྡེ་སྡུད་པ་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་མ་ཁྱབ། རྟགས་དེར་ཐལ། སྔོན་གྱི་ཀུན་མཁྱེན་དབྱིབ་གཉེན་དང་ལེགས་ལྡན་སོགས་ཀྱིས་གནས་ལྕང་ལོ་ཅན་དུ་ཕྱག་རྡོར་གྱིས་འཇམ་དབྱངས་བྱམས་བ་སོགས་
ཀྱི་དབུས་སུ་མདོ་སྡེ་བསྡུས་པར་བཞེད་པའི་ཕྱིར་ན་འདིར་མ་ཁྱབ་རྟགས་གྲུབ་སྟེ། རྒྱན་སྣང་ལས། ལྕང་ལོ་ཅན་ན་བཞུགས་པའི་ས་བཅུའི་དབང་ཕྱུག་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཆེན་པོས་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་རྗེས་སུ་བཟུང་བའི་ཕྱིར། ཤེས་རབ་
ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མདོ་སྡེ་རིན་པོ་ཆེ་སྡུད་པར་གསོལ་བ་འདེབས་པ་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ། ནས། ཞེས་སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་རྣམས་འཆད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལས་ཀྱང་རྟོག་གེ་འབར་བ་ལས། ཐེག་པ་ཆེན་
པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། རྩ་བའི་སྡུད་པར་བྱེད་པ་པོ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དང། འཇམ་དབྱངས་དང། གསང་བའི་བདག་པོ་དང། བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ཅག་གི་རྩ་བའི་སྡུད་པར་བྱེད་པ་
པོ་ཉན་ཐོས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གསུང་རབ་ནི་དེ་དག་གི་ཡུལ་མ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་དག་གིས་དེ་ལྟར་འདོད་ཀྱང་ཤེར་མདོ་ནི་ཀུན་དགའ་བོས་བསྡུས་བར་

[082B] དེར་ཐལ་ལུང་ཤེར་ཕྱིན་ཡོངས་གཏད་ཀྱི་ལུང་དང་རིགས་པ་སངས་རྒྱས་ལ་བསྦྱར་ནས་ཞུས་པ་བཞེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་སྣང་ལས། གཞན་དག་ནི་འདི་ཉིད་ཀྱི་ཡོངས་སུ་གཏད་པའི་ལེའུ་ལས་
ནས༑ ཡང་དག་པར་སྡུད་པར་བྱེད་པ་ནི་འཕགས་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ་སྔོན་གྱི་ཀུན་མཁྱེན་དག་གི་གསུང་ལས། ཀུན་དགའ་བོས་ལུང་ཀུན་མ་བཟུང་པར་ཐལ། ཀུན་དགའ་
བོས་ལོ་ཉི་ཤུ་ལྷག་ལ་ཆོས་ཕུང་བརྒྱད་ཁྲི་ལྷག་ཐོས་པ་གང་ཞིག། །དེ་ལྟར་ན་དེས་ཆོས་གསུངས་པ་ཐམས་ཅད་མ་བཟུང་བར་ཤེས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་དགའ་བོའི་མདོ་ལས། བདག་གིས་ལོ་ཉི་ཤུ་ལྷག་བཙུན་པ་ལ་རིམ་གྲོབ་ཀྱིས་
ཞེས་དང། ཡང་མདོ་དེ་ཉིད་ལས། བདག་གིས་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་ལྷག་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལས་བཟུང། གཉིས་ནི་དགེ་སློང་དག་ལས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ལོ་བཞི་བཅུའི་བྱེད་ལ་ཆོས་ཀྱི་
ཕུང་པོ་ཉིས་སྟོང་ལས་མང་གསུངས་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་རིགས་པ་ལས། དུས་དེ་སྲིད་དུ་བཞི་བཅུ་ཆབ་ཀྱང་ཉུང་བའི་ཆོས་བཤད་པ་ནི་མི་རུང་ངོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སློབ་དཔོན་ལྟར་ན་དེ་ཀུན་སངས་རྒྱས་ལ་
ཞུས་བ་དང་བྱིན་རླབས་ཀྱིས་རྟོགས་ཟེར་དགོས་པར་སྣང། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཕུང་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་མི་ཤེས་པར་བཤད་པ་དེ་གཞན་དུ་བཤད་ཟིན་པས་མང་དོགས་ནས་མ་སྤྲོས། ཡང་ཁ་ཅིག་ཐག་པ་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་

[083A]༄༅། །མོང་མ་ཡིན་པའི་ལུགས་ལ་ཆོས་ཕུང་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་ཆོས་ཕུང་གཅིག་གི་ཚད་ཡོད་དེ། མཛོད་ལས། སྤྱོད་བ་རྣམས་ཀྱི་གཉེན་པོར་ནི། །ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་མཐུན་བར་གསུངས་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་
ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན། ཉོན་མོངས་གྱི་སྤྱོད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་གཉེན་པོ་ཚོང་བར་ཤེས་པའི་ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་ཡོད་པར་ཐལ། མཛོད་ཀྱིས་བཤད་པ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཤེས་པའི་རྒྱན་ཞུགས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་
དེར་ཐལ། དེ་འདྲའི་ཀུན་དགའ་བོ་ཡོད་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཉོན་མོངས་བ་སྣ་རེའི་སྤོང་བྱེད་ཀྱི་གཉེན་པོ་རྫོགས་ཙམ་དེས་ཀྱང་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེས་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་འབུམ་ལྟ་བུ་འཛིན་པར་བཤད་ཟིན་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མཉོན་
མོངས་པ་སྣ་གཅིག་གི་གཉེན་པོའི་སྒོ་ནས་ཆགས་པ་སྤོང་ཙམ་གྱི་གཉེན་པོ་ཆ་ཚང་ཤེས་ན། འདོད་ཆགས་ལ་སྤྱོད་པའི་གཉེན་པོ་ཆ་ཚང་ཤེས་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རབ་འབྱོར་གྱིས་ཀྱང་དེ་དག་མི་ཤེས་པའི་
ཕྱིར༑ རྟོག་གེ་འབར་བར་མདོ་དྲངས་བ་ལས། གནས་བརྟན་རབ་འབྱོར་གང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཞིག་མཁྱེན་པ་དེ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཤེས་སམ། རྟོགས་སམ། ནས་སྨྲས་པ་འཇམ་དཔལ་དེ་ནི་མ་ཡིན་
ནོ༑ ༑ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། སྤྱོད་བ་སྣ་གཅིག་གི་གཉེན་པོའི་སྒོ་ནས་ཆགས་པ་སྤངས་བཙམ་གྱིས། ཆགས་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཆོས་ཕུང་གཅིག་རྫོགས་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་འདོད་ན། ཐོགས་འགྲེལ་

[083B] དེ་ཡང་རྟག་ཏུ་འཇིགས་པ་དང་བཅས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ། ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཚོལ་བ་སློབ་པ་བྱ་བ་དང་བཅས་པ། ཞེས་པའི་ལུང་དོན་མ་གྲུབ་བར་ཐལ་ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་དེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་འཇིགས་པ་
དང༑ སྐྱབས་འཚོལ་བ་དང། ངེས་བར་འབྱུང་དགོས་དང། ལམ་ལ་སློབ་པའི་བྱ་བ་མ་ཚར་བ་དག་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་དེ་དག་རྫོགས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་དག་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོས་སྟོན་པའི་བྱ་བ་རྫོགས་པར་
ཐལ༑ འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས། གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། འཁོར་ལོ་དང་པོའི་དྲི་ཞུས་ལྟར་དོགས་པ་ཡོད་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་དེ་དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོའི་མཚན་ཉིད། གོ་ཐོབ་ནི། རང་གི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་
གདུལ་བྱ་ཉན་ཐོས་སྡེ་བ་ལ་གཟུགས་ནས་འཕགས་ལམ་བ་གི་ཆོས་གང་རུང་ལ་བརྩམས་ནས་དོན་དམ་བར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་དངོས་སུ་སྟོན་པའི་སྒོ་ནས་དྲི་ཞུས་ལྟར་དོགས་པ་ཡོད་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་དེ། དགོངས་འགྲེལ་
ནས་བཤད་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོའི་མཚན་ཉིད། སྤྱིར་འཁོར་ལོ་དང་པོ་ལ་ངེས་དོན་གྱི་མདོ་དང་དྲང་དོན་གྱི་མདོ་གཉིས་དང་དྲང་དོན་ལ་ཡང་སྒྲ་ཇི་བཞིན་ཡིན་མིན་གཉིས་ཡོད། བར་བའི་དྲི་ཞུས་ལྟར་དགོས་པ་ཡོད་པའི་འཁོར་ལོ་བར་
བ༑ དེར་བཤད་བའི་འཁོར་ལོ་བར་བའི་མཚན་ཉིད། གོ་ཐོབ་ནི་རང་གི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་ཐེག་ཆེན་ལ་བརྗོད་བྱ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་སོགས་ལྔ་པོ་གང་རུང་ལ་བརྩམས་ཤིང་བར་བའི་དྲི་ཞུས་ལྟར་དོགས་པ་ཡོད་པའི་འཁོར་ལོ་བར་བ་

[084A]༄༅། །དེ༑ དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་འཁོར་ལོ་བར་བའི་མཚན་ཉིད། འདི་ལ་དྲང་ངེས་གཉིས་ཡོད་པས་དེས་དོན་སྟོན་ཀྱང་སྒྲ་ཇི་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཤེར་སྙིང་དང་ཚུལ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་པ་ལྟ་བུ། ཡུམ་རྒྱས་འབྲིད་
དགག་བྱ་ལ་དོན་དམ་གྱི་ཁྱད་པར་དོན་གྱིས་སྦྱར་བའི་མདོ་དེས་དོན་དང། འདིའི་གཉིས་པ་ཡིན། ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་ལ་བདེན་པར་གྲུབ་མ་གྲུབ་ཀྱི་ཁྱད་བར་ཕྱེ་ནས་སྟོན་པའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་འཁོར་ལོ་ཐམ་དེ། ཐ་མ་ལེགས་ཕྱེའི་ཆོས་འཁོར་
གྱི་མཚན་ཉིད། མཚན་གཞི་དབུ་མ་པའི་འདོད་བ་ལྟར་གྱི་མཚན་ཉིད་གསུམ་དངོས་སུ་སྟོན་བའི་འོད་སྲུང་གི་ལེའུ། དགོངས་འགྲེལ་དོན་དམ་ཡང་དག་འཕགས་ཞུས་ཀྱི་ལེའུ་གསུམ་དང། ལང་གཤེགས་རྒྱན་སྟུག་པོ་བཀོད་བ་རྣམས་
ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གིས་དབུ་མ་པའི་ལུགས་ཀྱི་དེ་གསུམ་གཙོ་བོ་དང་སེམས་ཙམ་པའི་དེ་གསུམ་ཞར་བྱུང་དུ་བསྟན་པའི་མདོ་གཉིས་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ དགོངས་འགྲེལ་དང་ལང་གཤེགས་དང། ནས། ཆ་ཕྱེ་
ནས་མདོའི་དོན་དུ་འཇོག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དོན་དམ་བདེན་བ་གཙོ་བོར་དངོས་སུ་སྟོན་པའི་མདོ། དེས་དོན་གྱི་མདོའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གནས་ལུགས་ཀྱི་དོན་བསྟན་པ་དེར་ངེས་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དགག་བྱའི་དོན་དམ་བསྟན་པ་ལྟ་བུམ་
ཡིན་བར་ཚད་མ་དང་བཅས་པའི་དོན་དམ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བསད་སྙིང་པོ་ལས། བདེན་བའི་སྐྱེད་མེད་བར་གསུངས་བ་ནི་ཚད་མ་དང་ཡང་ལྡན་ལ་ཇི་ལྟར་བསྟན་བའི་དོན་དེ་ཆོ་དེའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད། ནས། འདྲེན་ཚུལ་གཉིས་གང་གི་

[084B] །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཀུན་རྫོབ་བདེན་བ་གཙོ་བོང་དངོས་སུ་སྟོན་བའི་མདོ་དྲང་དོན་གྱི་མདོའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་མ་ཡིན་པའི་མདོར་མ་ཟད་ལས་དགེ་བ་ལས་བདེ་བ་དང་
ནག་པོ་ལས་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བ་སྟོན་པའི་མདོ་ཡང་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་ཡིན་ཀྱང་ལས་གཉིས་ལས་བདེ་སྡུག་སྐྱེ་བོ་དེ་གཉིས་ཀྱི་གནས་ལུགས་མཐར་ཐུག་མ་ཡིན་པས་དེ་ལས་གཞན་བདེན་གྲུབ་བཅད་ཙམ་གྱི་བདེན་མེད་དུ་དྲངས་ནས་བཤད་དགོས་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྟོང་ཐུན་ལས། མདོ་དེའི་དོན་གཞན་དུ་དྲངས་དགོས་པ་འདི་ལ་ཚུལ་གཉིས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། །གསུམ་པ་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལའང་འཁོར་ལོ་གསུམ་དང་བསྐོར་ཚུལ་འདྲ། དྲང་ངེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འདྲ་
ཡང་མཚན་གཞི་མི་འདྲ། འཁོར་ལོ་དང་པོ་ལ་དྲང་ངེས་གཉིས་ཡོད་དེ། འདུས་བྱས་མི་རྟག་པར་སྟོན་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་དྲང་དོན་དང། བདེན་བཞིའི་མདོ་ལས། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་བར་བྱར་མེད་ཀུན་འབྱུང་སྤངས་པར་བྱར་མེད་སོགས་
དང༑ ཐེག་དམན་གྱི་མདོ་ལས། གཟུགས་ནི་དབུ་བ་བརྡོས་བ་འདྲ་།ཚོར་བ་ཆུ་ཡི་ཆུ་བུར་བཞིན། །འདུ་ཤེས་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་སྟེ་།འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི་ཆུ་ཤིང་བཞིན། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྒྱུ་མ་ལྟར། །ཉི་མའི་གཉེན་གྱིས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཞེས་བས་
ཐལ་འགྱུར་བས་ཕུང་པོ་ལྔ་རང་བཞིན་མེད་བ་དང། རང་རྒྱུད་བས་གཟུགས་སོགས་མི་རྟག་པ་སོ་ཟླ་སུ་བཤད་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར་དགོངས་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་འཁོར་ལོ་དང་པོ་དང་ཐ་མ་ལ་དྲང་དོན་གྱིས་ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལ་སྟོང་ཉིད་དངོས་སུ་སྟོན་

[085A]༄༅། །པའི་མདོ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་ནས་བཤད་བའི་བར་པ་ལ་དེས་དོན་གྱིས་ཁྱབ་པར་འདོད་དེ། ཤེད་སྙིང་དེས་དོན་གྱི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཕུང་པོ་སྔ་རང་བཞིན་མེད་བར་དངོས་སུ་སྟོན་པའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་དགོངས་འབྲེལ་
གྱི་དྲང་ངེས་ལྟར་མི་རུང་བར་བཞེད་པའི་ཕྱིར། འཁོར་ལོ་གསུམ་ཡང་བསྟན་ཏེ། བརྗོད་བྱའི་སྒོ་ནས་གསུམ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དུས་དང་པོ་ལྔ་སྡེ་ལ་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བའི་ཚེ་འཁོར་ལོ་དང་པོ་བསྐོར། ཤེར་མདོ་གསུངས་ཆེ་འཁོར་ལོ་
བར་པ་བསྐོར། དགོངས་འགྲེལ་བཤད་པའི་ཚེ་འཁོར་ལོ་གསུམ་པ་བསྐོར་བར་བཤད་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེའི་ཚེ་མདོ་ལས། ནམ་མཁའ་ལ་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ཨ་ལ་ལ་འཛམ་བུ་གླིང་དུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་མཐོང་ངོ། །
ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། བརྒྱད་སྟོང་ལས། ཨ་ལ་ལ་འཛམ་བུ་གླིང་དུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་གཉིས་པ་བསྐོར་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཤེས་རབ་སྙིང་པོས་རང་རྒྱུད་པའི་ལུགས་ལ་རང་གི་
ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་ལེགས་པར་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་གསུམ་པ་བསྐོར་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཤེས་རབ་སྙིང་པོས་རང་རྒྱུད་པའི་ལུགས་ལ་རང་གི་
མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པས་སྟོང་པ་ཙམ་ཚིག་ཟིན་ལ་བསྟན་པར་ཐལ། དེ་དྲང་དོན་དུ་འགྲེལ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཚི་ཟིན་ལ་དེ་ལྟར་བསྟན་ཀྱང་བདེན་གྲུབ་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པ་གཙོ་བོར་བཤད་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དབུ་མ་སྣང་

[085B]ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། གོང་འོག་བསྒྲིགས་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་དང་སྐྱེ་འགག་སོགས་མེད་པར་འཛིན་པ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་བར་འཛིན་པ་ཡིན་ཀྱང། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེས་ཚིག་ཟིན་ལ་གཟུགས་སོགས་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཟུགས་སོགས་མེད་ཅེས་སྟོན་པའི་དེའི་མདོ་ཚིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཟུགས་མེད་སྒྲ་མེད་ཅེས་སྟོན་
པའི་མདོ་ཚིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཟུགས་མེད་སྒྲ་མེད་ཅེས་པའི་མདོ་ཚིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འོ་ན། ཁྱོད་རང་ལ་གཟུགས་མེད་ཅེས་པའི་མདོ་ཆོས་ཅན། གཟུགས་མེད་ཅེས་དངོས་སུ་བསྟན་པར་ཐལ། གཟུགས་མེད་ཅེས་
དངོས་སུ་སྟོན་པའི་མདོ་ཚིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། དེར་ཐལ། གཟུགས་མེད་ཅེས་པའི་མདོ་ཚིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་ཁས་རྩ་བར་འདོད་ན། གཟུགས་མེད་པར་སྟོན་དགོས་ཀྱི་གདུལ་བྱ་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་
ན༑ དགོས་པ་མེད་བཞིན་དུ་དེ་ལྟར་བསྟན་པར་ཐལ་ལོ། །འདོད་མི་ནུས་ཏེ། མངོན་སུམ་ལ་སྐུར་འདེངས་སྟོན་དགོས་མེད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཤེས་རབ་སྙིང་པོ་ཆོས་ཅན། ངེས་དོན་གྱི་མདོ་ཡིན་པར་ཐལ། དོན་དམ་བདེན་པ་གཙོ་བོར་དངོས་སུ་
སྟོན་པའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་དངོས་སུ་སྟོན་པའི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་མ་ཡིན་པའི་མདོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེས་ན་ངེས་དོན་གྱི་མདོའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཟུར་དུ་ཚད་མས་མི་གནོད་པ་སྣོན་དགོས་པའི་ཕྱིར། དབུ་མ་སྣང་བ་ལས། ངེས་་༄༅། །པའི་དོན་ཀྱང་གང་ལ་བྱ་ཞེ་ན། ཚད་མ་དང་བཅས་པ་དང་དོན་དམ་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་བཤད་པ་ཡང་ཡིན་པ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། སེམས་ཙམ་པ་བཞིན་དུ་བསྟན་པ་ལྟར་གྱི་དོན་ཚད་མས་གྲུབ་
ཙམ་གྱིས་མི་འཇོག་པར་དོན་དམ་དངོས་སུ་བསྟན་པ་གཅིག་དགོས། སེམས་ཙམ་པའི་ཡོངས་གྲུབ་བདེན་གྲུབ་ལྟ་བུའི་དོན་དམ་མེད་བས་དེ་དགག་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས་བསྟན་པ་ལྟར་
གྱི་དོན་ཡོད་མེད་ལ་དྲང་དེས་ཚད་མ་ད་བཅས་པས་ཆོག་ཀྱང་དེས་མི་ཆོག་པས་དོན་དམ་པའི་དབང་དུ་མཛད་པ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དོགས་སེལ་དེ་ལྟར་གསུང་ཡང་ཚད་མས་གྲུབ་བ་མ་སྦྱར་བར་ཡང་
དེས་དོན་བཤད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དབུ་མ་སྣང་བ་ལས་འདི་ལ་ཀུན་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ན་རང་བཞིན་ཡིན་པར་རིག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གློ་བུར་བ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གྱུར་བའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དོན་དམ་པར་གྲུབ་པ་ཀུན་བྲགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དབུ་མ་སྣང་བ་ལས། དེ་ལྟ་བས་ན་དོན་དམ་པ་བརྗོད་པ་ཁོ་ན་དེས་པའི་དོན་གྱིན་ལ་ལྡོག་པ་ནི་དྲང་བའི་དོན་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བར་ཁང་དུ་
ཆུད་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཡུམ་རྒྱས་བ་ལས། གཟུགས་འདུས་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། ནས། གཟུགས་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །ཞེས་དགག་བྱས་

[086B]ཅན། དེས་དོན་གྱི་མདོའི་མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། དེས་དོན་གྱི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དགོངས་འགྲེལ་གྱིས་དགོངས་པ་དྲིས་ནས་དེས་དོན་དུ་བྱེད་པའི་མདོ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་ཏེ། དབུ་མ་སྣང་བ་ལས། དེའི་ཕྱིར་དགོངས་པ་བསྟན་པ་ཡང་དེས་པའི་དོན་ཉིད་དུ་འགལ་བར་མི་བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། བདེན་མེད་གཙོ་བོར་དངོས་སུ་སྟོན་པའི་མདོ་ཡིན་པར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར་
འདོད་ན། བདེན་གྲུབ་གཙོ་བོར་དངོས་སུ་བཀག་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བདེན་གྲུབ་ཚིག་ཟིན་ལ་བཀག་པར་ཐལ། བདེན་གྲུབ་དངོས་བསྟན་ལ་བཀག་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། སྒྲས་ཟིན་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་མིན་ཀྱང་དངོས་བསྟན་
སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་ཡིན་པའི་གཞི་མཐུན་གྱི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དབུ་མ་སྣང་བ་ལས། དེ་ནི་དོན་དམ་པ་ལ་དགོངས་ནས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་ཡང་མིན་ལ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པ་ཡང་
མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་འདྲའི་དགོངས་པ་བསྟན་པའི་མདོ་དང་དེས་དོན་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར། དེའི་གྲུབ་དོན་འཆད་པ་ན། དབུ་མ་སྣང་བ་ལས། དེའི་ཕྱིར་དགོངས་པ་བསྟན་པ་ཡང་ངེས་པའི་དོན་ཉིད་དུ་འགལ་བར་མི་
བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ནི་རྗེ་རང་གི་བཞེད་ཚུལ་མ་ནོར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལུང་དེའི་དོན་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། དགག་བྱ་་ཁྱད་བར་སྐབས་དེར་མ་སྦྱར་བའི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་མ་ཡིན་པས་

[087A]༄༅། །དེས་དོན་མིན་ནོ་སྙམ་དུ་མི་བཟུང་སྟེ། ཞེས་པ་ནས། དོན་གྱིས་སྦྱར་ཟིན་བས་དངོས་སུ་མ་སྨོས་བ་དེ་དག་ཀྱང་སྒྲ་ཇི་བཞིན་བའི་ན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན་དགག་བྱ་ལ་དོན་དམ་གྱི་ཁྱད་པར་སྦྱར་བར་ཐལ་
དགག་བྱའི་ཁྱད་པར་བདེན་གྲུབ་མེད་པ་ཚི་གཟིན་ལ་སྦྱར་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཅི་ལ་དགོངས་དྲི་མི་དགོས་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཚིག་ཟིན་ལྟར་སྐྱེ་བ་མེད་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་མཐོང་བ་དང་འགལ་བ་སྡོང་པའི་ཕྱིར་དུ་དགོངས་པ་དྲིས་
ལ་ཚིག་ཟིན་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དབུ་མ་སྣང་བ་ལས། མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དང་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་བསམ་བའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་བ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་དག་དགག་བྱ་ལ་དོན་དམ་གྱི་ཁྱད་པར་དངོས་སུ་མ་སྦྱར་ལ་དོན་གྱིས་སྦྱར་བ་དང་དངོས་བསྟན་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་གསུམ་གའི་གཞི་མཐུན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། དཔེར་ན་འབུམ་ལས་དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་
ཐ་སྙད་དུ་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པར་ནི་མིན་ནོ། །ཞེས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་སོགས་ལ་སྐབས་གཅིག་ཏུ་སྦྱར་ན་སྐབས་གཞན་དུ་ཡང་དོན་གྱིས་སྦྱར་ཟིན་བས་དངོས་སུ་མ་སྨོས་པ་དེ་དག་ཀྱང་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་
ཁོ་ན་རེ། གང་ཟག་གི་བདག་ཡོད་བར་སྟོན་བའི་མདོ་ཚོས་ཅན། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་གཙོ་བོར་དངོས་སུ་སྟོན་པའི་མདོ་ཡིན་པར་ཐལ་ཁྱོད་དྲང་དོན་གྱི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཁྱོད་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་མ་ཡིན་པའི་དྲང་དོན་གྱི་མདོ་

[087B] དེར་ཐལ། དགོངས་གཞི་དགོས་པ་དངོས་ལ་གནོས་བྱེད་གསུམ་ཚང་བའི་དྲང་དོན་གྱི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས། མདོ་སྡེ་གང་དག་བདག་དང་སེམས་ཅན་དང། ནས། བདག་པོ་མེད་པ་ལ་བདག་པོ་
ལྟ་བུར་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་དྲང་བའི་དོན་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། བདག་གཅིག་ལ་སེམས་ཅན་དང་གསོ་བ་ནས། ཚོར་བ་པོའི་བར་གྱི་མིང་ངམ་སྐད་སྣ་ཚོགས་དང་དེ་ཡང་བྱེད་པ་པོ་ལ་བྱ་བྱེད་སོ་སོར་རྫས་སུ་
ཡོད་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། བདག་དང་སེམས་ཅན་སོགས་ཡོད་པ་ལྟར་བསྟན་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་སྟོན་པ་སྟེ་དེཡང་དེ་ཙམ་ཞིག་སྟོན་པ་མིན་གྱི་བྱེད་པ་པོ་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་
འདོད་ན། ཁྱོད་ཀྱི་དངོས་བསྟན་གྱི་དོན་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། གང་ཟག་གི་བདག་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། གདུལ་བྱའི་བསམ་དོ་ལ་ལྟོས་པའི་བདག་དེ་དེའི་དངོས་བསྟན་གྱི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
དེར་ཐལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གང་ཟག་གི་བདག་ཡོད་པ་ལྟ་བུའི་དྲང་དོན་གསུངས་པ་གདུལ་བྱའི་བསམ་པའི་དབང་གིས་ཡིན་ལ། དངོས་པོའི་གནས་ཚོད་གསུངས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་ཀུན་བཏུས་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་
གདུལ་བྱའི་བསམ་པའི་དབང་གིས་ཐེག་པའི་སྒོ་སྣ་ཚོགས་ཉེ་བར་སྟོན་བའི་ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོ་འདི་སྟོན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཀྱང། མུ་སྟེགས་པ་དངོས་སམ་ཚེ་སྔ་མར་དེའི་ལྟ་བ་ལ་ཞེན་ཆེ་བ་ལ་

[088A]༄༅། །གང་ཟག་གི་བདག་དང་བདག་མེད་གཉིས་ལས་གང་ཟག་གི་བདག་བསྟན་ནས་རྒྱུད་སྦྱོང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བཞི་བརྒྱ་པ་ལས་དམ་པ་མིན་ལ་བདག་འཛིན་མཆོག་བདག་མེད་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ཏེ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་
སྟེ༑ མུ་སྟེགས་པས་བདག་ཡོད་བར་བཤད་པ་ནི་སྒྲས་ཟིན་ལས་མེད་པས་བརྗོད་བྱ་མེད་ལ། སྟོན་པས་བདག་ཡོད་པར་གསུངས་པ་ནི་སྒྲས་ཟིན་ལྟར་མེད་ཀྱང་བརྗོད་བྱ་དང་དགོངས་དོན་བས་ཁྱབ་བའི་ཕྱིར་ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་
ལས༑ བདག་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས། ནས། སྟོན་བས་གསུངས་པ་ནི་རེ་ཞིག་སྒྲུབ་ཟིན་གྱི་དོན་དེ་ཡོད་པར་བསྟན་ནས། ཕྱི་ནས་གང་ལ་བསམ་ནས་གསུངས་པའི་དོན་དེ་ལ་དྲངས་པའི་ཕྱིར་ཡིན་པས་དེ་གཉིས་མི་མཚུངས་སོ། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། སེམས་ཙམ་པས་གཞན་དབང་ཡོངས་གྲུབ་བདེན་གྲུབ་དུ་བཤད་པ་མདོའི་དོན་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་དགོངས་འགྲེལ་གྱི་བཤད་ཚུལ་ཕལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་གསུངས་པ་པོ་ལ་ནང་འགལ་ཡོད་པར་
ཐལ་བ་དང། མདོའི་དོན་གཉིས་ཀར་ཐལ། དབུམ་བས་དེ་གཉིས་བདེན་པར་མེད་པར་བཤད་པ་ཡང་མདོའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནས་ཁྱབ་སྟེ། སེམས་ཙམ་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་གཞན་དབང་ཡོངས་གྲུབ་བདེན་གྲུབ་ཏུ་ཡོད་ཅིང་མདོའི་དོན་ཡིན་
ལ༑ དབུ་མ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་གཉིས་བདེན་བར་མེད་ཅིང་བསྟན་པའི་སྣོད་དུ་རུང་བ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། གལ་ཏེ་རྣམ་རིག་པས་བཀྲལ་བདེ་གདུལ་བྱའི་བློ་ལ་ལྟོས་ཏེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་

[088B] ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་དེས་ན། ཕ་དང་མ་ནི་བསང་བྱ་ཞིང། །ཞེས་པའི་མདོ་དང་གཞན་དབང་ཡོངས་གྲུབ་བདེན་གྲུབ་ཏུ་དངོས་སུ་སྟོན་པའི་མདོ་གཉིས་དྲང་དོན་དུ་འགྲེལ་ཚུལ་མི་འདྲ་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་
མདོ་སྔ་མས་སྒྲས་ཟིན་ལྟར་ཕ་མ་བསད་བྱེད་བརྗོད་བྱ་ཙམ་ཡང་མིན་ལ། བསམ་དོན་གྱི་སྲིད་སྲེད་གཉིས་སྤངས་བ་བརྗོད་དོན་ཡིན་པ་གང་ཞིག་གཞན་དབང་ཡོངས་གྲུབ་བདེན་གྲུབ་དེ་བརྗོད་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེར་ཐལ་
གདུལ་བྱ་ལ་སྲིད་སྡྲེད་སྤངས་བ་ལ་ཕ་མ་བསད་ཅེས་དངོས་བསྟན་གྱི་བརྗོད་བྱར་བྱས་ཀྱི། ཕ་མ་བསད་བྱར་དེ་ལ་མི་སྟོན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་ཕ་མ་ལ་གང་ཟག་མ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། དེས་ན་འདི་དང་མདོ་ཕྱི་མ་གཉིས་དྲང་དོན་དུ་
བཤད་ཚུལ་མི་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས་སྒྲས་ཟིན་བརྗོད་བྱའི་དོན་མིན་ཡང་སྨྲ་བ་བའི་བརྗོད་འདོད་ཀྱི་དོན་སྲིད་སྲེད་བརྗོད་བྱ་ཡིན་པ་ལྟར་འདི་ལ་བྱར་མེད་དེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། འདི་ཞེས་པ་མདོ་ཕྱི་མ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེས་ཕ་མ་ཞེས་པའི་མདོ་སྟར་མ་ཡིན་བར་གསུངས་པ་པོས་གཞན་དབང་ཡོངས་གྲུབ་དེན་གྲུབ་དང་གི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་ལ་བསྟན་ནས་རེ་ཞིག་འཛིན་དུ་གཞུག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་
ལས། འདི་ལ་བྱར་མེད་དེ། གསུངས་པ་པོས་འདིའི་གདུལ་བྱ་ལ་དངོས་བསྟན་གྱི་དོན་དེ་ཉིད་འཛིན་དུ་འཇུག་པར་བཞེད་པའི་ཕྱིར་རོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེས་ན་གདུལ་བྱ་ལ་ལྟོས་པའི་དེ་གཉིས་བདེན་གྲུབ་ནི་དངོས་བསྟན་

[089A]༄༅། །གྱི་བརྗོད་བྱ་དང་ཚད་གྲུབ་ཡིན་ཀྱང་གནོད་བྱེད་སྟོན་པའི་སྒྲས་ཟིན་གྱི་བརྗོད་བྱ་ལ་གཞན་དབང་ཡོངས་གྲུབ་བདེན་གྲུབ་དེ་བྱེད་དགོས་ཤིང་དེ་ལ་གནོད་པ་བསྟན་ནས་དེས་དོན་མ་ཡིན་པར་སྒྲུབ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་
སྙིང་པོ་ལས། དེས་ན་འདི་ལ་བརྗོད་བྱ་ཞིག་བསྟན་རིགས། ནས་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་དག་དབུ་ཕར་ལ་སུས་གསལ་བར་བཤད་པ་མི་སྣང་བས་ལེགས་པར་བཤད་ཡོད། ཡང་ཁོ་ན་རེ་དགོངས་འགྲེལ་
ལས༑ ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་བ་ཟབ་ཅིང་ཕྲ། །ས་བོན་ཐམས་ཅད་ཆུ་བོའི་རྒྱུན་བཞིན་འབབ། །ཅེས་པའི་མདོ་དང། བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོའི་མདོ་ལས། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་རྣམ་པར་དག་པས་ཐོག་མ་ནས་རྣམ་པར་དག་པ་
མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་ལྡན་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་ནང་ན་མཆིས་བར་བརྗོད་དོ། །ནས། རྟག་པ་བརྟན་པ་དང་ཐེར་ཟུག་པ་ནི་བརྗོད། ཅེས་གསུངས་པ་གཉིས་ཀྱི་དགོངས་གཞི་མི་གཅིག་པར་ཐལ། གསུངས་ཡུལ་གྱི་གདུལ་བྱ་
ཡང་མི་གཅིག་ངོ་བོ་རྟག་མི་རུང་བའི་གང་ཟག་ཡིན་ལ། ཀུན་གཞི་སྟོན་ཡུལ་ལ་ཆོས་དན་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རགས་པ་གཉིས་སྟོན་རུང་བའི་ཕྱིར། ཟུར་དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས་རེ་ཞིག་ལ་གང་ཅག་གི་བདག་མེད་ཐུན་
ཐུན་མོང་པ་ཡང་བསྟན་དུ་མི་རུང་བའི་གང་ཟག་ཡིན་ལ། ཀུན་གཞི་སྟོན་ཡུལ་ལ་ཆོས་དང་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རགས་པ་གཉིས་སྟོན་རུང་བའི་ཕྱིར། ཟུར་དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། རེ་ཞིག་ལ་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཐུན་

[089B]རིགས་ཅན་དྲངས་བའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཟུར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། ཀུན་གཞི་གང་གི་ཆེད་དུ་གསུངས་པ་ནི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཐུན་མོང་
བ་དན་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སྟོང་གི་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་སྟོན་པའི་སྣོད་དུ་རུང་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེས་ན་སྐྲས་ཟིན་གཉིས་གཅིག་ཏུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཀུན་གཞི་ཡོད་ན་རྣམ་ཤེས་ཡིན་དགོས་ལ། དེ་
བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཚིག་ཟིན་དང་དོན་གང་ལའང་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། དེ་ཡང་དེ་གཉིས་གཅིག་རྟག་ལ་གཅིག་མི་རྟག་པར་བཤད་པས་སྒྲས་ཟིན་གྱི་དོན་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བསྟན་པ་མིན་ཡང། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། སྙིང་པོ་ནི་མུ་སྟེགས་དང་དེའི་རི་ག་ཅན་བདག་མེད་ལ་སྐྲག་པ་སྤངས་པ་དང་རྣམ་ཐར་སྒོ་གསུམ་ལ་ཁ་དྲངས་པའི་ཆེས་ཡིན། ཀུན་གཞི་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་ཆགས་པ་ཆེ་བ་བཟློག་པ་དང། ཡུལ་
བདེན་མེད་རྟོགས་ནས་ཡུལ་ཅན་བདེན་མེད་དུ་རྟོགས་སླ་བའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཟུར་དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ལང་གཤེགས་ལམ། བྱིས་པས་བདག་མེད་ལ་སྒྲག་པ་སྤངས་པ་དང། མུ་སྟགས་བྱེད་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་ལ་ཞེན་པ་རྣམས་དྲངས་པཨ་ཕྱིར། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཟུར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། འཇུག་པ་ལས། གཟུགས་ལ་ཤིན་ཏུ་ཆགས་གང་དེ་དག་ལ། །གཟུགས་ཟློག་པ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་རྟག་བརྟན་དྲང་དོན་དུ་བཤད་བས་ཀུན་གཞི་ཡང་

[090A]༄༅། །དྲང་དོན་དུ་མི་འགྲོ་བར་ཐལ། དེ་གཉིས་གང་ལ་དགོངས་བའི་དགོངས་གཞི་གཅིག་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་གཉིས་ཀྱི་སྒྲས་ཟིན་སོགས་སྔར་ལྟར་འགལ་ཡང་དགོངས་གཞི་སྟོང་ཉིད་ལ་དགོངས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སེམས་ཅན་གྱི་
སེམས་བདེན་པར་མེད་པ་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་ལ་དགོངས་ནས་ཀུན་གཞི་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་རྟག་བརྟན་མཚན་དཔེའི་སྐུ་དང་སྟོབས་བཅུ་ཅན་ཡོད་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་སྟུགུ་པོ་བཀོད་པ་ལས། ས་རྣམས་སྣ་ཚོགས་ཀུན་གཞི་སྟེ། བདེ་
གཤེགས་སྙིང་པོ་དགེ་བའང་དེ། །སྙིང་པོ་དེ་ལ་ཀུན་གཞིའི་སྒྲས། །དེ་བཞིན་གཤེགས་རྣམས་སྟོན་བར་མཛད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེས་སྔ་མ་དྲང་དོན་དུ་བཤད་པས་ཕྱི་མའང་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། སྒྲས་ཟིན་
གྱི་དོན་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བསྟན་པ་མིན་ཡང། ཞེས་པ་ནས། དགོངས་པའི་དོན་ལ་ལྟོས་ཏེ་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་བར་དོན་གཅིག་གོ་དེ་ལྟར་ན་སྔ་མ་དྲང་དོན་དུ་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱི་མ་ཡང་དྲང་དོན་དུ་འགྲུབ་པོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། འཇུག་
འགྲེལ་ལས་ཀྱང། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་སྟོང་ཉིད་ཁོ་ན་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྒྲས་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་འོ་ན། རྒྱུད་བླ་མའི་བཤད་བྱ་སྙིང་པོའི་མདོད་ཡང་
དྲང་དོན་ཡིན་བར་ཐལ། ལང་གཤེགས་དང་འཇུག་འགྲེལ་གྱིས་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་མཚན་དཔེ་དང་སྟོབས་བཅུ་སོགས་རྟག་བརྟན་སྟོན་པའི་མདོ་དྲང་དོན་དུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་ནི་ནུབ་ཏེ། མདོ་དེ་ལས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུད་

[090B]ཀྱང་གློ་བུར་བ་ཡིན་པས་འབྲལ་རུང་ཡིན་པ་དེ་དཔེ་དགུས་བསྟན་བའི་ཕྱིར། སྙིང་པོའི་མདོ་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་ཇི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྲུལ་པའི་པད་མ་ཁ་དོག་ངན་བའི་ནང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་སྐྱིལ་
མོ་ཀྲུང་བཅས་ཤིང་འཁོད་དེ། ཞེས་པ་ནས། ཉོན་མོངས་ཅན་དུ་གྱུར་བའི་སེམས་ཅན་དེ་ད་གི་ནང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཉིད་མི་གཡོ་ཞིང་སྲིད་པའི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མགོས་པ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཐོགས་འགྲེལ་ལས། དོན་
གྱི་གནས་གསུམ་པོ་འདི་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་མདོའི་རྗེས་སུ་འབྲང་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཞིག་དོན་གྱི་གནས་གསུམ་ལ་གནམ་བཞི་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བསྡུས་ནས་བདེན་མེད་དུ་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་ཐོགས་འགྲེལ་
ལས༑ དོན་གྱི་གནས་བཞི་པོ་འདི་དག་ལས་ཀྱང་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་དྲང་དོན་དུ་བཤད་པའི་དང། རྒྱུད་བླ་མའི་བཤད་བྱའི་མདོ་མི་གཅིག་སྟེ། དེ་སྐད་དུ་སྟོང་ཐུན་ལས། ལང་གཤེགས་ད་རང་འགྲེལ་ལས་དྲང་
དོན་དུ་གསུངས་པ་འདི་ནི་ཞེས་པ་ནས། སྙིང་པོའི་མདོ་བཅུའི་ནང་གི་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་མདོ་ཤེས་བྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མས་དེའི་དོན་རྒྱ་ཆེར་གཏན་ལ་ཕབ་བ་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་དག་རྒྱུད་བླ་དར་ཊིཀ་ལས་ཀྱང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་མདོ་
ཡང་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་མདོ་དང་འདྲ་བར། ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་མདོ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་མ་ཡིན་པའི་དྲང་དོན་དུ་བྱེད་ན་འོག་ནས་ཁམས་བསྟན་པའི་དགོས་བསྟོན་པའི་རྩོད་ལན་འབྲེལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་་༄༅། །སྤྲོ་བྱ་མང་པོ་དགོས་ཀྱང་ཡིག་ཚོགས་ཆེ་དོགས་སོ་།ཡང་དགོངས་འགྲེལ་གྱི་འཁོར་ལོ་གསུམ་པའི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་རིགས་ཅན་གསུམ་ཀ་ཡོད་པར་ཐལ། དེའི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་ལ་ཐེག་པ་གསུམ་ཀའི་གང་
ཟག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དྲང་ངེས་རྣམ་འབྱེད་ལས། གདུལ་བྱ་ནི་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་སྟེ། སྔ་མ་གཉིས་ནི་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་སོ་སོ་བ་ཡིན་ལ། འདིར་ནི་གཉིས་ཀའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་
ཁྱབ་སྟེ། སྔ་མ་གཉིས་ནི་བརྗོད་བྱེད་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་པོ་དང་བར་པ་ལ་སོ་སོར་ཐོས་སོགས་ཀྱིས་ཞུགས་པ་ཡིན་ལ། འདིར་ནི་བརྗོད་བྱེད་ཀྱི་ཐེག་པ་རིམ་པ་གསུམ་ཀར་ཞུགས་ཞེས་བའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་འདེས་གསུམ་ཀའི་དོན་
བཤད་པས་གདུལ་བྱས་ཀྱང་ཐོས་བསམ་དུས་གསུམ་ཀ་ལ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། དགོངས་འགྲེལ་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གཉིས་ཀ་ཡོད་པར་ཐལ། དེ་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་ཐུན་མོང་གི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་
ཐལ༑ དེ་ཐེག་དམན་གྱི་མདོའི་དགོངས་འགྲེལ་གང་ཞིག་ཐེག་ཆེན་གྱི་མདོའི་དགོངས་འགྲེལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེས་ཐེག་དམན་གྱི་མདོའི་དགོངས་པ་འགྲེལ་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་རྟགས་གྲུབ་སྟེ། ཞར་བྱུང་དུ་འགྲེལ་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། བདེན་བཞིའི་ཆོས་འཁོར་གྱིས་བཤད་ཚུལ་དངོས་བསྟན་ཕལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དྲི་ཞུས་ཀྱིས་ཀྱང་བར་བ་དངོས་སུ་དྲིས་ལ་དང་པོ་དངོས་སུམ་དྲིས་པའི་ཕྱིར། ལན་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་མཛད་བའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་

[091B] ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གི་སྡེ་སྣོད་ཡིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གཉིས་ཀ་འི་མདོ་ཡིན་པ་ཡོད་པར་ཐལ། ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གཉིས་ཀའི་འདུལ་པའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་གཞི་མཐུན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ལུང་སྡེ་བཞི་དེ་ཡིན་
པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ཐེག་དམན་གྱི་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་གང་ཞིག་ཐེག་ཆེན་གྱི་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཆོས་ཅན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེའི་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། ཕལ་
ཆེན་དང་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོའི་མདོ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། རང་གི་འདུལ་ལ་སྣང་ཕྱིར་དང། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྨྲས་བ། བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱའི་གླིང་ན་ཐུབ་དབང་གིས་།བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱའི་འཁོར་ལ་འཛུམ་པའི་འོད། །བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་
བཀྱེ་ནས་ཤེར་ཕྱིན་དོ། །བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་སོགས་ཀི་བདུད་རྩི་སྦྲོས། །ཕལ་ཆེར་ཟས་དང་ཕལ་ཆེར་གྱིན་དང། །ཕལ་ཆེར་འདུ་འྫ་ཕལ་ཆེར་ཆགས་སྡང་རྣོ། །ཕལ་ཆེར་དབང་རྟུལ་ཕལ་ཆེར་དོན་ཆུང་སེམས། །ཕལ་ཆེར་རྣོ་ཡང་ཕལ་ཆེར་ལྟོས་གྲོགས་
དབང། །འདི་འདྲ་བསམ་ནས་རང་གི་ཡུལ་བོར་ཏེ། །འདི་འདྲ་རྙེད་དཀའ་དལ་འབྱོར་ནོར་བུ་སྙམ། །འདི་འདྲ་བསམ་ཀྱང་སྙིང་མེད་མང་ཐོས་བ། །འདི་འདྲ་མི་ཤེས་པ་བཞིན་རྣམ་གཡེང་སྐྱོ་།ཐོགས་མེད་ཀུན་ཏུ་གཟིགས་བའི་པད་མའི་སྤྱན་ལྡན་རྒྱལ་
རྣམས་ཀྱི། །ཀྱེ་མ་འགྲོ་ལ་རྗེས་ཆགས་ཐུགས་རྗེའི་ཆུ་གཏེར་རླབས་མང་པོས། །ཉི་མ་བྱེ་བའི་འོད་ལྡན་མཚན་དཔེའི་སྐུ་དང་དྲུག་ཅུའི་དབྱངས། །མངོན་སུམ་མྱོང་བཞིན་དགའ་བཞིན་མཛོད་ཅིག་འདྲེན་མཆོག་ཟླ་མེད་ཀྱཻ། །ཞེས་པའང་རྣམ་གཡེང་སྣ་

[092A]༄༅། །ཚོགས་ཀྱིས་སྐྱོ་བའི་དུས་བསམ་དོན་སྙན་ཚིག་གིས་གསལ་བོར་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ།། །།གཉིས་པ་རྒྱས་པ་ལ་དད་པ་ལ་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་པ་ལ། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དགོས་དོན་དང། བསྡུས་དོན། ཚིག་དོན་བཤད་པ་གསུམ་
དང་པོ་ལ་བསྟན་བཅོས་བརྩོམས་བ་དགོས་མེད་ཀྱི་དོགས་པ་སྣང་ནས་བརྗོད་བྱ་མཁྱེན་གསུམ་སྤྱིའི་རྣམ་བཞག་དང། མདོ་དང་བཟློས་སྐྱོན་སྤངས་ནས་དགོས་པ་ཡོད་པར་སྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་རྩོད་པ་དང་ལན་གཉིས། དང་པོ་ནི། འགྲེལ་བ་
ལས༑ དེ་ལྟར་ཕྱག་འཚལ་བ་དང། ནས། མིན་ནམ། ཞེ་ན། ཞེས་བྱུང། འདི་ལ་མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། འགྲེལ་པ་འདིའི་རྩོད་ལན་ཀྱང་མང་ལ་ཡིན་པར་ཐལ། རྒྱན་སྣང་གི་རྩོད་ལན་དེ་མདོ་ལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་
མ་ཁྱབ་སྟེ། རྩོད་ལན་འདི་ཐོག་མར་འཕགས་པས་བཀོད་ལ། རྒྱན་སྣང་གི་དེ་མདོ་ལ་ཡིན་ཀྱང་འདིར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། འགྲེལ་པ་བཞིས་རིམ་བཞིན་བཀོད་པའི་ཕྱིར། གསེར་འཕྲེང་ལས། ཉི་སྣང་རྣམ་འགྲེལ་རྒྱན་གྱི་
སྣང་བ། འགྲེལ་པ་འདི་དང་བཞིར་བྱུང་ཞིང་དེ་ཡང་དང་པོར་འཕགས་པས་བཀོད་ཅིང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ་རྒྱན་སྣང་ལས། ཕྱོགས་དང་པོ་གཞི་མ་ལུས་པ་བསྡུས་པ་ལ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདིར་
ཆེས་མངོན་པའི། ནས། ཟློས་པའི་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་གསེར་འཕྲེང་ལས་ཀྱང། མདོ་དང་བསྟན་བཅོས་གང་ལ་ཡིན་ཞེ་ན་མདོ་ལ་ཡིན་བར་མངོན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། གྲུབ་དོན་འཆད་པར་

[092B] དེ་ལྟ་བས་ན་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་ནི་གཞི་དང་གཉེན་པོ་དང་རྣམ་པ་མཐའ་དག་བསྡུས་པས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། གསེར་འཕྲེང་ལས་ཀྱང། དེ་ལྷན་བསྟན་བཅོས་ལ་དོགས་པ་འདི་འགོད་པ། ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བསྟན་བཅོས་རྫོགས་པར་མཐོང་ནས་རྩོད་ཟེར་ནའང་ཤིན་ཏུ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་རྫོགས་པར་མཐོང་ནས་དངོས་པོ་བརྒྱད་བཤད་པར་ངེས་ནས་དོགས་པ་དེ་འདྲ་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ཕྱོགས་
སྔ་སྨྲ་བ་བོ་ཐོགས་མེད་དང་ཆོས་སྐྱོང་གི་དངོས་སློབ་སོགས་སུ་འདོད་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དོགས་པ་རྗེ་བཙུན་གྱིས་རྒྱན་རྩོམ་པའི་དུས་ནས་ཡོད་པས་དོགས་པ་ཁོང་སློང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་འགྲེལ་པ་ལས། སྐྱེ་བོ་བློ་གྲོས་དམན་པ་དག་ནས་
གསལ་བར་མཛད་པ་མ་ཡིན་ནམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་འཕགས་པ་མ་རྒྱལ་བ་ལས་རྒྱལ་བས་ཀྱང་དེ་བསྟན་པ་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཡོད། ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ནི། མདོའི་རྒྱན་རྩོམ་པའི་མཆོད་བྟྗོད་བཀོད་པས་དེ་རྩོམ་ན་གཞི་ཕུང་
ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་དང། གཉེན་པོ་ལམ་གྱི་ཕྱོགས་དང། རྣམ་པ་བྱེ་བྲག་གམ་ཁྱད་བར་གྱི་དོན་ཡིན་པས་གཞི་གཉེན་རྣམ་པ་གསུམ་གང་རུང་རེ་རེ་ཁོ་ནའམ་གསུམ་ཀ་སྟོན། གསུམ་ཀ་སྟོན་ན་བཟློས་ཞེས་བརྩད་པ་ལ། ལན་དུ་གསུམ་ཀ་རྩོམ་ཡང་
ཟློས་སྐྱོན་མེད་ཅེས་ལན་མཛད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་མཆོད་བརྗོད་ལས་འཕྲོས་པར་བསམས་ནས་མཆོད་བརྗེད་ཀྱི་རྩོད་ལན་དུ་བྱེད་པ་ནི་དོན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་རྟོགས་པའི་གཏམ་ཡིན་པར་ཐལ། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བཤད་ཚུལ་གཞི་གཉེན་རྣམ་

[093A]༄༅། །གསུམ་རེ་རེ་ཙམ་བཤད་ན་བློས་སྐྱོན་དང། དགོས་མེད་ཀྱི་རྩོད་པ་གཉིས་སྤངས་ཏེ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་མཁྱེན་གསུམ་སྦྱིའི་རྣམ་བཞག་ལུང་རིགས་ཀྱིས་གྲུབ་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་ཆེན་པོ་ཁ་ཅིག་མཁྱེན་
གསུམ་ལ་བསྟོད་པས་རྩོམ་པར་དམ་བཅས་ལ་རྩོད་པ་དང། གཞན་དག། མཁྱེན་གསུམ་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་ནམ་ཅན་ལ་རྩོམ་པར་དམ་བཅའ་ལ་རྩོད་གསུངས་པ་གཉིས་ཀྱང་མི་འཐད་དེ། མཆོད་བརྗོད་ལ་མི་རྩོད་པའི་ཕྱིར་དང། ལོ། སྐྱེ་མེད་ཙམ་
ལ་མི་རྩོད་པར་གཞི་གཉེན་རྣམ་གསུམ་ལ་རྩོད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་གྲོ་ལུང། བཤད་ལས། རྒལ་ལན་འདི་དག་ནས། དོན་ལེགས་པར་མ་རྟོགས་པའི་རྣམ་འགྱུར་དུ་གསལ་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དོགས་པ་སྐྱེ་བའི་
གཞི་མཆོད་བརྗོད་ཟེར་བའང་མི་འཐད་པར་ཐལ། །འདིའི་དོགས་པ་དང་རྩོད་པ་མཆོད་བརྗོད་ལ་མ་ཡིན་པར་ཁྱོད་ཀྱིས་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ལན་དངོས་དང། ཤེས་བྱེད་དང། ལུང་དོན་བཤད་པ་དང། དོན་བསྡུ་བ་བཞི། དང་པོ་ནི་
འགྲེལ་པ་ལས། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ནས། བསྡུས་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱུང། གཉིས་པ་ནི། ཡུམ་བར་བ་ལས། རབ་འབྱོར་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་ཞེས་པ་ནས། རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །ཞེས་བྱུང། གསུམ་པ་ནི། འགྲེལ་པ་ལས། དེ་
ལ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ནས། མཚམས་སྦྱོར་བ་ཉིད་སྤངས་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱུང། ཡུམ་བར་བ་ལས། རབ་འབྱོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་གང་ཡིན་པ་དང། ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་སྦྱོར་བ་དང་

[093B] དང་པོ་ནི། ལམ་ཤེས་ཆོས་ཅན་རྣམ་བཞག་གི་རྟེན་བྱང་སེམས་འཕགས་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་དེ། བྱང་སེམས་ཀྱིས་ཉན་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་གསུམ་ཤེས་སྐྱེད་བྱེད་དགོས་ཤིང། རྫོགས་སྨིན་
སྦྱངས་གསུམ་མ་བྱས་བར་ལམ་དེ་དག་གི་བྱ་བ་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་མི་བྱེད་པ་དེའི་སྒོ་ནས་བཞག་པའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་དགག་གཞག་སྤངས་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ། ལམ་གསུམ་ལ་དཔྱད་པ། སྤངས་རྟོགས་རྫོགས་ཚད་
ལ་དཔྱད་པ། སྤྱིན་བཏང་དམིག་བསལ་ལ་དཔྱད་པ། རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་གསུམ་གྱི་ཚད་ལ་དཔྱད་པ། ཡང་དག་མཐས་ངོས་འཛིན་ལ་དཔྱད་པ། དེ་མངོན་དུ་བྱས་ཚད་ལ་དཔྱད་པ་དྲུག་དང་པོ་ལ་སྔོན་ཀྱི་ཁོ་ཅིག་ན་རེ། མདོའི་དོན་གཞི་ཤེས་
ཉན་རང་ཁོ་ནའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད། ལམ་ཤེས་བྱང་སེམས་ཁོ་ནའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་ཟེར་ན། འགྲེལ་པ་ལས། མངོན་པར་རྟོགས་པ་བརྒྱད་ཀྱི་བདག་ཉིད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པའི་རོང། སྤྱོད་པ། ཞེས་གསུངས་པ་
མི་འཐད་པར་ཐལ། མངོན་རྟོགས་བརྒྱད་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཉམས་སུ་མྱོང་བྱ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཞི་ཤེས་དེ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་ཟག་ཀྱེད་ཡེ་ཤེས་སྡེ་ཚན་ཉེར་གཅིག་མེད་པར་ཐལ། གཞི་ཤེས་
ཉན་རང་ཁོ་ནའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཉིད་དང། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དང་སྒྲས་བསྡུས་པའི་གཞི་ཤེས་མེད་པའི་ཕྱིར། ཡང་སྔོན་གྱི་ཁ་ཅིག་ན་རེ་

[094A]༄༅། །བྱང་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་གཞི་ཤེས་ལམ་ཤེས་ངོ་བོ་ཐ་དད་དུ་སྐྱེ། སངས་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་མཁྱེན་གསུམ་ངོ་བོ་ཐ་དད་དུ་སྐྱེ་སྟེ། གཞི་ཤེས་ཀྱིས་གཞི་ཁོན་དང། ལམ་ཤེས་ཀྱིས་ལམ་གསུམ་དང། རྣམ་མཁྱེན་གྱིས་རྣམ་པ་
ཁོན་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། འོ་ན། སློབ་དཔོན་གྱིས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མིག་གི་ཤེས་པས་ཀྱང་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་གསུངས་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེའི་མིག་ཤེས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་མཁྱེན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་མཁྱེན་ཡིན་ན་ཆོས་
ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དམ་བཅའ་འཐད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། བདེན་གཉིས་ལས། མཁྱེན་པའི་སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་ཀྱང། །ཤེས་བྱའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཀུན་ཁྱབ་ཅན། །ཞེས་གསུངས་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེའི་
མཁྱེན་པ་ཐམས་ཅད་མཉམ་རྗེས་ངོ་བོ་གཅིག་པ་ཤེས་བྱ་ཀུན་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཁྱེན་གསུམ་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་དེའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་གཉིས་ཀ་ལ། སངས་འཕགས་ཀྱི་གཞི་ཤེས་དང་བྱང་སེམས་ཀྱི་གཞི་ཤེས་
གཉིས་རེ་རེ་ནས་ཆོས་ཅན། ཐེག་དམན་གྱི་གཞི་ཤེས་ཡིན་པར་ཐལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཐབས་ཤེས་ཁྱད་པར་ཅན་གཉིས་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པར་ཐལ། ཐེག་དམན་གྱི་ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཐབས་ཤེས་ཁྱད་པར་
ཅན་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་དང། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་མ་ཟིན་ན་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཐེག་དམན་གྱི་ལམ་ཡིན་ན་ཐབས་མི་མཁས་པས་འབྲས་ཡུམ་ལ་རིང་པས་ཁྱབ་པ་

[094B]དེ་ཡིན་ན་ཐབས་ཤེས་ཁྱད་པར་ཅན་དང་བྲལ་བས་ཐབས་ཤེས་ཉི་ཚེ་བའི་ལམ་གྱིས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྩ་བར། དེ་ནི་མཚན་མར་དམིགས་སྒོ་ནས། །ཐབས་མ་ཡིན་པས་རིང་བ་དང། །ཞེས་དང། ཇོ་བོ་ལྷ་གཅིག་
གིས་ཀྱང། ཐབས་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་རབ་དང། །ཤེས་རབ་བྲལ་བའི་ཐབས་དག་ཀྱང། །གང་ཕྱིར་འཆིང་བ་ཞེས་གསུངས་པ། །དེ་བས་གཉིས་ཀ་སྤངས་མི་བྱ། །ཞེས་དང། དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པའི་མདོ་ལས། ཐབས་དང་ཐལ་བས་ཤེས་
རབ་ནི་འཆིང་བའོ། །ཤེས་རབ་དང་བྲལ་བའི་ཐབས་ནི་འཆིང་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་ན། ཉན་རང་གི་དེ་དག་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཐབས་ཤེས་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་སྟོན་པས་འཆིང་བ་ཞེས་སྨད་པའི་ཐབས་
ཤེས་ཀྱི་ནང་ཚན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ༑ རྩ་བར་ཉི་ཚེ་བ་དང་སྣ་ཚོགས་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྐབས་བཞི་བའི་རིགས་པས་ཀྱང་ཁེགས་སོ། །གཉིས་པ་སྤངས་རྟོགས་རྫོགས་ཚད་ལ། ཁ་ཅིག་ན་རེ། ས་དང་པོར་
ཉན་རང་གི་རྟོགས་པ་རྫོགས་ལ། སྤངས་པས་བརྒྱད་པར་རྫོགས་ཞེས་ཟེར་ན། འོ་ན། ས་བཅུ་བའི་ངོས་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱའི་ཉོན་མོངས་མེད་པར་ཐལ། ས་བརྒྱད་པ་ནས་ཉོན་མོངས་སྤངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དང་པོ་ནས་ཐེག་ཆེན་རིག་པ་
དེས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤང་བྱའི་སྒྲིབ་གཉིས་མེད་པར་ཐལ། ས་བཅུ་བའི་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཉོན་མོངས་སྐོར་དགུ་དང། ཐོག་མཐའ་གཉིས་ལ་གཉིས་གཉིས་ཕྱེ་བས་བཅུ་གཅིག་ས་དང་པོ་ནས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་བར་གྱི་

[095A]༄༅། །བར་ཆད་མེད་ལམ་བཅུ་གཅིག་གིས་རིམ་གྱིས་སྤོང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འགྲེལ་ཆེན་ལས། སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ། ཞེས་པ་ནས། སྒོམ་པའི་ལམ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །དེ་ལ་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་
དྲུག་ནི་ཅི་རིགས་པར་རིམ་གྱིས་སྤོང་ངོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། དགོངས་འགྲེལ་ལས། ས་བཅུ་གཅིག་པ་ལ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་མོ་སྤངས་པས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། འགྲེལ་ཆེན་ལས་
ཀྱང༑ གང་གི་ཕྱིར་དགོངས་འགྲེལ་ལ་སོགས་པའི་མདོ་ལས། ནས་དེའི་ས་བོན་ནི་ས་བཅུ་པ་ལ་སྤོང་ངོ་ཞེས་གསུངས་བ་དེ་བས་ན་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། སྤང་བྱ་སྤོང་ཚུལ་དེར་བཤད་དོ་།ཡང་རློམ་བ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སྔ་མདེ་བཀག་ནས་
ས་དང་པོར་ཉན་རང་གི་སྤངས་རྟོགས་གཉིས་ཀ་རྫོགས་ཏེ། འཁོར་བར་འཆིད་བྱེད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་དགྲ་བཅོམ་ལྟར་ས་དང་པོ་བས་ཀྱང་ས་དང་པོ་ནས་སྤངས་ལ། བག་ལ་ཉལ་ཀྱི་ཉོན་སྒྲིབས་དང་པོ་བསམ་སྤང་རོག་པ་ལྟར་ཉན་རང་དགྲ་
བཅོམ་པས་ཀྱང་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་གྲུབ་སྟེ། ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ལུས་ལེན་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། འོ་ན། ཆགས་སོགས་ཉོན་མོངས་ནླྷན་སྐྱེས་ཐེག་ཆེན་རིགས་དེས་ས་དང་པོ་པས་སྤང་པར་ཐལ། དེས་འཁོར་བར་འཆིང་བྱེད་ཀྱི་
ཉོན་མོངས་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་ལྟར་སྤངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འཁོར་བར་འཆིང་བྱེད་ཉོན་མོངས་ལྷན་སྐྱེས་དབང་གིས་ཡིན་གྱི་ཀུན་བཏགས་ནི་གྲུབ་མཐའི་སྒྲོ་བཏགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འཇུག་པ་ལས། གང་དག་དུད་འགྲོར་

[095B] །དེས་ཀྱང་མ་སྐྱེས་རྟགས་འདི་མ་མཐོང་ལ། །ངར་འཛིན་དེ་དག་ལ་མང་འཇུག་མཐོང་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། དགྲ་བཅོམ་པས་ས་པོན་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན། ས་གཉིས་པ་སོགས་
ཀྱི་སྒོམ་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་རྣམས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་ཀུན་བཏགས་སྤོང་བར་ཐལ། དང་པོའི་མཐོང་ལམ་སྡུག་བསྔལ་ཆོས་བཟོད་སྐྱིད་ཉོན་མོངས་ལྷན་སྐྱེས་སྤོང་བའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་ན། རྗེ་བཙུན་བྱམས་བས་ཉོན་
མོངས་སྤངས་ཚུལ་བཤད་པ་ལས་ལྡོག་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཆད་རིགས་པར་ཐལ། སྟོང་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་གསར་དུ་རྟོགས་པའི་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱིས་མཐོང་སྤང་ཀུན་བཏགས་རྣམས་ཅིག་ཅར་སྤོང་བ་གང་ཞིག། སྒོམ་
སྤར་ལྷན་སྐྱེས་རྣམས་གོས་ཀྱི་དྲི་མ་བཞིན་དུ་སྒོམ་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱིས་རིམ་གྱིས་སྤོང་དགོས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ་དེ་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་བློ་དེས་ཐོག་མར་སྒྲིབ་པ་འབིགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན་མྱུ་གུ་སྔོན་མས་
ས་བོན་གྱི་ཞུན་པ་གཅོད་པ་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུད་བླ་་ལས། ཇི་ལྟར་མྱུག་སོགས་རིམ་སྐྱེས་བས། །ས་བོན་ཤུན་པ་གཅོད་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་དེ་ཉིད་མཐོང་བ་ཡིས། །མཐོང་སྤང་རྣམས་ནི་ལྡོག་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པའི་
ཕྱིར༑ གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། འཕགས་པའི་ལམ་དང་འབྲེལ་བ་ཡིས། །འཇིག་ཚོགས་སྙིང་པོ་བཅོམ་རྣམས་ཀྱིས། །སྒོམ་ལམ་ཡེ་ཤེས་སྤང་བྱ་རྣམས། །གོས་རུལ་དྲི་མ་དག་དང་མཚུངས། །ཞེས་གསུངས་པའི་༄༅། །ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྐང་བ་དང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་མདོ་ལས་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་པའི་རིའི་རྩེ་མོ་ཉི་ཤུ་མཐོང་ལམ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བཅོམ་པ་དང། ཕྱེད་ཕྱི་མས་འཕགས་པ་སློབ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་དྲི་མ་ཅིག་ཅར་སྤང་མི་ཐུབ་
པས༑ སྒོམ་སྤང་དང་རིམ་ཅན་དུ་སྤོང་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྣམ་བཤད་ལས། སྤངས་གཉེན་གྱི་རྣམ་བཞག་དང་སྤང་བྱ་སྤོང་ཚུལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྨྲ་བ་འབའ་ཞིག་ཡིན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བག་ལ་ཉལ་གྱི་ཉོན་སྒྲིབ་དགྲ་
བཅོམ་གྱིས་མ་སྤངས་པ་མི་རིགས་པར་ཐལ། སྨོན་ལམ་བཏབ་ནས་དེ་ལྟར་མི་བྱེད་ན་དེ་ལྟར་འདོད་པ་ནི་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་བྱེ་སྨྲའི་མཛོད་དང་འགལ་མདོ་སེམས་ཀྱི་རྣམ་འགྲེལ་དང་འགལ་
ཐེག་པ་ཐུན་མོང་གི་ཀུན་བཏུས་དང་འགལ། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུད་བླ་རྩ་འགྲེལ་དང་འགལ། རང་རྒྱུད་པའི་འགྲེལ་ཆེན་གཉིས་དང་འགལ། རང་རྒྱུད་པའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་ལེགས་ལྡན་གྱི་དབུ་མ་སྙིང་པོ་རྩ་འགྲེལ་དང་འགལ་བ་སོགས་
ཡོད་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དགྲ་བཅོམ་བས་ཉོན་མོངས་སྐོར་དགུ་བོ་ཟད་པར་སྤངས་པའི་ཕྱིར། མཛོད་ལས། དེ་ཟད་ཐོབ་དང་ཟད་པ་ཤེས། །དེ་ཚེ་དེ་མི་སློབ་དགྲ་བཅོམ། །ཞེས་དང་རང་འགྲེལ་ལས། རྣམ་པ་དགུ་བོ་དེ་ཟད་བའི་ཐོབ་པ་དང་
ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཟད་པ་ཤེས་པ་སྐྱེ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཇུག་ཅེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། དེ་གོམས་པ་ལས་ཆགས་གྱུར་བ། །ལ་ལར་ཟག་པ་ཟད་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་

[096B] བག་ལ་ཉལ་གྱི་ཉོན་མོངས་ནི་ཉོན་མོངས་ཕྱི་མ་སྐྱེད་བའི་ས་བོན་གྱི་མིང་ཡིན་ལ། ཉོན་མོངས་ཀྱི་ས་བོན་སྤངས་པར་ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར། ཟུར་དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་བཏུས་ལས། འབྱུང་བ་གང་ཞེན། ཉོན་མོངས་པའི་བག་
ལ་ཉལ་མ་སྤངས་བར་གྱུར་བ་དང། ཉོན་མོངས་བའི་གནས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་རྣམ་པར་སྣང་བར་གྱུར་བ་དང། དེ་ལ་ཡང་ཚུལ་བཞིན་མིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུ་ལས་ཉོན་མོངས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། མཛོད་ལས་ཀྱང་དེའོ། །རྩ་རྟགས་བཞི་བ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ཉོན་མོངས་ཀྱི་ས་བོན་དང་ཉོན་མོངས་ལྐོག་གྱུར་བ་དང་ཉོན་མོངས་སྣང་དགོས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པར་བཤད་བའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ཆགས་སྡང་རྨོངས་དེའི་
ཀུན་ལྡང་དྲག་དང་བག་ཆགས་དང། ཞེས་བའི་ཆགས་སྡང་རྨོངས་ཞེས་པའི་ཐོགས་འགྲེལ་ལས། འཇིག་རྟེན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པ། ཞེས་པ་ནས། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཞོམ་བྱ་གང་ཡིན་
པ་དེ་དག་ནི་འདོད་ཆགས་དང། ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་གི་བག་ལ་ཉལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། བགལ་ཉལ་ནི་ལྐོག་གྱུར་གྱི་མིང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་ལྔ་བ་གྲུབ་སྟེ། འགྲེལ་ཆེན་གཉིས་ཀས་
དགེ་འདུན་ཉི་ཤུ་མཛོད་ལྟར་བཤད་པའི་ཕྱིར། རྟགས་སླ། རྩ་རྟགས་དྲུག་པ་གྲུབ་སྟེ། དེས་ས་བོན་སླར་མི་འབྱུང་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར། དབུམ་སྙིང་པོའི་ལེའུ་གསུམ་པ་ལས། ཙན་དན་པས་ལྷག་གསུང་གི་ཆུས། །ལུས་ཅན་ཡིད་

[097A]༄༅། །ཀྱི་ཉོན་མོངས་མེས། །རབ་ཏུ་གདུང་བཞི་བར་བྱེད་།ཅེས་དང། དེའི་འགྲེལ་པ་རྟོག་གེ་འབར་བ་ལས། བདེ་བར་གཤེགས་བའི་གསུང་གིས་ཤིན་ཏུ་ཞི་བར་བྱས་བའི་དོམ་པ་མེད་པའི་གདུང་བ་ནི་གཏན་མི་འབྱུང་བའི་
ཆོས་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་དང། དེ་བཞིན་དུ་ཨ་བྷྱ་དང། ས་སྡེ་སོགས་མང་ངོ། །ཇི་སྐད་དུ་རྣམ་བཤད་ལས་ཀྱང། ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་སུ་གང་གིས་ཀྱང་མ་གསུང་ཞིང་ལེགས་པར་བཀག་ཅེས་སོ། །གཞན་ཡང་
ཉན་རང་མཐོང་ལམ་པས་ཀུན་བཏགས་ཀྱི་ས་བོན་མ་སྤངས་པར་ཐལ། དགྲ་བཅོམ་གཉིས་ཀྱིས་ཉོན་སྒྲིབ་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ས་བོན་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་ཐེ་ཚོམ་དང་ནེམ་ནུར་སྤངས་པའི་
གང་སག་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལ་འཕགས་པའི་ཁྱད་པར་ལྔ་འམ་བརྒྱད་དང་ལྡན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ་མདོ་ལས། དེས་ཆོས་མཐོང་བ། ཆོས་
ཐོས་པ། ཆོས་རིགས་པ། ཆོས་ངེས་པ། སོམ་ཉི་ལས་བརྒལ་བ། ཐེ་ཚོམ་ལས་བརྒལ་བ། གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པ། སྟོན་པའི་བསྟན་པ་ལས་གཞན་གྱིས་དཀྲིར་མི་བཏུབ་པ། ཆོས་རྣམས་ལ་མི་འཇིགས་པ་ཐོབ་པ། ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། ཐེ་ཚོམ་དང་སོམ་ཉི་འམ་ནེམ་ནུར་ནི། འགྲེལ་བ་རྒྱལ་སྲས་མ་ལས། སངས་རྒྱས་ལ་ཡང་ནེམ་ནུར་མེད་ཅིང་ཐེ་ཚོམ་མེད་པས་སོ། །ནེ་མ་ནུར་དང་ཐེ་ཚོམ་དོན་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་ནེམ་ནུར་ངེས་པར་མི་འདོད་པ་

[097B] །ཐེ་ཚོམ་ནི་འདི་སྐད་བཤད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡིད་གཉིས་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་རོང་ཊིཀ་པས། བག་ལ་ཉལ་གྱི་ཉོན་མོངས་མ་སྤངས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ། མ་རིག་བག་ཆགས་ཀྱིས་ལ་བརྟེན་དགོས་པའི་
ཕྱིར༑ ཞེས་པའི་རྟགས་ཆོས་འབྲེལ་བ་མེད་པར་ཐལ། མ་རིག་བག་ཆགས་ཀྱིས་ཤེས་སྒྲིབ་ཡིན་ལ་ཉོན་སྒྲིབ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འཇུག་འགྲེལ་ལས། དེ་ལ་མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་ནི་ཤེས་བྱ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་གེགས་
སུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་དེ་ཆོས་ཅན། ཉོན་སྒྲིབ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་ཐར་བ་ལ་སྒྲིབ་པ་དོན་གཅིག་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། སེམས་ཉོན་མོངས་བར་གྱུར་པ་དང་སེམས་མ་ཞི་བར་གྱུར་བ་དོན་གཅིག་པའི་ཕྱིར། ཀུན་བཏུས་ལས། ཆོས་གང་འབྱུང་བ་ནུ་རབ་ཏུ་མ་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་འབྱུང་སྟེ། དེ་བྱུང་བས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་རབ་ཏུ་མ་ཞི་བར་འབྱུང་བ་
དེ་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་བྱས་པ་ལ་ཁོ་ན་རེ། བག་ལ་ཉལ་གྱི་ཉོན་སྒྲིབ་ཤེས་སྒྲིབ་ལ་ཁོ་བོས་ཀྱང་འདོད་ཟེར་ན། སྔ་མ་ལས་ཀྱང་ཕྱི་མ་འདི་ཆོས་མ་འབྲེལ་བ་ལ་ངོ་མཚར་བར་ཐལ། བག་ལ་ཉལ་གྱི་
ཉོན་སྒྲིབ་ཤེས་སྒྲིབ་ཀྱང་མིན་ལ་ས་དང་པོར་སྦངས་རྟོགས་རྫོགས་མ་རྫོགས་མ་རྫོགས་དཔྱོད་པའི་སྤང་བྱ་ཡིན་ན་ཤེས་སྒྲིབ་ཕྲ་མོ་མ་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་ཟིན་ལ་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་བས་ཤེས་སྒྲིབ་ཕྲ་མོ་སྤངས་

[098A]༄༅། །སམ་སྙམ་པའི་དོགས་པ་རྒོལ་བ་བློ་ལྡན་ལ་སྐྱེ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་གཉིས་ཀྱིས་ཤེས་སྒྲིབ་སྤངས་པ་རྫོགས་སམ་སྙམ་པའི་དོགས་བ་བློ་ལྡན་ལ་སྐྱེ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དང། གྲུབ་མཐའ་བཞི་ནས་
ཀྱང་དེ་གཉིས་ཀྱིས་རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་པར་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་བཤད་ལས། ས་དང་པོར་ཉན་རང་གི་སྤངས་པ་རྫོགས་མ་རྫོགས་དཔྱོད་པའི་སྤང་བྱར་ཤེས་སྒྲིབ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར། ཞེས་སོ། །གཞན་ཡང་
ཐེག་ཆེན་རིགས་ངེས་ཀྱིས་ས་དང་པོར་འཁོར་བར་འཆིད་བྱེད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་མ་སྤངས་པར་ཐལ། དེས་ཉོན་མོངས་ལྷན་སྐྱེས་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་བ་གྲུབ་ཟིན། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དེས་སྒྲིབ་གཉིས་སྤངས་པ་དང། དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་
བ་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་གྱུར་བ་བཞི་དུས་མཉམ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་བཏུས་ལས། དེས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ན་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཅིག་ཅར་སྤོང་ངོ། །ཅིག་ཅར་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་
འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དང་པོ་ནས་ཐེག་ཆེན་རིགས་ངེས་ཀྱིས་ས་དང་པོར་ཉན་རང་གི་སྤངས་རྟོགས་ཀྱི་རིགས་རྫོགས་པར་ཐལ། དེས་དེར་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་གྱི་རྟོགས་རིགས་རྫོགས་པ་གང་ཞིག་དེས་དེར་
ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་གྱི་སྤངས་བའི་རིགས་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེས་ས་དང་པོར་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་དང་གཟུང་འཛིན་གཉིས་མེད་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། རྟོགས་རིགས་རྫོགས་ན་རྟོགས་

[098B] གཉིས་པ་གྲུང་སྟེ། ཉི་སྣང་ལས། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ནས། རང་སངས་རྒྱས། ཞེས་པ་ནས། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པའོ་།ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེར་ཉན་རང་
དགྲ་བཅོམ་གཉིས་ཀྱི་སྤངས་རྟོགས་གཉིས་ཀའམ་གང་རུང་ངོ་རྫོགས་པར་བསྟན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་དོན་བྱང་སེམས་མཐོང་ལམ་སྡུག་བསྔལ་ཆོས་བཟོད་ཀྱི་བྱེད་པར་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་གྱི་སྤངས་རྟོགས་ཀྱི་བྱེད་པ་འདུ་བར་བསྟན་པ་
ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྐབས་གསུམ་བའི་གཞི་ཤེས་ཀྱི་སྐབས་སུ་ལུང་དེའི་མཇུག་ཏུ། ཉི་སྣང་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བཟོད་པའི་བྱེད་པར་གཞན་རྣམས་ཀྱི་རྟོགས་བའི་བྱེད་པ་མ་ལུས་བ་འདུས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། དེ་དག་གི་
ཤེས་པ་དང་སྤངས་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དེའི་བཟོད་པ་ཡིན་གྱི་རྟོགས་པའི་ཆ་འདི་ཙམ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། འདུས་པར་ཡན་ཆད་ཀྱིས་བྱེད་པར་འདུས་ཚུལ་བཤད་ནས། ལྷག་མས་དེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་མཐོང་ལམ་
ཆོས་བཟོད་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་བཤད་ཀྱི། སྤངས་རྟོགས་ཀྱི་རིགས་དངོས་མ་ཡིན་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། མཐོང་ལམ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་བའི་བཟོད་པའི་བྱེད་བར་ཉན་རང་གི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་བའི་བྱེད་པ་
མ་ལུས་པ། ནས། ཉན་རང་གི་སྤངས་པ་དང་རྟོགས་པ་གཉིས་ཀའམ་གང་རུང་རེ་རེས་དང་པོར་རྫོགས་པ་དེའི་བཞེད་པ་མིན་ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་སྔོན་གྱི་ཆེན་པོ་ ཁ་ཅིག་ན་རེ། བྱང་སེམས་ཀྱིས་ཉན་རང་གི་ལམ་ཤེས་སྐྱེད་

[099A]༄༅། །བྱེད་པས་བརྒྱད་པར་ཡིན་གྱི་དེ་མན་ཆད་དུ་བྱས་ན་ཐེག་དམན་དུ་ལྟུང་བས་ས་བརྒྱད་པར་ཉན་རང་གི་སྤངས་རྟོགས་ཀྱི་རིགས་རྫོགས་ལ། ཉི་སྣང་གིས་མཐོང་ལམ་སྡུག་བསྔལ་ཆོས་བཟོད་ཀྱང་ཤེས་བྱ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་
ཡིན་གྱི་ཤེས་བྱེད་བྱང་སེམས་ཀྱི་མཐོང་ལམ་སྡུག་བསྔལ་ཆོས་བཟོད་མིན་གསུངས། འོ་ན། ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་དུ་ཉན་རང་གི་འབྲས་བུ་བཞིའི་རྟོགས་རིགས་མ་རྫོགས་ཀྱང་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་རྫོགས་པའི་ཁྱད་པར་མི་
འཐད་པར་ཐལ། མདོ་ལས། རྒྱུན་ཞུགས་ནས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་གྱི་ཤེས་པ་དང་སྤངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོང་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བཟོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་བཟོད་པ་བྱང་
སེམས་ཀྱི་མཐོང་ལམ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། མཐོང་ལམ་ཀྱི་སྐབས་སུ་བདག་མེད་རགས་པ་གཉིས་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཆ་ཚང་སྐྱེད་ཀྱང་དེ་འདྲ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་རྒྱུན་སྒོམ་པར་མི་
བྱེད་པ་དེ་ཉན་རང་གི་གཞི་ཤེས་ཤེས་མཐོང་གིས་བལྟས་ནས་འདའ་བའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་བྱང་སེམས་ཀྱི་མཐོང་ལམ་དུ་ཉན་རང་གི་རྟོགས་པ་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་
ལས༑ ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཤེས་པ་དང། ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཐོང་བའི་ལམ་ཉིད་དུ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རྟོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཆིག་གོ་ཞེས་གསུང་

[099B] ཁྱབ་སྟེ། ཤེས་མཐོང་གིས་བལྟས་ནས་འདའ་ཞེས་པ་བྱང་སེམས་མཐོང་ལམ་དུ་ཉན་རང་གི་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཙམ་རྫོགས་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ་ཞེས་བའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་སྐད་དུ་གསེར་འཕྲེང་ལས་ཀྱང། ཁྱད་པར་དུ་འགྲོར་ཡོད་
ཀྱང་སྔར་མ་རྟོགས་པ་རྟོགས་པར་བྱར་མེད་དེ། དཔེར་ན། ཤར་རིའི་རྩེར་ཉི་མ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁ་ནི་གན་ར། འོ་ན། ལུང་དེའི་མཇུག་ཏུ་ཉི་སྣང་ལས། འདི་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་དགེ་འདུན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པ་མི་
འཐད་པར་ཐལ། དེས་བརྒྱད་པའི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་དགེ་འདུན་ སྦྱོར་མཐོང་བ་དུ་མ་ཡོད་ལ། དེས་ན་ཐག་ཆེན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་དང་མཐོང་ལམ་ཐོབ་ནས་ཉན་རང་དུ་ལྡོག་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དེར་
ཐལ༑ ཉི་སྣང་ལས། གལ་ཏེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ན་དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་འདོད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ་རིང་དུ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་
ཕྱིར་དང། སྦྱོར་བའི་ཡོན་ཏན་བཤད་པས་ཀྱང་ཤེས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་ཆོས་བཟོད་ཀྱི་བྱེད་པར་ཉན་རང་གི་སྤངས་རྟོགས་ཀུན་འདུ་བར་ཐལ། དེར་བསྐལ་ཆེན་གྲངས་མེད་ཀྱི་ཚོགས་གཉིས་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་
དུ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་དང་ཐེག་ཆེན་གྱི་རིགས་དང་དང་སོགས་ལྔའི་དབང་པོ་རྣོ་བ་རྣམས་ཉན་རང་ལས་ལྷག་བར་ཡོད་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉན་ཐོས་ལྟ་ཅི་རང་རྒྱལ་དབང་རྣོན་བསེ་རུ་ལྟ་བུ་ལ་ཡང་བསྐལ་པ་བརྒྱའི་ཚོགས་ལས་མེད་པ་སོགས་ཡིན་པའི་

[100A]༄༅། །ཕྱིར༑ ཉི་སྣང་ལས། འདིག་ལས་ཤེས་ཤེན། ལམ་གཞན་ཁྱད་བར་ཡོད་པ་ཡིན་ན་རིགས་དང་དབང་པོ་དང་ཚོགས་ཁྱད་ཞུགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་དེའི་བྱེད་པར་འདུ་ཚུལ་ཡོད་དེ། བརྟག་
པ་མཐའ་བཟུང་གི་བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་བཟོད་པ་ཆེན་པོའི་ཚེ་ཉོན་མོངས་སྤོང་འདོད་ན་ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་ཆོས་བཟོད་ཀྱི་ཚེ་ཉོན་མོངས་དང་ཕྱི་རོལ་དོན་འཛིན་སྤོང་ནུས་ལ། དེ་བཞིན་དུ་ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་ཆོས་བཟོད་པས་འབད་ན་ཚེ་དེ་
ལའང་མྱུར་དུ་ཉོན་སྒྲིབ་ཤེས་སྒྲིབ་རགས་པ་གཉིས་སྤོང་ཐུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན་ཉན་ཐོས་ཕྱིར་འོང་མཐོང་ཆོས་ཞི་ལྟ་བུ་ལ་འོང་ན་དེ་ལྟ་ཅི་སྨོས་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཟུར་དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལས། སྦྱོར་ལམ་བཟོད་པ་ལ་གནས་
པ་ལྟ་བུས། ནས། དེ་སྤངས་པའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་ཐོབ་ནུས་པས་ཞེས་སོ། །རྟགས་ཐུར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལས། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མཐོང་ལམ་ཆོས་བཟོད་ལ་གནས་པ་དེས་ཀྱང་དེ་ལྟར་འབད་ན་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་ཐོབ་
པའི་བརྟག་པ་མཐའ་བཟུང་གི་ཚུལ་གྱིས་ལམ་གྱི་ནུས་མཐུ་བསྙན་པ་ཡིན་གྱི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ས་དང་པོར་ཉན་རང་གི་རྟོགས་རིགས་རྫོགས་ཟེར་ན། འོ་ན་དེར་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་མཐར་ཕྱིན་
བར་ཐལ། དེར་དེ་རྟོགས་པ་མཐར་ཐུག་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཁྱོད་ལས་རྟོགས་པ་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེས་གཞན་ཤེས་སླ། གསུམ་པ་སྤྱིར་བཏང་དམིགས་བསལ་གྱི་དོན་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་

[100B]མི་བྱེད་པ་སྦྱིར་བཏང་ནས། དེ་གསུམ་བྱས་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་དམིགས་གསལ་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན། དེ་དག་གིས་ཡང་དག་པའི་མཐའ་མངོན་སུམ་དུ་ནི་མི་བྱའོ། །ཞེས་པས། སྤྱིར་
བཏང་དངོས་སུ་བསྟན་ནས་དམིགས་བསལ་ཤུགས་ལ་བསྟན་པར་ཐལ་དམ་བཅའ་འཐད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྦྱིར་བཏང་དམིགས་བསལ་གཉིས་སྒྲས་ཟིན་ལ་གྲགས་ཆེ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན། ཡོད་པ་དང་ཡིན་པ་སྤྱིར་བསྟན་
ནས་མེད་པ་དང་མ་ཡིན་པ་དམིགས་ཀྱིས་བཤལ་བ་ལྟ་བུ་གཅིག་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། སྦྱིར་བཏང་དང་དམིགས་བསལ་གྱི་བརྡ་སྤུས་ཟིན་འབའ་ཞིག་གི་བརྡ་ཡིན་པས་ཤུགས་བསྟན་ལ་སྦྱོར་བ་མི་འཐད་ལ། ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། བཞི་པ་རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་གསུམ་གྱི་ཚད་ལ། སྨོན་ལམ་རྫོགས་ཚད་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཆོས་ཉིད་ལ་མཉམ་པར་བཞག་བཞིན་པའི་དང་ནས། གཞན་དོན་འབད་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་ནུས་པ་དེ། སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཚད་
ཟེར་ན། སྟོན་པ་མཆོག་གིས་བྱང་སེམས་ལ་ཆོས་སྐུ་མཐོབ་པར་དུ་ཆོས་སྐུ་མངོན་དུ་མི་བྱའོ། །བོས་སྣར་བས། ཞེས་གདམས་རིགས་པར་ཐལ། དེས་དེ་ལ་རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་གསུམ་མ་བྱས་པར་དུ་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་མི་
བྱ་ཞེས་གདམས་པ་གང་ཞིག་རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་གསུམ་མངོན་དུ་བྱས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་ན་ཆོས་སྐུ་ཐོབ་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། སངས་མ་རྒྱས་ཚུན་ཆད་ལ་ཆོས་ཉིད་ལ་མཉམ་པར་བཞག་བཞིན་དུ་འབད་མེད་ལྷུན་གྲུབ་
[101A]༄༅། །ཏུ་གཞན་དོན་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཆོས་ཉིད་ལ་མཉམ་པར་བཞག་བཞིན་དུ་གཞན་དོན་བྱེད་པ་ལ་ཀུན་སློང་ཕྲ་མོ་ཡང་མེད་པར་འབྱུང་བ་ལ་རྟོག་པ་མེད་དགོས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། སྨོན་ལམ་རྫོགས་པའི་
ཚད་ཅེས་དང། ཡང་རྣམ་བཤད་ལས། ཇི་སྲིད་ཀུན་སློང་གི་རྟོག་པ་ཡོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་མི་ནུས་པས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདིའི་རྒྱུ་མཚན་དང་རྟོག་པ་ལྡོག་པའི་རྒྱུ་གསང་འདུས་ཁོ་ནས་ཤེས་དགོས་པས། གསང་བའི་རྣམ་ཐར་
ལས་ཡང་དག་མཐའ་དཔྱིས་ཕྱིན་པ་སྔགས་ལ་རག་ལས་པར་གསུངས་པ་མི་ཤེས་བདག་གིས་རྡོལ་གཏམ་སྣ་ཚོགས་བྱས་ཀྱང་སྙིང་པོ་ཡག་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རང་གི་སྨོན་ལམ་གང་བཏབ་ཀྱི་བཞེད་དོན་ཡོངས་
སུ་རྫོགས་པ་དེ་སྨོན་ལམ་རྫོགས་པའི་ཚད་ཟེར་ན། སངས་འཕགས་ཆོས་ཅན། ཚད་དེ་རྫོགས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པར་ཐལ། སྨོན་ལམ་རྫོགས་པའི་ཚད་རྫོགས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སངས་འཕགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
འདོད་ན། དེས་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པས་གྲོལ་བར་བྱས་ཟིན་པར་ཐལ། དེས་དེ་འདྲའི་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་གང་ཞིག་རང་གི་སྨོན་ལམ་གང་བཏབ་ཀྱི་བཞེད་དོན་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ད་དུང་འགྲོ་བཀྲེན་དུ་མ་མེད་པར་ཐལ་
འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས། ད་དུང་འགྲོ་བཀྲེན་ཡོད་ན་སྔོན། །སྐྱོབ་པ་ཇི་ལྟར་ཕ་རོལ་ཕྱིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཡུལ་དེ་ལ་སྨོན་པའི་དོན་གྲུབ་མ་གྲུབ་ལ་མི་ལྟོས་ཀྱི། རང་གི་སེམས་

[101B]དཔེར་ན། ཕར་ཕྱིན་བཞིན་ནོ། །སྤྱོད་འཇུག་ལས། བདོག་པ་ཐམས་ཅད་འབྲས་བཅས་ཏེ། །སྐྱེ་བོ་ཀུན་ལ་བཏང་སེམས་ཀྱིས། །སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཕྱིན་གསུངས་ཏེ། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་རོང་ཊིཀ་པ་ན་རེ། བྱང་སེམས་ལམ་གྱི་གདུལ་བྱ་རྫོགས་པ་དེ་སེམས་ཅན་སྨིན་པའི་ཚད་ཟེར་ན། འོ་ན། དེ་བྱང་སེམས་ཀྱི་ལམ་དུ་སན་ཡོད་པར་ཐལ། དེ་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་སྔ་རོལ་དུ་གྲུབ་དགོས་
པའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ལམ་དུས་རྫོགས་ནས་ལམ་གྱི་བསྒྲུབ་བྱ་འབྲས་དུས་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང། སྔར་བཤད་པ་ལྟར་ཆོས་སྐུ་མ་ཐོབ་པར་དུ་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་མ་བྱེད་ཅེས་པའི་
སྐྱོན་ཡང་འབྱུང་པའི་ཕྱིར། །རྣམ་བཤད་ལས། སེམས་ཅན་སྨིན་པའི་ཚད། ནས། བསྒྲུབ་བྱ་འབའ་ཞིག་གོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་རོང་ན་རེ། སངས་རྒྱས་རང་སྣང་ལ་ཞིང་དག་པ་རབ་འབྱམས་འབའ་ཞིག་གཟིགས་པ་དེ་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྦྱངས་པའི་ཚད་ཡིན་ཏེ། མ་དག་པའི་ཞིང་སངས་རྒྱས་རང་སྣང་ལ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་མ་རིག་འཁྲུལ་པའི་དབང་གིས་རོང། སྣང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ཏེ་རྣམ་བཤད་ལས། ཡང་སངས་རྒྱས་རང་སྣང། ནས་སྐད་
བྱེད་ ཞེས་སོ། །འོ་ན། མ་དག་པའི་སྣོད་བཅུད་སངས་རྒྱས་ལ་མི་སྣང་བར་ཐལ། སངས་རྒྱས་ལ་དག་པའི་ཞིང་འབའ་ཞིག་སྣང་བའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་ན། མ་དག་པའི་སྣོད་བཅུད་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་མི་སྨང་

[102A]༄༅། །བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་དུ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་གཅིག་མེད་པར་ཐལ། དེ་སངས་རྒྱས་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར། འཁོར་གསུམ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རྣམ་མཁྱེན་ཡོད་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྩ་བར། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཉིད་ལམ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་འདི་བདེན་གཉིས་སུ་བཤད་པར་བྱ་གཞན་ཡང་མ་དག་པའི་སྣོད་བཅུད་ཆོས་ཅན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མ་གཟིགས་པར་ཐལ་
དེས་དངོས་སུ་མ་གཟིགས་པ་གང་ཞིག་ཤུགས་ལ་ཡང་མ་གཟིགས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་ཁས། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། སངས་འཕགས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱུ་རུ་ར་ལྟར་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་དེས་
ཤུགས་རྟོགས་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། མེད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་ངེས་ལས། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གཟིགས་པ་ལས་ལོག་པ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་ཁོ་ནར་གོ་བར་བྱའོ།།
ཞེས་དང། རྣམ་བཤད་ལས། སངས་རྒྱས་རང་གི་སྣང་བ། ནས་མེད་ངེས་སུ་འགྱུར་དགོས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདིར་མང་པོ་མ་སྤྲོས། ཡང་ཁོ་ན་རེ། རང་གང་དུ་འཚད་རྒྱ་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཁྱད་པར་ཅན་འགྲུབ་
པའི་རྒྱུའི་དགེ་བའི་ནུས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྦྱངས་པའི་ཚད་ཟེར་ན། བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རོང། ཞིང་སྦྱངས་པའི་ཚད་མངོན་དུ་བྱས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་

[102B] རང་གང་དུ་འཚད་རྒྱ་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཁྱོད་འཚང་རྒྱ་དགོས་ཡིན་པར་ཐལ་ལོ། །ཡང་ཁོ་ན་རེ། རང་གང་དུ་སངས་རྒྱ་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཁྱད་པར་ཅན་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་
དགེ་བའི་ནུས་པ་མཐུ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་དེ་དེའི་ཚད་ཟེར་ན། བྱང་སེམས་ས་བརྒྱད་པ་བ་ཆོས་ཅན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྦྱངས་པའི་ཚད་མངོན་དུ་བྱས་ཟིན་པར་ཐལ། ཚད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། ཞིང་དག་སྦྱོར་བ་གྲུབ་
པའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བྱང་སེམས་ས་བཅུ་པ་བ་ཡིན་པར་ཐལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྦྱངས་པའི་ཚད་མངོན་དུ་བྱས་པའི་སེམས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྣམས་བཤད་ལས་ཀྱང། དགེ་བའི་རྩ་བའི་ནུས་པ་ཡོངས་
སུ་རྫོགས་པ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཁྱོད་ལྟར་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རྒྱལ་བ་འོད་དཔག་མེད་ཀྱིས་བདག་གང་དུ་སངས་རྒྱས་པའི་ཞིང་དེར་སྐུ་དངོས་ཀྱི་གདུལ་བྱ་མངོན་ཤེས་དང་མི་ལྡན་པ་མེད་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་
བདག་འཚང་མི་རྒྱའོ་ཞེས་དམ་བཅས་པའི་དམ་བཅའི་རྒྱུའི་དགེ་བའི་ནུས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྦྱངས་པའི་ཚད་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྦྱངས་པའི་ཚད་མངོན་དུ་བྱས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་ན། ཁྱོད་མངོན་
དུ་བྱས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། ཁྱོད་དེའི་ཚད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་ཤཱཀྱ་སེང་གེ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སངས་འཕགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། འོད་དཔག་མེད་དང་རྒྱུད་གཅིག་

[103A]༄༅། །ཡིན་བར་ཐལ་ལོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དེ་འདྲ་བ་དེ་སྤྲུལ་སྐུའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་སྨོན་ལམ་རྫོགས་པའི་ཚད་ཟེར་ན་མི་འཐད་དེ། དེ་སྔ་མའི་རིགས་པས་ཁེགས་སོ། །ལ་ལས་དེ་སྤྲུལ་སྐུ་འོད་དཔག་མེད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་བའི་
སྨོན་ལམ་རྫོགས་ཚད་ཟེར་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་མངོན་དུ་བྱས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་ན། སྤྲུལ་སྐུ་འོད་དཔག་མེད་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ་ཁྱོད་དེའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་སྨོན་ལམ་རྫོགས་པའི་ཚད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། འོད་དཔག་མེད་
ཡིན་ན། སྤྲུལ་སྐུ་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ལོངས་སྐུ་འོད་དཔག་མེད་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། བདེ་བ་ཅན་དུ་སྐྱེས་པའི་གདུལ་བྱ་ལ་མངོན་ཤེས་དང་ལྡན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། འོད་དཔག་མེད་
ཀྱི་སྐུ་དངོས་ཀྱི་གདུལ་བྱ་ལ་དངོས་ཤེས་དང་ལྡན་པ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ན། རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་མ་ཁྱབ་སྟེ། རྒྱུན་ཞུགས་ཡང་ཉེར་བསྔོགས་ཀྱི་མངོན་ཤེས་ལ་བརྟེན་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། མཛོད་ལས་བསམ་གཏན་དག་གིས་ལམ་
རྣམས་སླ། །ས་གཞན་དག་གིས་དཀའ་བ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཀུན་བཏུས་ལས་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞེར་བཤད་པ་སླ་རིམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེས་ཀྱང་ཉེར་བསྡོགས་ལ་དཀའ་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར། འདོད་
མི་ནུས་ཏེ། དེར་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་གྲངས་ཚང་པས་དེང་སྐྱེས་ཀྱང་རྒྱུ་འདིས་དེར་སྐྱེ་མི་སྐྱེའི་ཐེ་ཚོམ་ཟོས་ན་ལོ་ལྔ་བརྒྱ་སོགས་སུ་པད་མའི་སྤུབས་སུ་མཉམ་བར་བཞག་པ་བཞིན་དུ་གནས་དགོས་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཡང་རློམས་པ་ཁ་ཅིག་

[103B] ཞིང་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱར་སྐུའི་བཀོད་པ་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ། དེ་རེ་རེའི་འཁོར་དུ་སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་པ་ལ་ཆོས་ཚིགས་བཅད་རེ་རེས་འཕགས་ལམ་ལ་འགོད་ནུས་བདེ་སེམས་ཅན་སྨིན་པའི་ཚད་ཟེར་ན། འོ་ན། སེམས་ཅན་སྨིན་
པའི་ཚད་མངོན་དུ་བྱས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་ན་ཁྱོད་མངོན་དུ་བྱས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། ཁྱོད་སེམས་ཅན་སྨིན་པའི་ཚད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བྱང་སེམས་རྒྱུན་མཐའ་བ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། སེམས་ཅན་སྨིན་
པའི་ཚད་མངོན་དུ་བྱས་པའི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཁྱོད་དེ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཅན་སྨིན་གྲོལ་གཉིས་ལས་སྨིན་ལམ་ལ་དེ་འདྲ་བའི་སེམས་ཅན་འགོད་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་གསུམ་མངོན་
དུ་བྱས་པའི་སེམས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དང་པོར་རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་གསུམ་བྱས་རྗེས་སུ་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མདོ་ལས། བྱང་ཆེན་ཡུམ་ལ་སྤྱོད་པ་ཐབས་མཁས་
པས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ཡང་ཇི་སྲིད་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་ཡང་དག་པའི་མཐའ་མངོན་དུ་མི་བྱེད་དོ། །ནམ་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་བླ་མེད་རྫོགས་བྱང་དུ་
ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་གྱུར་པ་དེ་ན་ཡང་དག་པའི་མཐའ་དམ་པ་མངོན་དུ་བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྣམ་བཤད་ལས་ཀྱང་དེ་འདྲའི་གདུལ་བྱ་དེ་ཉིད་སྨིན་གྲོལ་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་སྨིན་ལམ་ལ་བཀོད་ཟིན་ན་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་

[104A]༄༅། །དུ་བྱ་བར་ཤུགས་ལ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་སེམས་ཅན་སྨིན་ཚུལ་བརྒྱད་ཀྱི་མ་མཐའ་ལ་བྱེད་བར་ཐལ། གཞན་ཀུན་ལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་རིགས་པར་ཐལ་
འདི་དང་འདི་བྱའོ་སྙམ་པའི་ཀུན་སློང་གི་རྟོག་པ་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་འདྲའི་རྟོག་པ་ཡོད་ཀྱི་བར་དུ་ཞིང་དེ་སྙེད་ལ་སྐུ་དེ་སྙེད་དང། སྐུ་རེ་རེའི་འཁོར་སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་ལ་ཚིགས་བཅད་རེ་བསྟན་ནས་འཕགས་
པའི་གོ་འཕང་ལ་འགོད་མི་ནུས་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ལྟར་ཐུབ་པ་ལ་མ་རིག་བག་ཆགས་ཀྱི་སང་ཟག་མེད་ལས་ཀྱི་ཀུན་འབྱུང་ཕྲ་མོ་ཡང་སྤངས་ནས་མཉམ་བཞག་ལས་སླར་མི་ལྡང་བའི་ཚུལ་གྱིས་སྙོམ་པར་འཇུག་
དགོས་པ་གང་ཞིག་རྟོག་པ་ཡོད་པའི་དབང་གིས་འབད་མེད་ལྷུན་གྲུབ་དང་མཉམ་རྗེས་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་མི་རུང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། བདེན་གཉིས་རང་འགྲེལ་ལས། རྟོག་པ་དང་ནི་ཉོན་མོངས་དང། །བག་ཆགས་མ་ལུས་
གཏན་བཅད་ཅན། །ཞེས་དང། རྣམ་བཤད་ལས། དེ་འདྲ་དུས་གཅིག་ཏུ་ལན་གཅིག་བྱེད་པ་ཡང་འབད་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་འབྱུང་བ་ལ་རག་ལས་ཤིང། མ་རིག་བག་ཆགས་ཀྱི་ས་དང། ཟག་པ་མེད་པའི་ལས་ཀྱང་སྤངས་ནས། ཞེས་
པ་ནས། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྟོག་པ་གནས་འགྱུར་གྱི་སྒོ་ནས་དེའི་བག་ཆགས་ཀུན་སྤོང་པའི་ཕྱིར། བདེན་གཉིས་ལས། དེ་ཚེ་མཚན་མ་མི་འབྱུང་ཕྱིར།།

[104B] །ཞེས་དང། དེའི་རང་འགྲེལ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ཡིས་རྟོག་པའི་ས་བོན་མཐའ་དག་བག་ཆགས་དང་བཅས་ཏེ་རྩ་བ་ནས་བཏོན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཚན་མ་མི་འབྱུང་ན་བཞེངས་པ་ལྟ་ག་ལ་ཡོད་
ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་རྣམ་བཤད་ལས། ཇི་སྲིད་ཀུན་སློང་གི་རྟོག་པ་ཡོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་མི་ནུས་པས་དེ་འདྲ་དུས་གཅིག་ལ་བྱེད་པ་ཡང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ལྔ་པ་ཡང་དག་མཐའ་ངོས་འཛིན་ལ། རོང་ཊིཀ་པ་ན་རེ། དེ་བཞིན་
ཉིད་འདིར་བསྟན་མངོན་དུ་མི་བྱེད་རྒྱུའི་ཡང་དག་མཐའ་དང། དེ་ལ་སླར་མི་ལྡང་བའི་ཚུལ་གྱིས་མཉམ་པར་བཞག་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་མངོན་དུ་བྱས་ཚད་ཡིན་ཟེར། ལ་ལས་ཆོས་ཉིད་དྲི་བྲལ་གྱི་འགོག་པ་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་ཡིན་ཟེར་
ན། འོ་ན། སྟོང་པ་མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུས་བྱང་སེམས་ལ་སངས་རྒྱས་མ་ཐོབ་བར་དུ་སངས་རྒྱས་མངོན་དུ་མ་བྱེད་ཅིག་ཅེས་གདམས་པར་ཐལ། དེས་དེ་དག་ལ་སྔོན་གྱི་བོད། རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་གསུམ་མ་བྱས་པར་དུ་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་མ་
བྱེད་ཅེས་གདམས་པ་གང་ཞིག་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་བྱས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་ན་སངས་རྒྱས་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་གྲུབ་སྟེ། དང་པོ་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་སླར་མི་སྡང་བའི་ཚུལ་གྱིས་མཉམ་པར་བཞག་ན་མཉམ་རྗེས་
ངོ་བོ་གཅིག་བས་སངས་རྒྱས་པས་ཁྱབ། གཉིས་པ་ལྟར་ན་ཆོས་ཉིད་དྲི་བྲལ་གྱི་འགོག་བདེན་ཐོབ་ན་སངས་རྒྱས་བས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ཡས། སངས་རྒྱས་མ་ཐོབ་བར་དུ་སངས་རྒྱས་མངོན་དུ་མི་བྱའོ། །ཞེས་པའི་དོན་དུ་

[105A]༄༅། །འགྱུར་བས་འཐད་པར་དཀའ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཤེས་སྒྲིབ་པའི་སྤངས་བ་དང་ཕྱི་རོལ་དོན་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་སྤངས་པའི་སྤངས་བ་གཉིས། འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་
མིན་ཟེར་ན། འོ་ན། འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་ཡིན་ན། སྔོགས་སྨིན་སྦྱངས་གསུམ་མ་བྱས་པའི་སྔ་རོལ་ཏུ་མངོན་དུ་བྱེད་ནུས་ལ་མི་བྱེད་པ་དང་བྱས་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གསུམ་ལྡན་གྱི་ཡང་དག་མཐའ་ཡིན་བས་ཁྱབ་
པར་ཐལ། དེ་གཉིས་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། འདིར་བསྟན་གདམས་དོན་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཡང་དག་མཐའ་གཅིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྒྱུན་མཐའ་བསངས་རྒྱས་པ་དང་དུས་མཉམ་
དུ་མངོན་དུ་བྱེད་རྒྱུའི་ཡང་དག་མཐའ་གཅིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མདོ་ལས། དེ་དག་གི་ཡང་དག་པའི་མཐའ་མངོན་སུམ་དུ་ནི་མི་བྱའོ། །ཞེས་པས་ཤུགས་ལ་གཙོ་བོར་བསྟན་པའི་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་ཡོད་
པའི་ཕྱིར། འབུམ་གྱི་གནོད་འཇོམས་ལས། །སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དག་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་མཐའ་དག་རྫོགས་པར་བྱས་ནས་མངོན་དུ་བྱས་པ་ལ་ཉེས་པ་མེད་ཀྱི་
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་བཤད་ལས་ཀྱང། དེ་འདྲའི་གདུལ་བྱ་སྨིན་གྲོལ་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་སྨིན་ལམ་ལ་བཀོད་ཟིན་ན་ཡང་དག་པའི་མཐའ་མངོན་དུ་བྱ་བར་ཤུགས་ལ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་

[105B] གཞན་ཡང། ཕྱི་རོལ་དོན་འཛིན་གྱི་རྟོག་བ་སྤངས་པའི་སྤངས་པ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱད་ཁྱད་ཆོས་གསུམ་ལྡན་གྱི་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་
རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་གསུམ་མ་བྱས་པའི་སྔ་རོལ་ཏུ་མངོན་དུ་བྱེད་ནུས་ལ་མི་བྱེད། དེ་གསུམ་བྱས་རྗེས་སུ་བྱེད་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་མྱང་འདས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེ་དང་ཉོན་སྒྲིབ་སྤངས་པའི་སྤངས་པ་གཉིས་མཐོང་ལམ་སྡུག་
བསྔལ་ཆོས་བཟོད་ཀྱིས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་མངོན་དུ་བྱེད་ནུས་ནས་བརྒྱད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ལྟ་ཅི་སྨོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས་མངོན་དུ་བྱེད་པར་འདོད་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མཐོང་ལམ་ཐོབ་མ་ཐག་པའི་རྗེས་ནས་བྱེད་ནུས་ན། ས་བརྒྱད་པ་
བས་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་བ་གྲུབ་སྟེ། ཆོས་གསུམ་གྱི་གོང་དུས་བདུན་པ་མན་ཆད་དུ་ནུས་ཀྱང་དོགས་པ་ཆུང་ལས་བརྒྱད་པར་མངོན་དུ་བྱེད་དགོས་ནས་མ་བྱེད་ཅེས་གདམས་པས་མངོན་དུ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་
ལས༑ འོན་ཀྱང་ས་བདུན་པ་མན་ཆད་དུ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་དགོས་པ་ཆུང་ལ་ས་བརྒྱད་པར་དོགས་པ་ཆུང་ལ། ས་བརྒྱད་པར་དོགས་པ་ཆེ་བས། ནས། ཆོས་གསུམ་མ་རྫོགས་པའི་བར་དུ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ག་ལ་སྲིད། ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟོགས་
གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལས། རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་གསུམ་བྱས་ནས་མངོན་དུ་བྱ་བར་དོན་གྱིས་བསྟན་པ་དང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ལྷག་མེད་མྱང་འདས་གཉིས་ཆོས་ཅན། འྡིར་༄༅། །བསྟན་གདམས་དོན་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཡང་དག་མཐའ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། གསུམ་ལྡན་གྱི་དེ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་བྱས་པའི་ཐེག་དམན་གང་ཟག་མེད་པར་
ཐལ༑ ཐེག་དམན་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་མེད་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་ན། ཆོས་གསུམ་གྱི་གོང་དུ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་བགག་པ་ཁོ་ནས་གདམས་པའི་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་མེད་པར་ཐལ། འདོད་
བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། དེས་ན་མཚན་མ་མེད་པའི་དབྱིངས་དེ་ཉིད་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་དུས་ཀྱི་མི་གནས་པ་དང་ཆད་པའི་མྱང་འདས་གཉིས་སུ་འགྱུར་བའི་ཚུལ་འདི་ནི་ཁོ་བོས་ལེགས་པར་བརྟགས་པའོ། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། བྱས་པ་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཆད་པའི་དེ་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། རྣམ་བཤད་ལས། ཆད་པའི་མྱང་འདས་ལ་བྱེད་པ་ཡང། ནས། འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་
སྟེ༑ གསུམ་ལྡན་གྱི་དེ་བྱས་ན་འགལ་བའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དྲུག་པ་མངོན་དུ་བྱས་པའི་ཚད་ལ། ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཞི་བའི་དབྱིངས་དེ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་དེ་དེ་མངོན་དུ་བྱས་པའི་ཚད་ཟེར་ན་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་ཞི་བ་དེས་
ཐུགས་འཕྲོག་ནས་ཆེས་ཆེར་མཉམ་པར་བཞག་པ་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། ཞི་བ་ཕྱོགས་གཅིག་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཆེས་ཆེར་བྱས་ནས་དེ་ལ་རྟག་ཏུ་མཉམ་པར་བཞག་ནས་གནས་པ་ཡིན་གྱི། དེ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་

[106B] །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། ཤེས་བྱ་ལམ་གསུམ་དང། ཉན་རང་གི་སྤངས་རྟོགས་རྫོགས་མ་རྫོགས་ཀྱི་དོན་དང། རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་གསུམ་གྱི་ཚད་དང། འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་ངོས་
བཟུང་བ་དང། དེ་མངོན་དུ་བྱེད་ནུས་ཚུལ་བཤད་པ་དང་ལྔ་དང་པོ་ནི། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་གཞི་ཤེས་དེ། མདོ་ལས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་གང་ཡིན་པ་དང་ཞེས་པའི་དངོས་བསྟན་གྱི་ཤེས་བྱ་ཉན་ཐོས་གྱི་ལམ་དང། རྟོགས་རིགས་ཀྱི་
སྒོ་ནས་ཉན་ཐོས་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པའི་རྣམ་བཞག་གི་རྟེན་ཉན་ཐོས་གྱི་ལམ་ཡིན་ཀྱང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐེག་པ་གསུམ་གའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གཟུང་འཛིན་རྫས་གཞན་གྱིས་སྟོང་པར་རྟོགས་པའི་གཞི་ཤེས་དེ་
མདོ་ལས། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་གང་ཡིན་པ་དང། ཞེས་བའི་དངོས་བསྟན་གྱི་ཤེས་བྱ་རང་རྒྱལ་གྱི་ལམ་དང་རྣམ་བཞག་གི་རྟེན་རང་རྒྱལ་གྱི་ལམ་གཉིས་མ་ཡིན་ཀྱང་རང་རྒྱལ་གྱི་ལམ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་རང་རྒྱ་ལམ་ཡིན་པ་དུ་མ་ཡོད་
པའི་ཕྱིར། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་དུ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ། མདོ་ལས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་གང་ཡིན་པ་དང། ཞེས་པའི་དངོས་བསྟན་གྱི་ཤེས་བྱ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་དང་རྣམ་བཞག་གི་རྟེན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ལམ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་གསུམ་ཀ་ཡིན་ཏེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་རྟོགས་རིགས་སུ་གནས་པའི་རྣམ་མཁྱེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི་ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང་ལ་མ་སྡུག་བསྔལ་ཆོས་བཟོད་ཀྱི་ཀྱི་བྱེད་པར་རྒྱུན་ཞུགས་ནས་རང་རྒྱལ་དགྲ་བཅོམ་གྱི་

[107A]༄༅། །བར་གྱི་སྤངས་རྟོགས་གཉིས་འདུ་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་འབད་ན་དེ་དག་གི་སྤངས་རྟོགས་ཇི་ལྟར་མངའ་བ་རྣམས་མཐོང་ལམ་དེས་ཀྱང་འགྲུབ་བར་བྱེད་ཐུབ་བའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། མངོན་དུ་བྱེད་པར་འདོད་ན་ཐེག་
པ་ཆེན་པོའི་མཐོང་ལམ་ཐོབ་མ་ཐག་པའི་རྗེས་ནས་བྱེད་ནུས་ན་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེས་ཐོག་དམན་ལས་དབང་བོ་དང་ཚོགས་དང་རིགས་དང་ལམ་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། ཉི་སྣང་ལམ། འདི་ག་ལས་
ཤེས་ཤེ་ན། ལམ་གཞན་ཁྱད་བར་ཡོད་པ་ཡིན་ན་རིགས་དང་དབང་པོ་དང་ཚོགས་ཁྱད་ཞུགས་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་སོ་།གཞན་ཡང། ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་དུ་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་གྱི་སྤངས་རྟོགས་ཀྱི་རིགས་མ་རྫོགས་ཏེ་
མཐོང་ལམ་ལ་དེ་སྒྲུབ་པའི་ནུས་པ་ཡོད་ཀྱང་དགྲ་བཅོམ་གཉིས་ལྟར་སྤངས་པ་མ་རྫོགས་དེ་གཉིས་ལྟར་སྒྲིབ་པའི་གཉེན་པོའི་རྟོགས་པ་རྫོགས་པར་མི་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ཀྱི་དགོངས་བ་བླ་མེད་ཡིན་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། དེ་
དག་གི་ཤེས་པ་དང་སྤངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དེའི་བཟོད་པ་ཡིན་གྱི། རྟོགས་པའི་ཆ་འདི་ཙམ་མིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། ཡིན་གྱི་ཡན་ཆད་ཀྱིས་བྱེད་བར་བསྟན། ལྷས་མས་སྤངས་རྟོགས་རྫོགས་ཚད་དགྲ་བཅོམ་
གཉིས་ལྟར་མིན་ནོ། །ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེས་ན། སློབ་ལམ་ན་ཉན་རང་གི་སྤངས་རྟོགས་ཀྱི་རིགས་རྫོགས་པའི་དགྲ་བཅོམ་གཉིས་ཡོད་ཀྱང། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་དང་གཟུང་འཛིན་རྗེས་གཞན་གྱིས་སྟོང་བར་རྟོགས་པའི་

[107B] རྟོགས་རིགས་དེ་གཉིས་རྫོགས་བ་དང། རྟོགས་རིགས་དེ་གཉིས་མཐར་ཕྱིན་པ་དོན་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་གཉིས་ཀྱིས་ཀྱང་རྟོགས་པ་དེ་གཉིས་ཀྱི་རིགས་རྫོགས་པར་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་བསྐྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེ་ནི་དཔལ་ཕྲེང་སེང་གེའི་མདོ་ལས། སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་འཕགས་པའི་བདེན་པའི་དོན་བསྟན་པ། བགྱི་བ་མ་མཆིས་པ་བཞི་བོ་དག་ལ་རྫོགས་པར་མཛད་པ་ལགས། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་
རྒྱས་རྣམས་ནི་རྫོགས་བར་བགྱི་བ་མ་ལགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་བཞིའི་མི་རྟག་སོགས་རྫོགས་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། རང་སངས་རྒྱས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གདུལ་བྱའི་དོན་དུ་དམ་
བཅས་པའི་དམ་བཅའི་རྒྱུ་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ནུས་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དེ་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཆོད་ཡིན་ཏེ། རང་སངས་རྒྱས་པའི་ལོངས་སྤྲུལ་གྱི་གདུལ་བྱའི་དོན་དུ་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ལོངས་སྐུ་དང་སྤྲུལ་སྐུའི་
དབང་དུ་བྱས་པའི་སྨོན་ལམ་རྫོགས་ཚད་གཉིས་ཡོད་དེ། རང་སངས་རྒྱས་བའི་འཁོར་དུ་ཐེག་ཆེན་འཕགས་པ་ཤ་སྟག་འབྱུང་བར་དམ་བཅས་བའི་དམ་བཅའི་རྒྱུ་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ནུས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དེ་ལོངས་སྐུའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་སྨོན་ལམ་
ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཚད་ཡིན། སྤྲུལ་སྐུའི་ཞིང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གདུལ་བྱའི་དོན་དུ་དམ་བཅས་པའི་དམ་བཅའི་རྒྱུ་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ནུས་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དེ། སྤྲུལ་སྐུའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཚད་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་

[108A]༄༅། །སྤྲུལ་སྐུ་འོད་དཔག་མེད་ཀྱིས་སློབ་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་གང་དུ་སངས་རྒྱས་པའི་ཚུལ་བསྟན་པའི་ཞིང་དེར་སྐུ་དངོས་ཀྱི་གདུལ་བྱའི་གཙོ་བོ་རྣམས་མངོན་ཤེས་དང་མི་ལྡན་བ་མེད་པར་མ་གྱུར་བདེ་སྲིད་དུ་བདག་
སངས་མི་རྒྱའོ་ཞེས་དམ་བཅས་པའི་དམ་བཅའི་རྒྱུ་དགེ་བའི་ནུས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དེ་སྤྲུལ་སྐུ་འོད་དཔག་མེད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཚད་ཡིན། དུས་ཅིག་ཅར་དུ་ཞིང་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱར་སྐུའི་བཀོད་
བ་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་དང་དེ་དེ་དེའི་འཁོར་དུ་སེམས་ཅན་གྲངས་ལས་འདས་པ་ལ་ཆོས་ཚིགས་བཅད་རེ་བསྟན་ནས་སྨིན་ལམ་ལ་འགོད་ནུས་པ་དེ་སེམས་ཅན་སྨིན་པའི་ཚད་ཡིན་ཏེ། བདག་ཅག་གི་སྟོན་པས་བདེན་བཞིའི་ཆོས་འཁོར་གྱི་
བཟླས་པ་དང་པོ་ལ་ཀོ་དེ་ནྱ་ལ་མཐོང་ལམ་སྐྱེས་ཚེ་གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་ལ་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བ་ལྟས་བསྒྲགས་ཏེ་མེ་ཏོག་གཏོར་བས། ལྔ་སྡེ་དང་ལྷ་བརྒྱད་ཁྲི་དེའི་སྟོན་ལ་སྨིན་ལམ་དང་སྦྱོར་ལམ་པར་གསལ་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་སྨིན་
ཚུལ་ཡོད་དེ། སྐྱོན་སངས་དུད་དང་གཉེན་པོ་སྐྱེ་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན་རྨ་སྨིན་པའི་རྣག་གཟག་དུང་དང་ཤིང་ཐོག་སྨིན་པ་ལོངས་སྤྱད་རུང་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། ཇི་ལྟར་རྨ་དང་ཟས་ལ་དེ་དག་གིས། །གཟག་དང་
སྤྱད་དུ་རུང་བ་སྨིན་འདོད་ལྟར། །དེང་ཞིན་རྟེན་འདིར་ཕྱོགས་གཉིས་ཞི་བ་དང། །དེ་བཞིན་སྤྱད་པ་ཉིད་དུ་སྨིན་པར་བསྟན་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར༑ ༑ཁྱབ་སྟེ། དེའི་འགྲེལ་བ་ལས། གཟག་པ་ལྟ་བུ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཞི་བ་དང། སྤྱོད་པ་ལྟ་བུ་

[108B] རྟེན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དབྱེ་ན་སྨིན་པ་བརྒྱད་ཡོད་དེ། ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བར་སྨིན་པ་དང། ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དང། ཕྱི་རོལ་བའི་
སྨིན་པ་ལས་རབ་ཏུ་སྨིན་པ་དང། རང་རང་གི་སྐལ་བ་དང་འཚམས་པའི་མཐུན་པར་སྨིན་པ་དང། གུས་པར་བྱེད་པའི་ལེགས་སྨིན་དང། རྟོགས་པར་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས་རྟག་ཏུ་སྨིན་པར་བྱེད་བ་དང། གོང་ནས་གོང་
དུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་བརྒྱད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས་ལུས་ཅན་བྲལ་བར་སྨིན་བྱེད་དེ་བཞིན་དུ། །ཡོངས་སྨིན་རབ་སྨིན་མཐུན་པར་སྨིན་བྱེད་གཞན། །ལེགས་པར་སྨིན་བྱེད་རྟོགས་པར་སྨིན་བྱེད་དང། །རྟག་སྨིན་གོང་དུ་སྨིན་བྱེད་བཤད་
པར་འདོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེའི་འགྲེལ་བ་ལས་དེ་ལྟར་ན་རྣམ་བ་བརྒྱད་པོ་འདི་ནི་གཞན་ཡོངས་སྨིན་པའི་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་སངས་རྒྱས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཁྱད་པར་ཅན་འགྲུབ་
པའི་རྒྱུ་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ནུས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྦྱངས་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཚད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ལོངས་སྤྲུལ་གྱི་ཞིང་གཉིས་ཡོད། ལོངས་སྐུའི་ཞིང་ཁྱད་པར་ཅན་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ནུས་པ་ཡོངས་སུ་
རྫོགས་བདེ་ལོངས་སྐུའི་ཞིང་སྦྱངས་པའི་ཚད་དང། དེ་བཞིན་དུ་སྤྲུལ་སྐུའི་ཞིང་ལའང་སྦྱར། ཞིང་ཇི་ལྟར་སྦྱོང་བ་ནི་སེམས་ཀྱི་སྦྱོང་ཚུལ་ཡིན་ཏེ། མ་དག་པའི་ཞིང་གི་ཁྱད་པར་དེ་དང་དེ་མེད་པའི་ཞིང་ཁྱད་པར་ཅན་འགྲུབ་པའི་ཚོགས་དང་སྨོན་པ་

[109A]༄༅། །བྱེད་པ་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསེར་འཕྲེང་ལས་ཞིང་སྦྱོང་བ་ནི་རང་གི་སེམས་སྦྱོང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ཞིང་གི་རྒྱུར་ཚོགས་བསགས་ནས་སྨོན་ལམ་འདེབས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཉི་སྣང་ལས་
སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་མ་དག་པ་སྡོང་དུམ་དང་ཚེར་མ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་གཉེན་པོར་ལག་མཐིལ་ལྟར་མ་ཉམ་པ་ལ་སོགས་པ་སྒྲུབ་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་པ་ནི་
ཤེས་སྒྲིབ་སྤངས་པའི་སྤངས་པ་དང། ཐེག་དམན་གྱི་མྱང་འདས་གདམས་དོན་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཡང་དག་མཐའ་དང། རགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཉེ་བར་ཞི་བའི་ཉེར་ཞི་དང། གང་ཟག་གི་བདག་འཛིན་སྤངས་པའི་སྤངས་པ་ལྟ་བུ་སོགས་
འདིར་བསྟན་གསུམ་ལྡན་གྱི་ཡང་དག་མཐའ་ཡིན། ལྔ་པ་མངོན་དུ་བྱས་ཚུལ་ཡོད་དེ། ཞི་བདེས་ཐུགས་འཕྲོག་ནས་རང་གི་བསམ་ངོ་ལ་ལྟོས་ཏེ་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་ལ་སླར་མི་ལྡང་བའི་ཚུལ་གྱིས་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དེ་
སེམས་ཅན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་བྱས་ཚད་ཡིན། འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་ལ་སླར་མི་ལྡང་བའི་ཚུལ་གྱིས་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་དེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་
མངོན་དུ་བྱས་པའི་ཚད་ཡིན། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་མཉམ་པར་བཞག་བཞིན་དུ་གཞིན་དོན་འབད་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་བྱེད་པ་དེ། དེ་བཞིན་ཉིད་མངོན་དུ་བྱས་པའི་ཚད་ཡིན། ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་ལ་རགས་པའི་ཁྱབ་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་

[209B]དག་མཐའ་དང། ཆོས་ཉིད་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དྲི་བྲལ་གྱི་འགོག་པ་གདམས་དེ་ནི་གཙོ་བོར་གྱུར་བའི་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་ཡིན། སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་སྔོན་དུ་ཞི་བདེས་
ཐུགས་འཕྲོག་ནས་རང་གི་བསམ་ངོ་ལ་ལྟོས་ཏེ་འདིར་བསྟན་ཉེར་ཞིའི་དབྱིངས་ལས་སླར་མི་སྡང་བའི་ཚུལ་གྱིས་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་དེ། ཐེག་དམན་དང་སེམས་ཅན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་བྱས་
པའི་ཚད་ཡིན་པས་གདམས་ཚུལ་ཡང་འཐད་པར་རྟོགས་སླ། ཆོས་ཉིད་དྲི་བྲལ་ལ་སླར་མི་ལྡང་བའི་ཚུལ་གྱིས་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་དེ་ཐེག་ཆེན་གྱིས་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་བྱས་པའི་ཚད་ཡིན་ནོ། །གདམས་ཚུལ་ཕལ་
པ་ཡོད་དེ། གདམས་ཡུལ་དགྲ་བཅོམ་རྟོགས་པ་སྔོན་སོང་གི་བྱང་སེམས་ལ་དེང་ཕྱིན་ཆད་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནས་བཟུང་སྟེ། དམིགས་བསལ་གྱི་ཆོས་གསུམ་མ་རྫོགས་བར་དུ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་མངོན་དུ་མི་བྱའོ། །ཞེས་གདམས་པ་དེ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཙོ་བོའི་གདུལ་བྱ་ལ་གདམས་ཚུལ་ཡོད་དེ། ཡུལ་ཐེག་ཆེན་རིགས་དེས་ཀྱི་བྱང་སེམས་ལ་ཁྱེད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནས་བཟུང་སྟེ་དམིགས་བསལ་གྱི་ཆོས་གསུམ་མ་རྫོགས་ཀྱི་བར་ཡང་དག་པའི་མཐའ་
མངོན་དུ་མི་བྱའོ། །ཞེས་གདམས་པ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། ས་དང་པོར་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་མ་རྫོགས་པར་ཐལ། ས་དང་བོར་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་མི་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་

[110A]༄༅། །སྟེ། དེར་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་རྫོགས་པར་མི་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ལྟར་ཐལ་རང་ཀུན་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར། འཇུག་པར། བདག་མེད་འདི་ནི་འགྲོ་བ་རྣམ་གྲོལ་ཕྱིར། །ཞེས་དང། རང་འགྲེལ་ལས་
དེ་དག་ལ་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་སྒོམ་པ་མེད་དེ། ནས། དེ་དག་ལ་གང་ཟག་གི་བདག་མེ་དམ་ལུས་པར་བསྒོམ་པ་ནི་ཡང་དོ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཤེས་རློམས་ཁ་ཅིག་ན་རེ་ས་དང་པོ་བ་སོགས་མ་དག་ས་
བདུན་གྱི་བྱང་སེམས་འཁོར་བར་སྐྱེ་བ་མི་ལེན་པར་ཐལ། དེ་དག་མ་རིག་བག་ཆགས་ཀྱིས་དང་ཟག་མེད་ལས་ལ་བརྟེན་པ་ཡང་མིན། ལས་དབང་གིས་ཀྱང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། དོད། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེ་དག་གི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་
མོངས་པའི་ཟག་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདིའི་ཟག་པ་ཞེས་པ་ཉོན་མོངས་ཀྱི་མིང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། འཕགས་པས་ན་དང་རྒ་བ་དང། །འཆི་བའི་བསྔལ་རྩད་ནས་སྤངས། །ལས་དང་ཉོན་མོངས་
དབང་གིས་སྐྱེ། །དེ་ལ་དེ་མེད་ཕྱིར་དེ་མེད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ལ་འཁོར་བར་དེ་ཚུལ་བཞི་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ལ་སོ་སྐྱེ་ལས་དང། ས་ཐོབ་དུད་འགྲོ་སོགས་སུ་སྨོན་ལམ་དང། བསམ་
གཏན་ཐོབ་ཀྱང་འདོད་པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། དགའ་ལྡན་ལ་སོགས་པར་དབང་འབྱོར་བའི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་བཞི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྒྱན་ལས། བློ་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་ལས་དང་ནི། །གཞན་ཡང་སྨོན་ལམ་དག་དང་ནི། །ཏིང་ངེ་འཛིན་

[110B] །དབང་གིས་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་ཡིན་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདིར་རང་གཞན་དུ་མས་རྟགས་བསྟན་སྣང། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བྱང་སེམས་ས་བརྒྱད་པ་སེམས་ཅན་སྨིན་པའི་ཚད་མངོན་
དུ་བྱས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པར་ཐལ། སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་གི་གདུལ་བྱ་སྨིན་པར་བྱས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་གི་གདུལ་བྱ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་སྟོང་གསུམ་གྱི་འཇིག་རྟེན་ཁམས་འབུམ་གྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་གྲངས་སྙེད་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཡོན་ཏན་དེ་སྙེད་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་ཆོས་
ཅན༑ གདུལ་བྱ་སྨིན་པར་བྱས་པར་བ་ལ། རང་གི་གདུལ་བྱ་སྨིན་ལམ་ལ་བཀོད་ཟིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ས་དང་པོའི་གནས་སྐབས་སུ་གདུལ་བྱ་བརྒྱ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་རང་ལོངས་སྐུར་སངས་རྒྱས་པའི་འཁོར་ས་བཅུ་བ་བར་འགྱུར་རྒྱུ་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་མ་ཁྱབ་པོ། །རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དེས་དེ་དུས་སྦྱོར་ལམ་ཐོབ་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཁོ་ན་རེ། བདེ་བ་ཅན་གྱིས་སོ་སྐྱེ་ཆོས་ཅན། ལས་ཉོན་གྱི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་དེ་བླངས་པར་ཐལ། སོ་སྐྱེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་
རིགས་ཏེ། དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་དེར་སྐྱེས་ཀྱི། དེར་ལས་ཉོན་གྱི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། བདེ་བ་ཅན་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ལ་དེ་མི་སྲིད་པར་ཐལ་ཁྱོད་དག་པའི་ཞིང་ཁམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ།་༄༅། །སྤྱིར་བཏང་ལ་རྒྱུན་ཞུགས་དང་མོ་སྐྱེ་ལ་ལས་དབང་གི་སྐྱེས་པར་བཤད་ཀྱང་དག་ཞིང་ལ་སྨོན་ལམ་ཁོ་ནས་སྐྱེ་དགོས་པའི་དམིགས་བསལ་བྱེད་དགོས་པར་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་ཀུན་མཐུན་པའི་ཕྱིར། རིན་ཆེན་འཕྲེང་བ་
ལས། སྤྱིར་བཏང་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་དག་བསྟན་བཅོས་ཀུན་ལ་རབ་ཏུ་གཅེས། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཇི་སྐད་དུ་ཀུན་བཏུས་ལས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་དག་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་དག་ནི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་
དབང་གིས་བྱུང་བ་མིན། ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་བསྐྱེད་བ་མ་ཡིན་གྱི། ཟག་པ་མེད་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ཡོངས་སུ་དག་པའི་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་གྲུབ་པ་འབའ་ཞིག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ་ཁྱང་
སེམས་རྒྱུན་མཐའ་བ་ཆོས་ཅན། སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱ་བ་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པར་ཐལ། སེམས་ཅན་སྨིན་པའི་ཚད་མངོན་དུ་བྱས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། སེམས་ཅན་སྨིན་པའི་ཚད་མངོན་དུ་བྱས་པའི་ས་
བཅུ་པ་པོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། སེམས་ཅན་གྱིས་སྨིན་ལམ་ཐོབ་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། འདོད་ན། སེམས་ཅན་གྱིས་སྦྱོར་ལམ་ཐོབ་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། འོ་ན་ཁྱོད་རང་ལ་རྒྱུན་
མཐའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་ཆོས་ཅན། ཤེས་སྒྲིབ་སྐྱེ་མི་རུང་གི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པར་ཐལ། ཤེས་སྒྲིབ་སྐྱེ་མི་དུང་གི་ཆོས་ཅན་དུ་བྱས་པའི་ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་ཁས། དེར་ཐལ། དེའི་དངོས་གཉེན་བར་ཆད་མེད་ལམ་ཡིན་

[111B] འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཤེས་སྒྲིབ་སྐྱེ་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་རང་རྒྱུ་ལས་སྐྱེ་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་ཡང། མདོ་ལས། དེ་དག་གི་ལམ་གྱི་བྱ་བ་ཡང་བྱ་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་འགྲེལ་བ་ལས། འབྲས་བུ་སེམས་
ཅན་མ་བསྡུས་པ་བསྡུད་པ་ལ་སོགས་པ་ཅན། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བྱེད་པའི་ས་བཅུ་བའི་བྱང་སེམས་མེད་པར་ཐལ། ས་བཅུ་བའི་བྱང་སེམས་ཀྱིས་ལུང་དེ་གཉིས་ལྟར་སེམས་ཅན་འཁོར་དུ་མ་བསྡུས་པ་བསྡུད་པར་བྱེད་པ་དང་བསྡུས་པ་
སྨིན་པར་བྱེད་བ་དང་སྨིན་པ་གྲོལ་བར་བྱེད་པ་དང། གྲོལ་བ་ལམ་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ས་བཅུ་བའི་བྱང་འཕགས་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་འཁོར་དུ་མ་བསྡུས་པ་བསྡུད་པ་དང། བསྡུས་པ་སྨིན་པ་དང་
སྨིན་པ་གྲོལ་བ་དང། གྲོལ་བ་ལམ་མཐར་ཕྱིན་པར་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་དག་གིས་གདུལ་བྱ་བསྡུས་པ་སྨིན་པ་ནས་སྨིན་པ་གྲོལ་བའི་བར་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། བྱང་འཕགས་དེ་དག་གིས་ས་བཅུ་བའི་སྐད་ཅིག་
རེ་རེ་ལ་སེམས་ཅན་མ་བསྡུས་པ་བསྡུད་པ་ནས། མ་གྲོལ་བ་གྲོལ་བར་དང། གྲོལ་བ་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱེད་ཀྱང་གདུལ་བྱའི་གཙོ་བོ་མང་པོ་བྱང་འཕགས་ཐོབ་ཀྱང་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་མཛད་ཟིན་པས་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་
འཕྲེང་ལས། མ་བསྡུས་བ་བསྡུད་པ་དང་སོགས་བས་བསྡུས་པ་སྨིན་པ་དང་སྨིན་པ་གྲོལ་བ་དང་གྲོལ་བ་མཐར་ཕྱིན་བར་བྱེད་བ་ཅན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བྱང་སེམས་རྒྱུན་མཐའ་བ་ཆོས་ཅན། རང་ཉིད་སྔ་རྒྱས་པའི་

[112A]༄༅། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོད་པར་ཐལ། རང་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྦྱངས་པའི་ཚད་མངོན་དུ་བྱས་པའི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། རང་ཉིད་སངས་རྒྱས་པར་ཐལ། རང་སངས་རྒྱས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། སེམས་
ཅན་ཡིན་ན་རང་སངས་རྒྱས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོད་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སེམས་ཅན་ཡིན་ན་རང་སངས་རྒྱས་པ་ཡོད་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཞིང་སྦྱོང་བའི་ལམ་དང་སྨོན་ལམ་དང་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་
ལམ་གསུམ་འགལ་བར་ཐལ། དེ་གསུམ་གྱི་ཚད་སོ་སོར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སེམས་བསྐྱེད་མ་ཐག་ནས་སེམས་བསྐྱེད་དང་དེས་ཟིན་པའི་ལམ་རྣམས་ལ་དེ་གསུམ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཤེས་
སྒྲིབ་སྤངས་པའི་སྤངས་པ་ཆོས་ཅན། སྟོན་པ་མཆོག་གིས་བྱང་སེམས་ལ་ཆོས་གསུམ་མ་རྫོགས་པར་དུ་མངོན་དུ་མ་བྱེད་ཅིག་ཅེས་གདམས་པར་ཐལ། འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་གསུམ་ལྡན་གྱི་དེ་མིན་ཀྱང་
ཆོས་གསུམ་རྫོགས་རྗེས་སུ་མངོན་དུ་བྱེད་པར་རྣམ་མཁྱེན་ངོས་འཛིན་སྐབས་སུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འགྲེལ་པ་ལས། ཡང་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་མཐའ་རྟོགས་པ་དང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་གསེར་འཕྲེང་ལས། རྣམ་མཁྱེན་
ངོས་བཟུང་པར་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་བྱས་པར་འཆད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་དང། རྣམ་བཤད་ལས། རང་དོན་ཡང་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་མཐར་སླར་མི་ལྡང་བའི་ཚུལ་གྱིས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། རྒྱུན་མཐའ་བ་ཆོས་ཅན་

[112B]བཞག་པར་ཐལ། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པ་གང་ཞིག་།སླར་མི་ལྡང་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རྟོགས་པ་གནས་འགྱུར་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། སངས་
འཕགས་ཆོས་ཅན། ཐེག་དམན་གྱི་འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་བྱས་པར་ཐལ། རང་གི་བསམ་དོལ་ལྟོས་ཏེ་ཡང་དག་མཐའ་ལ་སླར་མི་ལྡང་བའི་ཚུལ་གྱིས་སྙོམས་པར་བཞུགས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་གི་བསམ་དོར་དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། འདིར་བསྟན་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་བྱས་པའི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ལམ་གྱི་བགྲོད་པ་མཐར་ཕྱིན་ཡིན་ན། རང་གི་བསམ་ངོར་ལམ་གྱི་བགྲོད་པ་མཐར་ཕྱིན་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས་
སྐྱབས་ཀྱི་སྐབས་སུ་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དགྲ་བཅོམ་རྟོགས་པ་སྔོན་སོང་གི་བྱང་སེམས་ལ་བདེ་གཤེགས་བཀའ་འདས་ཀྱི་རྩ་ལྷང་བྱུང་པར་ཐལ། སྟོན་པ་མཆོག་གིས་དེ་ལ་དེང་ཕྱིན་ཆད་སོགས་གདམས་པ་གང་ཞིག། དེས་ཐེག་
ཆེན་ལམ་དུ་ཡང་བར་བར་དུ་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལས། ཉན་རང་ཞི་བའི་ནས། ཐེག་པ་ཆེན་པོར་ཞུགས་པ་རྣམས་བར་བར་དུ་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་བྱེད་ཀྱང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་
ཁྱབ་སྟེ། སྔོན་གོམས་པའི་དབང་གིས་ཡང་དང་ཡང་དུ་སྙོམས་པར་འཇུག་པས་ལམ་ཐེག་ཆེན་རིགས་ངེས་ལས་བསྐལ་ཆེན་སུམ་ཅུ་སོགས་ཀྱིས་རིང་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་དེ་ལྟར་ཞུགས་ཀྱང་ཡུན་རིང་དུ་སྙོམས་

[113A]༄༅། །པར་འཇུག་འདོད་མེད་པས་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར། མདེ་སྡེ་རྒྱན་ལས། མྱ་ངན་འདས་ལ་མངོན་དགའི་ཕྱིར། །རྟོགས་པ་བུལ་བ་ཡིན་པར་འདོད། །ཅེས་དང། རྣམ་བཤད་ལས་གོམས་
པའི་དབང་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི། འདི་ལ་དུས་ཡུན་རིང་དུ་མཉམ་པར་བཞག་པའི་འཕེན་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མཉན་རང་གི་སྤངས་རྟོགས་ཀྱི་རིགས་མ་རྫོགས་པར་ཐལ་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཉན་རང་གི་སྤངས་རྟོགས་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རྟོགས་རིགས་ལ་དེའི་རྟོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱིས་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ས་དེར་རྟོགས་རིགས་གསུམ་ཀ་མཐར་ཕྱིན་བའི་ལམ་ཡོད་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉན་རང་གི་རྟོགས་རིགས་མཐར་ཐུག་གི་ལམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ས་བརྒྱད་པ་བ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མ་བསྐུལ་ན་ཐེག་དམན་ལམ་དུ་ལྟུང་ཟེར་བ་དང། ལ་ལས་བར་མདོར་མྱ་ངན་ལས་འདའ་ཟེར་ན། འོ་ན་ས་
བརྒྱད་པར་མྱ་ངན་ལས་འདའ་པར་བཤད་པ་དེ་དགོངས་པ་ཅན་གྱི་མྱང་འདས་མ་རོང། ཡིན་པར་ཐལ། དེ་མྱང་འདས་མཚན་ཉིད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། བརྟག་པ་མཐའ་བཟུང་གིས་མ་བསྐུལ་ན་བསྐལ་
བ་ལ་སོགས་པའི་བར་དུ་གཞན་དོན་གྱི་རྒྱུན་རེ་ཞིག་ཆད་པ་ལ་འདིར་པར་མདོར་མྱ་ངན་ལས་འདའ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྩེ་མོ་ནས་དགེ་རྩ་ཆད་པའི་མྱང་འདས། བཟོད་པ་ནས་ངན་འགྲོའི་མྱང་འདས། ལྷག་བཅས་ལྷག་

[113B] དགོངས་བ་ཅན་གྱི་མྱང་འདས་དང་བརྒྱ་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཉི་སྣང་ལས། བསྟན་པ་འདི་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྣམ་པ་མང་པོར་རྣམ་པར་བཞག་སྟེ། འདི་ལྟར་རྩེ་མོ་ཞེས་པ་ནས། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་གྱི་བྱ་
བ་རྒྱུན་བཅད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་འདིའི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བཤད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གསེར་འཕྲེང་ལས་ཀྱང། དེའི་ཕྱིར་ས་བརྒྱད་པ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་བསྐུལ་ན་མྱ་ངན་ལས་
འདའ་བར་གསུངས་པ་ཡང་དེ་ལ་དགོངས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཆོས་གསུམ་མ་རྫོགས་པར་དེ་མངོན་དུ་མི་བྱེད་པའི་ལམ་ཤེས་དང་ཐབས་མཁས་བཅུའི་སྦྱོར་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་བ་ལས། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་
དུ་མི་བྱེད་པའི་རྟེན་ཅན་འབྲས་བུ་སེམས་ཅན་མ་བསྡུས་པ་སྡུད་པ་སོགས། ཞེས་དང། རྩ་བར། དེ་ཡི་རྟགས་དབ་ཚད་མེད་ལ། །ཐབས་ལ་མཁས་པ་རྣམ་པ་བཅུ། །ཞེས་སོ། །འདི་དག་རྗེ་ཡབ་སྲས་དང་གདོང་ལྡའི་སྒྲ་དབྱངས་སུ་ཡང་རྟོགས་དཀའ་
གསུངས་ཡང་བླུན་པོ་ཕལ་ཆེར་གྱིས་ཤོག་བུ་གཅིག་གཉིས་ཀྱིས་ཚར་ཁུལ་རང་གཞན་དུ་མ་སྣང་ཡང་དཀའ་བའི་གནད་ཕྲ་མོ་ཀུན་མ་ལུས་པ་ཚིག་ཉུང་དུས་བཤད་ཡོད་པས། སངས་རྒྱས་བྱང་སེམས་ཀྱི་མཛད་པ་བརྒྱའི་ཞལ་ལྷག་གེར་གསལ་
ཞིང་མདོ་དང་འཕགས་སེང་གེ་ལེགས་བཤད་ཀྱི་འདབ་མ་རྒྱས་པས་བློ་ལྡན་ཡོངས་ཀྱི་ཐུགས་ཀྱི་ལྕགས་ཀྱུ་ཁོ་ནར་གྱུར་ཏོ། །སྨྲས་པ། ཤེས་བྱ་བ་མཐའ་མེད་པའི་ཁེངས་ལྡན་ལྷའི་མཆོད་ཡོན། །མ་ཕམ་སྐུ་བཞིའི་ཞལ་ནས་འདྲེན་

[114A]༄༅། །མཁས་ཐོགས་མེད་ཞབས། །འཕགས་སེང་ལྷ་ཆེན་བློ་གྲོས་རལ་ཀླུང་གངྒཱའི་ཆུས། །དེང་དུས་སེམས་ཀྱི་བསྐལ་མང་དྲི་ཀུན་འཀྲུས་པས་ཆིམ། །རྒྱ་མཚོའི་གླིང་གི་རིན་ཆེན་མཆོག་འདྲའི་ཆོས། །དཀའ་གནད་དྲི་མས་
མ་ཕིགས་རང་རང་གི་བློས་བྱས་ཉེས་བཤད་འཚང་བུ་བཀྲ་བ་དེར། །འབད་བཙལ་བསྒྲིམ་ཀྱང་རེ་བ་ཇི་ལྟར་སྐོངས། །ཚུལ་དེ་མ་བཟོད་ལྷག་བསམ་དང་ཆེན་བཙུགས། །ཐོས་བསམ་གྲུར་ཞུགས་གཞུང་མང་རྒྱ་མཚོ་བརྒལ། །མཚུངས་
བྲལ་འཇིག་རྟེན་རིན་ཆེན་ཀུན་རྙེད་དེས། །ལེགས་བཤད་ནོར་བུས་གྲགས་པ་རཱ་ཛ་བཞིན། །ཞེས་པའང་བར་སྐབས་ཀྱི་ཆིགས་སུ་བཅད་པའོ།།    ༈    །།གཉིས་པ་མདོ་དང་བཟློས་པའི་སྐྱོན་སྤངས་ནས་དགོས་པ་ཡོད་པར་བཤད་པ་ལ། རྩ་པར་
རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཉིད་ལམ། །ཞེས་སོགས་བྱུང། འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ། ཉན་ཐོས་ཞི་བ། ནས། དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་པའི་མཆེད་བརྗོད་ཀྱིས་ཤུགས་ལ་རྒྱན་རྩོམ་པར་དམ་བཅས་ནས་དགོས་
སོགས་བཞི་འཆད་པར་འདི་བྱུང། གཉིས་པ་ནི། བསྟན་བཅོས་རྒྱན་འདི་བརྩམས་པ་ལ་ཆོས་ཅན། དགོས་སོགས་བཞི་ཡོད་དེ། མདོ་གསུམ་གྱི་བརྗོད་བྱ་རྣམ་མཁྱེན་དུ་བགྲོད་པའི་ལམ་མངོན་རྟོགས་བརྒྱད་དུ་བྱས་བ་བརྗོད་བྱ་དང། བསྟན་
བཅོས་དང་དགོས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་མདོའི་དོན་བྱང་སེམས་ཀྱིས་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཉིད་དགོས་དང། མཐར་ཐུག་གི་ཉིད་དགོས་དེ་ལས་ཐོབ་འགྱུར་གྱི་རྣམ་མཁྱེན་དང། བསྟན་བཅོས་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་མདོ་

[114B] ཉིད་དགོས་སྔ་མ་ལས་ཕྱི་མ་དེ་བྱུན་དུ་འདྲེལ་བ་ཤུགས་ལ་བསྟན་པ་དང་བཞི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། རྐང་པ་དང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་བརྗོད་བྱའི་ངོ་བོ་དང། དེ་ནས་གཅིག་གིས་ཁྱད་
པར་དང། དེ་ནས་གསུམ་གྱིས་ཉིད་དགོས་དང། ཐམ་གཉིས་ཀྱིས་དགོས་པ་བསྟན་ནས་འབྲེལ་བ་དོན་གྱིས་འཕངས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་མཐའ་དཔྱད་པ་ལ། དགོས་སོགས་བཞིའི་མཐའ་དཔྱད་པ་དང། བཀའ་བསྟན་
བཅོས་ཀྱི་མཐའ་དཔྱད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ་ལ་པཎྜི་ཏ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་དབང་རྣོན་དེ་རྒྱན་གྱི་དགོས་འབྲེལ་གྱི་ངག་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱན་ལ་དགོས་སོགས་ཡོད་པར་ཚད་མས་
ངེས་ནས་འཇུག་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དས་ཕལ་ཆར་ཡོང་ལས་ཆེ་སྙམ་པའི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་སྒོ་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཏེ་འགྲེལ་པ་ལས། དོན་ལ་ཐེ་ཚོམ་བསྐྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པའི་ཡན་ལག་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་
བར་ཐལ། དེ་ལྟར་སློབ་དཔོན་ཆོས་མཆོག་དང། རྗེ་རྒྱལ་ཚབ་གསུམ་གྱིས་བཤད་པའི་ཕྱིར། བཟང་ལྡན་ལས། གང་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་དོན་གཉེར་ནི། །ཐེ་ཚོམ་ལས་ཀྱང་འཇུག་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་དང། གསེར་འཕྲེང་ལས། དོན་མི་འགྱུར་གྱི་
དོགས་པ་བཞི་བསལ་ནས་དེ་བཞི་ཕལ་ཆེར་ཡོད་ལས་ཆེ་སྙམ་པའི་ཞེས་དང། རྣམ་བཤད་ལས། དགོས་སོགས་བཞི་ལ་དོན་འགྱུར་གྱི་ཐེ་ཚོམ་བསྐྱེད་པའི་འཇུག་པའི་ཡན་ལག་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་པཎྜི་ཏ་

[115A]༄༅། །འགའ་ཞིག་ན་རེ། དགོས་འབྲེལ་གྱི་དགོས་པ་གཞུང་མཛེས་བའོ་ཟེར། སྤྱིར་ལུས་མཛེས་བ་དུང་ཡང། དགོས་པ་ལུས་མཛེས་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་ལས་དོན་རྟོགས་བ་སོགས་དགོས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་
གསེར་འཕྲེང་ལས། བྲམ་ཟེ་བུདྡྷ། འོན་ཀྱང་མཛེས་པ་དགོས་པར་འཆད་པ་སྐབས་སུ་མ་བབས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རྒྱན་གྱི་ཉིད་དགོས་ཡིན་ན། རྒྱན་གྱི་ཉིད་དགོས་མཐར་ཐུག་ཡིན་བས་ཁྱབ་ཟེར་ན། རྒྱན་གྱི་
ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱས་རྒྱན་ལ་ཐོས་སོགས་ཀྱིས་ཞུགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཐོབ་བའི་ས་བཅུ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་རྒྱན་གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་དགོས་པའི་དགོས་པ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་
ན་རེ། ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ་དེ་རྒྱན་གྱི་ཉིད་དགོས་ཡིན་ཟེར་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་རྒྱན་གྱི་རྗེས་སུ་གྲུབ་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རྒྱུན་མ་གྲུབ་པའི་སྔ་རོལ་ནས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རྒྱན་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡིན་ན་
དགོས་སོགས་བཞིའི་ནང་གི་འབྲེལ་བ་ཡིན་བས་ཁྱབ་ཟེར་ན། རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱས་ཐོབ་བྱའི་འགོག་ལམ་རྒྱན་དང་འབྲེལ་བ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དེ་གཉིས་རྒྱན་ལ་རག་ལས་བའི་ཕྱིར་
འདོད་ན། དེ་བྱུང་འབྲེལ་ཡིན་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། འདུམ་བྱས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རྒྱན་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡིན་ན། བདག་གཅིག་འབྲེལ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱས་

[115B]ཐོས་བསམ་དེ་དང་འབྲེལ་བ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་བྱུང་འབྲེལ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ་རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱས་
ཐོབ་པའི་རྣམ་མཁྱེན་དེ་ཉིད་དགོས་མཐར་ཐུག་ཟེར་ན། དེ་འདྲའི་རྣམ་མཁྱེན་ཁོ་ཁོ་རང་ཡིན་བར་ཐལ། དེ་འདྲའི་རྣམ་མཁྱེན་ཡིན་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་ཁྱོད་ཐོབ་པའི་གང་ཟག་ཡིན་
པར་ཐལ། ཁྱོད་དེས་ཐོབ་བའི་རྣམ་མཁྱེན་ཡིན་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་ཆོས་ཅན། སངས་འཕགས་ཡིན་པར་ཐལ། རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་བའི་གང་ཟག་ཡིན་བའི་ཕྱིར། དེས་ཚིག་གི་འཁྲི་ཚུལ་གཞན་ཡང་
ཤེས་སོ། །རང་ལུགས་ལ། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དགོས་སོགས་བཞི་དགོས་འབྲེལ་ངག་གི་བརྗོད་བྱ་དང། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱན་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་པྦའི་གདུལ་བྱས་རྒྱན་ལ་དགོས་སོགས་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་དགོས་བ་དང། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱན་གྱི་
ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱས་རྒྱན་ལ་ཐོས་བསམ་གྱིས་ཞུགས་པ་ཉིད་དགོས་དང། འབྲེལ་བ་དེ་བྱུང་འབྲེལ་བ་སོགས་ཡིན་ནོ། །བསྟན་བཅོས་འདོའི་དགོས་སོགས་བཞི་ཡོད་དེ། མདོའི་དོན་མངོན་རྟོགས་བརྒྱད་དང་དོན་བདུན་ཅུ་བརྗོད་བྱ་དང་
དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་དག་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པ་དགོས་པ་དང། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ས་བཅུ་ཐོབ་པ་དགོས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་དགོས་བ་དང་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་པ་དགོས་པའི་མཐར་ཐུག་གི་དགོས་བ་ཡིན། བསྟན་བཅོས་དང། དྒོས་༄༅། །པའི་ཤེས་རབ་གསུམ་དང། ཉིད་དགོས་ཤེས་རབ་གསུམ་གྱི་ཕྱི་མ་སྔ་མ་ལ་འབྲེལ་བ་དེ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱན་གྱི་དགོས་སོགས་ལ་བཞིར་དེས་ཏེ། རྟོགས་ལྡན་འཇུག་པའི་ཡན་ལག་
དོན་མེད་པ་སོགས་བཞི་བསལ་ནས་འཇུག་པའི་ཡན་ལག་དགོས་སོགས་བཞི་ཡོད། དེ་ལས་མང་གི་དགོས་ཉུང་ན་མི་འདུ་བའི་ཕྱིར། རྩོས་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། རྒྱན་གྱི་སྐབས་གཉིས་པ་བརྩམས་པ་ལ་དགོས་པ་མེད་པར་ཐལ། རྒྱན་གྱི་བརྗོད་
བྱ་ལ་དང་པོའི་བརྗོད་བྱས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འོ་ན་དགོས་འབྲེལ་དང་མཆོད་བརྗོད་ཟུར་དུ་བཤད་པ་ལ་དགོས་པ་མེད་བར་ཐལ། རྒྱན་གྱི་བརྗོད་བྱ་ལ་དེའི་བརྗོད་བྱས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པ་ཁས། ཡང་ཁོ་ན་རེ། རྒྱས་འབྲེད་བསྡུས་
གསུམ་གྱི་དོན་རྟོགས་པ་རྒྱན་གྱི་དགོས་པ་ཡིན་པར་ཐལ། རྒྱན་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཀྱ་བའི་གདུལ་བྱས་དེ་རྟོགས་པ་རྒྱན་གྱི་དགོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རྒྱན་ལམ་བརྟེན་པར་དེ་རྟོགས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། དགོས་
སོགས་ལ་བཞིར་མ་ངེས་པར་ཐལ། བསྟོད་འགྲེལ་ལས་བརྗོད་བྱེད་ཕུན་ཚོགས་ད་ལྔར་བཤད། ཀ་ཤིས་བརྗོད་བྱ་དགོས་པ་འབྲེལ་པ་གསུམ་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། རྗོད་བྱེད་ལེགས་ཙམ་གྱིས་རྟོགས་ལྡན་འཇུག་པའི་གཙོ་བོ་མིན་
ལ༑ གསུམ་དུ་བསྟན་པ་ནི་དགོས་པ་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཙམ་ཡིན་གྱི། ཉིད་དགོས་ཆད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོགས་སླ།། །།།གཉིས་པ་བཀའ་བསྟན་བཅོས་ལའང་དགག་གཞག་སྤང་གསུམ་ལས་དང་པོ་ལ། ཐུན་

[116B] འགལ་མི་འགལ་དང། སོ་སོར་དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བཀའ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ངོ་བོ་མིང་ཚིག་ཡི་གེའི་རང་བཞིན་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུའི་གཟུགས་ཡིན་ཟེར། ལ་ལས། གཟུགས་མིན་གཟུགས་ཕུང་
ཟེར༑ དང་པོ་ལ་བཀའ་བསྟན་བཅོས་ཆོས་ཅན། སྐྱེ་མཆེད་བཅུའི་གཟུགས་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དེའི་ནང་གི་སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རེ་རེག་བྱ་ལྔ་ལ་གཞི་མཐུན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ནང་
གི་དབང་ཤེས་ལྔའི་ཡུལ་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས་དབང་པོའི་སེམས་ནི་དེས་ཕྱིར་དང། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཉིས་པའང་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཁྱད་པར་དེ་ལྟར་མིན་ན་གཟུགས་དང་གཟུགས་ཕུང་ཡིན་ཁྱབ་མཉམ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། བྱེ་སྨྲ་བ་དག་ནི། བཀའ་བསྟན་བཅོས་མིང་ཚིག་ཡི་གེའི་ཚོགས་པའི་བདག་ཉིད་མིང་སྤྱི་ལྡན་མིན་རྫས་གྲུབ་ཏུ་འདོད་དེ། རང་འགྲེལ་ལས། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ན་རེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོག་གེའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་བས་
ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རང་བཞིན་མིང་གི་ཚོགས་ལ་སོགས་བ་ནི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་དྲི་ཞེས་ཆོས་དེ་དང་དེ་ལ་མིང་བྱས་པ་ནི་མིང་དང། དེ་འདྲའི་མིང་དུ་མ་ནི་མིང་གི་ཚོགས་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རང་འགྲེལ་ལས། མིང་བྱེད་པ་ནི་མིང་སྟེ། དཔེར་ན། གཟུགས་སྐྲ་ཞེས་བྱ་བ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རང་འགྲེལ་ལས། དེས་མིང་གི་ཚོག་ནི་དཔེར་ན་གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་བྱ་དག་

[117A]༄༅། །ཅེས་བྱ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། བྱེ་མདོ་གཉིས་ཀས་བཀའ་བསྟན་བཅོས་གཉིས་མིང་ཚིག་ཡི་གེ་གསུམ་ཀ་ཚོགས་བར་འདོད་པ་མཐུན་ཀྱང། བྱེ་སྨྲས་སྒྲའི་ཕྲེངྦའི་ཚོགས་སྤྱི་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་ད་རྫས་
ཡོད་དུ་འདོད། མདོ་སྡེ་པས་དེ་གསུམ་ཀ་དག་གི་རང་བཞིན་སྒྲ་རང་མཚན་དང་གཟུགས་ཕུང་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ་གསེར་འཕྲེང་ལས། གཉིས་ཀས་ཀྱང་མིང་ཚིག་ཡི་གེའི་ཚོགས་གསུམ་ཀ་བཀའི་རང་བཞིན་དུ་འདོད་པ་དང། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། འོ་ན། བཀའ་དེ་གསུམ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འོ་ན། བུམ་པ་ཆོས་ཅན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཡིན་པར་ཐལ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་ཁས། རྩ་རྟགས་གཉིས་
པ་གྲུབ་སྟེ། སྒྲ་སྔ་མ་ཕྱི་མའི་འཕྲེད་བའི་ཚོགས་སྤྱི་ལ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར། གསེར་འཕྲེང་ལས། གཅིག་ནི་ཚོགས་གསུམ་སྒྲ་སྤྱིའི་ཕྲེང་བར་འདོད་པས་ལྡན་མིན་དང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། བྱེ་སྨྲས་སྒྲ་ཙམ་དང་ལྕེ་རྐན་
ལས་བྱུང་བའི་དག་ཙམ་གྱི་དག་མིན་ལ་དེས་དོན་བརྗོད་བས་ཡི་གེ་དང་མིང་སྔ་ཕྱིའི་ཕྲེང་བའི་སྤྱི་ལ་བཞེད་པའི་ཕྱིར། རང་འབྲེལ་ལས། དེ་དག་ནི་ངག་གི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཏེ། ནས། ངག་ནི་མིང་ལ་འཇུག་ལ་མིང་གིས་དོན་གོ་བར་
བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་ མདོ་སྡེ་བས་ཀྱང་ངག་སྒྲ་ཙམ་གྱིས་དོན་མི་གོ་བས་བརྡ་སྦྱོར་བ་པོས་མིང་གང་དོན་དེ་དང་དེ་ལ་བཏགས་པ་གཽ་སྒྲ་དོན་དགུ་ལ་བྱས་པ་ལྟ་བུ་ལ་འདོད་པས་སྒྲ་རང་མཚན་

[117B] གཟུགས་ཕུད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། གཅིག་ནི་དེ་གསུམ་ངག་གི་རིག་བྱེད་ཀྱི་སྒྲ་རང་མཚན་ལ་འདོད་བས་གཟུགས་ཀྱིས་བསྡུས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དེ་སྐད་དུ། རང་འགྲེལ་ལས། དེ་དག་ནི་ངག་གི་རང་
བཞིན་མ་ཡིན་ཏེ། ངག་གི་སྒྲ་ཡིན་ན་སྒྲ་ཙམ་གྱིས། ནས། དཔེར་ན། གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འོ་ན། བྱེ་མདོས་བཀའ་བསྟན་བཅས་བེམ་པོར་ཁས་ལེན་པར་ཐལ། བེམ་པོའི་བདག་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པའི་
ཕྱིར་ན་ཤིན་ཏུ་མ་ཁྱབ་བོ། །ཡང་རྟོག་གེ་བ་དག་བསྟན་བཅོས་གྱི་ངོ་བོ་ཀུན་བཏགས་དང་དངོས་མེད་ལ་འདོད་དེ། དངོས་ཀྱི་རྗོད་བྱེད་བསྟན་བཅོས་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ལ་སྣང་བའི་དོན་སྤྱི་ལ་ཁས་ལེན་ཅིང་དེའི་ཞེན་པའི་རྗོད་བྱེད་སྒྲ་ལ་
ཁས་ལེན་པའི་ཕྱ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། ཚིག་སོགས་ཀུན་བཏགས་དངོས་མེད་ལ། །དངོས་པོ་ཡིན་འབྲེལ་བ་གང། །ཇི་ལྟ་བུར་ན་འཇུག་པ་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་དང། གསེར་འཕྲེད་ལས། རྟོག་ག་པ་རྣམས་ན་དངོས་ཀྱི་རྗོད་བྱེད་སྒྲ་སྤྱི་
རང་ཞེན་པའི་རྗོད་བྱེད་སྒྲ་རང་མཚན་ལ་འདོད། ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདིར་ཞིབ་ཆ་འགའ་དགོས་སོ། །ཐེག་ཆེན་ལུགས་ལ་ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བཀའ་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་རྐྱེན་དང་གདུལ་བྱའི་དང་པའི་རྒྱུའི་རྒྱན་
ཀྱིས་མིང་ཚིག་ཡི་གེའི་རྣམ་པར་སྣང་བ་དང། ཉན་པ་པོ་ཁོ་ནའི་རྒྱུད་དང་འབྲེལ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྒྱུད་དུ་མི་འབྲེལ་ཏེ་ཐེག་བསྡུས་བཤད་བོད་སྔ་མ། སྦྱར་ལས། རྐྱང་བ་དང་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་སྒྲར་སྣང་བ་འདོད་པའི་དོན་གྱི་རྣམ་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་

[118A]༄༅། །བ་ཉན་པའི་རྣམ་པར་རིག་བའི་ཚོགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེས་གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་ཀྱི་བཀའ་ཡང་ཕྱི་དོན་དུམ་གྲུབ་བ་ཙམ་དུ་བཤད་ཀྱི་སྦྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་བཀའ་མེད་བར་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར་
གཞན་དུན་མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། བདེ་གཤེགས་གསུང་ནི་མཐའ་ཡས་ཏེ་།ཡན་ལག་དྲུག་ཅུ་བསམ་མི་ཁྱབ། །ཅེས་དང། བྱངས་སོགས་སུ་ཡན་ལག་དྲུག་ཅུ་བཤད་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ་ལོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉི་སྣང་དབུ་མ་སྙིང་པོ་རྟོག་གེ་འབར་
བ་སོགས་ལས་ཡན་ལག་དྲུག་ཅུ་བཤད་བ་མི་འཐང་བར་ཐལ་བ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་མེད་པར་ཐལ་ལོ། །ཡང་རློམས་པ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོའི་རྣམ་བཤད་མཛད། །ཅེས་པའི་བསྟན་བཅོས་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་
ལ་བྱེད་ཟེར་ན། ཉི་ཁྲི་དེ་ཉིད་རྣམ་ངེས་མདོ་རྒྱན་སྦྱར་བའི་འགྲེལ་བ་ཡིན་པར་ཐལ། དམ་བཅའ་འཐད་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་རོད་རིགས་ཏེ། མདོ་རྒྱན་སྦྱར་པའི་འགྲེལ་བའི་ཐོག་མ་ཉི་སྣང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བསྟན་བཅོས་མཐའ་དག་
མ་རྙེད་ཅེས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱང་རྒྱན་ལ་བྱེད་པར་ཐལ་ལོ་།འདོད་ན། ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་ཀྱིས་ཐོགས་མེད་ཀྱས་མདོ་རྒྱན་སྦྱར་པའི་འགྲེལ་བ་མ་མཛད་གསུངས་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ་ལོ་།ཡང་ཁ་ཅིག་སྤོབས་བ་བཞི་ལྡན་
ཀྱི་དག་དེ་འགའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཙུག་ཏོར་ནས་བྱུང་བའི་གདུགས་དཀར་དང། གསེར་འོད་རྔ་སྒྲའི་མདོ་ཚིག་དང། ལྗོང་ཤིང་རླུང་གིས་བསྐུལ་བ་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྡོམ་བཞི་སྟོན་པའི་མདོ་གསུམ་རེ་རེ་

[118B] དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དེ་དག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས། ལུས་ཅན་ཀུན་གྱི་བྱ་དང་ནི་།ཤིང་དང་འོད་ཟེར་ཐམས་ཅད་དང། །ནམ་མཁའ་ལས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ། །རྒྱུན་མི་འཆད་བར་ཐོས་པར་ཤོག་
ཅེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། རང་རྒྱུ་སྐྱེས་བུའི་བྱེད་བ་ལྕེ་རྐན་ལས་བྱུང་བར་ཐལ། དག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་ཆོས་ཅན་དེ་དང་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་སྤོབས་པ་བཞི་ལྡན་གྱི་སངས་རྒྱ་ཀྱི་གསུན་དེ་བཀའི་
མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། འོ་ན། བཀའ་སྡུད་བ་པོས་བསྡུས་བའི་བཀའ་ལ་ཆོས་ཕུང་བརྒྱང་ཁྲི་བཞི་སྟོང་མེད་བར་ཐལ། དེས་བསྡུས་པའི་བགྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་བཀའ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། དེ་ཆོས་ཅན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཡིན་པར་
ཐལ༑ སྤོབས་པ་བཞི་ལྡན་གྱི་སངས་རྒྱ་ཀྱི་གསུང་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་ཅིང། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སངས་རྒྱས་འདའ་ཚུལ་བསྟན་རྗེས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། བཀའ་བརྒྱད་སྟོང་བ་ཡིན་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཡིན་
པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། དམ་བཅའ་འཐད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། རྒྱན་ལས། ལེན་དང་འཛིན་པ་ལ་སོགས་བའི། །སྣོད་དུ་དམ་པ་རྣམས་བཞེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། བརྒྱད་སྟོང་བའི་ཚིག་བློ་ལ་ལེན་ཅིང་དག་ནས་སྨྲ་བ་མེད་པར་ཐལ་
སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་བཀའ་མེད་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ཡིན་ན་སངས་རྒྱས་ཡིན་བས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ཡིན་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཡིན་པས་ཁྱབ་བའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་ན། ཁྱབ་པར་ཐལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་ན་སངས་རྒྱས་

[019A]༄༅། །ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར། བྱས་པ་ལ་ཞོན་རེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཁྱབ་པར་ཐལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ལ་དེའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་སངས་རྒྱས་ཡིན་
བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་སྤོབས་བ་བཞི་ལྡན་གྱི་གསུང་རབ་དེ་བཀའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། འགྲེལ་བ་དོན་གལ་ཆོས་ཅན། བཀར་ཐལ་མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྤོབས་བ་བཞི་དང་ལྡན། གསུང་རབ་ཀྱང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། བརྗོད་བྱའི་ཞེན་དོན་དང་ལྡན། རྗོད་བྱེད་ཚིག་སྐྱོན་མེད་བའི་འབྲེལ་ཆགས་པ་དང། བྱེད་ལས་ཉོན་མོངས་སྤོང་ཕྱིར་དུ་གསུངས། ཕན་ཡོན་ཞིབ་མྱང་འདས་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བསྟན་བཅོས་ཡིན་
པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། འབྲེལ་བ་དང་ནི་རྗེས་མཐུན་ཐབས། །སྐྱེས་བུའི་དོན་ནི་རྗོད་བྱེད་ངག་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སློབ་དཔོན་སེང་བཟང་སངས་འཕགས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་
ན་རེ། སྤོབས་པ་བཞི་པོ་གང་རུང་དང་ལྡན་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་རབ་དེ་བཀའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། འོ་ན། བཀའ་ཡིན་ན་སྤོངས་པ་བཞི་དང་ལྡན་བསམ་ཁྱབ་པར་ཐལ། གང་རུང་སྨོས་པའི་དགོས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བརྗོད་
བྱ་མེད་པའི་བཀའ་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བརྗོད་དོན་ལོག་པར་སྟོན་བའི་བཀའ་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ཡིན་ན་དོན་ལྡན་དང། སྙིང་རྗེས་བསྟན་པའི་ཞི་བའི་དོན་ལྡན་དང། སྒྲུབ་པ་

[019B] དེར་ཐལ། མིང་གི་སྒོ་ནས་བསྟན་བཅོས་དགུ་ཡོད་པའི་དྲུག་ལྟར་སྣང་དང། ནང་བའི་བསྟན་བཅོས་ལ་ཕྱི་མ་གསུམ་ཀས་ཁྱབ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་པར་གཏན་ལ་དབང་པ་ལས། ཐོས་རྩོད་
སྒྲུབ་པ་ལྷུར་ལེན་དང། །དོན་མེད་དོན་ལོག་དོན་དང་ལྡན། །དན་གཡོ་སྙིང་མེད་སྡུག་བསྔལ་སྤོང། །བསྟན་བཅོས་དྲུག་བྲལ་གསུམ་དུ་འདོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྐང་བ་གསུམ་གྱིས་གསུམ་རེ་བསྟན་ནས་དང་པོ་གཉིས་
གཉིས་གཞན་གྱི་བསྟན་བཅོས་ལྟར་སྣང་ད་སྒྲུབ་བ་ལྷུར་ལེན་དང་སྡུག་བསྔལ་སྤོང་དང་དོན་དང་ལྡན་པ་གསུམ་རྣམ་དག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བསྟན་བཅོས་ཡིན་ན་བཀའི་དགོངས་འགྲེལ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། བཀའ་ཆོས་
ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བཀའ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་གཙོ་བོ་བཀའ་སྡེ་སྣོད་གསུམ་ལ་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལུང་རྣམ་འབྱེད་ལས། རྒྱལ་བསྟོད་བ་དེ་ཡི་བསྟན་བཅོས་ནི། །མདོ་དང་ཆོས་མངོན་
ཡིན་གསུང་འདུལ་བ་ནི། །སྟོན་དང་བསྟན་པ་ཉིད་ཡིན། །ཞེས་དང་རྣམ་བཤད་རིགས་པ་ལས་ཀྱང། དོན་དམ་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཉིད་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་འཐད་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་
ཏེ༑ ཁྱོད་ཁྱོད་ཀྱི་འགྲེལ་བ་དང་ཁྱོད་ཁྱོད་ཀྱི་རྩ་བ་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། རང་ཉིད་བཀའི་དགོངས་འགྲེལ་དུ་བརྩམས་ཤིང་ཐར་བ་ཐོབ་པའི་ཐབས་སྟོན་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་རྗོད་བྱེད་རྣམ་དག་དེ། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་མཚོན་

[120A]༄༅། །ཉིད་དུ་འཇོག་ཅིང་བཀའ་བསྟན་བཅོས་གཉིས་འགལ་ཟེར་ན་མདོ་སྡེ་དགོངས་འགྲེལ་ཆོས་ཅན། བསྟན་བཅོས་ཡིན་བར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་གི་བཤད་བྱའི་བཀའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགོངས་
འགྲེལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་གི་བྱའི་བཀའ་ཐམས་ཅད་འཁོར་ལོ་གསུམ་དུ་བསྡུས་ནས་དྲང་ངེས་སྟོན་བའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས་ཆོས་ཀྱི་ཁོར་ལོ་ཐོར་བུ་ཐོར་བུ་གསུང་བ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཕྱོགས་
གཅིག་ཏུ་གོ་སླ་བར་བསྡུས་ནས་འཁོར་ལོ་རིམ་པ་གསུམ་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་དངོས་སུ་གསུངས་བ་དོན་ཟབ་དགོངས་པ་ངེས་བར་འགྲེལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ད། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དངོས་སུ་འགལ་ལོ་།གཞན་ཡང། གཟུངས་
རྒྱལ་གྱི་མདོ་ཆོས་ཅན། བསྟན་བཅོས་ཡིན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བཀའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ནོར་བུ་སྦྱོང་བའི་དྲི་མ་གསུམ་འཁྲུད་བ་ལྟར་རགས་པའི་མི་རྟག་སྡུག་བསྔལ་སྟོང་བདག་མེད་སོགས་འཁོར་བ་ལ་ཡིད་འབྱུང་བའི་
གཏམ་དང། འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བྱེད་ཀྱི་རྣམ་ཐར་སྒོ་གསུམ་དང་ཐེག་ཆེན་རིགས་ངེས་་ཟད་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ཡང་སྲིད་ཞིའི་མཐའ་གཉིས་འགོག་པའི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་བའི་འཁོར་ལོའི་ཕྱིན་དྲུག་གི་གཏམ་མདོ་རིམ་བ་གསུམ་དུ་
བསྡུས་ནས་བཤད་བ་གང་ཞིག་བཀའ་ཐམས་ཅད་དེ་གསུམ་དུ་འདུ་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལ། ནོར་བུ་སྦྱོང་བའི་ཚུལ་དཔེར་བླངས་ནས་གདུལ་བྱ་བཀྲི་བའི་རིམ་པ་གསུམ་མཛད་དོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་

[120B] གདུལ་བྱ་གྲོལ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་དེར་མ་འདུས་བའི་བཀའ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རང་ཉིད་རྩོམ་བ་པོ་རྣམ་གཡེང་སྤངས་བའི་ཡིད་ཅན་གྱིས་བཤད་བྱའི་བཀའི་དགོངས་འགྲེལ་དུ་བརྩམས་ཤིང་དགོས་པ་ཀུན་པའི་
ཆེད་དུ་བརྗོད་བྱ་ཐར་བ་ཐོབ་པའི་ཐབས་སྟོན་པའི་རྗོད་བྱེད་རྣམ་དག་དེ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་རྒྱུད་བླ་མའི་དོན་ཡིན་ཟེར་ན། འགྲེལ་བ་དོན་གསལ་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ་བསྟན་བཅོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སློབ་དཔོན་
སྒེང་བཟང་གིས་རྣམ་གཡེང་སྤངས་པར་ཐལ། འགྲེལ་བ་དོན་གསལ་རྣམ་གཡེང་སྤངས་པའི་ཡིད་ཅན་གྱིས་བརྩམས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེས་བདག་འཛིན་དང་ཤེས་སྒྲིབ་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དང། བདེན་
འཛིན་སྟོང་ཉིད་ལ་རྣམ་གཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐོགས་འགྲེལ་ལས། དེ་ལ་གང་དག་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་འདི་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྣམ་པར་གཡེང་ཞིང་རྣམ་པར་འཕྲོ་ལ། མཉམ་པར་མི་འཇོག་ཅིང་རྩེ་གཅིག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་དེས་
ན་སྟོང་བ་ཉིད་ལ་སེམས་རྣམ་པར་གཡེང་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་མཚན་ཉིད་དེ་བཞག་ནས་བཀའ་བསྟན་བཅོས་འགལ་ཟེར་ནའང། དགོངས་འགྲེལ་གྱི་ལེའུ་བཅུ་རེ་རེ་ནས་ཆོས་ཅན། བསྟན་བཅོས་
ཡིན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་ཁས། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། ས་བཅུའི་སེམས་དཔའ་བཅུས་བཀའ་དུ་མའི་དགོངས་བ་སྟོན་པ་དང་དྲིས་ལན་གྱིས་བཤད་བའི་རྗོད་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། བཀའ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་བཀའ་་༄༅། །དང་བསྟན་བཅོས་མི་འགལ་བར་ཐལ། ལུང་རིགས་དེ་སྙེད་ཀྱིས་ཤེས་པའི་ཕྱིར། རྗེ་དབྱིག་གཉེན་སློབ་དཔོན་སོགས་ཀྱི་དགོངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡང་བསྟན་བཅོས་
སུ་འདོད། ཅེས་གསུངས་ལ། གཞན་བཤད་ཟིན་བའི་ཕྱིར། བྱས་པ་ལ་ཁོ་ན་རེ། བཀའ་བསྟན་བཅོས་གཉིས་འགལ་བར་ཐལ། དེ་གཉིས་རྩོམ་པ་པོ་གཉིས་འགལ་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སངས་རྒྱས་བྱང་སེམས་འགལ་བའི་ཕྱིར་ནམ་
ཁྱབ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་དེ་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་དེ་གཉིས་འགལ་བར་ཐལ། རྒྱུད་བླ་མར་དེ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་སོ་སོར་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྒྱུད་བླ་མར་དེ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ངོ་བོ་
སོ་སོར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དེ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་བཀའི་ངོ་བོ་ནི། གང་ཞིག་དོན་ལྡན་ཆོས་དང་ཉེར་འབྲེལ་ཞིང། །སོགས་བྱུང། གཉིས་པ་བཤད་པར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས་གང་ཞིག་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་འབའ་
ཞིག་གི་ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རྒྱན་རྩོམ་དུས་ཀྱི་རྗེ་བརྩུན་གྱི་ཐུགས་རྒྱུད་ལ་ལྡན་པའི་རྒྱན་ཆོས་ཅན། བསྟན་བཅོས་ཡིན་པར་ཐལ། རྒྱན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་སྒྲ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་
འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་དུས་ཞལ་ནས་གསུངས་མ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། མ་གསུངས་ཀྱང་རྗོད་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཐུགས་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་དོགས་པར་སྣང་བས་བཤད། བླུན་པོས་བརྗོད་པ་ལ་དོགས་

[121B] །རང་ལུགས་ལ། འཆོས་སྐྱོབ་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་རྗོད་བྱེད་རྣམ་དག་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་སྐད་དོད་ཤཱསྟྲཱ་ལ་དེས་ཚིག་གིས་བཤད་ན་ཤཱ་སན་འཆོས་པ་དང། ཏྲའམ་ཏྲ་ཡ་
ནི་སྐྱོབ་པ་དང་སྒྲོལ་བ་སོགས་ལ་འཇུག་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་རིགས་པ་ལས། ཉོན་མོངས་དགྲ་རྣམས་མ་ལུས་འཆོས་བ་དང། །ངན་འགྲོའི་སྲིད་ལས་སྐྱོབ་བྱེད་གང་ཡིན་པ། །འཆོས་སྐྱོབ་ཡོན་ཏན་ཕྱིར་ན་བསྟན་བཅོས་ཏེ། །གཉིས་པོ་
འདི་དག་གཞན་གྱི་ལུགས་ལ་མེད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། འཆི་མེད་མཛོད་ལས་ཀྱང། ཤཱསྟྲི་ངེས་པར་བསྟན་དང་གཞུང། །ཤེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་བཤད་སོགས་མ་སྤྲོས། དབྱེ་ན་རྒྱལ་བའི་བཀའ་དང་སེམས་ཅན་གྱི་བསྟན་
བཅོས་གཉིས། སྤོབས་པ་བཞི་ལྡན་གྱི་རྒྱལ་བའི་གསུང་རབ་དེ་བཀའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ལྷག་བསམ་བསྐུལ་བའི་མདོ་ལས། བྱམས་པ་གཞན་ཡང་རྒྱུ་བཞིས་ན་སྤོབས་པ་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །
བཞི་གང་ཞེན། བྱམས་པ་འདི་སྤོབས་པ་དོན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་གྱི་དོན་དང་མི་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དང། ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་གྱི་ཆོས་དང་མི་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དང། ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་
མ་ཡིན་པ་དང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ཕན་ཡོན་སྟོན་པ་ཡིན་གྱི་འཁོར་བའི་ཉེས་པ་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་བཀའ་ཡིན་ན་བསྟན་བཅོས་ཡིན་དགོས་ཏེ། བཀའ་ཡིན་ན་

[122A]༄༅། །བསྟན་བཅོས་ཀྱི་སྒྲ་བཤད་འཇུག་གཉིས་ཀ་ཡོད་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དབྱེ་ན། བརྗོད་བྱའི་སྒོ་ནས་དྲང་ངེས་གཉིས་དང་སྡེ་སྣོད་གསུམ་ཡོད། ལྷག་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་གཙོ་བོར་སྟོན་པའི་ལེགས་བཤད་དེ་
འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་མཚན་ཉིད། མདོ་སྡེ་ལ་ལྷག་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། མངོན་པ་ལ་ལྷག་པ་ཤེས་རབ་སྦྱོར། སྤྱན་རས་གཟིགས་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱིས་བཤད་པ་ལྟར་མངོན་པ་ལ་ཀུན་རྫོབ་པའི་མངོན་པའི་མདོ་དང་དོན་དམ་བའི་
མངོན་པའི་མདོ་གཉིས་ལས། ཕྱི་མ་ལ་ཤེར་མདོ་འཇོག་ལ། མདོ་མངོན་གཉིས་མི་འགལ་བར་བཤད་དེ། དེ་དགོངས་འགྲེལ་སོགས་ལས་ཀྱང་ངོ་།ཆེད་དུ་བྱ་བའི་སྒོ་ནས་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གི་མདོ་གཉིས། གཉེན་པོའི་སྒོ་ནས་ཆོས་ཕུང་
བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང། ཡན་ལག་གི་སྒོ་ནས་གསུང་དབྱངས་ཡན་ལག་དྲུག་ཅུའི་བཀའ་དང། ངོ་བོ་དང་བྱེད་ལས་ཅི་རིགས་པའི་སྒོ་ནས་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་དང་ཡན་ལག་དགུར་ཡོད་ལ། བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ངོས་འཛིན་མདོ་དང་
བསྟན་བཅོས་ལས་དུ་མར་བཤད། ས་སྡེར་གཅིག་ལ་ཡང་སྣ་ཚོགས་བཤད་པ་རྟེན་གཞི་མདོའི་དབང་གིས་སོ། །གཙོ་བོར་མངོན་པ་ཀུན་བཏུས་ལྟར་བྱས་ན་མང་པོ་དང་མཐུན་པས་དེ་བཅུ་གཉིས་ཡོད་དེ་སྙིང་པོ་མཆོག་ལས། མདོ་
སྡེ་དབྱངས་བསྙད་ལུང་བསྟན་དང། །ཚིགས་བཅད་ཆེད་བརྗོད་གླེང་གཞི་དང། །རྟོགས་བརྗོད་དེ་ལྟ་བུ་བྱུང་དང། །སྐྱེས་རབས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་དང། །རྨད་བྱང་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་སྡེ། །གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་

[122B] །དེ་དག་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དུ་འདུ་སྟེ། འདུལ་བ་འཁོར་དང་བཅས་ན་གླེང་གཞི་དང། རྟོགས་བརྗོད་དང། དེ་ལྟ་བུ་དང། སྐྱེས་རབས་ཀྱི་ཡན་ལག་བཞི་དང། ཐེག་དམན་གྱི་མདོ་སྡེ་ལ་མདོའི་སྡེ་དང། དབྱངས་བསྙད་དང། ལུང་བསྟན་
དང༑ ཚིགས་བཅད་དང། ཚད་བརྗོད་ཀྱི་ཡན་ལག་ལྔ་དང། རྨད་བྱུང་དང། ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་གཉིས་ཐེག་ཆེན་གྱི་མདོ་སྡེ་དང་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཐེག་ཆེན་གྱི་མངོན་པ་སྟེ་ཐེག་དམན་གྱི་ཡང་མངོན་པ་ཡིན། མཛོད་སོགས་ལྟར་མ་མངོན་
བ་དེ་དག་གི་ནང་ན་ཡོད་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་བཏུས་ལས་འདི་དག་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གསུང་ལས་ཀྱང། ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་དང་པོ་ལྔ་ནི་
ཐེག་དམན་གྱི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་དང། དེ་ནས་བཞི་ནི་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་དེ། དེ་ལ་ཐག་པ་གཉིས་ཀའི་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་ཡོད་དོ་།ཐམ་གསུམ་ནི་ཐེག་ཆེན་གྱི་མདོའི་སྡེ་སྣོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་གཏན་ལ་དབབ་པའི་སྡེ་
ཐག་ཆེན་གྱི་མདོ་མངོན་གཉིས་ཀ་ཡིན་ཏེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་མདོ་སྡེའི་རང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་ཕྱིར། ཀུན་བཏུས་ལས། གཏན་ལ་དབབ་པར་བསྟན་པ་ནི་གཉིས་ཀ་འི་ཆོས་མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་
དོ༑ ༑ཞེས་དང། རྣམ་བཤད་རིགས་པ་ལས། གཏན་ལ་དབབ་བར་བསྟན་པའི་སྡེ་ནི། ཞེས་པ་ནས། ཆོས་མངོན་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ་མཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་བར་སྟོན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་བྱེད་

[123A]༄༅། །པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བསྡུ་བ་ལྟར་ན་དེ་དུས་ནས་མ་ཚང་བར་མངོན་ནོ། །ཡང་བཀའ་ལ་ཞལ་ནས་གསུངས་པ་མདོ་སྡུད་པ་དང། རྗེ་སུ་གནང་བ་འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་སོགས་གླེད་གཞིའི་
ལེའུ་དང། བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བཀའ་ལ་གསུམ་ལས། སྐུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་མདོ་སྡེས་བཅུ་པ་ལྟ་བུ་དང། གསུང་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་བ་མ་སྐྱེས་དགྲའི་འགྱོད་པ་བསལ་བའི་མདོ་ལྟ་བུ། ཐུགས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་
བརླབས་པ་ལ་གསུམ་ལས། ཐུགས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཤེར་སྟིང་ལྟ་བུ་དང། ཐུགས་ཐུགས་རྗེས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་གནོད་སྦྱིན་དང་ལྷ་ཀླུ་སོགས་ཀྱིས་རང་རང་གི་སྔགས་སྨྲས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐུགས་རྗེས་ནུས་
པ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ལྟ་བུ་དང། ཐུགས་བདེན་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དེའི་མཐུས་རི་དང་ཤིང་དང་འོད་ཐེར་སོགས་ལས་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་བརྩམས་པར་བྱ་ཞིང་དབྱུང་བར་བྱ་།སོགས་བྱུང་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །འཆོས་
སྐྱོབས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་གྱིས་བརྩམས་པའི་བརྗོད་བྱེད་རྣམ་དག་དེ། བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རྒྱལ་བའི་ལུང་རྟོགས་ཀྱི་བསྟན་པ་གང་རུང་གཅིག་
འཆད་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་དགོས་ཀྱང་འགྲེལ་བ་གཅིག་མི་དགོས་ཕྱི་བ་སགས་ཀྱི་དེ་དམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས་གང་ཞིག་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པའི་བ་ཞིག་གི་དབང་བྱས་རྣམ་གཡངས་མེད་ཡིད་ཅན་གྱིས་བཤད།།

[123B] །དེ་ཡང་དྲང་སྲོང་བཀའ་བཞིན་སྤྱི་བོས་བླངས། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། བསྟན་བ་འབའ་ཞིག་གི་དབང་བྱས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་འདི་དང་རྣམ་བཤད་རིགས་པ་ཚད་མར་
བྱས་ནས་ཕྱི་རོལ་པའི་བསྟན་བཅོས་བསྟན་བཅོས་སུ་བྱས་ན་འཁྲུལ་པ་ཆེའོ། །དབྱེན་འཁོར་ལོ་དང་པོའི་དགོངས་འགྲེལ་མཛོད་རྩ་འགྲེལ། བར་བའི་སྤྱོད་པ་སྟོན་པས་སྡེ་དང། ལྟ་བ་སྟོན་པ་རིགས་ཚོགས་དང། པྲ་ཀ་ར་ཎ་སྡེ་བརྒྱད་
དང༑ ཐ་མའི་དགོངས་འཕྲེལ་བསྡུ་བ་དང། ཐེག་བསྡུས་དང་འཁོར་ལོ་གསུམ་ཀའི་དགོངས་འགྲེལ་མངོན་བ་ཀུན་བཏུས་དང། དབུ་མ་སྣང་བ་དང། དབུ་མ་རྒྱན་ལྟ་བུ་ཡིན། གསུང་རབ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགོངས་འགྲེལ་ལམ་སྒྲོན་
དང༑ ལམ་རིམ་གཉིས་དང། ཐུབ་དགོངས་ལྟ་བུ། ཡང་བསྟན་བཅོས་ལ་བྱད་ལས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཐོར་བ་བསྡུད་པའི་བསྟན་བཅོས། འཁྲུག་པ་སྡེབས་པའི་བསྟན་བཅོས། རྒྱ་ཆེ་བསྡུད་པའི་བསྟན་བཅོས། མཚང་བ་ཁ་སྐོང་བའི་བསྟན་
བཅོས་བཞི་ཡོད། ཚད་མ་ཀུན་བཏུས་དང་པོ་དང། འདུལ་བ་མདོ་རྩབ་དང་མདོ་སྡེ་རྒྱན་གཉིས་པ། མངོན་རྟོགས་རྒྱན་དང་བརྒྱད་སྟོང་དོན་བསྡུས་གསུམ་པ། དབུ་མ་རིན་ཆེན་འཕྲེང་བ་དང། དབུ་མ་སྙིང་པོ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་
ན་རེ། ཉོན་སྒྲིབ་སྤངས་བའི་བྱང་འཕགས་ཁོ་ན་ལ་གསུངས་པའི་མདོ་ཆོས་ཅན། སྦོབས་པ་བཞི་དང་ལྡན་པར་ཐལ། མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གང་ཟག་རེ་རེ་ཁོ་ན་ལ་གསུངས་པཱི་མདོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཆོས་འཁོར་ཅིག་ཅར་

[124A]༄༅། །བསྐོར་ཚུལ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཉོན་མོངས་སྤོང་ཆེད་དུ་གསུངས་བར་ཐལ། འདོད་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་འདྲའི་བྱང་འཕགས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་སྤོང་ཆེད་དུ་གསུངས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། ཁྱབ་
བར་ཐལ། དེ་ཁོ་ན་ལ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་ཤིན་ཏུ་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་ཁོ་ན་ལ་གསུངས་ཀྱང་དེ་ཁོ་ནའི་ཆེད་དུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཉོན་མོངས་སྤོང་དགོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལེགས་བཤད་སྙིང་པོ་ལས། དེ་
ཡང་མྱ་ངན་འདའ་ཕྱིར་ཏེ། །ཞི་གྱུར་མིན་མཛད་ཁྱོད་ལ་མེད་།ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཤཱརིའི་བུའི་རྒྱུད་ཀྱི་བརྒྱད་སྟོང་བ་ཆོས་ཅན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་རབ་ཡིན་པར་ཐལ། བཀའ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སངས་
རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། ཡན་ཁོ་ན་རེ། ཕྱི་རོལ་བའི་བསྟན་བཅོས་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། བསྟན་བཅོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཕྱི་རོལ་པའི་བསྟན་བཅོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ་
ཕྱིར་ལོ་བའི་བསྟན་བཅོས་དང་བསྟན་པ་དང་སྟོན་པ་གསུམ་ཀ་ལྟར་སྣང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྗེ་རིན་པོ་ཚའི་གསུང་ལས། སྟོན་པ་ཞེས་བྱ་ཁྱོད་ཉིད་དེ། །ཝ་སྐྱེས་ལ་ནི་སེང་གེ་བཞིན། །མུ་སྟེགས་ཅན་ལའང་གཅམ་བུའི་ཚིག། ཨེ་
མའོ་སྟོན་པ་ཨེ་མའི་སྐྱབས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་ཕྱི་རོལ་བའི་སྟོན་པས་ཆོས་བསྟན་པ་བྱིས་པའི་རྡོལ་གཏམ་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་དབུ་སེམས་ཀྱི་མཁས་པ་རྣམས་མཐུན་པའི་ཕྱིར། རྩ་ཤེ་ལས། རྫོགས་པའི་

[124B] །དམ་པ། ཞེས་དང། བུདྡྷ་པཱ་ལི་ཏཱ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕྱི་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་བྱིས་བ་སླུ་བ་དང་འདྲ་བར་ཐུགས་སུ་ཆུད་ནས། འགྲོ་བ་ལོང་བ། ནས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་དམ་པ་ཞེས་
གསུངས་སོ། །ཞེས་དང། ཚིག་གསལ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉག་གཅིག་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་གསུངས་པ་ཉིད་དུ་གཟིགས་ཤིང། ཕ་རོལ་བོས་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་བྱིས་པ་རྡོལ་ཐབས་སྨྲ་བ་དང་འདྲ་བར། ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྡོ་བ་གཏམ་ལྟ་བུ་རང་བསྟན་པ་དང་དེ་འདྲ་སྟོན་མཁན་སྟོན་པ་ཡིན་ན་སྟོན་པ་མ་ཡིན་པའི་གང་ཟག་མི་རྙེད་པས། ཕྱོགས་གླང་དང་ཆོས་གྲགས་སོགས་ཀྱིས་ལུགས་འབྱུང་ལྡོག་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་པར་སྒྲུབ་
པ་དོན་མེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཚད་མ་མདོ་ལས། ཚད་མར་གྱུར་བ་འགྲོ་ལ་ཕན་བཞེད་པ། །སྟོན་པ་བདེ་གཤེགས་སྐྱོབ། །ཅེས་དང་རྣམ་འགྲེལ་ལས། དེ་དོན་ཕྱིར་ན་ཐབས་གོམས་པ། །དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ཡིན་པར་འདོད། །ཅེས་དང། ཡང་དེ་ཉིད་
ལས། དེ་ཕྱིར་ཚད་ཡིན་ཡང་ན་སྐྱོབ། །བདེན་པ་བཞི་ནི་སྟོན་མཛད་པ། །ཞེས་དང། །ཀུན་བཏུས་དར་ཊིཀ་ལས་ཀྱང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གནས་སྐབས་ལ་སྟོན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་སྟོན་པ་དངོས་ཐུབ་པ་ཡིན་ཡང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
སྨྲེས་པ། བཀའ་དང་དགོངས་འགྲེལ་བརྗོད་དོན་མ་རྟོགས་པར། །སྟོན་དང་ཤིང་ཆེན་པོའི་ལུགས་པོར་ཏེ། །ཡིད་བྱེད་འགོག་དང་ཆང་འཐུང་གླུ་ལེན་སོགས། །ཐང་བའི་ལམ་སྟོན་མཁས་པའི་སྙིང་རྗེའི་ཡུལ། །མཐོད་མན་རང་བློའི་འགྲོས་

[125A]༄༅། །ཀྱིས་བསྟན་པའི་མཁར། །ཐེས་པའི་འགྲོད་དང་བསམ་པའི་ཆེས་མཐོའི་འགྲོས། །སྒོམ་པའི་མཁའ་ལྡིང་རྒན་གཞོན་བགྲོད་པ་བཞིན། །མཁྱེན་གསུམ་ལྷ་ཡི་དགའ་ཚལ་འཇུག་པར་འཚལ། །མ་རྟོགས་
ཚིག་བཟུང་བྱིས་བས་གཏེར་ཁ་བྱང། །གོ་ཡང་མི་བསམ་ཉེ་དགའི་མར་ཁུ་བཞིན། །ཕྱོགས་རེས་མཆོག་འཛིན་ཐར་བའི་རྒྱུར་གསུངས་བའི། །ཐུབ་གསུངས་གཙན་བདེའི་ལམ་རྙེད་དགའ་རྒྱུ་བསམ། །ཆོས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་གཏམ་ལ་
རབ་དགའ་བའི། །དལ་བའི་སྙིང་པོ་སྒྲུབ་བ་ལྷུར་ལེན་འདི། །རུས་སྦལ་ཁ་ཡི་ཤིང་བཞིན་ཤོར་དོགས་ནས། །འགའ་ཡང་མི་སྨྲ་སེམས་པར་ཡིད་སྨོན་གྱུར། །ཅེས་བའང་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་བའོ།།    ༈    །།གཉིས་
བ་བསྡུས་དོན་ལ་མཚམས་སྦྱར། ལུས་འགོད་བ་དང། རྒྱས་པར་མ་བཀྲོལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་དང་གསུམ། དང་པོ་ནི། འགྲེལ་པ་ལས། དེ་ལྟར་འབྲེལ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟད་ནས། ཞེས་པ་ནས། ལུས་རྣམ་པར་བཞག་པ་
གསུངས་ཏེ། ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད་གཉིས་དང་པོ་ལ། མདོར་བསྟན་དང། གྲངས་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི་རྩ་བར། ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་ནི། །དངོས་པོ་བརྒྱད་ཀྱིས་ཡང་དག་བཤད།།
ཅེས་བྱུང། འགྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ་ནི། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཉིད་སོགས་ཀྱིས་དགོས་སོགས་བཤད་ནས་གདུལ་བྱས་རྟོགས་སླ་ཞིང་འཇུག་བདེ་བའི་མདོར་བསྟན་གྱིས་འཆད་པར། ཤེས་རབ་

[125B] །ནས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་དེ་རྣམས་བརྒྱད། །ཅེས་བྱུང། དེའི་ཡན་ལག་དོན་བདུན་ཅུ་བཤད་པ་ལ། རྩ་བར། སེམས་བསྐྱེད་པ་དང། ནས། རྣམ་པ་བཞིར་ནི་ཡང་དག་བརྗོད་།ཅེས་བྱུང། གཉིས་པ་ནི། རྗེ་བཙུན་ཆོས་
ཅན༑ རྒྱན་འདིར་གཞུང་ཤེར་ཕྱིན་རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་གསུམ་ཡང་དག་པར་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་བརྗོད་བྱེད་རྣམས་སྐབས་བརྒྱད་དང། བརྗོད་དོན་རྣམས་དངོས་པོ་བརྒྱད་དུ་ཕྱེ་ནས་ཡན་ལག་གི་སྒོ་ནས་དོན་བདུན་ཅུ་དང། དེ་དག་རིར་ལའང་
མཚན་ཉིད་བྱེ་བ་སོགས་ཚིག་དོན་ཡན་ལག་གི་སྒོ་ནས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ་བརྒྱད་ཚན་གསུམ་གྱི་དོན་དཔྱད་པ་དང། ཤེར་ཕྱིན་དངོས་བཏགས་ལ་དཔྱད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་
ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དངོས་པོ་བརྒྱད་ཀྱིས་ཡང་དག་བཤད། ཅེས་པའི་དངོས་པོ་ལ་གཞུང་སྐབས་བརྒྱད་དང་དོན་བརྒྱད་གཉིས་ཡོད་པ་དོན། འོན་འདིའི་དངོས་པོ་བརྒྱད་རྣམ་མཁྱེན་ནས་ཆོས་སྐུའི་བར་བརྒྱད་ལ་མི་བྱེད་པར་ཐལ། དེ་ལ་
གཞུང་བརྒྱད་དང་དོན་བརྒྱད་གཉིས་བྱས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རྩ་བར། རྣམ་ཀུན་མཁྱེན་ཉིད་ལམ་ཤེས་ཉིད། །ཅེས་པ་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་དེ་རྣམས་བརྒྱད། །ཅེས་དང། གསེར་འཕྲེང་ལས་ཁ་ཅིག། །དངོས་པོ་བརྒྱད་ཀྱིས་
བཤད་ཅེས་པས་འཁྲུལ་གཞི་བྱས་ནས་གཞུང་དང་དོན་གཉིས་ཀ་དངོས་པོ་བརྒྱད་དུ་འདོད། ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དོན་བསྡུས་སྒྲོན་མེ་ན་རེ། དངོས་པོ་བརྒྱད་བྱེད་ཚུལ་དུ་མར་འདོད་དེ། ཐོགས་མེད་ཀྱིས་མངོན་རྟོགས་ལ་སྦྱོར་བཞི་དང།་༄༅། །ཡུམ་མཁྱེན་གསུམ་དང་ཆོས་སྐུ་སྟེ་བཞི་དང་བརྒྱད་དུ་འདོད། འཕགས་པས་སྦྱོར་བཞི་དང་སྦྱོར་བའི་ཡུལ་མཁྱེན་གསུམ་དང་འབྲས་བུ་ཆོས་སྐུ་དང་བརྒྱད་དུ་འདོད། གསེར་གླིང་པ་དང་ཤནྟི་བས་མངོན་རྟོགས་བདུན་
དང་ཆོས་སྐུ་དང་བརྒྱད། སེང་བཟང་དང་བུདྡྷ་ཤྲཱིས་དངོས་པོ་བརྒྱད་ཀ་མངོན་རྟོགས་སུ་འདོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་ནི། སྒྲོན་མེ་ལས། སྦྱོར་བ་བཞི་ནི་མངོན་ཕྱོགས་ཡིན། །འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་དེ་ལྟར་བཞེད། །ཅེས་གསུངས་པའི་
ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། སྒྲོན་མེ་ལས། རྣམ་བར་གྲོལ་སྡེའི་གཞུང་གིས་ནི། །མངོན་རྟོགས་རྣམ་བ་བཞི་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་ནི་སྒྲོན་མེ་ལས། གསེར་གླིང་ཤཱནྟི་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས། །མངོན་རྟོགས་བདག་ཉིད་བདུན་ཡང་
སྟེ༑ ༑ཞེས་སོ། །བཞི་པ་ནི། སྒྲོན་མེ་ལས། བརྒྱད་ཀ་མངོན་རྟོགས་སེང་བཟང་དང། །བུདྡྷ་ཤྲི་ཛྙཱ་ནའང་བཞེད། །ཅེས་སོ། །འདི་ཇོ་བོའི་མིན་གསུངས་པ་ལྟར་རམ། ཡང་ན་འགྱུར་སོགས་ཀྱིས་མཐོན་པས་བརྗོད་བྱ་ནོར་བ་གང་རུང་དུ་
སྣང་ངོ། །ཐོགས་མེད་དེ་ལྟར་བཞེད་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། སྐད་ཅིག་སྦྱོར་འཕགས་པའི་མངོན་རྟོགས་ཡིན་ཡང་གཞན་གསུམ་ལ་སྐྱེ་འཕགས་གཉིས་ཀའི་ལམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གསེར་འཕྲེང་ལས། ཐོགས་མེད་འཁྲུལ་བ་གལ་སྲིད་
ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ལ། ཉི་སྣང་ལས། དེ་ལ་དངོས་པོ་བརྒྱད་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང། ལམ་ཤེས་པ་ཉིད་དང། ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་དང། རྣམ་པ་ཀུན་མངོན་པར་རྫོགས་

[126B] རྩེ་མོའི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་མཐར་གྱིས་བའི་མངོན་བར་རྟོགས་པ་དང། སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གིས་མངོན་བར་རྟོགས་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ། །ཞེས་གསུངས་པས་ཐོག་མ་གསུམ་དང་ཐ་མ་ལ་
མངོན་རྟོགས་མ་སྨོས་པས་བར་བ་བཞི་ཁོ་ན་མངོན་རྟོགས་ཡིན་པར་ཐལ། འཕགས་པའི་ལུགས་ལ་མངོན་རྟོགས་བཞིར་ངེས་བའི་ཕྱིར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། མཁྱེན་གསུམ་གྱིས་འཕགས་བཞིའི་མངོན་རྟོགས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པར་
བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། ཉན་ཐོས་དང། ནས། ལམ་ཤས་བ་ཉིད་དང། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་པར་རྟོགས་པ་མཐའ་དག་བསྡུས་པས། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དེ་སྐད་དུ་གསེར་འཕྲེང་ལས། འདིའི་
འཁྲུལ་གཞི་ནི། ནས། དང་པོ་གསུམ་དང་ཐ་མ་ལ་མངོན་རྟོགས་ཀྱི་སྒྲ་མ་སྦྱར་ལ་བར་པ་བཞི་ལ་སྦྱར་བཙམ་གྱིས་སོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ཡང་མི་འཐད་པས་ཐལ། མངོན་རྟོགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་མངོན་རྟོགས་མ་
ཡིན་དགོས་ན། མཁྱེན་གསུམ་དང་སངས་རྒྱས་ལ་ཡང་མངོན་རྟོགས་མེད་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། མངོན་རྟོགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་དེ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་བཞེད་པ་ཡང་མི་འཐད་དེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་
བ་ལ་གསེར་འཕྲེང་ལས་མ་གསུངས་ཀྱང་དངོས་པོ་བརྒྱད་མངོན་རྟོགས་སུ་མི་འཐད་ལ། མངོན་རྟོགས་བརྒྱད་བཞེད་པར་བྱས་ན་འཐད་དེ། འགྲེལ་བ་ལས། ཡུམ་དེ་དང་དེ་ལས་མངོན་པར་རྟོགས་པ་བརྒྱད་ཀྱི་རིམ་པ། ཞེས་གསུངས་བའི་

[127A]༄༅། །ཕྱིར༑ ཡང་ཁ་ཅིག་མཁྱེན་གསུམ་དུས་གསུམ་གྱི་འཕགས་རྒྱུད་ལ་སྐྱེད་ལ། སྦྱོར་བཞི་ད་ལྟར་བ་ཁོ་ན་ཟེར། ཡང་ཁ་ཅིག་མཁྱེན་གསུམ་ནི་རལ་གྲི་ཐང་ལ་བཞག་པ་འདྲ་བས་ས་མཚམས་མེད། སྦྱོར་བཞི་
དང་ཆོས་སྐུ་ལ་ས་མཚམས་ཡོད་ཟེར། ཡང་ཁ་ཅིག་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་སྐབས་ནི་ཐོས་བསམ་དང། སྦྱོར་བཞི་དང་ཆོས་སྐུ་སྒོམ་བྱུང་དང་ཉམས་ལེན་ཡིན་ཟེར། མི་ཤེས་པ་ཁ་ཅིག་དང་པོ་གསུམ་གྱིས་ལྟ་བ་དང། བར་པ་བཞིས་
སྒོམ་སྦྱོད་དང། ཐམས་འབྲས་བུ་སྟོན་ཟེར། ཁ་ཅིག་ལམ་རྐྱངས་པའི་ལུགས་བྱས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་ཚོགས་སྦྱོར་ཀྱི་སྐབས་དང། ལམ་ཤེས་ས་དང་པོ་ནས་དྲུག་པའི་བར་དང། སྦྱོར་བཞི་དག་སལ་རིམ་ཅན་དང། ཆོས་སྐུ་སངས་
རྒྱས་སོར་སྐྱེད་ཟེར་ན། དེ་ལྔ་ཡང་མི་འཐད་པར་ཐལ། སངས་རྒྱ་བ་སྦྱོར་བཞི་མཁྱེན་གསུམ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེད་མི་སྐྱེད་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་མི་འཐད་ལ། མཁྱེན་གསུམ་སུའི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་དུས་ཡོད་པས་ས་མཚམས་མེད་པ་
ཡང་མི་འཐད་ལྷག་མ་ནི་འོག་ཏུ་འཆང་བ་དག་གིས་ཁེགས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། དེ་དག་ཕལ་ཆེར་བཞག་པར་དཀའ་སྟེ། ཞེས་སོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རྒྱན་ཆོས་ཅན། མདོའི་ཚིག་དོན་མ་ལུས་པ་བསྡུས་པར་ཐལ་
དམ་ལུས་པར་བསྡུས་ནས་སྐབས་བརྒྱད་དང་དངོས་པོ་བརྒྱད་བྱས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། མདོའི་ཚིག་དོན་མ་ལུས་པར་དངོས་སུ་བསྡུས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། གླེང་གཞི་དང་རྟག་ཏུ་དུའི་ལེའུ་ཆོས་འཕགས་

[127B]བསྟན་ལམ་བསྡུས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཡུམ་གསུངས་ཚེ་འཁོར་བསྡུས་ཚུལ་ཡིན་པས་རྟོགས་སླ་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གདུལ་བྱས་རྟོགས་བཞིན་དུ་སྟོན་
མི་རིགས་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཕྱི་མ་གསུམ་པོ་གྲུབ་སྟེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། དེ་ལ་ལེའུ་ཕྱི་མ་གསུམ་ནི་རྒྱན་སྣང་དང་གནད་ཀྱི་ཟླ་འོད་གཉིས་ཀར་གོ་སླབས་རྒྱན་གྱིས་མ་བསྡུས་ཞེས་གསལ་བར་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་
འདིའི་ཡོངས་གཏད་ཀྱི་ཚིག་དོན་དངོས་བསྟན་ལ་བསྡུས་པར་ཐལ་རྩ་བར། བྱང་ཆུབ་ལ་གཞན་སྟོན་པ་དང། །དེ་ཡི་རྒྱུ་ནི་ཡོངས་གཏོད་དང། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཡོངས་གཏད་གཉིས་ཀ་དེར་སྦྱར་བའི་ཕྱིར། རྒྱན་སྣང་ལས་
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་དོན་ཉིད་དུ་གཞན་དག་ལ་ཡང་དག་པའི་ཚིག་དང་དོན་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་གཏད་པའི་སྒོ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སོ་སོར་གཏོད་པ་སྟེ། རྒྱུ་གཉིས་པ་བཤད་པའི་གླེང་བསླད་བ་ནི། ཀུན་དགའ་བོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་སུར་བ། །སོགས་དང། རྒྱན་སྣང་ལས་གླེང་བསླང་བ་བྱས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་འབྲེལ་བའི་ཡོངས་སུ་གཏད་པ་ཆུང་དུའི་དོན་ནི། ཀུན་དགའ་བོ་དེ་ལྟ་བས་ན་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། གསེར་
འབྲེང་ལྟར་ན་ཡོངས་གཏད་དང་པོ་ཡིན་ཀྱང་ཕྱི་མ་མ་ཡིན་ཏེ་ཕྱི་མ་མདོ་ལས་དེ་དཔེར་བཀོད་ནས་གསུངས་ཀྱི་བཤད་བྱ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གསེར་འཕྲེང་ལས། ཡོངས་གཏད་གཉིས་ཡོད་པས་དང་པོ་ནི། དེ་ཡི་རྒྱུ་ནི་ཡོངས་གཏོད་ཀྱི་

[128A]༄༅། །དོན་ཡིན་ལ། ཐ་མ་ནི་རྟག་དུས་ཀྱིས་དཀའ་བས་བཙལ་བ་དེའི་ཕྱིར་ཡང་ཟུངས་ཤིག་ཅེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཚིག་གསལ་ན་རེ། བྱམས་ཞུས་མ་བསྡུས་གསུངས་པ་མི་
འཐད་པར་ཐལ། བྱམས་ཞུས་ཀྱི་བསླབ་པ་རབ་དབྱེའི་ལེའུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྤོང་བའི་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་བཤད་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། བྱམས་པས་ཞུས་པའི་བསླབ་པར་བ་དབྱེ་ལེའུ་ནི་ལེའུ་བརྒྱད་མ་དང་
དག་སྙིང་ཟླ་འོད་དང་བཅས་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྤོང་བ་ལ་དགོད་པའི་འཕྲིན་ལས་དང་སྦྱར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ཤེར་ཕྱིན་དང་ཕར་ཕྱིན་གྱི་དོན་ལ། ཡུམ་གསུམ་གནོད་འཛོམས་ན་དེ། བྱང་སེམས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་
ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཤེར་ཕྱིན་ཡིན་ལས་གཞན་གྱི་ལམ་དང་སངས་རྒྱས་ལ་ཤེར་ཕྱིན་མེད་པར་འདོད། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ་སངས་རྒྱས་ལ་ཤེར་ཕྱིན་མཚན་ཉིད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུམ་ཤེར་ཕྱིན་
ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྡུད་པ་ལས། རྒྱལ་བ་འདས་དང་མ་བྱོན་ཕྱོགས་བཅུར་གང་བཞུགས་པ། །ཀུན་ལམ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་འདི་ཡིན་གཞན་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སྤྲོས་བྲལ་མངོན་སུམ་
དུ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་གང་ཞིག་མཐར་ཐུག་གི་སར་བགྲོད་ཟིན་པའམ་བགྲོད་བྱེད་གང་རུང་གི་མཁྱེན་པ་དེ་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ཤེར་ཕྱིན་ཆོས་ཅན། མཐར་ཐུག་གི་སར་བགྲོད་ཟིན་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་གང་རུང་གི་

[128B] བགྲོད་བྱེད་ཀྱི་དེ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཤེར་ཕྱིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་ཁས། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། སློབ་ལམ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་མཁྱེན་ཁྱོད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་
ནུས་ཏེ། སློབ་ལ་མན་ཁྱོད་ཡོད་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། གཞན་ཡང། འཇུག་འགྲེལ་ལས། དེ་ལ་ཕ་རོལ་ནི་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཆོའི་ཕར་འགྲམ་མ་མ་དོགས་ཏེ་སྒྲིབ་གཉིས་མ་ལུས་པར་སྤངས་པའི་རང་བཞིན་མངའ་བས་སངས་རྒྱས་
ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། འབྲས་བུ་ཤེར་ཕྱིན་ཞེས་པའི་ཕ་རོལ་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ལ་མི་བྱེད་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འབྲས་བུ་ཤེར་བྱིན་ནམ་ཕྱིན་སྒྲ་ཕྱིན་ཟིན་ལ་བྱེད་པའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་སའི་མཁྱེན་པ་ཞིག་མི་
དགོས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འབྲས་བུ་ཤེར་ཕྱིན་ཞེས་པའི་ཕྱིན་པའི་སྒྲ་ཕྱིན་ཟིན་ལ་བྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འབྲས་བུ་མཐར་ཐུག་འདིར་ཕྱིན་པ་ཞེས་ལས་སྒྲུབ་ཁོ་ན་བྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར། རྒྱན་སྣང་ལས། ཤེས་རབ་ཀྱི་
ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ནི་དངོས་ཡིན་ལ། ཞེས་དང་ཕྱོགས་གླང་གིས། ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་གཉིས་མེད། །ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས། །སྒྲུབ་བྱ། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འདིའི་ཤེར་བྱིན་ལ་ལྟོས་ནས་བཏགས་པ་པ་ཡིན་པས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕར་བྱིན་བཏགས་པ་བ་ཡིན་མི་དགོས་པ་ཉེར་ལེན་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འདིར་ཡང་འབྲས་བུ་རྒྱུ་ལ་བཏགས་པ་ཡིན་

[129A]༄༅། །ཀྱང། སྤྱིར་བཏང་ཕར་ཕྱིན་གཙོ་ཕལ་གཉིས་ཀྱི་ཕལ་པ་ལ་བྱེད་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཕལ་བ་ལ་དེ་ཡིན་མིན་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། བརྒྱད་སྟོང་དོན་བསྡུས་ཀྱི་འགྲེལ་པ་ལས། འདིས་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་
པའི་སྒྲའི་དོན་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བསྟན་ཏེ། གཙོ་བོ་དང་ཕལ་བའོ། །དེ་ལ་གཙོ་བོ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཕལ་པ་ནི་གཞུང་དང་ལམ་གྱི་རང་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། གསེར་འཕྲེད་ལས་ཀྱང་
དགོངས་པ་བཙལ་ན་ནི་མཚན་བཏགས་ཀྱི་དོན་དུ་མི་སྣང་གི་གཙོ་ཕལ་ལ་བཞེད་པར་སྣང་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་ཕར་ཕྱིན་གྱི་དོན་འབྲས་བུ་ཤེར་ཕྱིན་ལ་འཆད་མི་རིགས་པར་ཐལ། པཱར་ཕ་རོལ་དང་
དམ་པ་གཉིས་ཀར་བཤད་ཆོག་ཕྱིན་པ་ཡང་ཕྱིན་བྱེད་དང་ཕྱིན་ཟིན་གཉིས་ལ་བྱེད་དགོས་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དམ་པ་བཅུའི་བདག་ཉིད་ལ་པར་ཕྱིན་གྱི་སྒྲ་འཇུག་པར་རྗེ་བཙུན་དང་དབྱིག་གཉེན་ཡབ་སྲས་སོགས་
བཞེད། ཡང་ན་པཱར་མའི་ཨ་ཕྱིས་ནས་མའི་མཐའ་ཅན་བྱེད་པ་པྲྀ་ཥོ་དར་སོགས་ཀྱི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དབུས་མཐའ་ལས། དེ་ཕྱིར་དམ་པའི་དོན་གྱིས་ནི། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་བཅུར་འདོད་དོ། །ཞེས་དང། དབྱིག་
གཉེན་འགྲེལ་བ་ལས། དམ་པ་བཅུ་གཉིས་བོ་འདི་དག་དེ་དག་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དོན་འདིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུར་འདོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དམ་པར་ཕར་ཕྱིན་རེའི་དོན་དུ་ངེས་ཚིག་

[129B] དམ་པའི་སྐད་དོད་པཱ་ར་མའི་ཨ་ཕྱིང། ཕྱིན་བའི་སྐད་དོད་ཨི་ཏ་སྦྱར་རས་པཱ་ར་མི་ཏ་གྲུབ་པས་ན་ཚིག་དོན་གཉིས་ཀ་ལ་ཚང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་འགྲེལ་བཤད་ལས། དམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་དོན་འདིས་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་རྣམས་ཉིད་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡེ་ཤེས་ལ་ཐུག་པ་རྣམས་ངེས་པའི་ཚིག་གི་ཚུལ་གྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུ་པོ་དག་ཏུ་སྟོན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དམ་པ་དྲུག་མཚང་ན་ཡང་ཕར་ཕྱིན་དུས་ལྡན་
བའི་སྦྱིན་སོགས་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཐེག་བསྡུས་ལས། འདི་དག་གི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟར་བལྟ་ཞེ་ན། དམ་པ་དྲུག་གིས་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། ཞེས་གསངས་པའི་ཕྱིར་དང། ལམ་རིམ་ལྟར་རོ་།དམ་པ་དྲུག་དང་དམ་པ་བཅུ་དབྱེ་
བསྡུ་ཙམ་ཡིན་ཏེ། ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ཏུ་ཕར་ཕྱིན་བཅུ་འདུ་བའི་ཕྱིར། གོང་གི་རྟགས་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། འཇུག་འགྲེལ་ལས། བྲི་ཥོ་དར་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མའི་མཐའ་ཅན་ཉིད་དུ་བཞག་གོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་
གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེའི་ཕྱིན་པའི་དོན་ལ་ཕྱིན་བྱེད་ཡོད་པ་གང་ཞིག་ཕྱིན་ཟིན་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ལྟར་དུ་སྟོན་པ་དང་རྒྱལ་ཚབ་ཤིང་རྟ་ཆེ་རྣམས་བཞེད་པའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། ཡུམ་ལས། དམུས་ལོང་དམིགས་བུ་མེད་
བ་བྱེ་བ་ཕྲག་ཁྲིག་རྣམས། །ལམ་ཡང་མི་ཤེས་གྲོང་ཁྱེར་འཇུག་པར་གལ་ནུས། །དེ་བཞིན་ཤེས་རབ་མེད་ན་མིག་མེད་ཕ་རོལ་ཕྱིན་ལྔ་ཡོས། །དམིགས་བུ་མེད་པས་བྱང་ཆུབ་རེག་པར་ནུས་མ་ཡིན་།ཞེས་དང། འཇུག་པ་ལས་ཇི་ལྟར་

[130A]༄༅། །ལོང༑ ནས། ཡུལ་དུ་འཁྲིད་བ་དེ་བཞིན་འདིར་ཡང་བློས་།མིག་ཉམས་ཡོན་ཏན་བླངས་ཏེ་རྒྱལ་ཉིད་འགྲོ། །ཞེས་དང། ཐེག་བསྡུས་ལས་ཀྱང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་
ནས་མི་གནས་པའི་ཚུལ་གྱིས་དེ་ལས་གཞན་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། ཕ་རོལ་ཕྱིན་བྱེད་ཀྱི་གཙོ་བོ་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ལ་བྱེད་དགོས་པར་སྟོན་པར་
གསུང་བཞིན་དབུ་སེམས་མཐུན་བའི་ཕྱིར། ཡུམ་ལས། ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་གྱུར་པ། །འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་མཆོག་སྤྱོད་པ་ཡིན། །ཞེས་དང། ཐེག་བསྡུས་ལས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་
དང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཁྱད་པར་མེད་དེ། ཞེས་དང། འཇུག་འགྲེལ་ལས། ཤེས་རབ་གཟུང་ནས་བྱ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ནོ་།ཞེས་
དང༑ ཚིག་གསལ་ལས་ཀྱང། དེ་དག་ལས་ཀྱང་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ནི་ཤེར་ཕྱིན་གཙོ་བོ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། འབྲས་བུ་ཤེར་ཕྱིན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དགོངས་འགྲེལ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཅིའི་སླད་དུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དེ་དག་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཞེས་པ་གྱི་ལགས། སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་ལྔའི་ཕྱིར་ཏེ། ཆགས་པ་མེད་པ་ཉིད་དང། མི་ལྟ་བ་ཉིད་དང། ཁ་ན་མ་ཐོབ་མེད་པ་ཉིད་དང། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་དང་

[130B] །ཞེས་པའི་དོན་མ་གྲུབ་པར་ཐལ། སྦྱིན་སོགས་དམ་པ་དྲུག་ལྡན་བྱས་པ་དེ་ཕར་ཕྱིན་གྱི་དོན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བྱང་སེམས་ཀྱི་ཚིགས་ལམ་ནས་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ཐོ་བ་བས་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་
ཕར་ཕྱིན་ལ་ཕར་ཕྱིན་ཙམ་དང། ཉེ་བའི་བར་ཕྱིན་དང། ཕ་བྱིན་ཆེན་པོ་གསུམ་འཇོག་མི་རིགས་པར་ཐལ། བྱང་སེམས་ཀྱི་ཚོགས་ལམ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཕར་ཕྱིན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དམ་བཅའ་འཐད་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། བྱང་སེམས་
མོས་སྤྱོད་པའི་ཕར་ཕྱིན་ཕར་ཕྱིན་ཙམ་དང། ས་བདུན་གྱི་དེ་ཉེ་བའི་ཕར་ཕྱིན་དང། ས་བརྒྱད་པ་ནས་ཕར་ཕྱིན་ཆེན་པོ་འཇོག་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དགོངས་འགྲེལ་ལས། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་ས་ལ་མོས་པ་ཆུང་དུ་དང་འབྲིད་ལ་ཞུགས་པ་
དེ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དགོངས་འགྲེལ་ལས། ད་དང་པོ་ནས་བཟུང་བ་དེ་ནི་ཉེ་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། དགོངས་འཕྲེལ་ལས། ས་བརྒྱད་པ་
ནས་བཟུང་བ་དེ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དབུས་མཐའ་ལས། ཁྱད་པར་ཅན་དང་ཁྱད་མེད་པ། །ས་བཅུ་དག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་པའི་ལུང་དོན་མ་གྲུབ་པར་ཐལ། ས་བཅུ་ལ་ཕར་ཕྱིན་
བཅུ་ལྷག་ཚུལ་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་ཕར་ཕྱིན་སྤྱོད་པ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ལུང་དོན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ས་བཅུ་ན་ཕར་ཕྱིན་མེད་པའི་ཕྱིར་སོགས་སྤྲོ། གཞན་ཡང། ཕར་ཕྱིན་གྱི་ཕ་རོལ་འཁོར་བའི་མཐའ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ལ་བྱེད་ཀྱང་སློབ་ལམ་ན་བར་༄༅། །ཕྱིན་ཡོད་བར་ཐལ། ཕར་ཕྱིན་གྱི་ཕྱིན་སྒྲ་ལ་ཕྱིན་བྱེད་དང་ཕྱིན་ཟིན་གཉིས་ཡོད་ཅིང། ཕྱིན་བྱེད་སེམས་ཅན་གྱི་ལ་མཁོ་ན་དང། ཕྱིན་ཟིན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཁྱེན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། རྟགས་སྔ་ཕྱི་གསུམ་ཀ་
གྲུབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལས། དེས་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དོན་ལ་ཕ་རོལ་དེར་ཕྱིན་བ་ཞེས་ལས་ལ་སྦྱར་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཕྱིན་པ་ཡིན་ལ། འདིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་བར་བྱེད། ཅེས་བྱེད་པ་ལ་སྦྱར་ན་སློབ་ལམ་ན་ཡང་ཕར་
ཕྱིན་ཡོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཉིས་བ་རང་ལུགས་ལ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ལུས་དང། བརྒྱད་ཚན་གསུམ་དང། ཤེར་ཕྱིན་གྱི་དོན་བཤད་བ་གསུམ། དང་པོ་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། དེས་ཚིག་གསུམ། དང་པོ་ནི་
བསྟན་བཅོས་འདིའི་ཡན་ལག་དུ་མ་འདུས་པ། འདིའི་ལུས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ། ཇི་སྐད་དུ། ཆོགས་དང་ལུས་དང་འདུས་པ་ནི། །རྣམ་གྲངས་དག་སྟེ། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། ལུས་ལ་སྒྲས་བརྗོད་ཀྱིས་
གཉིས་ཏེ། རིགས་ཐིག་གི་འགྲེལ་བར། ལུས་ནི་གཉིས་ཏེ་སྨྲ་དང་དོན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ཡོད་དེ། བསགས་པ་དང། ཡན་ལག་ལ་ཁྱབ་པ་དང། དེའི་རྟེན་བྱེད་པས་ལུས་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་
བརྒྱད་ཚན་གསུམ་ནི་སྔར་བཤད་བ་ལྟར་རོ། །གསུམ་བ་ལ། མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། སྒྲ་བཤད་གསུམ། དང་པོ་ནི། དམ་པ་བཅུ་དང་ལྡན་པའི་ལམ། ཕར་ཕྱིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དབུས་མཐའ་དང་ཐེག་བསྡུས་

[131B] །དབྱེན་ལམ་ཤེར་ཕྱིན་དང། འབྲས་བུ་ཤེར་ཕྱིན་གཉིས་ཡོད། འཁོར་བ་ཕྲ་རགས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་ཟིན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཁྱད་པར་གསུམ་མམ་བཞི་ལྡན་དེ། ལས་སྒྲུབ་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་གྱི་མཚན་ཉིད། དེ་དང་
འབྲས་བུ་ཤེར་ཕྱིན་དོན་གཅིག་ཕ་རོལ་གྱི་དོན་ཡང་དམ་བ་དང་བླ་མེད་དང་འཁོར་བའི་ཕ་རོལ་གསུམ་ལ་བྱེད། དམ་པ་དྲུག་གམ་བཅུ་ལྡན་གྱི་སློབ་ལམ་དེ། བྱེད་སྒྲུབ་ཀྱིས་བསྟན་བའི་ཕར་ཕྱིན་གྱི་མཚན་ཉིད། ལམ་ཤེར་
ཕྱིན་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཕྱིན་བྱེད་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་དོན་གཅིག་ཡང་སྒྲས་བརྗོད་ཀྱིས་གཞུང་ལམ་འབྲས་བུ་ཤེར་ཕྱིན་གསུམ་ཡོད། ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་སྟོན་པའི་སྟོན་བའི་གསུངས་རབ་དེ། གཞུང་ཤེར་ཕྱིན་
གྱི་མཚན་ཉིད། དབྱེན་རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་གསུམ་མམ་དགུར་ཡོད། འདི་དག་བཤད་ཚུལ་མང་ཡང་འདི་ཀ་རང་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་ཡིན་ནོ་།གསུམ་བ་རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། དངོས་པོ་བརྒྱད་ཆོས་ཅན། རྗེ་བཙུན་གྱིས་ཡང་
དག་བར་གྲུབ་པར་ཐལ། རྗེ་བཙུན་གྱིས་ཡང་དག་བར་བཤད་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། ཕྱིན་ཅིམ་ལོག་བར་བཤད་ཀྱང་ཡང་དག་པར་གྲུབ་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་རིགས་ཏེ། བདེན་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཁོ་རང་ལ་མེ་དུ་
གཉིས་ཆོས་ཅན། ཅིག་ཅར་གྲུབ་པར་ཐལ། སངས་འཕགས་ཀྱིས་ཅིག་ཙར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེས་ཅིག་ཅར་གཟིགས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་དེས་མེ་གཟིགས་དུས་སུ་དུ་བ་གཟིག་དུས་གཟིག་དུས་སུ་ཡང་མེ་གཟིག་པའི་ཕྱིར། འདོད་

[132A]༄༅། །མི་ནུས་ཏེ། རིམ་ཅན་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རྣམ་མཁྱེན་ཉམས་མྱོང་གི་རང་རིག་ཆོས་ཅན། མཁྱེན་པ་ཡིན་པར་ཐལ། ཤེར་ཕྱིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཐར་ཐུག་གི་ཤེས་པ་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། གཞན་རིག་གི་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རང་རིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ་སངས་འཕགས་ཀྱི་མིག་ཤེས་ཆོས་ཅན། ཤེར་ཕྱིན་ཡིན་པར་ཐལ་མཐར་ཐུག་གི་
ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་ཅིང། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཡིད་ཤེས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཉན་རང་ལ་ཕར་ཕྱིན་ཡོད་པར་ཐལ། དེ་ལ་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་གཞི་ཤེས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། ཁྱབ་
པར་ཐལ། ཡུམ་ལས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སལ་བསླབ་པར་འདོད་པས་ཀྱང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ། ཞེས་དང། སྡུད་པ་ལས། ཆོས་རྣམས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་ཡང་མ་ཁྱབ་སྟེ། ཐལ་རང་སུའང་དེ་མི་འདོད་དོ།།
འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཉན་རང་ལ་དམ་པ་འདུན་པོ་གཅིག་ཀྱང་མེད་པས་ཕྱིན་དྲུག་གི་མིང་མི་ཐོབ་པར་དབུ་སེམས་ཀུན་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་མཁས་པས། ཉན་ཐོས་བསེ་དུ་རྣམས་ལ་ནི། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་དྲུག་མིང་ཡང་མེད། །
ཅེས་དང། དབུ་མཐའི་འགྲེལ་བ་ལས། དམ་པ་བཅུ་གཉིས་པོ་འདི་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་ཡོད་ཀྱི། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་དམ་བ་

[132B] ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྨྲས་པ། ངན་རྟོག་མཚན་མཐའ་ཟད་དང་ལེགས་སྨོན་གྱི། །འོད་སྔོན་པུས་དྲངས་ཐུབ་གསུང་ཉི་ཟེར་དང། །ཕྲད་པས་མ་སྦྱངས་ཉུད་འདོད་སྦུབས་ཀྱི་རྒྱ། །གྲོལ་བའི་ལེགས་བཤད་
མཚོན་བརྒྱ་བླ་ན་འབར། །སྙིགས་མའི་འདམ་དུ་སྐྱེས་ཀྱང་ཚེ་སྔོན་གྱི། །བག་ཆགས་ཚད་མེད་དྲི་བསུང་ཕྱོགས་བརྒྱར་འགེངས་།ཀུན་དཀྲིས་ཆུ་འཛིན་ལྡན་ཡང་མང་ཐོས་ཀྱི། །བློ་གྲོས་འོད་སྟོང་སྤྲོ་བའི་བཅུ་གཉིས་བདག་
ཁྱད་འཕགས་ཕུལ་ཕྱིན་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པའི་དོན། །སྐྱེའམ་འཆི་ཡང་རྨི་ལམ་ཚུན་ཆད་དུ། །ཐུབ་གསུང་ཇི་བཞིན་འཛིན་པའི་ཆེད་དུ་འདིར། །རྒན་པུས་ལུས་ཏེ་རྒས་ཀྱང་རྣམ་བརྒྱས་སྤྲོ། །ཞེས་བྱ་བ་བར་སྐབས་ཀྱི་
ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ།། །།གསུམ་པ་ཚིག་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། མཁྱེན་གསུམ་དང་སྦྱོར་བཞི་དང། ཆོས་སྐུ་རྒྱས་བཤད་གསུམ། དང་བོ་ལ། རྣམ་མཁྱེན། ལམ་ཤེས། གཞི་ཤེས་རྒྱས་
བཤད་གསུམ། དང་པོ་ལ། བསམ་པ་སེམས་བསྐྱེད་དང། དེའི་དོན་སྟོན་པའི་གདམས་དག་དང། གདམ་པའི་དོན་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་སྒྲུབ་བ་གསུམ་དང་བོ་ནི། རྩ་བར། སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་གཞན་དོན་ཕྱིར། སོགས་བྱུང་
འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ་ནི། མདོ་ལས། ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པས་ཤེར་ཕྱིན་ལ་

[133A]༄༅། །བསླབ་པར་བྱའོ། །ཞེས་སོགས་སེམས་བསྐྱེད་མདོར་བསྟན་དང་རྒྱས་བཤད་ཀྱི་མདོ་གཉིས་ཀྱི་དོན་སྟོན་པར། རྩ་བར། སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྟོན་པར། སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི། ཞེས་སོགས་
རྐང་པ་གཉིས་བྱུང། དེའི་དམིགས་ཡུལ་བྱང་ཆུབ་དང་གཞན་དོན་གཉིས་འཆད་པར། རྩ་བར། དེ་དང་དེ་ནི་སོག་རྐང་པ་གཉིས་བྱུང། མདོ་ལས། འདི་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར། ནས་
ལྷའི་རིས་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆེན་ཚོགས་ཆེན་བོས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཅིང་མདུན་དུ་བདར་ནས། སོགས་ཀྱིས་བཤད་པའི་དབྱེ་བ་ཉེར་གཉིས་འཆད་པར། རྩ་བར། དེ་ཡང་ས་གསེར་སོགས་བྱུང། གཉིས་པ་ནི་བྱང་
སེམས་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་ཆོས་ཅན། ངོ་བོ་ཡོད་དེ། རང་འདྲེན་བྱེད་གཞན་དོན་དོན་གཉེར་གྱི་འདུན་པས་དྲངས་ཤིང་རང་གི་གྲོགས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་འདོད་ཀྱི་འདོད་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་སེམས་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
མཐའ་དབྱད་བ་ལ་གསུམ་ལས། དང་བོ་ནི། ཁ་ཅིག་ན་རེ། སེམས་བསྐྱེད་སྐྱེད་སྐྱེ་བའི་རྟེན་ལ་མིས་ཁྱབ་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། ལྷའི་ལུས་རྟེན་ལའང་སྨོན་འཇུག་གཉིས་སྐྱེ་བ་ཡོད། དུད་འགྲོའི་ལུས་རྟེན་ལའང་ཡོད་
དམྱལ་བའི་ལུས་རྟེན་ལའང་ཡོད་བའི་ཕྱིར། དང་བོ་གྲུབ་སྟེ། མདོ་ལས། ལྷའི་བུ་གང་དག་གིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་བའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་མ་བསྐྱེད་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་

[133B] །ཞེས་དང། ཡང་མདོ་ལས། དེ་ཚེ་ལྷ་མི་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ལུས་སེམས་གང་གི་སྒོ་ནས་སྨོན་སེམས་སྐྱེ་
དུང་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་སམས་ཀྱང་སྐྱེ་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ལམ་རིམ་ལས། ལུས་དང་བསམ་པའི་སྒོ་ནས་སྨོན་སེམས་སྐྱེ་རུང་བ་ཐམས་ཅད་འདིའི་ཡང་རྟེན་དུ་རུང་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཀླུ་རྒྱལ་པོ་
མ་དྲོས་པས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། ཀླུ་བདུན་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ་།ཞེས་དང། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་རྒྱ་མཚོས་ཞུས་པ་ལས། ཀླུ་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་གིས་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་
བསྐྱེད་པར་བཤད་བའི་ཕྱིར་དང། ཀླུ་དུད་འགྲོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། བདག་ཅག་གི་སྟེན་པ་དམྱལ་བའི་ཤིང་རྟ་འདྲེན་པའི་གྱང་དུ་འཁྲུངས་པའི་ཚེ་སེམས་བསྐྱེད་བར་དྲིན་ལན་བསད་པའི་མདོ་ལས་བཤད་པའི་ཕྱིར་
དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། འཇུག་སྡོམ་རྒྱུད་ལྡན་ཡིན་ན་མི་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། འཇུག་སྡོམ་གྱི་རྟེན་ལ་སོ་ཐར་རིགས་བདུན་གང་རུང་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ལམ་སྒྲོན་ལས། སོ་སོར་ཐར་པ་རིགས་བདུན་གྱི། །རྟག་ཏུ་སྡོམ་
གཞན་ལྡན་བ་ལ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དབའི་སྡོམ་པ་ཡི། །སྐལ་བ་ཡོད་ཀྱི་གཞན་དུ་མིན། །ཞེས་དང། བྱང་སའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལེའུ་ལས། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་སོ་སོར་ཐར་བའི་སྡོམ་པ་ཡང་

[134A]༄༅། །དག་པར་བླངས་པ་རིགས་བདུན་པོ་དགེ་སློང་དང། དགེ་སློང་མ་དང། དགེ་སློབ་མ་དང། དགེ་ཚུལ་དང། དགེ་ཚུལ་མ་དང། དགེ་བསྙེན་དང། དགེ་བསྙེན་མའི་ཚུལ་ཁྲིམས་གང་ཡིན་པ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་རྟེན་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཉེས་སྤྱོད་སྡོམ་པའི་ངོས་འཛིན་ཙམ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས་བྱངས་དང་ལམ་སྒྲོན་དུ་དེའི་རྟེན་སོ་ཐར་གྱི་སྡོམ་པ་དགོས་པར་བཤད་པ་ནི་རྟེན་ཁྱད་བར་ཅན་གྱི་
དབང་དུ་བྱས་པ་ཡིན་གྱི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། སོ་ཐར་གྱི་སྡོམ་བ་མེད་བར་འཇུག་སྡོམ་མི་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་དེ་མེད་ཀྱང་སྐྱེ་བ་མདོ་དང་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ལུགས་ཡིན་པར་མཁས་པས་བཤད་པའི་ཕྱིར་
ཐུབ་དགོངས་ལས། སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་བདུན་པོ་རྣམས་ལ་གང་ཡང་རུང་པའི་སོ་སོ་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་བླངས་པར་བྱའི་གཞན་གྱིས་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་སྡོམ་པ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་ཟེར་བ་འདི་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡོངས་སུ་ངལ་བ་མང་པོ་མ་བྱས་པ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མདོ་དང་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་གཉིས་སོགས་ཀྱིས་དེ་འཇུག་སྡོམ་གྱི་རྩ་བར་མ་བཤད་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐུབ་དགོངས་ལས། གལ་ཏེ་སོ་སོ་ཐར་བའི་སྡོམ་པ་མེད་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་མི་སྐྱེན་ནི། དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ལ་སོགས་པ་དང། དེའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པའི་གཞུང་དུ་འདི་

[134B] །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། ངན་འགྲོའི་སེམས་རྟེན་ཅན་གྱི་བྱང་སེམས་ཡོད་པར་ཐལ། བྱང་སེམས་ལས་དབང་གིས་ངན་འགྲོར་སྐྱེས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་
སྐྱེས་རབས་ལས། ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བསམ་མི་ཁྱབ། །བརྩེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡང་དུད་འགྲོར་སྐྱེས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། ལས་དབང་གིས་ངན་འགྲོའི་ལུས་བླངས་པའི་དོན་ཡིན་གྱི་ངན་འགྲོར་
གྱུར་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བྱང་སེམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལ་བདེ་འགྲོ་བས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རིན་ཆེན་འཕྲེད་བ་ལས། བདེ་ནས་བདེ་བར་འགྲོ་བ་ལ། །སེམས་ཤེས་སུ་ཞིག་སྐྱིད་ལུགས་འགྱུར། །
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། ངན་འགྲོར་སྐྱེས་བའི་ངན་འགྲོ་བའི་སེམས་རྟེན་ལ་བྱང་སེམས་སྐྱེ་བ་ཡོད་པར་ཐལ་ངན་འགྲོ་བ་འཁོར་བར་ལས་ཉོན་གྱི་འཆིང་བ་མང་བོས་བསྡམས་བ་མཉམས་ཤིང་སྡུག་བསྔལ་
གྱིས་ཉམས་ཤིན་ཏུ་ཐག་བ་ཡང་དེ་སྐྱེས་མ་ཐག་རྒྱལ་སྲས་དང་བདེ་འགྲོ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་སྐྱེས་གྱུར་ན་སྐད་ཅིག་གིས། །འཁོར་བའི་བཙོན་རར་བསྡམས་པའི་ཉམ་ཐག་རྣམས། །
བདེ་གཤེགས་རྣམས་ཀྱི་སྲས་ཞེས་བརྗོད་བྱ་ཞིང། །འཇིག་རྟེན་ལྷ་མིར་བཅས་བའི་ཕྱག་བྱར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། བདེ་འགྲོ་བ་དང་ངན་འགྲོ་བ་གཉིས་ཀ་ཡིན་པར་ཐལ། དང་པོར་

[135A]༄༅། །ངན་འགྲོ་བ་གང་ཞིག་ཕྱིས་བདེ་འགྲོ་བར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། བདེ་འགྲོ་བར་གྱུར་ཕྱིན་ཆད་ངན་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། འོ་ན་དེའི་ལུས་ངན་འགྲོའི་ལུས་མ་ཡིན་པར་
ཐལ༑ དེ་ངན་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ན་འདིར་མ་ཁྱབ་བོ། །དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། འཇུག་སྡོམ་ལ་ཉེས་སྦྱོད་སྡོམ་པ་དང། དགེ་བ་ཆོས་སྡུད་དང། སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་གསུམ་ཚད་མི་དགོས་པར་ཐལ། དེ་ལ་སོ་
ཐར་གྱི་སྡོམ་པ་ཚང་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་གསུམ་མ་ཚང་བར་འཇུག་སྡོམ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་སོ་ཐར་གྱི་སྡོམ་པ་དང་མི་ལྡན་བའི་ལྷའི་འགྲོ་བའི་རྒྱུད་ལའང་མི་དགེ་བཅུ་སྤོང་གི་ཉེས་
སྤྱོད་སྡོམ་པའི་དེ་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གསུང་ལས། དེ་ཡང། མ་མཐའ་མི་དགེ་བཅུ་སྤོང་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཙམ་དང། བསླབ་པ་ལྔ་བསྲུང་བ་དགེ་བསྙེན་གྱི་སྡོམ་པ་ཙམ་དང། ཡ་མཐའ་
བསྙེན་རྫོགས་ཀྱི་སོ་ཐར་གྱི་སྡོམ་པ་གང་རུང་རྒྱུད་ལ་མེད་པར་བྱང་སེམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་མི་ཆགས་བས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་བཤད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་ཡང་དེ་ཡིན་ནོ། །སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ། །བ་ཅིག་ན་
རེ༑ སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་གཞན་དོན་ཕྱིར། །ཞེས་པའི་དངོས་བསྟན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་དེ་ལ་སྦྱོད་པའི་རྟེན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་དེས་ཁྱབ་པར་ཐལ། སྦྱོར་བ་འཐད་པའི་ཕྱིར་ན། རྫས་སྤྱི་ཆོད་ན་འདོད་བྱས་པ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་ལས་

[135B] འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་དངོས་བསྟན་གྱི་དབྱེ་བསྟོན་པར་དེ་ཡང་སོམས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ཡང་གི་དེ་བསྙེགས་ས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་
མ་ཁྱབ་སྟེ། བསྟན་བྱའི་གཙོ་བོ་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་ཡངས་གསེར་ཞེས་སོགས་ཀྱིས་སེམས་བསྐྱེད་ཉེར་གཉིས་དངོས་སུམ་བསྟན་པར་ཐལ། དེས་དཔེས་སོགས་ཉེར་གཉིས་དང་གྲོགས་འདུན་སོགས་ཉེར་
གཉིས་དངོས་སུ་བསྟན་ནས་སེམས་བསྐྱེད་ཉེར་གཉིས་ཤུགས་ལ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། ཉེར་གཉིས་དཔེས་མཚོན་བར་བྱ་བའི་དོན་དང། དཔེ་དོན་ཆོས་མཐུན་གྱི་སྒོ་ནས་དོན་གྱིས་བསྟན་པས་ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། སེམས་བསྐྱེད་ཉེར་གཉིས་དངོས་སུ་བསྟན་ནས། གྲོགས་འདུན་སོགས་དང་དཔེ་ཆོས་མཐུན་སྦྱོར་ཚུལ་དོན་གྱིས་བསྟན་པ་དེའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཐོགས་
མེད་སྐུ་མཆེད་ཀྱིས་སེམས་བྱང་དུ་བཞེད་པར་ཐལ། དབྱིག་གཉེན་གྱིས་སེམས་པར་བཞེད། ཐོགས་མེད་ཀྱིས་སྨོན་ལམ་དུ་བཞེད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། སྤྲོ་བ་ཆེ་དང་བརྩོན་པ་ཆེ། །དོན་ཆེད་དང་འབྱུང་
བ་ཆེ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་པ་སྟེ། །ཞེས་དང། དེའི་འགྲེལ་པ་ལས། ཡོན་ཏན་གསུམ་མམ་གཉིས་ལ་དམིགས་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་པ་ནི་སེམས་བསྐྱེད་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་ཁྱབ་སྟེ། སྦྲོ་བར་་༄༅། །བ་སོགས་ཀྱིས་ཡོན་ཏན་གསུམ་མ་མ་གཉིས་པ་དམིགས་ནས་དོན་གཉེར་གྱི་སེམས་བར་བྱེད་བ་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་བསྐྱེད་པའི་དོན་དུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་གྱི་འགྲེལ་བཤད་ལས། སེམས་
ཞེས་བྱ་བ་ལ་འབྱུང་བ་དང་སྐྱེད་པའི་དོན་ཐ་དད་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ས་སུངས་པའི་ཕྱིར། རྟགས་གཉིས་པ་དེར་ཐལ། བྱངས་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་མཆོག་ནི་སེམས་བསྐྱེད་པའོ། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་སྨོན་ལམ་གྱི་སྒོ་ནས་བྱེད་བར་བཤད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། བརྟན་པ་རྣམས་ཀྱི་སྨོན་ལམ་ནི། །སེམས་པ་འདུན་དང་བཅས་པ་སྟེ། །ཞེས་གསུང་
བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། གྲོགས་འདུན་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་བ་ལ་སྨོན་ལམ་དུ་གསུངས་པས་སྐུ་མཆེད་དགོངས་པ་གཅིག་ཏུ་འདུག་གམ་སྙམ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། སེམས་པ་ཞེས་པ་བྱེད་
ཚིག་ཡིན་ནོ། །སེམས་བསྐྱེད་དེ་འཕགས་སེང་གིས་རྣམ་རིག་དང་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་ཀྱིས་སེམས་བྱུང་དུ་བཞེད་པར་ཐལ། ཤནྟི་བས་དེ་ལྟར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། དེས་འཕགས་སེང་གི་དགོངས་པར་བསམ་ནས་
ཡིད་དང། ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་ཀྱི་དགོངས་པར་བསམ་ནས་འདུན་པ་གཉིས་ཆར་ལ་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དག་ལྡན་ལས། སེམས་བསྐྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་ནི་ཡིད་དང་འདོད་པ་སྟེ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སེམས་

[136B] དེ་བུདྡྷུ་ཤྲིས་བཀག་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། ཏག་གྲུབ་སྟེ། གསེར་འཕྲེད་ལས། འཕགས་པ་དང་སློབ་དཔོན་གྱི་ལུགས་སུན་ཕྱུངས་ནས་དོན་གཏེར་གྱི་འདུན་པ་ཉིད་སེམས་སུ་འདོད་པས་
སེམས་སེམས་བྱུང་རྫས་གཅིག་ཏུ་འདོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་ངོ་བོ་སེམས་དང། སྐྱེད་ཚུལ་སྨོན་ལམ་དང། སེམས་པར་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་སྐྱེད་པ་གཉིས་ཡིན་བར་ཐལ་དེ་ལྟར་རྗེ་བཙུན་བྱམས་
པ་ཡང་བཞེད། ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་ཀྱང་བཞེད། འཕགས་བ་ཡང་བཞེད། སློབ་དཔོན་ཀྱང་བཞེད་པའི་ཕྱིར། དང་བོ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱན་ལས། སྤྲོ་བ་ཆེ། ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་པ་སྟེ། །དོན་གཉིས་ལྡན་པའི་
སེམས་འབྱུང་བ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སེམས་པ་ཞེས་པ་སྐྱེད་པའི་དོན་དང། སེམས་འབྱུང་བ་དང་སྐྱེ་འདོན་གཅིག་པས་སེམས་སུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། རྐང་བ་ཐམས་སེམས་སུ་
བཤད་བར་འཇུག་སྙམ་དུ་དགོངས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་སྒྲུབས་ཟིན། གསུམ་འགྲུབ་སྟེ། འདུན་པས་དོན་དུ་གཉེར་བསྐྱེད་པའི་དོན་དང། ངོ་བོ་ཡོད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ལ་འདོད་པའི་ཕྱིར། དང་བོ་གྲུབ་སྟེ། ཉི་
སྣང་ལས། སེམས་བསྐྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ནི་དོན་དུ་གཉེར་བ་ཙོ་བོ་ཡིན་བསན་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པའི་སེམས་བསྐྱེད་བ་ལ་ནས། སྨོན་ལམ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་བར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་འཐད་པར་འགྱུར་

[137A]༄༅། །ཞེས་དང། སྐྱེད་བ་ཞེས་སྨོས་པས་ནི་མ་བསྐྱེད་བ་བསྐྱེད་བ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཉི་སྣང་ལས། སེམས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་ནི་
རྣམ་བར་ཤེས་པ་སྟེ་རྣམ་བར་རིག་པའོ། །རྣམ་བར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། དཀར་བོའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པ་ནི་དེ་ལ་སྲིད་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་བ་གྲུབ་
སྟེ༑ སྐྱེད་པའི་དོན་དེ་ལྟར་གང། ངོ་བོ་སེམས་ལ་ཡང་བཞེད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱན་སྣང་ལས། དོན་དུ་གཉེར་བ་གཙོ་བོར་གྱུར་བ་ནི་སེམས་བསྐྱེད་བའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་
ཕྱིར༑ ཟུར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱན་སྣང་ལས། དེ་ལྟ་ན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་སྨོན་ལམ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཐད་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་གཞན་
དོན་དུ་རྫོགས་བྱང་ཐོབ་པར་འདོད་པའི་འདོད་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་གྱུར་བའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སེམས་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། འོ་ན། ཐེག་ཆེན་ཚོགས་ལམ་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ཆོས་ཅན་
མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། གཞན་དོན་དུ་རྫོགས་བྱང་ཐོབ་པར་འདོད་པའི་འདོད་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་གྱུར་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། མཚུངས་ལྡན་རྣམ་པ་ལྔ་

[137B] འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་དང་རྟེན་མཚུངས་པར་ཐལ། འདོད་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་རྒྱུད་ལྡན་ཡིན་ན་ཁྱོད་རྒྱུད་ལྡན་ཡིན་དགོས་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་འདོད་ན། བྱང་སེམས་མཐོང་ལམ་
པ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རང་རྒྱུ་གཞན་དོན་དོན་གཉེར་ལས་བྱུང་ཞིང། རང་གི་གྲོགས་བྱང་ཆུབ་དོན་གཉེར་གྱི་འདུན་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་ཐེག་ཀ་ཆེན་གཙོ་བོ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་རིག་དེ་དེའི་མཚན་ཉིད་
ཟེར་ན། འོ་ན། སངས་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་བྱང་ཆུབ་དོན་གཉེར་གྱི་བློ་ཡོད་པར་ཐལ། དེ་ལ་ཐེག་ཆེན་སེམས་བསྐྱེད་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། འཇུག་སྡོམ་ཐོབ་ལམ་ཉམས་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་སེམས་
བསྐྱེད་དེ་འཇུག་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། འཇུག་སྡོམ་རྒྱུད་ལ་མི་ལྡན་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་དེ་སྨོན་སེམས་ཀྱི་མཚན་རོང་སོགས། ཉིད་ཟེར་ན། འོ་ན། འཇུག་སྡོམ་བཏང་ན། འཇུག་སེམས་ཀྱང་བཏང་བས་ཁྱབ་
པར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱིས་འཇུག་སྡོམ་མ་ཉམས་ཞེས་སྨོས་པའི་ཕྱིར་འདོད་ན། བྱང་སེམས་ཀྱི་རྩ་ལྷུང་བྱུང་བའི་གསག་ཡིན་ན་ཁྱོད་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་འཇུགས་སེམས་མེད་བས་ཁྱབ་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བདག་
བསྟོད་ཙམ་གྱི་རྩ་ལྟུང་བྱུང་བའི་བྱང་སེམས་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ཡོད་བའི་ཕྱིར། བསླབ་ ཅི་སོར་མཆུད་པ་རྣམས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པའི་དབང་དུ། ནས། ཡོད་པར་རིག་པར་

[138A]༄༅། །བྱ་སྟེ། ནམ་མཁའི་སྙིང་པོའི་མདོ་ལས། རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟིའི་རྒྱུ་ལས་རྩ་བའི་ལྟུང་བ་བྱུང་བར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ལ། ཞེས་སོ། །འདོད་ན། ཀུན་དཀྲིས་ཆེན་བོའི་སྒོ་ནས་བདག་བསྟོད་ཀྱི་བྱང་སེམས་
གྱི་རྩ་ལྟུང་ཙམ་བྱུང་བའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཕྱིན་དྲུག་གི་ཉམས་ལེན་གྱིས་དངོས་སུ་ཟིན་བའི་སེམས་བསྐྱེད་ཆོས་ཅན་འཇུག་སེམས་མ་ཡིན་པར་ཐལ། བདག་བསྟོད་ཀྱི་རྩ་ལྷུང་ཙམ་བྱུང་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
འདོད་ནི། འཇུག་སྡོམ་ཐོབ་ཕྱིན་ཆད་ཀྱི་ཕྱིན་དྲུག་གི་བྱ་བས་དངོས་སུ་ཟིན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་འཇུག་སེམས་མ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཉམས་ལེན་མ་སྨོས་པར་དེ་ལྟར་བྱ་བ་སྦྱར་ནས་ངས་
རྒྱས་ཀྱི་བར་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལམ་རིམ་ལས། སྡོམ་པ་བཟུང་བ་ནས་སེམས་དེ་འཇུག་བའི་སེམས་སུ་ཤེས་བར་བྱ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྡོམ་པ་བཟུང་བ་དང། ཕྱིན་དྲུག་གི་བྱ་བས་དངོས་སུ་
ཟིན་པ་གཉིས་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྒོམ་རིམ་དང་པོ་ལས། གང་ཕན་ཆད་སྡོམ་པ་བཟུང་སྟེ་ཚོགས་རྣམས་ལ་ཞུགས་པ་དེ་ནི་ཞུགས་པའི་སེམས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེས་སྡོམ་པ་དང་ཚོགས་གཉིས་
ལ་དངོས་སུ་ཞུགས་པ་བཤད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། བྱང་འཕགས་གྱི་རྒྱུད་ལ་སྨོན་སེམས་མེད་པར་ཐལ། བྱང་འཕགས་ཡིན་ན་འཇུག་སྡོམ་ཐོབ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དགོ་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར། རྟག་ཏུ་

[138B] །ཞེས་སོ། །འདོད་ན། བདེན་འཛིན་མངོན་གྱུར་དུ་རྒྱུད་ལ་ལྡན་པའི་བྱང་སེམས་མཐོང་ལམ་རྗེས་ཐོབ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་ཆོས་ཅན། ཕྱིན་དྲུག་གི་བྱ་བས་དངོས་སུ་ཟིན་བར་ཐལ། འཇུག་སེམས་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྒོམ་རིམ་ལས། གང་ཕན་ཆད་སྡོམ་པ་བཟུང་སྟེ་ཚོགས་རྣམས་ལ་ཞུགས་པ་དེ་ནི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཟིན་བྱ་ཟིན་བྱེད་གཉིས་གང་ཡང་མངོན་གྱུར་དུ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་སེམས་
བསྐྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་འདྲ་སྐྱེ་འཕགས་སུའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་ཀྱང་སྨོན་སེམས་ལ་བྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། འཇུག་སྡོམ་བླངས་ནས་སྦྱོད་པ་ལ་སློབ་པའི་ཚེ་སྨོན་སེམས་མེད་པར་འདོད་པ་ནི་དེ་དག་གི་དོན་མིན་
ཏེ༑ ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དེའི་དོན་མིན་ཚུལ་སྔར་ལྟར་ཡིན་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། དེས་ན་སྨོན་སེམས་ནི་ཚིགས་ལམ་ནས་བཟུང་སྟེ་ས་ཐོབ་ནས་ཀྱང་ཁས་བླངས་པ་ལ་ཉེས་པ་མེད་པར་མངོན་ཏེ། ནས། དེས་དངོས་སུ་
མ་ཟིན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་སྐབས་དུ་མར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་སེ་སྨོས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ཡིན་ན་ཕྱིན་བླུག་གི་ཉམས་ལེན་གྱིས་དངོས་སུ་ཟིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། དེ་ཡིན་ན་གོ་སྒྲུབ་
ཡིན་ཡེས་ཁྱབ་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་ཚོགས་བ་དེ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་ཞུགས་ཤིང་ཕར་ཕྱིན་དང། ཚད་མེད་བཞི་དང། བསྡུ་བཞི་སོགས་ཐབས་ཤེས་གཉིས་དངོས་སུ་ཚང་

[139A]༄༅། །དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྒོམ་རིམ་ལས་འཇུག་སེམས་ཀྱི་བྱ་བ་དེ་ལྟར་བཤད་པའི་ཕྱིར། སྨོན་སེམས་ནི། སྒོམ་རིམ་དང་པོ་ལས། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་སྒྲུབ་པ་དང་མི་ལྡན་ཡང་འཁོར་བའི་ནང་
ན་འབྲས་བུ་ཆེར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེའི་བྱ་བའམ་སྒྲུབ་པ་སྟོན་པར། སྒོམ་རིམ་དང་པོ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དབའི་སྒྲུབ་པ་དེ་ཡང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང། ཚད་མེད་པ་བཞི་དང། བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་
ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་ཡིན་བར་བློ་གྲོས་མི་ཟད་བར་བསྟན་པ་དང་དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་ལ་སོགས་པའི་མདོ་ལས་རྒྱས་བར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སེམས་བསྐྱེད་རང་ཉིད་རང་གི་ཟིན་བྱེད་ལ་སུ་
ཞིག་སྨྲ། གཞན་ཡང། བསླབ་བཏུས་ལས། དེས་ཀྱང་འཁོར་བའི་བདེ་བ་མཐའ་ཡས་པ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་ཡང་བརྙས་པར་མི་བྱ་སྟེ། སེམས་བསྐྱེད་རང་ཉིད་རང་གི་ཟིན་བྱེད་ལ་སུ་
ཞིག་སྨྲ། གཞན་ཡང། བསླབ་བཏུས་ལས། དེས་ཀྱང་འཁོར་བའི་བདེ་བ་མཐའ་ཡས་པ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་ཡང་བརྙས་པར་མི་བྱ་སྟེ། འཕགས་པ་བྱམས་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལས་
རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། རྡོ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་ནི། ནས་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་སེམས་བསྐྱེད་པའི་རྡོ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་ནི་ནན་ཏན་དང་བྲལ་ཡང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསེར་གྱི་རྒྱན་
ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མིང་ཡང་མི་འདོར་ལ། འཁོར་བའི་དབུལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྣམ་པར་ཟློག་གོ་ཞེས་པའི་དོན་མ་གྲུབ་པར་ཐལ། སེམས་བསྐྱེད་ཀྱང་སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་གྱིས་

[139B]གྱིས་གནོན་པའི་ཞི་མཐའ་འགོག་པའི་ཕར་ཕྱིན་དང། འཁོར་བའི་དབུལ་བ་འཁོར་མཐའ་འགོག་པ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བཤད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཕྱིན་
དྲུག་གི་བྱ་བས་དངོས་སུ་མ་ཟིན་བའི་སེམས་བསྐྱེད་མེད་པའི་ཕྱིར། འདིའི་བྱམས་པའི་རྣམ་ཐར་གྱི་ལུང་དོན་ལ། མཁས་པ་ཁ་ཅིག་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མ་ཟིན་པར་བཤད་པ་ཡིན་ཟེར་ན། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་
བསྐྱེད་བ་ཙམ་དང་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་ཁོ་ནས་སྲིད་ཞིའི་མཐའ་ཁེགས་པ་དེ་ཙམ་ལ་སངས་རྒྱ་བའི་ཐབས་རྫེགས་པར་ཚང་བར་ཐལ། སེམས་བསྐྱེད་དང་སྦྱོད་པ་ཉམས་ལེན་གྱི་སྤྱོད་པར་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་བ་གཅིག་བུ་དེ་བཞག་པའི་
ཕྱིར༑ འདོད་ན། རྣམ་རྫོགས་སྦྱོར་བ་བརྒྱ་དང་དོན་གསུམ་བཤད་པ་དང། སྤྱོད་འཇུག་ལས། རྒྱལ་སྲས་རྣམས་ཀྱིས་མི་སློབ་པའི་།དངོས་དེ་གང་ཡང་ཡོང་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་དང། ས་བརྒྱད་པ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་པ་སྐུ་པ་
བར་བཤད་པ་རྣམས་ལེ་འཐད་པར་ཐལ། ཤེས་སྒྲིབ་སྤོང་བ་དང་རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་པ་ལ་དེ་དག་དགོས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་ཅིག། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་དགོས་དེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་སྐད་དུ་སྒོམ་རིམ་ལས། འདིར་འཇིག་
རྟེན་གྱི་བཟོ་ལ་སོགས་པའི་གནས་ཀྱི་བར་དག་ལ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བསླབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བསམ་གཏན་ལ་སོགས་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ཐམས་ཅད་

[140A]༄༅། །སེམས་ཅན་དང་མཐུན་པའི་སྦྱོད་བ་དེའི་དོན་སྒྲུབ་ཚུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལུང་དེའི་འཕྲོར། སྒོམ་རིམ་ལས། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་གྱེ་རྣམ་བ་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟར་བྱ་ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དེས་ན་སྨོན་སེམས་མངོན་གྱུར་དང་
འཇུག་སེམས་མེད་བར་སྦྱིན་སོག་སྦྱད་ཀྱང་འདིའི་སྦྱོད་པས་ཟིན་གོ་མི་ཆོད་བར་ཐལ། འདི་ལ་སེམས་ཅན་གཞན་དོན་དུ་ཆས་བའམ་སྤྱོད་པར་ཆོགས་ཞུག་བ་གང་རུང་ཞིག་དགོས་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཡོ་བྱས་ནས་སེམས་བསྐྱེད་བ་དང། རས་
ཀྱི་ཁ་ཚང་ཕུལ་ནས་སེམས་ཙམ་བསྐྱེད་བ་སོག་དང། གསལ་རྒྱལ་གྱིས་དགེ་བ་ཀུན་ལ་ཡི་རངས་བྱས་ནས་སངས་རྒྱས་བྱང་སེམས་ལ་ཕུལ་ནས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཐམས་ཅད་བསླབ་བཏུས་དང་སྒོམ་རིམ་གཉིས་ཀར་སྨོན་སེམས་སུ་
བཤད་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བསླབ་བཏུས་ལས། དེ་ལ་སྨོན་པའི་སེམས་ནི་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་བར་བྱའོ། །ཞེས་སློན་བ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་པ་ནས། དེ་ལྟར་ན་སྨོན་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སུ་རིག་བར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
འདི་ལ་སྨོན་སེམས་བསྐྱེད་ལ་སྨོན་སེམས་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད་པས་ཤེས་པར་གྱིས། ཐམས་ཅད་སྨོན་སེམས་སྐྱེས་ཚར་བར་ཡང་མི་བྱ་སྟེ། མ་སྦྱངས་པར་སྨོན་ཆོག་དུ་མ་ཡོང་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ས་ཐོབ་ནས་འཇུག་སེམས་དང་སམ་
ཐོབ་པ་ལ་སྨོན་སེམས་འཇོག་བར་ཐལ། དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བཞེད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་དང་ཞིབ་ལྟའི་སྔོན་དུ་ཡང་དེ་འདྲ་བྱུང་བའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སོ་སྐྱེ་ལའང་འཇུག་

[140B] དེར་ཐལ། རྩ་ལྟུང་དབྱུང་བའི་བྱང་སེམས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། བྱང་འགགས་བ་ཚུལ་འཆལ་མི་སྲིད་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་འབྱུང་རྗེས་བཟོད་ཁྱད་བར་ཅན་གྱི་ཉི་སྣང་ལས། རྟག་ཏུ་ཚངས་བར་སྦྱོད་བ་དང་གཞན་མི་དགའ་
བའི་གནོད་པ་མི་བསྐྱེད་པས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་མཚམས་ཀྱི་རྟག་གྲུབ་སྟེ། རྙེད་བཀུར་ལ་ཆག་ནས་བདག་བསྟོད་གཞན་སྨོད་ཀྱི་རྩ་ལྟུང་བྱུང་བ་ཡོད་བའི་ཕྱིར། བསླབ་བཏུས་ལས། རང་གི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པ་དང། རྙེད་པ་དང་ནི་བཀུར་
སྟི་དང། །ཚིག་བཅད་རྒྱུ་ཡིས་གཞན་སྨོད་དང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ཤེས། ཡང་སྨོན་འཇུག་གཉིས་ཆོ་གས་བླངས་མ་བླངས་དང། ཕྱིར་མི་ལྡོག་ཐོབ་མཐོབ་དང། རྒྱུ་ལ་དམ་བཅའ་བ་དང་འབྲས་བུ་ལ་དམ་བཅའ་བ་སོག་ཡོད་དེ། དེ་དག་མི་
འཐད་པའི་ཕྱིར། ཁོ་ན་རེ། ཆོ་གས་བླངས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་འཇུག་སེམས་དང་མོ་བླངས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་སྨོན་སེམས་ཡིན་པར་ཐལ། ཆོས་བཤེས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། རྟག་གྲུབ་སྟེ། དང་པོ་གང། གཉིས་པ་ཡང་ཡིན་པའི་
ཕྱིར༑ དང་བོ་གྲུབ་སྟེ། ཚིག་གསལ་ལས། འཇུག་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་མཉེས་པར་བྱས་ཏེ་ཡང་དགྤར་བླངས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ་བར་ཆད་མེད་པའི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་
གྲུབ་སྟེ། ཚིག་གསལ་ལས། སྨོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྨོན་བཙམ་སྟེ་ཚོག་བསག་གས་བ་སེམས་དེ་བསྐྱེད་པའི་ཚོགས་བླང་བར་ཡང་མ་བྱས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྨོན་འཇུག་གི་སེམས་གཉིས་ཅིག་ཅར་དུ་་༄༅། །བསྐྱེད་པའི་ཆོག་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཁས་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་ལས། དེ་ལ་ཚིགས་བཅད་དང་པོ་རྐྱང་པས་བྱེད་ན་རྐང་པ་དང་པོ་གསུམ་གྱིས་འཇུག་པ་སེམས་བསྐྱེད་ལེན་པའི་སྦྱོར་བ་
སྟོན་ཅིང། སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་ཡིད་ཀྱིས་བཟུང། །ཞེས་པ་གཅིག་པུས་སྨོན་སེམས་ཚོགས་འཛིན་པ་དང་འཇུག་སེམས་ཆོགས་འཛིན་པ་གཉིས་ཀ་སྟོན་པར་བརྔའ་འཕྲོད་དགོས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱད་སྟེ་
སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་ཚོགས་མཆོག་ལ། །སོགས་ཀྱིས། ཨ་བྷྱས་ཀྱང་དབང་རྣོན་གྱིས་བསྡུས་ནས་བསྐྱེད་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྦྱོད་འཇུག་ལས་ཀྱང། ཇི་ལྟར་སྔོན་གྱི་བདེ་གཤེགས་ཀྱིས། །བྱང་ཆུབ་ཐུགས་ནི་
བསྐྱེད་པ་དང། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་བ་ལ། །དེ་དག་རིམ་བཞིན་གནས་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་འགྲོ་ལ་ཕན་དོན་དུ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་བསྐྱེད་པ་གྱི་ཞིང། །དེ་བཞིན་དུ་ནི་བསླབ་པ་ལ། །རིམ་པ་བཞིན་དུ་བསླབ་
པར་བགྱི། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ཅིག་ཅར་ཆོག་མ་བྱས་ན་སྤྱོད་འཇུག་གི་ཆོག་གཉིས་མི་རྙེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་དེ་བཞིན་དུ་ཐུབ་དགོངས་ལས་ཀྱང། ཕན་ཡོན་ཐོས་པས་ཡང་དག་པར་དགའ་བ་
སྐྱེས་པ། སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་ཚོགས་མཆོག་ལ། །ནས། བདག་གིས་ཡང་དག་བར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སུ་གྱུར་ཏེ། འཇིག་རྟེན་འདི་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་ལས་པ་ཏོན་ནས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་

[141B] །ཞེས་དབང་པོ་རབ་ཀྱི་རབ་མདོར་བསྡུས་བས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྡོམ་པའི་རང་བཞིན་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཤིན་ཏུ་གསལ། རྒྱས་པར་དེར་ལྟོས། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། འཇུག་
སྡོམ་དང་འཇུག་སེམས་ཅིག་ཅར་ཁོ་ན་སྐྱེ་བ་རྣམ་བཤད་ཀྱི་དོན་ཟེར། ལ་ལས་དེ་རྣམ་བཤད་ཀྱི་དོན་དུ་བྱས་ནས་ལམ་རིམ་དང་མི་མཐུན་ཟེར། གཞན་དག་གིས་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་འཇུག་སེམས་ཚོགས་ལམ་འབྲིད་ཁོ་ནར་
ཡོད་ཟེར། འཕགས་ཡུལ་དུའང་བཞེད་ཚུལ་མང་བས་དགག་བཞག་མང་བར་མི་བྱ་བར་རྗེ་ཡབ་སྲས་དང་ཞིབ་ལྷའི་ལུགས་ཉུང་གསལ་ཅིག་བཀོད་ན། འོ་ན། འྗུགུསེམྶ་ལ་བློ་སྦྱངས་པའམ་སྒོམ་ཚུལ་མང་སངས་
རྒྱས་དང་བྱང་སེམས་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་རྒྱལ་སྲས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་གསུངས་པ་རྣམས་ལ་བློ་སྦྱོང་པ་དང་ཡིད་སྨོན་བྱས་ནས་སྒོམ་པ་དེ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ལ་བློ་གོམས་ནས་མྱོང་བ་སྐྱེས་ཏེ་རྒྱལ་སྲས་ཀྱི་འཇུག་
སྡོམ་ལེན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་འདྲ་བའི་མྱོང་བ་སྐྱེས་ནས་འཇུག་སེམས་སྐྱེས་ཀྱང་ཅོགས་མ་བཟུང་ན་འཇུག་སྡོམ་དུ་མི་འགྱུར་པའི་ཕྱ་ཏེ། ལམ་རིམ་ཆུང་དུ་ལས། དེས་ན་བསླབ་བྱ་རྣམས་ཤེས་པར་བྱས་ཏེ་ཡིད་ཡུལ་
དུ་བྱས་ནས་དེ་དག་ལ་སྙོང་ཐག་པ་ནས་སློབ་འདོད་སྦྱངས་ཏེ་སྡོམ་པ་བླངས་ན་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པས་ཞེས་དང། མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གསུང་ལས། འཇུག་སེམས་བསྒོམས་སྟོབས་ཀྱིས་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་ཀྱང་ཆོགས་མ་

[142A]༄༅། །བཟུང་ན་སྡོམ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་་རེ། དེ་གཉིས་དུས་གཅིག་ཏུ་སྐྱེས་བས་ཁྱབ་བར་ཐལ། འཇུག་སེམས་རྒྱུད་ལྡན་ཡིན་ན་འཇུག་སྡོམ་རྒྱུད་ལྡན་ཡིན་པས་ཁྱབ་
པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་གཉིས་འགལ་ཡང་ཅིག་ཅར་ཁོ་ནར་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། འཇུག་སྡོམ་དང་འཇུག་སེམས་གཉིས་འགལ་ཡང་དེ་བསྐྱེད་པ་ནི་སྡོམ་པ་བཟུང་བའི་དབང་ཁོ་ན་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་གཉིས་དུས་མཉམ་སྐྱེ་བའི་དོན་མིན་ཀྱང་ཆོག་གཅིག་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྤྱོད་འཇུག་དར་ཊཱིཀ་ལས། འཇུག་སྡོམ་དང་འཇུག་པ་སེམས་བསྐྱེད་འགལ་ཡང་འཇུག་པ་
སེམས་བསྐྱེད་ལེན་པའི་ཆོག་ལས་ལོགས་སུ་འཇུག་སྡོམ་ལེན་དགོས་པར་འདོད་པ་ནི་མགོ་བ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང། མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གསུང་ལས། ཐུན་མོང་གི་སྡོམ་པ་དེ་གང་ཞེ་ན་བྱང་སེམས་
ཀྱི་སྔོམ་པ་ལེན་བ་ཡིན་ཏེ། འཇུག་བ་སེམས་བསྐྱེད་ཆོགས་འཛིན་པ་དང་དོན་གཅིག་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ་འཇུག་སྡོམ་ཐོབ་ལ་འཇུག་སེམས་མ་སྐྱེས་པ་ཡང་ཡོད། འཇུག་སེམས་ལྡན་
ཀྱང་འཇུག་སྡོམ་མི་ལྡན་པ་ཡང་ཡོད། འཇུག་སེམས་སྐྱེས་ཀྱང་འཇུག་སྡོམ་མ་ཐོབ་པ་ནི་བཤད་ཟིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ལམ་མ་ཞུགས་ནས་འཇུག་སྡོམ་བླངས་ནས་དེ་རྗེས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་པ་མང་

[142B] དེར་ཐལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་མྱོང་བ་མ་སྐྱེས་ཀྱང་འཇུག་སྡོམ་ཐོབ་ནས་སླར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོམ་པ་ཞི་པ་ལྷའི་ལུགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལམ་རིམ་ཆེ་བ་ལས། སྦྱིར་སྔར་བཤད་པ་ལྟ་བུའི་མྱོང་བ་
མ་སྐྱེས་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བསླབ་བར་བྱ་བ་རྣམས་ཤེས་ཤིང་ཐེག་ཆེན་ལ་མོས་པ་བརྟན་ན་སྔོན་ལ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་སྡོམ་པ་བཟུང་ནས་དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྦྱོང་བའང་ཡོད་དེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་
མྱོང་བ་མ་སྐྱེས་ཞེས་པས་ལམ་མ་ཞུགས་སུ་བསྟན། ལྷག་མས་སྨོན་འཇུག་གི་སེམས་བཟུང་ནས་སེམས་བསྒོམ་པ་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལམ་རིམ་ལས། སྤྱོད་འཇུག་ཏུ་སྔོན་ལ་སྡོམ་པ་དང་སེམས་བཟུང་
ནས་དེའི་བསླབ་བྱ་ཕྱིན་དྲུག་གི་བསམ་གཏན་གྱི་སྐབས་སུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྦྱོང་ལུགས་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་ལའང་སྣོད་རུང་དུ་ཕན་ཡོན་སེམས་པ་དང། ཡན་ལག་བདུན་པས་
སྐྱབས་འགྲོ་སོགས་དགོས་པར་ལམ་རིམ་དང་མཁས་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེས་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། བྱང་སེམས་ལ་བྱང་སེམས་ཀྱི་རྩ་ལྟུང་བྱུང་ལ་བྱང་སེམས་ཀྱི་འཇུག་སེམས་མ་བཏང་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་དུ་
བཤད་ཟིན་ཏོ། །ས་མཚམས་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། འཇུག་སེམས་ཀྱི་མ་མཐའ་ཚོགས་ལམ་འབྲིང་ནས་ཡིན་པར་ཐལ། གསེར་འཕྲེང་ལས། ཚོགས་ལམ་ཆུང་དུར་སྨོན་སེམས་དང་འབྲིང་ནས་འཇུག་སེམས་བཞག་སྟེ་ཞེས་

[143A]༄༅། །གསུངས་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། སེམས་བསྐྱེད་ཉེར་གཉིས་ཀྱི་མདོའི་དངོས་བསྟན་དང་སྦྱར་ཙམ་རིགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེད་ལས། འབྲིང་ནས་འཇུག་སེམས་བཞག་སྟེ་མདོ་ལས་
བསམ་ལྡན་གྱི་སྐབས་སུ་ཕྱིན་དྲུག་ལ་སློབ་བར་བཤད་ཅིང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཚོགས་ལམ་ཆུང་དུན་ཡང་འཇུག་སྡོམ་དང་འཇུག་སེམས་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་འཇུག་པའི་སྡོམ་
པ་བཟུང་ནས་ཕྱིན་དྲུག་གི་བྱ་བས་དངོས་སུ་ཟིན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ལ་འཇུག་སེམས་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཞུགས་པར་ཁྱད་བར་མེད་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་བྱ་
བས་དངོས་སུ་ཟིན་པ་རང་མ་ཟིན་པ་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་ནི་ལུང་སྔ་མའི་དོན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་མཚམས་ཀྱི་རྟགས་གྲུབ་སྟེ། སྤྱོད་འཇུག་དར་ཊིཀ་ལས། སྨོན་འཇུག་གི་སེམས་བསྐྱེད་ཙམ་ཞིག་ནི་ཚོགས་
ལམ་ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཐོབ་པ་ནས་ཀྱང་ཡོད་ལ། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཐེག་ཆེན་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་སེམས་རྟེན་ཡིན་ན་གཙོ་སེམས་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། དཀོན་མཆོག་སྒྲོན་མེ་ལས་རྒྱལ་
དང་རྒྱལ་བའི་ཆོས་ལ་དང་གྱུར་ཅིང། །ནས། བློ་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་སྐྱེའོ། །ཞེས་དང། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། དེ་ཡི་རྩ་བ་སྙིང་རྗེར་འདོད། །ཅེས་དང། ཛེ་ཏཱ་རིས། སྐྱབས་གསུམ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན།།

[143B] ཐེག་ཆེན་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་སེམས་རྟེན་ལ་རྒྱལ་བ་ལ་དམིགས་པའི་དང་བ་ཡང་མེད་སྐྱབས་འགྲོ་ཁྱད་བར་ཅན་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་སེམས་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་
སེམས་བྱུང་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དམ་བཅའ་འཐང་བའི་ཕྱིར། བྱས་པ་ལ་ཁོ་ན་རེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། རྣམ་ཤེས་མིན་བས་རྣམ་ཤེས་ཀྱི། །ཉེར་ལེན་མིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་འགྲུབ། །ཅེས་གསུངས་པ་མི་འཐད་བར་ཐལ། རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཉེར་
ལེན་ལ་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་རིགས་ཤིག་མི་དགོས་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་ཐེག་ཆེན་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་ཉེར་ལེན་ལ་རྣམ་ཤེས་ཤིག་མེ་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་སེམས་རྟེན་པ་རྣམ་ཤེས་ཤིག་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་ན་ཤིན་
ཏུ་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེའི་སེམས་རྟེན་ཡིན་ན་དེའི་ཉེར་ལེན་མ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སེམས་དེ་སེམས་རྟེན་དེའི་ངོ་བོར་བསྐྱེད་བ་དེ་དེའི་སེམས་རྟེན་གྱི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་སེམས་རྟེན་དེས་
གཟུགས་སོགས་གཞལ་བ་སོགས་མི་རུང་ན་དེ་གཟུགས་ལ་ལྟ་བའི་རྣམ་ཐར་དུ་མ་རུང་བར་མངོན་པ་ལས་ཡང་ཡང་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་གསེར་འཕྲེང་ལས། འདི་ནི་མཁར་གཞོང་ལ་རྒྱ་ཤུག་བརྟེན་པ་དང། ནས། བརྟེན་བར་
བཤད་བདེ་རྣམ་པ་གང་དང་གང་གི་ངོ་བོར་སྐྱེས་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཐ་སྙད་བྱས་པ་སྟེ་ཚུལ་འདི་ནི་ལམ་གྱི་སེམས་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཆོས་མངོན་པ་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བརྡའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་

[144A]༄༅། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། རང་གི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་གྮ་དོན་དོན་གཉེར་གྱི་འདུན་པ་ལས་བྱུང་ཞིང་རང་གི་གྲོགས་བྱང་ཆུབ་ལ་དམིགས་བའི་འདོད་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་ཐེག་ཆེན་ལམ་གྱི་གཞུང་ཤིང་དུ་
བསྟན་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་རིག་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་ཐེག་ཆེན་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དོན་ཡང་ལམ་གྱི་གཞུང་ཤིང་དང་ས་བོན་དང་སྡོམས་སོགས་སུ་བཤད་པའི་ཁྱད་བར་ལ་བྱ་ཞིང། ཐབས་
ཁྱད་པར་ཅན་དུ་བྱས་ན་སློབ་ལམ་ན་རུང་ཡང་སེམས་བསྐྱེད་གཉིས་ཀྱི་གཞི་མཐུན་འདོད་ན་མི་རུང་བས་སྔར་བཤད་པ་ཀུན་ལ་ལེགས་དེ་ལ་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་སྨོན་འཇུག་གི་སེམས་བསྐྱེད་གཉིས་ཡོད། ཉམས་ལེན་གྱི་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་
མི་དགོས་པའི་རིགས་ཅན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་དེ་སྨོན་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་ན་སྐྱེ་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་གཉིས་དང། ས་མཚམས་ཚོགས་ལམ་ཆུང་དུ་ནས་ས་བདུན་བའི་བར་དུ་ཡོད། ཕྱིན་དྲུག་གི་བྱ་བས་དངོས་སུ་ཟིན་དགོས་
བའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ་འཇུག་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་ན་རང་ཡིན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་ཉེར་གཉིས་ཡོད། སྨོན་འཇུག་གི་དོན་འཐད་དེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས། འགྲོ་བར་འདོད་དང་འགྲོ་བ་ཡི། །བྱེ་བྲག་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་ལྟར། །དེ་
བཞིན་མཁས་བས་འདི་གཉིས་ཀྱི། །བྱེ་བྲག་རིམ་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཕྱིན་དྲུག་གི་དེས་ཟིན་པའི་ཚད་ཡོད་དེ་ཕྱིན་དྲུག་གི་བྱ་བ་དང་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་ཤུགས་དངོས་སུ་ཅིག་ཅར་འཇུག་པ་

[144B] དེར་ཐལ། དེ་དུས་སེམས་བསྐྱེད་དངོས་སུ་མེད་ན་ཡང་དེའི་ཤུགས་དངོས་སུ་དེ་ལ་འཇུག་ན་དེ་དེས་དངོས་སུ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། སེམས་བསྐྱེད་ཀྱིས་ཀུན་ནས་བསླང་བཙམ་དུ་མ་ཟད་གཏོང་
བའི་སེམས་པ་སྤེལ་བའི་རྣམ་པ་ཤར་བའི་དུས་ཉིད་ན་རྣམ་མཁྱེན་དོན་གཉེར་གྱི་དྲན་འདུན་དུ་རེ་བ་དངོས་སུ་ཡོད་པ་ནི་སྦྱོད་བ་ཉམས་ལེན་གྱི་བྱ་བས་དངོས་སུ་ཟིན་པའི་དོན་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་བུ་མེད་པའི་དུས་ན་དངོས་སུམ་ཟིན་
པའོ༑ ༑ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སེམས་པ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་སྦྱིན་པ་དང། སྤེལ་བའི་རྣམ་པ་ཤར་བ་ནི་སྦྱིན་པའི་འཁོར་གསུམ་སྤེལ་བ་སྟེ། རེས་ཀྱིས་རྣམ་པ་ཤར་བ་དང། ལྷག་མས་རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་འདོད་
ཀྱི་དྲན་པ་དངོས་སུ་ཡོད་པར་བཤད་པས་ཟིན་བྱེད་དེ་དངོས་སུ་འཇུག་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་ལྟར་ཟིན་བྱ་ཟིན་བྱེད་གཉིས་གང་རུང་ཞིག་དངོས་སུ་མེད་ཀྱང་དངོས་སུ་ཟིན་པ་ཡོད་དེ། བྱ་བ་གཉིས་དངོས་
སུ་ཚོགས་པས་དངོས་སུ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལམ་རིམ་ཆུང་དུ་ལས་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཤུགས་དྲག་ན་སྦྱིན་པ་གཏོང་བ་དང་ཕྱག་དང་བསྐོར་བ་སོགས་བྱེད་པའི་ཚེ་དེ་དག་ལ་དམིགས་པའི་བློ་དེ་རྣམས་སྟོང་ཉིད་
རྟོགས་པ་མིན་ཡང་དེའི་ཤུགས་དང་ལྡན་པར་འཇུག་པ་མི་འགལ་ལ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱིས་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་མཉམ་གཞག་ཟིན་པ་ཡང་ཡོད་དེ། ལམ་རིམ་ཆུང་དུ་ལས་ཐུན་མགོ་ལྟ་བུ་ལ་

[145A]༄༅། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་དྲག་པ་སྔོན་དུ་གཏང་ན་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པའི་ཚེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་དངོས་སུ་མེད་ཀྱང་དེའི་རྩིས་ཟིན་པ་མི་འགལ་ཏེ། ཐབས་ཤེས་ཡབ་བྲལ་བའི་
ཚུལ་ཡང་དེ་ལྟར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལས་མཚམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་མོས་པ་སྤྱོད་པའི་སེམས་བསྐྱེད། ལྷག་བསམ་དག་པའི་སེམས་བསྐྱེད། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་སེམས་བསྐྱེད། སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་
བཞི་ཡོད་དེ། ཚོགས་སྦྱོར་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་དང་པོ། གཉིས་པ་ནི་མ་དགས་བདུན་གྱི་དང། གསུམ་པ་ནི་དག་སའི་དང། བཞི་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་སེམས་བསྐྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས་སེམས་བསྐྱེད་དེ་ནི་
ས་རྣམས་ལ། །མོས་དང་ལྷག་བསམ་དག་པ་དང། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་གཞན་དུ་འདོད། །དེ་བཞིན་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའོ། །ཞེས་སོ། །ཡང་དེ་ལ་སེམས་བསྐྱེད་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེན་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུ། རྫི་བོ་ལྟ་བུ། མཉན་པ་ལྟ་བུའི་
སེམས་བསྐྱེད་གསུམ་ཡོད་ལ། དང་པོ་ནི། ཐོག་མར་རང་གིས་སངས་རྒྱས་ཐོབ་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་འདོད་པའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་བ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔས་ནི་རེ་ཞིག་བདག་ཉིད་དུལ་བར་བགྱི་བདག་ཉིད་ཞི་བར་བགྱིའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། མདོ་བསྟན་བཅོས་དུ་མ་ལས་བཤད་དོ། །གཉིས་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ལ་བཀོད་ནས་བདག་འཚང་

[145B] སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱིས་སེམས་བསྐྱེད་བར་བཤད་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོས་ཞུས་པ་ལས། སེམས་ཅན་འདི་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོར་སྔར་ཆད་འདུག་པར་བྱ། འདུག་པའི་
ཕྱིས་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱའོ། །ཞེས་དང། བྱང་སེམས་དེད་དཔོན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས་བདག་ནི་སེམས་ཅན་ཏམས་ཅད་བསྒྲལ་
ནས་སླད་ཀྱིས་བདག་རྒལ་བར་འཚལ་ལོ། །ཞེས་དང། ཡང་མདོ་དེ་ཉིད་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཐོག་མར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་པར་འཚལ་གྱི་བདག་ཉིད་ནི་མ་ལགས་སོ་།ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། བདག་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དུས་མཉམ་དུ་འཚང་རྒྱ་བར་སྨོན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་ལེའུ་མདོ་ལས། བདག་ཉིད་དང་ནི་གཞན་དག་གི་གཉིས་ཀའི་དུཿ་ཁ་རབ་ཤས་ནས།།
བདག་གི་དུཁ་ཞི་བྱེད་ཅིང། །གཞན་གྱི་དུཿ་ཁ་ཀུན་ཞེ་བྱེད་།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་སེམས། །སེམས་དེ་ལ་ནི་འགོད་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ་དུ་མ་ཡོད་པར་སྣང་ངོ། །ཡང་སྒྲས་བརྗོད་ཀྱིས་ཀུན་རྫོབ་སེམས་བསྐྱེད་
དང༑ དོན་དམ་སེམས་བསྐྱེད་གཉིས་ཡོད། བསྡུན་དམ་པ་གསུམ་ཚང་བའི་ཐེག་ཆེན་གཙོ་བོ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་རིག་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་དོན་དམ་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད། གོ་ཐོབ་བྱས་ནི་ལུང་དམ་པ་དང་དུ་ཐོས་པ་དང། རྒྱུ་དམ་པ་ཚོག་་༄༅། །གཉིས་བསགས་པ་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དམ་པ་སྟོང་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཐེག་ཆེན་གཙོ་བོ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་རིག་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། སངས་
རྒྱས་རྣམས་ནི་རབ་མཉེས་བྱས། །བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་རབ་བསགས། །ཆོས་ལ་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ནི། །སྐྱེས་ཕྱིར་དེ་ནི་དམ་པར་འདོད། །ཅེས་དང། གསེར་འཕྲེང་ལས། ཁྱད་པར་དེ་གསུམ་གྱིས་སེམས་བསྐྱེད་པ་
དོན་དམ་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སེམས་བསྐྱེད་ཉེར་གཉིས་ཀྱིས་མཚམས་ཡང་ཡོད་དེ། དང་པོ་གསུམ་གྱི་མ་མཐའ་ཚོགས་ལམ་ཆུང་འབྲིང་ཆེ་གསུམ་ནས་རིམ་གྱིས་ཐོབ། བཞི་པ་སྦྱོར་ལམ་ནས་ཐོག་
སྦྱིན་པ་དང་ལྡན་པའི་དེ་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་དང་ལྡན་པའི་དེ་བཅུ་ས་བཅུ་ལ་རིམ་གྱིས་ཐོབ། མངོན་ཤེས་དང་ལྡན་པ་སོགས་ལྔ་ནི་ས་བཅུ་པའི་ཁྱད་བར་གྱི་ལམ་དུ་ཐོབ། ཐ་མ་གསུམ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་སྦྱོར་དངོས་མཇུག་
གསུམ་གྱིས་རིམ་གྱིས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འགྲེལ་པ་ལས། སེམས་བསྐྱེད་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་ལས་དང་པོ་བའི་ས་ནས་བཟུང་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་བར་གྱིས་བསྡུས་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། སེམས་བསྐྱིད་
ཚུལ་དུ་མ་ཡོད་དེ། རྒྱུ་བཞི་དང་རྐྱེན་བཞི་སྟོབས་བཞིས་བསྐྱེད་ཚུལ་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བསླབ་བཏུས་དང་བྱངས་ལས་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་བསྡུས་ན་ལྔར་འགྱུར་ཏེ། བླ་མ་སོགས་གྲོགས་ཀྱི་སྟོབས། རིགས་སོགས་རྒྱུའི་

[146B] དགེ་རྩའི་སྟོབས། མང་དུ་ཐོས་པའི་སྟོབས། དགེ་བ་གོམས་པའི་སྟོབས་དང་ལྔར་འདུལ། སྔ་མ་མི་བརྟན་ཕྱི་མ་བཞི་བརྟན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། གྲོགས་སྟོབས་རྒྱུ་སྟོབས་རྩ་བའི་སྟོབས། །ཐོས་སྟོབས་དགེ་བ་གོམས་
བ་ལས། །མི་བརྟན་པ་དང་བརྟན་བྱུང་དང། ཞེས་དང། གསེར་འཕྲེང་ལས། དང་པོ་མི་བརྟན་ལ། ལྷག་མ་བཞི་བརྟན་པའོ། །ཞེས་སོ། །རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། འདུན་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་ཆོས་ཅན། ཚོགས་ལམ་
ཆུང་དུས་བསྡུས་པར་ཐལ། འགྲེལ་བ་ལས། དང་པོ་གསུམ་ནི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཚོགས་ལམ་ཆུང་ངུ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་ཡིན་པར་ཐལ། དེས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སངས་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་འདུན་ལྡན་གྱི་སེམས་
བསྐྱེད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས། མདོར་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་ཟད་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ནི་དེ་དག་གི་རྩ་བར་སྐྱེས་པས་ན་མི་ཟད་པའོ། །ཞེས་དང། དགོངས་རྒྱན་ལས། སེམས་བསྐྱེད་པ་
དང་པོ་ནི་ཆེད་དུ་བྱ་བ་དང་བཅས་པ་བྱང་ཆུབ་ལ་འདུན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་མི་ཟད་པ་དང་ས་དང་མཚུངས་པ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཚོགས་ལམ་ཆུང་དུའི་སེམས་བསྐྱེད་ཆོས་ཅན། འདུན་པ་དང་མཚུངས་
ལྡན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འདུན་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་དང་མཚུངས་ལྡན་མིན་ཀྱང་རྣམ་མཁྱེན་དོན་གཉེར་གྱི་འདུན་པ་དང་སེམས་བསྐྱེད་བྱ་བ་གཅིག་པ་དང་བྱ་བ་མཚུངས་པར་

[147A]༄༅། །འཇུག་པ་དང་ལྡན་པས་ཚིག་བསྡུས་ནས་མཚུངས་ལྡན་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེས་གཞན་ཀུན་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱ། ཡང་ཁོ་ན་རེ། སྦྱོར་བ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ཆོས་ཅན། སྦྱོར་ལམ་མན་ཆད་ན་མེད་བར་
ཐལ༑ སྦྱོར་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་དོན་ནས་མཚམས་ཀྱི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཚོགས་ལམ་ན་སྦྱོར་བ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་དེ་ཡོད་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ན་རང་གི་གྲོགས་སྦྱོར་བ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་སེམས་
བསྐྱེད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། འདིའི་སྦྱོར་བ་མེ་ལྟ་བུ་དེ་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྷག་མཐོང་གི་སྦྱོར་བ་ཞིག་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་གསུམ་གྱི་སྒྲིབ་པའི་བུད་ཤིང་མངོན་གྱུར་པ་
སྲེག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འོ་ན། སྦྱོར་བ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལ་སྟོད་ཉིད་རྟོགས་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། དེའི་མེ་དང་དཔེ་དོན་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ན་
མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་སྦྱོར་བ་ལ་རྒྱལ་སྲས་ཀྱི་སྦྱོར་བའི་རིགས་ཐམས་ཅད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས། བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ། བཞི་གང་ཞེ་ན་
བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་བ་དང། ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་བ་སྟོན་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང། དགེ་བའི་རྩ་བ་བསགས་བའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་

[147B] དགོངས་རྒྱན་ལས། འདུན་པ་ལ་སོགས་བ་འདི་དག་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་པོ་འདི་རྣམས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ཆེན་པོ་དག་ཏུ་གསུངས་པ་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་མཐའ་དས་གིས་ནི་དེ་རྣམས་ལ་
གོ་རིམ་ཇི་ལྟ་བར་མི་ཟད་པ་བརྒྱད་ཅུ་རྣམས་གསུངས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོན་རེ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་ཕྱིན་དང་ལྡན་བའི་སེམས་བསྐྱེད་ས་གཉིས་པ་ནས་འཇོག་མི་རིགས་པར་ཐལ། དེ་ས་དང་པོ་མན་ཆད་ན་
ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་མན་ཆད་ན་རང་གི་གྲོགས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། འདིའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་ལ་མི་ཟད་པ་དྲུག་ཅུ་རྩ་ལྔ་ལྷག་པར་ཐོབ་པ་ཡན་ཆད་
ཅིག་དགོས་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བློ་གྲོས་མི་ཟད་བའི་མདོ་ལས། རྣམ་པ་དྲུག་ཅུ་པོ་དེ་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་མི་ཟད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདིས་གཞན་ལ་རིགས་བསྒྲེ་ལ་ཞིབ་
ཆ་ཡང་དགོས་སོ། །ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་དེས་བཅུའི་ཁྱད་པར་ལ་བྱེད་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་སློབ་དཔོན་གྱི་ལུགས་ལས་བཅུ་བའི་ཁྱད་པར་ལ་བྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། དེས་ནས་བཅུ་བའི་
ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་ལ་བཞག་གོ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བོད་ཀྱི་མང་ཐོས་ཀྱི་དབང་པོ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རྫི་བོ་དང་མཉན་པ་ལྟ་བུའི་སེམས་བསྐྱེད་གཉིས་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་ཚུལ་མི་འཐད་བར་ཐལ་དེ་གཉིས་ལོག་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་

[148A]༄༅། །དེར་ཐལ། དེ་གཉིས་ཀྱི་འཛིན་སྟངས་མེད་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། ཞེ་ཐག་བས་ངེས་བ་དྲངས་ནས་མི་འཛིན་པར་མ་ཟད་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་ཀྱང་དེ་ལྟར་མི་འཛིན་པས་ལོག་ཤེས་ལོག་རྟོག་གི་དོན་མི་ཚང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེས་
ན་དེ་ནི་འཛིན་སྟངས་མེད་པའི་མོས་སྒོམ་ཡིན་པས་མོས་སྒོམ་ལ་མཐའ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཚོགས་ལ་མཆེན་པོ་པ་ཟླ་ཚེས་ལྟ་བུའི་བྱང་སེམས་ཡིན་པར་ཐལ། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་ཟླ་ཚེས་ལྟ་བུའི་སེམས་
བསྐྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། འདིའི་ཟླ་ཚེས་ཡང་ངོ་དང་སྦྱོར་ཀྱང་ཚེས་མ་ཐག་དང་མི་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། ཟླ་བ་ཡར་ཀྱི་ཚེས་པ་བཞིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། མདོ་ལས། འོད་སྲུང་
ཟླ་བ་ཚེས་པ་ལ་ནི་ཕྱག་བྱ་ཡི། ཞེས་པའི་དངོས་བསྟན་གྱི་བྱང་སེམས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཚོགས་ལམ་ཐོབ་མ་ཐག་མན་ཆད་ཀྱི་དེ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འོ་ན། ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་པ་དེ་ལྗོན་ཤིང་
གི་མྱུ་གུ་ལྟ་བུའི་བྱང་སེམས་སུ་ཐལ། དེ་འདྲའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་དེ་མྱུ་གུ་ལྟ་བུའི་ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་འགྲིག་རྟགས་གྲུབ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ཇི་ལྟར་མྱུག་སོགས། ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་
ནུས་ཏེ། ཟླ་ཚེས་དང་མྱུ་གུ་ལྟ་བུའི་བྱང་སེམས་གཉིས་བྱང་སེམས་ལས་དང་པོ་བ་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། བྱང་སེམས་ས་བཅུ་པ་པའི་སེམས་བསྐྱེད་སྤྲིན་ལྟ་བུའི་སེམས་བསྐྱེད་ཡིན་པར་ཐལ། བྱང་སེམས་ས་བཅུ་

[148B] འཇུག་པ་ལས་ཆར་སྤྲིན་རྣམས་ལས་ཆུ་ཆར་འབབ་པ་ཇི་ལྟར་དེ་བཞིན་འགྲོ་རྣམས་ཀྱི། །དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་ཆེད་དུ་རྒྱལ་སྲས་ལས་ཀྱང་ལྷུན་གྲུབ་ཆོས་ཆར་འབབ། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
སྨྲས་པ་གང་ཞིས་ཐོབ་ན་འབད་མི་དགོས་པར་རྒྱལ་བ་ཀུན་ཀྱི་གདུང་འཚོབ་སྲས་འགྱུར་ཞིང། །ལྷ་དང་ལྷ་མིན་མེ་དང་ཀླུར་བཅས་ཕྱག་འོས་དགྲ་བཅོམ་ཉན་རང་སོགས་ཟིལ་གནོན། །རྒྱལ་ཀུན་དགྱེས་བཞིན་སྲས་མཆོག་རྣམས་དང་དཀར་
ཕྱོགས་མ་ལུས་དགའ་བའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པའི། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རིན་ཆེན་སྔོན་མེད་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན་མཆོག་དེར་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བརྒྱ་བྱིན་གཙུག་གི་ནོར་བུ་དང། །འཁོར་ལོ་ས་བསྒྱུར་བའི་འཁོར་ལོ་མཆོག་རྒྱ་མཚོ་འཛིན་
པའི་རིན་ཆེན་ཀྱང། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཕྱོགས་རེའི་དཔེ། །སྲོག་བཞིན་ཐེག་ཆེན་ལམ་གྱི་འཇུག་ལྡོག་རྒྱུ། །སངས་རྒྱས་ས་བོན་ཡོན་ཏན་སྡོམ་བཞིན་བྱེད། །དུས་མཐའི་མེ་བཞིན་སྡིག་ཆེན་ཐམས་ཅད་བསྲེག་ནོར་བུ་མཆོག་དེས་རེ་བ་མ་
ལུས་སྐོངས། །ཞེས་པའང་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །།།གཉིས་པ་གདམས་དག་ལ་རྩ་བའི་སྒོ་ནས་ངོ་བོ་ལ་དཔྱད་པ་དང། འགྲེལ་པའི་སྒོ་ནས་གདམས་དོན་སོ་སོ་ལ་དོགས་པ་གཅོད་པ་གཉིས། དང་པོ་ན། རྩ་བར། སྒྲུབ་
རང་བདེན་པ་རྣམས་དང་ནི། །སོགས་བྱུང། འདི་ལ་འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ་ནི། ཡུམ་ལས། བྱང་ཆེན་ཤེར་ཕྱིན་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་བྱང་སེམས་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང། སོགས་ཀྱི་གདམས་དག་གི་དོན་བཅུ་

[149A]༄༅། །འཆད་པ་ལ་འདི་བྱུང། གཉིས་པ་ནི། ཤེས་བྱ་ཆོས་ཅན་འདིར་བསྟན་གདམས་ངག་ལ་བཅུ་ཡོད་དེ། སྒྲུབ་པ་ལ་འདོམས་པའི་གདམས་དག་ནམ། སྒོམ་
བཅུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཐེག་ཆེན་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་ཆེད་དུག་སྟོན་པར་བྱེད་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀར་དམིགས་པ། རིན་ཆེན་འདམ་ས་དག་གི་མཚན་
ཉིད་ཟེར་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཆོས་ཅན། ཐག་ཆེན་གྱི་གདམས་ངག་ཡིན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་འདྲའི་ཐབས་མ་ནོར་བ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའི་བརྗོད་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཁྱོད་དུ་གྱུར་
པའི་ཐེག་དམན་གྱི་གདམས་ངག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཉི་སྣང་དང་འགྲེལ་བ་དོན་གསལ་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། ཐེག་ཆེན་གྱི་གདམས་ངག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཐེག་ཆེན་གྱི་བསྟན་བཅོས་ཡིན་པའི་
ཕྱིར། འདོད་ན། སློབ་དཔོན་སངས་འཕགས་ཡིན་པར་ཐལ། འགྲེལ་པ་བཀའ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ཐར་ལམ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་པའི་དག་རྣམ་དག་དེ། གདམས་ངག་གི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། གསེར་འོད་
རྔ་སྒྲ་བྱུང་མ་ཐག་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར་ཏེ། བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ངག་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་རང་རྒྱུ་སྐྱེས་བུའི་བྱེད་པ་ལྕེ་རྐན་ལས་

[149B] འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཆོས་ཅན་དེ་དང་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བྱས་པ་ལ་ཁོ་ན་རེ། གདམས་ངག་ལ་ངག་གི་ཁྱབ་པར་ཐལ། འདིར་བསྟན་གདམས་ངག་བཅུ་པོ་དག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། རྟགས་
གྲུབ་སྟེ། དོན་བསྡུས་སྒྲོན་མེ་ལས། གདམས་ངག་རྣམ་པ་བཅུ་ཡིན་ཏེ་།ངོ་བོ་ངག་གི་འཁོར་ལོ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་གདམས་ངག་དངོས་སུ་ཉན་པ་ལ་ཚོགས་ལམ་ཆེན་པོ་བ་དགོས་
ཟེར་ན། འོ་ན། དེ་ལ་གདམས་ངག་དངོས་སུ་ཉན་པའི་ལམ་མ་ཞུགས་ཀྱི་གང་ཟག་མེད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ལ་གདམས་ངག་ཉན་ནས་ཐེག་པ་གསུམ་ཀའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དུ་མ་བཤད་
བའི་ཕྱིར་ཏེ། དཀོན་མཆོག་སྒྲོན་མེ་ལས། དད་པ་རྒྱལ་བ་ཐམས་ཅད་སྟོན་བྱེད་ཡིན། །ཞེས་དང། མདོ་ལས། དེ་ཚེ་ལྷ་མི་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ནི་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ཞེས་དང། རྣམ་བཤད་ལས། སྤྱིར་ལམ་དུ་མ་ཞུགས་བས་ཀྱང་
དེ་ལས་ཐེག་ཆེན་གྱི་གདམས་ངག་དངོས་སུ་ཉན་ནུས་ན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་ལ་དངོས་སུ་ཉན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་མ་ཐག་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འགྲེལ་བ་ལས། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་
དང་པོ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ། ཞེས་དང་རྣམ་བཤད་ལས། ཚོགས་ལམ་ཆུང་དུ་ནས་ཡོད་པ་སྨོས་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་སྲིད་པ་ཐམ་བ་མི་བྱང་སེམས་ཡིན་ན་

[150A]༄༅། །གདམས་ངག་མི་ཉན་པས་ཁྱབ་བར་ཐལ། མདོ་ལས། ཉེར་འགྲོང་ནི་སངས་རྒྱས་ཏེ། །ང་ལ་སློབ་དཔོན་ཅི་ཡང་མེད། །ཅེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ན་འགལ་ཁྱབ་ཡིན་ཏེ། དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སློབ་དཔོན་བསྟེན་པ་
དང༑ ཆེད་དུ་མི་ཉན་པའི་ཤེས་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་གྲངས་དང་མཉམ་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་ཐེག་ཆེན་གྱི་མདོ་ཉན་པའི་སྲིད་པ་ཐམ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡོན་ཏན་སྡེ་ཚན་
བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཉན་བ་ཙམ་སངས་རྒྱ་ཀྱི་ས་ནའང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཁོར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འོད་སྲུང་གི་
འཁོར་བྲམ་ཟེ་ཁྱེའུ་བླ་མ་དང། སྟོན་པ་འདིའི་འཁོར་བྱམས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ། ཐར་ལམ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་པའི་རྫོད་བྱེད་རྣམ་དག་དེ། གདམས་ངག་གི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་ན་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གི་
གཉིས་ཡོད། ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་འབྲས་གང་རུང་བརྗོད་བྱའི་གཙོ་བོར་སྟོན་པའི་རྗོད་བྱེད་རྣམ་དག་དེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་གདམས་ངག་གི་མཚན་ཉིད། དེ་འདྲའི་སྐབས་འདིར་དངོས་སུ་བསྟན་པའི་དེ། སྐབས་འདིར་དངོས་སུ་བསྟན་
བའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་གདམས་ངག་གི་མཚན་ཉིད། དེ་ལ་དབྱེན་བཅུ་ཡོད། ཡང་དེ་ལ་གདམས་པའི་གདམས་ངག་དང། རྗེས་བསྟན་གྱི་གདམས་ངག་གཉིས་ཡོད། རང་གི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱས་སྔར་ཐོབ་བའི་ཡོན་ཏན་གོང་

[150B] དང་པོའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། ཐོབ་ཟིན་པའི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའི་དོན་གྱིས་མི་ཉམས་བར་བྱེད་བ་ནི། གདམས་ངག་ཡིན་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་གི་
ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་བྱ་ལ་སྔར་མཐོབ་པའི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་ཕྱིར་དུ་འདོམས་པའི་གདམས་ངག་དེ། གཉིས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། དེའི་འོག་ཏུ་མཐོབ་པའི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ན་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་
ནོ༑ ༑ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དེས་ན་གདམས་ངག་དང་རྗེས་བསྟན་གཉིས་མི་འགལ་ཏེ། ཉི་ཁྲི་ལྟ་བུ་རང་གི་གདམས་ཡུལ་གྱི་བྱང་སེམས་ཚོགས་ལམ་བའི་ཐོབ་ཟིན་ཚོགས་ལམ་ལ་ལྟོས་ནས་གདམས་ངག་དང། མཐོབ་པའི་
སྦྱོར་ལམ་སོགས་ལ་ལྟོས་ནས་རྗེས་བསྟན་གཉིས་ཀ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། ཉི་སྣང་ལས། དེ་ལ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་བྱ་བ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་ནི་གདམས་ངག་དང་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་
རོ༑ སྒྲ་མེད་ལུས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་གྱིས་སྟོན་པའི་གདམས་ངག་ཆོས་ཅན། རྗོད་བྱེད་རྣམ་དག་ཡིན་པར་ཐལ། གདམས་ངག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། རྩ་བར། སྒྲ་མེད་ཀྱང་དེ་དེ་ལྟར་སྣང། །ཞེས་སོ།།
ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཤཱ་རིའི་བུའི་ངག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཉི་ཁྲི་ཆོས་ཨྕན། ཐེག་ཆེན་གྱི་ངག་ཡིན་པར་ཐལ། ཐེག་ཆེན་གྱི་གདམས་ངག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། གདམས་ངག་ཅེས་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པའི་དོན་ཡིན་གྱི་ངག་གི་སྐད་དོད་མེད་པའི་༄༅། །ཕྱིར་ཏེ། ཡུབ་ཉེ་བ། དེ་ཤ་ཡུལ་ལམ་སྟོན་བ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཐེག་དམན་དགུ་བཅོམ་པའི་ངག་ཡིན་བའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ངག་བྱས་ཚད་ལུས་ངག་གི་ངག་ལ་བྱེད་མི་དགོས་
དེར་ཐལ། སྒྲུ་བའི་ངག་ཚིགས་སོ་སོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་ཚིག་དུ་མ་འདུས་བ་ཞིག་ངག་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཙནྜྲ་པའི་སྐབས་དྲུག་བའི་རྐང་བ་གསུམ་པ་ལས། རྐང་བའི་དང་པོ་མ་ཡིན་བ་ལ་ཚིག་ལས་ངག་གཅིག་ལའོ།།
ཞེས་དང། དེའི་འགྲེལ་པ་དྷ་རྨའ་བཱ་ལས། ཚིག་ཅེས་བ་འདིའི་དོན་ནི་སུ་བ་དང་ཏིང་གི་མཐའ་ཚིག་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །ཚིག་ཚོགས་བ་ནི་ངག་གོ་ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཉི་ཁྲི་ཆོས་ཅན། རང་གི་གདུལ་
བྱ་བྱང་སེམས་ཚོགས་ལ་མཆུང་དུ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཚོགས་ལམ་ཆུང་དུལ་ལྟོས་ནས་གདམས་ངག་དང་རྗེས་བསྟན་གཉིས་ཀ་ཡིན་པར་ཐལ་དེས་ཐོབ་ཟིན་མི་ཉམས་པ་དང་མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་བའི་ཐབས་གཉིས་ཀ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་
འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། དེ་ལ་གདམས་ངག་དང་རྗེས་བསྟན་གཉིས་དོན་གཅིག་ལ་ལྟོས་ཀྱང་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་གཉིས་གདམས་དག་དང་རྗེས་བསྟན་དུ་སོང་པའི་ཡུལ་རེ་རེ་
ཡོད་པའི་ཕྱིར།།    ༈    །།གཉིས་པ་འགྲེལ་བའི་སྒོ་ནས་འཆད་པ་ལ་བརྟེན་པ་སྒྲུབ་བ་ལ་གདམས་བ་དང། སྒྲུབ་བའི་རྟེན་ལ་གདམས་པ་དང། སྒྲུབ་བའི་ཁྱད་བར་གྱི་ཆོས་མ་གདམས་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ། སྒྲུབ་བའི་ངོ་བོ་ལ་

[151B] དེའི་དམིགས་བ་ལ་གདམས་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། འགྲེལ་པ་ལས། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཇི་སྐད་བཤད་བ་སྒྲུབ་པ་ལ། ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལས་མི་འདའ་བས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་
པ་རང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇུག་པར་བྱའོ། །ཞེས་སློབ་བ་སྒྲུབ་བལ་འདོམས་པ་དང། ཞེས་བྱུང། འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་དབྱེ་བའི་སྐབས་ཀྱི་མདོ་
ལས། བྱང་ཆེན་གྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མངོན་བར་རྫོགས་པར་འཆད་རྒྱ་བར་འདོད་པས་ཡུམ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ་།ཞེས་འཆད་པ་ལ། དེ་ལ་ཇི་ལྟར་བསླབ་ཅེས་དྲིས་བའི་ལན་དུ་ཤཱརིའི་བུ་འདི་ལ་བྱང་
སེམས་ཉིད་ཡོད་བཞིན་དུ་བྱང་སེམས་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུམ་མཐོང་ཞེས་སོགས་ཀྱི་དོན་འཆད་པར། རྩ་བར། སྒྲུབ་དང། ཞེས་པ་དང་འདིར་དེའི་དོན་འཆད་པར་འདི་བྱུང། གཉིས་བ་ནི། ཤཱ་རིའི་བུ་བྱང་ཆེན་བྱང་སེམས་
ཉིད་ཡོད་བཞིན་དུ་སོགས་ཀྱི་མདོ་ཆོས་ཅན། སྒྲུབ་བ་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་འདོམས་པའི་གདམས་ངག་ཡིན་ཏེ། གཞན་དོན་དུ་ཆོས་སྐུ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་སྒོ་ནས་བྱང་ཆེན་དང། བྱང་ཆེན་གྱི་མིང་དང་ཤེར་ཕྱིན་དང། རྫོགས་བྱང་བཞི་ཐ་སྙད་
དུ་ཡོད་བཞིན་དུ་དོན་དམ་བར་དམིགས་སུ་མེད་བར་ཉམས་སུ་ཁོངས་ཤིག་ཅེས་འདོམས་པའི་ཤེར་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མཐའ་དབྱད་པ་ལ་དབྱེ་གཞི་དང། དབྱེ་བའི་དོན་དང། སྒྲ་དོན་དང། གཅིག་ཐ་དད་དང། སོ་སོའི་དོན་དང། དགོས་

[152A]༄༅། །པ་དང་དྲུག་ལ་ཅུང་ཟད་དཔྱད་ན། དབྱེ་གཞི་ལ་དོད་ལ་ལ་ན་རེ། བདེན་པར་བྱེ་གཞི་ཟེར། ཁ་ཅིག་མ་བརྟགས་མ་དཔྱད་པའི་ཤེས་བྱ་ཟེར། གཞན་དག་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཟེར་ན། འོ་ན་ཤེས་བྱ་བདེན་གཉིས་
ཀྱི་དབྱེ་གཞིར་མི་རུང་བར་ཐལ། འདོད་ཚུལ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་དེ་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་གཞིར་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཞེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡབ་སྲས་མཇལ་བའི་མདོ་ལས། ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་གཉིས་
པོ་འདིར་ཟད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དང་པོ་ལ་འོ་ན། བདེན་གཉིས་གང་རུང་ཡིན་ན་བདེན་པ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། དེ་དེ་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་གཞི་དང། གཉིས་སུ་གྲངས་ངེས་པ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སྣུ་
མ་དང་རབ་རིབ་གྱི་སྣང་བ་ཆོས་ཅན། བདེན་པ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་གཉིས་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རྫུན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྩ་ཤེ་ལས། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་བསླུ་བའི་ཆོས་།དེས་ན་དེ་དག་རྫུན་པ་ཡིན། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ལའང་དེ་གཉིས་གང་རུང་ཡིན་ན་དེ་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། དེ་དེ་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་གཞི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདོད་ན། དེ་གཉིས་ཆོས་ཅན། མ་བརྟགས་མ་དཔྱད་པའི་ཤེས་བྱ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་གཉིས་གང་
རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྒྲོ་བཏགས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསུམ་བ་ལ། འོ་ན། བུམ་པའི་ངོ་བོ་ལ་བདེན་པ་གཉིས་སུ་དབྱེར་ཡོད་པར་ཐལ། དེ་དེ་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་གཞི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདོད་གཉིས་

[152B]འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བུམ་པའི་རྒྱུ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། བུམ་པ་དང་ངོ་བོ་ཐ་དད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བུམ་པ་ཚད་མས་མ་དམིགས་པའི་ས་ཕྱོགས་
ཡང་འཕེན། གཉིས་པ་དབྱེ་བའི་ངོ་བོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བདེན་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་མི་རུང་བས། གཅིག་བཀག་པའི་ཐ་དད་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན། བདེན་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡོད་པར་ཐལ། ངོ་བོ་མེད་པའི་ཆོས་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་
གི་ངོ་བོ་འཛིན་བས་ན་ཆོས་ཞེས་པ་ནི་གྲུབ་ལོ། མཐའ་བཞིག་ལ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་ཡིན་པར་ཐལ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་གང། ཐ་དད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་ཁས། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། བུམ་
པ་བདེན་མེད་བུམ་པའི་གནས་ལུགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ལྡོག་པ་ཐ་དང་པར་ཐལ། ཐ་དང་རྒྱུ་གཉིས་ཀ་འདུམ་བྱས་ཡིན་པ་དང། གང་རུང་འདུས་མ་བྱས་ཡིན་པ་གཉིས་ལའང་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་རུང་
པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བདག་ཉིད་གཅིག་པའི་འབྲེལ་བ་དངོས་མེད་ལའང་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ལམ་རིམ་ཆུང་དུ་ལས། ཐ་དད་རྒྱུ་གཉིས་ཀ་དངོས་པོར་མེད་པ་དང། གང་རུང་ཞིག་དངོས་པོར་མེད་པ་གཉིས་ཆར་ལའང་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ལྡོག་པ་ཐ་
དད་མི་འགལ་ལོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རུ་།རྒྱན་མར། དོན་དམ་བདེན་བ་བློ་ཡི་ཡུལ་མིན་ཏེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས་དོན་དམ་བློ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། དོན་དམ་བདེན་བ་མངོན་

[153A]༄༅། །སུམ་དུ་རྟོགས་དུས་བློའི་གཉིས་སྣང་གི་སྤྱོད་བའམ་སྦྲོས་བའམ་སྤྱོད་བའམ་སྦྲོས་བ་མེད་ཅེས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བདེན་གཉིས་ལ་འཇུག་པའི་པ་ནི་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་
བ༑ ཞེས་པ་ནས། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་བར་ལས་འདས་བ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་དོན་དམ་བའི་བདེན་པའི་།ཞེས་བརྗེད་པ་ལྟར་ནི་མིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དོན་དམ་པར་ན་ཞེས་བས་
མཉམ་བཞག་གི་དུས་མ་ཞེས་བཤད། ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པ་ཞེས་བས་ཐ་སྙད་པའི་རྙེད་དོན་མ་ཡིན་པར་བཤད། ལྷག་མ་བྱེ་བྲག་མེད་པ། མ་འདས་པ་ཡིན་ཏེ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་བར་བཤད་
ནས༑ ཇི་ལྟར་མན་ཆད་ཀྱིས་སྒྲ་རྟོག་གི་སྤྱི་ལྟ་བུའི་གཉིས་སྣང་ལྟར་མིན། ཞེས་བཤད་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་གང་ན་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་ཡང་མེད་ན་ཡི་གེ་རྣམས་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་རྣམ་རྟོག་གི་དོན་སྤྱི་སོགས་སྤྱི་ཙམ་ཡང་མཉམ་བཞག་དོན་དམན་མེད་ན། དེས་ཀུན་ནས་སླངས་པའི་ཡིག་སྦྱི་སོགས་ལྟ་ཅི་སྨོས་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་དབུ་མ་རྒྱན་གྱི་རང་འགྲེལ་ལས་
དཔེར་ན་ཡིད་ཀྱིས་བརྒྱ་བྱིན་ལ་ཆོས་བཤད་པ་དང། ནས། དེ་བས་ན་སྤྲོས་པའི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བདོན་དམ་པའི་བདེན་པ་བསྟན་བ་ལ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་ཡང་མེད་པར་བསྟན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་

[153B] རྣམ་མཁྱེན་གྱི་ཡུལ་ལས་འདས་བར་ཐལ། བདེན་གཉིས་ཀྱི་མདོ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དོན་དམ་བདེན་བ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པས་སངས་རྒྱས་སུ་དབུ་སེམས་ཀྱི་མཁས་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བཞེད་བའི་ཕྱིར། བདེན་གཉིས་
ལས། ཡོད་མེད་དངོས་པོ་མཁྱེན་པ་དེ། །ཀུན་མཁྱེན་བས་ཀྱང་དེ་མ་གཟིགས། །ཞེས་དང། དེའི་རང་འགྲེལ་ལས། ཤེས་བྱ་མཐའ་དག་ལ་ཁྱབ་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་མཁྱེན་པ་སྟེ། དེས་དམིགས་བ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པར་
འགྱུར། ཞེས་བསམ་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། བསླབ་བཏུས་སུ་ཡབ་སྲས་མཇལ་བ་དྲངས་བ་ལས་ཀྱང། དེ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྟོང་ཉིད་རབ་ཏུ་གཟིགས། རབ་ཏུ་མཁྱེན། ལེགས་བར་མངོན་དུ་མཛད་བས་
དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ་དོན་དམ་བདེན་བ་བློའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། བློ་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྦྱོད་འཇུག་ལས་བློ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པར་འདོད། །ཅེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་འདིར་ཤིན་ཏུ་མ་ཁྱབ་སྟེ། ལུང་དེས་རང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་རྒྱད་མར། བའི་བློས་གཉིས་སྣང་དང་བཅས་བའི་ཚུལ་གྱིས་གཞལ་བར་བྱ་བའི་ཚུལ་གྱིས་གཞན་བར་བྱ་བའི་ཆོས། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པའི་ངོ་བོར་བཤད་བའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་མི་
ཟད་པའི་མདོ་ལས། དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་བ་གང་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཇི་སྙེད་བ་དང། ཡི་གེ་དང། སྐད་དང། བརྡ་སྔོན་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཅེས་བས་བློ་ཐ་སྙད་པ་རྣམས་བསྟན། ཇི་

[154A]༄༅། །སྙེད་པ་ཞེས་པས་དེའི་རྙེད་དོན་མ་ལུས་བཀུན་རྫོབ་ཏུ་བསྟན་ཡི་གེ་སོགས་ཀྱིས་བརྗོད་པ་ཐ་སྙད་བ་དང་དེའི་ཡུལ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བསྟན་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེའི་མྱོང་བྱ་དང་མྱོང་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཐ་སྙད་པ་
ཡིན་གྱི། དོན་དམ་མ་ཡིན་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། དབུམ་རྒྱུན་རང་འགྲེལ་ལས། འཇིག་རྟེན་མྱོང་བར་བྱ་བ་དང་མྱོང་བའི་ངོ་བོའི་ཚུལ་ནི་འདིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་དུ་དགོངས་པ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་བ་གྲུབ་སྟེ། དབུ་
མ་རྒྱན་རང་འགྲེལ་ལས། ཇི་སྙེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ལུས་པའི་དོན་ཡིན་པར་བསྟན་ཏེ། ནས། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་གྱི་བདག་ཉིད་ལས་མི་འདའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། དེའི་རྗེས་སུ་
འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་ཡི་གེ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ།།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རིགས་ཤེས་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདུས་བྱས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་སྤྱོད་འཇུག་སི་དོན་ལབ་
ཅིག་ན་རེ། རང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་མངོན་སུམ་ཚད་མས་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་པྪུལ་གྱིས་རྟོགས་བར་བྱ་བ། དོན་དམ་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད། རང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་མངོན་སུམ་ཚད་མས་གཉིས་སྣང་དང་བཅས་
པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སྡོར་སྣང་དབང་ཤེས་ཆོས་ཅན། དོན་དམ་བདེན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་རང་རིག་གི་

[154B]ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན། ཁ་ཅིག་མ་ཁྱབ་ཟེར། དེར་ཐལ། དེའི་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་གཉིས་སྣང་ནུབ་བའི་ཕྱིར་ན་འདིར་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལ་ཕུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་གཉིས་སྣང་ནུབ་ཀྱང་
ཀུན་རྫོབ་གྱི་གཉིས་སྣང་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྔོན་འཛིན་གསལ་ཙམ་མྱོང་ཙམ་སྣང་བའི་ཕྱིར། དབུ་མ་སྙིང་པོ་ལས། ཡུལ་དུ་སྣང་ལས་གཞན་གྱུར་པའི། །སེམས་ཉིད་ཇི་འདྲ་བཞིག་སྣང་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་
དེ་དག་ན་རེ། རང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་བའི་མངོན་སུམ་ཚད་མས་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དོན་དམ་བདེན་བ་མ་ཡིན་བར་ཐལ། དེ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བུམ་པའི་ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་ཚད་མས་
གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་བདེ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བུམ་པའི་ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་རྟགས་རིམ་པ་བཞིན་མ་གྲུབ་སྟེ། དེ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་མེད་དགག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་
ཁ་ཅིག་སྡོར་སྣང་དབང་ཤེས་དེན་དམ་བདེན་མ་ཡིན་པ་བཅད་པའི་ཆེད་དུ་རང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཚད་མས་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་བྱ་གང། སྒྲུབ་པར་རྣམ་པར་རྟོགས་བྱ་མ་ཡིན་པ་ཟེར་ན་ལོན་རྟག་དངོས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་སྡོར་
སྣང་དབང་ཤེས་ཆོས་ཅན། དོན་དམ་བདེན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དང་གང་ཞིང། །སྒྲུབ་པའི་རྣམ་པར་རྟོགས་བྱ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཁས་བླངས། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟ། དེ་དགག་བ་ཡིན་པའི་པྱིར། རང་རེས་སྐྱོན་འཕེན་ན། དོན་

[155A]༄༅། །དམ་བདེན་པ་ཆོས་ཅན། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པར་ཐལ། རང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་བའི་མངོན་སུམ་ཚད་མས་གཉིས་སྣང་དང་བཅས་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་ཁས་རྟགས་མ་གྲུབ་ན། དོན་
དམ་བདེན་པ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་མངོན་སུམ་ཆོས་ཅན། ཚད་མས་གཉིས་སྣང་དང་བཅས་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་ཐལ། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཁྱོད་ལྟར་ན། རྣམ་བཤད་ལས་
མཚན་ཉིད་སྔ་མའི་སྟེང་དུ་ཕྱི་མ་བསྣན་པ་སྒྲུབ་པ་དང་དབང་ཤེས་དོན་དམ་པར་དོགས་པ་གཅོད་ཆེད་མ་ཡིན་པར་ཐལ། སྟོང་ཉིད་མེད་དགག་ཁོ་ནར་གི་ཚད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་བློ་དེས་དངོས་ཤུགས་གྡལཱང་
སྒྲུབ་པའི་རྣམྤར་རྟོགས་ཡྦམ་ཡིན་པ་ཞིག་དགོས་བར་བཤད་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྟོང་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ངོར་བདེན་སྒྲུབ་བཀག་ཙམ་ལས་དངོས་ཤུགས་གྡལཱང་སྒྲུབ་པར་མ་ཟད། སྟོང་ཉིད་དོན་དམ་ཡིན་པའི་ཆ་དང་
དེའི་གཞལ་བྱ་ཡིན་པའི་ཆ་སོགས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་འགོག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྩེ་ཤེ་ལས། དེ་དགྲ་སྤྲོས་ལས་སྤུས་པ་ནི་།སྟོང་པན་ཡིད་གྱིས་འགག་པར་འགྱུར། །ཞས་དང། རྟོག་གེ་འབར་བ་ལས། མེད་པར་དགག་པ་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་
ཏིང་ཙམ་ཞིག་འགོག་པར་ཟད་ཀྱི་དེ་དང་འདྲ་བ་དེ་མ་ཡིན་པ་གཞན་གྱི་དངོས་པོ་སྒྲུབ་པར་མི་བྱེད་པ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་ལྟར་འཐར་པར་ཐལ། བདེན་མེད་མ་ཡིན་དགག་ལ་གཉིས་སྣང་མི་ལྡེག་བ་གང་ཞིག་

[155B]ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་བོ་གྲུབ་སྟེ། རྩ་ཤེའི་ཊཱིག་ཆེན་ལས། དོན་དམ་བའི་སྐྱབ་སོགས་ཕུང་པོ་དང་གང་ཟག་གི་སྟེང་དུ་བཀག་པའི་མ་ཡིན་དགག་གི་སྟོང་པ་ནི་སྟོང་གཞི་དེ་དག་
མངོན་སུར་དུ་སྣང་བའི་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མ་མིག་ཤེས་སོགས་ལ་སྣང་དགོས་པས་རང་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བའི་བློའི་ངོར་གཉིས་སྣང་དང་བཅས་པར་འཆར་གྱི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྩ་ཤེའི་ཊཱིཀ་ཆེན་ལས་
གཉིས་སྣང་དང་བྲལ་བར་མི་འཆར་བས་དོན་དམ་བཏགས་བ་པ་ཀུན་རྫོབ་མཚན་ཉིད་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་རྗེ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་དགོངས་པ་མི་འཚོལ་བར་དགག་པ་བྱེད་པ་སྨྱོ་རྩ་ཆེའོ་།འཇུག་པའི་དོན་ལ་ཡང་ཁ་
ཅིག་མཐར་ཐུག་དཔྱོད་པའི་རིག་ཤེས་ཚད་མའི་རྙེད་དོན། དོན་དམ་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད། ཐ་སྙད་དཔྱོད་པའི་རིགས་ཤེས་ཚད་མའི་རྙེད་དོན། ཀུན་རྫོབ་བདེན་བའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། དང་པོ་ལ། རི་བོང་རྭ་ཆོས་ཅན། དོན་དམ་བདེན་པར་
བྲལ༑ མཚན་ཏིང་དེའི་ཕྱིར། མ་གྲུང་ན། དེ་ཆོས་ཅན། མཐར་ཐུག་དབྱོད་བའི་རིགས་ཤེས་ཆེད་མའི་རྙེད་དོན་ཡིན་པར་ཐལ་མཐར་ཐུག་དཔྱོད་པའི་རིགས་ཤེས་གཞལ་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་མཐར་ཐུག་དཔྱོད་པའི་རིགས་ཤེས་ཡོད་པའི་
ཕྱིར་ཏེ། བདག་མེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ལའང་ངེ་ཆོས་ཅན་ཀུན་རྫོབ་བདེན་བར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཐ་སྟང་དབྱོད་པའི་རིགས་ཤེས་ཚད་མའི་རྙེད་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྔར་ལྟར། ཡང་དེ་ལ་བཅིག་ན་རེ་གང་་༄༅། །ཟག་གི་བདག་མེད་ཕྲ་མོ་ཆོས་ཅན། དོན་དམ་བདེན་བར་ཐལ། རང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་མངོན་སུམ་ཚད་མས་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་བར་བྱ་བ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་
པའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱིས་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་དེ་ལ་ཆུལ་ཆུ་བཞག་གི་ཚུལ་དུ་མཉམ་བར་བཞག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། སྟོང་ཐུན་ལྟར་གཉིས་སྣང་ལ་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་དེ། བདེན་སྣང་གི་དེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སྣང་བ་ལ་གཉིས་སྣང་དུ་བཤད་པ་གསུམ་ཡོད་བ་གང་ཞིག་དེ་ལ་གཉིས་སྣང་དང་བོ་མེད་ཀྱང་ཐམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་བོ་གྲུབ་སྟེ། དང་པོ་
གཉིས་གྲགས་ཆེ་ལ་གསུམ་བ་ཡང་མདོ་ལས་བཤད་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མདོ་ལས་དམིགས་བ་དང་བཅས་བར་བཤད་བདེ་གཉིས་སྣང་གི་དོན་དང། དམིགས་པ་མེད་བར་བཤད་བ་དེ་དང། གཉིས་སྣང་དང་བྲལ་བར་བཤད་བ་དོན་
གཅིག་བའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་ཀུན་བཏུས་སུ་ཤེར་མདོ་དྲངས་པ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་བ་ལ་དམིགས་བ་ལགས། ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་མི་དམིགས་བ་ལགས། བཀའ་སྩལ་བ་ཇི་ཙམ་དུ་གཉིས་
པ་དེ་ཙམ་དུ་དམིགས་པའོ། །མི་གཉིས་བ་ནི་མི་དམིགས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་གཉིས་བ་གྲུབ་སྟེ། མི་རྟག་སོགས་བཅུ་དྲུག་བོ་ཐམས་ཅད་གཉིས་སྣང་གི་ཆོས་ཡིན་བས། གཉིས་སྣང་མེད་པའི་ཤིང་ཕྱིན་ལ་

[156B]བཟློག་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རིན་ཆེན་འཕྲེང་བ་ལས། བདག་དང་བདག་མེད་ལྟ་བ་དག་དེ་ཕྱིར་ཐུབ་པ་ཆེན་བོས་བཟློག་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། བཟློག་ཚུལ་མི་རྟག་
སོགས་བཅུ་དྲུག་ལ་སྤྱོད་པ་དམིགས་བཅས་ཡིན་པས་ཤེར་ཕྱིན་ལྟར་སྣང་ཡིན་བ་གང་ཞིག། །ཤེར་ཕྱིན་རྣལ་མར་སྤྱོད་ན་དམིགས་མེད་སྟོང་ཉིད་ལ་སྤྱོད་དགོས་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཤེར་མདོ་ལས། དེ་ལ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་
ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་ཉེ་བར་སྟོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་དང་བདག་མེད་བ་དང་མི་གཙང་བ་ཞེས་བྱ་བར་ཉེ་བར་སྟོན་ཏོ། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་མདོ་ཀུན་བཏུས་དང་སྒོམ་རིམ་
དང་དབུ་མ་སྣང་བ་ལས་སོ། །གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེར་ཤེས་མདོ་དྲངས་བ་ལས། དེ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་མ་བཅོས་པ་གང་ཞེ་ན། དེ་དག་འདི་ལྟར་སྟོན་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཚུར་ཤོག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྒོམས་
ལ་གཟུགས་ནས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་བ་ཉིང་ཀྱི་བར་ལ་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་བདག་མེད་བ་དང་མི་སྡུག་པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་ལྟའོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུགས་ན་གཟུགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ་
གཟུགས་ཅི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་དངོས་པོ་མེད་པའོ། །གང་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྗེས་སུ་མི་ལྟའོ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་དག་དང་བདག་མེད་སྟོང་ཉིད་ལ་བཀག་ནས་ལྷག་

[157A]༄༅། །ཆས་གཉིས་སྣང་ནུབ་ཚུལ་བཤད་བའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཀུན་  །ཡང་བ་ཅིག་ན་རེ། གཟུང་འཛིན་རྫས་
མེད་ཆོས་ཅན། དོན་དམ་བདེན་པར་ཐལ། རང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་བྲོས་གཉིས་སྩང་ནུབ་ དེར་ཐལ་རང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་རང་རྒྱལ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱིས་གཉིས་སྣང་
ནུབ་བའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་དེ་ལ་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་དེ་ལ་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་་ཆུ་འཆུ་བཞག་པ་ལྟར་མཉམ་པར་བཞག་པའི་ཕིར། །ཁྱབ་སྟེ། དེའི་ཚེ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་གཉིས་སྣང་མི་ལྡོག་པྤས་ཤེར་ཕྱིན་ལྟར་
བཅོས་བ་སོགས་སྔམ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དབུ་མ་སྣང་བ་ལས་དེ་ལྟ་བས་ན་་ཅི་ལོག་ཏུ་སྟོན་ཕྱིར། ཤེས་རབ་གྱི་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ཉེད་བར་སྟོན་པ་ཁོན་ཡིན་
གྱི༑ ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་བསྒྲ་བཤད་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་བདེན་པ་སོ་སོའི་སྒྲབ་ཤད་ཚང་ན་དེ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན་ཆས་ཉིད་ཆོས་ཅན། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཡིན་བར་ཐལ། དེའི་སྒྲ་བཤད་ཚང་བར་ཕྱིར། དེར་ཐལ་
བདེན་འཛིན་གྱི་ངོར་བདེན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་མཉམ་བཞག་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཅན། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ།  དེར་ཐལ། གནས་ལུགས་ལ་མི་སྒྲིབ་བའི་ཕྱིར་

[157B] གནས་ལུགས་གསལ་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་དོན་དམ་གཉིས་ཀྱང་རིགས་འདྲ། སོ་སོའི་དོན་ལ་ཁ་ཅི་གན་རེ། ཀུན་རྫོབ་བདེན་བ་ལ་བཏགས་བའི་ཀུན་རྫོབ་དང། ཤེས་པའི་ཀུན་རྫོབ་དང་བརྗོད་པའི་ཀུན་རྫོབ་
གསུམ་དུ་དབྱ་རིགས་ཏེ། དབུས་མཐའ་ལས། བཏགས་པ་དང་ནི་ཤེས་པ་དང། །དེ་བཞིན་བརྗོད་པར་གསང་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ན་མཁྱབ་སྟེ། སྒྲས་བརྗོད་ལ་དགོངས་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བདེན་གྲུབ་ཆོས་ཅན་
ཀུན་རྫོབ་བདེན་བར་ཐལ། དེ་གསུམ་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བཏགས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། དར་ཐལ་རྣམས་བཏགས་བའི་ཀུན་རྫོག་གཞན་དབང་རྣམས་ཤེས་ཀུན་རྫོབ་ཡོངས་གྲུབ་
རྣམས་བརྗོད་བའི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ཡིན་བའི་ཕྱིར། འོན། ཁྱོད་དང་ལ་དོན་དམ་བདེན་པ་ལའང་དོན་དོན་དམ་དང། སྒྲུབ་པ་དོན་དམད་།ཐོབ་པ་དོན་དམ་གསུམ་དབྱེ་རིགས་པར་ཐལ། དབུས་མཐའ་ལས། དོན་དང་ཐོབ་དང་སྒྲུབ་པ་དང། །
དོན་དམ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འདོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་བ་ཁས། འདོད་ན། ལམ་བདེན་ཆོས་ཅན། དོན་དམ་བ་བདེན་པར་ཐལ། དེ་གསུམ་གང་རུང་ཡིན་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྒྲུབ་བ་དོན་དམ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། དེར་
ཐལ༑ ལམ་བདེན་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྟོང་ཉིད་དོན་དོན་དམ་དང། ལམ་རྣམས་སྒྲུབ་པ་དོན་དམ་དང། མྱང་འདས་རྣམས་ཐོབ་བ་དོན་དམ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དངོས་པོ་ཡིན་སྣང་བས་ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བྱེད་དགོས་ཞེས་རྩོད་བགང་

[158A]༄༅། །ལས། སྣང་དུ་འདྲ་ཡང་དོན་བྱེད་དག་ནུས་བའི་ཕྱིར་དང་མི་ནུས་ཕྱིར། །ཡང་དག་ཡང་མ་ཡིན་པའི། །ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ནི་དབྱེ་བ་བྱས། །ཞེས་བའི་དོན་ལ་སྣ་ཚོགས་སྨྲ་སྟེ། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སོ་སྐྱེའི་མངོན་
བུམ་ལ་སྣང་བ་ལྟར་དོན་བྱེད་ནུས་པ། ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང། དེ་ལྟར་མི་ནུས་པ། ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར། ཡང་ཁ་ཅིག་རང་སྣང་བུལ་དུ་བྱེད་པའི་བློ་ལ་སྣང་བ་ལྟར་དོན་བྱེད་ནུས་བའི་ཆོས་དེ་
ཁྱབ་པད་ཐལ། མཚན་ཉིད་འཐད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དངོས་བོ་ཡང་དག་པར་སྐྱེ་བ་དང་སོགས་སྒྲས་ཡང་དག་པར་འཛིན་བ་རྣམས་ཆོས་ཅན། ཀུན་རྫོབ་བདེན་བ་ཡིན་བར་ཐལ། ལོགས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་
ཕྱོགས་སྔ་མས་དེ་ནི་དབང་ཤེས་པ་མི་སྣང་བས་ལོགས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པ་ལྟར། དེ་བཀག་པའི་སྟོང་བ་ཡང་དབང་ཤེས་ལ་ནི་སྣང་བས་ལོག་བའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བྱེད་དགོས་ཞེས་རྩོད་བ་གང་ཞིག། ལན་དུ་ཡང་དག་པའི་སྐྱེ་བ་དང་འགག་
སྣང་བའི་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པས་སྔ་མ་དང་མི་མཚུངས་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། དང་བོ་གྲུབ་སྟེ། བདེན་གཉིས་རང་འགྲེལ་ལས། ཡང་དག་བའི་སྐྱེ་བ་ལ་

[158B]རྫོབ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པའི་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་བ་བཀག་པ་ཡང་དགག་གཞིའི་དངོས་པོ་སྣང་བའི་བློ་ལ་མི་སྣང་བས་ལོག་ཅིག་།ཡང་ལོག་ཐམས་ཅད་དངོས་བོ་ལ་འདོད་
ཕྱིར། དབང་ཤེས་ལེགས་ལ་བར་སྣང་ལ་མེད་ན་ལོག་བའི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པར་དབུ་སེམས་མཐུན་པའི་ཕྱིར། བདེན་གཉིས་རང་འགྲེལ་ལས། མི་སྣང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་བོའི་ངོ་བོ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་
ཞེས་དང། ལམ་རིམ་ཆུང་དུ་ལས། བདེན་བར་ཡོད་པ་བཀག་བའི་རྣམ་པ་བཅད་ཙམ་མིག་ཤེས་སོགས་བ་སྣང་བ་མིན་གྱི། མ་ཡིན་དགག་ལ་དགོངས་པས་དེ་འདྲ་དེ་ཀུན་རྫོབ་མཚན་ཉིད་པ་ཡིན་ཀྱང། བདེན་བར་རྣམ་བར་བཅད་ཙམ་གྱི་
སྟོང་བ་དོན་དམ་བདེན་བར་མི་འགལ་པོ།། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཞན་ཡང། དེ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་ལྟར་བཤད་པ་ཞི་འཚོའི་དགོངས་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལམ་རིམ་ལས། དབུམ་རྒྱན་ལས་དོན་དམ་བར་སྐྱེ་བ་སོགས་བཀག་
བདག་ འདི་ནི་འཕྲལ་གྱི་འཁྲུལ་རྒྱུས་མ་སྐད་པའི་དབང་བོ་དྲུག་གི་ཡུལ་གསལ་བར་སྣང་བའི་དངོས་བོ་སོགས་ཡུལ་དྲུག་སྣང་བ་ལྟར་དོན་བྱེད་བ་སྟ་དོན་ཡོད་ཅིང་རུང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བཞག་དགོས་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་སྣང་བའི་

[159A]༄༅། །ཕྱི་ནང་གི་འཁྲུབ་རྒྱུས་སླད་པའི་དབང་པོ་དྲུག་གི་ཡུལ་གསལ་བར་སྣང་ཡང་སྣང་བའི་དོན་བྱེད་མི་ནུས་པ་ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བཞག་དགོས་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་སྣང་བའི་དབང་བོ་དྲུག་གི་ཤེས་པ་གསལ་
མི་ནུས་སྒོ་ནས་བཞག་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྟོགས་པ་ལ་གསལ་བའི་རྣམ་ཅན་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། གསལ་བར་སྣང་བ་ཅན་བློ་གང། །
དོན་ །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་མཚམས་ཀྱི་རྟགས་གྲུབ་སྟེ། བདེན་གཉིས་རང་འགྲེལ་ལ་ལས། ཤེས་པ་གསལ་བའི་རྣམ་པ་སྣང་བ་ཅན་དུ་འདྲ་ཡང་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་དུ་དོན་བྱེད་བ་ལ་མི་སླུབ་
དང་བསླབ་མིན་བར་ངེས་བར་བྱས་ནས། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་གཞི་ཡང་ཆུ་སོགས་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་དང་སྨིག་རྒྱུ་སོགས་ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འཇུག་པ་ལྟར་བཞགས་པའི་ཕྱིར། དེའི་རྗེས་དེ་མ་ཐག་
བཏེན་གཉིས་རང་འགྲེལ་ལས། ཆུ་ལ་སོགས་དང་སྨིག་རྒྱུལ་པོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཡང་དག་པ་ད་ལང་དག་བ་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་སོ་།ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། རང་རིག་འདོད་བའི་རང་རྒྱུད་པའི་ཡུལ་ཅན་མ་གཏོགས་ཡུལ་ཡང་
 འདིའི་ཡུལ་ཡང་ལོག་ལྟར་དུ་འཇུག་བས་ཀྱང་འདི་ལྟར་བསྟན་ནོ། །ཡང་བོད་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དོན་དམ་རྗེས་མཐུན་དང་རྣམ་གྲངས་མ་ཡིན་བའི་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། བདེན་མེད་རྫས་དཔག་གི་གཞན་བྱ་དོན་དམ་

[159B] འཕགས་པའི་མཉམ་བཞག་གི་ཡུལ་ཁོ་ན་རྣམ་གྲངས་མ་ཡིན་པའི་དོན་དམ་དང་དོན་དམ་དངོས་ཡིན་ནོ་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། རིགས་ཤེས་རྗེས་དཔག་གི་གཞལ་བྱ་སྟོང་ཉིད་དོན་དམ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར༑ མ་གྲུབ་ན། དེ་ཆོས་ཅན། དོན་དམ་བདེན་པ་ཡིན་བར་ཐལ་སྟོང་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཁྱབ་སྟེ། དེ་བཞིན་ཉིད་དང། ཡང་དག་མཐའ་དང། ཆོས་དབྱིངས་དང་དོན་དམ་བདེན་པ་རྣམས་རྣམ་གྲངས་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ལམ་རིམ་
ལས༑ རིགས་ཤེས་རྟོག་བཅས་ཀྱི་ངོར་སྤྲོས་པ་ཕྱོགས་གཅིག་ཙམ་དང་བུལ་བས། སྤྲོས་བ་གཉིས་ཆར་དང་བུལ་པའི་དོན་དམ་དངོས་སྦྱིང་དོན་དམ་བདེན་པ་དངོས་མིན་ཟེར་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དོན་
དམ་རྗེས་མཐུན་བ་དང་རྣམ་གྲངས་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ཡུལ་ཁོ་ནར་བཤད་བ་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཕུལ་ཅན་རིགས་ཤེས་རྗེས་དཔག་དང་མཉམ་བཞག་མི་རྟོག་པ་གཉིས་ཡོད་ལ། དོན་དམ་བཏགས་པ་བ་དང་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ་
དབུ་མ་སྣང་བ་ལས། ཡང་དག་པའི་ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་དང་སྒོམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཅད་ནི་ཕྱིན་ཅིམ་ལོག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་བའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཞེས་གསུང་པའི་ཕྱིར་དང། ལམ་རིམ་ལས། དོན་དམ་
གཉིས་བཤད་བ་ཡུལ་ཅན་ལ་མི་ཕྱེད་པར་ཡུལ་གྱི་དོན་དམ་ཁོན་ལ་བྱེད་པ་གཞུང་གི་དོན་མིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །དངུལ་ལོ་དགོས་ཡོད་ཀྱང་ཡི་གེམ་བདོགས་དང་དེ་ཙམ་གྱིས་ཕྱོགས་མཐོང་བར་གོ་ནས་ས་བྲིས་སོ། །གཅིག་ཐ་དད་དང་དགོས་

[160A]༄༅།།བ་སླའོ། །རང་ལུགས་ལ། མདོའི་དོན་དང་བདེན་གཉིས་རྣམ་བཞག་གཉིས། དང་པོ་ནི། མདོ་ལས། འཛམ་བུའི་གླིང་འདི་དགེ་སླེང་ཤའ་རིའི་བུ་དང་མོའུ་འགལ་གྱི་བུ་ལྟ་བུ་ཤ་སྟག་གིས་ཡོངས་སུ་གང་བ་
འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་འདམ་བུའི་ཚལ་ལམ། འོད་མའི་ཚལ་ལམ། བུ་རམ་ཤིང་གི་ཚལ་ལམ། སྨིག་མའི་ཚལ་ལམ། འབྲས་ཀྱི་ཞིང་ངམ་ཏིལ་གྱི་ཤིང་ལྟར་ཡོངས་སུ་གང་བར་གྱུར་ཀྱང་དེ་དག་གི་ཤེས་རབ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་
འདི་དགེ་སློང་ཤཱ་རིའི་བུ། ཞེས་པ་ནས། ཕྱོགས་བཅུ་རེ་རེ་ཞིང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གི་གའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དེས་ཡོངས་སུ་གང་བའི་དགེ་སློང་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་རབ་པས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དབའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཤེས་རབ་ཉིན་

[160B]བུ་གལ་ཏེ་འཛམ་བུ་གླིང་འདི། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་དང། འདི་འདྲལ་དགོངས་ནས་ལ་མ་རིམ་དུ་རྩ་རྔ་བ་དང་ཟོར་བ་བརྡར་བའི་དཔེ་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ཏེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས་ཀྱང་
བསྐལ་པ་དུ་མར་རབ་དགོངས་མཛད་པ་ཡི། །ཐུབ་དབང་རྣམས་ཀྱིས་འདི་ཉིད་ཕན་པར་གཟིགས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདིས་བཟོད་བའི་བྱེད་བར་འབྲས་བུ་བཞིའི་སྤངས་རྟོགས་འདུ་བ་ལ་ངེས་པ་སྟེར་རོ་།དཔོ་ཆེན་དྲུག་གིས་མཚོན་
ཚུལ་ཡོད་དེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྤྱོར་ལམ་དྲོད་འདམ་བུ་ལྟར་ལས་ཉོན་ཆུང་དུ་ཡང་མི་བཟོད། རྩེ་མོའོ་དམག་ཅད་དཀའ་བ་ལར་ལས་ཉོན་དྲག་པོས་ཀྱང་དགེ་རྩ་བཅད་དཀའ་བ་དང། བཟོད་པ་བུར་ཤིང་མོ་ངར་བ་ལྟར་བདེའི་གྲོ་དང་ཆོས་
བསྒྲོམས་པའི་མང་རབ་ཁོན་དང། སྨིག་མ་མྱུར་སྐྱེས་ལྟར་ཆོས་མཆོག་གིས་མཐོང་ལམ་མྱུར་དུ་བསྐྱེད། འབྲས་མཆོག་གམ་དང་པོ་ལྟར་མཐོང་ལམ་གྱིས་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་མཆོག་གམ་ངན་པོར་ཐོག་ཏིལ་ཀྱི་མེ་ཏོག་འདྲ་ཡང་
འབྲས་བུ་མི་འདྲ་བ་ལྟར་སྐྲོམ་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་རྣམས་ནི་མཐོང་ལམ་དང་རྟོགས་ཚུལ་འདྲ་ཡང་འབྲས་བུ་སྒོམ་སྤང་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་རྣམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། དེ་ལ་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་བཞི་བོ་
རྣམས་དང། མཐོང་བ་དང་སྒོམ་པའི་ལམ་དག་ལ་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་འདམ་བུ་ལྟར། ནས། སྒོམ་སྤང་ལ་ཁྱད་པར་མཐད་བའི། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། བྱང་སེམས་ཡང་སོ་སྐྱེ་སྔར་བཤད་བ་ལྟར་ཡིན་ཏེ། སེམས་དང་པོ་སྐྱེད་མ་ཐག་
[161A]༄༅། །དང༑ སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པ་དང། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་ལ་ཞུགས་པ་དང། སྐྱེར་གཅིག་ཐོག་གི་བྱང་སེམས་བཞིའི་ཕྱི་མ་གསུམ་རེ་རེ་ནས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཉི་སྣང་ལས། རེ་ཞིག་བཞི་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ས་བཅུ་
བ་ལ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། ཉི་སྣང་ལ་ཐ། གསུམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དགོངས་པ་ཅན་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་བཀག་པས། ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་
གྲུབ་སྟེ། ཉི་སྣང་ལས། གཉིས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་དེ་རྣམས་ལས་རྟོགས་པ་ཁྱད་པར་དུ་འཐགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་རྒྱུན་ཏུ་ཞུགས་པའི། ནས། བཟོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ན་དང་པོ་མི་ཉམས་པའི་རིགས་
ངེས་ཀྱི་བྱང་སེམས་སེམས་བསྐྱེད་མ་ཐག་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཉི་སྣང་ལས། དེ་བས་ན་ཡོངས་སུ་མེ་ཉམས་པའི་ཆོས་ཅན་བརྡའ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་ཀྱིས་དང་པོ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ། ནས། དེ་ཉིད་འདིར་
མངོན་པར་བཞེད་བར་མངོན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ལ་བདེན་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་གཞི་དང། ཇི་ལྟར་དུ་ཕྱེ་བའི་གྲངས་ངེས་དང། དེ་ལྟར་དུ་ཕྱེ་བའི་དོན་དང། ཕྱེ་བ་སོ་སོར་བཤད་པ་བཞི། དང་པོ་ནི། ཤེས་བྱ་བདེན་
གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་གཞི་ཡིན་ཏེ། བསླབ་བཏུས་སུ་དེ་ལྟར་བཤད་པས་སོ་།གཉིས་པ་ནི། ཤེས་བྱ་ལ་བདེན་པ་གཉིས་སུ་གྲངས་ངེས་ཏེ། དེ་ལ་དེ་གཉིས་དབྱེར་ཡོད། དེ་ལས་མང་མི་དགོས། ཉུང་ན་མི་འདུ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡབ་སྲས་མཇལ་

[161B] འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པས་གཞན་ལམ་གསན་པར་།བདེན་པ་འདི་གཉིས་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་པར་མཛད། །གང་ཞིག་ཀུན་རྫོབ་དེ་བཞིན་དོན་དམ་སྟེ། །བདེན་པ་གསུམ་པ་འགའ་ཡང་མ་མཆིས་སོ། །ཞེས་དང། རྩ་ཤི་ལབ།།
སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་བསྟན་པ། །བདེན་པ་གཉིས་ལ་ཡང་དག་བརྟེན། །འཇིག་རྟེན་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་དང། །དམ་པའི་དོན་གྱི་བདེན་པའོ་ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་ནི། བདེན་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་དོན་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ལྡོག་པ་སྟེ་
གཞན་སེལ་ལ་ལྟོས་པའི་ཐ་དད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དར་ཐལ། བདེན་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་པ་ཙམ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཐ་དད་ན་དགོངས་འགྲེལ་ལྟར་སྐྱོན་བཞི་ཡོད། ལྡོག་པ་ཙམ་ཡང་ཐ་དད་མེད་པའི་གཅིག་ཡིན་ནའང་སྐྱོན་བཞི་འབྱུང་
པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། བདེན་གཉིས་ངོ་བོ་ཐ་དད་ཡིན་ན་གཟུགས་བདེན་མེད་གཟུགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བ་དང་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་བློས་བདེན་འཛིན་ཟིལ་གྱིས་མི་གནོན་པར་ཐལ་བ་དང། སྣང་ཚུལ་གནས་
ལུགས་མཐར་ཐུག་ཡིན་པས་ལམ་བསྒོམ་པ་དོན་མེད་པར་ཐལ་བ་དང་གནས་ངན་ལེན་གྱི་འཆིང་བ་མ་ལུས་པའི་སྤངས་པར་བཞི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཇོ་བོའི་དབུ་མའི་མན་ངག་གི་འགྲེལ་པ་སྠ་བི་མཛད་པ་ལས་
ཐ་དད་ན་ནི་ཆོས་ཅན་དང་ཆོས་ཉིད་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་མ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། སྒོམ་པ་ཡང་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་དང། དགོངས་འགྲེལ་ལས། གལ་ཏེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་

[162A]༄༅། །མཚན་ཉིད་དང་དོན་དམ་བའི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་ནི། ནས། མངོན་བར་རྫོགས་བར་འཚང་རྒྱ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྣམ་བཤད་ལས། ངོ་བོ་ཐ་དད་ཡིན་ན་
ཡང་དེ་ལས་གསུངས་བའི་ཉེས་པ་བཞིར་འགྱུར་བས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ལྡོག་པ་ཐ་དང་མིན་ན་གཅིག་ཡིན་དགོས་བས་དེ་ལྟར་ན་ཉོན་མོངས་སྤོང་བ་ལྟར་ཆོས་ཉིད་ཀྱང་སྤོང་བར་ཐལ་
པ་དང། གཟུགས་སོགས་མི་འདྲ་བ་ཐ་དད་པ་ལྟར་ཆོས་ཉིད་ཀྱང་མི་འདྲ་བ་ཐ་དད་བར་ཐལ་བ་དང། སོ་སོ་སྐྱེ་བོས་ཀྱང་ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པར་ཐལ་བ་དང། སོ་སྐྱེ་ཡིན་བཞིན་དུ་སྒྲིབ་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་དང། བླ་
ན་མེད་པར་སངས་རྒྱས་པར་ཐལ་བའི་སྐྱོན་བཞི་ཡོད་བའི་ཕྱིར་ཏེ། སྠ་བི་རའི་ཇོ་བོའི་དབུ་མའི་མན་དག་གི་འགྲེལ་པ་ལས། ཀུན་རྫོབ་སྤོང་བ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པ་སྤོང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཐ་དད་པ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པ་
ཡང་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སོགས་དང། དགོངས་འགྲེལ་ལས། གལ་ཏེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་འདི་དང་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་བ་མ་ཡིན་བར་གྱུར་ན་ནི། ནས། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་བའི་བྱང་ཆུབ་
མངོན་བར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྣམ་བཤད་ལས་ཀྱང། བདེན་གཉིས་གཅིག་ཡིན་ན་དགོངས་འགྲེལ་ལས་གསུངས་བའི་ཉེས་པ་བཞིར་འགྱུར་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་

[162B] གཞན་དུའང་ཁོ་བོས་བཤད་ཡོད། དེས་ན་བདེན་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ལྡོག་བའི་སྒོ་ནས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ལམ་གཏོགས་བའི་གཟུགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་མེད་གཟུགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དང་བྲལ་
བའི་གཟུགས་མེད་པས་ཆོས་དང་ཆོས་ཉིད་ངོ་བོ་གཅིག་པ་གང་ཞིག་།དེ་ལྟར་ངོ་བོ་གཅིག་བས་གཅིག་མེད་ན་གཅིག་ཤོས་ཀྱང་མེད་དགོས་པས་མེད་ན་མི་འབྱུང་གི་ཕན་ཚུན་བདག་གཅིག་འབྲེལ་ཡང་གྲུབ་ལ་སྒྲ་རྟོག་གི་དོན་གཟུགས་
དང་གཟུགས་བདེན་མེད་བརྗོད་པའི་སྒྲ་གཉིས་ཀྱིས་རེ་རེ་ནས་དོན་གཉིས་ཀ་ཅིག་ཅར་མི་སྟོན་པར་སོ་སོར་དངོས་སུ་བརྗོད་པ་ལྟར་རྟོག་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཀྱང་སོ་སོར་འཛིན་བས་ལྡོག་པའམ་གཞན་སེལ་ལ་ལྟོས་ནས་ཐ་དད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཤེས་རབ་སྙིང་པོ་ལས། གཟུགས་སྟོང་བའོ་།སྟོང་བ་ཉིད་གཟུགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ལྟ་བའི་དཔྱད་བ་རྫོགས་ཚེ་གཟུགས་གདགས་གཞི་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་ན་རང་བཞིན་ནམ་རང་
དབང་བས་སྟོང་པ་ཉིད་དམ་ཁོན་ཡིན། རང་བཞིན་ནམ་རང་དབང་བས་སྟོང་པ་ཉིད་དམ་ཁོན་ཡང་གདགས་གཞི་དང་ཚོགས་པའི་དབང་གིས་གཟུགས་སུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྗེ་རིན་པོ་ཆེས། ནམ་ཞིག་རེས་འཇོག་མེད་བར་ཅིག་ཅར་དུ། །
རྟེན་འབྲེལ་མི་བསླུར་མཐོང་བ་ཙམ་ཉིད་ནས། །དེས་ཤེས་ཡུལ་གྱི་འཛིན་སྟངས་ཀུན་འཇིག་ན། །དེ་ཚེ་ལྟ་བའི་དཔྱད་པ་རྫོགས་པ་ལགས། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དེས་ན། དེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་ལྔ་སོགས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་

[163A]༄༅། །འདྲ་སྟེ། ཤེས་རབ་སྙིང་པོ་ལས། གཟུགས་ལས་སྟོང་པ་ཉིད་གཞན་མ་ཡིན། སྟོང་པ་ཉིད་ལས་ཀྱང་གཟུགས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་སྟོང་པའོ། །ཞེས་དང་
བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་ལས་ཀྱང། ཀུན་རྫོབ་ལས་ནི་ཐ་དད་པར་།དེ་ཉིད་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །ཀུན་རྫོབ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བཤད་།སྟོང་ཉིད་ཁོན་ཀུན་རྫོབ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་དབུ་མ་སྣང་བ་སོགས་ལས་ཀྱང་
བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དབུ་མ་སྣང་བར་ཤེར་ཕྱིན་དྲངས་པ་ལས་ཀྱང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅི་ལགས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་གཞན་ལ། དོན་དམ་པ་ཡང་གཞན་ལགས་སམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་
འཇིག་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་གཞན་ལ། དོན་དམ་པ་ཡང་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དེ་ཁོན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དོན་དམ་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་
སེམས་འགྲེལ་ལས། མེད་ན་མི་འབྱུང་ངེས་པའི་ཕྱིར། ཞེས་སོ། །རྩ་རྟགས་གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་ལས། བྱས་དང་མི་རྟག་པ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་དང། རྣམ་འཕྲེལ་ལས། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་ཕྱིར། །ངོ་བོ་ཐ་དད་བློ་
གང་ལས། །སོགས་དང། ཡང་རྣམ་འགྲེལ་ལས། ཤེས་ལ་ཡོད་པའི་དོན་དེ་རྣམས། །འདི་ལྟར་ལྡོག་པའི་ངོ་བོ་ཅན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཕྱི་མས་ལྡོག་པའི་དོན་ཡང་བཤད་ལ། ཡང་རྣམ་འགྲེལ་ལས། དེ་ཡིས་ཇི་ལྟར་

[163B] །དེ་ནི་དམ་པའི་དོན་དུ་མེད། །གསལ་བ་རྣམས་ནི་རྗེས་མི་འགྲོ། །རྗེས་འགྲོ་གཞན་ནི་སྣང་བ་མེད། །ཅེས་པས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་དག་གི་སེལ་བ་རྣམས་དོན་དམ་བའི་ངོ་བོ་ལ་མི་འཇུག་པས་སྒྲུབ་འཇུག་གི་སྒྲ་
རྟོག་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སེལ་དོན་ཐ་དད་པའི་ཚུལ་ཤེས་དགོས་པའི་ཕྱིར། རྗེའི་ལམ་སྒྲིགས་ལས། དེས་ན་གཞི་སྒྲ་ལྟ་བུ་ལ་རིགས་མཐུན་ལས་ལོག་པ་དང། རིགས་མི་མཐུན་ལས་ལོག་པའི་ལྡོག་པ་དུ་མར་དབྱེར་རུང་ལ་ལྡོག་པ་དེ་དག་གི་སྒོ་ནས་སྒྲ་མི་རྟག་པ་ལྟ་བུའི་
རང་གི་མཚན་ཉིད་དབྱིས་ཕྱིན་ཁོ་ནར་རྟོགས་ཤིང། ལྡོག་ཆོས་ཐ་དད་པ་དེ་དག་ཀྱང་དངོས་མིང་སོ་སོས་རྟོག་པ་སོ་སོའི་ཡུལ་གོ་དགོས་པས་དམ་བཅའི་ཕྱོགས་གཅིག་རྟགས་སུ་བཀོད་པར་ཐལ་བའི་སྐྱོན་མེད་དོ། །ཞེས་པའོ། །ཞེས་དང། རྣམ་འགྲེལ་ལས། སྒྲ་རྣམས་
ཀྱིས་ནི་བརྡར་བཏགས་སྟོན། །དེ་ནི་ཐ་སྙད་ཆེད་དུ་བྱས། །དེ་ཚེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་མེད། །དེས་ན་དེ་ལ་བརྡམ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་དག་གི་གོ་བ་མཆག་པས་དབུ་ཚད་ཕར་སོགས་ཕྱོགས་མཐོང་རེས་ཡིག་ཆ་བྱེད་ཁུལ་གྱིས་ལྡོག་པ་ཐ་དད་སོགས་ལ་རྫུན་གྱི་རི་
མོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་ཀྱང་མ་གཟིགས་པ་མང་པོ་སྤྲོས་སྣང་སྟེ། དགག་པའི་ངལ་བ་མ་བྱས་ཏེ། དེ་དག་འདིར་ནི་སྤྲོ་བྱ་མིན་ཞེས་པ་ཁོ་ནར་གྱུར་ཏོ། །བཞི་པ་སོ་སོའི་དོན་ལ་གཉིས་ལས། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ལ་མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། སྒྲ་བཤད་གསུམ། དང་
པོ་ནི། ཐ་སྙད་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་རིགས་ཤེས་ཀྱི་རྙེད་དོན་དེ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འཇུག་པ་ལས། མཐོང་བརྫུན་པ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པར་གསུངས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ན་རང་མདོན་སུམ་དུ་

[164A]༄༅། །རྟོགས་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་གཉིས་སྣང་དང་བཅས་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་བྱའི་ཆོས་དེ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་སྤྱོད་འཇུག་ལ། བློ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་བར་འདོད། །ཅེས་སོ། །དེ་ལ་དབྱེན་རང་
ཡིན་གྱི་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་དང། ལོག་བའི་ཀུན་རྫོབ་གཉིས་ཡོད་རང་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་བའི་བློ་ལ་སྣང་བ་ལྟར་གྱི་དོན་འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་དག་པར་གྲགས་པའི་ཆོས་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་ན་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་
ལྔ་ལྟ་བུ་སྒྲུབ་པ་རང་དབང་བའི་དངོས་ངོ་དང། ཡང་དག་པར་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་དགག་རྣམས་ནི་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་དང། དོན་དམ་རྗེས་མཐུན་པ་དང། འདུ་མ་བྱས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་མེད་དགག་སོགས་ཡོད་དེ། བདེན་
གཉིས་རང་འགྲེལ་ལས། ཆུ་ལ་སོགས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཡང་དག་པ་དང། ཞེས་སོ། །རང་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་བའི་བློ་ལ་སྣང་བ་ལྟར་གྱི་དོན་འཇིག་རྟེན་ན་རྫུན་པར་གྲགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་དོན་དེ་ལོག་པའི་ཀུན་
རྫོབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད། ད་ལ་དངོས་པོ་ཡིན་བསྒྱུ་མའི་དཔེ་བདུན་དང། མེད་པའང་རྟག་པའི་བདག་དང། རྟག་པ་རང་བྱུང་གི་དབང་ཕྱུག་སོགས་དང། སྒྱུ་མའི་རྟ་རྟ་ཡིན་པ་དང། ཟླ་བའི་གཟུགས་བརྙན་ཟླ་བ་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་སོགས་ཡིན་
ཡང་ལོག་གི་མཚན་ཉིད་དེ་ནི་འཐད་ལྡན་ཡིན་ཏེ། བདེན་གཉིས་རང་འགྲེལ་ལས། དོན་བྱེད་བ་ལ་བསླུ་བ་དང་མི་བསླུ་བ་ཡང་ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་ཁོ་ན་བཞིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་རྒྱུད་པ་རྣམས་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དག་ཀུན་

[164B] རང་རིག་ལ་སྣང་བ་ལྟར་གྲུབ་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། བུམ་པ་ཆོས་ཅན། ཀུན་རྫོབ་པ་བདེན་འཛིན་གྱི་ངོ་ཙམ་དུ་བདེན་བས་ན་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བྱ་སྟེ་དབུ་མ་སྣང་བར་ལང་གཤེགས་དྲངས་པ་
ལས༑ རང་བཞིན་མེད་ལ་འཁྲུལ་པ་གང། །དེ་ནི་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་འདོད། །ཅེས་དང། དབུ་མ་སྣང་བ་ལས། འྡིའམ་འདིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འགེབས་པ་ལྟ་བུ་ཀུན་ནས་སྒྲིབ་བར་བྱེད་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་
སྐང་དོད་སཾ་བྲི་ཧའི་སཾ་ཡང་དག་དང་བྲི་ཊ་སྒྲིབ་བར་བྱས་ཏེ། མདོ་ལས། ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་འདོད། ཅེས་པ་ཡང་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ། ཐ་སྙད་བདེན་པ། རྫུན་པའི་ཆོས་བསླུ་བའི་ཆོས་རྣམས་རྣམ་གྲངས་ཡིན། གཉིས་པ་
དོན་དམ་ལ། མཚན་ཉིད། སྒྲ་དོན། དབྱེ་བ། རྣམ་གྲངས་བཞི། གོ་ཐོབ་བྱས་ན་མཐར་ཐུག་དཔྱོད་པའི་རིགས་ཤེས་ཀྱི་རྙེད་དོན་དེ་དོན་དམ་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། འཇུག་པ་ལས། ཡང་དག་མཐོང་ཡུལ་གང་དེ་དེ་ཉིད་དེ། ཞེས་གསུངས་
བའི་ཕྱིར། ཡང་ན་རང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་བྱའི་ཆོས་དེ་དོན་དམ་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས། དོན་དམ་བློ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན། །ཞེས་སོ། །སྒྲ་དོན་ནི། གཟུགས་
བདེན་མེད་ཆོས་ཅན། དོན་དམ་བདེན་པ་ཞེས་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་དེ། མཉམ་བཞག་ཡེ་ཤེས་དམ་པའི་རྙེད་དོན་ཡིན་བས་ན་དོན་དམ་དང། རང་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་ཚུལ་ལྟར་གནས་བས་ན་བདེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་

[165A]༄༅། །བོ་གྲུབ་སྟེ། རྟོག་གེ་འབར་བ་ལས། དམ་པའི་དོན་ཏེ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དམ་པའི་དོན་ཡིན་པས་དམ་པའི་དོན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དོན་དང་དམ་པ་སོ་སོར་བཤད་ན་དེ་ཡིན་ལ་
གཉིས་གདོན་དུའང་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཉམ་བཞག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྙེད་དོན་དང། དེས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་དོན་དང། མཆོག་ཡིན་པས་དམ་པ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར། རྟོག་གེ་འབར་བ་ལས། དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དོན་དེ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང། གོ་བར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ་དམ་པ་ཞེས་བྱ་ནི་མཆོག་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་སྒྲ་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་པ་ཞེས་བསྡུ་བ་ནི། དོན་ཡང་ཡིན་ལ་
དམ་པ་ཡང་ཡིན་པས་དོན་དམ་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདིས་ནི་བོད་ཁ་ཅིག་དོན་དམ་བདེན་བཤེས་བྱ་མིན་ཟེར་བ་དང། མགོ་བ་ཁ་ཅིག་མཉམ་བཞག་གི་ཡུལ་མེད་པར་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །རྩ་རྟགས་
གཉིས་པ་བདེན་པའི་དོན་གྲུབ་སྟེ། བདེན་གཉིས་རང་འགྲེལ་ལས། དེ་ནི་རིགས་པའི་ལོ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་བདེན་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་རྒྱ་དམར། ཚིག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྒྲས་བརྗོད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཡུལ་ཅན་གྱི་
དེས་དོར་སྤྲོས་པ་ཆོད་ཀྱང་སྣང་དོར་གཉིས་སྣང་གི་སྤྲོས་པ་མཆོད་པའི་དོན་དམ་རྗེས་མཐུན་པ་དང། སྣང་ངོ་ངེས་ཀར་སྤྲོས་འཚོད་པའི་རྣམ་གྲངས་མ་ཡིན་པའི་དོན་དམ་གཉིས་ཡོད་དེ། སྔ་མ་ནི་རིགས་ཤེས་རྗེས་དཔག་ཡུལ་

[165B] འཕགས་པའི་རྗེས་ཐོབ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཡུལ་བཅས་གཉིས་དང། གཉིས་པ་འཕགས་པའི་དོན་དམ་མཉམ་བཞག་ཡེ་ཤེས་དང་ཡུལ་གཉིས་ཀ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དབྱེ་བ་དངོས་ནི་སྟོང་ཉིད་བཞི་དང། བཅུ་དྲུག་དང་
བཅོ་བརྒྱད་དང། ཉི་ཤུ་ཡོད་དེ། དགོས་དབང་གིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཞི་པ་ནི། དོན་དམ་བདེན་པ་དང། སྟོང་ཉིད་དང། དེ་བཞིན་ཉིད་དང། ཡང་དག་མཐའ་དང། མཚན་མ་མེད་པ་དང། ཆོས་དབྱིངས་རྣམས་རྣམ་གྲངས་ཡིན་ཏེ་
དབུས་མཐའ་ལས། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་མདོར་བསྡུས་ན། །དེ་བཞིན་ཉིད་དང་ཡང་དག་མཐའ། །མཚན་མ་མེད་དང་དོན་དམ་དང། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་རྣམ་གྲངས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་བརྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཀུན་
རྫོབ་བདེན་པ་གང་གི་ངོར་བདེན་པའི་སྒྲ་བཤད་པའི་ཀུན་རྫོབ་དང་ཐ་སྙད་བདེན་པ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་གཉིས་དོན་གཅིག་པར་ཟལ། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ད་ཐ་སྙད་བེན་པ་དོན་གཅིག་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་སྒྲ་
བཤད་ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་ལ་མ་རིག་པ་ཞིག་དགོས། ཐ་སྙད་བདེན་པའི་ཐ་སྙད་ལ་ཐ་སྙད་པའི་ཆོས་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་སོགས་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཞེས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ན་གང་གི་ངོར་བདེན་པའི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་
བའི་སྒྲ་བཤད་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པའི་སྒྲ་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཞེས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ལ་ཤེས་བས་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱ་ཐ་༄༅། །སྙེད་པ་དང། ཡི་གེ་དང་སྐད་རིགས་དང་མིང་དོན་གྱི་བརྡ་སོགས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས། དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་གང་ཞེན། ཇི་སྐད་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་གདགས་པ་དང་ཡི་གེ་དང་སྐད་
དང་བརྡ་དང་བསྟན་པ་དག་གོ་ཞེས་དང། དབུ་མ་སྣང་བ་ལས་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་བསྟན་པ་ལས་ཀྱང་འདི་དང་མཐུན་པར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་བདག་ཉིད་དང། ཡི་གེ་དང་སྒྲས་བསྟན་པ་བརྗོད་པའི་བདག་ཉིད་
ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པར་བྱ་ཡི་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་བདེན་གཉིས་རྩ་འགྲེལ་དབུམ་རྒྱན་སོགས་མཐུན་ནོ། །ཡང་ཁོ་ན་རེ། གཟུགས་རྫུན་པར་སོང་བའི་སངས་འཕགས་ཡོད་པར་
ཐལ༑ གཟུགས་རྫུན་པར་སྣང་བའི་སངས་འཕགས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། རྣམ་མཁྱེན་གྱིས་གཟུགས་རྫུན་པ་དང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་གཟིགས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། གཟུགས་སངས་འཕགས་ལ་སྣང་ཚུལ་དང་གནས་ཚུལ་མི་
མཐུན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། རྫུན་པའི་དོན་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བུམ་པ་ཆོས་ཅན། དོན་དམ་བདེན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མཐར་ཐུག་དཔྱོད་པའི་རྣམ་མཁྱེན་གྱིས་
རྙེད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། འོ་ན་སྒྲ་ཆོས་ཅན། མིག་ཤེས་ཀྱི་བཟུང་བྱ་ཡིན་པར་ཐལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མིག་ཤེས་ཀྱི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་འགྲིག་ཡང་ཁོ་ན་དེ། ཟླ་གཅིག་ཟླ་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་དབང་ཤེས་ཆོས་ཅན། ལོག་

[166B] མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འཇིག་རྟེན་ཐ་སྙད་ལ་ལོག་པར་གྲགས་པའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ལ་ལོག་ཤེས་སུ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཡང་དག་ཀུན་
རྫོབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་རང་རིག་མངོན་སུམ་ལ་སྣང་བ་ལྟར་གྲུབ་བའི་དངོས་པོ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཤེས་པ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྗེ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་དགོངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ལམ་རིམ་
ལས༑ ཤེས་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་སྣང་བ་ནི་སྣང་བ་ལྟར་དུ་ཡོད་པར་ངེས་པས་ཡུལ་ཅན་ལ་ཡང་ལོག་གཉིས་མི་འབྱེད་པར། ཞེས་དང། སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་ལས། ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་མི་སྲིད་པའི་
ཕྱིར༑ ཡུལ་ཅན་ལ་ཡང་ལོག་གཉིས་མི་འབྱེད་ཀྱི་ལུ་ལ་ཁོ་ན་ལ་ཡང་ལོག་གཉིས་འབྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོན་རེ་རི་བོང་རུ་ཆོས་ཅན། ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འཇིག་
རྟེན་ན་མེད་པར་གྲགས་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་གསལ་བར་སྣང་བ་དང་རྫུན་པར་འཇིག་རྟེན་ན་གྲགས་པ་གཉིས་ལྡན་མ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། བྱས་བ་ལ་ཁོ་ན་རེ། ལོག་པ་འི་ཀུན་རྫོབ་ལ་ཡོད་བས་ཁྱབ་པར་ཐལ། རི་བོང་
རྭ་དེ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ལ་ཡང་དག་པར་སྐྱེ་བ་དང། རྣམ་ཤེས་བདེན་གྲུབ་དང། གྲངས་ཅན་གྱི་གཙོ་བོ་དང། རྒྱང་ཕན་གྱི་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་དང། རིག་པ་ཅན་གྱི་བེམ་པོ་སོགས་ཀྱང་ལོག་

[167A]༄༅། །པའི་ཀུན་རྫོབ་སྟེ་ཀུན་རྫོབ་ལོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་བདེན་གཉིས་ལས། ཡང་དག་མིན་ནི་ཀུན་བཏགས་ཡིན། །ཞེས་དང། དེའི་རང་འགྲེལ་ལས། ཡང་དག་པར་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟོག་པའི་
བཟོས་སྦྱར་བ་སྟེ། དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་བའོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། རྩ་བའི་མི་ཞེས་པས་བརྣན་ནས་སམ། གོ་རིམ་བཟློག་དགོས་པར་བཤད་ལ། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་སྒྲ་བཤད་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་
དེའི་རང་འགྲེལ་ལས། ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྣན་པའམ་གོ་རིམ་བཟློག་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དངོས་པོ་ཡིན་ན་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། བདེན་གཉིས་ལས། དངོས་ཙམ་བརྟེན་ནས་གང་སྐྱེས་
དེ༑ །ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དངོས་ཙམ་ཞས་པའི་ཙམ་སྒྲས་སྒྲོ་བཏགས་པ་གཅོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བདེན་གཉིས་ལས། བཏགས་པའི་དོན་གྱིས་དབེན་གྱུར་པ་།དངོས་ཙམ། ཞེས་གསུངས་
བའི་ཕྱིར་དང། རང་འགྲེལ་ལས། བཏགས་བའི་དོན་ནི་ཡང་དག་པར་སྐྱེ་པ་དང། ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་རིགས་པར་ཐལ། སྨིག་རྒྱུ་དང་རྨི་ལམ་སོགས་དངོས་པོ་ཡིན་ཀྱང་གྲགས་པ་དང་འདྲེས་བའམ་སྒྲོ་བཏགས་
པས་བསླད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། དོན་དམ་བདེན་པ་སྠོས་བྲལ་ཡིན་པར་ཐལ། འཕགས་པའི་མཉམ་བཞག་དང་དེའི་ཡུལ་གཉིས་སྤྲོས་བྲལ་རྣམ་གྲངས་མ་ཡིན་པའི་དོན་དམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེའི་ཡུལ་མཉམ་བཞག་རྟོག་

[167B] རྩ་བར་འདོད་ན། དོན་དམ་བདེན་བ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཡུལ་ཅན་ལ་མ་ལྟོས་བའི་སྦྲོས་བྲལ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་བདེན་བར་འཛིན་པའི་བདེན་འཛིན་གྱི་སྤྲོས་པ་བདེན་
བར་སྒྲོ་བཏགས་པའི་སྒྲའི་སྤྱོས་པ་མཐའ་ཡས་པ་མེད་པར་ཐལ་ཁྱོད་སྒྲོས་པ་མཐའ་དག་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྟོང་ཉིད་སྟོང་ཉིད་དང། དོན་དམ་བདེན་པ་སྟོང་ཉིད་དུ་སྟོན་པའི་རྒྱུ་མཚན་རེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་སྐད་དུ། ལམ་རིམ་
ལས༑ དེས་ན་བློ་འགའ་ཞིག་གི་དང། ཞེས་པ་ནས། བདེན་སྟོང་དེ་གཉིས་སྣང་གི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་མི་སྲིད་པས། དོན་དམ་བདེན་པ་ཡིན་ན་གཉིས་སྣང་གི་སྒྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་དགོས་པ་གཞུང་གི་དོན་མིན་ནོ། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདིས་ནི་བླུན་པོའི་སྦྲོས་བྲལ་གྱི་ལོག་རྟོག་འབྱུང་བའི་བུ་ག་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་བསུབས་ཏེ་རྒྱ་བྱས་སོ་།སྨྲས་པ། སྨྲ་བའི་ཟླ་བ་སྟོན་པ་མཆོག་དེ་ཡིས། །ཐེག་གསུམ་དགེ་འདུན་རྒྱུ་སྐར་ཚོགས་མཛོས་ནང། །
ངེས་དོན་བདུད་རྩིའི་སྦྲོས་པ་མང་མཛད་པས། །རྒྱ་བོད་མཁས་མང་བློ་ཡི་རྒྱ་མཚོ་འཕེལ། །སྐལ་ལྡན་གདུང་བའི་ནད་སེལ་དེང་དུས་ཡང། །འཇམ་དབྱངས་བཞད་པའི་ཀུནྡའི་རེ་བ་སྐོང། །ཤེས་སམ་ཤེད་ཕྱིན་བདུད་རྩིའི་སྒོ་བརྒྱ་ཕྱེ། །སྤྱད་
པར་རིགས་སམ་ནད་གདུངས་འགྲོ་རྣམས་ཀྱཻ། །ལ་ལའི་འཁྲུལ་འབྱམས་ཁ་ཅིག་མུ་ཏོའི་ཕྱེ། །ཕལ་ཆེར་ཐེ་ཚོམ་འགའི་ཚིག་དོན་བྲལ་རྫུན། །འགའ་ཞིག་ཤེས་རློམ་ཐུབ་ཆོད་སྨྱོན་པའི་གར། །མང་པོའི་མུན་མདའ་གཏད་བྲལ་ཅི་ཡང་

[168A]༄༅། །བྱས༑ ༑ད་དུང་ལྔ་ཕྲག་དྲུག་སྐད་བདེན་སྙམ་ནས་།ཐུང་དབང་འཁོར་གྱི་རྒྱལ་སྲས་དཔའ་མང་གིས། །ཐུབ་བསྟན་སྤེལ་བའི་ཐུགས་ཁུར་མི་འདོར་བས། །འདི་བྱས་སྐལ་མཉམ་ལ་བསམ་གཡར་ཁྲ་ལའང་ཡིན།།
ཞེས་པའང་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ།།    ༈    །།གཉིས་པ་དམིགས་ཡུལ་བདེན་བཞི་འཆད་པར། རྩ་བར། བདེན་པ་རྣམས་དང་ནི་ཞེས་དང། འགྲེལ་བ་ལས། སྡུག་བསྔལ་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུར་
གྱུར་བའི། ནས། བདེན་པ་ལ་འདོམས་པ་དང། ཞེས་བྱུང། འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དབྱད་པ་གསུམ། དང་པོ་ནི། ཡུམ་བར་པ་ལས། ཤཱ་རིའི་བུ་གཟུགས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་བརྩོན་ན་བརྩོན་ཞེས་བྱའོ། །ནས་བྱང་ཆེན་སྦྱིན་བའི་
ཕར་ཕྱིན་ལ་བརྩོན་ཞེས་བྱ་བའམ། མི་བརྩོན་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང། ཞེས་བས་བདེན་པ་བཞི་འཆད་པར། རྩ་བར། བདེན་པ་རྣམས་དང་ནི། ཞེས་བྱུང། འགྲེལ་བའི་དྲངས་མ་ཐག་པ་འདི་བྱུང། གཉིས་པ་
ནི༑ དེའི་བར་གྱི་མདོ་ཚན་བཞི་ཆོས་ཅན། བདེན་བཞི་ལ་འདོམས་པ་ཡིན་ཏེ། བདེན་བཞི་ལ་ཤེས་པ་དང། སྤང་བ་དང། མངོན་དུ་བྱ་བ་དང། བསྒོམ་པར་བྱ་ལ། དོན་དམ་པར་ཤེས་སྤང་མངོན་བསྒོམ་བཞི་བྱར་མེད་པར་འདོམས་
པའི་གདམས་དག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སོ་སོའི་མདོ་གསེར་འཕྲེང་ལས་སོ་།མཐའ་དབྱང་བ་ལ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རང་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་བདན་པའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུར་གྱུར་བའི་ཟག་བཅས་དེ་སྡུག་བདེན་གྱི་

[168B] མ་དག་པའི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྡུད་བདེན་ལ་སྣོད་བཅུད་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཀུན་བཏུས་ལས། སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན། སེམས་
ཅན་སྐྱེད་དང་སྐྱེ་བའི་གནས་ཀྱིས་ཀྱང་རིག་བར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། རྣམ་སྨིན་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མཛོད་
ལས༑ སེམས་ཅན་བརྗོད། ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་ཆོས་ཅན། ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་ཡིན་པར་ཐལ། སྡུག་བདེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། སྡུག་བསྔལ་འཁོར་བ་ཅན་ཕུང་བོ་
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་ཤིན་ཏུ་མ་ཁྱབ་སྟེ། སྡུག་བདེན་ལ་སྣོད་བཅུད་གཉིས་ཡོད་ཀྱང་ཡིད་འབྱུང་བའི་ཆོད་དུ་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོར་བཤད་པའི་ཕྱིར། སྡེ་བདུན་རྒྱན་ལས་སྡུག་བསྔལ་བདེན་པ་ལ་མ་དག་པའི་སྣོད་བཅུད་ཀྱི་
འཇིག་རྟེན་མཐའ་དག་གིས་བསྡུས་པའི་སྒོ་ནས་མཚན་གཞི་རྒྱ་ཆེར་བཤད་དུ་ཡོད་མོད་ཀྱང་འདིར་ཟག་བཅས་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་ཁོ་ན་སྡུག་བསྔལ་བདེན་པའི་མཚན་གཞིར་སྨོས་པ་ནི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། འཕེན་
བྱེད་དགེ་བའི་ལས་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། སྡུག་བདེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་ལ་སྡུག་བདེན་གྱིས་ཁྱབ་ཀྱང་སྡུག་བདེན་ལ་ཀུན་འབྱུང་བ་དེན་བསམ་

[169A]༄༅། །ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། ཀུན་འབྱུང་ལ་དེས་ཁྱབ་ཀྱང་སྡུག་འདོན་ལ་དེས་མ་ཁྱབ་པ་ནི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། རྣམ་སྨིན་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་བའི་ཕྱིར་
འདོད་ན། ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་མཛོད་ལས། རྣམ་སྨིན་ལུང་དུ་མ་བསྟན་ཆོས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་དེ། རང་འབྲས་སྡུག་བདེན་གྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྒྱུར་གྱུར་བའི་ཟག་བཅས་
དེ༑ ཀུན་འབྱུང་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ཁམས་གོང་མའི་སྐྱེ་བ་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་ཆོས་ཅན། རང་འབྲས་སྡུག་བདེན་གྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པར་ཐལ། ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་འབྲས་
འཁོར་བསྐྱེད་བའི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། དེ་གཉིས་གང་རུང་ལ་ཀུན་འབྱུང་གིས་ཁྱབ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་བཏུས་ལས། ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉོན་མོང་བ་བའི་དབང་
གིས་འབྱུང་བའི་ལས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། མི་དགེ་བ་དང་དགེ་བཟག་བཅས་གང་རུང་ཡིན་བར་ཐལ། རྣམ་སྨིན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མཛོད་ལས་རྣམ་སྨིན་རྒྱུ་ནི་མི་དགེ་དང་
དགེ་བ་ །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་ཐུན་མོང་གི་ལུགས་ཙམ་ཡིན་ནོ། །འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གོང་མའི་སས་བསྡུས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མཛོད་

[169B] གོང་མ་ཐམས་ཅད་ལུང་མ་བསྟན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སྡུག་བསྔལ་ལ་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ། འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ། ཁྱབ་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་དབྱེར་ཡོད་ཟེར་ན། དེ་
གསུམ་གང་རུང་ཡིན་ན་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཟག་བཅས་ཀྱི་ཚོར་བ་བདེ་བ་ཆོས་ཅན། གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། བདེ་
བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། གཟུགས་མེད་ཁམས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་ཆོས་ཅན། སྡུག་བསྔལ་ཡིན་ དེ་གསུམ་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདུ་བྱེད་ཀྱི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཁམས་གོང་མའི་སས་
བསྡུས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་མི་རྟག་སྡུག་བསྔལ་སྟོང་བདག་མེད་བཞིའི་ཚོགས་དོན་སྡུག་འདོན་གྱི་མཚན་ཉིད་སོགས་ཟེར་ན་དང་ཟག་ཀྱང་འཕེན་མོད། འོ་ན་མི་རྟག་སོགས་བཅུ་དྲུག་པོ་བདེན་བཞིའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འཇོག་བྱེད་
དུ་གསུངས་པར་ཐལ། བཞི་བཞིའི་སྒོ་ནས་མཚན་ཉིད་བྱེད་རིགས་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་བཅུ་དྲུག་ལྟ་ལོག་བཅུ་དྲུག་སྤྱད་པ། །ཆེད་དུ་གྲུབ་མཐའ་བཞིག་ལ་གྲུབ་བའི་ཕྱིར། གསེར་འཕྲེང་ལས། དེས་ན་ལྟ་བ་སྤྱད་པ་བཅུ་དྲུག་
 །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། སྡུག་བདེན་ཚད་མས་དེས་ན་མི་རྟག་སྡུག་བསྔལ་སྟོང་བདག་མེད་བཞི་རྟོགས་ཟིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། དེ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་

[170A]༄༅། །ཕྱིར༑ ཁྱབ་སྟེ། མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མཚོན་པ་ལ་མཚན་ཉིད་ཐོག་མར་རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་བས་མཚན་ཉིད་རྫས་ཡོད་དང་མཚོན་བྱ་དེ་ལ་ལྟོས་བས་བཏགས་ཡོད་དུ་བཤད་པའི་ཕྱིར། འདི་ལྟར་མ་ཤེས་བར་ཡོད་ཁྱབ་
མཉམ་དང། ཡིན་ཁྱབ་མཉམ་གང་རུང་རེས་མཚན་ཉིད་དུ་བཞག་བ་རིགས་སྨྲ་མཁས་བའི་མདུན་སར་རང་རྒྱལ་མཚན་ཉིད་དུ་འཛུག་མཁན་མང་ངོ། །རྩ་བར་འདོད་ན། སྡུག་བདེན་མི་རྟག་སོགས་སུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་བའི་རྟགས་ཡང་དག་མེད་
པར་ཐལ། དེ་ཚད་མས་ངེས་ན་དེ་མི་རྟག་སྡུག་བསྔལ་སྟོང་བདག་མེད་བཞི་ངེས་བས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་མི་རྟག་བར་བསྒྲུབ་མི་ནུས་བར་ཐལ། དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟགས་ཡང་དག་ཅིག་མེད་པའི་ཕྱ། དེ་བཞིན་དུ་ཁྱད་གཞིམ་རྟོགས་བར་
ཁྱད་ཆོས་རྟོགས་པར་ཐལ་བ་དང། ཁྱད་བར་བཞི་རེ་རེ་རྟོགས་ནའང་བཞི་ཀ་རྟོགས་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ་བ་སོགས་གནོད་བྱེད་མང་དུ་འཇུག་གོ་ཡང་ཁ་ཅིག་སྡུག་ཀུན་སྤང་བྱ་མིན་ཟེར་ན། འགོག་ལམ་བླང་བྱར་བྱེད་ཚུལ་མེད་བར་ཐལ། སྡུག་
བདེན་གྱི་ཉེས་དམིགས་མཐོང་ནས་དེའི་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་གི་བྱེད་ལས་གཉིས་ཀ་སྤོང་བའི་ཆེད་དུ་འགོག་ལམ་ལ་འཇུག་ཅིང་བླང་བྱར་མི་བྱེད་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྡུག་ཀུན་སྤང་བྱར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་གཉིས་སྤང་བྱ་མ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། འོ་ན་
དེ་གཉིས་གང་རུང་ཡིན་ན་སྤང་བྱ་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། དེ་གཉིས་སྤང་བྱ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། འཕེན་བྱེད་དགེ་བའི་ལས་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། ལས་ཀྱི་ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་

[170B] བླང་བྱ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གནས་སྐབས་ཀྱི་བླང་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་གནས་སྐབས་ཀྱི་བླང་བྱ་ཡིན་ཀྱང་སྤྱིར་འཁོར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་སྤོང་དགོས་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བཞི་བརྒྱ་བ་ལས། ཡུལ་ནི་དགེ་བས་ཡིད་
འོང་ན། །ཡུལ་དེའང་ངན་པར་བརྩིབ་ཡིན། །ཞེས་དང། དེའི་འགྲེལ་བ་ལས། ཡུལ་ཡིད་དུ་འོང་བ་གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔའི་བདག་ཉིད་གང་ཡིན་བ་དེ་ནི། དགེ་བའི་ལས་ཀྱིས་ཐོབ་ན་དེ་
ཉིད་ཐར་པ་འདོད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་མི་གཙང་བས་བསྡུས་པས་ཁྱི་ལྟར་སྨད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྨད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་འཁོར་བའི་འཆིང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བརྒྱ་བའི་འགྲེལ་བ་ལས་
དེ་རྣམས་ལ་ཆོས་ལ་ཆགས་བ་འཁོར་བའི་བཙོན་རའི་ཁང་བར་འཆིང་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་དེ་འདྲའི་ཚོས་སྤང་དགོས་བར་རྡོ་རྗེ་གཅོད་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བརྒྱ་བའི་འགྲེལ་པར་མདོ་
དྲངས་པ་ལས། གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་གཟིངས་དང་འདྲ་བ་ཀུན་ནས་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཆོས་རྣམས་ཉིད་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ན་ཆོས་མ་ཡིན་པ་དག་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཞེས་སོ། །ལང་གཤེགས་ན་མང། དེ་
ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་ཆོས་ཅན། སྤང་བྱམ་ཡིན་པར་ཐལ། དགེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། དགེ་བ་ཡིན་ཀྱང་ཟས་དུག་ཅན་ལྟར་འཁོར་བར་འཆིང་བྱེད་ཡིན་པས་སྤང་དགོས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། དེ་གང་རུང་ལ་སྤང་བྱ་མི་དགོས་པར་ཐལ་་༄༅། །སྡུག་བདེན་དུ་གྱུར་བའི་འཕགས་པ་ཡོད། ཀུན་འབྱུང་བདེན་བར་གྱུར་པའི་ཚོགས་སྦྱོར་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ལས་ཉོན་གྱིས་འཁོར་བར་སྐྱེ་བ་ལེན་བའི་འབྲས་གནས་དང་པོ་གསུམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་
མ་ཁྱབ། ཁྱབ་སྟེ། དེ་དག་བསྡུག་བདེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་བཏུས་ལས། སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་སྐྱེ་བ་དང་སྐྱེ་བའི་གནས་ཀྱིས་ཀྱང་རིག་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། མདག་པའི་
སྣོད་ཕྱི་དང། ཉེ་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་ནང་གི་སྡུག་བདེན་དུ་བཤད་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་གཉིས་པ་དེར་ཐལ། ཚོགས་ལམ་དུ་གྱུར་བའི་སེམས་པ་དང་སྦྱོར་ལམ་དུ་གྱུར་པའི་སེམས་པ་ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བསྡུ་
བ་ལས། དེ་དག་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡང་འབྱུང་བའི་སྲིད་པ་ལ་མི་ཕྱོག་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང། ཡང་འབྱུང་བའི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ཉེས་པར་སྤྱད་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་བསྟན་པས་དེའི་ཕྱིར། དེ་དག་ཀྱང་ཀུན་འབྱུང་བའི་
བདེན་པས་བསྡུས་པ་ཡིན་པར་རིག་བར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་ཡང་དགེ་བ་ཟག་བཅས་ཡིན་པས་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྒྱུ་བྱེད་པ་ལས་ཀྱི་ཀུན་འབྱུང་དང་འདྲ་བས་ཀུན་འབྱུང་མིན་ཀྱང་རྗེས་མཐུན་པར་བསྟན་པ་
ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྗེས་མཐུན་ཞེས་པས་དངོས་གནས་གཙོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། ཡང་སྲིད་འཕེན་པའི་ལས་ཀྱི་ཀུན་འབྱུང་དགེ་བ་དང་ཟག་བཅས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཙམ་དུ་མཐུན་བས་དེས་བསྡུས་བར་

[171B] །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་ལམ་རིམ་གཉིས་ཀྱི་ཞལ་བསྡུར་བའི་ལེགས་བཤད་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང། དེ་ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་ཡིན་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་སྲིད་པ་འཇོམས་བྱེད་ཀྱི་ལམ་བདེན་གྱི་འཁོར་ཡིན་
པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དུས་མཉམ་དུ་འཁོར་མིན་ཀྱང་དེ་འདྲེན་བྱེད་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་འཁོར་དུ་བྱས་ན་ལམ་ལྔ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཀུན་བཏུས་ལས། ལམ་གྱི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན། ནས། ལམ་ཡང་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། ཚོགས་ཀྱི་ལམ་དང་
སྦྱོར་བའི་ལམ་དང། མཐོང་བའི་ལམ་དང། སྒོམ་པའི་ལམ་དང་མཐར་ཕྱིན་པའི་ལམ་མོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ས་བོན་སྲངས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་འཕགས་ལམ་དགོས་ཀྱན་མངོན་གྱུར་པ་ཡང་སྤང་བྱ་ཡིན་པས་དེ་
སྦྱང་བ་ལ་ཚོག་སྦྱོར་ཡང་ལམ་བདེན་གྱི་འཁོར་དུ་བྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་བཏུས་འགྲེལ་པ་རྒྱལ་སྲས་མ་ལས། རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་འདི་ཡང་ལམ་གྱི་བདེན་པ་འཁོར་དང་བཅས་པའི་སྐབས་ཀྱིས་རིག་པ་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་
ཕྱིར་དང། གསེར་འཕྲེང་ལས། དེ་ལྟ་ན་མངོན་གྱུར་ཡིན་ན་སྤང་བྱ་མླ་ཡིན་དགོས་ཏེ། གཉེན་པོ་ཡིན་ན་ས་བོན་འབའ་ཞིག་འཇོམས་དགོས་པས་སོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། འོ་ན། དེ་གཉིས་ལམ་བདེན་ཡིན་པར་ཐལ། གཙོ་
འཁོར་གྱི་སྐབས་སུ་དེ་གཉིས་ལམ་བདེན་དུ་བསྡུས་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་དང་རྒྱུད་བླ་དང་ཀུན་བཏུས་ཀྱི་དར་ཊིཀ་ལྟར་བྱའོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་རང་འབྲས་སྡུག་བདེན་སྐྱེད་པའི་ཟག་བཅས་ཀྱི་སྤང་་ཡ་དེ་ཀུན་འབྱུང་བདེན་པའི་

[172A]༄༅། །མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ཕུང་པོ་བདེན་འཛིན་ཆོས་ཅན། ཀུན་འབྱུང་བདེན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རིན་ཆེན་འཕྲེང་བ་ལས། ཇི་སྲིད་ཕུང་པོ་འཛིན་ཡོད་པ། །དེ་སྲིད་དེ་ལ་ངར་འཛིན་ཡོད། །དར་
འཛིན་ཡོད་ན་ཡང་ལས་ཏེ། །དེ་ལས་ཡང་ནི་སྐྱེ་བ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སྡུག་བདེན་ཡིན་པར་ཐལ། ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། འཁོར་བ་སྤངས་པའི་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་ལྷག་མེད་
པའི་རྒྱུད་ལ་ཁྱོད་མེད་པར་ཐལ། ཁྱོད་ནང་གི་སྡུག་བདེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ནང་གི་སྡུག་བདེན་དང་འཁོར་བ་དོན་གཅིག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། སྡུག་བསྔལ་འཁོར་བ་ཅན་ཕུང་པོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་
ཁ་ཅིག་སྡུག་བདེན་ཕྲ་མོ་མེད་པར་ཐལ། སྡུག་བདེན་ཡིན་ན་སྡུག་བདེན་རགས་པ་ཡིན་དོས་པའི་ཕྱིར་ན་ཐུན་མོང་གི་དབང་དུ་བྱས་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་ན། བདེན་བཞི་ཕྲ་རགས་དང་བདུད་བཞི་ཕྲ་རགས་མེད་པར་ཐལ། སྡུག་བདེན་ཕྲ་
མོ་མེད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། འཁོར་བ་རགས་སྤངས་པས་འཁོར་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐལ། འཁོར་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་འཁྲོ་བ་ལ་འཁོར་བ་རངས་པ་དང། ཕྲ་བ་དང། ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་གསུམ་སྤང་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་
གསུམ་གྱི་མཚན་གཞི་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་དང། མདག་ས་བདུན་གྱི་ཡིད་ལུས་དང། ངག་ས་གསུམ་དང་དགྲ་བཅོམ་ལྷག་མེད་པའི་ཡིད་ལུས་ཕྲ་མོ་གསུམ་སྤང་དགོས་པ་གང་ཞིག། །དེ་གསུམ་ལ་འཁོར་བའི་མིང་གིས་མདོ་དང་ཤིང་རྟ་ཆེན་

[172B] དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། གཙང་བདག་བདེ་དང་རྟག་ཉིད་ཀྱི། །ཡོན་ཏན་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་འབྲས། །ཞེས་དང། དེའི་འགྲོལ་པའི་གྲུབ་དོན་ལས། གང་གི་ཕྱིར་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཁོ་ན་རྟག་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ། བདེ་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ། བདག་གི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ། སྡུག་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཉེར་ལེན་གྱི་འཁོར་བ་ནི། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། མེ་
གསུམ་འཆི་དང་ན་བ་དང། །རྒ་བའི་མེ་གསུམ། ཞེས་དང། ཐོགས་འགྲེལ་ལས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་བ་རྣམས་ཀྱིས་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཉེ་བར་ཞི་བ་ཙམ། ཞེས་བྱུང། མདག་ས་བདུན་དུ་སྙིང་རྗེ་དང། སྨོན་ལམ་གྱིས་ཡིད་ལུས་ལེན་
ཚུལ་རྒྱུད་བླ་མ་ལས། འཕགས་པས་འཆིད་ངན་བ་དང། །ནས། སྐྱེ་སོགས་རྣམས་ལས་འདས་གྱུར་ཀྱང། །སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་སྐྱེ་བ་དང། །འཆི་དང་རྒྱུད་ངན་བར་སྙོན། །ཞེས་དང། དེའི་ཐིགས་འགྲེལ་ལས། མདག་པ་དང་དག་པའི་
གནས་སྐབས་ན་ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ལུས་ཐོབ་པའི། ནས། སྙིང་རྗེས་ཁམས་གསུམ་དུ་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་རོ། །ཞེས་གསུངས། དགས་གསུམ་གྱི་ཡིད་ལུས་འབད་རྩོལ་རགས་བཞི་པའི་མཛད་པ་ལྷུན་གྲུབ་རྗེས་མཐུན་པ་སངས་རྒྱས་
དང་འདྲ་ཚུལ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། བྱ་བ་སྒྲུབ་ལ་རྟག་ཏུ་བློ་།མེ་བཞིན་དུ་ནི་འབར་བ་དང། །ནས། ཐོགས་མེད་བློ་ལྡན་དེ་ཡི་ནི་།སེམས་ཅན་དོན་ནི་ཡང་དག་འཇུག་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རིན་ཆེན་

[173A]༄༅། །འཕྲེང་བ་ལས། འོན་ཀྱང་དེ་ཡི་སྙིང་རྗེ་ཡིས། །བྱང་ཆུབ་བར་དུ་སྲིད་མཚམས་སྦྱོར། །ཞེས་དང། ཐོགས་འགྲེལ་ལས། འདི་ལྟར་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ན་ཁམས་གསུམ་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཡིད་ཀྱི་རང་
བཞིན་གྱི་ལུས་གསུམ་ཡིན་བར་འདོད་། །དེ་ནི་ཟག་པ་མེད་བའི་དགེ་བའི་རྩབས་མངོན་པར་འདུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་ཡིན་ལ། ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་སླད་དུ་འདུ་བྱས་པ་དང་མ་བྱས་པའི་འཁོར་བ་ཡང་མཚེས་ལ། འདུ་
བྱས་པ་དང་མ་བྱས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་མཆིས་སོ་།ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྒྱུད་བླ་དང་ཊིཀ་ལས། ལས་ཉོན་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ལ། ཤེས་སྒྲིབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱིས་བསྡུས་
པའི་དབང་གིས་འཁོར་བར་འཁོར་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། འགོག་པ་ཡིན་ན་འགོག་བདེན་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། སོ་སོར་བརྟགས་མིན་གྱི་འགོག་པ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འགོག་
པ་ལ་སོ་སོར་བརྟགས་འགོ་དང། བརྟགས་མིན་གྱི་དེ་གཉིས་ཡོད་པ་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་ལས། སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་གང། །ནས། འགོག་གཞན་སོ་སོར་བརྟགས་མིན་པས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་
བྲལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ལས་ཡིན་ན། ལས་ཀྱི་ཀུན་འབྱུང་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། སངས་འཕགས་ཀྱི་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་སེམས་པ་ཆོས་ཅན། ཀུན་འབྱུང་བ་དེན་པ་ཡིན་པར་ཐལ། ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་

[173B] ཡང་སྲིད་སྐྱེད་བྱེད་ཡིན་པར་ཏལ། ཀུན་འབྱུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ལམ་རིག་པ་སྒྲུབ་པ་དེས་འབྱིན་བཞིའི་ཆོགས་དོན་ལམ་བདེན་གྱི་མཚན་ཉིད། འགོག་པ་ཞི་བ་གྱ་ནོམ་དེས་འབྱུང་བཞིའི་ཚོགས་དོན་འགོག་འདོན་
ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། དང་པོ་ལ་བྱང་འཕགས་ཆོས་ཅན། ལམ་བདེན་ཡིན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ལམ་བདེན་གྱི་སྒོ་ནས་འཕགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། མཛོད་ལས། ལམ་མཐོབ་པ་སོ་སོ་ཡི། །སྐྱེ་བོར་འདོད་
དོ༑ ༑ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ལ་སངས་འཕགས་ཆོས་ཅན། འགོག་བདེན་ཡིན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བཞི་ཚོགས་སོགས་གདགས་གཞིར་བྱས་པའི་བཏགས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སངས་རྒྱས་པ་སྤངས་
རྟོགས་ཀྱི་ཆ་ནས་འཇོག་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་ལས། ཇི་ལྟར་ཡན་ལག་ཚོགས་རྣམ་ལ། །ཞེས་སོགས་ཀི་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རང་འབྲས་སྡུག་བསྔལ་དངོས་སུ་བསྐྱེད་པའི་ཟག་བཅས་དེ། ཀུན་འབྱུང་བདེན་
པའི་མཚན་ཉིལ་ཟེར་ན། གནས་གཙང་གི་སྐྱེ་བ་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་དགེ་བའི་ལས་ཚེས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་།འཕེན་ཕྱེད་ཀྱི་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རྣམ་སྨིན་ཡིད་འོད་འབྱིན་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་
དགེ་བའི་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། བྱང་འཕགས་རྒྱུད་ཀྱི་འདོད་སྲེད་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། ཀུན་འབྱུང་དོན་ཕྱིར་ཏེ། ཉོན་མོངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེས་ཉོན་མོངས་ཀྱི་ཉེས་པ་མི་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་

[174A]༄༅། །ཡང་ཁ་ཅིག་རང་རྒྱུ་ལམ་བདོན་སྒོམ་སྟོབས་ལས་བྱུང་བའི་བྲལ་བདེ། འགོག་བདེན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ཐར་པ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། འགོག་བདེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན་རང་གི་
རྒྱུ་ཡོད་པར་ཐལ་ལོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ལས་ཉོན་གཉིས་མི་འགལ་བར་ཐལ། ལས་འབྲས་མེད་པར་ལྟ་བའི་ལོག་ལྟ་དེ་དེ་གཉིས་ཀ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ལས་མ་ཡིན་པར་ཐལ་ཉོན་མོངས་ཡིན་པའི་
ཕྱིར༑ འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ལས་ཡིན་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ལས་ལམ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། མི་དགེ་བཅུའི་ལུས་ངག་གི་བདུན་ནི་ཡིད་ལས་སེམས་པའི་འཇུག་གཞི་ཡིན་པས་ལས་ལམ་དང། སེམས་པ་ཡིན་པས་ལས་
གཉིས་ཀ་ཡིན། ཡིད་ཀྱི་གསུམ་སེམས་པ་མ་ཡིན་པས་ལས་མིན། སེམས་པའི་འཇུག་གཞི་ཡིན་པས་ལས་ལམ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་ལས་གསུམ་ལམ་བདུན་ནི་ལས་ཀྱང་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཐེག་
ཆེན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་བའི་དབང་དུ་བྱས་ན་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྒྱུ་ལ་མི་དགེ་བ་དང། དགེ་བ་ཟག་བཅས་ཀྱིས་མ་ཁྱབ་པར་ཐལ། མཉམ་བཞག་རྣམ་པ་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བྱང་སེམས་མཐོང་
ལམ་བའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་ལ་ལོངས་སྤྲུལ་གྱི་འཁོར་དུ་སྐྱེ་བ་དང། རྒྱུ་མཐུན་ཕྱི་མ་ཕྱི་མར་ཇེ་བཟང་དུ་འགྲོ་བ་དང། དེའི་ངེས་འབྱུངས་བཅུ་ཅི་རིགས་རིམ་གྱིས་བགོད་པ་དང། དེའི་མཐར་ཐུག་སྐུ་གསུམ་དང་དབང་

[174B] དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཐེག་བསྡུས་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས། །རྣམ་རྟོག་མེད་བའི་རྣམ་སྨིན་ནི། །སངས་རྒྱས་དཀྱིལ་འཁོར་གཉིས་སུ་སྟེ། །སྦྱོར་བ་དང་ནི་ཐོབ་པས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཕྱིར་
སྟེ༑ རྣམ་པར་མི་རྟོགས་ཡེ་ཤེས་མཐོབ་པར་དེ་སྦྱོར་བས་སྒོམ་བའི་རྣམ་སྨིན་སྒྲུལ་སྐུའི་འཁོར་དང། མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་དངོས་ཐོབ་བའི་རྣམ་སྨིན་ལོངས་སྐུའི་འཁོར་དུ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། ཚིག་ཕྱི་མའི་སྦྱོར་བ་དང་ནི་ཐོབ་པས་སོ། །ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་
ནོ༑ ༑གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཐེག་བསྡུས་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས། །རྣམ་རྟོག་མེད་པའི་རྒྱུ་མཐུན་ནི། །ཕྱི་མ་ཕྱི་མའི་ཚེ་རྣམ་སུ། །ཁྱད་པར་དུ་ནི་འགྲོ་བར་འདོད་ །ཅེས་སོ་།གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། ཐེག་བསྡུས་ལས། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས། །རྣམ་རྟོག་མེད་པའི་དེས་འབྱུང་ནི། །ས་བཅུ་དག་ཏུ་ཤེས་བྱ་སྟེ། །ཐོབ་པ་དང་ནི་འགྲུབ་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་པ་གྲུབ་སྟེ། ཐེག་བསྡུས་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས།།
རྣམ་རྟོག་མེད་པའི་མཐར་ཐུག་ནི། དག་པའི་སྐུ་གསུམ་ཐོབ་ཕྱིར་དང། །དབང་གི་མཆོག་ནི་ཐོབ་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་འདི་འདྲ་མང་ཡང་ཐུན་མོང་བ་གྲགས་ཕྱིར་ཙམ་མོ། །ཡང་ཁ་ཅིག། བདེན་པ་དབྱེ་གཞི་ཟེར་བ་དང། ལ་
ལ་ལྡན། ཤེས་བྱ་དྦྱེགྮི་ཟེར། སྣོན། གཞན་དག་འཕགས་པའི་བདེན་པ་དབྱེ་གཞི་ཟེར་ན། དེ་དག་མི་འཐད་བར་ཐལ། མདོ་དང་ཚད་ལྡན་སུས་ཀྱང་བདེན་བཞི་བཤད་དུས་དབྱེ་གཞི་མ་བཞག་ཆེན་པོ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་བཞི་དབྱེ་གཞི་

[175A]༄༅། །གཅིག་ལ་ཕུང་པོ་གཞན་སེལ་བའི་གྲངས་ངེས་མ་ཡིན་གྱི་འཁོར་བའི་ལྡོག་འཇུག་གི་རྒྱུ་འབྲས་ཚར་གཉིས་དཔྱད་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་ལ། ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་དང་རྩ་ཉོན་དྲུག་ཆོས་ཅན། བདེན་པ་ཡིན་
བར་ཏལ། བདེན་བཞི་གང་རུང་ཡིན་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་རྫུན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདུས་བྱས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྩ་ཤེས་ཁེགས་སོ། །སྔོན་གྱི་ཁ་ཅིག་ཚོགས་ལམ་ཡང་ལམ་བདེན་ཟེར་ན། འོ་ན་ལམ་ཞུགས་ཡིན་ན་
སོ་སྐྱེ་མ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་མཛོད་ལས། ལམ་མཐོབ་པ་སོ་སོ་ཡི། །སྐྱེ་བོར་འདོད། ཅེས་དང། ཀུན་བཏུས་ལས། སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་ཉིད་གང་ཞེན། འཕགས་པའི་ཆོས་མ་ཐོབ་བ་རྣམས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཞེས་
གདགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རྣམ་མཁྱེན་ལམ་བདེན་མིན་ཟེར་ན། རྩ་བར། སུམ་ཅུ་རྩ་དགུ་དག་ཏུ་བཞེད། །གསུངས་བ་མི་འཐད་པར་ཐལ། རྣམ་མཁྱེན་ལམ་བདེན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་
ཏེ༑ གསེར་འཕྲེང་ལས། འདིར་ཡང་རྣམ་བསོ་སྔོན། དགུ་ལམ་བདེན་དུ་གསུངས། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ། བདེན་བཞིའི་གྲངས་ངེས་དང། གོ་རིམ་དང། སྒྲ་བཤད་དང། སོ་སོའི་ངོ་བོ་བཞི་རང་པོ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་
འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིར་དེས་ཤེན། ཀུན་ཉོན་དང་རྣམ་བྱང་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བཞིར་ངེས་ཏེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ཕྱོགས་ལ་སྤང་བྱ་རྒྱུ་འབྲས་སྡུག་ཀུན་གཉིས་སུ་ངེས་བླང་བྱ་རྣམ་བྱང་གི་རྒྱུ་འབྲས་ཡང་གཉིས་སུ་

[175B] བླང་དོར་བྱ་བའི་གཞི་ཐམས་ཅད་ཀུན་བྱང་གཉིས་སུ་ངེས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་བཤད་ལས། ཐར་བ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ཀྱི་གཏན་ལ་ད་བྱའི་གཙོ་བོ་ནི་འཁོར་བ་དང། མྱང་ན་ལས་འདས་བས་བསྡུས་བའི་ཕྱོགས་
གཉིས་སུ་དེས་ལ། ཞེས་དང། སྡེ་བདུན་རྒྱན་ལས། བླང་དོར་བྱ་བའི་གཞི་ཐམས་ཅད་ཀུན་བྱང་གཉིས་སུ་ངེས་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་གོ་རིམ་ཡོད་དེ། སྤྱིར་གོ་རིམ་ལ་བཤད་བའི་རིམ་པ་སེམས་བསྐྱེད་དང་རིགས་ལྟ་བུ། དེས་
དཀའ་གླའི་རིམ་པ་དང་དམན་མཆོག་གི་རིམ་པ་ཕྱིན་དྲུག་ལྟ་བུ་སོགས་དུ་མ་ཡོད་བས་རྒྱུ་འབྲས་དོན་རིམ་བྱས་ན་བཞི་བ་ལྟར་བཤད་ཀྱང། འདིར་ནི་ཡུལ་ཅན་མངོན་རྟགས་སྐྱེ་རིམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་ཞི་ནད་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་
བར་ཤེས་དགོས་པས་དང་པོར་བསྟན། ཀུན་འབྱུང་ནི་ནད་ཀྱི་རྒྱུ་ལྟར་དེའི་རྒྱུ་སྤང་བྱར་དེ་རྗེས་སུ་རྟོགས་པས་གཉིས་པར་བསྟན་དེ་རྗེས་སུ་འགོག་པ་ནི་ནད་དང་བྲལ་འདོད་ལྟར་མངོན་དུ་བྱ་འདོད་སྐྱེ་བས་གསུམ་བར་བསྟན། སྨན་ལྟར་
སྡུག་ཀུན་སྤོང་པ་ལ་ལམ་བདེན་བསྟེན་དགོས་པས་དུས་བཞི་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ནད་ནི་ཤེས་བྱ་ནད་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་སྤང་བྱ་ལ། །འདེར་གནས་ཐོབ་བྱ་སྨན་ནི་བསྟེན་པར་བྱ་བ་ལྟར་།སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་དང་དེ་འགོག་པ་དང་དེ་
བཞིན་ལམ། །ཤེས་བྱ་སྤང་བྱ་རེག་པར་བྱ་ཞིང་བསྟེན་བར་བྱ་།ཞེས་དང། མཛོད་ལས། དེ་དག་ཇི་ལྟར་མངོན་རྟོགས་རིམ། །ཞེས་དང། གསེར་འཕྲེང་ལས། དང་པོར་ལམ་སྒོམ་པ་བོས་ཇི་ལྟར་གཏན་ལ་འབེབས་བའི་རིམ་པ་གང་༄༅། །བསྙུན་པ་སྟེ། ཞེས་དང། རྣམ་བཤད་ལས། འཁོར་བ་ལ་མེའི་དོང་ལྟ་བུར་མཐོང་ནས་དེ་དང། ནས། ལམ་ཐམ་པ་སྔར་ལྟར་རོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། བདེན་བཞི་ཆོས་ཅན། འཕགས་
པའི་བདེན་བཞེས་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་དེ། འཕགས་པས་གཟིགས་བ་ལྟར་གནས་ལ་བྱིས་འཕལ་བས་མཐོང་བ་ལྟར་མི་བདེན་བས་དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉན་ས་ལས། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བདེན་པ་དེ་དག་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་
ཡིན་པར། ཞེས་སོ། །བཞི་པ་ནི། རང་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཆ་ནས་བཞག་བའི་ཟག་བཅས་ཀྱི་དངོས་པོ་དེ། སྡུག་བསྔལ་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད། དབྱེན་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་ནང་སེམས་ཅན་གྱི་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་དང་
བདག་འབྲས་ཕྱི་མ་དག་པའི་སྣོད་གཉིས་ཡོད། ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ། འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ། ཁྱབ་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་ཡོད། རང་འབྲས་སྡུག་བདེན་བསྐྱེད་པའི་ལས་ཉོན་གྱི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་
ཟག་བཅས་ཀྱི་དངོས་པོ་དེ། ཀུན་འབྱུང་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད། དབྱེན་ལས་ཀྱི་ཀུན་འབྱུང་དང། དེའི་ཀུན་སློང་ཉོན་མོངས་པའི་ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། ཀུན་བཏུས་ལས། ཀུན་འབྱུང་བའི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉོན་
མོངས་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་ལས་སོ། །ཞེས་སོ། །རང་ཐོབ་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་སུ་གྱུར་པའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་ངོས་སྐལ་གྱི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་སོ་སོར་བརྟགས་འགོག་དེ། འགོག་བདེན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། སྡེ་བདུན་རྒྱན་ལས་

[176B]སྤངས་བའི་བྲལ་བ་ཡིན་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དབྱེན་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་འགོག་བདེན་གསུམ་ཡོད། འགོག་བདེན་ཐོབ་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་སུ་གྱུར་པའི་ལམ་གྱི་ཆ་ནས་བཞག་
བའི་འཕགས་ལམ་དེ། ལམ་བདེན་གྱི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་ན་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་མཐོང་སྒོམ་མི་སློབ་ལམ་གསུམ་གསུམ་ཡོད། བདེན་བཞི་ཕྲ་རགས་སོགས་སྔོན་དུ་བཤད་ཟིན། རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོན་རེ། ཐེག་ཆེན་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ལམ་བདེན་
ཡིན་ན། ཐེག་ཆེན་ལམ་བདེན་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། ཉན་ཐོས་རྒྱུད་ཀྱི་འཕགས་ལམ་ཡིན་ན། ཉན་ཐོས་ཀྱི་འཕགས་ལམ་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་ན། ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་པའི་རྟོགས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བའི་བྱང་སེམས་
ཚོགས་ལམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ལམ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འཕགས་ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་འཕགས་ལམ་མཐོབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཐེག་ཆེན་ཚོགས་ལམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
འགོག་བདེན་ལ་ཡང་འདྲ། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ལམ་བདེན་ཡིན་ན། མི་སློབ་ལམ་མ་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། དེ་ལ་སྤང་བྱ་དེ་སྤོང་པའི་ཕྱིར་དུ་བརྩོན་པ་གཅིག་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་ལས། ལམ་སྒོམ་པར་བྱ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་
མ་ཁྱབ་སྟེ། ལམ་བདེན་ལ་འདིས་འགྲོ་བའི་ལམ་དང། འདིར་བགྲོད་པའི་ལམ་གཉིས་ཡོད་པས། སྔ་མའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། མདོ་ལས་ལམ་སྒོམ་པར་བྱ། ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་དངོས་བསྟན་གྱི་ལམ་ལ་རྣམ་

[177A]༄༅། །མཁྱེན་མ་ཡིན་པ་ཞིག་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་མཁྱེན་ཡིན་ན་ལམ་སྒོམ་པ་མཐར་ཕྱིན་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར༑ སྨྲས་པ། འཁོར་བའི་རྒྱུ་འབྲས་རྣམ་བྱང་རྒྱུ་འབྲས་ལམ། །སོ་སོར་བསྟན་འདི་ཤེས་ནས་
ཤེས་རབ་ཅན། །གཅིག་ཏུ་བདེ་ལ་དྲངས་ཤིང་དགེ་བའི་ལམ། །དྲང་སྲོང་ཆེན་པོའི་བགྲོད་ཡུལ་བསྣམས་པར་རིགས། །མཁས་རྨོངས་སྣ་ཚོགས་གཏམས་ཀྱིས་འཕགས་རྣམས་ཀྱང། །སོམ་ཉིའི་རྒྱལ་ཐུམ་པ་སྙམ་བྱེད་པའི། །
ལོག་པའི་དྲ་བ་ཀུན་བཅད་འཕགས་སེང་དང། །རྒྱལ་བ་གཉིས་པའི་ལུགས་བཟང་རྒྱལ་མཚན་གཙུག་ཅེས་པའང་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ།    ༈    །གཉིས་པ་སྒྲུབ་བའི་རྟེན་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་གདམས་པ་ལ་
རྩ་བར། སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་དཀོན་མཆོག་གསུམ། །ཞེས་དང། འགྲེལ་པ་ལས། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་ཅེས་སོགས་གསུངས། འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། ཡུམ་ལས་
གཟུགས་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྦྱོར་བར་མི་བྱེད་དེ་གཟུགས་ཉིད་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་དཀོན་མཆོག་བཤད་པ་དེ་འཆད་པར་རྩ་འགྲེལ་འདི་བྱུང་གཉིས་པ་ནི། མདོ་དེ་ཆོས་
ཅན༑ སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ལ་འདོམས་པའི་གདམས་ངག་ཡིན་ཏེ་གཟུགས་སོགས་དམིགས་བྱ་དང་དམིགས་བྱེད་རྣམ་མཁྱེན་གཉིས་བདེན་སྟོང་དུ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་མཐར་ཐུག་གི་མཁྱེན་པ་དེ་སངས་རྒྱས་སུ་བྱེད་

[177B] མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ་གྲུང་མཐའ་འོག་མའི་ལུགས་དང་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལུགས་དབྱད་བ་གཉིས། དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་བྱེ་སྨྲ་སུའི་ལུགས་
ལ་སངས་རྒྱས་མིན་སྡུག་བདེན་ཟེར་ན། འོ་ན། བྱེ་སྨྲའི་ལུགས་གཞིར་ཞོག་དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་སངས་རྒྱས་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་རང་ཉིད་སངས་རྒྱས་སུ་བྱེད་པའི་ཆོས་ཟད་མི་སྐྱེ་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་མི་སློབ་ལམ་ཐོབ་པའི་འཕགས་
པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་ལས། སངས་རྒྱས་དགེ་འདུན་བྱེད་པའི་ཆོས། །མི་སློབ་པ་དང་གཉིས་ག་དང། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རང་འགྲེལ་ལས། ཡང་ན་གང་དག་བརྙེས་བས་ཐམས་ཅད་ཐུགས་སུ་ཆུང་པར་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་
སངས་རྒྱས་ཡིན་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ་མཛོད་ཀྱི་བྱེ་སྨྲའི་ལུགས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་ཕུང་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་པར་ཐལ། རང་འགྲེལ་ལས། གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་ནི་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་ཏེ། སྔ་མ་དང་ཕྱི་
མ་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། བྱེ་སྨྲ་སྔ་མ་དག་གི་འདོད་ཚུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཁ་ཅིག་དེའི་གཟུགས་ཕུང་སངས་རྒྱས་ཡིན་ཟེར་ནའང་དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། བྱེ་སྨྲ་སྔ་མས་དེའི་རྟེན་
གཟུགས་ཕུང་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བསྟན་བཅོས་གདགས་པ་ལས། གང་དག་སངས་རྒྱས་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དེ་ནི་མི་སློབ་པ་སངས་རྒྱས་སུ་བྱེད་པའི་ཆོས་དག་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་

[178A]༄༅། །ན་སློབ་དཔོན་སོགས་ཀྱིས་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེས་རྟེན་གཟུགས་ཕུང་ཡང་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་མ་བཀག་བས་སངས་རྒྱས་ཡིན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རང་འགྲེལ་ལས། སངས་རྒྱས་སུ་བྱེད་པའི་ཆོས་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། དེའི་
ཕྱིར་རྟེན་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་མ་བཀག་པས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྟེན་དེའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དེའི་འགྲེལ་བ་རྒྱལ་སྲས་མ་ལས། དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་རྟེན་ཕུང་པོ་ལྔའི་མཚན་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་མ་བཀག་
བས་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བྱེ་སྨྲའི་ལུགས་ལ་སྐྱབས་འགྲོ་ཚིག་ཡིན་ཏེ། རང་འགྲེལ་ལས། སྐབས་སུ་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅི་ཞེ་ན། དག་གི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དག་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་སྡོམ་པ་ལེན་པའི་ཆོ་གའི་སྐྱབས་འགྲོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྒྱལ་སྲས་མ་ལས། དག་གི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནོད་བའི་དུས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང། གང་སྤེལ་
ལས༑ དག་གི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནོད་པའི་དུས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཡིན་ཏེ། ཁས་ལེན་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་རང་འགྲེལ་ལས། གང་
ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཞེས་དང། མཛོད་ལས། སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་གཞན་གསུམ་ཡང་།ཞེས་དང། ཞུ་བ་ལས། བཙུན་པ་སངས་རྒྱས་གྲངས་སུ་བསྒྲང་སྟེ་བགྱིད་བར་རུང་

[178B] ཞེས་གསུངས་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པར་ཐལ། སྟོན་བ་སངས་རྒྱས་དེ་དེ་དག་གི་དངོས་བསྟན་གྱི་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བྱེ་སྨྲའི་ལུགས་ལ་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཞེས་སོགས་སྤྲོས་བས་ཆོག་ཐེག་ཆེན་
གྱི་ལུགས་ལ་སོ་སོའི་ངོ་བོ་དང། ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་སྐྱབས་ཀྱི་ཁྱད་པར། རྒྱུ་སྐྱབས་དང་འབྲས་སྐྱབས་ཀྱི་ཁྱད་པར། སྐྱབས་འགྲོའི་ངོ་བོ་དང། སྐྱབས་ཀྱི་དོན་ལ་དཔྱད་པ་ལྔ་དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། འདུས་མ་བྱས་སོགས་
ཡོན་ཏན་བརྒྱད་པོ་གང་རུང་དང་ལྡན་པའི་སྐྱབས་གནས་མཐར་ཐུག་དེ། སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་གི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། འོ་ན་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ཡིན་ན་འདུས་མ་བྱས་སོགས་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ཀ་དང་ལྡན་པས་མ་ཁྱབ་པར་ཐལ་
གང་རུང་སེམས་པའི་དོགས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཡིན་ན་འདུས་མ་བྱས་དང་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཟུགས་སྐུ་དང་ཆོས་སྐུ་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན། ངོ་
བོ་ཉིད་སྐུ་དེ་མཁྱེན་བརྩེའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ཐོག་མ་དབུས་མཐའ་མེད་པ་ཡི་།རང་བཞིན་ཡིན་ཕྱིར་འདུས་མ་བྱས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ཟག་མེད་ཡེ་ཤེས་
སྔོ་ཚེན་ཉེར་གཅིག་པར་སྟོབས་སོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དྲུག་ཅུ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྩ་བར། ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་གང་དག་ཐོད་གྱུར་རྣམ་ཀུན་རྣམ་དག་པ། །ཞེས་པ་དང། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། དག་པོའི་སྐུ་ནི་སྟོབས་ལ་སོགས། །བྲལ་བའི་

[179A]༄༅། །ཡོན་ཏན་རྣམས་དང་ལྡན། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ་ཆོས་ཅན། ཟག་མེད་ཀྱི་སེམས་སེམས་བྱུང་དང་ལྡན་པར་ཐལ། ཡོན་ཏན་ཉེར་གཅིག་དང་དྲུག་ཅུ་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་
འདོད་ན། སེམས་སེམས་བྱུང་དང་ལྡན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་འདོད་ན། སེམས་དང་ལྡན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སེམས་ལྡན་ཡིན་པར་ཐལ། སེམས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། འདོད་ན་སྐྱེས་བུ་
ཡིན་བར་ཐལ་ལོ། །འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁོ་རང་ལ་སྐྱེས་བུའི་ལུས་ཆོས་ཅན། སེམས་ལྡན་ཡིན་པར་ཐལ། སེམས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་འདོད་ན། སྐྱེས་བུ་ཡིན་བར་ཐལ་ལོ། །གཞན་ཡང། རྟ་ཆོས་ཅན་ལག་ལྡན་ཡིན་པར་ཐལ་
ལག་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། གླང་པོ་ཡིན་པར་ཐལ། ལག་ལྡན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་ལྟོ་བ་ལྡིར་ན་ལྟོ་ལྡིར་བ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་སོགས་སྤྱེས་
ཆོག་ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བསམ་མེད་གཉིས་མེད་རྟག་མེད་སོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་པོ་གང་རུང་དང་ལྡན་པའི་འཕགས་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་བྱང་བདེན་པ། ཆོས་དཀོན་མཆོག་གི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། འོ་ན། ཆོས་དཀོན་མཆོག་ཡིན་ན་ཡོན་
ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་པས་མ་ཁྱབ་པར་ཐལ། གང་རུང་སྨོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ཡིན་ན་བསམ་མེད་སོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་བས་ཁྱབ་པའི་བྱེད། དེར་ཐལ། དེ་ཡིན་ན་འགོག་བདེན་གྱི་

[179B]ཁྱབ། དེ་ཡིན་ན་ལམ་བདེན་གྱི་དག་གསལ་གཉེན་གསུམ་གྱི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དང་པོ་ནས་རིགས་དེས་ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་
བར་ཆད་མེད་ལམ་བ་དེ་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་བརྟགས་མིན་བརྗོད་མིན་འཕགས་མཁྱེན་གྱི་བསམ་མེད་གསུམ་དང། ལས་ཉོན་གཉིས་གྱི་ཅི་རིགས་མེད་པ་དང། དེ་གཉིས་ཀྱི་རྟོག་ཏུ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་བརྗོད་
བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཁྱོད་འཕགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས་ཀྱང། བརྟགས་མིན་ཕྱིར་དང་བརྗོད་མིན་ཕྱིར། །འཕགས་པས་མཁྱེན་ཕྱིར་བསམ་མེད་ཉིད། །ཞི་ཉིད་གཉིས་མེད་རྟོག་མེད་དེ་།ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་
ཁྱབ་སྟེ། དེས་བསམ་མེད་གཉིས་མེད་རྟོག་མེད་གསུམ་གྱི་དོན་བཤད་བའི་ཕྱིར། རྟགས་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དང་པོ་ཉིད་ནས་རིགས་དེས་ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་པ་ད་ཡང་ལམ་བདེན་གྱི་ཡོན་ཏན་དག་གསལ་གཉེན་
གསུམ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་དེ་མཐོང་སྤང་ཉོན་མོངས་དང་བྲལ་བསན་དག་པ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་པས་ན་གསལ་བ་དང། གེགས་རང་གི་ངོས་སྐལ་གྱི་སྒྲིབ་པའི་གཉེན་པོ་བྱེད་པ་མ་
ན་གཉེན་པོའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཡོན་ཏན་གསུམ་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་དཔེར་ན་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་དག་པ་དང། ཆོས་གཞན་གསལ་བ་དང། མུན་པའི་གཉེན་པོ་བྱེད་པ་གསུམ་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། དག་སོགས་

[180A]༄༅། །གསུམ་ནི་ཉེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་དང། དེའི་ཐོགས་འགྲེལ་ལས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་འདི་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་དང་སྒོམ་པའི་ལམ་ནི་ཆོས་མཐུན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ཉི་མ་དང་འདྲ་བར་རིགས་པར་བྱ་སྟེ། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་པས་འགོག་བདེན་ཐོབ་པར་ཐལ། དེས་འགོག་བདེན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། འགོག་པ་ཙམ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། བར་ཆད་མེད་ལམ་
གྱི་དུས་ན་རང་གི་སྦང་བྱའི་བརྟགས་མིན་ཐོབ་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡིན་ན་རང་གི་ངོས་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱ་དང་བྲལ་བས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་རྒྱུད་ལ་མཐོང་སྤང་རྟོག་པའི་ས་བོན་ཙམ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར། རྒྱུན་མཐའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་
དུས་དྲི་མ་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར། གང་ཚེ་ཆོས་དཀར་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ་འདི་ཐེག་ཆེན་གྱི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ཁོ་ནའི་དབང་དུ་བྱས་ཟེར། ལ་ལས་དངོས་བསྟན་ཐེག་ཆེན་ཁོ་ནའི་
ཟེར༑ གཞན་དག་ཐེག་པ་གསུམ་ཀའི་དཀོན་མཆོག་གཙོ་བོར་དངོས་སུ་བསྟན་ཟེར་ན། དེ་གསུམ་ཀ་མི་འཐད་པར་ཐལ། འདིས་སངས་རྒྱས་འབྲས་སྐྱབས་སུ་འཛིན་པའི་ཐེག་ཆེན་རིགས་ཅན་གྱི་ཆེད་དང་རྟེན་འབྲེལ་རྟོགས་བས་འཁོར་
བའི་སྡུག་བསྔལ་ཟད་པར་འདོད་པའི་རང་རྒྱལ་རིགས་ཅན་གྱི་ཆེད་དུ་ཆོས་དཀོན་མཆོག་དང། སྲིད་པ་ཐ་མའི་ཚེ་སློབ་དཔོན་དང་དགེ་འདུན་ལ་ལྟོས་པའི་ཉན་ཐོས་ཐ་མའི་རིགས་ཅན་གྱི་ཆེད་དུ་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་

[180B] ཚིག་ཟིན་དང་དངོས་བསྟན་གཙོ་བོ་མིན་ཀྱང་དངོས་བསྟན་ཕལ་བ་ལ་རང་རྒྱལ་གྱི་ཆོས་དཀོན་མཆོག་དང། ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་ཀྱང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ཐེག་པ་གསུམ་དང་བྱེད་གསུམ་ལ། །མོས་པ་རྣམས་
ཀྱི་དབང་བྱས་ནས། །སྐྱབས་གསུམ་རྣམ་པར་བཞག་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཐོགས་འགྲེལ་ལས། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པའི་གང་ཟག་དང་ཆོས་ལམ་ཆོག་ཏུ་བྱ་བ་བྱེད་པར་མོས་པ་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཆོས་ནི་སྐྱབས་
ཡིན་ཏེ། དོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བསྟན་ཅིང་རྣམ་པར་གཞག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། དར་ཊིཀ་ལས་ཀྱང། རིགས་ཅན་གསུམ་ཀ་རྗེས་སུ་བཟུང་བའི་ཆེད་དུ་དེ་གསུམ་ལ་ལྟོས་པའི་
འབྲས་བུའི་སྐྱབས་ཀྱི་མིང་ཐ་དད་པས་བསྟན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། རྒྱུད་བླ་མ་འདིའི་དངོས་བསྟན་ལས་དང་པོ་ཡན་ཆད་ཀྱི་དཀོན་མཆོག་ཁོ་ནའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དར་ཊིཀ་ལག་འདིར་དངོས་སུ་
བསྟན་པའི་དཀོན་མཆོག་ནི་ས་དང་པོ་ཡན་ཆད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཤིང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། འབྲས་སྐྱབས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དང། དངོས་བསྟན་ཙོ་བོ་ཐེག་ཆེན་གྱི་དཀོན་མཆོག་ཡིན་པས་ཐེག་པ་ཐུན་མོང་པའི་བསྟན་
བཅོས་སུ་མི་འགྱུར་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དར་ཊིཀ་ཀ་ལས། ས་དང་པོ་ནས་བཅུ་བའི་བར་གྱི་དཀོན་མཆོག་ནི་མཐར་ཐུག་གི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་སྒྲུབ་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་ཡིན་པས་ཐེག་འཐུན་མོང་བར་ཐལ་བའི་སྐྱོན་མེད་དེ། ཞེས་གྶུང་༄༅། །པའི་ཕྱིར། ཐེག་དམན་གྱི་ཆོས་དཀོན་མཆོག་ལ་ཡང་དེས་རིགས་བསྒྲེས་པར་བྱའོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། འགོག་ལམ་གང་རུང་གིས་བསྡུས་པའི་རྣམ་བྱང་གི་ཡོན་ཏན། ཆོས་དཀོན་མཆོག་གི་མཚན་ཉིད་ཐལ་
ན༑ ཚོགས་ལམ་ཆོས་ཅན། ཆོས་དཀོན་མཆོག་ཡིན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ལམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་རྣམ་བྱང་གི་ཡོན་ཏན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་རྡུས་ཏེ་འཕག་བརྒྱུད་
ཀྱི་ཡོན་ཏན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རིག་གྲོལ་གྱི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་པོ་གང་རུང་དང་ལྡན་པའི་ཐེག་ཆེན་འཕགས་པ་དེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་གི་མཚན་ཉིད་དུ་རྡོ་གཟེར་ན། འོ་ན། ཐེག་ཆེན་འཕགས་པ་
ཡིན་ན། རིག་གྲོལ་གྱི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་བསམ་ཁྱབ་པར་ཐལ། གང་རུང་སྨོས་པ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཐེག་ཆེན་འཕགས་པ་ཡིན་ན་རིག་གྲོལ་གྱི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ཀ་དང་ལྡན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ཡིན་ན་ཇི་
ལྟ་བ་རིག་པ་དང། ཇི་སྙེད་པ་རིག་པ་དང། སོ་སོ་རང་རིག་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པས་ཁྱབ་པ་གང་ཞིག་དེ་ཡིན་ན་ཆགས་སྒྲིབ་ཐོགས་སྒྲིབ་དམན་སྒྲིབ་ཅི་རིགས་ལས་གྲོལ་བས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། འགྲོ་བཞི་
བའི་ཆོས་ཉིད་དུ། །རྟོགས་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཉིད་དེ་ཡང། །ཞེས་དང། ཡང་དེ་ཉིད་ལས། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཆོས་ཉིད་ནི་།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ། །མཐོང་ཕྱིར་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཉིད། །ཅེས་དང། ཡང་དེ་ཉིད་ལས། དེ་ལྟར་

[181B] །སོ་སོ་རང་ཤེས་མཐོང་བ་ཉིད་།ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ལུང་གསུམ་གྱིས་རིམ་བཞིན་ཡེ་ཤེས་གསུམ་བཤད་པའི་ཕྱིར་དང། དེས་ན་ཕལ་ཆེར་གྱིས་ཡེ་ཤེས་གསུམ་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བཤད་སྣང་ངོ། །
གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། དྲི་མེད་དབྱིངས་ལ་ཆགས་མེད་དང། །ཐོགས་མེད་ཕྱིར་དེ་དག་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་གསུམ་གྱི་གཟིགས་པ་དག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་ཆགས་ཐོགས་དམན་གསུམ་གྱི་
སྒྲིབ་པ་གསུམ་ཅི་རིགས་ལས་གྲོལ་བས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཉི་ཚེ་མཐོང་བ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐོགས་འགྲེལ་ལས། དེ་ཡང་མདོར་བསྡུན་རྒྱུ་གཉིས་ཀྱིས་ན་གཅིག་ཤོས་ཉི་ཚེ་མཐོང་བ་ལ་ཞེས་པ་
ནས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དགས་ཞེས་བརྗོད་དོ། །གཉིས་པོ་གང་གིས་ཤེ་ན། ཆགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང། ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་།ཞེས་དང། རྒྱུད་བླ་དང་ཊིཀ་ལས། ཆགས་ཐོགས་དང་དམན་པའི་སྒྲིབ་བ་མེད་པའི་བློ་མངའ་བའོ། །
ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རིག་གྲོལ་གྱི་ཡོན་ཏན་གཉིས་པོ་གང་རུང་དང་ལྡན་པའི་འཕགས་པ། དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་གི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། དེ་ཡིན་ན་རིག་གྲོལ་གཉིས་ཀའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་བསམ་ཁྱབ་བར་
ཐལ༑ གང་རུང་གི་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། འཕགས་པ་ཡིན་ན་རིག་གྲོལ་གྱི་ཡོན་ཏན་གཉིས་དང་ལྡན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཉན་ཐོས་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་པ་ཡང་རིག་གྲོལ་གཉིས་ཀ་དང་ལྡན་པའི་

[182A]༄༅། །ཕྱིར་ཏེ། དར་ཊིཀ་ལས། དེ་དག་ཀྱང་རིག་པ་དང་གྲོལ་བའི་ཡོན་ཏན་གཉིས་སུ་འདུས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་སྐྱབས་ཀྱི་དོན་ནི། །རྒྱུད་བླ་མ་ལས། སྤང་ཕྱིར་བསླུ་
པའི་ཆོས་ཅན་ཕྱིར། ཞེས་པ་ནས། སྐྱབས་ནི་སངས་རྒྱས་ཉག་གཅིག་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་བལྟར་ཡིན་ཀྱང་འདི་ལ་རློམ་པ་ཅན་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ལུང་གི་ཆོས་དཀོན་མཆོག་ཆོས་ཅན། མཐར་ཐུག་གི་སྐྱབས་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་
དམ་པ་རྟོགས་པ་མཐར་ཐུག་བའི་ཚེ་གཟིངས་ལྟར་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་པའི་སྦྱོར་བ་དེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། རོང་སྦང་ཕྱིར། ཞེས་དང། ཆོས་རྣམ་གཉིས། ཞེས་པའི་དོན་སྦྱོར་རྣམ་དག་ཟེར་ན། ལུང་གི་ཆོས་ཡིན་ན་
མཐར་ཐུག་གི་སྐྱབས་མ་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། སྦྱོར་བ་དེའི་རྟགས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། རྣམ་དག་བུད། འདོད་ན། སངས་འཕགས་རྒྱུད་ཀྱི་བཀའ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་མཐར་ཐུག་གི་སྐྱབས་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། སློབ་ལམ་ཆོས་ཅན། མཐར་ཐུག་གི་སྐྱབས་མ་ཡིན་ཏེ། རྫུན་བ་བསླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཞེས་བའི་སྦྱོར་བ་དེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། བསླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ཕྱིར། ཞེས་
དང༑ ཆོས་རྣམ་གཉིས། ཞེས་གསུངས་བའི་རོང། དོན་སྦྱོར་རྣམ་དག་ཟེར་ན། གཟུགས་སྐུ་གཉིས་ཆོས་ཅན། མཐར་ཐུག་གི་སྐྱབས་མ་ཡིན་པར་ཐལ། རྫུན་བ་བསླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་འདུས་བྱས་ཡིན་བའི་

[182B] ཁྱབ་སྟེ། རྩ་ཤེ་ལས། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་བསྡུ་བའི་ཆོས། །དེས་ན་དེ་དག་རྫུན་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ལམ་གྱི་བགྲོད་པ་མཐར་ཐུག་བའི་སྐྱབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། སྐྱབས་ནི་སངས་
རྒྱས་ཉག་གཅིག་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ་སློབ་བའི་འགོག་བདེན་ཆོས་ཅན། མཐར་ཐུག་གི་སྐྱབས་མ་ཡིན་ཏེ་མེད་དགག་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཞེས་པ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། མེད་ཕྱིར་ཞེས་དང། ཆོས་རྣམ་གཉིས་དང་
ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་སྦྱོར་ཡིན་ཟེར་ན། རང་བཞིན་རྣམ་དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་སྐྱ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་སྤངས་བྱ་ཐམས་ཅད་སྤངས་བའི་སྐྱབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། དམ་བའི་དོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡི།།
སྐྱབས་ནི། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དམ་པའི་དོན་ནི་དགོས་དོན་མཆོག་དང་འདོད་དོན་མཆོག་ཡིན། འགྲོ་བ་ནི་དེར་ཕྱིན་ཟིན་པའི་སྐྱབས་ཞེས་བའི་དོན་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སྐྱབས་དང་དོན་དམ་བའི་སྐྱབས་
གཉིས་ཀྱི་དོན་རིན་བཞིན་གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་དོན་ཁོ་ནར་བཤད་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་གཉིས་ཀྱི་དོན་ལ་ཐ་སྙད་བའི་སྐྱབས་དང་བདེན་བའི་སྐྱབས་བཞག་པ་གཉིས་ཀྱང་ཡོད། གནས་སྐབས་ཀུན་རྫོབ་བ་རྫུན་པ་དང། དོན་
གཉིས་མཐར་ཐུག་པ་དོན་དམ་པའམ་དགོས་བ་མཆོག་གི་སྐྱབས་གཉིས་ཀྱང་འབྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དཔེར་ན་སངས་རྒྱས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དོན་དམ་དང། དེའི་སྐུ་གཟུགས་གསེར་མདོག་ཀུན་རྫོབ་པ་དང། ཆོས་

[183A]༄༅། །ལ་འགོག་ལམ་དོན་དམ་དང། ཀུན་རྫོབ་པ་གསུང་རབ་དང་དགེ་འདུན་ལ་འཕགས་བའི་རིག་གྲོལ་དོན་དམ་པ་དང། ཀུན་རྫོབ་པ་འཕགས་བ་དང་ཚོགས་སྦྱོར་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དར་ཊིཀ་ལས། འོད་དག་
ཀྱང་དོན་དམ་དང་ཀུན་རྫོབ་བ་གཉིས་གཉིས་ཀྱིས་རིག་བར་བྱ་སྟེ། དོན་དམ་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་སྤངས་བ་དང་ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་བའི་རང་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང། ཀུན་རྫོབ་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུའོ། །དོན་དམ་པའི་
ཆོས་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་འགོག་པ་དང་ལམ་གྱི་བདེན་པ་གཉིས་དང། ཀུན་རྫོབ་བ་གསུང་རབ་ཀྱི་ཚོགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་འདྲའི་དོན་དམ་བདེན་ཙམ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཐ་སྙད་ལ་བྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར་
དེར་ཐལ། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཞེས་པ་དོན་ལ་དངོས་མིང་དུ་འཇུག་པས་མི་བསླུ་ལ། སྐུ་འདྲ་དང་སྐུ་གདུང་དེ་མིན་ཀྱང་མཆོད་སོགས་སངས་རྒྱས་དང་མཉམ་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐ་སྙད་བྱས་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐུབ་དགོངས་ལས། འདིར་སངས་
རྒྱས་ནི་གཉིས་ཏེ། དོན་དམ་པ་ནི་སྐུ་གསུམ་གྱིས་ཡང་དག་བར་བསྡུས་བའོ། །ཐ་སྙད་པ་ནི་སྐུ་གདུང་གི་མཆོད་རྟེན་དང་སྐུ་གཟུགས་དང་མཆོད་རྟེན་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཟུགས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དོན་དམ་
དང་ཐ་སྙད་པའི་སངས་རྒྱས་སུ་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་སྔར་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དགོངས་རྒྱན་ལས། འདི་རྣམས་ལ་མཆོད་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། མཉམ་བར་

[183B]།ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དེས་ཆོས་དགེ་འདུན་གཉིས་གཉིས་ཀྱང་ཤེས་སོ། །རྟགས་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཡོངས་སུ་གྲགས་ཆེ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། འདིའི་དོན་དམ་པ་
བདེན་གཉིས་ཀྱི་དོན་དམ་པ་ལ་བྱེད་པར་ཐལ། འདིའི་དོན་དམ་པ་ལ་བདེན་གཉིས་ཀྱི་དོན་དམ་ཡང་ཡོད་བའི་ཕྱིར་ན་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་མཁྱེན་བདེན་མེད་དང། བྱང་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུན་ཀྱི་མཐོང་སྤང་གིས་དག་པའི་ཆོས་དབྱིངས་རྣམས་
ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་རིགས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་གསུམ་ཡང་དགོས་དོན་ཡང་ཡིན། དམ་པ་ཡང་ཡིན་བས་དོན་དམ་པ་དང་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ཀྱང་ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་དུ་འགོག་བདེན་དང། ལམ་བདེན་གཉིས་ཀྱང་དོན་ཡང་ཡིན་
དམ་པ་ཡང་ཡིན་པས་ན་དོན་དམ་པ་དང་ཆོས་དཀོན་མཆོག་ཀྱང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དོན་དམ་པའི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་བཤད་པ་ལ་དེ་གཙོ་ཆེ་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། སློབ་པ་འཕགས་བའི་ཚོགས་རྣམས་ཆོས་ཅན། མཐར་ཐུག་གི་
སྐྱབས་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲིབ་གཉིས་ཀྱི་འཇིགས་པ་དན་བཅས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། འཇིགས་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་དང། འཕགས་པའི་ཆོགས། ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་སྦྱོར་ཡིན་ཟེར་ན་འོ་ན། སྦྱོར་བ་དེའི་རྟགས་
གྲུབ་པར་ཐལ། དེ་རྣམ་དག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སློབ་པ་འཕགས་པ་ཡིན་ན་སྒྲིབ་གཉིས་ཀྱི་འཇིགས་པ་དང་བཅས་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། སློབ་པ་འཕགས་པ་རྣམས་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས་འདོད་ན། ལྷག་མེད་ཉན་

[184A]༄༅། །རང་དགྲ་བཅོམ་གཉིས་ཆོས་ཅན། སྒྲིབ་གཉིས་ཀྱི་འཇིགས་པ་དང་བཅས་བར་ཐལ། སློབ་པ་འཕགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་ཁས། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། སློབ་པ་གང་ཞིག་འཕགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་
པོ་གྲུབ་སྟེ། མཐར་ཐུག་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་གྲུབ་པའི་ལུགས་ལ་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་པའི་འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་སློབ་པར་བྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། འཕགས་པའི་ཚོགས། །གཏན་གྱི་སྐྱབས་གནས་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཐོགས་འགྲེལ་ལས། དགེ་འདུན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་ཚོགས་ཀྱི་ཚིག་བླ་དགོས་སོ་།ཞེས་པ་ནས། དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ཡང་ངེས་པའི་འཇིགས་པ་དེ་ཡོད་དེ་ཞེས་པ་ནས། ངེས་
བར་འབྱུང་བ་ཚོལ་བའི་ཕྱིར་ནི་འཇིགས་བའི་གཞི་སྤང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སློབ་པའི་བྱ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་རོ། །སློབ་པའི་ཕྱིར་ནི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ་ཉོན་སྒྲིལ་སྤངས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་
ཁྱབ་སྟེ། དགྲ་བཅོམ་པ་ནི་ཉོན་མོངས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཤེས་སྒྲིབ་ཀྱི་འཇིགས་པ་དང་བཅས་པས་ལམ་ལ་སློབ་པ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཐོག་འགྲེལ་ལས། སྲིད་པ་རྣམས་ཀྱི་བག་ཆགས་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར། རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་
འཆད་པར་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་མི་བཟད་པར་འཇིགས་བའི་འདུ་ཤེས་ཉེ་བ་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་རལ་གྲི་གདེངས་པའི་གཤེད་མས་སྐྱེས་བུ་ལ་བྱ་བ་བཞིན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། དོའི་བག་ཆགས་
བ་ཤེས་སྒྲིབ་དང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་འཇིགས་པའི་ཕྱིར། ཇི་སྐད་དུ། རྣམ་བཤད་ལས། ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་གཤེད་མ་རལ་གྲི་གདེངས་པ་ལྟར་ཤེས་སྒྲིབ་ཀྱི་འཇིགས་པ་དང་བཅས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཀུན་རྫོབ་པའི་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ཡིན་ན་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ཡིན་དགོས་ཟེར་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གཟུགས་དང་སྐུ་གདུང་གི་མཆོད་རྟེན་ཆོས་ཅན་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ཡིན་བར་
ཐལ༑ ཀུན་རྫོབ་པའི་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཐ་སྙད་པའི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དགོངས་རྒྱན་ལས། ཐ་སྙད་པ་ནི་སྐུ་གདུང་གི་མཆོད་རྟེན་དང་སྐུ་གཟུགས་དང་མཆོད་རྟེན་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཟུགས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་
ངའི་ཕྱིར། བྱས་པ་པ་ལ་ཁོ་ན་རེ། གང་ཟག་གཞིར་བཞག་གི་ཀུན་རྫོབ་པའི་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ལ་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་གིས་ཁྱབ་ཟེར་ན། འོ་ན། བྱང་སེམས་ས་དང་པོ་བ་དང། དགས་པ་དང། བྱང་སེམས་འཕགས་པས་དགོས་
དབང་གིས་རང་ཉིད་སངས་རྒྱས་སུ་སྤྲུལ་པ་ཆོས་ཅན། སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ཡིན་པར་ཐལ། ཀུན་རྫོབ་པ་དང་ཐ་སྙད་པའི་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དགོངས་རྒྱན་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་འདི་
ལྟར་དགེ་འདུན་གྱིས་བསྡུས་པ་ཡང་སྟེ། དེ་རྣམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མྱུ་གུ་ཐ་སྙད་པའི་སངས་རྒྱས་ཏེ་རྒྱུའི་དངོས་པོའི་རྒྱུན་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེར་ཊིཀ་ལས། ཉེ་རྒྱུ་དགས་གསུམ་ལ་དཀོན་མཆོག་

[185A]༄༅། །གསུམ་རིམ་གྱིས་འགྲུབ་པའི་ཚུལ་དང། ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེའི་དོན་འཆད་པར་ཐོགས་འགྲེལ་དུ། གཟུངས་རྒྱལ་ཀྱི་མདོ་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་བར་
སངས་རྒྱས་པ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལེགས་པར་བསྐོར་བ་སློབ་མའི་ཚོགས་ཤིན་ཏུ་དུལ་བ་མཐའ་ཡས་བ་མངའ་བ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཐེགས་འགྲེལ་ལས། ས་བརྒྱད་པ་ལ་གནས་པ་ནི། ནས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་
རྒྱས་བཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས་ཀྱང་ངོ། །གཞན་ཡང། ཀུན་རྫོབ་པའི་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་ལ་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོ་གིས་ཁྱབ་པར་ཐལ། ཀུན་རྫོབ་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་དེའི་ཕྱིར་
རྟགས་ཁས། འདོད་ན། ལམ་ཞུགས་སོ་སྐྱེ་དང་དགེ་སློང་བཞི་སོགས་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར་ཏེ། དགོངས་རྒྱན་ལས། ཐ་སྙད་པ་ནི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱང་སྟེ། སྡེ་པ་བཞི་ལ་སོགས་པ་དང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ལྷག་
མ་གོ་སླའོ། །རང་ལུགས་ལ། སྐྱབས་གསུམ་སོ་སོའི་ངོ་བོ་དང་སྐྱབས་སྤྱིའི་རྣམ་བཞག་དང། ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་སྐྱབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང། རྒྱུ་སྐྱབས་དང་འབྲས་སྐྱབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང། སྐྱབས་སུ་འགྲོ་ཚུལ་དང་ལྔ། དང་
པོ་ནི། འདུས་མ་བྱས་སོགས་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་སྐྱབས་མཐར་ཐུག་དེ། སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ནི་རང་བཞིན་རྣམ་དག་གི་ཡོན་ཏན་ཐོག་མཐའ་དབུས་གསུམ་བདེན་བར་མེད་པས་

[185B] གློ་བུར་རྣམ་དག་གི་ཡོན་ཏན་འབད་རྩོལ་ཞི་བའི་ལྷུན་གྲུབ་དང། ཇི་ལྟ་བ་མཁྱེན་པའི་སོ་སོ་རང་རིག་པ་གཞན་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་མི་རྟོགས་པ་དང། རང་དོན་ཆོས་སྐུ་སྟེ་བཞི་དང། ཇི་སྙེད་པ་རིག་པའི་མཁྱེན་པ་ཕུན་ཚོགས་
དང༑ སྡུག་བསྔལ་སྤོང་ཕྱིར་སྟོན་པའི་བརྩེ་བ་ཕུན་ཚོགས་དང། ཉོན་མོངས་སྤོང་ཕྱིར་སྟོན་བའི་ནུས་པ་ཕུན་ཚོགས་དང་གཞན་དོན་གཟུགས་སྐུ་སྟེ་བཞི་དང་བརྒྱད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྒྱུད་བླ་མ་ལས། འདུས་མ་བྱས་ཤིང་ལྷུན་གྱིས་
གྲུབ། །གཞན་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྟོགས་མིན་པ། །མཁྱེན་དང་བརྩེ་དང་ནུས་པར་ལྡན། །དོན་གཉིས་ལྡན་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྒྱས་བཤད་ནི། ཐོག་མ་དབུས་མཐའ་མེད་པ་ཡི་།ཞེས་པ་ནས། ཕྱི་མ་གསུམ་ནི་
གཞན་དོན་ཡིན། །ཞེས་སོ། །དབྱེ་ན། རང་དོན་དང་གཞན་དོན་གྱི་སྐྱབས་གཉིས་དང། སྒྲས་བརྗོད་ཀྱིས་ཀུན་རྫོབ་དང། དོན་དམ་པའི་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་གཉིས་ཡོད། ས་མཚམས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཁོ་ནར་ཡོད། བསམ་མེད་གཉིས་
མེད་སོགས་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་འཕགས་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་བྱང་བདེན་པ། ཆོས་དཀོན་མཆོག་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ནི། སྒྲ་རྟོག་གིས་མཐའ་བཞིར་བསམ་དུ་མེད་པ་དང། ལས་ཉོན་གཉིས་ཅི་རིགས་དང་བྲལ་ནས་
མེད་པ་དང། བདེན་འཛིན་ནམ་ཚུལ་མིན་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་རྟོག་པ་མེད་པ་དང། ཆགས་བྲལ་དང་བཞི་སྟེ། འགོག་བདེན་གྱི་ཡོན་ཏན་དང། ལམ་གྱི་ངོ་བོ་རང་གི་སྤང་བྱས་དག་པ་དང། ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་མཁྱེན་པའི་གསལ་པའི་ཡོན་ཏན་དང།་༄༅། །རང་གི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་བྱེད་པའི་ནུས་བ་དང། ཆགས་བ་དང་བྲལ་པའི་ཡོན་ཏན་ཏེ། ལམ་བདེན་གྱི་བཞི་སྟེ་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐོགས་འགྲེལ་ལས་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་གང་ཞེ་
ན༑ བསམ་དུ་མེད་བ་ཉིད་དང། གཉིས་སུ་མེད་པ་ཉིད་དང། རྣམ་བར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་དང། དག་པ་དང། མངོན་པར་གསལ་བར་བྱེད་པ་དང། གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཉིད་དང། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང། འདོད་ཆགས་དང་
བྲལ་བའི་རྒྱུའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྔ་མ་བཞིའི་དོན་གྲུབ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། བསམ་མེད་གཉིས་མེད་རྟོག་མེད་པ་།ཞེས་དང། དར་ཊིཀ་ལས། འགོག་པའི་བདེན་པ་མཐའ་བཞི་པོ་གང་དུ་ཡང་བསམ་དུ་མེད་པ་
དང༑ རྩ་བ་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་གཉིས་ཅི་རིགས་པ་མེད་པ་དང། གཞི་བདེན་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་མེད་བ་དང། ཞེས་དང། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། བརྟགས་མིན། སོགས་ཀྱི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟོག་མེད་ཀྱི་རྟོག་པ་ནི། ཐོགས་འགྲེལ་
བས༑ རྣམ་པར་རྟོགས་ནི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་ཏུ་འབྱུང་པའི་རྒྱུ་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་བཞིའི་དོན་གྲུབ་སྟེ། དར་ཊིཀ་ལས། དག་པ་ནི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་སྒྲིབ་པ་དང་མ་འདྲེས་
པའོ༑ དེ་མངོན་པར་གསལ་བར་བྱེད་བ་ནི་ཇི་ལྟ་བ་དང་ཇི་སྙེད་པ་རིག་པའོ། །གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཉིད་ནི་ནུས་པའོ། །ཞེས་དང་རྒྱུད་བླ་མ་ལས། དག་གསལ་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཉིད་ཀྱི། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དབྱེ་ན། འགོག་

[186B] ས་མཚམས་མཐོང་ལམ་ཡན་ཆད་ན་ཡོད། ཡང་སྒྲས་བརྗོད་ཀྱིས་དབྱེ་ན་དོན་དམ་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་པའི་དེ་གཉིས་ཡོད་དེ། དགོངས་རྒྱན་ལས། ཆོས་ཀྱང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དོན་དམ་པ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཐ་
སྙད་པ་ནི་ལམ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་རབ་གླེགས་བམ་རྣམས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རིག་གྲོལ་གྱི་ཡོན་ཏན་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་འཕགས་པ། དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་གི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་ན་ཐེག་ཆེན་གྱི་དགེ་འདུན་དཀོན་
མཆོག་དང། ཐེག་དམན་གྱི་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་གཉིས་ཡོད། ས་མཚམས་མཐོང་ལམ་ཡན་ཆད་ན་ཡོད། རིག་གྲོལ་གྱི་ཡོན་ཏན་རྒྱད་དང་ལྡན་པའི་ཐེག་ཆེན་འཕགས་པ། ཐེག་ཆེན་གྱི་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ་
རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ཇི་བཞིན་ཇི་སྙེད་ནང་གི་ནི། །ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་དག་བའི་ཕྱིར། །བློ་ལྡན་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཚོགས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ཡོད་དེ། ཇི་ལྟ་བ་རིག་པ་དང་ཇི་སྙེད་པ་རིག་པ་དང། དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་
སོ་སོ་རང་རིག་དང། རིག་པའི་ཡོན་ཏན་ཏེ་བཞི། ཆགས་སྒྲིབ་ལས་གྲོལ་བ་དང། ཐོགས་སྒྲིབ་ལས་གྲོལ་བ་དང། དམན་སྒྲིབ་ལས་གྲོལ་བ་དང། གྲོལ་པའི་ཡོན་ཏན་དང་བཞི་སྟེ་བརྒྱད་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དར་ཊིཀ་ལས། དོན་བརྒྱད་པོ་ཇི་
ལྟ་བ་རིག་པ་དང། ཇི་སྙེད་བ་རིག་པ་དང། སོ་སོ་རང་གིས་རིག་བ་དང། ཆགས་བའི་སྒྲིབ་པ་ལས་གྲོལ་བ་དང། ཐོགས་པའི་སྒྲིབ་པ་ལས་གྲོལ་བ་དང། དམན་པའི་སྒྲིབ་པ་ལས་གྲོལ་བ་དང། སྤྱི་གཉིས་བགྲངས་པས་རིག་པ་དང། རྣམ་

[187A]༄༅། །པར་གྲོལ་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ངོས་འཛིན་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཡང་སྒྲས་བརྗོད་ཀྱིས་དབྱེ་ན་དུ་མ་ཡོད་དེ། དོན་དམ་བ་སློབ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་འགོག་ལམ་རྣམས་དང། ཀུན་རྫོབ་པ་འཕགས་པ་སློབ་པ་རྣམས་དང་
ཐ་སྙད་པ་སྔར་བཤད་པའི་སྐུ་སོགས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་དོན་ནི་དེ་གསུམ་ཆོས་ཅན། དཀོན་མཆོག་ཅེས་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་དེ། རིན་པོ་ཆེ་ལྟར་འབྱུང་བ་དཀོན་པ་དང། དྲི་མ་ཅི་རིགས་པ་མེད་བ་དང། འདོད་དོན་སྩོལ་པའི་མཐུ་
དང་ལྡན་པ་དང། འགྲོ་བ་ལ་དགེ་བས་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྒྱན་དུ་གྱུར་བ་དང། མཆོག་ཉིད་དང། སྟོད་སྨད་སོགས་ཀྱིས་མི་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་དྲུག་དང་མཚུངས་པས་དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྒྱུད་བླ་མ་ལས། འབྱུང་བ་དཀོན་ཕྱིར་
དྲི་མེད་ཕྱིར། །མཐུ་ལྡན་ཕྱིར་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི། །རྒྱན་འགྱུར་ཕྱིར་དང་མཆོག་ཉིད་ཕྱིར། །འགྱུར་བ་མེད་ཕྱིར་དཀོན་མཆོག་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ། སྐྱབས་གསུམ་སྤྱིའི་རྣམ་བཞག་ནི། སྐྱབས་གསུམ་དུ་
འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་དེ། ཐེག་བ་གསུམ་གྱི་རིགས་ཅན་གསུམ་དང། སངས་རྒྱས་སོགས་ལ་བསྙེན་བཀུར་སོགས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་འདོད་པའི་གང་ཟག་གསུམ་དང་དྲུག་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྐྱབས་གསུམ་དུ་བཞག་པའི་ཕྱིར་ཏེ་
རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ཐེག་བ་གསུམ་དང་བྱེད་གསུམ་ལ། །མོས་པ་རྣམས་ཀྱི་དབང་བྱས་ནས། །སྐྱབས་གསུམ་རྣམ་པར་བཞག་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་ཁྱད་པར་བཤད་པ་ལ། སྤང་

[187B] །ནས། ཚོགས་ཀྱང་དེ་ཡི་མཐར་ཐུག་ཕྱིར། །ཞེས་བྱུང། ལམ་གྱི་བགྲོད་བ་མཐར་ཐུག་པར་མ་རྫོགས་ཀྱང་རྫོགས་པ་ལྟར་སྣང་བའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་སྐྱབས་དེ། ཀུན་རྫོབ་བའི་སྐྱབས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་
ཡིན༑ ས་མཚམས་སློབ་པ་འཕགས་པའི་སྐབས་ཁོ་ནར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། སྤང་ཕྱིར་བསླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ཕྱིར། །མེད་ཕྱིར་འཇིགས་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར། །ཆོས་རྣམ་གཉིས་དང་འཕགས་པའི་ཚོགས། །ཞེས་
གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འདིས་སློབ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ལུང་དང་སྤངས་རྟོགས་ཀྱི་ཆོས་དང་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་འཕགས་པ་སློབ་པ་རྣམས་གནས་སྐྱབས་དང་ཀུན་རྫོབ་པའི་སྟབས་ཡིན་ཚུལ་སོ་སོར་བཤད་ཀྱང་སྤྱིར་བཤད་ན་མཚན་ཉིད་དེ་ཐོབ་
པའི་ཕྱིར། སྣང་ཚུལ་དང་གནས་ཚོད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཀུན་རྫོབ་པའི་སྐྱབས་དང་མཐར་ཐུག་ཏུ་མ་ཕྱིན་པའི་སྐྱབས་ཡན་པས་གནས་སྐབས་ཀྱི་སྐྱབས་དང། འཇིགས་བཅས་ཀྱི་སྐྱབས་ཞེས་བྱ་བ་དོན་གཅིག། ལམ་མམ་དགོས་དོན་མཐར་ཐུག་
བར་རྫོགས་པར་སྣང་ཞིང། དོན་ལའང་དགོས་དོན་མཐར་ཐུག་པར་རྫོགས་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་སྐྱབས་དེ། དོན་དམ་པའི་སྐྱབས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། ས་མཚམས་མི་སློབ་པའི་སྐབས་ཁོ་ནར་ཡོད་དེ་རྒྱུད་བླ་མ་ལས། དམ་པའི་དོན་དུ་འགྲོ་
བ་ཡི༑ ༑སྐྱབས་ནི་སངས་རྒྱས་ཉག་གཅིག་ཡིན། །ཐུབ་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཅན་ཕྱིར། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་སློབ་པའི་ཚོགས་སམ་དགེ་འདུན་ཡང་ལམ་དེར་སླེབ་པ་དང་མཐར་ཐུག་གི་སྐྱབས་ཡིན་པའི་

[188A]༄༅། །ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ཚོགས་ཀྱང་དེ་ཡི་མཐར་ཐུག་ཕྱིར། །ཞེས་དང། ཐོགས་འགྲེལ་ལས། ཐེག་པ་གསུམ་པོའི་ཚོགས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྣམ་པར་དག་བ་མཐར་ཐུག་པ་ཐོབ་པས་མཐར་ཕྱིན་བར་འགྱུར་བའི་
ཕྱིར༑ ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་མཐར་ཐུག་གི་སྐྱབས་དང་དོན་དམ་པའི་སྐྱབས་དང། བདེན་པའི་སྐྱབས་དང། མི་སླུ་བའི་སྐྱབས་རྣམས་དོན་གཅིག་སྟེ། ཐོག་འགྲེལ་ལས། སྐྱོབ་བ་མེད་ཅིང་སྐྱབས་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་ཕྱི་
མའི་མཐའི་མུ་དང་མཉམ་པ་མི་ཟད་པའི་སྐྱབས། རྟག་པའི་སྐྱབས། གཡུད་དྲུང་གི་སྐྱབས། དོན་དམ་བའི་སྐྱབས་ནི་གཅིག་ཉིད་དེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མུ་ཞེས་པ་མཐའི་མིང་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི་འཁོར་བའི་ཕྱི་
མཐའ་དང་མཉམ་བས་མི་ཟད་བའི་སྐྱབས་ཏེ། སེམས་ཅན་རེ་རེའི་གནས་སྐབས་ལ་མཐའ་ཡོད་པ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གནས་སྐབས་མི་ཟད་པ་དང། རྟག་པའི་སྐད་དོད་བདེན་བར་བཤད་བ་མང་བས་བདེན་པའི་སྐྱབས་དང། མི་
སླུ་བའི་སྐྱབས་དང། གཡུང་དྲུང་གི་སྐྱེ་འཆི་སྤངས་བའི་སྐྱབས་སུ་བཤད་པའི་ཕྱིར། བཞི་པ་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་སྐྱབས་ནི་གཅིག་ལ་མཚོན་ན་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་ཚོགས་རང་རང་གི་སྟོན་པ་སོགས་ཀྱི་དཀོན་མཆོག་རྒྱུ་སྐྱབས་དང། དེའི་
ཐོབ་འགྱུར་གྱི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་འབྲས་སྐྱབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྣམ་བཤད་ལས། རིགས་ཅན་གཞན་གཉིས་ཀྱི་ཡང་རྒྱུའི་སྐྱབས་གསུམ་དང། འབྲས་བུའི་སྐྱབས་གཉིས་ཀྱང་གོ་བར་འགྱུར་མོད། ཅེས་གསུངས་པའི་

[188B] སློབ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ལུང་རྣམས་ཆོས་ཅན། གཏན་སྐྱབས་མིན་ཏེ། དོན་མངོན་པར་རྟོགས་པ་མཐར་ཐུག་བའི་ཕྱིར་དུ་ཐོས་བསམ་གྱིས་བརྟེན་པར་བྱ་ལ། དོན་མངོན་པར་རྟོགས་པ་མཐར་ཐུག་པའི་ཚེ་དེ་ལ་བརྟེན་མི་དགོས་པ་
གཟིངས་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། སྤང་ཕྱིར་ཞེས་དང། ཐོགས་འགྲེལ་ལས། དེ་ཡང་ལམ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་མཐར་ཐུག་པའི་ཕྱིར་ན་གཟིངས་ལྟ་བུ་ཞེས་བཤད་དོ། །ཞེས་དང་རྒྱན་ལས། དོན་ཤེས་པ་
ཡིས་ཆོས་རྣམས་ཀུན། །གཟིངས་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན། །ཞེས་སོ། །སློབ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་སྟོང་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཆོས་ཅན། གཏན་སྐྱབས་མིན་ཏེ། གཟིགས་དོར་དྲི་མ་མཐའ་དག་མེད་ཀྱང་དོན་ལ་གཉེན་པོས་
དྲི་མ་སྤངས་པ་མ་ཡིན་བས། དེར་སྣང་དེས་སྟོང་ཚོགས་བའི་རྫུན་པ་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས་བསླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ཕྱིར། ཞེས་སོ། །དམན་པའི་ལྷག་མེད་མྱང་འདས་ཆོས་ཅན། གཏན་སྐྱབས་མིན་ཏེ། རགས་
བའི་སྡུག་ཀུན་མེད་བས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། མེད་ཕྱིར། ཞེས་དང། གཏན་སྐྱབས་མིན་ཏེ། ཞེས་དང་ཐོགས་འགྲེལ་ལས། སྡུག་བསྔལ་མེད་པ་ཙམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་ལ་མེད་པ་ནི་སྐྱབས་སམ་སྐྱབས་མ་
ཡིན་པར་འོས་པ་མིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སློབ་པ་འཕགས་པ་ཆོས་ཅན། གཏན་སྐྱབས་མིན་ཏེ། ཤེས་སྒྲིབ་ཀྱི་འཇིགས་པ་དང་དེས་འབྱུང་ཆོལ་བ་དང། སྐྱབས་ཚོལ་བ་གསུམ་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུར་བླ་རྩ་བར་

[189A]༄༅། །འཇིགས་ཕྱིར། ཞེས་དང། ཐོགས་འགྲེལ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ། ངེས་བར་འབྱུང་འཚོལ་བ་སློབ་བ་བྱ་བ་དང་བཅས་པ་དང། ནས། སློབ་པའི་ཕྱིར་འཇིགས་པ་མེད་པ་ཁྱུ་མཆོག་གི་གནས་
ཐོབ་པར་བྱ་པའི་ཕྱིར་ཞུག་པ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ལྔ་བ་སྐྱབས་འགྲོའི་ངོ་བོ་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་བའི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་ཁྱད་བར་དང་ཡོན་ཏན་ཤེས་པ་དང། ཁས་བླངས་སོགས་ཀྱིས་བསྡུལ་བའི་ཞེས་རབ་གཙོ་འཁོར་ཅི་རིགས་དེ། སྐྱབས་
འགྲོའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཏེ། རྒྱན་ལས། ཀུན་དུ་འགྲོ་དང་ཁས་ལེན་རྟོགས་དང་ཟིལ་གནོན་བར། །དབྱེ་བའི་རང་བཞིན་དོན་རྣམ་བཞི་ཡི་ཁྱད་པར་གྱིས། །ཐེག་པ་མཆོག་ཕྱིར་དཀོན་མཆོག་སྐྱབས་བ་སོང་བ་གང། །དེ་ནི་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་
རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཅེས་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་བསྡུད་པར་བཤད་བ་དང། ཕར་ཕྱིན་བསྡུས་པ་ལས། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་བརྩེ་ཞིང། །བདེ་གཤེགས་ཡོན་ཏན་ཐོབ་མོས་ན། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
ཐམས་ཅད་ལ། །མདོང་བསྡུས་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ཡིན། །ཞེས་དང་ཡང་དེ་ཉིད་ལས། བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས། །བདག་དོན་མ་ཡིན་གཞན་དོན་དུ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྤྱོད་བྱེད་ན། །ཆོས་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ཡིན། །
ཞེས་དང། ཡང་དེ་ཉིད་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་མཆོག་མི་ལྡོག་དང་།དབང་དང་ཚད་མེད་ཡོན་ཏན་གྱིས། །བརྒྱན་པའི་ཡོན་ཏན་གང་ཚོལ་བ། །དེ་ནི་དགེ་འདུན་སྐྱབས་སོང་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཐེག་ཆེན་ཀྱི་སྐྱབས་

[189B] ཐུན་མོང་བ་དང་ཕལ་བ་གོ་བར་ཟད། དེས་ན་སྐྱབས་འགྲོའི་ཁོངས་སུམ་འདུས་པའི་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་ལམ་མེད་པར་ཤེས་དགོས་ཏེ། དར་ཊིཀ་ལས། སྐྱབས་འགྲོ་འདི་ལ་གོ་བ་
ལེགས་བར་ཆགས་ན་གསུང་རབ་དགོངས་འགྲེལ་དང་བཅས་བམ་ལུས་པ་སྐྱབས་འགྲོ་བྱས་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་སྐྱབས་འགྲོ་ནི་རྒྱ་ཆུང་དུ་མ་ཡིན་ཏེ། མི་ཤེས་པ་ཁ་ཅིག་དེ་འདྲ་མ་
གོ་ནས་ཇོ་བོ་དང་ཤནྟི་བར་ཟུང་ཟ་བ་དང། མཁས་བར་རློམས་པ་ལ་ལས་ཁོངས་སྐྱུངས་ཁུལ་བྱས་ནས་སྐྱབས་འགྲོ་རེ་ཙམ་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་ཟེར་བ་སོགས་ནི་བླུན་གཏམ་གསལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ་།དར་ཊིཀ་ལས། ཁ་ཅིག་ཉམས་
ལེན་དེ་ཙམ་མི་བྱེད་བའི་ཁེངས་སྐྱུངས་ཁུལ་བྱས་ནས། ཞེས་པ་ནས། བླུན་པོའང་ །ཞེས་སོ། །སྐབས་ཀི་དོན་དང་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པའི་དོན་ཉོན་མོངས་པ་ནས་ཐེག་དམན་གྱི་བར་ལས་བསྐྱབ་བ་དང་སྐྱོབ་པའི་དོན་
ཡིན་ཏེ། རྒྱན་ལས། རྟག་ཏུ་ཉོན་མོངས་ཚོགས་ཀུན་དང། །ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་དང། །རྒ་དང་འཆི་བ་དག་ལས་ཀྱང། །སངས་རྒྱས་ཉ་ནི་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ། །ནས། དེ་ཕྱིར་སྐྱབས་ཀྱི་དམ་བའོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རོ། རྒྱུ་སྐྱབས་དང་འབྲས་སྐྱབས་འགལ་བར་ཐལ། གང་ཟག་དེའི་རྒྱུ་སྐྱབས་དང་དེའི་འབྲས་སྐྱབས་འགལ་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་ན། སྟོན་བ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཆོས་ཅན་རྒྱུ་སྐྱབས་མ་ཡིན་བར་ཐལ། འབྲས་སྐྱབས་

[190A]༄༅། །ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཁྱེའུ་སྣང་བྱེད་དབང་ལས་ནུའི་འབྲས་སྐྱབས་ཡིན་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་གཉིས་ཀྱི་ཐོབ་བྱ་མཐར་ཐུག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རང་གི་གདུལ་བྱ་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་གང་ཟག་གིནྜུ་
སྐྱབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེང་ཐལ། སངས་འཕགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཁ་ཅིག་དེའི་འབྲས་སྐྱབས་ཡིན་ན་དེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་དགོས་ཟེར་ན། འོ་ན། བྱང་སེམས་ཚོགས་ལམ་པའི་ཐོབ་བྱའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ་དེའི་
ཕྱིར༑ རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དེའི་ཐོབ་བྱ་མཐར་ཐུག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཁོ་ན་རེ། འགོག་བདེན་དང་ལམ་བདེན་གཉིས་ཆོས་ཅན། དོན་དམ་པའི་སྐྱབས་ཡིན་པར་ཐལ། དོན་དམ་པའི་སྐྱབས་གསུམ་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་
རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དོན་དམ་པའི་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོ་དང། དོན་དམ་པའི་ཆོས་དཀོན་མཆོག་གཉིས་ཀ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཆོས་དཀོན་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ཡིན་ན་དོན་དམ་པའི་དེ་གཉིས་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་
ཕྱིར༑ རྩ་དར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། མཐར་ཐུག་གི་སྐྱབས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། དོན་དམ་པའི་སྐྱབས་གསུམ་འགལ་བར་ཐལ་ཀུན་རྫོབ་པའི་སྐྱབས་གསུམ་འགལ་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་མཁྱེན་དེ་དོན་དམ་པའི་
སྐྱབས་གསུམ་ཀ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཏ། དོན་དམ་པའི་སངས་རྒྱས་དང་དོན་དམ་པའི་དགེ་འདུན་གཉིས་ཀ་ཡིན་པ་གང་ཞིག་དོན་དམ་པའི་ཆོས་དཀོན་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། སངས་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ལམ་

[190B] སྨྲས་བ། སྣ་ཚོགས་ལས་ཉོན་ཆུ་སྲིན་འཛིན་ཁྲིས་གང། །སྐྱེ་རྒན་འཆིའི་རྦ་ཀློང་ཆེད་འཁྲུག་པའི་།འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་རྒལ་བྱེད་སྐྱབས་གསུམ་གྲུར། །རབ་ཞུགས་སྐུ་གསུམ་རིན་ཆེན་རྙེད་པ་རྨད། །རྒྱ་
བོད་དྲན་དབང་བྱེ་བས་འགྲོད་དཀའི་གནས། །གྲུབ་མཐའ་སོ་སོའི་ལུགས་མང་ཆུ་གཏེར་ཚོགས། །མཐོང་ཡང་ངོམས་མིན་དངོས་བརྒྱད་བཱ་ད་རིའི། །གླིང་བགྲོད་མཁྱེན་གསུམ་ནོར་བུ་ཐོབ་པ་འདི། །རྨི་ལམ་མིན་ནམ་བསྐལ་བ་དུ་མ་རུ། །རྐང་
གཉིས་མཆོག་གྱུར་དེད་དཔོན་བསྟེན་ནམ་མཚར། །ཞེས་པའང་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ།།    ༈    །།གསུམ་པ་སྒྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་ལ་གདམས་པ་ལ། མི་མཐུན་ཕྱོགས་མངོན་གྱུར་སེལ་བ་དང་ལམ་ཁྱད་པར་
ཅན་སྒྲུབ་པ་དང། སྤང་བྱའི་ས་བོན་སེལ་བར་གདམས་པ་གསུམ་དང་པོ་མ་སྒྲུབ་པ་མི་ཉམས་པ་དང། འཕེལ་བ་དང། ཐེག་དམན་དུ་མི་ལྟུང་བའི་རྒྱུ་ལ་གདམས་པ་གསུམ་འཆད་པར། རྩ་བར། མ་ཞེན་ཡོངས་སུ་མི་ངལ་དང། །ལམ་
ནི་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང། །ཞེས་དང། འགྲེལ་པར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ། ནས། གདམས་དག་དང། ཞེས་བྱུང། གཉིས་པ་ལམ་ཁྱེད་པར་ཅན་སྒྲུབ་པའི་གདམས་ངག་ལ། སྒྲུབ་པ་རང་དབང་དུ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་སྤྱན་ལྔ་ལ་དང་
སྒྲུབས་བཅུ་རྒྱུར་དུ་རྫོགས་པའི་རྒྱུ་མངོན་ཤེས་དྲུག་ལ་གདམས་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། རྩ་བར། སྤྱན་ལྔ་དང་ནི། ཞེས་དང་འགྲེལ་པར། ཤའི་དང། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལྷའི་དང། ཤེས་རབ་དག་ཆོས་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་
[191A]༄༅། །སྤྱན་གྲངས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ། སོགས་བྱུང། འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། མདོ་ལས། བྱང་ཆེན་ཤེར་ཕྱིན་ལ་སྤྱོད་པའི་བ་ཡོད། ཅེས་སོགས་ཀྱིས་
སྤྱན་ལྔ་བཤད་པ་དེ་སྟོན་པར་རྩ་འགྲེལ་འདི་བྱུང། གཉིས་པ་ནི། ཡུམ་པར་བ་ལས། ཤའི་མིག་གིས། ནས། མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པའི་མདོ་ཆོས་ཅན། སྤྱན་ལྔ་ལ་གདམས་པ་ཡིན་ཏེ། སྤྱན་
ལྔའི་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་རྣམས་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་ཅིག་ཅེས་འདོམས་པའི་གདམས་ངག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་དགག་གཞག་སྤང་གསུམ། དང་པོ་ལ་མཚན་ཉིད། ངོ་བོ། ས་མཚམས་གསུམ་ལ་
དཔྱད་ན། དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བདག་རྐྱེན་དུ་གྱུར་བའི་མིག་དབང་གཟུགས་ཅན་པ་ལ་བརྟེན་པའི་དཔག་ཚད་བརྒྱན་ས་སྟོང་གསུམ་ཚུན་ཆད་ཀྱི་གཟུགས་ཕྲ་རགས་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་
བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཤེས་རབ་མཚུངས་ལྡན་དང་བཅས་པའི་རིག་པ་དེ། ཤའི་སྤྱན་གྱི་མཚན་ཉིད། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བདག་རྐྱེན་ལྷའི་མིག་དབང་གཟུགས་ཅན་པ་ལ་དངོས་སུ་བརྟེན་ཅིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཆི་འཐོ་དང་སྐྱེ་བ་
མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཏིང་ངེའི་འཛིན་སོགས་མཚུངས་ལྡན་གྱི་རིག་པ་དེ། ལྷའི་སྤྱན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། སངས་འཕགས་ཀྱེ་རྒྱུད་ཀྱི་ཤའི་སྤྱན་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་རྒྱུད་ལ་

[191B] གསེར་འཕྲེང་ལས། སྤྱིར་སྤྱན་ལྔག་སངས་རྒྱས་ལམ་བར་བར་རྡོ་རྗེ་གཅོད་པ་ལས་བཤད་ཅིང་འབུམ་གྱི་གནོད་འཇོམས་ལས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ལ་སྤྱན་ཝ་ཡོད་པར་བཤད། ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་
ན། སྟོང་གསུམ་ཕན་ཆད་མི་མཐོང་བར་ཐལ། དཔག་ཚད་བརྒྱ་ནས་སྟོང་གསུམ་ཚུན་ཆད་སྨོས་པའི་དགོས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སངས་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་གཞན་ཡང། བྱང་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཤའི་སྤྱན་ཡིན་ན་དཔག་ཚད་བརྒྱ་ནས་སྟོང་གསུམ་ཚུན་ཆད་ཀྱི་གཟུགས་ཐམས་ཅད་མཐོང་བས་ཁྱབ་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དཔག་ཚད་བརྒྱ་ཙམ་མཐོང་བའི་བྱང་སེམས་
ལས་དང་པོ་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ཤའི་མིག་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཤའི་མིག་ལ་དཔག་ཚད་བརྒྱ་མཐོང་བ་ཡང་ཡོད། དེ་བཞིན་དུ་དཔག་ཚད་ཉིས་བརྒྱ་མཐོང་བ་དང་སུམ་བརྒྱ་མཐོང་བ་ནས། སྟོང་མཐོང་བ་
དང། འཛམ་གླིང་མཐོང་བ་དང། གླིང་གཉིས་མཐོང་བ་ནས་སྟོང་གསུམ་མཐོང་བའི་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཤའི་མིག་གི་བར་མཐོ་དམན་བཅུ་གསུམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། བྱང་ཆེན་གྱི་ཤའི་མིག་གིས་དཔག་ཚད་བརྒྱ་མཐོང་
པ་ཡོད་དོ། །ནས། སྟོང་གསུམ་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐོང་བ་ཡོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། མཚན་ཉིད་གཉིས་ཀ་ལ་ཤའི་སྤྱན་དང། ལྷའི་སྤྱན་གཉིས་རེ་རེ་ནས་ཆོས་ཅན། དབང་ཤེས་ཡིན་པར་ཐལ། རང་

[192A]༄༅། །གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བདག་རྐྱེན་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་པ་ལ་དངོས་སུ་བརྟེན་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་དབང་ཤེས་ཀྱི་གོ་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཚད་མ་མདོ་ལས། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་རྒྱུ་ཡིན་
ཕྱིར། །དེ་ཡི་ཐ་སྙད་དབང་པོས་བྱས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཡིད་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སངས་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་དེ་ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྡོ་
རྗེ་གཅེད་པ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཤའི་སྤྱན་མངའ་སྙམ་མམ། རབ་འབྱོར་གྱིས་གསོལ་བ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དེ་ལྟར་ལགས་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཤའི་སྤྱན་མངའོ། །ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཆོས་
གྱི་སྤྱན་མངའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྩ་བར། མངོན་ཤེས་སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། སངས་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཤའི་མིག་དབང་གཟུགས་ཅན་ཡོད་
པར་ཐལ། དེ་ལ་ཤའི་སྤྱན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སངས་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཤ་ཁྲག་གི་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་རྒྱུད་ལ་ཤ་རུས་ཀྱི་བེམ་པོ་མེད་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་
བཤད་ལས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ན་བེམ་པོས་བསྡུས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་བསགས་པའི་ལུས་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པར་ཤེས་བར་བྱ། ཞེས་དང། གསེར་འོད་ལས། སྐུ་ལ་རུས་པ་ཁྲག་མེད་ན། །རིང་བསྲེལ་ཡོད་པར་ག་ལ་འགྱུར། །ཞེས་

[192B] གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་མདོ་དྲངས་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དཔག་ཚད་བརྒྱ་ཚུན་ཆད་ཀྱི་གཟུགས་ཕྲ་རགས་ཐམས་ཅད་མཐོང་བའི་བྱང་སེམས་དང་པོ་བའི་ཤའི་སྤྱན་ཆོས་ཅན། གཟུགས་ཐག་རིང་བ་དང་
སྒྲིབ་པ་ཕྲ་བ་རྣམས་མི་མཐོང་བར་ཐལ། སེམས་ཅན་གྱི་ཤའི་སྤྱན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། བྱས་པ་ལ་ཁྱབ་པར་ཐལ་ཤའི་མིག་གིས་དེ་དག་མི་མཐོང་ལ། ལྷའི་མིག་གིས་མཐོང་བའི་ཁྱད་པར་རིགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་ལས། གང་ཕྱིར་
ངན་ཡི་མིག་གིས་གཟུགས། །ཐག་རིང་གནས་དང་སྒྲིབ་པ་དང་།ཕྲ་བ་ཐམས་ཅད་མི་མཐོང་ལ། །དེའི་ཕྱིར་ལྷ་ཡིས་མཐོང་བར་འདོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། གཟུགས་ཁོ་ན་མཐོང་བར་བཤད་པས། ཤའི་མིག་ཤེས་ཙམ་
དང་ལྷའི་མིག་ཤེས་ཀྱིས་ཡུལ་མཐོང་ཚུལ་ཙམ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ་རྣམ་འགྲེལ་ལས། དོན་གྱི་ནུས་པ་ལྟོས་མེད་ན། །བར་ཆད་ལ་སོགས་ཡོད་ན་ཡང། །དབང་ཤེས་བློ་ནི་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་
མིག་ཤེས་ཕལ་བ་རང་ཉིད་སྐྱེ་བ་རང་གི་གཟུང་དོན་ལ་མི་ལྟོས་ན་རི་བོ་སོགས་ཀྱིས་བར་དུ་ཆོད་བའི་གཟུགས་ཐམས་ཅད་མཐོང་བར་ཐལ་བའི་སྐྱོན་བཤད་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། མིག་དབང་
ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བདག་རྐྱེན་ཙམ་ལ་བརྟེན་པའི་དཔག་ཚད་བརྒྱ་ཚུན་ཚད་ཀྱི་གཟུགས་ཐམས་ཅད་མཐོང་བའི་མཁྱེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བྱིན་དྲུག་དང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྒོམ་བའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུའི་ཤའི་མིག་གྲུབ་

[193A]༄༅། །བའི་མཁྱེན་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འགྲེལ་ཆེན་པས། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྒང་བ་བསྒོམ་བའི་མཐུས་སྟོང་གསུམ་གྱི་གཟུགས་ཆེ་ཆུང་ཐམས་ཅད་མཐོང་བའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་མིག་འགྲུབ་པ་ནི་ཤའི་སྤྱན་དང། ཞེས་གསུངས་པའི་
ཕྱིར༑ ཁྱབ་སྟེ། འདིས་འདོད་པའི་མིར་གྱུར་བའི་བྱང་འཕགས་ཀྱི་ཤའི་མིག་རབ་ཀྱིས་རྟོགས་ཚད་བསྟན་པ་ཡིན་པས་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་མན་ཆད་མཐོང་བའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། མཛོད་ལས། མིག་གིས་གོང་མའི་གཟུགས་མ་ཡིན་
ཞེས་གསུངས་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་མིའི་མིག་གིས་འདོད་ལྷ་ཡན་ཆད་ཀྱི་གཟུགས་མི་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་འདོད་པའི་མིར་གྱུར་བའི་བྱང་འཕགས་ཀྱི་ཤའི་མིག་གིས་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་བྱའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། དེ་
གཟུགས་སོགས་ཡུལ་ལྔ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡུམ་གསུམ་གནོད་འཇོམས་ལས། གཟུགས་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་པ་ནི་ཤའི་མིག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། མདོ་སྡེ་པད་དཀར་ལས་ཀྱང། ལྷུན་པོ་རི་རབ་ཐམས་ཅད་དང། །ཁོང་
ཡུག་ཀྱང་ནི་དེས་མཐོང་སྟེ། །རི་གཞན་གང་དག་གྲགས་པ་དང་།རྒྱ་མཚོ་དག་ཀྱང་མཐོང་བར་འགྱུར། །འོག་ཏུ་མནར་མེད་དམྱལ་བར་ཐུག་སྟེང་དུ་སྲིད་པའི་རྩེར་གནས་པ། །བསྟན་པ་དེས་ནི་ཀུན་མཐོང་སྟེ། །ཤ་ཡི་མིག་ནི་དེ་འདྲའོ། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ཤའི་སྤྱན་ཀྱིས་དང་ཀ་ཚད་བརྒྱའི་གཟུགས་ཕྲ་རགས་མཐོང་བ་བྱང་འཕགས་ཀྱི་ཤའི་སྤྱན་ལ་བྱེད་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཚོགས་ལམ་ན་ཡང་ཤའི་སྤྱན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཤའི་སྤྱན་དམའ་བས་རྐྱང་

[193B] དེར་ཐལ། དེ་མ་མཐའ་བྱས་ནས་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཤེས་རབ་མཚུངས་ལྡན་དུ་འདོད་པ་དགག་སླ། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ལྷའི་མིག་ཡིན་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་སེམས་ཅན་གྱི་
འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་མཐོང་བས་ཁྱབ་པར་ཐལ། ལྷའི་སྤྱན་ལ་དེ་ལྟར་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། བྱང་སེམས་ཀྱི་ལྷའི་སྤྱན་གྱིས་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་རིག་ནས་ལོག་ཡིན་གྱི་བར་གྱི་ལྷའི་མིག་གི་ཡུལ་ཤེས་ཀྱང། རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་རིས་ནས་
འོག་མིན་གྱི་བ་དགྱི་ལྷའི་མིག་གིས་བྱང་སེམས་ཀྱི་ལྷའི་སྤྱན་གྱི་ཡུལ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། དེ་བཞིན་དུ་འོག་མིན་གྱི་བ་གྱི་ལྷའི་མིག་བྱང་སེམས་ཀྱིས་ཤེས་པ་དང། ལྷ་དེ་དག་གིས་བྱང་སེམས་ཀྱི་མིག་མི་ཤེས། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རང་གི་བདག་རྐྱེན་དུ་གྱུར་བའི་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞིལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཆི་འཕོ་བ་དང་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཅན་དེ། ལྷའི་སྤྱན་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར། ལ་ལས་རང་
གནས་གྱི་གླིང་ཙམ་ལས་མི་མཐོང་བའི་ལྷའི་སྤྱན་ཡོད་ཟེར་ན་དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག། འོ་ན། མདོ་ལས་མནར་མེད་ནས་འོག་མིན་གྱི་བར་གྱི་ལྷའི་མིག་དང་ ཡང་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གླའི་
ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་གཉིས་བཤད་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་ཤེས་པས་ཁྱབ་པ་དང། གླིང་རེ་ཙམ་ལས་མི་ཤེས་པའི་ལྷའི་སྤྱན་ཡོད་པ་དེའི་ཕྱིར་

[194A]༄༅། །འདོད་མི་ནུས་ཏེ། འདི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལྷའི་སྤྱན་བཤད་པའི་སྐབས་ཡིན་བས་མ་མཐའ་དང་ཡ་མཐའ་བཟུང་བཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡུམ་གསུམ་གྱི་གནོད་འཇོམས་པས། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་
འཇུག་བ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ནི་ལྷའི་མིག་གོ་ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ལྷའི་སྤྱན་ལ་ནུས་པ་ཆེ་ཆུང་མེད་པར་ཐལ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་
ཏེ༑ འདིར་བྱང་སེམས་ཀྱི་སྤྱན་གྱི་རབ་ཀྱིས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུའི་གང་གའའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་དེ་ཤེས་པ་གང་ཞིག་སངས་འཕགས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་དང། མཛོད་སྤུ་སོགས་ཀྱིས་ཀྱང་སྤྱན་ལྔའི་ཡུལ་གཟིགས་པ་
ཚང་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། འཇུག་པའི་ས་བཅུའི་ཡོན་ཏན་བཤད་པ་དང། མདོ་ལས་ཀྱང། ལྷའི་མིག་ཡོངས་སུ་དག་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེད་
ཡང་དག་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རང་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཕྱི་རོལ་པ་དང་ཉན་རང་དང་བྱང་སེམས་ཀྱི་མངོན་ཤེས་སོགས་ལ་མི་སྣང་བའི་ཤིང་རྟིའི་འཕང་ལོ་ཙམ་གྱི་ཕྱོགས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་རིས་སྣང་བ་སྟོང་གསུམ་གྱི་
ལྷ་མི་ལས་མང་བར་བཤད་བས་འཇིག་རྟེན་གཅིག་གི་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མཐོང་བའི་ལྷའི་མིག་སེམས་ཅན་ལ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཟུངས་རྒྱལ་གྱི་མདོ་ལས། སེམས་ཅན་གང་དག་སྣང་བར་གྱུར་བ་དག་དང། ནས། བྱང་

[194B]གཤེགས་པའི་ལྷའི་མིག་ལ་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ། །ཡང་ཤིང་རྟའི་འཕང་ལོ་ཙམ་གྱི་ཕྱོགས་ན་སྨང་བར་མ་གྱུར་བའི་སེམས་ཅན་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྣང་བར་གྱུར་པ་དེ་དག་
ནི་ཆེས་མང་གི་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལྷ་དང་མི་རྣམས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་འདིས་དུ་མ་ལ་ཞིབ་ཆ་ཤེས་སོ། །གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཐུབ་དགོངས་སུ་དད་བའི་སྟོབས་བསྐྱེད་བའི་མདོ་དྲངས་པ་
ལས༑འཇམ་དཔལ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཙུག་ཏོར་གྱིས་ཀྱང་གཟིགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཛོད་སྤུས་ཀྱང་གཟིགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཚན་རེ་རེས་ཀྱང། དེ་བཞིན་དུ་དུས་ཅིག་ཅར་དུ་ཕྱགས་བཅུ་རྣམས་སུ་འཇིག་
རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམས་ཐམས་ཅད་དུ་གཟིགས་སོ། །ཞེས་པ་དེ་ལྟ་ནའང་དབང་པོའི་བློར་སྔོན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པས་རྣམ་བར་བཞག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གཟིགས་སོ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་གཟིགས་ཚུལ་དང་
དེ་ལྟ་སོགས་ཀྱིས་ཡུལ་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་དབང་ཤེས་སུ་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐུབ་དགོངས་ལས་ཀྱང། དབང་པོའི་བློར་སྔོན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་བས་རྣམ་པར་བཞག་གོ་ཞེས་པས་ལྷའི་མིག་ཅེས་པ་ལ་སོག་
 །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་སྤྱན་ལྔའི་འཇོག་ཚུལ་འདི་ལེགས་པོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བདག་མེད་ཕྲ་རགས་གང་རུང་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་དེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ཐེག་ཆེན་

[195A]༄༅། །མཐོང་ལམ་པ་ཆོས་ཅན། མཚོན་བྱ་དར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་མི་ཤེས་པ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཤའི་སྤྱན་དང་ལྷའི་སྦྱར་གཉིས་མིག་དབང་གཟུགས་ཅན་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན་འབུམ་
གནོད་འཇོམས་ལས། གཟུགས་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་ནི། ཤའི་སྦྱན་ནོ། །ཞེས་པའི་ལུང་དོན་མ་གྲུབ་པར་ཐལ། ཤའི་སྦྱན་དང་ལྷའི་སྤྱན་གང་རུང་ཡིན་ན་ཤེས་པ་ཡིན་པས་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཁྱེད་ཀྱི་དམ་བཅའ་འཐད་
པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཤའི་སྤྱན་ཡིན་ན་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་འཕགས་པའི་དགོངས་པར་འདོད་པ་དང་ལམ་དང་གཞི་མཐུན་འདོད་ཅིང་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་མཛོད་ལྟར་འདོད་པ་འགལ་འདུ་ཆེན་པོ་སྟེ། བྱང་
སེམས་ཆོག་ལམ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཤའི་སྦྱན་ཆོས་ཅན། ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་པར་ཐལ། རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཉི་སྣང་ལས། དེ་ནི་རྣམ་པར་སྩིན་པ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་དུ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཁས་བླངས་པའི་
ཕྱིར༑ འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དགེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་ཏེ། ལྷའི་སྤྱན་ཡང་རྣམ་སྨིན་ཁོ་ན་ཡིན་ཟེར། ལ་ལས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྒོམ་པའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་དབང་པོ་གཟུག་ཅན་ཟེར་ན། དེ་གཉིས་ཀྱང་
མི་འཐད་བར་ཐལ། ལྷའི་མིག་དབང་གཟུག་ཅན་པ་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་དང། ལྷའི་སྤྱན་ནི་ལྷའི་མིག་དབང་གཟུགས་ཅན་པ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་བདག་རྐྱེན་བྱས་པའི་ལམ་ཞིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འགྲེལ་ཆེན་ལས། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་སྤྱན་ལ་ལས་

[195B] །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ། སྦྱན་ལྔ་སོ་སོའི་མཚན་ཉིད། ས་མཚམས། རྒྱུ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ་ལྔ་ལས། རང་རྒྱུ་ཕྱིན་དྲུག་དང་ཐེག་ཆེན་གྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྒོམ་པའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་རང་ཡུལ་
གཟུགས་ཆེ་ཆུང་ཐམས་ཅད་མཐོང་བའི་མིག་དབང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་བདག་རྐྱེན་བྱས་པའི་རང་ཡུལ་དཔག་ཚད་བརྒྱ་སོགས་ཀྱི་གཟུགས་ཕྲ་རགས་ཐམས་ཅད་མཐོང་བའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་སྤྱན་དེ། ཤའི་སྦྱན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དངོས་བསྟན་བྱང་སེམས་
ཀྱི་ཤའི་མིག་དཔག་ཚད་བརྒྱ་ནས་སྟོང་གསུམ་མཐོང་བའི་བར་བཅུ་གསུམ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མད་པ་ནམ་མཁའ་ད་མཉམ་ངར་འཇུག་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཤའི་སྤྱན་དང་བཅུ་བཞི་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་ནི། གསེར་འཕྲེང་ལས་
བྱང་ཆེན་གྱི་ཤའི་མིག་གིས་དཔག་ཚད་བརྒྱ་མཐོང་བ་ཡོད་དོ་།དེ་བཞིན་དུ་དཔག་ཚད་ཉིས་བརྒྱ། སུམ་བརྒྱ། བཞི་བརྒྱ། ལྡང་རྒྱ། སྟོང། འཛམ་གླིང། གླིང་གཉིས། གླིང་གསུམ། གླིང་བཞི་སྟོང་དང་པོ། སྟོང་གཉིས་པ། སྟོང་གསུམ་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་
མཐོང་ད་ཡོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ་སངས་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་དབང་པོ་ལྔ་གནས་གྱུར་བའམ་རྣམ་པར་དག་པས་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་བ་སོགས་ཡོན་ཏན་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་གྱིས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། རྒྱན་ལས། དབང་པོ་ལྔ་རྣམས་
གཞན་གྱུར་ན། །དོན་ཀུན་འཇུག་དང་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །ཡོན་ཏན་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་འབྱུང། །ཞེས་དང། གྲེལ་པ་ལས། དབང་པོ་ལྔ་གཞན་དུ་གྱུར་ན་དབང་པོ་ལྔ་པ་ཐམས་ཅད་དོན་ལྔ་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་པ་དན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ་་༄༅། །མིག་སོགས་རེ་རེ་ལ་ཡོན་ཏན་སྟོང་ཉིས་བྲྒྱའམ་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་མངའ་འབྱོར་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། པད་དཀར་ལས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་འཛིན་པའམ་ཀློག་པའམ་ཀློག་པའམ་སྟོན་པའམ་ཡི་གེར་བྲི་བ་ཡང་རུང་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་
ངེས་མིག་གི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་བརྒྱ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །རྣ་བའི་ཡོན་ཏན་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །སྣའི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་བརྒྱ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ལྕེའི་ཡོན་ཏན་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ལུས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་བརྒྱ་
ཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཡིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མིག་སྣ་ལུས་གསུམ་ལ་བརྒྱད་བརྒྱ་རེ་ལས་མ་བྱུང་ལ། འགྲེལ་ཆེན་གྱིས་པད་དཀར་དང་གཟུངས་རྒྱལ་གྱི་མདོར་གསུངས་པར་བཤད་
ཀྱང་བོད་དུ་འགྱུར་བའི་གཟུངས་རྒྱལ་གྱི་མདོར་གྲངས་མི་སྣང་ངོ། །རང་གི་བདག་རྐྱེན་ལྷའི་མིག་དབང་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་བརྟེན་ཅིང་ཁམས་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་ཀྱི་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་
སྤྱན་དེ། ལྷའི་སྤྱན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། བདག་རྐྱེན་གྱིས་ལམ་ལ་མིང་ཆགས་པའི་ཕྱིར། ལྷག་མའང་དེ་ལྟར་རོ། །དབྱེ་ན་འཕགས་པ་སློབ་པའི་དེ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་དེ་གཉིས་ཡོད། དང་པོ་ལ་དངོས་བཏགས་ཀྱིས་ཐེག་པ་
གསུམ་ཀའི་འཕགས་རྒྱུད་ཀྱི་དེ་ཡོད། འདིའི་བྱང་སེམས་ཀྱི་དེ་ལའང་བདག་རྐྱེན་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། སྔོན་བྱིན་དྲུག་དང་རྫུ་འཕྲུལ་ཀྱི་རྐང་པ་བསྒོམ་པའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ལྷའི་མིག་དབང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་བདག་རྐྱེན་བྱས་

[196B] བསྒོམ་བའི་མཐུས་ཐོབ་པའི་ལྟའི་སྤྱན་འཆི་འཕོ་སྐྱེ་བ་དང། དེའི་སྙོམས་འཇུགས་སོགས་མཐད་བ་གཉིས་སོགས་ཡོད་དེ། དང་པོ་ནི་འགྲེལ་ཆེན་ལས། ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དང་ག་ལས་
ཀྱི་མཐུས་དབང་པོ་དྭངས་པའི་མིག་ཅེས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། འགྲེལ་ཆེན་ལས། རྣལ་འབྱོར་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམས་པའི་མཐུས་ཐོབ་པ་སྟེ། ཞེས་སོ། །རང་གི་བདག་རྐྱེན་ཞི་ལྷ་གཟུང་འབྲལ་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བརྟེན་ནས་
རང་གི་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་བདག་མེད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་སྤྱན་དེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་གྱི་མཚན་ཉིད། དབྱེན་རྒྱུས་བཅུའི་བཅུ་དང། འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་
གཉིས་ཡོད། རང་གི་བདག་རྐྱེན་ཞི་ལྷག་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བརྟེན་ནས་རང་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་སྐྱེ་འཕགས་ཀྱི་དབང་པོའི་རིམ་པ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་སྤྱན་དེ་ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་གྱི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་
ན་གནས་དང་གནས་མིན་མཁྱེན་པ་མ་གཏོགས་པའི་ཤེས་པ་དགུ་ཡོད་དེ། གནོད་འཇོམས་ལས། གནས་དང་གནས་མིན་པ་མཁྱེན་པ་མ་གཏོགས་པའི་ཤེས་པ་དགུ་པོ་འདི་དག་ནི་ཆོས་ཀྱི་མིག་གོ་ཞེས་དང། འགྲེལ་ཆེན་ལས་
ཀྱང༑ གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལ་ཐོགས་མེད་དུ་འཇུག་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་ཆོས་མ་ལུས་པ་ཅིག་ཅར་དུ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་མཐར་ཐུག་གི་སྤྱན་དེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་གྱི་

[197A]༄༅། །མཚན་ཉིད། དངོས་དང་རྗེས་མཐུན་གྱིས་དབྱེ་ན་དག་པས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་ནས་མཐུན་པ་དང་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུས་ཐོབ་པའི་རྣམ་མཁྱེན་གཉིས་ཡོད། གཉིས་པ་སྤྱན་ལྟའི་ས་མཚམས་ནི། ཤཱ་རིའི་
ཚོགས་ལམ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་བར་དང། དེ་བཞིན་དུ་ལྷའི་སྤྱན་གསེར་འཕྲེད་ལྟར་ན་ཆོགས་ལམ་ཆེན་པོ་ནས་སམ། རྣམ་བཤད་ལྟར་ན་འདིར་བསྟན་སྦྱོར་ལམ་ནས་དང། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་མཐོང་ལམ་ནས་
སྤྱན་མཐོང་ལམ་རྗེས་ཐོབ་ནས་དང། དེ་གསུམ་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་བར་དུ་ཡོད། གངས་ཅན་ཀྱི་སྤྱན་དངོས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དང། རྗེས་མཐུན་པ་ཡོངས་སྦྱོད་དང་གསེར་འཕྲང་ལྟར་ནམ་བདུན་པ་ནས་སམ། རྣམ་བཤད་ལྟར་
ན་དག་པས་གསུམ་ན་ཡོད། གསུམ་པ་སྤྱན་ལྔའི་རྒྱུ་ཡོད་དེ། མདོ་ལས། བྱང་ཆེན་མིག་ལྔ་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་འདོད་པ་དང་ཐོབ་པར་འདོད་པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །ཞེས་དང། གསེར་འཕྲེང་ལས་
ཕྱིན་དྲུག་ལ་སློབ་པ་དང། ནས། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བསྒོམ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། མིར་གྱུར་པའི་བྱང་སེམས་ཚོགས་ལ་མཆེན་པོ་པའི་ཤའི་སྤྱན་ལ་སྟོང་གསུམ་མཐོང་བ་
གཅིག་ཡོད་པར་ཐལ། ཚོགས་ལམ་པ་གསུམ་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་སྤྱན་ལ་དབང་པོ་དང་ཚོགས་པའི་དབང་གིས་རིམ་པ་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འདོད་ན། ཚོགས་ལམ་པའི་ཕ་མ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤའི་མིག་གིས་དེ་ལྟར་མཐོང་བར་

[197B] འདོད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། སྔ་མའི་དགེ་བའམ་ཚེ་འདིའི་བསྒོམ་པའི་དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་བསམ་གཏན་བཞི་སོགས་ཀྱི་མཐུས་ཤའི་མིག་སྦྱངས་པའམ་དག་ན་དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་ཤའི་མིག་ཡོངས་སུ་དག་པ་གང་ལགས། ཞེས་དྲིས་པ་དེའི་ལན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་དག་ཚུལ། བད་དཀར་ལས། དེའི་ཕ་དང་མ་ལས་བྱུང་བའི་ཤའི་མིག་ཐ་མལ་པ་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་དག་པའི་
མིག་གི་དབང་པོས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་ཕྱི་ནང་བྲག་དང་ནགས་ཚལ་སྟུག་པོར་བྱས་པ་དང་འོག་ཏུ་མནར་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ལ་ཐུག་པ་ཡིན་ཆད། སྟེང་དུ་སྲིད་པའི་རྩེ་མོར་
ཐུག་པའི་བར་དུ་ང་དག་ཐམས་ཅད་མཐོང་ངོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡིད་ཤེས་ཀྱིས་མཐོང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་།རྒྱུན་ལས་སངས་རྒྱས་དཔག་མེད་ལ་གདམས་ངག་ཡངས་པ་ཐོབ་པར་བཤད་པ་སོགས་ཀྱིས་
ཚོགས་ལམ་ཆེན་པོ་ན་ཡང་ཡོད་དེ། །དེ་ལ་སྟག་ལོ་ན་རེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་ལ་མུན་པ་མུན་པར་སྣང་བར་ཐལ། དེ་ལ་སྣང་མུན་གཉིས་སོགས་ཐམས་ཅད་སྣང་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་གྱིས་མུན་ནང་གི་
གཟུགས་མི་མཐོང་བར་ཐལ། དེ་མུན་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། མུན་པར་སྣང་བ་དང་དེའི་ནང་གི་གཟུགས་གཉིས་ཀ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། ཁོ་རང་གིས་འདོད་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་ལ་སྒྲིབ་པ་དང་མུན་ཁྲོད་དུ་གནས་པའང་

[198A]༄༅། །མི་མཐོང་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་རིགས་པར་ཐལ། སངས་རྒྱས་སུ་མ་ཟད་ལྷའི་སྤྱན་ཕལ་པས་ཀྱང་མུན་ནང་གི་དེ་སོགས་གཟིགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བསྡུབ་ལས། ལྷའི་མིག་ལ་
བསྟན་དུ་ཡོད་པ་དང། སྒྲིབ་པ་དང། མུན་ཁྲོད་ན་འདུག་པ་དང་བསྐལ་པ་དང། སྤྱོད་ཡུལ་ན་གནས་པ་ཡང་སྣང་བར་འགྱུར་རོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་ནི་ལྷའི་མིག་ཕལ་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང། བསྡུ་བ་
ལས༑ ལ་ལའི་མིག་ལ་ནི་མུན་ཁྲོད་ན་ཡང་གཟུགས་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་པའི་ལུང་དོན་མ་གྲུབ་པར་ཐལ། བྱི་བསྟག་གུང་སོགས་མཛོད་ལྟར་མཚན་དུས་མུན་ཁྱོད་ནའང་མུན་པ་ལས་གཞན་པའི་གཟུགས་སྣང་བ་མ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ལ་མུན་པ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ཉིད་ལས། མུན་ཁྲོད་ན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་ངེས་རྩ་འགྲེལ་དང་མདོ་དུ་མས་བཀག་ཟིན་ཏོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། འཕགས་པའི་ཤེས་
རབ་ཀྱི་མིག་ཡིན་ན་སྟོང་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། སྐབས་འདིར་དངོས་བསྟན་གྱི་བྱང་འཕགས་ཀྱི་དེ་ལ་དེའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། བསྡུ་བ་ལས། འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་ལ་ནི་གཟུགས་
རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། བྱང་སེམས་མཐོང་ལམ་པའི་གཟུགས་མཐོང་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན་

[198B]སྟོང་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་སྤྱན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་གྱི་ཡུལ་གྱི་གཙོ་བོ་དེ་ཡིན་པས་དེའི་ཆ་ནས་འཇོག་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཆོས་
ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་དང་དགོངས་འགྲེལ་སོགས་ལས་ཕར་ཕྱིན་ལྔའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སྟོང་ཉིད་འཛིན་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། དགོངས་འགྲེལ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་མཆིས་པ་ཉིད་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གང་
གིས་འཛིན་ལགས། སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་འཛིན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྤྲོ་བྱ་གཞན་ཡང་ལམ་མ་ཞུགས་ཀྱི་འཁོར་སྒྱུར་གྱི་ལྷའི་མིག་དང་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷའི་
མིག་ཀྱང་སྐབས་འདིར་དེ་མིན་པ་དེས་ཤེས་པར་གྱིས། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། ལམ་མ་ཞུགས་ན་སྤྱན་ལྔ་མེད་པར་ཐལ། ས་མཚམས་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཐེག་དམན་གང་ཟག་ལ་ཡང་སྤྱན་ལྔ་གང་རུང་མེད་པར་ཐལ། འདོད་
པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། མདོ་ལས། ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྡུལ་མེད་ཅིང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་དག་ལ་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཨ་བྷྱས། དང་པོའི་བག་ཙམ་སྲོག་ཆགས་
ཕལ་ཆེར་ལ། གསུམ་པའི་བག་ཙམ་རྒྱུན་ཞུགས་འབྲས་ཞུགས་ལ་།བཞི་བའི་བག་ཙམ་དགྲ་བཅོམ་པ་ལའང་ཡོད། །ཅེས་སོ། །བྱིས་པའི་རོལ་རྩེད་དག་མཁས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན་པ་ལགས་སོ།། །།གཉིས་པ་སྒྲུབ་པ་

[199A]༄༅། །མྱུར་དུ་རྫོགས་པའི་རྒྱུ་མངོན་ཤེས་དྲུག་ལ་འདོམས་པ་ནི། རྩ་བར། མངོན་ཤེས་ཀྱི། །ཡོན་ཏན་དྲུག་དང། ཞེས་དང་འགྲེལ་པར། རྫུ་འཕྲུལ་དང། ལྷའི་རྣབ་དང། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དང་
སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་བ་དང། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལྷའི་མིག་དང། ཟག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ། ནས། མངོན་ཤེས་དྲུག་ལ་འདོམས་པ་དང། ཞེས་བྱུང་འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་
པ་གསུམ། དང་པོ་ནི། ཡུམ་བར་བ་ལས། ཡུམ་འདི་ལ་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆེན་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འཐོབ་སྟེ། ནས། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་
རོ༑ ༑ཞེས་པ་ནས། དགེ་སློང་སུམ་བརྒྱས་ཆོས་གོས་གྱོན་པ་ཕུལ་ནས་སེམས་བསྐྱེད་པས། བསྐལ་བ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཅིག་གི་རྗེས་སུ་བསྐལ་བསྐར་མ་ལྟ་བུ་ལ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དཔལ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ལུང་
བསྟན་པའི་བར་གྱི་མདོ་ལས་མངོན་ཤེས་དྲུག་བཤད་པའི་དོན་སྟོན་པར་རྩ་འཕྲེལ་འདི་བྱུང། ཡུམ་གྱི་མདོན་ཆོས་ཅན། མངོན་ཤེས་དྲུག་ལ་འདོམས་ཚུལ་ཡོད་དེ། ཐ་སྙད་དུ་མངོན་ཤེས་དྲུག་གི་མཐུ་ནུས་བསྐྱེད་བ་
དང༑ དོན་དམ་བར་གདོད་མ་ནས་ཞིབ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་ཞེས་འདོམས་པའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་གསུམ་པས། དང་པོ་ལ། སེམས་རྟེན་དང། བརྟན་པ་མངོན་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་གཉིས། དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་

[199B]དངོས་གཞིས་ཁྱབ། ཟག་ཟད་མངོན་ཤེས་ཀྱི་སེམས་རྟེན་ལ་རབ་མཐའི་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞིས་ཁྱབ་ཟེར་ན། དེ་གཉིས་ཀ་མི་འཐད་པར་ཐལ། སྐྱེ་དཀའ་ཡང་དང་
པོའི་ཉེར་སྡོགས་མི་ལྕོགས་མེད་ལ་བརྟེན་ནས་མངོན་ཤེས་ལྔ་སྐྱེད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་ལས། བསམ་གཏན་དག་གིས་ལམ་རྣམས་སླ། །ས་གཞན་དག་གིས་དཀའ་བ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། སྐྱེ་དཀའ་
ལ་སྒྱུར་བ་དང་བུལ་བ་གཉིས་བཤད་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ངོ་བོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རང་གི་སེམས་རྟེན་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞི་ལ་བརྟེན་ནས་སྤྲུལ་སྒྱུར་སྣ་ཚོགས་བྱེད་ནུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཤེས་རབ་མཚུངས་ལྡན་དང་
བཅས་པ། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མངོན་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སྒྲ་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཤེས་རབ་མཚུངས་ལྡན་དེ་ལྷའི་རྣ་བའི་དེ་དང། དེ་འདྲ་བའི་གཟུགས་
ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་སོགས་ཟེར་ན། མངོན་ཤེས་སུ་གྱུར་བའི་ཤེས་རབ་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཁྱོད་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་ཤེས་རབ་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་
ཕྱིར༑ འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཤེས་རབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་ན་རྫས་མཚུངས་མ་ཡིན་པར་ཐལ་ལོ། །དེ་བཞིན་དུ། དེ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་གཙོ་སེམས་དང། སེམས་པ་སོགས་འཕེན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཕྱི་རོལ་བའི་

[200A]༄༅། །རྒྱུད་ཀྱི་རྣ་བའི་མངོན་ཤེས་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱ། དེར་ཐལ། དེ་ཡོད་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན་ལོངས་སྐུའི་གསུང་ཡང་ཐོས་པར་ཐལ་ལོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ་རང་གི་བདག་
རྐྱེན་དུ་གྱུར་བའི་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞི་ལ་བརྟེན་ནས་གཞན་གྱི་སེམས་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་དང་དེ་དང་བྲལ་བ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཤེས་རབ་མཚུངས་ལྡན་དང་བཅས་པ་དེ། གཞན་སེམས་
ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ཕྱི་རོལ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་གཞན་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གསེར་འཕྲེང་ལས། མངོན་ཤེས་དང་པོ་
ལྔ་ཕྱི་རོལ་པ་དང་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། གཞན་གྱི་སེམས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པར་ཐལ་ལོ། །འདོད་ན། འགོག་བདེན་མངོན་སུམ་དུ་
རྟོགས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པའི་མངོན་ཤེས་དང་ཉན་རང་གི་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་བདག་དང་མཚུངས་བ་དང་བདག་ལས་དམའ་བ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་སོགས་ཤེས་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འབུམ་
གྱི་གནོད་འཇོམས་ལས། འཇིག་རྟེན་པ་དང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མངོན་བར་ཤེས་པ་ནི་བདག་དང་མཚུངས་བ་དང་བདག་བས་དམའ་བ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི། ཞེས་གསུངས་

[200B] ཁྱབ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་བ་དང་ཐེག་དམན་གྱི་དེ་དེ་ལྟར་ཡིན་ཀྱང་བྱང་སེམས་མཐོན་པོ་དགས་བ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་གོང་མ་རྣམས་ཀྱི་མཐུ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་བའི་ཕྱིར་ཏེ་འབུམ་གྱི་གནོད་འཇོམས་ལས། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་ཡོངས་སུ་དག་པ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་པར་ཤེས་པས་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སོགས་བགོད་མ་རྣམས་ཀྱི་མཐུ་ལས་སོགས་པ་ཤེས་བའི་ཐོག་སྤ་མེད་དེ། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ལྷའི་མིག་
གི་མངོན་ཤེས་ཡིན་ན་ཚེ་འདིར་སྒོམ་སྟོབས་ཀྱིས་ཐོབ་པས་ཁྱབ་ལྷའི་སྤྱན་ཡིན་ན་སྐྱེ་བ་སྔ་མའི་ཟག་བཅས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་ཁྱབ་སྟེ། དེ་དེའི་མངོན་ཤེས་དང་སྤྱན་གྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་
ཐལ༑ འགྲེལ་པ་ལས། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལྷའི་མིག་དང། ཞེས་དང། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ལས་གྱུར་བའི་ལྷའི་སྤྱན་དང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་ན། ལོངས་སྐུའི་རྒྱུད་ཀྱི་ལྷའི་མིག་གི་
མངོན་ཤེས་ཆོས་ཅན། ཚེ་འདིར་བསམ་གཏན་སྒོམ་སྟོབས་ཀྱིས་ཐོབ་པར་ཐལ། ལྷའི་མིག་གི་མངོན་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ལོངས་སྐུ་ཆོས་ཅན། ཚེ་འདིར་བསམ་གཏན་བསྒོམ་པར་ཐལ། འདོད་པ་དེའི་ཕྱིར་གཞན་
ཡང༑ སངས་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ལྷའི་སྦྱད་ཆོས་ཅན། སྐྱེ་བ་ལྔ་མའི་དགེ་བ་ཟག་བཅས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་ཡིན་པར་ཐལ། ལྷའི་སྤྱན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེའི་རྒྱུད་ལ་དགེ་བ་ཟག་བཅས་ཀྱི་ལས་སྨིན་པ་ཡོད་པར་ཐལ་ལོ།།་༄༅། །ཡང་ཁ་ཅིག། ལུང་དེའི་དོན་ལྷའི་སྤྱན་གྱི་བདག་རྐྱེན་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་བ་ཡིན་ན་དགེ་བ་ཟག་བཅས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་དང། ལྷའི་མིག་གི་མངོན་ཤེས་ཀྱི་བདག་རྐྱེན་ལྷའི་མིག་ཡིན་ན་ཚེ་
འདིར་བསམ་གཏན་སྒོམ་སྟོབས་ཀྱིས་ཐོབ་པས་ཁྱབ་པ་དེ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ཟེར་ནའང་སྔ་མ་ལྟར་སྐྱོན་འཕེན་ལ། དག་སའི་བྱང་འཕགས་ཀྱི་མངོན་ཤེས་ཀྱང་ཚེ་འདིར་བསྒོམ་པ་ཡིན་བའི་སྐྱོན་འཕེན་ནོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་
ན་རེ། ལྷའི་སྤྱན་ཡིན་ན་དགེ་བ་ཟག་བཅས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་བ་ཡོད་པས་ཁྱབ་བ་དང། ལྷའི་མིག་གི་མངོན་ཤེས་ལ་ཆི་འདིར་བསམ་གཏན་སྒོམ་སྟོབས་ཀྱིས་ཐོབ་བའི་
བསམ་གཏན་གྱིས་ས་བསྡུས་ཀྱི་གཟུགས་ཅན་དྭངས་པ་ཞིག་ཡོད་པས་ཁྱབ་པ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་ལུང་དོན་ཡིན་ཟེར་ནའང་སངས་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་དགེ་བ་ཟག་བཅས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་དང། བསམ་
གཏན་གྱིས་སས་བསྡུས་ཀྱི་གཟུགས་ཅན་དྭངས་པ་གཉིས་ཡོད་པར་ཐལ་དམ་བཅའ་འཐད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཁམས་གསུམ་གྱིས་ས་བསྡུས་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེས་ལས་
ཉོན་གྱི་བག་ཆགས་ཀུན་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཁམས་གསུམ་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། གཟུངས་རྒྱལ་གྱི་མདོ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་བ་ལ་ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་མེད། ཉོན་མོངས་བའི་བག་ཆགས་

[201B] སྤྱོད་ལམ་འཁྲུལ་བའི་བག་ཆགས་མེད། ཅེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། འཇུག་འགྲེལ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ཁམས་གསུམ་ལས་འདས་སུ་ཟིན་ཀྱང་སྤྲུལ་བའི་སྐུ་རྣམས་ཀྱིས་ཡབ་དང་ཡུམ་
དང་སྲས་ལ་སོགས་པ་འབྲེལ་བར་སྟོན་ཅིང། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ། མངོན་ཤེས་ཀྱི་རྟེན་དང། བརྟེན་པའི་ངོ་བོ་དང། བརྟེན་བ་མངོན་ཤེས་བཤད་བ་གསུམ། དང་པོ་ནི། དེའི་སེམས་རྟེན་ཡོད་དེ་
སྐྱེ་སླ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ན་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞི་དང་རྟེན་ཙམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་དང་པོའི་ཉེར་བསྡོགས་མི་ལྕོགས་མེད་ལ་བརྟེན་དགོས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་བཏུས་ལས་ཕྱི་རོལ་བ་འམ། ཉན་ཐོས་སམ་
ཞེས་སོ། །གཉིས་འགྲུབ་སྟེ། མཛོད་ལས། བསམ་གཏན་དག་གིས་ལམ་རྣམས་སླ། །ས་གཞན་དག་གིས་དཀའ་བ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་སེམས་རྟེན་བྱེད་ཚུལ་ཡོད་དེ། དངོས་གཞི་འམ་ཉེར་བསྡོགས་གང་
བརྟེན་པ་དེའི་ངོ་བོར་འཕོས་བྱ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཟུགས་མེད་བཞི་ལ་དེ་མི་དུང་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ཡ་མཚན་ཉིད་དང། དབྱེ་བ་དང། ཁྱད་པར་དང། ས་མཚམས་དང། བྱེད་ལས་ལྔ། དང་པོ་ནི། རང་གི་སེམས་རྟེན་
བསམ་གཏན་གྱི་སྙོམས་འཇུག་ལ་བརྟེན་ནས་ཐ་མལ་བའི་དབང་པོའི་ཡུལ་ལས་འདས་པའི་རང་ཡུལ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་བའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སོགས་ཀྱིས་བསྡུས་བའི་ཡིད་ཤེས་དེ། མངོན་ཤེས་ཀྱི་

[202A]༄༅། །མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། མངོན་ཤེས་མངོན་སུམ་བཞི་ལས་ཡིད་མངོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། དབྱེ་ན་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་དེ་ལྷའི་རྣ་བའི་དེ། གཞན་སེམས་ཤེས་པའི་དེ། སྔོན་གནས་རྗེས་དྲན་གྱི་དེ། ལྷའི་
མིག་གི་དེ། བག་ཟད་ཀྱི་མདོར་ཤེས་དང་དྲུག་ཡོད། རང་གི་སེམས་རྟེན་བསམ་གཏན་གྱི་སྙོམས་འཇུག་ལ་བརྟེན་ནས་སྤྲུལ་སྒྱུར་དུ་མ་ནུས་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་ཞི་ལྷག་ཟུང་འབྲེལ་ལམ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཤེས་རབ་ཟུང་འབྲེལ་
གྱི་ཤེས་བདེ། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མངོན་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དབྱེན་ས་གཡོ་བ་དང། ནམ་མཁའ་ལ་སྤྱོད་པའི་བཞི་དང། སྟོད་ནས་ཆུ་སྨད་ནས་མེ་སོགས་རྫུ་འཕྲུལ་ཡ་མ་ཟུང་བརྒྱད་སོགས་ཀྱི་མངོན་ཤེས་ཡོད་དེ། མདོ་ལས་
རྫུ་འཕྲུལ་ཀྱི་རྣམ་བདུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱེད་དོ། །ནས་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བར་དུ་ལུས་ཀྱིས་དབང་སྒྱུར་ཏེ། ཞེས་སོ། །སྦྱིར་རྫུ་འཕྲུལ་ལ་སྒྲས་བརྗོད་ཀྱིས་དུམ་ཡོད་དེ། སྒོམ་བྱུང་གི་དེ། སྐྱེས་ཐོབ་ཀྱི་དེ། སྔགས་ཀྱི་དེ་
སྨན་གྱི་དེ། ལས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་དང་ལྔ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། མཛོད་ལས། རྫུ་འཕྲུལ་གསང་སྔགས་སྨན་ངག་དང། །ལས་ལས་སྐྱེས་དང་རྣམ་པ་ལྔ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་ནི། ཕྱི་ནང་གི་བསམ་གཟུགས་ཐོབ་པའི་རྫུ་
འཕྲུལ་གྱི་མངོན་ཤེས་ལྟ་བུ། གཉིས་པ་ནི། ལྷ་རྣམས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་ལྟ་བུ་དང། གསུམ་པ་ནི། འགྲོ་ལྡིང་བའི་སྔགས་ཀྱིས་ནམ་མཁར་འགྲོ་བ་ལྟ་བུ། བཞི་བ་ནི། སྨན་འགའ་ཞིག་བཅིངས་བས་ནམ་མཁར་འགྲོ་བ་ལྟ་བུ། ལྔ་

[202B] བར་དོ་བ་དང་ལས་ནུ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། རང་གི་སེམས་རྟེན་བསམ་གཏན་གྱི་སྙོམས་འཇུག་ལ་བརྟེན་ཅིང་མཉམ་པར་བཞག་པའི་སས་བསྡུས་པའི་གཟུགས་ཅན་དྭངས་པ་རྣ་དབང་གིས་
བདག་རྐྱེན་བྱས་བའི་རང་ཡུལ་གྱི་སྒྲ་ཕྲ་རགས་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་ཞི་ལྷག་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ཤེས་པ་དེ། ལྷའི་རྣ་བའི་མངོན་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ་ལྷའི་རྣ་བ་མཉམ་བཞག་གི་སས་བསྡུས་
ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་ལས། ལྷའི་རྣ་བའི་ཁམས་རྣམ་བར་དག་བ་མི་ལས་འདས་བས་ལྷ་དང་མི་གཉིས་ཀའི་སྒྲ་ཐོས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མི་ལས་འདས་ཞེས་པས་མཉམ་བར་བཞག་པའི་སས་བསྡུས་
བར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས་མི་ལས་འདས་བ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་བསམ་གཏན་གྱིས་སྒྲུབ་པ། ཞེས་དང། རྣམ་བཤད་ལས་ཀྱང། མཉམ་པར་བཞག་པའི་སས་བསྡུས་པའི་གཟུགས་ཅན་དྭངས་བ་བདག་རྐྱེན་
དུ་ཡོད་བའི། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། རང་གི་སེམས་རྟེན་དེ་འདྲ་ལ་བརྟེན་ནས་རབ་དུལ་གྱི་སེམས་ཅན་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་ཞི་ལྷག་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ཤེས་བ་དེ་
གཞན་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། བཞི་པ་ནི། སེམས་རྟེན་དང་ངོ་བོ་དེ་ལྟ་བུས་རང་ཡུལ་རང་གཞན་གྱི་སྔོན་གནས་དྲན་བའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་ཤེས་བ་དེ། སྔོན་གནས་རྗེས་དྲན་གྱི་མངོན་ཤེས་ཀྱི་

[203A]༄༅། །མཚན་ཉིད། དབྱེ་ན་སྐྱེ་བ་གཅིག་དྲན་བ་ནས། བརྒྱ་དྲན་བ་སོགས་དང། སེམས་གཅིག་དྲན་བ་ནས། བརྒྱ་དྲན་བ་སོགས་དང། ཉི་མ་གཅིག་དྲན་བ་ནས། བརྒྱ་དྲན་བ་དང། དེ་བཞིན་དུ་ཟླ་བ་ལོ་
བསྐལ་པ་གཅིག་དྲན་པ་ནས་བརྒྱ་དྲན་བ་སོགས་ཡོད་བར་མདོ་དང་གསེར་འཕྲེང་ལས་སོ། །ལྔ་པ་ནི། རང་གི་སེམས་རྟེན་བསམ་གཏན་གྱི་སྙོམས་འཇུག་དང་བདག་རྐྱེན་སྒོམ་བྱུང་ལྷའི་མིག་དབང་ལ་བརྟེན་ནས་རང་ཡུལ་
ཕྱོགས་བཅུའི་བསྐལ་མ་བསྐལ་གྱི་གཟུགས་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་ཞེ་ལྷག་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ཤེས་པ་དེ། ལྷའི་མིག་གི་མངོན་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། འདིའི་ལྷའི་མིག་ནི་སྒོམ་བྱུང་དང། ལྷའི་སྤྱན་ནི་
བདག་རྐྱེན་གྱི་བྱང་སེམས་རྒྱུད་ཀྱི་དེ་སྔོན་གྱི་དགེ་བའི་རྣམ་སྨིན་ཡིན་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། མིག་འདི་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་བར་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། སྤྱན་ལྔས་བསྡུས་པའི་ལྷའི་སྤྱན་གང་ཡིན་པ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་
ལ༑ མངོན་པར་ཤེས་བས་བསྡུས་པ་འདི་ནི་བསམ་གཏན་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །དྲུག་པ་ནི། སེམས་རྟེན་སྔར་ལྟར་ལ། རང་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་ཉོན་མོངས་ཟད་བ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཆ་
ནས་བཞག་པའི་ཞི་ལྷག་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ཤེས་པ་དེ། ཟག་ཟད་ཀྱི་མངོན་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། སྤྱིར་ཉོན་མོངས་ཟད་པ་དང་འདིར་ནི་སྒྲིབ་གཉིས་མངོན་གྱུར་བ་ཟད་བ་ནི་བྱང་སེམས་རིགས་དེས་ལ་ཡོད་དེ། དག་ལྡན་

[203B] བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་བརྒྱད་བ་ལ་ནི་དེ་གཉིས་ཀ་ཐོབ་བ་ཡིན་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་ནི་དེ་གཉིས་ཀ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་བ་དང། ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་མངོན་ཤེས་ཀྱི་ཁྱད་བར་ཡོད་དེ། ཉན་རང་ངང་འཇིག་རྟེན་
པའི་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་རང་དང་མཉམ་བ་དང་འོག་མའི་སེམས་སོགས་ཤེས་ལ། བྱང་སེམས་ཀྱི་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུལ་སོགས་བའང་ཐོགས་མེད་དུ་ཤེས་བར་གནོད་འཇོམས་ལས་བཤད་བའི་ཕྱིར། བཞི་བ་
ས་མཚམས་ཡོད་དེ། དང་པོ་ལྔའི་མ་མཐའ་ལམ་མ་ཞུགས་ནས་ཡ་མཐའ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དང། དྲུག་པ་ནི་མ་མཐའ་དགྲ་བཅོམ་པ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་བར་དུ་ཡོད། ལྔ་བ་བྱེད་ལས་ཡོད་དེ་མངོན་ཤེས་དྲུག་གི་དང་པོས་
གཞན་དང་བར་བྱེད། གཉིས་བས་སྒྲས་བརྗོད་ཀྱི་དོན་ལེགས་བར་རྟོགས་ནས་རང་གཞན་དགེ་བ་ལ་སྦྱོར་བ་དང་སོགས་འདོན་བར་བྱེད་གསུམ་པས་གཞན་སེམས་རྟོགས་ནས་དགེ་བ་ལ་སྦྱོར་ཞིང་དེས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོག་
མྱུར་དུ་རྫོགས་བར་བྱེད། བཞི་བ་དང་ལྔ་པ་ནི་དྲུག་པ་ཐོབ་བའི་ཕྱིར་དུ་མཐར་འཛིན་སྦངས་བའི་དབུ་མའི་ལམ་གྱིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མྱུར་དུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་བཏུས་ལས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་སོགས་དང། ཉི་
སྣང་ལས། སེམས་ཅན་རྣམས་ཆོས་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་དགོད་བ། ནས་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱག་བྱར་འོས་བ་དང། ལུང་བསྟན་ཐོབ་པའོ་།ཞེས་སོ། །རྒྱུ་ལོང་དེ། མདོ་ལས། ཀླུའི་བདག་པོ་གཞན་ལ་མར་མེ་བྱིན་བས་ནི་

[204A]༄༅། །ལྷའི་མིག་ཅེས་པ་ནས། ཆོས་བྱིན་པས་ནི་ཟག་པ་ཟད་པའི་མངོན་བར་ཤེས་པ་རྣམ་བར་དག་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་དང་རིན་ཆེན་འཕྲེང་བ་ལས། ལྷམ་དང་བཞེན་བ་བྱིན་བ་དང། །ཉམ་ཐག་བཀུར་
བར་བྱས་པ་དང། །བཞོན་པས་བླ་མ་བཀུར་བ་ཡིས། །མཁས་པས་རྫུ་འཕྲུལ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ནས། ཡང་དག་ཇི་བཞན་ཡོངས་ཤེས་བས་།མངོན་ཤེས་དྲུག་བ་ཟག་པ་ཀུན། །ཟད་པའི་མཆོག་ནི་ཐོབ་བར་འགྱུར།།
ཞེས་སོ། །རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཚོགས་ལམ་བའི་ལྷའི་མིག་གི་མངོན་ཤེས་ཆོས་ཅན། ཡིད་ཤེས་ཡིན་པར་ཐལ། ཡིད་མངོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དབང་ཤེས་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རང་གི་ཐུན་མོང་མ་
ཡིན་བའི་བདག་རྐྱེན་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་བ་ལ་བརྟེན་བའི་ཤེས་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་བའི་བདག་རྐྱེན་དབང་བོ་གཟུགས་ཅན་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་བདག་རྐྱེན་དབང་བོ་
གཟུགས་ཅན་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་དང་དབང་ཤེས་གཉིས་ཀྱི་ཐུན་མོང་གི་བདག་རྐྱེན་གཅིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། མིག་གིས་གཟུགས་མཐོང་བར་ཐལ། དེས་གཟུགས་ལ་བལྟ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དབུ་
མ་སྙིང་པོ་ལས། གང་ཕྱིར་གཟུགས་ནི་དོན་དམ་དུ། །མིག་གི་དབང་པོས་བཟུང་བ་མིན། །བསགས་ཕྱིར་དཔེར་ན་སྒྲུ་བཞིན་དང། །ཞེས་དང། རྟོགས་གོ་བར་བ་ལས་ཀྱང། མི་གཅེས་བྱ་བ་ནི་བལྟ་བའི་ཕྱིར་མིག་སྟེ། དོན་

[204B]།དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུས་པ་འདི་ལ་རང་གི་ཡུལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་འབྱེད་བའི་སྒོ་ནས་དབང་བྱེད་པས་དབང་པིའོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱི་རོ། རྩ་བར་འདོད་ན། དེས་དེ་
མཐོང་བ་མི་འཐད་བར་ཐལ། དེ་དེམ་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མཁྱབ་སྟེ། བེམ་བོ་ཡིན་པས་དམིགས་ཡུལ་མེད་ལ་མཐོང་ཡུལ་ཡོད་བའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་རང་འགྲེལ་ལས། ཡུལ་དང་དམིགས་བ་ལ་བྱེ་བྲག་ཅི་ཡོད་ཅེས་ན། གང་ལ་གང་
ཞིག་བྱེད་བ་དེ་ནི་ཡུལ་ཡིན་ལ། གང་ཞིག་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་འཛིན་པ་དེ་ནི་དམིགས་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དེ་བྱེ་སྨྲ་ཁོ་ནའི་ལུགས་ཡང་མ་ཡིན་བར་ཐལ། མིག་གིས་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་
མཆེད་གསལ་བང་མཐོང་བ་ཐལ་འགྱུར་བ་དང། རང་རྒྱུད་པས་ཀྱང་ཁས་ལེན་བའི་ཕྱིར། རྟོག་གེ་འབར་བ་ལས། བལྟ་བའི་ཕྱིར་མིག་ཅེས་བྱ་སྟེ། དོན་རྣམ་པར་གསལ་བར་མཛད་པ། ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་ག་ཞེས་གསུངས་
བའི་ཕྱིར་དང། བཞི་བརྒྱ་པའི་འགྲེལ་བ་ལས་ཀྱང། མཐོང་བ་ལ་ནི་སྨྱོན་པར་མི་ནུས་ལ། གང་མིག་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་ཡང་གཟུགས་ཁོ་ན་མཐོང་གི་སྒྲ་མི་ཐོས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་མཐོང་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང་
བཞི་བརྒྱ་ལས་ཀྱང། མིག་གིས་མཐོང་གི་གཞན་གྱིས་མིན། ཞེས་གསལ་བར་བཤད་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཐེག་ཆེན་ཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་ཆོས་ཅན། ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་གྱི་མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་ཡིན་

[205A]༄༅། །པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མདོ་ལས། འདོད་པ་དང་གཟུགས་ཀྱི་ལྷའི་བུ་བྱེ་བ་ཕྲག་དུམ་ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྡུལ་མེད་ཅིང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པར་དཀའ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་
དེས་མཐོང་ལམ་ཆོས་ཀྱི་མིག་ཏུ་གསལ་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། གང་ཟག་གི་དབང་པོ་རྣོ་རྟུལ་གྱི་རིམ་པ་སོགས་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་བར་ཐལ། དེ་སོགས་ཀྱི་ཆ་ནས་བཞག་པ་དེའི་ཕྱིར་ནམ་ཀྱག་དེའི་གཙོ་ཆེ་
སྒྲིབ་མ་གཏོགས་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ལ་ཤེས་པ་བཞུའི་གནས་དང་གནས་མིན་མཁྱེན་པ་མིན་པའི་ཤེས་པ་ལྷག་མ་དགུ་ཡོད་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གནོད་འཇོམས་ལས། གནས་དང་གནས་མི་ནམ་
མཁྱེན་པ་མ་གཏོགས་བའི་ཤེས་པ་དགུ་པོ་འདི་དག་ནི་ཆོས་ཀྱི་མིག་གོ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། གསེར་འཕྲེད་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་མཐོང་ལམ་རྗེས་ཐོབ་ནས་བཞག་པ་མི་འཐད་བར་ཐལ། ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང་
ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། སྤྱན་ལྔར་ཕྱེ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་མི་འགལ་བར་ཐལ་
ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་ཡིན་ན་ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འཕགས་པའི་གང་ཟག་གིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་གྱིས་རྟོགས་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཉི་སྣང་ལས། ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་གྱི་ཡུལ་

[205B]ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་སྤྱན་ལྔའི་གཞི་མཐུན་ཡོད་པའི་ཕྱིར།།    ༈    །།གསུམ་པ་གདམས་དག་གི་དོན་སྟོང་ཉིད་ལ་སྒོམ་བྱུང་
སྐྱེས་བའི་ཐོག་མ་སྦྱོར་ལམ་ལ་མདོར་བསྟན་རྒྱས་བཤད་གཉིས་དང་བོ་ནི་རྩ་བར། དང་འོ་ནི་རྩ་བར། དམིགས་པ་དང་ནི་རྣམ་བ་དང། །ནས། བཅས་པ་དག་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས། །ཞེས་བྱུང་འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དབྱད་བ་གསུམ། དད་བོ་
ན༑ མདོ་ལས། ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆེན་ཡུམ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། གཟུགས་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང། ཞེས་སོགས་ཀྱིས་སྦྱོར་ལམ་གྱི་དམིགས་རྣམས་སོགས་བཤད་པ་དེ་འཆད་པར་འདི་བྱུང། བྱང་སེམས་ཀྱི་
སྦྱོར་ལམ་དྲོད་སོགས་བཞི་ཆོས་ཅན། ཉན་རང་གི་སྦྱོར་ལམ་ལས་ཁྱད་ཆོས་ལྔ་དང། ངོ་བོ་ཆུང་འདྲིར་ཆེ་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་དང་དྲུག་གིས་ཁྱད་པར་ཏུ་འཕགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར། རྣམ་པའི་ཁྱད་བར། རྒྱུའི་
ཁྱད་པར། ཡོངས་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར། གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་བཞི་སྤང་བྱར་ལྡན་པའི་ཁྱད་པར་ལྔས་འཕགས་པ་གང་ཞིང་།ངོ་བོ་ཆུང་འབྲིང་ཆེ་གསུམ་ཀྱི་དབྱེ་བའི་ཁྱད་པར་བྱས་ནས་སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ལྟར་དྲུག་གིས་
བྱང་འཕགས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱན་སྣང་ལས། ཇི་སྐད་བུ་བཤད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་བརྟེན་པ་ནས། ཁྱད་པར་རྣམ་པ་ལྔའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཉི་སྣང་ལས། དྨིགྶ་༄༅། །པའི༑ ཁྱད་པར་དང་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་དང་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་དང་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །ཞེས་པ་ནས་ངེས་བར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་གང་ལ་རྣམ་བར་རྟོག་པ་གང་རྣམ་པར་བཞག་པར་བྱ་
བ་དང། འདི་དག་གི་ཆུང་དུ་དང་འབྲིང་དང་ཆེན་པོའི་དབྱེ་བ་ཡང་སོ་སོར་བརྗོད་དགོས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྣམ་བཤད་ལས་ཀྱང། འགྲེལ་བ་འདིར་ཡང་དོན་གྱིས་ཆེ་འབྲིང་གི་ཁྱད་བར་ཡང་ཁྱད་ཆོས་སུ་
བསྟན་ཞིང། སློབ་དཔོན་འཕགས་པའི་འགྲེལ་བས་གསལ་བར་གསུངས་པས། ཞེས་སོ། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་གསུམ། དང་བོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཐེག་ཆེན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་བཟོད་མཆོག་གཉིས་ངན་སོང་
གསུམ་སྒྲ་མི་སྙན་ཟ་མ་མ་ནིང་དྲུག་གི་ལུས་རྟེན་ལ་གསར་སྐྱེ་མེད་བ་ལྟར་ཁམས་གོང་གི་ལུས་རྟེན་ལ་སྐྱེ་མི་སྲིད་ཟེར་ན། མི་འཐད་པར་ཐལ། འདོད་གཟུགས་ཀྱི་ལྷའི་ལུས་རྟེན་ལ་དེ་སྐྱེ་བ་ཡོད་བར་སངས་རྒྱས་དང་ཤིང་རྟ་ཆེན་
པོས་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ལྷའི་བུ་བློ་གྲོས་རབ་གནོན་གྱིས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། འདོད་པ་དང་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པའི་ལྷའི་བུ་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱས་ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྡུལ་མེད་ཅིང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་
པར་ངག་བ་ཐོབ་པོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ལྷའི་བུ་བྱེ་བ་ཕུག་བརྒྱ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་རྟེན་འདོད་གཟུགས་ཀྱི་ལྟ་བསྟན་ཅིང། ཆོས་ཀྱི་མིག་མཐོང་ལམ་དང། རྫུལ་མེད་པས་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་དང། གྲི་

[206B]རྟ་ཆེན་པོས་བཞེད་བའི་ཕྱིར། ཀུན་བདུས་ལས། ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྡུལ་མེད་ཅིང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་སྐྱེས་སོ། །ཞེས་གང་གསུངས་པ་དེ་ནི་མཐོང་བའི་
ལམ་གྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་གསུངས་བ་སྟེ། ཆོས་ལ་བཟོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རྡུལ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། གཟུགས་ཀྱི་བུས་རྟེན་ལ་མཐོང་
ལམ་གསར་སྐྱེ་ཡོད་པར་ཐལ། དེ་ལ་སྦྱོར་ལམ་བཟོད་མཆོག་གཉིས་གསར་སྐྱེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མཛོད་ལས། དེ་ནི་ཆོས་མཆོག་དང་ས་གཅིག་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བསྡུ་
བ་ལས། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེས་པས་ཀྱང་དང་པོ་བདེན་པ་མངོན་བར་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཞེས་དང། རྣམ་བཤད་ལས། ཆོས་མཆོག་དངོས་སུ་སྐྱེས་པའི་རྟེན་མིན་ཡང་དྲོད་དང་རྩེ་མོ་གཟུགས་
ཁམས་པ་འགའ་ཞིག་ལ་ཡང་སྐྱེ་བར་མངོན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། སྐྱེ་སླ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དེ་ལྟར་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བདེན་བཞིའི་མེ་རྟག་སོགས་བཅུ་དྲུག་རྟོགས་པ་ལས་ལྷག་
བའི་བདེན་བཞིའི་ཁྱད་ཆོས་གཞན་རྟོགས་པར་ཐལ། དེ་དག་བདེན་མེད་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། མཛོད་ལས། དྲི་མེད་བཅུ་དྲུག་གཞན་རྣམ་མེད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། ཉོན་མོངས་ཙམ་སྤོང་ན་

[207A]༄༅། །བཅུ་དྲུག་ཙམ་གྱིས་དེ་ལྟར་ཆོག་ཀྱང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་བ་ཐོབ་བལ་བདེན་བཞི་ལ་རྣམ་བའི་དབྱེ་བ་བརྒྱ་བདུན་ཅུ་སོགས་སུ་ཕྱེ་ནས་བསྒོམ་དགོས་བས་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། དེ་དག་ཐམས་
ཅད་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ན་རྣམ་པ་བརྒྱ་བདུན་ཅུ་རྩ་གསུམ་དུ་འགྱུར་རོ། །དྲི་མེད་བཅུ་དྲུག་གཞན་རྣམ་མེད། ཅེས་གང་གསུངས་པ་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཙམ་གྱི་གཉེན་པོའི་རྣམ་པ་ལ་དགོངས་པ་ཡིན་པས་ན་དེ་དང་འདི་ལ་
འགལ་བ་མེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཐེག་དམན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་ལ་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་མེད་པར་ཐལ་ཐེག་ཆེན་ཀྱི་དང་ལས་རྣམ་པའི་སྒོ་ནས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ་
ཐེག་དམན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་གྱིས་བདེན་བཞིའི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་སོགས་བསྡུས་པའི་སྒོ་ནས་ཤེས། ཐེག་ཆེན་གྱི་དེའི་རྣམ་པའི་དབྱེ་བ་མཐའ་ཡས་པའི་སྒོ་ནས་སྟོང་ཉིད་བསྒོམ་པའི་ཤེས་རབ་སྒོམ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་
ཅིང་རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དེ་འདྲའི་ཤེས་རབ་ཉན་རང་ལ་མེད། ཐབས་སྙིང་རྗེ་དང་སེམས་བསྐྱེད་སོགས་ཀྱང་མེད་པས་སྲིད་ཞིའི་མཐང་ལྟུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་སྡུད་པར། ཐབས་མེད་ཤེས་རབ་བྲལ་བ་ཉན་ཐོས་ཉིད་དུ་སྟུང། །
ཞེས་དང། རྩ་བར། སྲིད་དང་ཞི་བར་ལྟུང་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་སོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཐེག་དམན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་གྱིས་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་རྟོགས་རིགས་ཚང་བའི་རྒྱུ་མི་བྱེད། ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་གྱིས་བྱེད་པ་དེ་རྒྱུས་ཁྱད་

[207B] ཡང་ཁ་ཅིག་སྔ་མས་ཉེ་རྒྱུ་མི་བྱེད་ཕྱི་མས་ཉེ་རྒྱུ་བྱེད་པས་འཕགས་ཟེར་ན། དེ་གཉིས་ཀ་མི་འཐད་པར་ཐལ། འདིའི་སྦྱོར་ལམ་ལ་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་འབྲས་རྣམ་སྔོགས་ཀྱི་སྐབས་ལྟར་རྫོགས་པར་ཐོས་
བསམ་དང་སྒོམ་པ་ཡོད། ཐེག་དམན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་ལ་དེ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འགྲེལ་པ་ལས། ཐོས་བ་ལ་སོགས་པ་རབ་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་བ། ཞེས་དང། རྣམ་བཤད་ལས། ཐེག་བ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མ་ལུས་པ་
རྫོགས་བ་ལ་སོགས་བའི་དད་སོགས་ཡུལ་ལྔ་ལ་མཁས་བས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་མ་བཤད་པར་བདག་མེད་གསུམ་རྟོགས་པས་འཕགས་བར་བྱེད་བ་བླུན་གཏམ་ཡིན་ཏེ། སྦྱོར་ལམ་བཞི་ཀ་རྒྱུས་འཕགས་ཚུལ་
མདོ་ལས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་དུ་མདོ་དྲངས་པ་ལས། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་ལས་གང་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དང། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་
བསླབ་བར་བྱ་བའི་ཐེག་པ་གསུམ་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཐེག་པ་གསུམ་རྒྱ་ཆེར། ཞེས་གསུངས་པ་དེ་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་འཕགས་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས་ཐེག་པ་གསུམ་རྒྱ་ཆེར་
བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བས་དེ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་དྲོད་ཐེག་པ་གསུམ་ཀ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང་ལེ་བརྒྱད་མ་ལས། རབ་འབྱོར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ས་ལ། ཞེས་པ་ནས་གང་ལ་བསླབ་པར་བྱ་བའི་

[208A]༄༅། །ཐེག་པ་གསུམ་པོ་རྣམས་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་ཏོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་ཞེས་བའི་དོན་ཡོད་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ་
ཡོངས་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་དེ་གཉིས་ལ་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་གྱི་ལུས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་སྟོན་པའི་བཤེས་གཉེན་ཡོད་པ་དང་མེད་པས་ཟེར། ལ་ལས་སྟོན་པ་མཆོག་སྤྲུལ་ཡོད་མེད་ཀྱིས་ཟེར། ལ་ལས་འཕགས་སེང་གི་
ལུགས་གཉིས་སྐད་ཟེར་རོ། །དེ་དག་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་ལ་སྲིད་ཞིའི་མཐའ་འགོག་པའི་ཕྱི་ནང་གི་ཡོངས་འཛིན་གཉིས་ཚང་ལ་ཐེག་དམན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་ལ་དེ་མཚང་བས་ཁྱད་པར་འཕགས་བའི་ཕྱིར། དེར་
ཐལ༑ དེ་ལྟར་མདོ་ལས་གསུངས་ཤིང་འཕགས་སེང་གཉིས་གས་བཞེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཐབས་མཁས་པ་དང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ་།ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཡུམ་བ་རབ་ལས། བྱང་ཆེན་ཤེར་ཕྱིན་ལ་སྤྱོད་པའི་ཐབས་མཁས་གང་ལགས། ཞེས་པའི་ལན་དུ། ཡུམ་བར་བ་ལས། རྣམས་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱིས་གཟུགས་མི་རྟག་
ཅེས་བྱ་བར་སོ་སོར་རྟོག་ཀྱང་མི་དམིག་སོ་ནས། ཐབས་ལ་མཁས་པར་རིག་པར། ཞེས་བ་ནས། ཀུན་ཏུ་སྐྲག་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བས་ཡོངས་འཛིན་དང་བོ་ཐབས་མཁས་བསྟན། བྱང་ཆེན་མི་སྐྲག་པའི་དགེ་བའི་

[208B] ཞེས་དྲིས་བའི་ལན་དུ། ཡུམ་བར་པ་ལས། རབ་འབྱོར་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནི་གང་དེ་ལ་གཟུགས་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་དེ་མི་དམིགས་པའི་
ཚུལ་གྱིས་ཆོས་སྟོན་ཅིང། དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སའམ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་མི་འཇུག་བ་དང། ཞེས་པ་ནས། རབ་འབྱོར་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དུ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ཞེས་བས་ཕྱིའི་ཡོངས་འཛིན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་སྐད་དུ། ལེ་བརྒྱད་མ་ལས། དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་
གྱིས། ཞེས་པ་ནས། ཀུན་ཏུ་སྐྲག་པ་དང་ལྡན་བར་མི་འགྱུར་རོ་།ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་པོ་ཐབས་ལ་མཁས་པས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང། ཡང་ལེ་བརྒྱུད་མ་ལས། རབ་འབྱོར་གྱིས་གསོལ་བ་
ནས༑ དེ་ལྟར་ཤེས་ནས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་གཉིས་པ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཉན་ཐོས་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ཕྱི་ནང་
གི་ཡོངས་འཛིན་གཉིས་ཀྱིས་མ་ཟིན་པས་དེ་དང་བྲལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འགྲེལ་པ་ལས། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བ་དང་ཞེས་སོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་དེ་རྣམ་རྟོག་བཞི་དང་ལྡན་ཚུལ་དྲོད་ཀྱིས་

[209A]༄༅། །ཉོན་མོངས་གཟུང་པ་བདེན་མེད་དུ་རྟོགས་གཞན་མ་རྟོགས་དེ་བཞིན་དུ་རྩེ་མོས་རྣམ་བྱང་གཟུང་བ་བདེན་མེད་དུ་རྟོགས། བཟོད་པས་རྫས་འཛིན་བདེན་མེད་དུ་རྟོགས། ཆོས་མཆོག་གིས་རྟོག་པ་བཞི་པ་ལ་
འཛིན་སྟངས་འགལ་བའི་སྒོ་ནས་གནོད་པ་དེ་དེའི་དོན་ཡིན་ཟེར་ན་དེ་ཤིན་ཏུ་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཐེག་ཆེན་སྦྱེར་ལམ་དྲོད་ཀྱིས་ཆེས་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་དུ་རྟོགས་པ་ནས། ཆོས་མཆོག་གིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་དུ་
རྟོགས་པར་འདྲ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། ཡང་གཟུང་འཛིན་གྱི་ཆོས་བཞི་བདེན་མེད་དུ་རྟོགས་མ་རྟོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འབྱེད་ན་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། ཞེས་སོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་སྦྱོར་ལམ་དང་འདིའི་མཐོང་སྤང་གཟུང་འཛིན་
གྱི་རྟོག་པ་མངོན་གྱུར་གཉིས་རྒྱུ་དང་ངོ་བོ་གཅིག་པ་དེ་རྣམ་རྟག་བཞི་དང་ལྡན་པའི་དོན་ཟེར་ན། འོ་ན། ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་ཆོས་མཆོག་ཐ་མའི་ཡེ་ཤེས་དེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་ལ་ཉེར་ལེན་གྱི་སྒོ་
ནས་ཕན་འདོགས་བྱེད་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་དེའི་ཉེར་ལེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་ཉེར་ལེན་གཅིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན་དེ་ལ་ཉེར་ལེན་གྱི་སྒོ་ནས་ཕན་འདོགས་བྱེད་མ་ཡིན་པར་ཐལ་འཛིན་སྟངས་གྱི་
སྒོ་ནས་ཁྱོད་དེའི་གནོད་བྱ་དང། དེ་ཁྱོད་ལ་གནོད་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཁྱོད་མཐོང་སྤང་ཤེས་སྒྲིབ་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་དང་གྲུབ་བདེ་རྫས་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཁྱོད་མཐོང་སྤང་ཤེས་སྒྲིབ་བཏག་

[209B]སྒོ་ནས་གཅིག་ཏུ་སྐྱེས་པ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། ལྡན་ཚུལ་བུད། ཁྱབ་སྟེ། ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ་ལ་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་བླུན་པོ་ཁྱོད་མིན་པ་ཕྱི་ནང་སུ་ཡང་
མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། དེ་དང་གཟུང་འཛིན་བདེན་ཞེན་གཉིས་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ། ཞེས་དང། ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱ་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་
ཡང༑ ལྡན་ཚུལ་དེ་དག་གཏན་མི་རུང་བར་ཐལ། འདིའི་སྦྱོར་ལམ་བཞི་དང་མཐོང་སྤང་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་མངོན་གྱུར་བཞི་རིམ་བཞིན་ཉམས་སྨད་བྱེད་ཀྱི་སྤོང་གཉེན་དུ་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། མཐོང་སྤང་ཉོན་མོངས་
གཟུང་རྟོག་མངོན་གྱུར་པ་ཉམས་སྨད་མ་ཐུབ་བར་དུ་ཐེག་ཆེན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་དྲོད་ཐོབ་དཀའ་བས། མཐོང་སྤང་ཉོན་མོངས་གཟུང་རྟོག་མངོན་གྱུར་པ་དྲོད་ལ་ཉོན་མོངས་བྱེད་དམ་སྒྲིབ་བྱེད་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་མཐོང་སྤང་རྣམ་བྱད་
གཟུང་རྟོག་མངོན་གྱུར་བ་རྩེ་མོ་ལ་དང། མཐོང་སྤང་རྫས་འཛིན་རྟོག་པ་མངོན་གྱུར་པ་བཟོད་པ་ལ་དང། མཐོང་སྤང་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་མངོན་གྱུར་པ་ཆོས་མཆོག་ལ་ཉོན་མོངས་བྱེད་དམ་སྒྲིབ་བྱེད་ཡིན་པས་དེ་ཐོབ་པས་རྟོག་པ་
བཞི་པ་ཉམས་སྨད་བྱེད་ཀྱི་གཉེན་པོ་ཐོབ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྣམ་བཤད་ལས། དེས་ན་ངེས་འབྱེད་རྣམ་རྟོག་དང་ལྡན་པའི་དོན་གོང་དུ་དྲངས་པ་ལྟར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་བྱེད་དུ་ལྡན་པར་གསུངས་པས་སྤང་བྱར་ལྡན་པ་

[210A]༄༅། །ཡིན་ལ། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱད་བར་དང་པོ་གཉིས་གྲུབ་སྟེ། དེ་འདྲའི་རྣམ་རྟོག་བཞི་རགས་རིམ་དང་ཆེ་རིམ་ནས་སྦྱར་ན་མཐོང་སྡང་གཟུང་རྟོག་གཉིས་ཀྱང་དྲོད་རྩེས་བྱེད་དམ་སྒྲིབ་བྱེད་ཡིན་པས་དེ་ཐོབ་པས་རྟོག་པ་
བཞི་པ་ཉམས་སྨད་བྱེད་ཀྱི་གཉེན་པོ་ཐོབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྣམ་བཤད་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། རྣམ་རྟོག་བཞི་བོ་སྤང་དཀའ་སླའི་གནད་ཀྱིས་དྲོད་ཀྱི་སྐབས་སུ་སྤང་བྱ་ལ་གཟུང་བྱར་བདེན་འཛིན་ཉམས་སྨང་བ་ཙམ་དུ་གཉེན་བོའི་ཕྱོགས་ལ་གཟུང་བྱར་བདེན་འཛིན་ཉམས་པ་མེད་པས། ཞེས་
གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འཕགས་བའི་དགོངས་བ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། ངེས་བར་འབྱེད་བའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་དང་བོ་དང་གཉིས་པ་དག་ནི་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་བ་
ཡིན༑ ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་ཐོས་བསམ་ངུས་སུ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྒྱས་བར་དཔྱང་བ་དང། སྤང་བྱང་བདེན་འཛིན་རགས་བ་ལ་གོམས་པ་ཆེ་བས་སྤང་སླ། གཉེན་པོ་འཆར་དཀའ་བ་ལྟར་བདེན་འཛིན་ཡང་
ངོས་ཟིན་དཀའ་བས་དེ་ལས་ཕྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཁྱད་བར་ཕྱི་མ་གཉིས་ཀྱང་གྲུབ་སྟེ། རྒྱུ་མཚན་དེ་འདྲ་དང་གཟུང་འཛིན་འཆར་དཀའ་སླའི་དབང་གིས་བཤད་བ་ལྟར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་
བདེན་སྟོང་དུ་རྟོགས་བར་ཁྱད་བར་མེད་ཀྱང། གོམས་བ་ཡུན་རིང་ཐུང་གི་དབང་དང། ཡོན་ཏན་གོང་དུ་འཕེལ་བའི་གནས་སླབས་དེ་བཞིར་རྣམ་བར་རྟོག་བ་མངོན་གྱུར་བཞི་རིམ་གྱིས་ཤས་ཆུང་དུ་འགྱུར་བས་མངོན་གྱུར་སྤང་

[210B] །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། ཉི་སྣང་ལས། གསུམ་པ་དང་བཞི་བ་དག་ཀྱང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། དྲོད་ཀྱི་ངུས་སུ་ཉོན་མོངས་ང་རྒྱལ་
སོགས་རགས་བ་དེ་ལྟར་སྤངས་བ་ཉན་སར་ཡང་བཤད་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉན་ས་ལས། དེས་ཤེས་རབ་དེ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་གོམས་པར་བྱས་ལན་མང་དུ་བྱས་པའི་རྒྱུས། ཞེས་པ་ནས། བར་དུ་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་ངའོ་སྙམ་པའི་
རྒྱལ་རགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པའི་སྒོ་ནས་སྤོང་བར་འགྱུར་ཞིང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག། ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་སྦྱོར་ལམ་བཞི་ལ་ཆུང་འབྲིང་ཆེ་གསུམ་ཡོད་མེད་ཀྱིས་འཕགས་ཟེར། ལ་ལས་ཐེག་ཆེན་གྱི་
ལམ་ཚང་པས་ཆུང་འབྲིང་ཆེ་བའི་དབྱེ་བ་ཡོད་མེད་ལ་བྱེད་ཟེར་ན། དེ་རྣམས་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཉན་ཐོས་རང་དོན་ལྷུར་ལེན་པས་མྱུར་ན་སྲིད་པ་གསུམ་ཙམ་ཡིན་པས་སྦྱོར་ལམ་དྲོད་སྟན་གཅིག་ཡང་ཡོད། ཐེག་ཆེན་གྱིས་རིགས་
དང་དབང་བོ་ཇི་ཙམ་ཆེ་ལ་རྣོ་བ་བཞིན་ལམ་མ་ཞུགས་ནས་ཀྱང་རང་དོན་དོར་གཞན་དོན་ལྷུར་ལེན་བྱེད་པས་ཚོགས་སྦྱོར་གཉིས་ཀྱི་ཡུན་ལ་བསྐལ་ཆེན་གྲངས་མེད་གཅིག་དགོས་བས་གདུལ་བྱའི་དབང་གིས་དྲོད་སོགས་རེ་རེའི་ཡུན་
ལའང་བསྐལ་ཆེན་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དུས་སུ་ཡང་དོན་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུ་ཚོགས་ཡོངས་སུ་ལམ་ལ་གོམས་བར་བྱས་པའི་རྒྱུད་གཅིག་གིའང་དྲོད་ཆུང་འབྲིང་དང་ཆེན་པོ་གྶུམ་༄༅། །ལའང་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོད་པས་དེའི་སྒོ་ནས་ཐེག་དམན་གྱི་དེ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཕྱིར། དེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་གོང་ནས་གོང་དུ་དང་གོ་མས་བ་ཞེས་བསྔགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་
བཤད་ལས། ཆུང་འབྲིང་ཁྱད་ཆོས་སུ་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་གྱི་ལུས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕེལ་ཞིང་གོམས་པར་བྱེད་པ་ནི་ཁྱད་ཆོས་བླ་ན་མེད་པའོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་
སྟེ༑ བླ་ན་མེད་ཚུལ་བྱང་སེམས་ཀྱིས་སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེའི་སྙིང་པོ་ཅན་ལ་མྱོང་བ་རྙེད་པས་སོ་སྐྱེའི་དུས་ནས་གཞན་དོན་དུ་བསྐལ་ཆེན་བྱེ་བ་དུ་མར་ཡང་དཀའི་བ་བློ་འདས་སྦྱོང་བར་འཇུག་ལ། ཉན་རང་སོ་སྐྱེ་དང་འཕགས་པ་འོག་
མས་རང་དོན་དུའང་ཡུན་དེ་ཙམ་སྙིང་སྟོབས་ཀྱིས་མི་ཕོད་ལ་བསམ་པ་ཙམ་ཡང་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱན་ལས། ཇི་ལྟར་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་།བདག་ལ་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་གདུང་བ་རབ་བྱེད་
པ༑ །དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་གདུང་བའི་ལས་ཀྱིས་གཞན་དགྲ་ལ། །ཤིན་ཏུ་བརྩེ་བ་མེད་པར་རབ་ཏུ་འཇུག་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྩ་བར། ཆེད་དུ་བྱ་བ་ལོག་པ་དང། །ཞེས་དང། འགྲེལ་པ་ལས་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ཉིད་ཀྱི་ཆེན་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལ་མིཇ་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཆེད་དུ་བྱ་བ་ལོག་པ་དང། ཞེས་དང་སྤྱོད་འཇུག་ལས། སེམས་ཅན་དེ་དག་ཉིད་ལ་སྔོན། །རང་གི་དོན་དུའང་འདི་འདྲའི་སེམས་

[211B] །གཞན་གྱི་དོན་དུ་ག་ལ་སྐྱེ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ལྷག་བསམ་བརྟན་བས་མི་གཙང་བའི་དོང་དཔེར་བྱས་ནས་བཤད་དོ། །ངོ་བོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཚོགས་ལམ་རྫོགས་རྫས་སུ་བྱུང་ཞིང་མཐོང་ལམ་མ་
སྐྱེས་གོང་གི་མཁྱེན་པ། སྦྱོར་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། དགྲ་བཅོམ་སྔོན་སོང་གི་བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། མཐོང་ལམ་སྔོན་དུ་ཐོབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དགྲ་བཅོམ་པའི་ལམ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག། ཐེག་ཆེན་གྱི་ཐར་པ་ཆ་མཐུན་རྫོགས་རྗེས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་པའི་དོན་མངོན་རྟོགས་དེ། ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། དགྲ་བཅོམ་སྔོན་སོང་གི་ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་ཆོས་ཅན། འཇིག་རྟེན་
པའི་དོན་མངོན་རྟོགས་ཡིན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། འདས་ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་།སྒོམ་བྱུང་གཙོ་བོར་གྱུར་བའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་དོན་མངོན་རྟོགས་དེ་ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་གྱི་
མཚན་ཉིད་ཟེར་བ་དང། རློམས་པ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་ཐར་པ་ཆ་མཐུན་རྫོགས་རྗེས་སུ་བྱུང་ཞིང་བདེན་པ་མངོན་རྟོགས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་འཇིག་རྟེན་པའི་སྒོམ་བྱུང་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་མཁྱེན་པ་དེ། ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་
གྱི་མཚན་ཉིད། ཐེག་ཆེན་གྱི་རོང་ཊིཀ་པ། ངེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་དང་པོ་གང་ཞིག་གཟུང་བ་རང་བཞིན་མེད་པའི་དོན་ལ་གསལ་སྣང་དང་པོར་ཐོབ་པ། ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་དྲོད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གཉིས་པ་གང་ཞིག་དེའི་དོན་ལ་གསལ་

[212A]༄༅། །སྣང་འཕེལ་བ་དེ། དེའི་རྩེ་མོའི་མཚན་ཉིད། གསུམ་པ་གང་ཞིག་འཇིག་པ་རང་བཞིན་མེད་བའི་དོན་ལ་གསལ་སྣང་དང་པོར་ཐོ་བ་དེ། དེའི་བཟོད་པའི་མཚན་ཉིད། དེ་བཞི་པ་གང་ཞིག་།དེའི་དོན་ལ་གསལ་
སྣང་འཕེལ་བ་དེ། དེའི་ཆོས་མཆོག་གི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། དང་པོ་གཉིས་ལ། འོ་ན། ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་པའི་བསམ་བྱུང་གི་བྱམས་སྙིང་རྗེ་དང་གོང་མའི་སྦྱིན་སོགས་ལ་ཐོས་བྱུང་གིས་སྨོན་པའི་སྦྱིན་སོགས་དྲུག་ཆོས་ཅན་
སྒོམ་བྱུང་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་དེ་ཡིན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཐེག་ཆེན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་ཚོགས་ལམ་དུ་གྱུར་བའི་དེ་དག་
ཡོད༑ དེ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་ལམ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་བཏུས་ལས། ཚོགས་ཀྱི་ལམ་གང་ཞེ་ན། སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། དབང་པོའི་སྒོ་སྡོམ་པ་དང། ཟས་ཀྱི་ཚོད་རིག་པ་དང། ནམ་གྱི་ཆ་
སྟོད་སྨན་ལ་མི་ཉལ་བར་རྣལ་འབྱོར་ལ་བརྩོན་པ་དང། ཡང་རྒྱུར་གྱུར་པའི་དགེ་བ་གཞན་དག་དང། ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་དང་སྒོམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་དག་ཀྱང་རུང་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེའི་རྒྱུད་
ཀྱི་ཐར་ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་བཏུས་ལས་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་གང་ཡིན་པ་སྦྱོར་བའི་ལམ་ཡང་དེ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་དང། སྦྱོར་ལམ་ན་ཚོགས་ལམ་ལས་བརྒྱ་འགྱུར་གྱི་ཐོས་

[212B] ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་མང་པོ་ཡང་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཆོས་མཆོག་ཆུང་དུའི་རྩ་བར། ཏིང་འཛིན་དེ་ཡི་བྱེད་པ་ཉིད། ཅེས་དང། གསེར་འཕྲེད་ལས། རྣམ་པར་རོལ་ཤིང་དགོས་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་
བར་ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྒྱ་ལྷག་དང་བཅས་པ་དང། ཞེས་དང། མདོ་ལས་ཀྱང། དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ཞེ་ན། ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་གིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་སྟེ་
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཤེས་རབ་གསུམ་འགལ་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། བྱང་སེམས་ཀྱི་སྦྱོར་ལམ་དྲོད་སོགས་བཞི་གང་རུང་ཡིན་ན་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལམ་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། དྲོད་སོགས་ཀྱི་
མཚན་ཉིད་འཐང་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་བཞིའི་སེམས་བསྐྱེད་མ་བཞི་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སློབ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཐབས་ཀྱི་ཆ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དགོངས་འགྲེལ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་
ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་མཆིས་པ་ཉིད་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གང་གིས་འཛིན་ལགས། སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་འཛིན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རོང་ཊིཀ་བ་དང་ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ག་
ཆེན་རིགས་ངེས་ཀྱི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་ལམ་དྲོད་སོགས་བཞི་དོན་དམ་བར་རང་བཞིན་མེད་བའི་དོན་ལ་གསལ་སྣང་ཅན་གྱི་བློ་ཡིན་ཟེར་ན། དེ་བཞི་ཆོས་ཅན། ཆོས་ཉིད་ལ་གསལ་སྣང་ཅན་གྱི་བློ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཆོས་ཉིད་མི་

[213A]༄༅། །གསལ་བར་སྣང་བའི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དོན་སྤྱི་ཆོས་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། ཕྱིར། དེར་ཐལ་
ཆོས་ཉིད་ལ་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། ཤེས་གང་གང་ལ་སྒྲ་དོན་འཛིན་དེ་ནི་དེ་ལ་རྟོག་པ་ཡིན། །ཟེས་གསུགས་པའི་ཕྱིར་དང། ཤེས་གང་ཞེས་པས་འཛིན་བྱེད་བསྟན་ཏེ། གང་ལ་ཞེས་པས་ཡུལ་
བསྟན་ཅིང་ལྷག་མས་སྒྲ་སྤྱི་དོན་སྤྱི་འདྲས་རུང་དུ་སྣང་ན་རྟོག་པར་འགྱུར་ཚུལ་བཤད་པའི་གཞན་ཡང། དེ་བཞི་ཆོས་ཅན་སྟོང་ཉིས་ལ་མངོན་སུམ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་ལ་རྟོག་མེད་ཀྱི་བློ་གང་ཞིག་དེ་ལ་རྟོག་མཻ་
ལོག་ཤེས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ལ་གསལ་སྣང་ཅན་གྱི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། གཉིད་ལོག་པ༑ཨམ་སད་པ་ན། །གསལ་བར་སྣང་བ་ཅན་བློ་གང། །དེ་ནི་རྟོག་མེད། ཅེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྟོང་ཉིད་ཀྱི་དོན་སྤྱི་ལ་སྟོང་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཚུར་མཐོང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཞི་འཚོས། ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ཅད་ཀྱི། །སེམས་
ནི་དེ་ལ་ནོར་བའི་ཕྱིར། །ཡང་དག་དངོས་པོ་ཅུང་ཟད་ཀྱན། མངོན་སུམ་དུག་གིས་གྲུབ་པ་མེད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བྱས་པ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་་སྟོང་ཉིད་གསལ་བར་སྨ་རང་བར་ཐལ། རྒྱན་སྣང་ལས། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་

[213B] ཞེས་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་འབྲིང་ཙམ་དུ་གསལ་བར་གྱུར་བ་དའི་ཚེ་ནི་རྩེ་མོའི་གནས་སྐབས་ཏེ། ཞེས་དང། ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་ཤེས་པའི་སྣང་བ་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་བཟོད་པའི་གནས་སྐབས། ཞེས་དང་
ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་རྫོགས་པར་གྱུར་བ་དེའི་ཚེ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། སྦྱོར་ལམ་བཞི་ཨི་སྟོང་ཉིད་ལ་ཐས་བསམ་དུས་ཀྱི་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་རྒྱང་ཆད་རགས་པར་སྣང་བ་ལས་གཉིས་སྣང་ཆུང་དུ་ཡོད་བའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དོན་སྤྱི་ལ་
གསལ་སྣང་ཆུང་དུ་སོགས་སྐྱེ་བས་དེ་ལྟར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྣམ་བཤད་ལས། ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དམིགས་པའི་ཚེ་སྤྱི་ལེགས་པར་ཤར་ཡང། ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གཉིས་གཉིས་སྣང་ཤིན་ཏུ་རགས་
པ་དང་བཅས་ནས་འབྲེལ་མེད་པ་ལྟ་བུར་སྣང་ལ། སྒོམ་བྱུང་གི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཚེ་ནི། གཉིས་སྣང་ཡོད་ཀྱང་གཉིས་སྣང་རབས་་ནས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་སྔོན་གྱི་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སྦྱོར་ལམ་མཉམ་བཞག་གི་བློ་རྣལ་
འབྱོར་མངོན་སུམ་ཡིན་གྱི། དེ་ན་རྟོག་པ་ཅི་ཡང་མེད་ཟེར། མཉམ་བཞག་དེ་ཆོས་ཅན། དེ་བཞིན་ཏིང་མངོན་སུམ་སྟོང་མངོན་སུམ་གང། ཡུལ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་མཐོང་སྤང་རྟོག་
པའི་ས་བོན་དང་བྲལ་བར་ཐལ་པ་དང་རྟོག་བཅས་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཀུན་བཏུས་ལས། ཞུགས་པ་དང། ལེགས་པྲ་ཞུགས་པ་དང། སྒྲིབ་པ་དང་བཅས་པ་དང། སྒྲིབ་པ་མེད་

[214A]༄༅། །པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་འདི་ནི་བྱེ་བྲག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཁྱད་པར་གསུམ་མི་འཐད་པར་ཐལ། སོ་སྐྱེ་ཡང་ཤེས་བྱ་ལ་ལེགས་པར་ཞུགས་པ་
སོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། སོ་སྐྱེ་ལ་སྟོང་ཉིད་ལ་མ་འཁྲུལ་བའི་མངོན་སུམ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་དགོངས་རྒྱན་ལས། དེ་ལ་གང་ཅིག་ཤོས་རྣམས་ཀྱི་མངོན་སུམ་དེ་ནི་དོན་དམ་པའི་དབང་
དུ་བྱས་ནས་མ་འཁྲུལ་བར་མི་བརྗོད་དོ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཞན་ཡང། དེ་ཆོས་ཅན། སྟོང་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་མ་རྟོགས་པར་ཐལ། མཐོང་སྤང་སྒོམ་སྤང་གང་རུང་གི་བདེན་འཛིན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཁམ་བྲི་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་
སྟེ༑ དེ་འདྲའི་གཞི་མཐུན་བླུན་པོ་ཚིག་སྤྱི་བ་མིན་བས་ཁས་ལེན་པ་བཞད་གང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། མདོར་ན་གང་དག་ཚུར་མཐོང་གིས་ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པ་ཡོད་པར་འདོད་ཅིང། ཞེས་དང་
ཡང་དེ་ཉིད་ལས། བླུན་པོ་ཚིག་ཙམ་ལ། ནས། མཐོང་སྤང་དང་སྒོམ་སྤང་གི་བདག་ལྟ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཁ་མ་བྲི་བར་བདག་མེད་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པར་འདོད་པ་འི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དེ་སྟོང་
ཉིད་ལ་དྲན་པ་བཅད་ཤེས་ཟེར། དེ་ལ་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་ན་རེ་སྟོང་ཉིད་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གསལ་སྣང་མེད་པར་ཐལ། དྲན་པ་བཅད་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་སྒྲ་རྟོག་ཡིན་པས་གསལ་བར་སྣང་འབྲེ། བ་འགལ་བའི་

[214B] འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དགོངས་རྒྱན་ལས། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་སྐྱེ་བ་དེའི་ཚེ་བཟོད་པའི་གནས་སྐབས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། ཚོགས་ལམ་དུ་རྣམ་གཡེང་ཤས་ཆེ་བ་སྦྱོར་ལམ་དུ་སྒོམ་
བྱུང་གི་སྟོབས་ཀྱིས་དེ་ཤས་ཆུང་བ་ལ་དགོངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ་གསེར་འཕྲེང་ལས། ཚོགས་ལམ་དུ་རྣམ་གཡེང་ཤས་ཆེ་བ་སྦྱོར་ལམ་དུ་སྒོམ་བྱུང་གིས་འདྲིས་པར་བྱས་ཏེ། ཤས་ཆུང་བ་ལ་བཞེད་ན་རུལ་བ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་གཡེང་དེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་གཉིས་སྣང་ཡོད་ལ་དེ་ཆུང་དུའི་གཉིས་སྣང་ཆུང་བ་སྒོམ་བྱུང་གིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། གཉིས་སྣང་ཡོད་ཀྱང་སྔ་མ་གཉིས་ལྟ་བུའི་གཉིས་སྣང་རགས་པ་ལོ་གནས། ཡུལ་
དེ་ལ་ཟུག་པ་ལྟར་སྣང་ཞིང། ཆུ་ལ་ཆུ་བཞག་པའི་ཚུལ་དུ་འགྱུར་ལ་ཁད་པ་ལྟར་སྣང་བས། སྟོང་ཉིད་ཀྱི་དོན་སྤྱི་ཤར་བ་ལ། ཆོས་ཉིད་གལ་བར་སྣང་ཞེས་བྱའི། རྟོག་བྲལ་གྱི་གསལ་སྣང་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། སྟོང་ཉིད་ལ་གསལ་སྣང་ཡོད་ཀྱང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་དེ་ལ་གསལ་སྣང་ཅན་གྱི་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་དྲུག་པོ་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་
ལ་གསལ་སྣང་ཡོད་པས་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྨིག་རྒྱུ་ཆུར་འཛིན་ལྟ་བུའི་འཁྲུལ་ཅན་དང། བུམ་པའི་ཚིགས་སྤྱི་འཛིན་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་བརྡ་རྟོག་དང། རྟགས་འཛིན་རྟོག་པ་དང་རྗེས་དཔག་དང། འདས་པའི་

[215A]༄༅། །དོན་དྲན་པའི་བཅད་ཤེས་དང། མ་འོངས་པའི་དོན་འདོད་པའི་རྟོག་པ་དྲུག་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཚད་མ་མདོ་ལས་འཁྲུལ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དང། །རྗེས་དཔག་རྗེས་སུ་དཔག་ལས་བྱུང། །དྲན་
དང་མདོན་འདོད་ཅེས་བྱ་བ། །མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་རབ་རིབ་བཅས་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དར་ཊིཀ་ལས། རྟོག་པ་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་དྲུག་ཏུ་དབྱེ་བ་དང། ཞེས་གསུངས་པ་ཡོང་བའི་ཕྱིར། རྩ་
བར་འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། མངོན་སུམ་ཡིན་པར་ཐལ། ཆོས་ཉིད་ལ་གསལ་སྣང་ཅན་གྱི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། ཆོས་ཉིད་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གསལ་སྣང་ཡོད་པར་འདོད་ན་དེ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་ཐལ་
བ་གང་གིས་བཟློག་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་ཡིན་པར་ཐལ་ལོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ན་ར། སྦྱོར་ལམ་བཞིའི་གནས་སྐབས་སུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གསལ་སྣང་ཆུང་འབྲིད་ཆེན་པོ་དང་རྫོགས་པ་བཞི་
ཐོབ་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐང་བར་ཐལ། དེའི་སྐབས་སུ་ཡེ་ཤེས་རང་ཉིད་གསལ་བའི་ངོ་བོར་སྐྱེས་པ་ལ་ཡང་བྱེད་མི་རུང། ཡུལ་ཆོས་ཉིད་ལ་གསལ་སྣང་དུ་འདོད་བ་བཀག་ཟིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེའི་ཡེ་ཤེས་བཞིག་
གསལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་བཞི་ཀ་གསལ་ཞིང་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བཞི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གསལ་སྣང་ཡོད་མེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་འབྱེད་བ་སྐད་བྱེད་པ་ནི་ཟེར་རྒྱུས་ཕོངས་

[215B] །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ་སྦྱོར་ལམ་གྱི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་བའི་ཤེས་རབ་དེ་རྗེས་དཔག་ཡིན་ཟེར་བ་འདི་ལྷག་མཐོང་རིགས་པ་བཞིས་བསྒོམ་པ་ལ་འཁྲུལ་ལོ། །འོ་ན། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་
ལམ་མཉམ་བཞག་གི་ཤེས་རབ་ཆོས་ཅན། ཐོས་བྱང་དང་བསམ་བྱུང་གང་རུང་ཡིན་པར་ཐལ། རྗེས་དཔག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྫས་སྤྱི་སོགས་ཆོད། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྒོམ་བྱུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་ལྷག་མཐོང་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་ཏེ། དེའི་ཐད་ཀྱི་སྡུད་པ་ལས། དགེ་བའི་བཤེས་དང་ལྡན་ཅིང་ལྷག་མཐོང་ལྡན་གྱུར་བ། །རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཡུམ་ཐོས་སྐྲག་པར་ཡོངས་མི་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་འགྲེལ་བ་ལས་ཀྱང། སྒོམ་པ་ལས་བྱུང་
བ་དང། ཞེས་དང། མཛོད་ལས་ཀྱང། སྒོམ་བྱུང་མི་ལྕོགས་མེད་པ་དང། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྣམ་བཤད་ལས་ཀྱང། ཤེས་རབ་གསུམ་གྱི་རྣམ་དབྱེ་མི་ཤེས་པ་ཁ་ཅིག་གཅིག་དུ་བྲལ་གྱི་རྟགས་ལ་བརྟེན་པའི་རྗེས་
དཔག་ཏུ་འདོད་དོ། །ཞེས་སོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དམིགས་པ་དང་ནི། ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་ནས་བསྟན་པའི་སྦྱོར་ལམ་ཡིན་ན། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་ལམ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། འོ་ན། བདེན་བཞི་བདེན་མེད་དུ་སྒོམ་
པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་དག་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུར་རྟོགས་པའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་བཟོད་འབྲིང་གི་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཅན། སྟོང་ཉིད་དངོས་སུ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་བར་ཐལ། དམིགས་པ་དང་ནི་ཞེས་སོགས་ཀྱི་་༄༅། །སྐབས་སུ་དངོས་སུ་བསྟན་པའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མདོར་བསྟན་གྱི། ཆུང་དང་འབྲིང་དང་ཆེན་པོ་ཡི། །ཞེས་པས་མིང་ཙམ་བཤད་པའི་དབྱེ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་གཅིག་ཡིན་
པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྒྱས་བཤད་ཀྱི། དམིགས་པ་མི་རྟག་ལ་སོགས་པ། །ནས། ཏིང་འཛིན་དེ་ཡི་བྱེད་པ་ཉིད། །ཅེས་པའི་བར་གྱིས་གཙོ་བོར་དངོས་སུ་བསྟན་པའི་བཅུ་གཉིས་པོ་གང་རུང་གི་རྣམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། བདེན་བཞི་བདེན་མེད་དུ་རྟོགས་བའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་དག་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུར་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བདེན་བཞི་ལ་རྒྱུའི་སྒོ་ནས་དམིགས་པའི་བཟོད་འབྲིད་གཡེ་
ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འགྲེལ་པ་ལས། ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་རྒྱུའི་སྒོ་ནས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། བཟོད་པ་འབྲིང་གི་སྐབས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་རྒྱུའི་སྒོ་ནས་དམིགས་ཏེ། སྐྱེ་བ་དང་ངེས་འབྱུང་མེད་
བ་རྟོགས་པ་འདི་ནི་ལུས་སོགས་དག་པ་ལྔའི་རྒྱུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་དང། རྣམ་བཤད་ལས་ཀྱང་སྒོ་གསུམ་དང། མཚམ་བཟང་པོ་དང། ཞིང་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་པར་དག་པ་
ཐོབ་པར་འགྱུར་པར་རྟོགས་པའི་བཟོད་པ་འབྲིང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། གཟུགས་དོན་དམ་པར་སྣང་ཚུལ་དང་གནས་ཚུལ་མི་མཐུན་པར་རྟོགས་པའི་བཟོད་བ་ཆུང་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཅན་སྟོང་ཉིད་

[216B] མདོར་བསྟན་དངོས་བསྟན་གྱི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྒྱས་བཤད་དངོས་བསྟན་གྱི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྩ་བར། དེ་མེད་པ་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད། །ཅེས་པའི་དངོས་བསྟན་གྱི་
དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་མེད་བ་ཡིན་ཡང་བདེན་པར་ཞེན་པའི་སྐྱེ་བོ་དམིགས་པ་ཅན་གྱི་ངོར་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྣང་
ཚུལ་དང་གནས་ཚུལ་མི་མཐུན་པར་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྣང་གནས་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་དམིགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་བཟོད་པ་ཆུང་དུའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འགྲེལ་
པ་ལས། ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་དང། གསེར་འཕྲེང་ལས། བཟོད་པ་ཆུང་དུའི་གནས་སྐབས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་དམིགས་ཏེ། དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་འདི་ཉིད་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་
ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། བདེན་བཞི་སོགས་བདེན་མེད་དང། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་པ་ལས་འཕྲིན་ལས་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་འབྱུང་བར་རྟོགས་པའི་ཆོས་མཆོག་ཆུང་དུའི་ཡེ་ཤེས་
ཆོས་ཅན། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པར་ཐལ། མངོར་བསྙན་ཀྱི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྒྱས་བཤད་ཀྱི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར། ཏིང་འཛིན་དེ་ཡི་བྱེད་པ་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཏིང་འཛིན་ཞེས་པས་

[217A]༄༅། །དམིགས་པ་དང། དེ་ཡི་བྱེད་པ་ཉིད་ཅེས་བས་རྣམ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། འགྲེལ་པ་ལས། ཆུང་དུའི་དམིགས་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་
པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་པར་བྱ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཤིན་ཏུ་གསལ། གཞན་ལ་དམིགས་འབྱེད་ཚུལ་འདི་ལྟར་གྱིས། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། འགྲེལ་པ་ལས། རྣམ་པ་ནི། རང་གི་སྨོན་
ལམ་དང། བསོད་ནམས་དང། ནས། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བྱེད་པ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་འདྲའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་པ་ལས་འཕྲིན་ལས་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་འབྱུང་བར་
རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འགྲེལ་པ་ལས། ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས། ཞེས་དང། གསེར་འཕྲེང་ལས། དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པའི་འབྲས་བུ་དང་
ལྡན་ནོ། །ཞེས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཞན་ཡང། མདོར་བསྟན་གྱི་འགྲེལ་པ་ལས། ཆོས་སུ་ལྟ་བའི་གཉེན་པོ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཞུགས་པ་དང། ཞེས་གསུངས་
པའི་རྣམ་པར་ཞུགས་པའི་རྣམ་པ་ལ་དོན་དམ་བདེན་པའི་རྣམ་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། མདོར་བསྟན་གྱི། རྣམ་པ་དང། ཞེས་པའི་རྣམ་པ་ལ་སྟོང་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་དངོས་བསྟན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་

[217B] འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ལ་སྒྱུ་མའི་རྣམ་པ་སོགས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་གསེར་འཕྲེང་ལས། རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་ནི་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་རྣམ་བར་ཞུགས་པའོ། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྤྲོས་པས་ཆོག་རང་ལུགས་ལ། སྦྱོར་ལམ་གྱི་རྟེན་དང། བརྟེན་པ་སྦྱོར་ལམ་གཉིས། དང་པོ་ལ་ལུས་རྟེན་དང་སེམས་རྟེན་གཉིས། དང་པོ་ནི། གླིང་གསུམ་གྱི་སྐྱེས་པ་བུད་མེད་འདོད་གཟུགས་
ཀྱི་ལྷ་དག་གི་ལུས་རྟེན་ལ་གསར་དུ་སྐྱེ་རུང་སྟེ། དེ་སྐྱེ་པའི་འགལ་རྐྱེན་དང་བྲལ་ཞིར་མཐུན་རྐྱེན་ཆང་བའི་དེ་ལྔ་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ངན་སོང་གསུམ་དང། སྒྲ་མི་སྙན་དང། ཟམ་མ་ནིང་དང། མཚམས་མེད་བསགས་ལམ་སྦྱངས་
བའི་ལུས་རྟེན་ལ་གསར་སྐྱེ་མེད་དེ། ངན་སོང་གསུམ་རྣམ་སྨིན་གྱི་སྒྲིབ་བ་དང། སྒྲ་མི་སྙན་འགྲོ་བའི་སྒྲིབ་པ་དང། ཟམ་མ་ནིང་ཉོན་མོངས་ཤས་ཆེ། ཕྱི་མ་ལས་སྒྲིབ་ཤས་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། སྦྱོར་
ལམ་གྱི་སེམས་རྟེན་ལ་བསམ་གཏན་ས་དྲུག་དང་འདོད་སེམས་ཡང་ཡོད་དེ། སྒོམ་བྱང་གི་སྦྱོར་ལམ་རྣམས་བསམ་གཏན་ས་དྲུག་གང་རུང་ལ་བརྟེན། ཐོས་བསམ་གྱིས་བསྡུས་པ་རྣམས་འདོད་སེམས་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར༑ དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཉེར་བསྡོགས་མི་ལྕོགས་མེད་དང། དང་པོའི་དངོས་གཞི་རྟོག་བཅས་ཙམ་པོ་དང་རྟོག་མེད་ཁྱད་པར་ཅན་གཉིས་དང། ཕྱི་མ་གསུམ་གྱི་དངོས་གཞི་གསུམ་སྟེ་དུག་གང་རུང་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་

[218A]༄༅། །ལས༑ སྒོམ་བྱུང་མི་ལྕོགས་མེད་པ་དང། །ཁྱད་པར་བསམ་གཏན་ས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ་དེ་དག་མཉམ་པར་མ་བཞག་པའི་སྲས་བསྡུས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་ལ་
མཚན་ཉིད་དང། དབྱེ་བ་དང། འཕོས་ཚད་དང། ཁྱད་པར་དང། སྒྲ་དོན་དང་ལྔ། དང་པོ་ནི། ཐེག་ཆེན་གྱི་དོན་མངོན་རྟོགས་དེ་ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད། ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་དང། ཐེག་ཆེན་གྱི་ངེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་རང་
ཐེག་ཆེན་གྱི་དོན་མངོན་རྟོགས་རྣམས་དོན་གཅིག་གཉིས་བ་ནི། དེ་ལ་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་ཐེག་ཆེན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་དོད་རྩེ་བཟོད་པ་ཆོས་མཆོག་བཞི་དང། རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་རིམ་གྱིས་རེ་རེ་ལ་ཆུང་འབྲིང་ཆེ་གསུམ་གསུམ་སྟེ་བཅུ་གཉིས་ཡོད་
གསུམ་པ་འཕོས་ཚད་ཡོད་དེ། སྤྱིར་ཐེག་ཆེན་ཚོགས་ལམ་ན་བསམ་གཏན་བཞི་ཡང་ཡོད་པས་ཇི་སྙེད་པའི་ཞི་ལྷག་གི་སྒོམ་བྱུང་ཡོད། སྟོང་ཉིད་ལའང་སྒོམ་བྱུང་ཡོད་དེ། སྟོང་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་ཞི་གནས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་
ཏེ༑ སྟོང་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་ཞི་ལྷག་རིམ་ཅན་དུ་སྐྱེ་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྦྱོད་འཇུག་ལས། ཞི་གནས་རབ་ཏུ་ལྡན་པའི་ལྷག་མཐོང་གིས། །ཉོན་མོངས་རྣམ་པར་འཇོམས་པ་ཤེས་བྱ་སྟེ། །ཐོག་མར་ཞི་གནས་བཙལ་བྱ། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཐེག་ཆེན་རིགས་ངེས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས། དེས་ན་ཐེག་ཆེན་ཚོགས་ལམ་ཆེན་པོ་པས་ཞི་གནས་ལ་བརྟེན་ནས་ཇི་ལྟ་བ་ལ་མཚན་ཉིད་སོ་སོར་རིག་པ་ཡིད་བྱེད་ཀྱིས་རེས་ཐོས་པ་དང། རེས་བསམ་བྱུང་གིས་

[218B]མཉམ་དུ་སྟོང་ཉིད་ལ་ལྷག་མཐོང་དང། སྟོང་ཉིད་མ་མོས་པ་ཡིད་བྱེད་དང། དེའི་ཞི་ལྷ་གཟུང་འབྲེལ་དང། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྒོམ་བྱུང་དང། ཐེག་ཆེན་གྱི་
དྲོད་ཐོབ་པ་དུས་མཉམ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། མི་སྡུག་པ་སྒོམ་པ་སོགས་ཀྱི་སྒོམ་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་སྟོང་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་སྒོམ་བྱུང་གི་ཤེས་རབ་ནི་མེད་དེ། དེ་ཐོག་མར་ནམ་སྐྱེས་བ་ན་སྦྱོར་ལམ་དུ་འཕོས་པའི་ཕྱིར་རོ།།
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འཕོས་ཚད་དེ་འཐད་དེ། སྟོང་ཉིད་ལ་ལྷག་མཐོང་གིས་རི་བཞིན་དུ་བརྟན་ཅིང་ཆོས་ཉིད་ལ་དོན་སྤྱིའི་གསལ་སྣང་བཞིའི་དང་པོ་ཐོབ་དུས་དྲོད་དུ་འཇོག་དེབས་ཀྱང་ལྷག་མཐོང་གིས་ཆོས་ཉིད་ལ་དོན་སྤྱིའི་
སྣང་བ་མཆེད་པའི་དུས་རྩེ་མོ་དང། དེ་བས་ཀྱང་ལྷག་མཐོང་གིས་གཟུང་སྣང་འགག་ནས་ཆོས་ཉིད་ལ་དོན་སྤྱིའི་གསལ་སྣང་རབ་ཐོབ་ཅིང་འཛིན་པ་ཕྱོགས་གཅིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དུས་སྦྱོར་ལམ་བཟོད་པ་དང། དེ་བས་ཀྱང་
ལྷག་མཐོང་གིས་ཆོས་ཉིད་ལ་དོན་སྤྱིའི་གསལ་སྣང་རྫོགས་བར་ཐོབ་ཅིང་འཛིན་པའི་སྣང་བཟད་པ་ལྟར་རམ་ཆུ་ལ་ཆུ་བཞིག་ལྟར་སྣང་དུས་ཆོས་མཆོག་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ་རྒྱན་ལས། དེ་ནས་དེ་འདྲར་གྱུར་བ་ཡི།།
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཉམ་བཞག་པས། །ཡིད་ཀྱི་བརྗེད་བ་མ་གཏོགས་བ། །དོན་ཀུན་རབ་ཏུ་མི་མཐོང་ངོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། དེའི་འགྲེལ་བ་ལས། སེམས་མཉམ་པར་བཞག་པས་ཡིད་ཀྱི་བརྗོད་པ་མ་གཏོགས་

[219A]༄༅། །པར་དོན་ཐམས་ཅད་མི་མཐོང་གི་ཞེས་དང། དྲོ་བར་གྱུར་པའི་སྐབས་ཡིན་ཏེ། ཞེས་དང། མདོ་ལས། སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཆོས་ལ་ངེས་པར་རྟོགས་པའི་བཟོད་པའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་
པ་ནི་སྣང་བ་འདི་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་མཆེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་འཕེལ་བའི་ཕྱིར། །བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་པོ་ཀུན་ཏུ་རྩོམ།།
ཞེས་དང། གསེར་འཕྲེང་ལས། སྣང་བ་མཆེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཞུགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། ཆོས་ཀྱི་
སྣང་བ་འཕེལ་ནས་ནེ། །སེམས་ཙམ་ལ་ནི་གནས་པར་འགྱུར། །ཞེས་དང། གསེར་འཕྲེང་ལས། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཞུགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ནི་དེ་མ་ཐག་
པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས་དེ་ཚོ་བར་ཆད་མེད་པ་ཡིན་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མྱུར་དུ་རེག་ཅེས་དང། །གསེར་འཕྲེང་ལས། འདི་ནི་དེ་མ་ཐག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
དེ་ལྟ་བུའི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་ལམ་བཞི་ཡང་རྟོག་པ་བཅད་ཤེས་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞི་སྟོང་ཉིད་ལ་དོན་སྤྱིའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་ཟིན་རྟོགས་པའི་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་འགྲེལ་ལས་བྱ་བ་གྲུབ་ཅན་ལས་ལ་ནི་

[219B] །ཅེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་དེས་སྦྱོར་ལམ་བཞིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རྟོགས་ལ་སྟེ། ཆོས་ཉིད་ལ་དོན་སྤྱི་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དུས་ཀྱི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་དོན་མངོན་
རྟོགས་དེ། ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་དྲོད་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དེ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་མཆེད་པའི་དུས་དང། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་པའི་དུས་དང། དེ་མ་ཐག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དུས་ཀྱི་ཐེག་
ཆེན་གྱི་དོན་མངོན་རྟོགས་རྣམས་རིམ་བཞིན་འཇོག་བའི་ཕྱིར་དང་དེ་རེ་རེ་ལ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་དང་མངོན་ཤེས་སོགས་རྟོག་བཅས་དང་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཀྱང་བདེ་བླག་ཏུ་འགྲུབ་སླ་བའི་ཕྱིར། ལྔ་པ་སྒྲ་དོན་ཡང་
ཡོད་དེ། བུད་ཤིང་དང་ཕྲད་པའི་་བཞིན་ཁྱད་པར་འགྲོ་བར་བྱེད་པས་སྦྱོར་བ་དང། མཐོང་ལམ་ཤིན་ཏུ་ཉེ་བར་བསྐྱེད་བས་སྦྱོར་ལམ་དང། ངེས་འབྱེད་ནི་མཐོང་ལམ་དང་དེའི་ཆའམ་ཕྱོགས་གཅིག་ཐོབ་པ་དང་མཐུན་པས་
སམ་ཕན་འདོགས་པས་ན་ངེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་ཞེས་མཛོད་འགྲེལ་ལས་བཤད་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་དྲོད་ཀྱི་དུས་མཐོང་སྤང་ཤེས་སྒྲིབ་ཉོན་མོངས་གཟུང་རྟོག་ཉམས་སྨད་
པར་ཐལ། སྦྱོར་ལམ་བཞི་དང་རྣམ་རྟོག་བཞི་སྤང་བྱར་ལྡན་ཚུལ་འཐད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་དུས་ཤེས་སྒྲིབ་མཐོང་སྤང་ཉོན་མོངས་གཟུང་རྟོག་མངོན་གྱུར་པ་སྤངས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་

[220A]༄༅། །ནུས་ཏེ། མཐོང་སྤང་ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་མངོན་གྱུར་གཉིས་བཟོད་པའི་དུས་སྤངས་པའི་ཕྱིར། རྒྱན་ལས། དེ་ཚེ་དེ་ཡི་གཟུང་བ་ཡི། །རྣམ་པར་གཡེང་བ་དེ་སྤོང་འགྱུར། །ཞེས་དང། དེའི་འགྲེལ་
བ་ལས། དེའི་ཚེ་ན་འདི་ཡི་གཟུང་བའི་རྣམ་པར་གཡེང་བ་སྤངས་ལ་འཛིན་པའི་རྣམ་བར་གཡེང་བ་འབའ་ཞིག་ལུས་སོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསེར་འཕྲེང་ལས་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་གསུངས་སོ། །ཀུན་བཏུས་སུ་
མདོ་དྲངས་པ་ལས་ཀྱང། དེ་ལྟར་ནང་གི་སེམས་གནས་ནས། །གཟུང་བ་མེད་པར་རྟོགས་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། སྦྱོར་ལམ་བཟོད་པས་མཐོང་སྤང་ཤེས་སྒྲིབ་རྫས་འཛིན་ཉམས་སྨད་པར་ཐལ་
རྣམ་རྟོག་བཞི་སྤང་བྱར་ལྡན་ཚུལ་འཐད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་དེའི་ཚེ་མངོན་གྱུར་པ་ཡང་སྤངས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། མངོན་གྱུར་དུ་ལན་དུ་མར་མི་སྐྱེ་ཡང་མངོན་གྱུར་པ་སྐྱེ་སྲིད་པས་མ་སྤངས་པའི་
ཕྱིར༑ འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཤེས་སྒྲིབ་མཐོང་སྤང་རྫས་འཛིན་མངོན་གྱུར་པ་གཉིས་ཆོས་མཆོག་གི་ཚེ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་ཏེ་རྒྱན་ལས། འདི་ལྟར་དེ་ཡི་མཇུག་ཐོགས་སུ། །འཛིན་པའི་རྣམ་པར་གཡེང་བ་སྤོང། །ཞེས་གསུངས་པའི་
ཕྱིར་དང། གསེར་འཕྲེང་ལས། གཟུང་བའི་གཡེང་བ་སྤངས་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འཛིན་པའི་གཡེང་བ་སྤོང་བ་དང། འཛིན་པའི་གཡེང་བ་སྤངས་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ས་དང་པོར་འཇུག་པས་སོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་

[220B] དེ་ཡི་འོག་ཏུ་འཛིན་མེད་པར། །ཞེས་གསུངས་པཱི་ཕྱིར་དང། རྒྱན་སྣང་ལས། གང་གི་ཚེ་དོན་ལ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་གཡེང་བར་སྣང་བ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་རྫོགས་པར་གྱུར་པ་
དེའི་ཚེ་ཆོས་ཀྱི་མཆོག་གི་གནས་སྐབས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། དྲོད་ཆུང་དུའི། དམིགས་པ་མི་རྟག་ལ་སོགས་པ། །བདེན་པའི་རྟེན་ཅན། ཞེས་པ་སྦྱོར་ལམ་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་རྣམ་སྟོན་པ་ཆོས་བརྗོད་
ཁོ་ནས་བརྗོད་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དམིགས་པ་ཆོས་ཅན་དང་རྣམ་པ་ཆོས་ཅན་གྱི་སྟེང་དུ་ཆོས་བརྗོད་ཀྱིས་བརྗོད་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཞེས་པའི་རྩོད་ཚུལ་ནི། འགྲེལ་པ་ལས། དམིགས་པ་ ནས་ཆོས་བརྗོད་ཐམས་ཅད་དུ་
བརྗོད་པ་ནི། ཞེས་སོ། །ལན་ལ་སྣ་ཚོགས་སྨྲས་ཏེ། ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཆོས་བརྗོད་ཀྱི་སྒྲ་དང་ཆོས་ཅན་བརྗོད་པའི་སྒྲ་གཉིས་འགལ་བར་ཐལ། གཞི་གཅིག་ལ་ཁྱད་གཞི་དེ་ཁྱད་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་ན། སྒྲ་མི་
རྟག་ཅེས་པའི་སྒྲ་ཆོས་ཅན། ཆོས་བརྗོད་ཀྱི་སྒྲ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཆོས་ཅན་བརྗོད་པའི་སྦྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྒྲ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཆོས་ཅན་བརྗོད་པའི་སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་སྒྲ་དེ་མི་རྟག་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཅན་དུ་
བརྗོད་པའི་སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཆོས་བརྗོད་ཀྱི་སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མི་རྟག་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཆོས་བརྗོད་ཀྱི་སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མི་རྟག་པ་སྒྲའི་ཁྱད་ཆོས་སུ་བརྗོད་པའི་སྐྲ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཡང་་༄༅། །ཁ་ཅིག་ན་རེ། བྱས་བ་བྱས་ཞེས་བའི་སྒྲ་དེ་གཞི་གཅིག་ལ་ལྟོས་པའི་ཆོས་ཅན་དང་ཆོས་བརྗོད་གཉིས་ཀའི་སྒྲ་ཡིན་ཟེར་ན། བྱས་པ་བརྗོད་ན་བྱས་བརྗོད་དང་བྱས་བརྗོད་ཡིན་ན་བྱས་པ་བརྗོད་པས་ཁྱབ་
པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བྱས་བརྗོད་ཡིན་ན་ངོ་བོ་བརྗོད་པས་ཁྱབ་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ས་ལ་འཇུག་གི་སྒྲ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་ལོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་གཞི་གཅིག་ལ་ལྟོས་ནས་ཆོས་བརྗོད་
དང་ཆོས་ཅན་བརྗོད་པ་གཉིས་འགལ་ཟེར་ན། བྱས་པ་བྱས་པ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པའི་སྒྲ་བྱས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། བྱས་པ་ཁྱད་གཞི་དང་བྱས་པ་ཁྱད་ཆོས་གཉིས་
ཀར་བརྗོད་པའི་སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བྱས་བ་བྱས་བ་ཡིན་བར་བརྗོད་པའི་སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། སྒྲ་བྱས་པ་ཡིན་ཞེས་པའི་སྒྲ་ཆོས་ཅན། བྱས་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཁྱད་པར་གཞན་སྡོང་གི་སྒྲ་ཡིན་པར་ཐལ། བྱས་པ་ལ་
ལྟོས་ཏེ་ཆོས་བརྗོད་ཀྱི་སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱད་པར་གཞན་མི་སྤོང་བའི་སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྒྲ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཁྱད་པར་གཞན་མི་སྤོང་པའི་སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྒྲ་གཅིག་པུ་
བརྗོད་ཚེ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། པཎ་ཆེན་ཆོས་མཆོག་གིས་ཆོས་དེ་གཞན་དང་འབྲེལ་རུང་དུ་བརྗོད་མ་བརྗོད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གཞན་སློང་མི་སྤོང་གི་དོན་དུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་དང། རྣམ་འགྲེལ་ལས་ཀྱང། ལ་

[221B] །ཐ་དད་ཆོས་བཞིན་བརྗོད་པར་བྱེད། །དོན་གཅིག་བརྗོད་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ནི། །འཕེན་ཕྱིར་སོར་མོ་ལྡན་འགྱུར་ཞེས། །ཆོས་ཅན་བརྗོད་པར་གྲགས་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་
ཁྱད་པར་གཞན་སྤོང་མི་སྤོང་བློ་དོར་མ་གཏོགས་དོན་འདྲ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། གཉིས་ཀས་གཅིག་གཅིག་བརྗོད་མོད་ཀྱི་།བརྗོད་བྱའི་ཤན་གྱི་ཁྱད་བར་གྱིས། །རྣམ་དབྱེ་ཐ་དད་འབྱེད་པ་ཡིས། །ཐ་དད་དོན་བཞིན་སྒྲུབ་
པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གོང་དུ་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཁྱད་པར་གཞན་སྤོང་གི་སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྒྲ་བྱས་པ་ཞེས་པས་ཀ་བུམ་སོགས་དངོས་པོ་གཞན་གྱི་བྱས་པ་ཡིན་པ་བཅད་དེ་སྒྲའི་བྱས་པར་སྟོན་པའི་
ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། ཁྱད་པར་གཞན་ནི་སྤོང་བ་དང། མི་སྤོང་བ་དག་དེ་གཉིས་ཀྱི། །བརྡ་ཡི་བྱེ་བྲག་རྟོགས་པ་པོའི་།འདོད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་གཞི། །ཀུན་ལ་རྫས་དང་དངོས་བརྗོད་པའི། །སྒྲ་ཡི་ཁྱད་པར་འདི་ཉིད་དེ། །ཞེས་
གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དོན་གྱི་ངོས་ནས་ཁྱད་པར་འབྱེད་མི་ཐུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། དེ་ཕྱིར་དེ་དག་བརྗོད་བྱ་ལ། །ཁྱད་པར་འགའ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་སྤྲོས་པས་ཆོག་སྨྲས་པ་
ཐུབ་བསྟན་ཆུ་བའི་འབྱུང་གནས་བར་ཕྱིན་གྱི། །མ་དྲོས་མཚོ་ཆེན་འཆད་བའི་གང་རིལ། །འཕགས་སེང་བདེ་འབྱུང་རྣམ་འཕྲུལ་རྨད་བྱུང་གིས། །མཁས་དབང་བྱེ་བས་དུས་ཀུན་རོལ་པ་རྨད། །ཅེས་བའང་བར་སྐབས་ཀྱི་

[222A]༄༅། །ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ།། །།གཉིས་པ་རྟོག་པའི་ཁྱད་ཆོས་ནི། རྩ་བར། གཞི་དང་དེ་ཡི་གཉེན་པོ་ཡི། །ནས། ཕུང་སོགས་རྟེན་ལས་དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱུང། འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་པ་གསུམ་
དང་པོ་ནི། ཡུམ་བར་པ་ལས། ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ལ། ཞེས་པ་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བར་རིག་པར་བགྱིའོ། །ཞེས་པའི་སྐབས་སུ་སྤང་བྱ་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་
དགུ་ཚན་བཞིར་བཤད་པ་དེ་སྟོན་བར་འདི་བྱུང། གཉིས་པ་ནི། ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ལ་གཉིས་ཡོད་དེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་གཟུང་རྟོག་དང་རྣམ་བྱང་གཟུང་རྟོག་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་རེ་རེ་ལ་ཆོས་
ཅན༑ དགུ་དགུ་ཡོད་དེ། དམིགས་ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་དགུ་རེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཤེས་སྒྲིབ་འཛིན་རྟོག་ཆོས་ཅན། གཉིས་ཡོད་དེ། རྫས་་ཛིན་རྟོག་པ་དང་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་གཉིས་ལ་དགུ་དགུ་ཡོད་
དེ༑ ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་ཡོད་བའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་གསུམ་ལས་དང་པོ་ལ། རྟོག་པ་སྦྱིའི་རྣམ་བཞག་ལ་དཔྱད་པ། དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟོག་པ་ལ་དཔྱད་པ། གཟུང་འཛིན་རྟོག་པ་ལ་དཔྱད་པ། འཛིན་རྟོག་ལ་དཔྱད་བ། མུ་བརྩི་
ཚུལ་ལ་དབྱད་པ་ལྔ། དང་པོ་ནི། རྟོག་པ་ལ་སྒྲས་བརྗོད་ཀྱིས་རྩིང་རྟོག་དང། སྒྲ་དོན་འདྲེས་རུང་དུ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་དང། གཉིས་སྣང་གི་འཁྲུལ་རྟོག་གསུམ་ལས་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཕྱིས་བྱུང་ཊིཀ་བྱེད་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སྔ་མ་གཉིས་ཡིན་

[222B] སྔོན་གྱི་མཁས་པ་རྣམས་ཞེན་རིག་གི་རྟོག་པར་འདོད། སྔ་མ་མི་འཐད་པར་ཐལ། རྟོག་པའི་བརྡ་མགོ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལ་དབང་ཤེས་ཀྱང་ཡོད་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། འདིའི་རྟོག་པ་དགག་རྟེས་ཁོན་
ཟེར༑ ལ་ལན་རེ། སྒྲུབ་རྟོག་ཁོན་ཟེར། དང་པོ་ལ་གཟུགས་ལ་དམིགས་ནས་ལོངས་སྤྱོད་བྱར་བདེན་པར་འཛིན་པའི་བདེན་འཛིན་ཆོས་ཅན་དགག་རྟོག་ཡིན་པར་ཐལ། འདིའི་གཟུང་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཁྱོད་
ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་དང་འཛིན་སྟངས་གང་ལའང་དགག་པའི་ཆོས་མེད་པའི་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང། སྐབས་འདིར་སྒྲུབ་རྟོག་ཆེས་མང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཙོ་བོ་ཀུན་འདི་དང་སྐབས་
འོག་མ་གཉིས་སུ་བསྟན་དགོས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་ལ་སྟོང་ཉིད་བཅུ་དྲུག་བདེན་པར་འཛིན་པའི་དེ་ཆོས་ཅན། སྒྲུབ་རྟོག་ཡིན་པར་ཐལ། འདིར་བསྟན་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་འཛིན་གྱི་
རྟོག་པའི་གཙོ་བོ་དག་བསྡུས་ནས་འདི་དང་ལྔ་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། དེ་སྤང་བྱ་དང་དེའི་གཉེན་པོ་མི་ཤེས་བར་ཐལ། སྐབས་གང་དུ་འཇམ་བཤད་པ་དེའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན་རང་གི་དམིགས་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་འཆར་བ་
དགག་བྱ་གཞན་བཀག་པ་ལ་མི་ལྟོས་བར་ཐལ། སྒྲུབ་རྟོག་ཡིན་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དམིགས་ཡུལ་མེད་དགག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དགག་པ་རྣམས་དགག་བྱ་བཀག་པའི་རྣམ་པ་མ་ཤར་བར་ངོས་འཛིན་མི་ཐུབ་

[223A]༄༅། །པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས། བཏགས་པའི་དངོས་ལ་མ་རེག་པར། །དེ་ཡི་དངོས་མེད་འཛིན་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྣམ་བཤད་ལས། གཟུང་འཛིན་བདེན་སྟོང་བདེན་པར་ཞེན་པ་
ཡང་དགག་རྟོག་ཏུ་བྱེད་དགོས་ཤིང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། གཟུང་བ་ལ་དམིགས་ནས་ལོངས་སྤྱད་བྱར་བདེན་པར་འཛིན་པ་ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་གི་མཚན་ཉིད་དང། འཛིན་པ་ལ་དམིགས་ནས་
ལོངས་སྤྱོད་པ་པོར་བདེན་པར་འཛིན་པ་དེ་ཤེས་སྒྲིབ་འཛིན་རྟོག་གི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་དང་ཤེས་སྒྲིབ་འཛིན་རྟོག་གི་གཞི་མཐུན་མེད་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེ་འདྲའི་བཞི་མཐུན་མེད་པའི་ཕྱིར། དེར་
ཐལ། རྟོག་པ་གཅིག་གིས་འཛིན་སྟངས་མི་འདྲ་བ་གཉིས་ཅིག་ཅར་དུ་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། མུ་བཞི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཉི་སྣང་ལས། གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ལ་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མིན་པ་
ཞེས་བྱ་བ་མུ་བཞི་སྟེ། ཞེས་དང། རྒྱན་སྣང་ལས། གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ལ་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མུ་བཞི་སྟེ། ཞེས་དང། གསུམ་པ་ནི། དེ་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་དུའོ། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོན་རེ། བདེན་སྟོང་བདེན་གྲུབ་ཏུ་འཛིན་བའི་རྟོག་པ་ཆོས་ཅན། ལོངས་སྤྱད་བྱར་བདེན་པར་འཛིན་བའི་བདེན་འཛིན་ཡིན་པར་ཐལ། ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། ཁྱབ་

[223B] སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས། དེ་ལ་གཟུང་བར་རྣམ་བར་རྟོག་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཞེས་དང། འཛིན་པར་རྣམ་བར་རྟོག་བ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ན་ཡང་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་མཚོན་ཙམ་ཡིན་གྱི་
གཟུང་རྟོག་གི་འཛིན་སྟངས་ལ་དེས་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། གཟུང་བར་རྟོག་པ་དང་འཛིན་བར་རྟོག་པ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། ཕྱོགས་ཙམ་མཚོན་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་སྤང་བྱ་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་འཛིན་སྟངས་དེ་དང་འདྲ་
བར་ཟད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་འབྲས་ལ་ལྡོག་བྱར་བདེན་པར་འཛིན་བའི་བདེན་འཛིན་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཤེས་སྒྲིབ་འཇུག་
པ་གཟུང་རྟོག་དགུ་དང། ཤེས་སྒྲིབ་ལྡོག་པ་གཟུང་རྟོག་དགུ་ཡོད་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྩ་བར། འཇུག་པ་དང་ནི་ལྡོག་པ་ལ། གཟུང་བའི་རྣམ་རྟོག་སོ་སོར་དེ། །དག་ཡི་བདག་ཉིད་ཇི་བཞིན་ཡུལ། །མིན་པའི་བདག་ཉིད་དག་ཤེས་བྱ། །ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ལྡོག་བ་གཟུང་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། སྤང་བྱ་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་འཛིན་སྟངས་དེ་དང་འདྲ་བར་ཟད་པ་མིན་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་འབྲས་ལ་ལྡོག་བྱར་བདེན་པར་ཞེན་པ་ཡང་འདིར་
བསྟན་པའི་སྤང་བྱ་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། གཟུང་བ་ལ་དམིགས་ནས་བདེན་པར་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་དེ་ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་གི་མཚན་ཉིད། འཛིན་པ་ལ་དམིགས་

[224A]༄༅། །ནས་བདེན་པར་འཛིན་བའི་བློ་ཤེས་སྒྲིབ་འཛིན་རྟོག་གི་མཚན་ཉིད་ཟེར། ཕུང་པོ་བདེན་པར་འཛིན་པའི་བདེན་འཛིན་ཆོས་ཅན། གཟུང་བ་ལ་དམིགས་ནས་བདེན་པར་གཟུང་བར་ཐལ། ཤེས་སྒྲིབ་
གཟུང་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་གི་དམིགས་ཡུལ་གཟུང་བ་བདེན་འཛིན་གྱི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཕུང་པོ་བདེན་འཛིན་དང་ཕུང་པོ་བདེན་མེད་བདེན་གྲུབ་ཏུ་འཛིན་པ་གཉིས་ཀ་ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་
ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། ཕུང་པོ་བདེན་པར་འཛིན་པ་དང། དེའི་ཞེན་ཡུལ་བཀག་པའི་དགག་པ་བདེན་པར་འཛིན་པ་གཉིས་ཀ་སྤང་བྱ་རྣམ་རྟོག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། དེ་གཉིས་
རིམ་བཞིན་སྒྲུབ་རྟོག་དང་དགག་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། དེས་མཚོན་ནས་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅན་གཉིས་ཀ་ཡོད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན་དེས་གཟུང་བ་ལ་
དམིགས་ནས་བདེན་པར་བཟུང་བར་ཐལ་ལོ། །འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་ཕུང་པོ་འཛིན་པའི་རྟོག་པས་ཀྱང་གཟུང་བ་བཟུང་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་གཉིས་དངོས་མིང་ཐ་དད་ཀྱིས་སོ་སོར་གོ་བྱ་ཡིན་བའི་
ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། དེ་ཕྱིར་ཁྱད་པར་གང་གི་ཆོས། །གང་གིས་གོ་བར་གྱུར་བ་དེ། །དེ་ལས་གཞན་གྱིས་ནུས་མ་ཡིན། །དེས་ན་ཐ་དད་རྣམ་པར་གནས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་ཕུང་པོ་ཚད་མས་

[224B]ཐལ། ཕུང་པོ་ཚད་མས་ངེས་ན་གཟུང་བ་ཚད་མས་ངེས་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐུལ། ཕུང་པོ་ལ་དམིགས་པ་དང་བཟུང་ན། གཟུང་བ་ལ་དམིགས་པ་དང་བཟུང་བས་
ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱི་དམ་བཅའ་འཐད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་དེའི་མཚན་གཞི་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཕུང་པོ་ངེས་ནས་དེས་དེ་མཚོན་པ་སྐབས་བབས་ཀྱི་གང་ཟག་མེད་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་འཛིན་གྱི་
རྟོག་པ་གཉིས་དམིགས་ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་འཇོག་ཟེར། ལ་ལ་ན་རེ། བཟུང་ཚུལ་ལམ་ཞེན་ཚུལ་ཁོ་ནའི་སྒོ་ནས་འཇོག་ཟེར་ན། དང་པོ་ལ། འོ་ན། ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་གཉིས་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་ལ་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་ཁམས་བཅོ་
བརྒྱད་དང་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་འཛིན་ཀྱི་རྟོག་པ་གཉིས་དམིགས་ཡུལ་ཁོ་ནའི་སྒོ་ནས་འཇོག་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་དྲུག་གཟུང་བ་དང། མིག་
སོགས་ཡུལ་ཅན་དྲུག་འཛིན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས་དང་པོ་ལྟར་ན་ཡུལ་དྲུག་གཟུང་བ་དང་དབང་པོ་དྲུག་འཛིན་པའོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གཟུང་འཛིན་ལ་མཁས་པའི་ཚད་ཀྱང་དེའི་སྟེང་ནས་བཤད་
བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས། ཇི་ལྟར་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལ་མཁས་སོ། ཞེས་པའི་ལན་གྱི་གྲུབ་དོན་གྱི་མདོ་དེ་ལས། དེ་ལ་འཛིན་པ་ནི་མིག་དང་རྣ་བ་དང་སྣ་དང་ལྕེ་དང་ལུས་དང་ཡིད་རྣམས་སོ། །གཟུང་

[225A]༄༅། །བ་ནི་གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱ་དང་ཆོས་རྣམས་ཏེ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ཆོས་འདི་དག་རྣམ་པ་དང་ཚུལ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཤེས་པ་དང། ཁོང་དུ་ཆུང་པ་རྡང་སྟོན་ནུས་པ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་
པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། རྩ་བར། རྨོངས་དང་ཕུང་སོགས་བྱེ་བྲག་གིས། །དེ་ནི་སོ་སོར་རྣམ་པ་དགུ། །ཞེས་དང། འགྲེལ་པ་ལས། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་གཞིའི་རྟེན་ཅན་མ་རིག་
པ་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཕུང་པོ་དང། ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་དག་ལ་དམིགས་པའི་ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་མེད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཉི་སྣང་ལས། དེ་ཡང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆར་
གཏོགས་པའི་ཕུང་པོ་དང། སྐྱེ་མཆེད་དང་ཁམས་དང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་རྣམ་པ་དགུར་འགྱུར་རོ་།ཞེས་གསུངས་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཕུང་སོགས་ལ་དམིགས་པའི་ཤེས་སྒྲིབ་རྣམ་
བྱང་གཟུང་རྟོག་དགུ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཕུང་པོ་ཕྱི་མ་བཞི་དང་ཡུལ་ཅན་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་ཡུལ་ཅན་ཁམས་དྲུག་ལ་དམིགས་པའི་གཟུང་རྟོག་མེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འཛིན་པ་ལ་དམིགས་པའི་གཟུང་རྟོག་
མེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་གཉིས་དམིགས་པ་ཁོ་ནས་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། དེ་དག་གིས་མི་ལེགས་པར་མ་རྟོགས་ཏེ་ནས། རྟོག་པ་བཞི་པའི་ཡུལ་དུ་གཟུགས་ཅན་བཤད་པ་རྣམས་དོར་དགོས་པར་

[225B] །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ལུགས་གཉིས་པ་གཟུང་ཚུལ་ལམ་ཞེན་ཚུལ་ཁོ་ནས་ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་དང་འཛིན་རྟོག་འཇོག་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། གཟུང་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་གཟུང་བར་བདེན་པར་ཞེན་པས་ཤེས་སྒྲིབ་
གཟུང་རྟོག་དང། འཛིན་པར་བདེན་པར་ཞེན་པས་ཤེས་སྒྲིབ་འཛིན་ཏུ་བཞག་པ་གཅིག་ཀྱང་ཡོད། འཇིག་རྟེན་གྱི་གྲགས་པ་དང་མཐུན་པར་ཡུལ་གཟུང་བ་ཁོ་ན་དང། འཛིན་པ་ཁོ་ན་དང། གཟུང་འཛིན་གཉིས་ཀ་ཡིན་པ་གསུམ་
ཡོད་པས་གཟུང་འཛིན་རྟོག་པ་ལ་མུ་གསུམ་བྱས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཡུལ་ཤེས་པ་དང། ཕྱིན་དྲུག་སོགས་ལམ་ཡིན་ཀྱང་འཇུག་བྱའམ་ལོངས་སྤྱད་བྱར་བདེན་པར་འཛིན་པའི་བློ་ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་ཡིན་ཡང་དེ་དག་
ལོངས་སྤྱོད་པ་པོར་བདེན་པར་འཛིན་པའི་བློ་ཤེས་སྒྲིབ་འཛིན་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། དེས་ན་ལོངས་སྤྱད་བྱར་བདེན་པར་ཞེན་པ་དང་ལོངས་སྤྱོད་བྱེད་དུ་བདེན་པར་ཞེན་པ་ནི་གཟུང་བར་རྟོག་པ་དང་འཛིན་པར་རྟོག་
བའི་དོན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ལྟར་དམིགས་ཡུལ་གྱི་མ་ཞག་ན་རྟོག་པ་མུ་གསུམ་པ་ཞིག་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། དེས་ན་འདི་ནི་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་བཤད་པའི་ཞར་ལ་
སྤྱི་སྐད་ལ་གྲགས་ཚོད་ཀྱི་གཟུང་འཛིན་བཤད་ནས་དེ་ལ་མུ་བརྩིས་པ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྡོ་རྗེའི་ཚིག་ཏུ་སྣང་ངོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་ལ་ཡོངས་སྤྱད་བྱར་བདེན་པར་འཛིན་པའི་བྡེན་༄༅། །འཛིན་ཉོན་མོངས་གཟུང་རྟོག་གི་མཚན་ཉིད་དང། རྣམ་བྱང་གི་ཆོས་ལ་དེ་ལྟར་འཛིན་པ་རྣམ་བྱང་གཟུང་རྟོག་གི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། མི་འཐད་པར་ཐལ། ཉོན་མོངས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ལ་ཉེན་མོངས་པའི་ཆོས་
མི་དགོས། རྣམ་བྱང་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འཛིན་རྟོག་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། གང་ཟག་རང་རྒྱ་ཐུབ་བའི་རྫས་ཡོང་དུ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་དེ། རྩ་བར། རྫས་དང་བཏགས་པའི་རྟེན་ཅན་གྱི། །ཞེས་པའི་དངོས་བསྟན་གྱི་རྫས་
འཛིན་རྟོག་བ་ཡིན་ཟེར་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ཤེས་སྒྲིབ་འཛིན་རྟོག་ཡིན་བར་ཐལ། དེའི་དངོས་བསྟན་ཀྱི་རྫས་འཛིན་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཉོན་སྒྲིབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། དང་པོ་ལ་དམིགས་
པའི་འཛིན་བཏོན་སྒྲིབ་ཡིན་པས་ཤེས་སྒྲིབ་འཛིན་རྟོག་ཏུ་མི་འཐད་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཕུང་པོ་ཚོགས་པ་ལ་སྐྱེས་བུར་བཏགས་པ་འཛིན་བའི་རྟོག་པ་དེ། རྩ་བར། བཏགས་པའི་རྟེན་ཅན་གྱི། ཞེས་
པའི་དངོས་བསྟན་གྱི་ཤེས་སྒྲིབ་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་ཡིན་ཟེར་ན་དེ་ཆོས་ཅན། སྤང་བྱ་རྟོག་པ་ཡིན་པར་ཐལ། ཤེས་སྒྲིབ་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་རིགས་པར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱི་ཞེན་ཡུལ་གྱི་འཛིན་
སྟངས་ཚད་མས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། ཕྱི་མའི་འཛིན་པ་ཚང་མས་གྲུབ་པའི་དོན་འཛིན་པ་ཡིན་པས་སྤང་བྱ་རྟོག་པར་མི་འཐད། ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག། གང་ཟག་དོན་བྱེད་ནུས་བར་འཛིན་

[226B] གང་ཟག་དོན་བྱེད་མི་ནུས་པར་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་དེ་ཤེས་སྒྲིབ་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་དེ། རྩ་བར། རྫས་དང་བཏགས་པའི་རྟེན་ཅན་གྱི། །འཛིན་པའང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འདོད། །ཅེས་
པའི་རྟོག་པ་གཉིས་ཡིན་ཟེར་ན། དང་པོ་དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཀྱི་ཞེན་ཡུལ་མེད་པར་ཐལ། ཤེས་སྒྲིབ་འཛིན་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཤེས་སྒྲིབ་རྫས་འཛིན་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་ཞེན་ཡུལ་བཀག་ན་
སྐྱེས་བུ་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ལ་སྐུར་འདེབས་སུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ་རྣམ་བཤད་ལས། དེ་བཀག་ན་སྐུར་འདེབས་སུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་།ཞེས་སོ། །གང་ཟག་དོན་བྱེད་མི་ནུས་པར་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཀྱི་ཞེན་ཡུལ་དོན་དམ་
དཔྱོད་པའི་རིགས་པས་འགོག་དགོས་པར་ཐལ། ཁྱོད་ཤེས་སྒྲིབ་འཛིན་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཤེས་སྒྲིབ་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱི་ཞེན་ཡུལ་གང་ཟག་དོན་བྱེད་ནུས་
བར་འཛིན་པའི་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མས་ཁེགས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་དེ་དང་གང་ཟག་ལ་དམིགས་ནས་འཛིན་སྟངས་དངོས་འགལ་དུ་སོང་བའི་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། ཕྱི་མའི་འཛིན་པ་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མས་
ཀྱང་ཁེགས་པས་གནས་ལུགས་ཀྱི་དོན་ལ་དམིགས་པས་དགག་མི་དགོས་ཞེས་སོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་གང་ཟག་བདོན་གྲུབ་རྫས་ཡོད་དང། དེར་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་རྫས་འཛིན་རྟོག་པ་དང། གང་ཟག་བདེན་སྟོང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་བཏགས་

[227A]༄༅། །ཡོད་དང། དེ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ཤེས་སྒྲིབ་བཏགས་འཛིན་རྟོག་བ་ཟེར་ན། འོ་ན། འདིར་བསྟན་ཤེས་སྒྲིབ་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་ལྷན་སྐྱེས་མེད་པར་ཐལ། གང་ཟག་བདེན་སྟོང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་སྟོང་ཉིད་མ་
རྟོགས་པར་དུ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། མཐོང་སྤང་ཤེས་སྒྲིབ་རྟོག་པ་བཞི་དང་སྒོམ་སྤང་ཤེས་སྒྲིབ་རྟོག་པ་བཞི་མི་འཐད་པར་ཐལ། རྣམ་བཤད་ལས། འདིར་བསྟན་སྐྱེས་བུ་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་ལ་ལྷན་སྐྱེས་མི་
སྲིད་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། རྩ་བར་འགལ་ལོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཤེས་སྒྲིབ་རྫས་འཛིན་སོ་སྐྱེ་ལ་ཡོད་འཕགས་པར་མེད། ཤེས་སྒྲིབ་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་འཕགས་པར་ཡོད་སོ་སྐྱེ་
ལ་མེད་དེ། རྩ་བར། སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་འཕགས་དཡེ་བས། །སེམས་ཅན་རྫས་དང་བཏགས་ཡོད་བར། །རྣམ་རྟོག་འཛིན་པ་དག་ཏུ་འདོད། །ཅེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། ཤེས་སྒྲིབ་རྫས་འཛིན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་སྐྱེས་
བུ་དང་རྒྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་འཛིན་གྱི་རྟོག་པའི་ཞེན་ཡུལ་མེད་པར་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་སོ་སྐྱེ་མེད་པས་རྫས་འཛིན་སོ་སྐྱེའི་རྟེན་ཅན་ཞེས་བཤད། དེ་མེད་པ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་འཕགས་པ་ལ་ཡོད་པས་བཏགས་
འཛིན་འཕགས་པའི་རྟེན་ཅན་ཞེས་བཤད། སོ་སྐྱེ་དང་འཕགས་པ་འགོ་མ་གཉིས་ལ་ཤེས་སྒྲིབ་འཛིན་རྟོག་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཉི་སྣན་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པ་ཡིན་ནོ་།ཞེས་སོ་སོ་སྐྱེ་བོས་

[227B] ནས། དེ་དག་གིས་ནི་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ་འདིར་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བརྗོད་པར་འདོད་པས་སྙིང་པོ་མེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་བཤད་ལས། ཕྱི་མའི་ཞེན་ཡུལ་
མྱོང་སྟོབས་ཀྱིས་ཁེགས་པ་སོ་སྐྱེ་ལ་མེད། ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྒོལ་བས་དེ་མི་འཐད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་འཕགས་པར་ངས་ལྕེ་སྤྱང་སྐད་ཐོས་ཞེས་གསུངས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་
བཏགས་ཡོད་ཀྱི་ཚིག་ཡིན་གྱི། སོ་སྐྱེ་ལྟར་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཉི་སྣང་ལས། དེའི་ཚིག་ནི་ཐ་སྙད་པ་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པ་མིན་པ་དེས་ན་སྙིང་པོ་མེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྣམ་བཤད་ལས། འཕགས་པ་ལ་ཡོད་པས་
ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། གཉིས་ཀའི་རྒྱུད་ཀྱི་ལྷན་སྐྱེས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། སྤྱིར་གཉིས་ཀའང་གཉིས་ཀའི་རྟེན་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ། རང་གི་དམིགས་ཡུལ་
གཟུང་བ་ལ་དམིགས་ནས་ལོངས་སྤྱད་བྱའི་རིགས་སུ་བདེན་པར་བཟུང་བའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་བདེན་འཛིན་དེ་ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་གི་མཚན་ཉིད། ཡུལ་ཅན་གྱི་ཡུལ་དང་གཟུང་བ་དང་ལོངས་སྤྱད་བྱ་འདྲ་བས་རིགས་གནས་སྨོས་པས་
ལྡོག་འཛིན་སྡུད་ཅིང། ཆ་བཞག་གིས་ཕྱི་རོལ་དོན་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་ཡང་བསྡུའོ། །དབྱེ་ན། ཤེས་སྒྲིབ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་གཟུང་རྟོག་དང་རྣམ་བྱང་གཟུང་རྟོག་གཉིས། དང་པོ་ནི། རང་གི་དམིགས་ཡུལ་ཀུན་ཉོན་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་

[228A]༄༅། །ལ་དམིགས་ནས་ལོངས་སྤྱད་བྱའི་རིགས་སུ་བདེན་པར་འཛིན་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་བདེན་འཛིན་དེ་དང་པོའི་མཚན་ཉིད། ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་དགུ་ཡོད། རང་གི་དམིགས་ཡུལ་རྣམ་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དམིགས་
ནས་ལོངས་སྤྱད་བྱའི་རིགས་སུ་བདེན་པར་འཛིན་པའི་ཆ་ནས་བཞག་བའི་བདེན་འཛིན་དེ་གཉིས་པའི་མཚན་ཉིད། དམིགས་ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་དགུ་ཡོད། རང་གི་དམིགས་ཡུལ་འཛིན་བའི་ཆོས་ལ་དམིགས་ནས་ལོངས་
སྤྱོད་པ་པོར་བདེན་པར་འཛིན་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་བདེན་འཛིན་དེ་ཤེས་སྒྲིབ་འཛིན་རྟོག་གི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་ན། ཤེས་སྒྲིབ་རྫས་འཛིན་རྟོག་པ་དང། ཤེས་སྒྲིབ་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་གཉིས་རང་གི་དམིགས་ཡུལ་རྫས་
འཛིན་ལ་དམིགས་ནས་སྔར་ལྟར་འཛིན་བའི་བདེན་འཛིན་དེ་དང་པོའི་མཚན་ཉིད། དམིགས་ཡུལ་རྫས་འཛིན་ལ་སྐྱེས་བུ་དང། དབང་པོ་དང། རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་དུ་འཛིན་པ་དང། བདེན་འཛིན་སོགས་འཇོག་སྟེ། རྫས་
གྲུབ་ཏུ་འཛིན་པ་ཐམས་ཅད་དོ། །དབྱེ་ན་དགུ་ཡོད། རང་གི་དམིགས་ཡུལ་བཏགས་འཛིན་ལ་དམིགས་ནས་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོར་བདེན་པར་འཛིན་པའི་ཆ་ནས་བཞག་བའི་བདེན་འཛིན་དེ་ཤེས་སྒྲིབ་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པའི་མཚན་
ཉིད༑ དམིགས་ཡུལ་བཏགས་འཛིན་ནི། བདག་མེད་གསུམ་གང་རུང་རྟོགས་པའི་གང་ཟག་དང། དེ་དྲའི་བློ་དང་དེ་གསུམ་གྱི་རྗེས་ཐོབ་སྒྱུ་་ལྟ་བུའི་སྐྱེས་བུ་འམ་གང་ཟག་དང། དེ་དག་གིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་གང་ཟག་

[228B] དེས་ན་འདིའི་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་གཉིས་དམིགས་ཡུལ་ཁོ་ན་དང། གཟུང་ཚུལ་ཁོ་ནས་མི་འཇོག་ལ། དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་གཟུང་རྟོག་དང་འཛིན་རྟོག་ལ་མུ་བཞིར་བཤད་
དེ༑ དམིགས་ཡུལ་གཟུང་བ་ཁོ་ན་ལ་ལོངས་སྤྱད་བྱར་བདེན་པར་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་དེ་གཟུང་རྟོག་ཡིན་ལ་འཛིན་རྟོག་མ་ཡིན་པའི་མུ་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་མ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོར་བདེན་པར་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་དེ་འཛིན་རྟོག་ཡིན་ལ་གཟུང་
རྟོན་མིན་པའི་མུ། རྒྱུན་དང་བཅས་པའི་ཤེས་པ་ལོངས་སྤྱད་བྱར་བདེན་པར་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་དེ་གཉིས་ཀ་ཡིན་པའི་མུ། སྟོང་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་དེ་གཉིས་ཀ་མིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་
གྲུབ་སྟེ། དེ་དམིགས་པ་དང་འཛིན་ཚུལ་གཉིས་ཀའི་སྒོ་ནས་ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ལ་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་མུ་བཞི་སྟེ། མུ་དང་པོ་ནི། གཟུགས་
ལ་སོགས་བའི་ཡུལ་དྲུག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཡུལ་བཤད་པས་ཡུལ་ཅན་གོ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་སྣང་ལས། དེ་ལ་མུ་དང་པོ་ནི་ཡུལ་དྲུག་ཏུ་སྣང་བའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རིག་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་མངོན་སུམ་ལ་མི་སྣང་བས་གཞུང་བར་མ་བཞག་ཅིང་འཛིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཀྱང་འཛིན་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། གཉིས་པ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་དང་ལྡན་པའི་རྣམ་པར་རིག་པའོ།།

[229A]༄༅། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདིས་ཀྱང་ཡུལ་བསམ་བཤད་ཀྱང་གོ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་སྣང་ལས། གཉིས་པ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་པའི་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གསུམ་པ་
གྲུབ་སྟེ། རྒྱུན་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་པ་སོ་སྐྱེའི་མངོན་སུམ་ལ་སྣང་བས་གཟུང་བ་དང་ཤེས་པ་ཡིན་པས་འཛིན་པ་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཉི་སྣང་ལས། གསུམ་པ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་གྱི་དེ་ཉིད་དོ། །ཞེས་དང། རྒྱན་
སྣང་ལས་ཀྱང། གསུམ་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་དུའོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་བ་གྲུབ་སྟེ། ཉི་སྣང་དང་རྒྱན་སྣང་གཉིས་ལས། བཞི་པ་ནི་རྣམ་པ་དེ་དག་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ་
ཤེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་བརྩོད་སྤོང་ལ། ཁོ་ན་རེ། གཟུགས་ཕྱི་རོལ་དོན་དུ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ཆོས་ཅན། གཟུང་རྟོག་གི་མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་རྩ་བར་
གཟུང་དོན་རྟོག་པ་སྤོང་ཕྱིར་དང། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་འདོད་ན། ལོངས་སྤྱོད་བྱར་བདེན་པར་འཛིན་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་བདེན་འཛིན་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བདེན་འཛིན་ཡིན་པར་ཐལ་
འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། བདེན་འཛིན་རགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཕུང་པོ་བདེན་འཛིན་ལ་ལོངས་སྤྱད་བྱར་བདེན་པར་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ཆོས་ཅན། ཀུན་ཉོན་གཟུང་རྟོག་གི་མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། ཤེས་

[229B] འདོད་ན། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དམིགས་པར་ཐལ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་ན། ཉོན་མོངས་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་
པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་སྟེ། ཤེས་སྒྲིབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་རྣམ་བྱང་ཕྱོགས་དང་རྣམ་བྱུང་གི་ཆོས་ཀྱང་འདྲའོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་།འཕགས་པའི་ལུགས་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་གཟུང་རྟོག་ཡིན་ན་རྣམ་བྱང་གཟུང་རྟོག་
ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། ཉི་སྣང་ལས། གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོ་གང་ཡིན་པ་གཉིས་པའང་དེ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། མདོ་ལས་གཟུང་རྟོག་སྤྱིར་བསྟན་པའི་རྟོག་པ་ཡིན་ན་རྣམ་བྱང་གཟུང་
རྟོག་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་ལས། ཁྱོད་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་བསྟན་པ་ལྟར། ཞེས་པ་ནས། ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སློབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པའི་དངོས་བསྟན་གྱི་རྟོག་པ་ལ་
དེ་ལྟར་དགོས་པ་གང་ཞིག་དེའི་དངོས་བསྟན་གྱི་ཤེས་སྒྲིབ་གཟུང་རྟོག་ལ་རྣམ་བྱང་གཟུང་རྟོག་གིས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཉི་སྣང་ལས། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་གསུངས་
པ་ནི་རབ་འབྱོར་ཇི་ལྟར་ངས་ཁྱོད། ཅེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། འཕགས་པས་དེ་རྗེས་སུ་ཉོན་མོངས་གཟུང་རྟོག་དགུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་དང། སློབ་དཔོན་གྱིས་ཀྱང་དེ་རྟོག་པ་སྤྱི་ལ་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་ཏེ་

[230A]༄༅། །ལེ་བརྒྱད་མ་ལས། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་སྤྱིའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། མདོ་ལས། བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རིའི་བུ་བྱང་ཆེན་དེ་ལྟར་
སློབ་པ་ནི་ཤེས་རབ་གྱི། ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སློབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར།། །།གསུམ་པ་ཡོངས་འཛིན་ནི། །རྩ་བར། སེམས་མི་འགོང་
བ་ཉིད་ལ་སོགས། །ནས། ཡོངས་འཛིན་ཡིན། །ཞེས་བྱུང། འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ་ནི། མདོ་ལས། བྱང་ཆེན་ཐེག་པ་ལ་གསར་དུ་ཞུགས་པ་ཤེར་ཕྱིན་ལ་སྤྱོད་པ། ཞེས་སོགས་ཀྱིས་ཕྱི་ནང་གི་
ཡོངས་འཛིན་གཉིས་བསྟན་པ་དེ་འཆད་པར་འདི་བྱུང། གཉིས་པ་ནི་བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་པའི་ཡོངས་འཛིན་ཆོས་ཅན། གཉིས་ཡོད་དེ་ཕྱིའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང། ནང་གི་ཐབས་ཤེས་ཚང་བའི་ཐབས་མཁས་
ཀྱི་ཡོངས་འཛིན་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་པ་ལ་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་ཆ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་སྟོན་པའི་དགེ་བཤེས་དེ། དེའི་ཕྱིའི་ཡོངས་འཛིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། བྱང་
སེམས་སྦྱོར་ལམ་པའི་ཡོངས་འཛིན་དུ་གྱུར་བའི་བྱེ་སྨྲ་ཆོས་ཅན་དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་དེའི་ཡོངས་འཛིན་དུ་གྱུར་པའི་སེམས་ཙམ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཇོ་བོའི་

[230B]ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྔ་མ་སེམས་ཙམ་རྣམ་བདེན་པ་དང་ཕྱི་མ་རྣམ་རྫུན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ལ་སེམས་བསྐྱེད་ཉི་ཤུ་དང་སྟོང་ཉིད་བཅོ་བརྒྱད་སོགས་སྟོན་ནུས་
པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཇོ་བོའི་བླ་མ་ཤཱི་ལ་རཀྵི་ཏ་ཕལ་ཆེན་སྡེ་བ་ཡིན་ཟེར་ན། དེ་ཆོས་ཅན། བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་ཡིན་པར་ཐལ། ཕལ་ཚན་སྡེ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་
བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལམ་རིམ་ལས། ཕལ་ཆེན་སྡེ་པའི་གནས་བརྟན་ཆེན་པོ་ཤཱི་ལ་རཀྵི་ཏ་ཞེས་བྱ་བ་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཞུགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྙེས་པ་ཞིག་ལ་མཁན་པོ་
མཛད་ནས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་སྦྱོར་ལམ་གྱི་དེ་ཁོན་ཉིད་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་ཞུགས་པ་སྦྱོར་ལམ་རྩེ་མོ་ལ་བྱེད་ཟེར། ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཐེག་ཆེན་ཁོ་ནའི་སྦྱོར་ལམ་བཟོད་པར་བྱེད་ཟེར་ན། དང་པོ་མི་འཐད་པར་
ཐལ༑ དེ་སྦྱོར་ལམ་བཟོད་པའི་མིང་དོན་ཡིན་པར་བཤད་ཟིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ཡང་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཉན་ཐོས་སྦྱོར་ལམ་བཟོད་པའི་དུས་ཀྱང་འཛིན་པ་ཕྱོགས་གཅིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ད་སྦྱོར་
ལམ་བཟོད་པའི་མིང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉན་ས་ལས། དམིགས་པ་མེད་པ་ལྟ་བུར་སྣང་མོད་ཀྱི། དེ་དམིགས་པ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ། བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་ཕལ་ཆོས་སྟོན་༄༅། །བའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དེ། དེའི་ཕྱིའི་ཡོངས་འཛིན་གྱི་མཚན་ཉིད། བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་པ་སྲིད་ཞིའི་མཐར་ལྟུང་བ་འགོག་པའི་བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་པའི་མངོན་རྟོགས་དེ། དེའི་ནང་གི་ཡོངས་འཛིན་
གྱི་མཚན་ཉིད། བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་བ་ལ་ཐེག་ཆེན་གྱི་ཆོས་སྟོན་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དེ། དེའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་མཚན་ཉིད། དེ་ལ་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་ཆ་རྫོགས་པར་སྟོན་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་
གཉེན་དེ། དེའི་ཐེག་ཆེན་ཡོངས་རྫོགས་སྟོན་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་པའི་ཐབས་ཤེས་ཁྱད་བར་ཅན་གཉིས་ཆོས་ཅན་བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་པ་སྲིད་
པའི་མཐར་ལྟུང་བ་འགོག་བྱེད་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་སྲིད་ཞིའི་མཐར་ལྟུང་བ་འགོག་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བས་ཟིན་པའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དེ་སྲིད་མཐའ་འགོག་བྱེད་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་
འདོད་ན། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་སྙིང་རྗེས་ཟིན་པའི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་དེ་ཞི་མཐའ་འགོ་བྱེད་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རྩ་བར། ཤེས་པས་སྲིད་ལ་མི་གནས་ཤིང་།སྙིང་རྗེས་ཞི་ལ་མི་གནས་དང། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། ལག་རྗེས་སོ་སོར་བསྟན་པ་དང། ཐབས་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཞི་མཐའ་མི་ཁེགས་ཤེས་རབ་དང་བྲལ་བའི་ཐབས་ཀྱིས་ཀྱང་སྲིད་མཐའ་མི་ཁེགས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་

[231B] ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་ཀཱ་མ་ལ་ཤཱི་ལའི་སྒོམ་རིམ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཤེས་རབ་ཙམ་བསྟེན་ན་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་འདོད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་བར་ལྟུང་བས་འཆིང་བ་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཏེ། མི་གནས་ཕའི་མྱ་ངན་ལས་
འདས་པས་གྲོལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བསན་ཐབས་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་རབ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་འཆིང་བ་ཞེས་བྱའོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཤེས་བྱེད་ཀྱང་དུ་མས་གྲུབ་པོ། །གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། སྒོམ་
རིམ་ལས། ཐབས་ཙམ་འབའ་ཞིག་བསྟེན་ན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་ས་ལས་མི་འདའ་བས་ཤིན༑ བཅིངས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་མཚམས་ལ་འདོད་ནི་ནུས་ཏེ་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་
བས་ཟིན་པའི་སྙིང་རྗེས་ཀྱང་སྲིད་ཞི་གཉིས་ཀའི་མཐའ་འགོག་།སེམས་བསྐྱེད་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ས་ཟིན་པའི་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བས་ཀྱང་ཞི་མཐའ་འགོག་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པའི་མདོ་ལས། ཤེས་རབ་
ཀྱིས་མ་ཟིན་བའི་ཐབས་ནི་འཆིང་བའོ། །ཤེས་རབ་ཀིས་ཟིན་པའི་ཐབས་ནི་ཐར་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ་མདོ་དེ་ལས། ཐབས་ཀྱིས་མ་ཟིན་པའི་ཤེས་རབ་ནི་འཆིང་བའོ་།ཐབས་ཀྱིས་ཟིན་བའི་
ཤེས་རབ་ནི་ཐར་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྨྲས་པ། གང་གིས་ཟིན་ན་ཉོན་མོངས་དག་གིས་ཀྱང། །བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་མཁས་ཤེར་ཕྱིན་འདི། །རྨད་བྱུང་ཐབས་ཤེས་ཡོངས་རྫོགས་བསྟེན་བྱེད་པ། །བྱིས་

[232A]༄༅། །བའི་དུས་ནས་ཁམས་གསུམ་བླ་མར་གྱུར། །ཅེས་བའང་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་བའོ།།    ༈    །།གསུམ་པ་གདམས་དོན་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་བའི་སྒྲུབ་པ་བཤད་པ་ལ། སྒྲུབ་པའི་རྟེན་དང། དམིགས་པ་དང། ཆེད་
དུ་བྱ་བ་དང། སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་བཞི། དང་པོ་ལ་རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང། རྩོད་སྤོང་གཉིས། དང་པོ་ནི། རྩ་བར། རྟོགས་པ་ཡིན་ཆོས་དྲུག་དང། །ནས། རིགས་ཤེས་བྱ། ཞེས་བྱུང། འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ་ནི་
ཡུམ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བགྱི་བའི་ཚིག་འདིའི་དོན་གང་ལགས། ཞེས་པ་ནས། མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་ཉིད་མེད་པའོ། །ཞེས་བའི་བར་གྱིས་སྒྲུབ་པ་བཅུ་གསུམ་གྱི་རྟེན་
རང་བཞིན་གནས་རིགས་བཅུ་གསུམ་བསྟན་པ་དེ་སྟོན་པར་འདི་བྱུང་གཉིས་པ་ནི། ཐེག་ཆེན་སྒྲུབ་པ་བཅུ་གསུམ་བདེན་སྟོང་ཆོས་ཅན་ཐེག་ཆེན་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཡིན་ཏེ། ཐེག་ཆེན་སྒྲུབ་བས་
ཁྱོད་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་དམིགས་ཏེ་བསྒོམས་པས་སྤངས་རྟོགས་གྱི་ཆོས་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕེལ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་རིགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདིར་བསྟན་གྱི་རིགས་ཆོས་ཅན། བཅུ་གསུམ་ལ་ཡོད་དེ་།བརྟེན་པ་ཐེག་
ཆེན་སྒྲུབ་པ་བཅུ་གསུམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། སྒྲུབ་པ་བཅུ་གསུམ་ཡོད་དེ་སྦྱོར་ལམ་བཞི་མཐོང་སྒོམ་གཉིས་ཏེ་རྟོགས་པའི་ཆོས་དྲུག་དང་གཉེན་པོ་དང་སྤོང་བའི་སྒྲུབ་བ་གཅིག་ཏུ་བྱས་བ་དག། སྔད་བྱ་ཡོངས་སུ་གཏུག་པའི་རྣམ་

[232B] ཤེས་རབ་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་དང། སྙིང་བརྩེ་བའི་སྒྲུབ་པ་དང། ས་དགུ་བའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་བའི་སྒྲུབ་པ་དང། ས་བཅུ་པའི་གཞན་དོན་གོ་རིམ་དུ་བྱེད་པའི་སྒྲུབ་པ་དང་ཡེ་ཤེས་རྩོལ་བ་མི་མངའ་བར་འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པ་སྟེ་
བཅུ་གསུམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་མཐའ་དཔྱད་བ་ལ་རིགས་ལ་དཔྱད་པ། སྤང་གཉེན་ལ་དབྱད་པ། དགོངས་ལྡེམས་དགོངས་ལ་དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ། དགག་བཤག་སྤངས་གསུམ། དང་པོ་ལ། ཉན་ཐོས་སྡེ་པའི་ལུགས་
སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས། དགུ་མ་པའི་ལུགས་ལ་དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བྱེ་མདོ་གཉིས་ཀྱིས་རིགས་འདོད་ཚུལ་མཐུན་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། བྱེ་སྨྲས་རིགས་ཀྱི་ངོ་བོ་སེམས་བྱུང་དང་མཆགས་པའི་དགེ་བར་
ཁས་ལེན། མདོ་སྡེ་བས་ཟག་མེད་སེམས་ཀྱི་ས་བོན་ཞིག་ཏུ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དགེ་རྩ་གསུམ་གྱི་ནང་གི་མ་ཆགས་པའི་སེམས་བྱུང་ཞིག་འཕགས་པའི་རིགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་ལས། མཆགས་
འཕགས་རིགས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལ་དབྱེན་ཆོས་གོས་ངན་དོན་གྱིས་ཆོག་ཤེས་དང། བསོད་སྙོམས་ངན་དོན་གྱིས་ཆོག་ཤེས་དང། གནས་མལ་ངན་དོན་གྱིས་ཆོག་ཤེས་དང། སྤོང་བ་དང་སྒོམ་ལ་དགའ་
པའི་ཆོག་ཤེས་པ་བཞི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་ལས། དེ་དག་ལས་གསུམ་གྱིས་ཚུལ་བསྟན་ཐ་མའི་ལས། །སྲིད་བ་སྐྱེ་བའི་གཉེན་པོའི་ཕྱིར། །དེ་ཡི་དུས་དང་གཏན་ཞིའི་ཕྱིར། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ་

[233A]༄༅། །རྒྱལ་སྲས་མ་ལས། མདོ་སྡེ་བདག་རང་བཞིན་དུ་གནས་བའི་རིགས་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱི་ས་བོན་གྱི་ནུས་པ་ལ་འདོད་ཅེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས་ལ་ཁ་ཅིག་ན་
རེ༑ སེམས་ཙམ་པས་རིགས་དྲུག་ཏུ་འདོད་དེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས། རང་རྒྱལ་གྱི་རིགས། བྱང་སེམས་ཀྱི་རིགས། ངེས་བའི་རིགས། མ་ངེས་པའི་རིགས། རིགས་ཆད་དང་དྲུག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཆོས་ཐོས་པས་གསོ་བར་བྱ་བ་ཉན་
ཐོས་ཀྱི་རིགས། གཟུང་བ་རང་བཞིན་མེད་པ་མན་ཆད་ཀྱི་ཆོས་ཐོས་བས་གསོ་བར་བྱ་བ་རང་རྒྱལ་གྱི་རིགས་ཟེར་བ་ལ། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རང་རྒྱལ་གྱི་རིགས་བཟུང་བ་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཆོས་ཐོས་པས་གསོ་བའི་དོམ་གཟུང་བ་ཕྱི་
དོན་མེད་པ་དང་བདེན་མེད་གང་རུང་དགོས་བས་མི་འཐད་ཟེར། བླུན་པོ་ལ་ལན་རེ། རྣམ་བཤད་ལས་ཀྱང་དེ་ལྟར་གསུངས་པ་ཡང་ཞལ་ནོར་ཟེར། རྨོངས་ཞེན་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བདག་མེད་གཉིས་གང་རུང་མ་ཡིན་པའི་གཟུང་བ་རང་
བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ལོ། །དེ་དག་མི་འཐད་པར་ཐལ། རང་རྒྱལ་གྱིས་གཟུང་བ་སྐྱེ་མཆེད་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་དུ་གཙོ་བོར་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་བུ་མ་རང་རྒྱུད་པ་མ་གཏོགས་གྲུབ་མཐའ་གཞན་
བཞི་ཀའི་ལུགས་ལ་ཉན་རང་གཉིས་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྟོགས་རིགས་ཐ་དད་པར་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་རྒྱལ་གྱིས་ཀྱང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་ལ་དམིགས་ནས་སློབ། མངོན་རྟོགས་ཀྱང་ཆོས་མངོན་རྟོགས་སོགས་

[233B]རྟོགས་བདུན་ཉན་ཐོས་དང་འདྲ་བའི་ཕྱ། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་བཏུས་ལས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་བ་པ་གང་ཞེ་ན། ནས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་ལ་དམིགས་ནས་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་
མཐུན་པ་ཐོབ་པའོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་བ་གང་ཞེ་ན། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ངེས་པའམ། མ་ངེས་པ་ལ་གནས་པ་དང། ནས། བདག་ཉིད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་བསམ་པ་ཅན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྙེད་ལ་
དམིགས་ནས་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་སྒྲུབ་པ། ནས། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མེད་པར་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལམ་མངོན་དུ་བྱས་ནས་པས་རུ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཏེ། གཅིག་པུར་གནས་པའམ། རང་རྒྱལ་བར་གྱུར་ཏེ་ཆོག་ན་སྤྱོད་པ་གང་
སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་ཐོབ་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། མངོན་རྟོགས་བདུན་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་ཐོབ། རང་རྒྱལ་གྱིས་མངོན་རྟོགས་བདུན་པོ་གཞན་སྒྲ་ལམ་བརྟེན་པར་རང་ཉིད་ཀྱིས་རྟེགས་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་བཏུས་ལས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་གང་ཞེ་ན། མངོན་བར་རྟོགས་པ་བདུན་པོ་དེ་དག་ཉིད་མདོར་བསྡུས་ཏེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་གང་ཞེ་
ན༑ མངོན་པར་རྟོགས་པ་བདུན་པོ་དེ་དག་ཀྱང་གཞན་གྱི་སྒྲ་ལ་མ་བརྟེན་པར་ཐོབ་པས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མངོན་བར་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མངོན་རྟོགས་བཅུའི་ནང་གི་ཆོས་དང། དོན་དང། དེ་

[234A]༄༅། །ཁོ་ན་དང། རྗེས་ལ་དང། དཀོན་མཆོ་དང། ཀུན་ཏུ་མི་འབྱུང་བ་དང། མཐར་ཐུག་པའི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་བདུན་པོ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་མགོ་ནས་མཁས་རློམས་དང་བླུན་པོ་དུ་མས་མུན་སྤྲུལ་བྱས་
སོ༑ ༑གཞན་ཡང། རྣམ་བཤད་ཀྱི་གཟུང་བ་རང་བཞིན་མེད་པའི་དོན་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་ལ་བྱེད་པར་ཐལ་ཉན་རང་གཉིས་ཀས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་ལས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་བསྒོམ་བར་
གསུངས་པ་འདྲ་ཡང་གཏན་ལ་དབབ་པའི་གཞིའི་སྒོ་ནས་ཁྱད་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་གཉིས་ཀས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་གཏན་ལ་འབེབས་པ་དང་སྒོམ་དུས་ཉན་ཐོས་རང་བཞིན་གྱི་དབང་པོ་རྟུལ་པས་ཕུང་པོ་ལྔ་
ཙམ་གྱི་སྟེང་ནས་དང། རབ་རྒྱལ་རང་བཞིན་གྱི་དབང་པོ་འབྲིང་ཡིན་པས་སྐྱེ་མི་ཆེད་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྟེང་དུ་གཙོ་བོར་བྱེད་བ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མདོ་སྡེ་དུམ་དང། མཛོད་ལས། རྨོངས་དབང་འདོད་རྣམ་གསུམ་གྱི་ཕྱིར། །ཕུང་པོ་ལ་
སོགས་གསུམ་བསྟན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྤྲོས་པས་ཆོག་ལ་གཞན་དུའང་བཤད་ཟིན། ཉན་ས་ལས། དེ་ནི་ལུས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་བ་དང། སྐྱེ་མཆེད་དྲག་གིས་ཟིན་པ་དང་ཞེས་པའི་དོན་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དབང་
པོ་ལཱ་རིགས་སུ་མི་རུང་བས་སྐྱེ་མཆེད་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་བྱ་ཟེར། འབྲེ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་འབར་ན་རེ། སོར་བཞག་ཆོག་སྟེ། དབང་པོ་ལྔ་ཡང་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར། སྔོན་ཤི་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཕྱིའི་

[234B] ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཐོབ་བ་ཞེས་བས་སོ་ཟེར། དེ་རྣམས་མི་འཐད་བར་ཐལ། དང་པོ་གཉིས་སྐྱེ་མཆེད་ལམ་འཁྲུལ་ཡང་རིགས་སུ་འདོད་ཚུལ་ནོར། གསུམ་བས་ནི་སྐྱེ་མཆེད་དང་རིགས་གཉིས་ཀ་
ངོས་མ་ཟིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རིགས་ཅན་གྱི་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་རིགས་ཀྱི་གདགས་གཞི་ཡིན་གྱི་རིགས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་སྟེང་གི་གནས་འགྱུར་ལྟར་
ཐུག་འབྱུང་རུང་དང་དྲི་མ་ཟད་རུང་གི་ནུས་པའམ་ས་བོན་ལ་འཇོག་པའི་ཕྱིར། དབང་པོ་དྲུག་གནས་འགྱུར་བའི་ཡོན་ཏན་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་ཐོབ་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཉན་ས་ལས། ས་བོན་དེ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་པོ་དེ་དག་ལས་ལོགས་
ཤིག་ན་ཐ་དད་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་དེ། ནས། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་པོ་དེ་ལྟར་གྱུར་པའི་གནས་སྐབས་དེ་ལ་རིགས་དང་ས་བོན་དང་ཁམས་དང་རང་བཞིན་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་དང། ས་བོན་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར། གཉིས་
པ་གྲུབ་སྟེ། ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཐོབ་པའི་སྡོམ་པ་ཡང་ཡོད་པས་དེས་འདུམ་བྱས་སུ་མི་འགྲུབ་ལ་དབང་པོ་གནས་གྱུར་དང་ཡེ་ཤེས་ལྔ་གང་གི་གནས་གྱུར་སོགས་མ་ཤེས་པའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་
དུག་གང་རུང་ལ་ཐོག་མེད་ནས་རྒྱུན་མཆད་པར་འོངས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་རུང་གུ་ནུས་པ་ལ་བྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱ་མཚོ་སྤྲིན་ལས། ས་བོན་དེ་ཡང་འདུས་བྱས་ལས་དེ་ཉིད་གཞན་དང་གཞན་དུ་བརྗོད་པ་ལས་གྲོལ་བ་གཟུང་

[235A]༄༅། །བར་མི་ནུས་པ་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱའོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་དབུ་མ་པའི་ལུགས་ལ་རོང་ཊིཀ་པ་ན་རེ། དྲི་བཅས་ཀྱི་སེམས་གསལ་རིག་དེ་རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཡིན་ཏེ་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཉེར་ལེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། རིགས་ཁམས་སྦྲང་རྩི་འདྲ་བ་འདི་གཟིགས་ནས། །ཞེས་དང། ལུས་ཅན་ལ་ཡོད་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་སྦྲང་མའི་རྩི་དང་འདྲ། །ཞེས་དང། བསྟོད་ཚོགས་
ལས༑ བདེ་གཤེགས་སེམས་ལས་སངས་རྒྱས་འབྱུང། །རང་སེམས་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཉོན་མོངས་ནང་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱང། །དེ་བཞིན་དྲི་མ་མེད་པར་གནས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། ལུང་དང་པོ་
དྲངས་མཚམས་ལམ་ཁྱབ་པར་ཐལ། སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་བདེན་སྟོང་ལ་ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པར་བཏགས་ནས་སྦྲང་རྩི་ལྟ་བུར་བསྟན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་དང་སྦྲང་སོགས་བཅུས་བཤད་པ་གང་ཞིག་།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་སྟོང་ཉིད་ཡིན་པ་མདོ་དང་ཐོགས་འགྲེལ་ལས་བཤད། དཔེ་དགུ་ཚན་གཉིས་ཀྱིས་ཀྱང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་
གྲུབ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། དེ་ལྟར་རྒྱལ་བའི་སྙིང་པོ་ཡིས་།རྣམ་བཞག་རྣམ་པ་བཅུ་ཞེས་བརྗོད། །ཉོན་མོངས་སྦུབས་ན་གནས་པ་དེ། །དཔེ་དག་གིས་ནི་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེའི་ཐོགས་

[235B] རྟག་པའི་ཆོས་ཉིད་རིག་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དོན་རྣམ་པ་བཅུས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་འདི་རྣམ་པར་བཞག་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་འདྲའི་རང་
བཞིན་གནས་རིགས་ལ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྙིང་པོའི་མདོ་ལས། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་བ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་དེ་དག་གི་ནང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཉིད་མི་
གཡོ་ཞིང་སྲིད་པའི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་གོས་པ་མཐོང་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ནི་ང་དང་འདྲའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དཔེ་དང་པོའི་གྲུབ་དོན་སྐབས་སུ་སྙིང་པོའི་མདོ་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ་
དག་འདི་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱུང་ཡང་རུང་མ་བྱུང་ཡང་རུང། སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་རྟག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཤེས་རབ་ཀྱི་
མིག་ཡོད་ན་ཐེ་ཚོམ་ག་ལ་ཡོད། དེ་བཞིན་དུ་ཐོགས་འགྲེལ་ལས་ཀྱང། རང་བཞིན་དག་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དཔེ་དགུས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཉོན་མོངས་པའི་སྦུབས་བྱེ་བ་མཐའ་ཡས་བས་
བཏུམས་པ་ནི་མདོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། དཔེ་དགུ་སྡོམ་གྱིས་འཆད་པར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། སངས་རྒྱས་བད་ངན་སྦྲང་རྩི་སྦྲང་མ་ལ། །ཞེས་སོག་༄༅། །དང༑ རྒྱས་བཤད་ཀྱི་ནང་ནས། དེ་བཞིན་ལུས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་སྦུང་མའི་སྦྲངས་རྩི་འདྲ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་བསྟོད་ཚོགས་ཀྱི་ལུང་དོན་སྙིང་པོའི་མདོ་ལྟར་ཡིན་
ཏེ༑ མདོ་དེའི་དོན་ཚིགས་བཅད་བྱས་པར་ཤིན་ཏུ་གསལ་བའི་ཕྱིར་སྤྲོས་པ་ཙམ་གྱིས་ཤེས་སོ། །ཡང་ཁོ་ན་རེ། དྲི་བཅས་ཀྱི་སེམས་གསལ་རིག་དེ་རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཟེར་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་རང་བཞིན་
གནས་རིགས་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་ལ་རང་བཞིན་གྱི་དོན་མ་ཚང་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཁྱོད་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་གསར་དུ་བཅོས་བའི་ཆོས་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྨང་ལས། དེ་དག་གིས་ནི་རང་བཞིན་དུ་གནས་བའི་རིག་
ལ་རང་བཞིན་དུ་བརྗོད་པའི་དོན་བརྗོད་དགོས་སོ། །རྒྱུའི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རྐྱེན་གྱིས་ཡང་དག་པར་བླངས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་དེ་ཡིན་པས་དེས་ན་དོན་གྱི་ཁྱད་བར་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་
ཡང༑ དེ་ཆོས་ཅན། ཆོས་ཉིད་ཡིན་པར་ཐལ། རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ནི་མདོ་དང་མཐུན། འཕགས་སེང་གི་དགོངས་པ་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དཀོན་མཆོག་
བརྩེགས་པ་ལས། གང་ལས་འདུ་བྱེད་ཅང་ཟད་ཀྱང་མེད་བ་དེ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ཡིན་ལ། འདུས་མ་བྱས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རིགས་ཡིན་ཏེ། ཞེས་དང། ཕལ་ཆེན་ལས་ཀྱང། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་

[236B]ལྷུར་ལེན་བ་ནམ་མཁའ་ལྟར་ཡངས་བ་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་དང། རྗེ་བཙུན་གྱིས་ཀྱང། དྲི་མེད་གསལ་དང་གཞན་
མེད་ཆོས་ཉིད་ཀྱི། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ་ཉི་སྣང་ལས། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པ་ལ་ནི་ཉས་པ་འདི་མེད་དོ། །ཞེས་དང། འགྲེལ་པ་ལས། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ན་ལ་རིགས་ཞེས་
བསྟན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིག་ཀྱིས་མ་ཁྱབ་བར་ཐལ། དྲི་བཅས་ཀྱི་སེམས་གསལ་རིག་ཙམ་ལ་རིགས་སུ་འཇོག་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་
རིགས་དེ་གསར་བཞག་དགོས་པས་མདོ་དུམ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར། ཆོས་མངོན་པའི་མདོ་ལས། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་དབྱིངས། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་གནས་ཡིན་ཏེ། །དེ་ཡོད་བས་ནི་འགྲོ་ཀུན་དང། །མྱ་ངན་འདས་
པའང་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་དང། དཀོན་བརྩེགས་ལས། རིགས་དེ་ནི་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱད་བར་མེད་པའོ། །རིགས་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་ཆོས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པས་ཆོས་ཀྱི་རོ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་བ་ཉིད་
ཀྱིས་རྟག་པའོ། །ཞེས་དང། ཐོགས་འགྲེལ་དུ་མདོ་དྲངས་པ་ལས། ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་གཟུགས་རྣམས་ཀུན་ཏུ་སོང། །དེ་བཞིན་འདི་ཡང་སེམས་ཅན་ཚོགས་ཀུན་སོང། །ཞེས་དང། ཐོག་འགྲེལ་ལས་ཀྱང། དེ་ལྟར་

[237A]༄༅། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་དང། སྦྲང་རྩི་དང། སྙིང་པོའི་དཔེ་འདི་གསུམ་གྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལུས་པ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཁྱབ་པའི་དོན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སེམས་
ཅན་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཆོས་དབྱིངས་གང་ཞིག་ཐེག་ཆེན་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་གཞི་བྱེད་པ་དེ། རང་བཞིན་
གནས་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སེམས་བདེན་སྟོང་ཆོས་ཅན། རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཡིན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དང་པོ་སླ། ཕྱི་མ་དེར་ཐལ། ཐེག་ཆེན་སྒྲུབ་པའི་འཛིན་
སྟངས་སུ་བྱེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྐབས་འདིའི་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་ནི་དེའི་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་དམིགས་བྱ་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
ཁྱབ་སྟེ། སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དྲི་མ་དང་བཅས་དུས་སུ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དང་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཡིན། དྲི་མ་ཐམས་ཅད་ཟད་དུས་དེ་ཆོས་སྐུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དར་ཊིཀ་ལས། དེ་བཞིན་ཉིད་གཅིག་བུ་
དྲི་མ་དང་བཅས་པའི་གནས་སྐབས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བསྙད་ལ་དྲི་མ་མཐའ་དག་གིས་དབེན་པན་ཆོས་སྐུའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་གཉིས་གནས་

[237B] མདོ་དང་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོའི་དགོངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཐོག་འགྲེལ་དུ་སེང་གེའི་ང་རོའི་མདོ་དྲངས་བ་ལས། ཤཱ་རིའི་བུ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་དྲི་མ་ཅི་རིགས་པ་སྤངས་
ཤིང་ཅུང་ཟད་དང་བཅས་པའི་གནས་སྐབས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །ཤཱ་རིའི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་དྲི་མ་མཐའ་དག་གིས་དབེན་པ་ན་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་ཚིག་བླ་དགས་
སོ༑ ༑ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། རྒྱུན་མཐའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་ཆོས་ཉིད་ཆོས་ཅན། དྲི་མ་དང་བཅས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པར་ཐལ། རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མ་ནུས་ཏེ། དེའི་ཚེ་
དྲི་མ་མང་ལ་དྲིམ་མ་སྤངས་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བྱང་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་གནས་གྱུར་མཐར་ཐུག་བའི་ཚེ་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུར་འགྱུར་རུང་དེ། རང་བཞིན་གན་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ལམ་མ་
ཞུགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་རང་བཞིན་གནས་རིགས་དང། ཉན་རང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་དེ་དག་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་མཚན་ཉིད་དེ་ཐེག་ཆེན་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཀྱི་
མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། རྒྱུན་མཐའ་བའི་ཆོས་ཉིད་ཆོས་ཅན། གནས་གྱུར་མཐར་ཐུག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དསྐུར་འགྱུར་དུ་ཡིན་པར་ཐལ་མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་རིགས་པར་ཐལ། གནས་གྱུར་མཐར་ཐུག་གི་དུས་སུ་

[238A]༄༅། །ངོ་བོ་ཉིད་སྐུར་གྱུར་ཟིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་སངས་རྒྱས་ཟིན་བའི་དུས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ཐེག་ཆེན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་དྲོད་ཡན་ཆད་ཀྱི་བྱང་
སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཡྡེ། འདིར་བསྟན་རང་བཞིན་གནས་རིག་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། འོན། བྱང་སེམས་ཀྱི་དྲོད་ཡན་ཆད་ཀྱི་མཐོང་སྤང་བདེན་འཛིན་གྱི་ཆོས་ཉིད་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་
ཅིག་ན་རེ། སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དེ། རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཀི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། འོ་ན། རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཡིན་ན་སེམས་གཅིག་གི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། དམ་བཅའ་འཐད་
པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སངས་རྒྱས་རུང་གི་གང་ཟག་དང་ཕུང་པོ་དང་སེམས་བྱུང་གི་ཆོས་ཉིད་ཀྱང་རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སངས་རྒྱས་རུང་གི་དེ་དག་སངས་རྒྱས་བན་འབྲས་བུ་ཆོས་སྐུ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། ངོ་བོ་དང། དབྱེ་བ་དང། སྒྲ་བཤད་དང། རིགས་ནས་འཁྲིད་ཚུལ་བཞི། དང་པོ་ལ་བྱེ་མདོ་སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས་རྣམ་གྲངས་སུ་འགོད་པ་དང། རང་གི་ལུགས་སོ། །དང་
པོ་ནི། བྱེ་སྨྲས་མ་ཆགས་བའི་ཤེས་བ་ཆོག་ཤེས་འཕགས་བའི་རིགས་སུ་འདོད་དེ། མཛོད་ལས། མ་ཆགས་འཕགས་རིགས། ཞེས་སོ། མདོ་སྡེ་བས་ཟག་མེད་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་རུང་གི་སེམས་ཀྱི་ནུས་པའམ་ས་བོན་ལ་

[238B] རྒྱལ་སྲས་མ་ལས། མདོ་སྡེ་བ་དག་གིས་རིགས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་སེམས་ཀྱི་ས་བོན་གྱི་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ། སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་དང་སློབ་བའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་ཡོངས་སུ་ཉམས་པའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ས་བོན་ལ་རིགས་
ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། །དབྱེན་དགྲ་བཅོམ་དགུའི་རིགས་དགུ་ཡོད། སེམས་ཙམ་བས་ཀུན་གཞིམ་བཞག་ན་ཐོག་མེད་ནས་བརྒྱུད་དེ་འོངས་པའི་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་སྟེང་གི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་
རུང་དྲི་མ་དང་བྲལ་རུང་གི་ས་བོན་ཐོས་སོགས་ཀྱིས་གསོས་བཏབ་བ་རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཁོན་དང། ཐོས་སོགས་ཀྱིས་གསོས་བཏབ་པའི་ནུས་པ་དེ་རྒྱས་འགྱུར་གྱི་རིགས་དང། ཀུན་གཞི་བཞག་ན་དེའི་སྟེང་གི་དེ་འདྲའི་
རིགས་གཉིས་འཇོག་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཁྱད་པར་བཞི་ལྡན་ཡིན་ཏེ། གྲུབ་དུས་ཀྱི་དང། རྒྱུན་གྱི་དང། ཐོབ་ཚུལ་གྱི་དང། གདགས་གཞིའི་ཁྱད་པར་བཞི་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་ཡོད་དེ། ཁྱོད་ཀྱི་རིགས་
འདྲ་སྔ་མ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བྱངས་ལས་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཅན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས་ལ་དང་པོ་ཉིད་ནས་རིགས་དེས་པའི་དང་པོ་ལ་དེ་འདྲ་གཅིག་དགོས་སོ། །གཉིས་
བ་ཡོད་དེ། ཁྱོད་ཀྱི་རིགས་འདྲ་གྲུབ་བ་ནས་རྒྱུན་ཆད་མ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བྱངས་ལས། དེ་ནི་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་དེ་འོངས་ལ། ཞེས་དང། མདོ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་རིགས་དེ་ནི་ཐོག་མ་མེད་བ་ནས་

[239A]༄༅། །བརྒྱུད་དེ་འོངས་པ། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ཡོད་དེ། ལམ་སྒོམ་པ་སོགས་ཀྱི་རྩོལ་བར་མ་ལྟོས་བར་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ནུས་པ་དེ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བྱང་ས་ལས། ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཐོབ་དེ་ལྟ་བུ་
ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང། མདོ་ལས་ཀྱང། ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཐོབ། ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་པ་ཡོད་དེ། གདགས་གཞི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་ཁྱད་པར་གདགས་གཞིར་བྱས་ནས་གནས་གྱུར་ཁྱད་པར་འབྱུང་བའི་ནུས་པ་
ཞིག་རིགས་སུ་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བྱངས་ལས། དེ་ལ་རང་བཞིན་གྱི་གནས་པའི་རིགས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་པ་སྟེ། ཞེས་དང། མདོ་ལས། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་ཁྱད་
པར་གང་ཡིན་པ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཀུན་གྮིའམ་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གནས་འགྱུར་རུང་གི་ནུས་པ་རིགས་ཡིན་ཏེ། ཀུན་གཞི་གནས་གྱུར་ཆོས་སྐུ་དང། ཉོན་ཡིད་གནས་གྱུར་ལོངས་སྐུ་དང། སྒོ་ལྔའི་རྣམ་
ཤེས་གནས་གྱུར་སྤྲུལ་སྐུར་བཙུན་པས་བཞེད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། རིགས་སུ་འདོད་པ་དེ་ལྟར་ཡིན་ཏེ། ཀུན་གཞི་གནས་གྱུར་མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་དང་ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུ་དང། ཉོན་ཡིད་གནས་གྱུར་མཉམ་
ཉིད་ཡེ་ཤེས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་གནས་གྱ་སོར་རྟོག་ཡེ་ཤེས་གཉིས་ལོངས་སྐུ། དབང་ཤེས་ལྔ་གནས་གྱུར་བྱ་གྲུབ་ཡེ་ཤེས་དང་སྤྲུལ་སྐུ་བཞེད། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ཁོ་ནས་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཡིད་ཤེས་གནས་གྱུར་

[239B] དབང་ཤེས་ལྔ་གནས་གྱུར་ལོངས་སྐུར་བཞེད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཙནྡྲ་གོ་མིས། གང་ཡང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས། །མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་ཉིད་གྱུར་བ། །དེ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ནི། །ངོ་བོ་ཉིད་དུ་
འགའ་ཞིག་འདོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིད་གནས་གྱུར་པ། །ནས། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་དེ་ཉིད་དེ། །དེ་དག་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུར་འདོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་
ཕྱིར༑ གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལས། དབང་པོ་ལྔ་ཡི་རྣམ་ཤེས་གང། །ནས། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྲུལ་སྐུ་སྟེ། །སྤྲུལ་པ་ཀུན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་ཕྱིར། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་པ་གྲུབ་སྟེ་དེ་ཉིད་ལས། ཁ་ཅིག་
ཡིད་ནི་ཁོ་ན་ལ། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཉིད་དུ་ནི་རྟོགས། །དབང་པོ་ལྔ་ཡི་རྣམ་ཤེས་གང། །དེ་ཡི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུ་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་གསེར་འོད་དང་ཆ་འདྲའོ། །མདོ་སྡེ་རྒྱན་གྱི་དེ་ཡང་ཅི་རིགས་ཡོད་དེ་
གསེར་འཕྲེང་དང་ལེ་བརྒྱད་མར་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་མགོ་བར་སྔ་ཕྱི་མང་པོས་མུན་སྦྲུལ་བྱས་སོ། །རང་བཞིན་གྱི་རིགས་དེ་ལ་དབྱེ་ན་ཐོས་སོགས་ཀྱིས་གསོས་མ་བཏབ་པའི་རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཙམ་དང། ཐོས་སོགས་
ཀྱིས་གསོས་བཏབ་པའི་རྒྱས་འགྱུར་དང་རང་བཞིན་གནས་རིགས་གཉིས་ཀ་ཡིན་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། དེ་ནི་ལྡོག་པ་འགལ་བ་ཡིན་གྱི་རྫས་འགལ་བ་ནི་མིན་ནོ། །རྫས་ལ་བསམ་ན་ལམ་དུ་ཞུགས་ནས་

[240A]༄༅། །གཉིས་ཀ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རིག་དྲུག་ནི་གོ་སླ། གཉིས་པ་དབུ་མ་བའི་ལུགས་ལ། རང་གི་ཐོབ་བྱའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུར་འགྱུར་རུང་གི་ཆོས་ཉིད་དེ། རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་
ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་བླ་མ་ལས། དང་པོའི་སྐུ་ནི་དང་པོ་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་རིགས་སུ་འགྱུར་ཚུལ་ཡོད་དེ། དེ་འཛིན་སྟངས་སུ་དམིགས་ཏེ་བསྒོམས་པས་འཕགས་པའི་ཆོས་དང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་སྐུར་འགྱུར་
བར་དཔེ་དུ་མས་བཤད་པ་དེའི་ཕྱིར། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ཡང་དག་མཐའ་ནི་འདུ་བྱས་ཀྱི། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དབེན་པ་སྟེ། །ཉོན་མོངས་ལས་དང་རྣམ་སྨིན་དོན། །སྤྲིན་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བརྗོད་།ཅེས་གསུངས་པའི་
ཕྱིར། དབྱེན། ལམ་ལ་ཞུགས་མ་ཞུགས་གཉིས་དང། ཞུགས་པ་ལ་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་རིགས་གསུམ་ཡོད་དེ། རྩ་བར། བརྟེན་པའི་ཆོས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས། །དེ་ཡི་དབྱེ་བ་ཡོངས་སུ་བརྗོད། །ཅེས་སོ། །ཐོས་སོགས་ཀྱིས་
གསོས་བཏབ་པའི་རང་གི་ཐོབ་བྱའི་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་རུང་གི་ངོས་པོ་དེ། རྒྱས་འགྱུར་གྱི་རིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། གཉིས་པ་ཡིས་ནི་ཕྱི་མ་གཉིས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དབྱེ་ན། ཡེ་ཤེས་
ཆོས་སྐུར་འགྱུར་རུང་གི་སེམས་ཀྱི་ནུས་པ་དང། གཟུགས་སྐུར་འགྱུར་རུང་གི་སེམས་ཀྱི་ནུས་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། དཀོན་མཆོག་གསུམ་པོ་འདི་ཡི་རིགས། །ཐམས་ཅད་གཟིགས་བ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་།དེ་ཡང་

[240B] ཞེས་དང། གསེར་འཕྲེང་ལས། གཉིས་པ་ནི། དེ་ལ་སྤྱིར་སེམས་ཅན་གྱི་ཤེས་རྒྱུད་ལ་ཡོན་ཏན་སྐྱེ་རུང་ཞིང་སྒྲིབ་བ་སྤང་དུ་རུང་བའི་རྒྱུ་ཙམ་ཞིག་རིགས་སུ་འཇོག་པར་དབུ་སེམས་གཉིས་ཀ་བཞེད་པ་མཐུན། ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར་དང། རྣམ་བཤད་ལས་ཀྱང། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྟེང་ན་དྲི་མ་འབྲལ་རུང་ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དབྱེན་གནས་སྐབས་ཀྱི་རིགས་གསུམ་དང་མ་དེས་པ་དང་གནས་སྐབས་སུ་རིགས་ཆད་དུ་དུས་
འཁོར་ཊིཀ་ཆེན་ལྟར་འཐད་ཀྱང། གཏན་ནས་རིག་ཆད་མེད་པ་རྣམ་བཤད་དང་དུས་འཁོར་ཊིཀ་ཆེན་གཉིས་ཀར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཐོགས་འགྲེལ་ལས་ཀྱང། རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པར་དག་པའི་རིགས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་
འགའ་ཡང་གཏན་རྣམ་པར་དག་པར་མི་འགྱུར་བ་ནི་འོས་པ་མིན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་བཤད་དུ་མ་ཡོད་དེ། ཡོན་ཏན་སྒྲོལ་བས་ན་རིག་དང། སམ་བསྡུས་པ་སྐྱོབ་པས་ན་རིགས་དང། ཕྱོགས་ན་གནས་པ་སྐྱོབ་
བས་ན་རིགས་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེའི་སྐད་དོད་གོ་ཏྲའི་གོ་གུཎ་དང། ཏྲ་ཏཱར་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། ཡོན་ཏན་སྒྲོལ་བའི་དོན་གྱིས་ན་རིགས་ཏེ། ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། དག་
ཕྱོགས་ས་དང་འོད་ཟེར་དང། །ཕྱུག་དང་མིག་དང་རྡོ་རྗེ་དང་།མཐོ་རིས་ཆུ་དང་དོན་དགུ་ལ། །མཁས་པས་གོ་སྒྲ་ངེས་པར་གདགས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་གོ་སྒྲ་ས་ལ་བྱས་ནས་སས་བསྡུས་བ་སྐྱོབ་པས་དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་་༄༅། །ཏེ༑ ཉི་སྣང་ལས། དེ་བས་ན་སས་བསྡུས་པ་རྣམས་སྐྱོབ་པར་བྱེད་པས་ན་རིགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། ཉི་སྣང་ལས། ཕྱོགས་ན་གནས་པའི་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ལ་གོ་
བ་ཞེས་གདགས་ཏེ། དེས་ན་གོ་བ་སྐྱོབ་པར་བྱེད་པས་རིགས་ཡིན་ནོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་ཀུ་ལ་འདིར་བཤད་པ་ནོར་རོ་།བཞི་པ་རིགས་ནས་འཁྲིད་ཚུལ་ཡོད་དེ། ཐོག་མར་ཉན་ས་ལྟར་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་སྡེ་
སྣོད་བཤད་པས། གང་ལ་མོས་པ་དང་དབང་པོ་རྟོགས་པར་བྱས་ཏེ་དེ་ནས་རིགས་སད་པའི་ཐབས་བསགས་སྦྱང་དང་བློ་སྦྱོང་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། རིགས་བསགས་སྦྱང་གིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཡིན་
པས༑ ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཚོགས་ཆེན་པོ་བསགས་པ་དང་བློ་སྦྱངས་པ་མ་ཡིན་ན་སྐྲག་ནས་ཤེར་ཕྱིན་སློང་བ་སོགས་ཀྱིས་ཉམས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྩ་བར། ཚེགས་ཆེན་ཡུན་རིང་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཐོས་པ་ཙམ་ལའང་སངས་རྒྱས་ལ་བརྟེན་ནས་བསོད་ནམས་བྱེད་དགོས་པ་གང་ཞིག། ཤེར་ཕྱིན་ཉན་པ་དང་བསམ་པའི་སྣོད་རུང་ལའང་བསྐལ་པ་དུ་མར་སངས་རྒྱས་དུ་མ་དང་དགེ་བའི་བཤེས་
གཏེན་ལ་བཀུར་སྟི་བྱས་བའི་རིགས་ཁྱད་པར་ཅན་དགོས་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྩ་བར། སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་ལྷག་པར་བྱས་།ཞེས་དང། འགྲེལ་པ་ལས། འདས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་

[241B] ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྩ་བར། སངས་རྒྱས་བསྟེན་དང་ཀུན་འདྲི་དང། །ཞེས་དང། ཉེ་སྣང་ལས། མང་པོ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ་དང། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་སྦྱོད་
པ་དང་ལྡན་བ་ནི་ལེན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྣོད། ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རིགས་སང་ན་ལམ་བརྟན་པ་དང། ངན་འགྲོང་མི་ལྟུང་བ་སོགས་ཀྱིས་ཐོག་མང་རིགས་སད་དགོས་ཏེ། སང་པའི་ཐབས་ཐེག་ཆེན་གྱི་རྟོགས་པ་སྐྱེ་བའི་ཆེད་
དུ་ཚོགས་རྒྱ་ཆེན་པོ་གསོག་པ་ལ་སྨོན་པ་དང། ལམ་སྐྱེ་བའི་གེགས་སྦྱོང་བའི་སྟོང་ཉིད་བསྒོམ་པ་སོགས་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་སྒྲུབ་པ་དང་ཡན་ལག་བདུན་པའི་བསགས་སྦྱང་བྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་
ལས༑ ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རྟོགས་པ་སྐྱེ་བའི་ཆེད་དུ་ཚོགས་རྒྱ་ཆེན་པོ་གསོག་ཏུ་འཇུག་པ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས་ཀྱང། སངས་རྒྱས་ཆོས་རྣམས་རྫོགས་བྱ་དང། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སྨིན་
བ་དང། །མྱུར་ཐོབ་བྱ་བ་འགྲུབ་པ་དང། །ལམ་རྒྱུན་མི་གཅོད་ལ་མཁས་པ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་ལ། །ཐབས་ནི་མཚུངས་པ་མེད་པ་སྟེ། །ཞེས་དང། དེའི་འགྲེལ་བ་ལས། བྱང་སེམས་རྣམས་ཀྱིས་ས་ཐམས་
ཅད་ལ་ཐབས་རྣམ་བ་ལྔ་པོ་འདི་ལ་མཁས་པ་ནི། དེ་ལས་གཞན་པ་དག་དང་མཚུངས་པ་མེད་དེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལས། ལམ་སྐྱེ་བའི་གེགས་ཀྱི་ཉེས་བ་སྒོ་དུ་མ་ནས་ལེགས་པར་

[242A]༄༅། །སྦྱངས་ན། ཞེས་པ་ནས། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྒྱན་གྱི་འགྲེལ་པ་ལས་ཀྱང། མྱུར་དུ་མངོན་བར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པས་སྡིག་པ་
ཐམས་ཅད་སོ་སོར་བཤགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནས། བདག་གིས་ཡེ་ཤེས་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པའི་བར་དེ་སོ་སོར་བཤགས་པ་དང། རྗེས་སུ་ཡི་རངས་པ་དང། གསོལ་བ་དང། ཡོངས་སུ་བསྔོ་
ང་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་འདྲའི་སེམས་བསྐྱེད་དང་སྨོན་ལམ་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཐབས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐེག་བསྡུས་ལས། བཟང་དང་སྨོན་པའི་སྟོབས་ཅན་དང། །འདུན་བརྟན་
ཁྱད་པར་འགྲོ་བ་ནི། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གྲངས་མེད་གསུམ་།ཀུན་ཏུ་རྩོམ་པར་མཛད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་བཟང་བསྟོབས་ཅན་དང་སྨོན་ལམ་སྟོབས་ཅན་གྱིས་ནི་རང་བཞིན་འདུན་
པ་གོང་འཕེལ་དང། ལམ་སོགས་གོང་འཕེལ་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། བརྟན་བ་རྣམས་ཀྱི་སྨོན་ལམ་ནི། །སེམས་པ་འདུན་དང་བཅས་པ་སྟེ། །ཞེས་དང། འགྲེལ་པར། སྨོན་ལམ་ནི་
སེམས་ཁོ་ནས་མོད་ལ་འབྲས་བུར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང། མ་འོངས་པ་ན་འདོད་པའི་དོན་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར། ནས། སྨོན་ལམ་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཅན་རྣམས་རྣམ་པར་བརྩེ་བ་དེའི་ལུས་

[242B] །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། དེའི་སྒོ་ནས་དོན་གཉིས་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། སྣ་ཚོགས་ཆེ་དང་བྱང་ཆུབ་པར། །ཞེས་དང། དེའི་འགྲེལ་བར། སྣ་ཚོགས་པ་ནི་མོས་པ་སྤྱོད་
བའི་ས་ལ་འདི་ལྟ་འདི་ལྟར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཆེན་པོ་ནི་ས་ལ་བཞུགས་པའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་རིགས་སད་བ་ལ་ཐེག་ཆེན་ལ་ལས་རིམ་ལྟར་སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་
བློ་སྦྱོང་བ་དང་སེམས་བསྐྱེད་པ་སྡོམ་པ་འཛིན་པ་སོགས་ཡིན་ཏེ་རྣམ་བཤད་ལས། ལམ་གང་དང་གང་ལ་འཇུག་ཀྱང་ཐོག་མར་དེ་དང་དེའི་རིགས་སད་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་རྣམས་བསྟན་དགོས་པས་ཞེས་གསུངས་པའི་
ཕྱིར༑ རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སེམས་བདེན་སྟོང་ཆོས་ཅན། བདེར་གཤེགས་སྙིང་པོ་ཡིན་པར་ཐལ། རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། ཉན་ཐོས་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་བདེན་
སྟོང་རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་སེམས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་
བརྟེན་པའི་སྒོ་ནས་གནས་སྐབས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཡིན་ཀྱང་ཚེ་དེ་ལ་ཐེག་ཆེན་ལམ་དུ་ཞུགས་ན་ཐེག་ཆེན་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གང་ཟག་གཅིག་གི་སེམས་བདེན་སྟོང་ལ་རིམ་

[243A]༄༅། །པས་རིགས་ཆད་དང། ཉན་ཐོས་ཀྱི་དང། ཐེག་ཆེན་གྱི་རིགས་སུ་བརྟེན་པའི་སྒོ་ནས་འཇོག་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་རྫ་བུམ་གཅིག་བཅུད་གསུམ་གྱིས་རིམ་བཞིན་སྦྲང་རྩིའི་བུམ་པ་དང་ལི་ཁ་རའི་བུམ་པ་
དང་འོ་མའི་བུམ་པར་འཇོག་པ་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འགྲེལ་པ་ལས། དཔེར་ན་འཇིམ་པ་གཅིག་ལས་མངོན་པར་གྲུབ་ཅིང་མེ་ལྕེ་གཅིག་གིས་སོ་བཏང་བའི་རྟེན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བརྟེན་པ་སྦྲང་རྩི་དང་ལི་
ཁར་ལ་སོགས་པའི་སྣོད་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བརྟེན་པའི་ཆོས་ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པ་རྟོག་པར་བྱ་བ་ཐ་དད་པ་ཉིད་རྟེན་ཐ་དད་པ་ཉིད་དོ། །ཞེས་བསྟན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར།། །།གཉིས་
པ་ནི། རྩ་བར། གཉེན་པོ་དང་ནི་སྤོང་བ་དང། །དེ་དག་ཡོངས་སུ་གཏུགས་པ་དང། །ཞེས་པའི་འགྲེལ་པར། དེའི་འོག་ཏུ་དེ་དག་སྐྱེ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས། ནས། རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤངས་པའོ། །ཞེས་བྱུང་སྦྱོར་བ་ནི། ཤེས་
བྱ་ཆོས་ཅན། ཐེག་ཆེན་མཐོང་སྒོམ་གྱི་བར་ཆད་མེད་ལམ་བཅུ་གཅིག་གི་དེ་དང་དེ་སྐྱེས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རང་རང་གི་ངོས་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱའི་ས་བོན་སད་པ་དང་དེ་སྤངས་ཟིན་པ་དུས་མཉམ་སྟེ། བར་ཆད་མེད་ལམ་དེ་
དང་དེ་སྐྱེ་བ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་དང་རང་རང་གི་སྤང་བྱ་འགག་པ་ལ་ཕྱོགས་པ་དུས་མཉམ། བར་ཆད་མེད་ལམ་སྐྱེས་པ་དང་སྤང་བྱ་འགག་ཙམ་དུས་མཉམ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། འདིས་ནི་ལམ་གཉིས་

[243B]ཡིན་གྱིས་བརྒྱད་པའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་འབའ་ཞིག་ལ་སྦྱོར་བ་འཐད་པར་མི་སེམས། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ཁ་ཁ་ཅིག་
ན་རེ། མཐོང་སྤང་རྟོག་བ་མངོན་གྱུར་བ་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བ་གསུམ་དང། ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གཉིས་སྤང་གཉེན་དུ་མི་རུང་སྟེ། ཀུན་འདུས་ལས། འདས་པ་དགག་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་
ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། འོ་ན། མཐོང་སྤང་རྟོག་པ་མངོན་སྒྱུར་བ་སྤོང་བྱེད་ཀྱི་གཉེན་པོ་མེད་པར་ཐལ། ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་དེ་དེ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཏགས་ཁས། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན་
ཁྱོད་ས་བོན་དང་བཅས་པ་དང། ཁྱོད་ཀྱི་རིགས་འདྲ་ཕྱི་མ་མཚམས་སྦྱོར་བ་སྤོང་བྱེད་ཀྱི་གཉེན་པོ་མེད་པར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱི་དངོས་གཉེན་མེད་ཅིང་མཐོང་སྦང་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཡ་མཚན་དེའི་ཕྱིར། རྟགས་དེ་ཡོང་རྡ་གང་དྲན་མ་ཡིན་པ་
བུད༑ འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཐེག་ཆེན་མཐོན་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་དེ་ཁྱོད་ལམ་དེ་ཁྱོད་ས་བོན་དང་བཅས་པ་འཇོམས་བྱེད་ཡིན་པས་རིགས་འདྲ་ཕྱི་མ་མཚམས་སྦྱོར་པ་སྤོང་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྩ་བར་སྤོང་བ་དང། ཞེས་དང། མདོ་ལས་
བསྐལ་བའི་མེ་འབར་བའི་ཚེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་གནས་མེད་ཅིན་རྗེས་སུ་མི་དམིགས། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དཔེ་དེས་སྤོང་གཉེན་བར་ཆད་མེད་ལམ་དེས་དེ་ལྟར་སྤོང་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། བསྐལ་

[244A]༄༅། །པའི་མེ་འབར་བའི་ཚེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་གནས་མེད་ཅིན་རྗེས་སུ་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱི་དཔེས་བག་ཆགས་ཀི་མཚནས་སྦྱོར་བ་སྤངས་པའི་དོན་གྱིས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་
ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་དེ་མཐོང་སྤང་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་སྤོང་བྱེད་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དམ་བཅའ་འཐད་པའི་ཕྱིར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རར་རྒྱུད་ཀྱི་དེ་ཐོབ་པ་ཆད་པའི་ཚུལ་གྱིས་དང། གཞན་རྒྱུད་ཀྱི་དེ་དམིགས་
པའི་སྒོ་ནས་སློབ་བར་གོང་འོག་གི་མཁས་པ་ཀུན་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་ལས། དམིགས་པ་ལ། །ཉོན་མོངས་པ་ནི་སྤང་སྦྱར་འདོད་།དེས་དང། དེའི་རན་འགྲེལ་ལས། རང་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པ་ནི་ཐོབ་པ་ཆད་པས་སོ། །གཞན་
གྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང། གཟུགས་ཐམས་ཅད་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ནི་དེ་དག་ལ་དམིགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རང་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོདྱ་པ་སྤངས་ལས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་
ན་རེ། མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་དུས་ན་དེའི་ངོས་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱ་མེད་ལ་རྒྱུན་མཐའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་དུས་ན་གནས་ངན་ལེན་གྱི་དྲི་མ་ཡོད་ཟེར་རོ། །དེ་ཤིན་ཏུ་ཐ་ཆད་ཡིན་པར་ཐལ། གཉེན་པོ་བར་ཆད་མེད་
ལམ་གྱི་ངོས་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱ་སྐྱེ་འགྱུར་གྱིས་སྤོང་བ་དབུ་སེམས་ཀྱི་ལུགས་དང། འགག་འགྱུར་གྱིས་སྤོང་བ་བྱེ་སྨྲའི་ལུགས་གཉིས་ཀ་གཅིག་ཏུ་བསྲེས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་ལ་སྐྱེ་འགྱུར་

[244B] རྒྱུན་མཐའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་ལ་འགག་འགྱུར་གྱི་ཚུལ་གྱིས་སྤོང་བར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། ཁ་ཅིག་མཐོང་ལམ་བར་ཆེད་མེད་ལམ་གྱི་དུས། ཞེས་པ་ནས། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་སྐུད་པ་
ཡིན་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡར་སྐྱེ་འགྱུར་གྱིས་སྤོང་བ་དང་འགག་འགྱུར་གྱིས་སྤོང་བའི་དོན་ལ་རང་གཞན་མང་པོ་ན་རེ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་དུས་ན་ངོས་སྐལ་གྱི་སྒྲིབ་བ་ཡོད་ལ་རྣམ་གྲོལ་ལམ་སྐྱེས་པ་དང། དེའི་
རིགས་འདྲ་ཕྱི་མ་སྐྱེ་མི་རུང་དུ་བྱས་པ་སྐྱེ་འགྱུར་གྱིས་སྤོང་བ་ཡིན་ཟེར། ལ་ལ་ན་རེ། བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་དུས་ན་སྒྲིབ་པ་མེད་ལ་དེའི་རིགས་འདྲ་ཕྱི་མ་སྐྱེ་མི་རུང་དུ་བྱས་པ་འགག་འགྱུར་གྱིས་སྤོང་བ་ཡིན་ཟེར་ན། དང་པོ་
ལ་འོ་ན། སྤོང་བའི་གཉེན་པོས་ངོས་ཀི་སྒྲིབ་པ་སྐྱེ་འགྱུར་དང་འགག་འགྱུར་གང་གིས་སྤོང་སྤྱད་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། རྣམ་གྲོལ་ལམ་ལ་སྦྱར་ནས་སྐྱེ་འགྱུར་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འདིའི་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་བར་ཆད་མེད་ལམ་
ལ་གོང་འོག་གཉིས་ཀས་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་ལས། དྲི་བཅས་སྤོང་བའི་ལམ་དག་གི་ཞེས་དང། རང་འགྲེལ་ལས། སྤོང་བའི་ལམ་སྟབས་ཆད་མེད་ལམ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང། གཉེན་པོ་རྣམ་བཞིའི་སྐབས་སུ། རང་
འགྲེལ་ལས། སྒོང་བ་གཉེན་པོ་ནི་བར་ཆད་པའི་ལམ་ཐམས་ཅད་དོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། སྤོང་བ་གཉེན་པོའི་སྤོང་ཚུལ་དཔྱད་སྐབས་གཞིའི་གཉེན་པོ་ལ་སྦྱར་བར་ཞད་གང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་

[245A]༄༅། །མི་ནུས་ཏེ། གཉེན་པོ་དང་ནི་སྤོང་བ་དང། །ཞེས་པའི་དོན་དཔྱོད་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང། དེ་སྤོང་བ་གཉེན་པོའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། མི་མཐུན་ཕྱོགས་སྤོང་ཨཱི་རྟེན་ནི། །ཞེས་གསངས་
པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ཡང་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་སྐྱེ་འགྱུར་གྱིས་སྤོང་བའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་སྣང་ལས། གཉེན་པོ་མཐའ་དག་སྐྱེ་བ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་འགག་པ་དག་གིའོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
གཞན་ཡང། སྤོང་གཉེན་གྱི་འགག་འགྱུར་གྱིས་སྤོང་ཚུལ་ཁྱེད་ལྟར་མ་ཡིན་པར་ཐལ། བར་ཆད་མེད་ལམ་ད་ལྟར་བ་དང། འགག་བཞིན་པའི་དུས་ན་ངོས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཡོད་ཀྱང་དེ་སྡོངྦའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་ལས་
འགག་པར་འགྱུར་བའི་ལམ་གྱིས་ནི། །དེ་ཡི་སྒྲིབ་པ་རབ་ཏུ་སྤོང་།ཞེས་དང། དེའི་མཚམས་སྦྱོར་གྱི་རང་འགྲེལ་ལས། གནས་སྐབས་གང་གི་ལམ་གྱིས་དེ་སྐྱེ་བའི་སྒྲིབ་པ་སྤོང་ཞེན། འགག་པར་འགྱུར་བའི་ལམ་གྱིས་
ནི། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། འདིའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་ས་བརྒྱད་པའི་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན། རྒྱན་སྣང་ལས། དེའི་འོག་ཏུ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་མཐོང་བའི་ལམ་དང་སྒོམ་པའི་ལམ་དག་
གིའོ༑ ༑དེའི་འོག་ཏུ་དེ་དག་སྐྱེས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རྐུན་པོ་ཕྱུང་བ་དང་སྒོ་འཕར་བཅད་པ་དང་འདྲ་བ། ཞེས་པའི་ལུང་དོན་མ་འཐད་པར་ཐལ། མཐོང་ལམ་དང་སྒོམ་ལམ་དེ་དག་གསར་དུ་སྐྱེས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ངོས་སྐལ་གྱི་

[245B]བར་ཆད་མེད་ལམ་རེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཐོང་ལམ་གྱི་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དམ་བཅའ་འཐད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཤིང་ཁྱབ་པ་ཡང་གྲུབ་སྟེ། དེའི་ཤུགས་ཀྱིས་
མཐོང་ལམ་སྒོམ་ལམ་གཉིས་ཀྱང་མཐོང་སྒོམ་སྤྱི་ལ་བྱེད་པ་དང། ས་བཅུའི་སྒོམ་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྣམ་བཤད་ལས། འདིས་ནི་ལམ་གཉིས་ཀའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱིས་ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་གཉེན་པོ་དང་སྤོང་པའི་སྒྲུབ་པ་གཉིས་བྱེད་ཟེར། གཞན་དག་འགྲེལ་པ་ལས་བར་ཆད་མེད་ལམ་གཅིག་ཕུར་བཤད་པས་སྡོང་གཉེན་ཁོན་ཟེར། འདི་རྣམ་བཤད་དང་གསེར་འཕྲེང་གི་དགངས་
བ་དཀའ་ས་ཡིན་པས། དེ་དག་ལ་འོ་ན། གཉེན་པོ་དང་ནི་སྤོང་བ་དང། །ཞེས་གཉིས་སྨོས་པ་དང། ཉི་སྣང་ལས། གཉེན་པོ་དང་ནི་པོང་བ་གཉ་ཀྱི་རྟེན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཞེས་དང། མདོ་ལས་ཀྱང་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་བསྐལ་
པའི་མེའི་དཔེ་གཉིས་སོ་སོར་བཀོད་པ་རྣམས་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་བྱེད་ཚུལ་གཅིག་པུ་ལས་བཤད་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་ལྟ་བུ་དེས་གཉེན་པོ་ཙམ་བྱེད་པ་
དང་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་བྱེད་ཚུལ་ལ་ཁྱད་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེས་སྒོམ་སྤང་བདེན་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཡང་གཉེན་པོ་ཙམ་བྱེད་པ་གང་ཞིག་དེས་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། བདེན་འྫིན་༄༅། །ལྷན་སྐྱེས་དང་ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གཉིས་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེཏ་ཐལ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །སོགས་དང། མདོ་ལས་
ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཤར་པའི་འོད་ལ་མུན་པའི་གནས་མེད་ཅིང་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེའི་བྱེད་པ་མ་ཉམས་བར་དུ་བདེན་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་མདོན་གྱུར་མི་སྐྱེ་ཡང་བྱེད་པ་ཉམས་ན་འབྱུང་བ་ནི་ཉི་འོད་ཀྱིས་
ཁྱབ་བ་ལ་མུན་པ་མེད་པ་སོགས་ཀྱི་དཔེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣར་ལས། གཉེན་པོའི་རྟེན་ནི་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར། ཞེས་སོ་།ཁྱབ་སྟེ། དེ་དེ་ལ་ཟུང་དུ་སྦྱར་བའི་དགོས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལེ་བརྒྱད་མ་ལས། རབ་འབྱོར་འདི་
ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར། ནས། ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྟེན་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་བྱས་ན་སླང་མི་སྐྱེ་བས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། མི་
མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྤོང་བའི་རྟེན་ནི་བསྐལ་པའི་མེ་འབར་བའི་ཚེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་གནས་མེད་ཅིང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་བསྐལ་པའི་མེས་བསྲེག་བྱ་ལྷག་མེད་དང་སྐྱེ་མི་རུང་བྱས་པའི་ཕྱིར་དང། ཟུར་དུ་སྦྱར་བའི་
ཕྱིར་ཏེ། ལེ་བརྒྱད་མ་ལས། རབ་འབྱོར་འདི་ལྟ་སྟེ་བསྐལ་པའི་མེ་འབར་བའི་ཚེ། ནས། ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་མཐུན་བའི་རྟེན་ཡིན་ནོ་།ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ། སྤོང་བའི་གཉེན་

[246B] གཉེན་པོ་བར་ཆད་མེད་ལམ་སྐྱེ་བ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་དང། རང་གི་ངོས་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱ་འགག་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་དུས་མཉམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་སྐྱེས་ཟིན་པ་དང་རང་
གི་ངོས་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱ་འགག་ཟིན་པ་དུས་མཉམ་པའི་ཕྱིར་ཏེ་དཔེར་ན་སྣང་བ་དང་མུམ་པ་བཞིན། ཀུན་བཏུས་ལས། གནས་ངན་ལེན་གྱི་རྣམ་པ་གང་གི་གཉེན་པོ་ནི་རྣམ་པ་གང་ཡིན་པ་དང་གནས་ངན་ལེན་གྱི་རྣམ་པ་
སྐྱེས་པ་དང་འགག་པ་མཉམ་པ་སྟེ། དཔེར་ན་སྣང་བ་དང་མུན་པ་དག་བྱུང་བ་དང་འགག་པ་མཉམ་པ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་དུས་ན་ངོས་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱེད་མེད་ཅང་སྐྱེ་བར་མི་རུང་བའི་ཆོས་
ཅན་ཡིན་ཏེ། དེ་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་མཚང་པས་སྐྱེ་མི་རུང་ཡིན་ཀྱང་སོ་སོར་བརྟགས་འགོག་གིས་སྐྱེ་མི་རུང་ད་དུང་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་དུས་ན་ངོས་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱེད་མེད་ཅིང་སྐྱེ་བར་མི་རུང་
བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཡང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་རྒྱུན་མཐའི་དུས་ན་དྲི་མ་མེད་ཀྱང་གཉེན་པོ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱིས་ཟང་པ་དང་སྤངས་པ་རུང་མིན་ཏེ། དངོས་གཉེན་གྱི་ལག་རྗེས་རྫོགས་པར་བཞག་སྟེ་སྐྱེ་མི་རུང་
བའི་ཆོས་ཅན་དུ་བྱས་པའི་ལམ་མ་ཐོབ་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་དངོས་གཉེན་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་དུས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་ན། རྒྱུ་འགས་དུས་མཉམ་པར་ཐལ། བར་ཆད་མེད་ལམ་དང་དེའི་ལག་རྗེས་ཀྱིས་དྲངས་པའི་ལམ་

[247A]༄༅། །དུས་མཉམ་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། ཁྱབ་སྟེ་རྣམ་བཤད་ལས། རྟགས་མ་གྲུབ་ན། རྒྱུ་འབྲས་དུས་མཉམ་པར་ཐལ་བས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱིས་
རང་གི་ངོས་སྐལ་གྱི་དུས་གསུམ་གྱི་སྒྲིབ་པ་སོགས་ཐམས་ཅད་སྤོང་ཚུལ་མི་གཅིག་ཀྱང་སྤོང་བར་བྱེད་དེ། རང་གི་ངེས་སྐལ་གྱི་དེ་རང་དུས་ན་འདས་ཟིན་བུམ་པ་བཅོམ་པ་ལྟར་མི་བྱེད་ཀྱང་ས་བོན་དང་དམིགས་ཅི་རིགས་
ཀྱིས་སྤོང། རང་གི་ངོས་སྐལ་གྱི་དེ་རང་དུས་ནས་མ་སྐྱེས་པ་མདུན་ནས་འཕུལ་བ་ལྟར་མི་སྤོང་ཡང་དེའི་ས་བོན་ཐམས་ཅད་སྤོང་བས་སྐྱེ་མི་རུང་དུ་བྱས་ནས་སྤོང། རང་གི་ངོས་སྐལ་གྱི་དེ་རང་དང་དུས་མཉམ་པ་བྱེ་སྨྲ་ལྟར་དུས་
མཉམ་དུ་འགག་པས་མི་སྤོང་ཀྱང་རང་སྐྱེས་ཟིན་པ་དང་ཁོ་འགག་ཟིན་པའི་ཚུལ་གྱི་སྤོང་བའི་ཕྱིར། རྟགས་གསུམ་ཀ་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་བཏུས་ལས། འདས་པ་འགག་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན། མ་འོངས་པ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་
མ་ཡིན། དེ་ལྟར་བྱུང་བ་ལམ་དང་མཉམ་དུ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན། འོན་ཀྱང་གནས་ངན་ལེན་གྱི་རྣམ་པ་ནི་སྤོང་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འོན་ཀྱང་མན་ཆད་ཀྱིས་དེ་གསུམ་ཀ་སྤོང་ཚུལ་བསྟན་པའི་
ཕྱིར༑ དེར་ཐལ། འོན་ཀྱང་སོགས་ཀྱིས་དེ་དག་གི་སྤོང་ཚུལ་སྟོན་པའི་མཐའི་གསལ་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀྱང་སྒྲའི་ནུས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་དུས་སུ་ངོས་

[247B]དེའི་དུས་སུ་ངོས་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱ་སྤངས་ཟིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་དུས་སུ་ངོས་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱ་སྐྱེ་མི་རུང་གི་ཆོས་ཅན་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ནམ་
ཁྱབ༑ ཡང་ཁོ་ན་རེ། མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་སྐྱེས་པ་དང། དེའི་ངོས་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱ་འགག་པ་དུས་མཉམ་པར་ཐལ་དེ་སྐྱེ་བ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་དང། དེའི་ངོས་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱ་འགག་པ་ལ་
མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་དུས་མཉམ་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་སྐྱེས་ན་དེའི་ངོས་སྐལ་གྱི་སྤང་བྱ་འགག་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་ན། མཐོང་སྤང་གི་ས་བོན་
འགག་པར་ཐལ། ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། དེ་ཆོས་ཅན། སྐྱེས་པ་ཏལ། འདུས་བྱས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གོང་དུ་འདོད་ན། དེའི་ངོས་སྐལ་གྱི་སྡང་བྱ་
ཆོས་ཅན། མ་འགགས་པར་ཐལ། འགག་དགོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་འདུས་བྱས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། མཐོང་སྤང་རྟོག་པའི་ས་བོན་འགགས་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་ན་ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་
མེད་ལམ་སྐྱེ་བ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པས་ཁབ་པར་ཐལ། དེ་གཉིས་དུས་མཉམ་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། འདོད་ན། ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་སྐྱེ་བ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་ཐལ། གཅིག་ཤོས་འགགས་པ་ལ་

[248A]༄༅། །མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཁྱོད་འགག་བཞིན་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཁྱོད་འདུས་བྱས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་སྐྱེ་
དགོས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་སྐྱེས་ཟིན་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཁྱོད་འདུས་བྱས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁོ་རང་ལ། སྣང་བ་སྐྱེས་ དེ་གཉིས་བེམ་བོར་གྱུར་པའི་
ལྷན་ཅིག་མི་གནས་འགལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེའི་བསལ་བྱ་མུན་བ་འགགས་པར་ཐལ། སྣང་བ་སྐྱེས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་འགྲིག་།དེར་ཐལ། དེ་འདུས་བྱས་ཡིན་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་ས་མྱུག་སོགས་
འཕེན།། །།གསུམ་པ་ནི། འགྲེལ་བ་ལ། དེའི་འོག་ཏུ་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཞུག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་བའི་སྒོ་ནས་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་ལམ་ལ་འགོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་གྱི་
དོན་གྱི་གོ་རིམ་གྱིས་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱུང། འདི་ལ་གཉིས་ལས། སྦྱོར་བ་ནི། ས་བཅུ་པ་བ་ཆོས་ཅན། གཞན་དོན་དོ་རིམ་དུ་བྱེད་པའི་སྒྲུབ་པ་དང་ལྡན་ཏེ། རང་གི་གདུལ་བྱའི་བསམ་པ་དང་ཁམས་མཐོ་དམན་
དང་མཐུན་བར་དྲང་དོན་དང་དེས་དོན་གྱི་མདོའི་སྒོ་ནས་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་འགོད་བར་མཛད་པའི་སྒྲུབ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ། དྲང་དེས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང། དགོངས་ལྡེམ་དགོངས་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་བར་ལ་

[248B] དང་པོ་གཉིས་བཤད་ཟིན། དགོངས་པ་ཅན་དང་ལྡེམ་དགོངས་ཀི་ཁྱད་པར་ལ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དགོངས་གཞི་གཙོ་བོར་སྟོན་བའི་མདོ་དགོངས་བ་ཅན་གྱི་དང་དགོས་པ་གཙོ་
བོར་སྟོན་པའི་མདོ་ལྡེམ་དགོངས་ཀྱི་མདོའི་མཚན་ཉིད་ཟེར། ཡང་ཁ་ཅིག་དགོངས་གཞི་གཙོ་བོ་དང་དགོངས་བ་གཙོ་བོ་ཞེས་བུ། ཟེར་བ་ཡི་གེ་ནོར་རྟགས་སོ། །ཁ་ཅིག་དེ་གཉིས་འགལ་ཟེར། འོ་ན། སྟོན་པས་ང་དེའི་
ཚེ་ན་སངས་རྒྱས་རྣམ་གཟིགས་སུ་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་པའི་མདོ་ཆོས་ཅན། ལྡེམ་དགོངས་ཀྱི་མདོ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དགོངས་བ་ཅན་གྱི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དགོངས་བ་ཅན་བཞིའི་དང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་
ཐལ། མཉམ་ཉིད་གསུམ་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་བའི་དགོངས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྟོན་པ་དང་རྣམ་གཟིགས་གཉིས་དང་སྐུ་གསུམ་དང་འཕྲིན་ལས་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་འཇུག་བ་གསུམ་མཉམ་པར་དགོངས་ནས་
དེ་ལྟར་གསུངས་བའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་ལས། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཚོགས་དང་ནི། །ཆོས་སྐུ་འགྲོ་བའི་དོན་སྤྱོད་པ་།མཉམ་པ་ཉིད་དེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩབར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དགོས་པ་གཙོ་བོར་
སྟོན་པའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ལྡེ་མ་དགོངས་ཀྱི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། །གཉེན་པོ་ལ་ལྡེམ་དགོངས་ཀྱི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དགོངས་པ་ཅན་གྱི་མདོ་བཞི་པོ་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་

[249A]༄༅། །གཉེན་པོ་ལྡེམ་དགོངས་ལ་དགོངས་པ་ཅན་བཞིར་འབྱེད་པ་གང་ཞིག་དགོངས་པ་ཅན་བཞིའི་དང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལས། གཉེན་པོ་ལ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་ནི་དགོངས་
པ་ཅན་བཞི་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་བཞི་གཉེན་པོ་བཞི་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་བའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་སངས་རྒྱས་ལ་བརྙས་པའི་གཉེན་པོར་མཉམ་ཉིད་ཀྱི་དགོངས་པ་ཅན་དང། ལུང་
གི་ཆོས་ལ་བརྙས་པའི་གཉེན་པོར་སངས་རྒྱས་གི་གའའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ལ་བརྟེན་ན་གདོད་རྟོགས་པ་སྐྱེ་བར་བཤད་པ་ལྟ་བུ་དོན་གཞན་དང། སྨོས་པས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ངེས་
པ་ལྟ་བུ་དུས་གཞན་ལ་དགོངས་པ་དང། སྦྱིན་སོགས་སྣ་རེས་ཆོག་འཛིན་གི་གཉན་པོར་དེ་ལ་སྨད་ནས་གཞན་ལ་བསྔགས་པ་ལྟ་བུ་དུས་གཞན་ལ་དགོངས་པ་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་བཞི་དང་བརྒྱལ་དང་འདོད་
ཆགས་དང་འགྱོད་པ་དང་མ་ངེས་པར་ལྡོག་པ་བཞི་སྟེ་བརྒྱད་ཀྱི་གཉེན་པོར་དགོངས་པ་ཅན་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། སངས་རྒྱས་ཆོས་ལ་བརྙས་པ་དང། །ལེ་ལོ་ཅུང་ཟད་ཆོག་འཛིན་དང་།ང་རྒྱལ་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་
བ་དང། །འགྱོད་དང་མ་ངེས་ལྡོག་པ་ནི། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་སྟེ། །དེ་ཡི་གཉེན་པར་ཐེག་མཆོག་གསུངས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་གཉིས་མི་འགལ་བར་ཐལ། ལྡེ་མ་དགོངས་ཀྱི་མདོ་ཡིན་ན་

[249B] དེང་ཐལ་དེ་ཡིན་ན་དགོངས་གཞི་དགོས་པ་དངོས་ཟིན་ལ་གནོད་བྱེད་གསུམ་ཚང་བའི་སྒོ་ནས་དྲང་དོན་དུ་བཤད་བས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དབུ་མ་སྙིང་པོ་ལས། གཟུང་དུ་མེད་པར་
བརྗོད་མེད་པར། །ཤེས་པའི་སྤྱོད་པ་རྣམས་སྤངས་པ། །ཐུབ་པའི་དབང་པོས་གསུངས་པའི་ཆོས། །དེ་ཡིས་འདི་ལྟར་འདི་ལ་གནོད། །དེས་དང། ཡང་དེ་ཉིད་ལས། ཇི་ལྟར་ལུང་དང་མི་འགལ་བར། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་
རྗེས་འབྲངས་པ། །འདི་ལྟར་དེ་ཉིད་བསྒོམ་པ་སྟེ། །དེ་ནི་དེ་བཞིན་མཁས་པས་འདོད། །ཅེས་དང། གང་དག་ཕྱོགས་སུ་མ་ལྷུང་བས་།སྙིང་པོ་ཡོད་དམ་སྙིང་པོ་མེད། །མཁས་པས་དེ་ལ་དཔྱད་བར་གྱིས། །ཞེས་གསུངས་
བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། དགོངས་པ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་མདོ་དགོངས་པ་ཅན་གྱི་མདོའི་མཚན་ཉིད། དགོས་པ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་མདོ་སྡེམ་དགོངས་ཀྱི་མདོའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། འོ་ན། རྣམ་བཤད་ལས་དེའི་སྟོང་
དུ་སྐུ་ཇི་བཞིན་པ་མིན་པ་འདྲ་ཡང་ཁྱད་པར་གཅིག་དང་གཉིས་གསུངས་བའི་དགོས་པ་མེད་བར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱིས་དགོངས་པ་དང་དགོས་པ་རེ་གཙོ་བོར་བྱས་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དགོངས་གཞི་གཙོ་ཡང་སྦྲས་ཟིན་
་མ་སྟོན་པའི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་མིན་པའི་མདོ་དའི་གོ་དོན་ཚང་བ་གཅིག་དགོས་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བཤད་སྦྱར་ལས། དགོངས་པ་ནི་ཡིད་ལ་བཞག་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི་ཕ་རོལ་ལ་ལྟོས་པར་ནི་ཁས་མི་ལེན་ཏོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་

[250A]༄༅། །ཁྱབ་སྟེ། ཡིད་ལ་བཞག་པ་ཙམ་ཞེས་པས་ཚིག་གི་དགོངས་པ་ཙམ་ཡིན་བ་དང། ཕ་རོལ་ལ་ལྟོས་པར་ནི་ཁས་མི་ལེན་ཞེས་པས་ཚིག་ཟིན་གྱི་དོན་དགོངས་པར་མི་འཇོག་ཅེས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་
གསེར་འཕྲེང་ལས། དགོངས་པ་ལ་ཕ་རོལ་གཟུང་བ་ལ་མི་ལྟོས་ཞེས་པ་ནི་དེའི་ཆ་ནས་དགོངས་པར་མི་་ཇོག་ཅེས་པའི་དོན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དགོས་པ་དེ་ལྡེམ་པོའི་གོ་དོན་ཡིན་པར་ཐལ། དགོས་
པ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་མདོ་ལྡེམ་དགོངས་ཀྱི་མདོའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ལྡེམ་པོའི་དག་ནི་དྲང་པོ་མ་ཡིན་པའི་དག་གི་མིང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མིང་ཚིག་ཡི་གེ་དེས་བརྗོད་པ་འཇིག་རྟེན་ན་གྲགས་པ་ལས་
གཞན་གྱིས་བརྗོད་པ་ཟབ་མོ་སྟོན་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསེར་འཕྲེང་ལས། ལྡེམ་པོ་འམ་ལྡེའུ་དག་ནི་འཁྱོགས་པོ་ཡིན་པས་སོ་།ཞེས་དང། ཀུན་བཏུས་ལས། ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་རྣམ་པར་ངེས་པ་གང་ཞེ་ན། མེད་
གི་ཚོགས་དང་ཚིག་གི་ཚོགས་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས་རྣམས་ཀྱིས་དོན་གཞན་དུ་བརྗོད་ལ་དོན་གཞན་དུ་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ། ཕ་དང་མ་ནི་བསད་བྱ་ཞིང། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྤྱིར་
སྒྲ་ཇི་བཞིན་བ་མ་ཡིན་པའི་དྲང་དོན་ཐམས་ཅད་སྡེམ་པོ་ཡིན་ཀྱང་དགོས་པ་དེའི་ཆེད་དུ་ལྡེམ་པོ་ཞིག་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། ཐད་ཀར་མི་སྟོན་པར་འཁྱོགས་པའི་ངག་གིས་བསྟན་པའི་དགོས་པ་དེའི།།

[250B]ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ལྡེམ་པོ་ནི་དགོས་པ་ཅན་དང་དགོས་པ་ནི་ལྡེམ་པོའི་སྒྲུབ་བྱ་ཡིན་བས་སྔ་ཕྱི་ཐ་དད་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ལྡེམ་དགོངས་ཐམས་ཅད་
ལ་བསྒྱུར་བ་ལྡེམ་དགོངས་ཡང་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། འོ་ན་ཐམས་ཅད་བསྒྱུར་བ་ལྡེམ་དགོངས་སུ་འགྱུར་ཞེ་ན་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། འོ་ན་ལྡར་ཕྱེ་བ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་ལྔ་
ཀ་བསྒྱུར་བ་ལྡེམ་དགོངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། ཕ་དང་མ་ནི། ནས། དག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར། ཞེས་པ་ལྟ་བུ་གང་ཟག་འགའ་ཞིག་གིས་རྗོད་བྱེད་ཁོ་ནར་ཆགས་པ་བཟློག་ནས་བསྟན་པ་ལ་གཞུག་པའི་ཆེད་དུ་ལྡེམ་པོ་ཡིན་
པས་གཞུག་པ་དང་གཉེན་པོ་ལྡེམ་དགོངས་གཉིས་དང། མ་དང་ཕ་སོགས་ལས་དོན་གཞན་སྲིད་སྲེད་སྟོན་པས་དོན་ལྡེམ་དང་བསྒྱུར་ལྡེམ་གཉིས་ཀྱང་ཆད་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དགོས་པ་དང་བཅས་པ་ལངས་གཤེགས་
ལས༑ བཤད་པའི་སྒྲ་དང་བརྗོད་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པས། ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་དོན་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་བགྲང་བས་རང་གི་ཚུལ་སོ་སོར་བཞག་པ་བརྗོད་པ་ལ་མི་ལྟོས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
ཁྱབ་སྟེ། སྤྱིར་ཕ་མའི་ཚིག་གི་དོན་སྲིད་སྲེད་ལ་མི་འཇུག་ཀྱང་ངེས་ཚིག་གིས་འཇུག་པ་དེ་དེས་ཚིག་གི་དགོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། མདོ་ལ་ཚིག་དང་དེས་ཚིག་གིས་སོ་སོར་བཤད་པ་མང་བས་དེ་གཉིས་ལ་མདོ་བཞིན་མི་་༄༅། །མཁས་ན་དྲང་ངེས་འབྱེད་མི་ཐུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལངས་གཤེགས་ལས། ཚིག་གི་དོན་དང་ངེས་བའི་ཚིག་ལ་མི་མཁས་པས་མིང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན། མིང་ཐ་དང་པ་མ་ཡིན་པར་རང་གི་ཚུལ་མི་ཤེས་སོ། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་མ་ཡིན་པའི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གསེར་འཕྲེང་ལས་རྒྱན་འགྲེལ་ལས་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་མ་ཡིན་པར་བཤད་པ་རྣམས་དེའི་དཔེར་མཛད་པའི་
ཕྱིར་རོ། །ཞེས་དང། རྒྱན་འགྲེལ་ལས། དོན་གཞན་ལ་དགོངས་པ་ནི། ནས། དོན་སྒ་ཇི་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ། དགོངས་གཞི་གཙོ་བོར་ཡོད་ཀྱང་ཚིག་ཟིན་པ་
སྒྲས་ཟིན་པ་མ་ཡིན་པ་སྟོན་བའི་མདོ་དེ། དགོངས་བ་ཅན་གྱི་མདོའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དོན་དགོངས་གཞི་ཚིག་གིས་མ་བརྗོད་ཀྱང་ཡིད་ཀྱིས་བརྗོད་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། ཤཱནྟི་པས་བསྟན་པའི་
དོན་བརྗོད་པ་ནི་དགོངས་པ་ཅན་ཡིན་ལ། ཞེས་དང། བཤད་སྦྱར་ལས། དགོངས་པ་ནི། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དབྱེན་བཞི་ཡོད་དེ་རྒྱན་ལས། མཉམ་པ་ཉིད་དང་དོན་གཞན་དང། །དེ་བཞིན་དུ་ནི་དུས་གཞན་
དང༑ ༑གང་ཟག་གི་ནི་བསམ་པ་ལ། །དགོངས་པ་རྣམ་པ་བཞིར་ཤེས་བྱ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དགོངས་གཞི་དེ་ལྟར་ཡོད་ཀྱང་དགོས་དབང་གིས་སྒྲས་ཟིན་སྒྲ་ཇི་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་སྟོན་པའི་མེད་དོ། །ལྡེམ་

[251B] མདོ་གཅིག་ཡིན་ཀྱང་ལྡེམ་པོ་ནི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་བརྗོད་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་གསེར་འཕྲེང་ལས། ཤཱནྟི་པས་བསྟན་པའི་སྒྲའི་དགོས་པ་བཤད་པ་ནི་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་དང་ཡང་
མཐུན་ནོ། །ཞེས་དང། བཤད་སྦྱར་ལས། ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཕ་རོལ་གཟུང་པ་ལ་ལྟོས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དབྱེན་གཞུག་ལྡེམ། མཚན་ཉིད་ལྡེམ་དགོངས། གཉེན་ལྡེམ་དང་བསྒྱུར་ལྡེམ་བཞི་
ཡོད་དེ། རྒྱན་ལས། གཞུག་པ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་དང། །མཚན་ཉིད་ལྡེམ་པོར་དགོངས་བ་གཞན། །གཉེན་པོ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་དང་།བསྒྱུར་བ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མཚན་ཉིད་
ལྡེམ་དགོངས་སེམས་ཙམ་པ་ལྟར་གཞན་དབང་ཡོངས་གྲུབ་བདེན་གྲུབ་དང་ཀུབ་བཏགས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པར་སྟོན་པའི་མདོ་ལ་བྱའོ། །རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། དགོངས་ལྡེམ་དགོངས་བརྒྱད་ཀྱི་མདོ་ལ་སྒྲ་ཇི་
བཞིན་པ་མ་ཡིན་པས་མཁྱབ་པར་ཐལ། མདོ་ཡིན་ན་དེ་བརྒྱད་གང་རུང་ཡིན་བས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཆོས་ཕུང་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་པོ་གཉེན་པོ་ལྡེམ་དགོངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐེག་བྶྡུསུ་ལས། གཉེན་པོ་ལ་
སྡེམ་པོར་དགོངས་པ་ནི་གང་དུ་སྤྱོད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་གཉེན་པོར་བསྟན་པའོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ་ལུང་དེས་དུག་གསུམ་གང་རུང་རེ་དང་དམིགས་པ་གཅིག་ལ་དམིགས་ནས་འཛིན་སྟངས་

[252A]༄༅། །འགལ་བའི་གཉེན་པོ་རེ་རེ་ཙམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་ཀྱི་དངོས་གཉེན་བྱེད་པ་གསུངས་པའི་མདོ་གཉེན་པོ་ལྡེམ་དགོངས་སུ་བསྟན་ཙམ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཡུམ་རྒྱས་པ་ཆོས་ཅན། སྒྲ་ཇི་བཞིན་
པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དགོངས་པ་ཅན་གྱི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རང་གི་དགོངས་པ་ཡོད་པ་ཅན་གྱི་མདོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། མདོ་ཡིན་ན་རང་ཉིད་ཀྱི་དགོངས་པ་ཡོད་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་
ཁོ་ན་རེ། །མདོ་ཡིན་ན་རང་གི་དགོངས་གཞི་ཡོད་པའི་མདོ་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། མདོ་ཡིན་ན་རང་གི་དགོངས་པ་ཡོད་པའི་མདོ་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དགོངས་གཞི་ཡོད་པའི་མདོ་ཡིན་ན་སྒྲ་ཇི་
བཞིན་པ་མ་ཡིན་པའི་དྲང་དོན་གྱི་མདོ་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དགོངས་གཞི་ཅན་གྱི་དོན་བཤད་ཟིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དང། སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་ཡིན་ན་དགོངས་གཞི་འཚོལ་མི་དགོས་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་
བདེན་བཞིའི་བླང་དོར་དངོས་སུ་བསྟན་པ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ལ་རྩོད་པ་དང་ལན་གཉིས། དང་པོ་ནི་རྩ་བར། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ། སོགས་རྐང་པ་གཉིས་བྱུང། གཉིས་པ་ནི། རྟེན་བའི་ཆོས་
གྱི༑ ཞེས་སོགས་རྐང་བ་གཉིས་བྱུང། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། གཞུང་འདི་ཐལ་འགྱུར་བའི་གཞུང་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན་འཕགས་པ་དང་སློབ་དཔོན་སེང་གེ་བཟང་པོ་ཐལ་འགྱུར་བ་ཡིན་བར་ཐལ་འདོད་པའི་

[252B] ༑འདོད་ན། ཞི་འཚོ་ཡལ་སྲས་སོགས་ཉན་རང་ལ་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ཡོད་པར་འདོད་པའི་རང་རྒྱུད་པ་མེད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། མངོན་རྟོས་རྒྱན་འདིར་རྟོགས་རིགས་གསུམ་ཐ་དད་
དུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། སྤྱིར་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་འདིར་ལྟ་བ་ལ་ལྟོས་པའི་དབང་པོའི་རིམ་པས་ཐེག་པ་གསུམ་བཞག་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། གཞུང་འདི་ཐལ་འགྱུར་
བའི་དེ་ཡིན་པར་ཐལ། དགོངས་པ་རབ་གསལ་དང། སྟོང་ཐུན་སྐལ་བཟང་མིག་འབྱེད་དུ་སློབ་དཔོན་འཕགས་སེང་གི་དགོངས་པ་ཐལ་འགྱུར་དུ་བཀྲལ་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། ཐལ་འགྱུར་བའི་སྐབས་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་
བཤད་ལ་འདིར་གྲུབ་མཐའ་དེའི་སྐབས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་སྐབས་འདིར་འཕགས་སེང་རང་རྒྱུད་པར་འདོད་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྣམ་བཤད་དགོངས་པ་རབ་གསལ་ལས། རང་རྒྱུད་པ་དེ་དག་ཉན་རང་གི་ལམ་དེ་ལྟར་
བསྒོམ་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་མངོན་གྱུར་བ་དེ་ཤིག་སྤངས་པ་འོངས་ཡང། ཞེས་དང། རྣམ་བཤད་ལས། ཉན་ཐོས་འཕགས་པས་ཀྱང་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་དོན་མངོན་སུམ་རྟོགས་པ་ཡོད་པར་བཞེད་པའི་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པ་ནི་
ཤིན་ཏུ་མང་ངོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ལྷག་མ་བཤད་ཟིན་པས་རྟོགས་སླའོ།། །།གཉིས་པ་ཐེག་ཆེན་སྒྲུབ་པའི་དམིགས་པ་ནི། རྩ་བར། དམིགས་པ་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དེ། ནས། གང་དག་ཐུབ་པའི་ཐུན་

[253A]༄༅། །མོད་མིན། །ཞེས་བྱུང། འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ་ནི། མདོ་ལས། དགེ་བའི་ཆོས་ནི་འདི་དག་ཡིན་ཏེ། ཕར་ཤེས་པ་དང། མར་ཤེས་བ་དང། ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་
མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དག་སྟེ། དེ་དག་ནི་ཐུན་མོང་མིན་པའི་ཆོས། ཞེས་གསུངས་པའི་དམིགས་པ་བཅུ་གཅིག་བཤད་བ་དེ་འཆད་པར་འདི་བྱུང། གཉིས་པ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཅན། ཐེག་ཆེན་སྒྲུབ་པའི་
དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པར་བྱ་བའི་གཞི་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཤེས་བྱ་ཆོས་ཅན། ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་ན་བཅུ་གཅིག་ཏུ་ཡོད་དེ། དགེ་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་གསུམ་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་མ་འདས་
གཉིས་དང། ཟག་བཅས་ཟག་མེད་གཉིས་དང། འདུས་བྱས་འདུས་མ་བྱས་གཉིས་དང། ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་གཉིས་དང་བཅུ་གཅིག་ཏུ་འདུ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བ་དང། མི་
དགེ་བ་དང། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དང། འཇིག་རྟེན་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང། ཐག་པ་དང་བཅས་པ་དང། ཟག་པ་མེད་པ་དང་འདུས་བྱད་དང། འདུས་མ་བྱས་དང། ཁ་ན་མ་ཐོབ་མེད་པ་དང་ཐུན་མོང་དང་
ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དག་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་ཁ་ཅིག་བླང་དོར་བཏང་སྙོམས་སུ་བཞག་བྱ། ལུང་མ་བསྟན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ཁམས་གོང་མའི་ཉོན་མོངས་ཏྣམྶ་ཆོས་ཅན། བླ་དོར་

[253B] ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ཁམས་གོང་མའི་སས་བསྡུས་ཡིན་ལ། ཁམས་གོང་གི་ལས་བསྡུས་ཀྱི་མི་དགེ་བ་མེད་ཅིང་དགེ་བར་མི་རུང་བས་ལུང་མ་བསྟན་དུ་བྱེད་དགོས་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་ལས། གོང་མ་ཐམས་ཅད་ལུང་མ་བསྟན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྤང་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། འདོད་པའི་སས་བསྡུས་ཀྱི་འཇིག་ལྟ་མཐར་ལྟ་གཉིས་དང་མཚུངས་
ལྡན་གྱི་མ་རིག་པ་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེ་ཐལ། ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དགེ་བ་ལ་དོགས་པ་མེད་མི་དགེ་བར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྤྱིན་སོགས་དང་མི་འགལ་བར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་
ལས༑ འདོད་ན་འཇིགས་ཚོགས་ལྟ་བ་དང། །མཐར་འཛིན་ལྷན་ཅིག་མ་རིག་པ། །ཞེས་དང། རང་འགྲེལ་ལས། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ་ལུང་དུ་
བསྟན་པ་གང། རང་འབྲས་རྣམ་སྨིན་ཡིད་འོང་འབྱིན་བྱེད། དགེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ཐུན་མོང་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། དགེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ལམ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར༑ འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཟག་མེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྣམ་སྨིན་གྱི་རྒྱུལ་དགེ་བ་ཟག་བཅས་དང་མི་དགེ་བ་གཉིས་སུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་ལས། རྣམ་སྨིན་རྒྱུ་ནི་མི་དགེ་དང། །དགེ་བ་ཟག་བཅས་རྣམས་ཁོ་ན། །ཞེས་

[254A]༄༅། །གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ལུང་དུ་བསྟན་པ་གང། རང་འབྲས་རྣམ་སྨིན་ཡིད་མི་འོང་འབྱིན་བྱེད། མི་དགེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། སྲོག་གཅོད་ཀྱི་ལས་བྱས་མ་ཐག་པ་གཉེན་པོ་སྟོབས་
བཞི་ཚང་བས་འདག་དེས་ཀྱི་ལས་དེ་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ལུས་ཀྱི་མིང་དགེ་བ་གསུམ་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རྣམ་སྨིན་བདག་ངེས་ཀྱི་དེ་ཡིན་
པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་དགྲ་བཅོམ་རྒྱུད་ཀྱི་མི་དགེ་བའི་ལས་སོགས་འཕེན། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ལས་འབྲས་བདེན་པར་འཛིན་པའི་སེམས་བྱུང་དད་པ་ཡོད་ཟེར་ན། དེ་ཆོས་ཅན། དགེ་བ་ཡིན་པར་ཐལ། དད་པ་ཡིན་
པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྒྲིབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ལུང་དུ་བསྟན་པ་གང། སྐྱེས་བུ་དམ་པའི་བླང་བྱར་འོས་པ་དགེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། འོ་ན། འཁོར་བར་སྐྱེ་བ་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་དགེ་བའི་
ལས་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། དགེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དགེ་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། སྐྱེས་བུ་དམ་པའི་བླང་བྱར་འོས་པ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་སྟོན་པས་
འདི་ནི་ཀུན་འབྱུང་འཕགས་པའི་བདེན་བ་སྟེ་སྤང་བར་བྱའོ། །ཞེས་དང། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། ཤེས་བྱ་སྤང་བྱ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བྱས་པ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་ཆོས་ཅན། སྤང་བྱ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། བླང་བྱ་ཡིན་པའི་

[254B] དེར་ཐལ། གནས་སྐབས་ཀྱི་བླང་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། བརྒྱབ་ལས། ཡུལ་ནི་དགེ་བས་ཡིད་འོང་ན། །ཡུལ་དེའང་ངན་པར་བརྩི་བ་ཡིན། །གང་ཞིག་བཏང་བ་ཤེས་གྱུར་པ། །དེ་གྲུབ་པ་ཡིས་ཅི་
ཞིག་དགོས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། འཁོར་བའི་རྒྱུའི་ལས་ཉོན་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བཞི་བརྒྱ་བ་ལས་མ་འོངས་པ་ཡི་འབྲས་མཐོང་ནས། །ཆོས་འདོད་ཆགས་པས་ཁྱོད་ཆགས་ན། །མ་འོངས་
མཐའ་ཉིད་མངོན་གྱུར་ནས། །འཇིགས་པ་མེད་དམ་ཅི་ཞིག་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འཁོར་བའི་རྒྱུ་དགེ་བ་ཡང་སྤངས་ནི་མི་དགེ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བརྒྱ་བ་ལས། གང་དག་དགེ་བའང་མི་འདོད་པ། །དེ་དག་
མི་དགེ་ཇི་ལྟར་བྱེད། །ཅེས་དང། དེའི་འགྲེལ་པ་ལས། རང་དང་གཞན་གྱི་བདེ་བ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བསོད་ནམས་ཀྱི་བྱ་བ་མཆོག་ཡིན་ན་གང་དག་འཁོར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཉིད་ཕྱིར་མི་འདོད་པ་དེ་དག་ཅེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། །རང་ལུགས་ལ། རང་འབྲས་ཡིད་འོང་འབྱིན་བྱེད་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ལུང་དུ་བསྟན་པར་བཞག་པའི་ཆོས། དགེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཀུན་བཏུས་ལས། ཇི་ལྟར་ན་དགེ་བ་ཡིན། ཞེས་པ་ནས་ངོ་
བོ་ཉིད་དང། འབྲེལ་བ་དང།རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་དང། སློང་བ་དང། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དབྱེ་ན་བཞི་ཡོད་དེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དེ། འབྲེལ་བའི་དེ། རྗེས་འབྲེལ་གྱི་དེ། སློང་བའི་དགེ་བ་བཞི་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དད་སོགས་པོ་

[255A]༄༅། །བོ་ཉིད་ཀྱི་དགེ་བ་བཅུ་གཅིག་དང། འབྲེལ་བའི་དགེ་བ་དང་་ཨྒྶ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་རྣམས་ཡིན་རྗེས་འབྲེལ་གྱི་དགེ་བ་ནི་དགེ་བ་སྐྱེ་རུན་གི་ས་བོན་ཡིན། སློང་བའི་དགེ་བ་
དེས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་ལུས་ངག་གི་ལས་དགེ་བ་རྣམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེ་དག་མཚུངས་ལྡན་སོགས་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པར་བྱུང་ཙམ་ནས་དགེ་བའི་རང་བཞིན་དུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་
ཡས༑ རྩབ། ངོ་ཚ་ཁྲེལ་ཡོད་བདག་ཉིད་ཀྱི། །ཞེས་དང། ཀུན་བཏུས་ལས། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དགེ་བ་གང་ཞེ་ན། དད་པ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་བཅུ་གཅིག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཉིས་
པ་གྲུབ་སྟེ། དང་སོགས་གཞན་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱིས་འབྲེལ་བའི་དབང་གིས་དགེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཛོད་ལས། དེ་དག་དང་ལྡན་མཚུངས་ལྡན་གྱི། །ཞེས་དང། ཀུན་བཏུས་ལས། འབྲེལ་བའི་དགེ་བ་གང་ཞེ་ན། དེ་དང་
མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཆོས་རྣམས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། དགེ་བའི་ས་བོན་ཡང་རྣམ་སྨིན་ཡིད་འོང་འབྱིན་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན། བཅུ་བ་སྲིད་པའི་དགེ་བ་བཞིན་ཀུན་བཏུས་ལས་
རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་དགེ་བ་གང་ཞེ་ན། དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་བག་ཆགས་གང་ཡིན་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་བ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ཀུན་སློང་དགེ་བས་བསྐྱེད་པའི་ལས་དང་སེམས་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རིན་ཆེན་འཕྲེང་བ་

[255B] འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུགུ་མེད། །དེས་བསྐྱེད་ལས་ནི་དགེ་བའོ། །ཞེས་དང། མཛོད་ལས། བྱ་བ་ལ་སོགས་ཀུན་སློང་བས་།ཞེས་དང། ཀུན་བཏུས་ལས། སློང་བའི་དགེ་བ་གང་ཞེ་ན། དེས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་
ལུས་ངག་གི་ལས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་འབྲས་ཡིད་མི་འོང་འབྱིན་བའི་ཆ་ནས་རྣམ་སྨིན་ལུང་དུ་བསྟན་པར་བཞག་པའི་ཆོས། མི་དགེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཀུན་བྟུསུ་ལས། ཇི་ལྟར་ན་མི་དགེ་བ་ཡིན། ནས་
བར་དུ་གཅོག་པས་ཀྱང་མི་དགེ་བར་བལྟའོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དབྱེ་ན་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དང། འབྲེལ་བའི་དང། རྗེས་འབྲེལ་གྱི་དང། སློང་བའི་མི་དགེ་བ་བཞི་ཡོད་དེ། མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གསུམ་དང་ངོ་ཚ་མེད་པ་ཁྲེལ་མེད་བ་རྣམས་
ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་མི་དགེ་བ་དང། དེ་དག་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་སེམས་སོགས་འབྲེལ་བའི་མི་དགེ་བ་དང། དེ་དག་གི་ས་བོན་རྗེས་འབྲེལ་གྱི་དེ་དང། དེ་དག་གིས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ལུས་ངག་གི་ལས་ནི་སློང་བའི་མི་དགེ་བ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར༑ དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། མཛོད་འགྲེལ་ལས། མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང། ངོ་ཚ་མེད་པ་དང། ཁྲེལ་མེད་པ་རྣམས་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་བཏུས་ལས། འབྲེལ་བའི་མི་
དགེ་བ་གང་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་ཉིད་མཚུངས་བར་ལྡན་པའི་ཆོས་རྣམས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་བཏུས་ལས། རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་མི་དགེ་བ་གང་ཞེ་ན་
[256A]༄༅། །དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་བག་ཆགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་བཞི་བ་གྲུབ་སྟེ། རིན་ཆེན་འཕྲེང་བ་ལས། འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་དང། །དེས་བསྐྱེད་ལས་ནི་མི་དགེ་བ། །ཞེས་དང། ཀུན་བཏུས་ལས་
སློང་བའི་མི་དགེ་བ་གང་ཞེ་ན། དེས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་ལུས་ངག་གི་ལས་རྣམས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ལུང་དུ་བསྟན་མ་བསྟན་གྱི་དོན་རྣམ་སྨིན་ལ་ལྟོས་ནས་ཡིན་ཏེ། མཛོད་འགྲེལ་ལས་གང་ཞིག་
རྣམ་བར་སྨིན་པའི་ཕྱིར་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དེ་ནི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་སྨིན་ལ་ལྟོས་ནས་དགེ་མི་དགེ་གང་རུང་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཆ་ནས་བཏང་སྙོམས་སུ་བཞག་པའི་ཆོས། ལུང་མ་
བསྟན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཀུན་བཏུས་ལས། ཇི་ལྟར་ན་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན། ནས། རྒྱུ་མཐུན་པས་ཀྱང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དབྱེ་ན། ངོ་བོ་ཉིད་གྱི་དེ། འབྲེལ་བའི་དེ་རྗེས་འབྲེལ་གྱི་
དེ༑ སློང་བའི་དེ་དང་བཞི་ཡོད་དེ། དང་པོ་ནི། རྣམ་སྨིན་གྱི་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་བརྒྱད་སོགས་དང། གཉིས་པ་ནི། དགེ་མི་དགེ་གང་རུང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་རྣམས་དང། གསུམ་པ་ནི། སེམས་དེའི་ས་
བོན་བཞག་པ་དང། བཞི་པ་ནི། སེམས་ལུང་མ་བསྟན་གྱིས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་ལུས་ངག་གི་ལས་རྣམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་བཏུས་ལས། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ལུང་མ་བསྟན་གང་ཞེན་ཁམས་དང་སྐྱེ་

[256B] ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་བཏུས་ལས། སྣང་བ་ཡང་མ་ཡིན། དང་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་སུ་གྱུར་བའི་མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེ་དེ་དག་ཉིད་གྱིས་ཡོངས་སུ་
ཟིན་བའི་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་བཏུས་ལས། དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་བཞག་པའི་བག་ཆགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། བཞི་བ་གྲུབ་སྟོ། ཀུན་བཏུས་ལས། དེ་དག་
ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་ལུས་དང་ངག་གི་ལས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ་ཆོས་ཅན། དགེ་བ་ཡིན་
པར་ཐལ། དོན་དམ་པའི་དགེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། མཛོད་ལས། ཐར་བ། དམ་པའི་དོན་དུ་དགེ་ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དངོས་པོ་མ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། འཁོར་བ་ཆོས་
ཅན༑ མི་དགེ་བར་ཐལ། དོན་དམ་བའི་མི་དགེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། ཡང་ཁོ་ན་རེ། བར་ཆད་མེད་ལམ་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། དགེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཉེན་པོའི་དགེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་
གཉེན་པོ་བཞི་པོ་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཀུན་བཏུས་ལས། གཉེན་པོའི་དགེ་བ་གང་ཞེ་ན། རྣམ་བར་སུན་འབྱིན་པའི་གཉེན་པོ་དང། སྤོང་པའི་གཉེན་པོ་དང། གཞིའི་གཉེན་པོ་དང་ཐག་བསྲིངས་བའི་

[257A]༄༅། །གཉེན་པོ་དང། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། རང་འབྲས་རྣམ་སྨིན་ཡིད་འོང་འབྱིན་བར་ཐལ། རང་འབྲས་རྣམ་སྨིན་ཡིད་འོང་འབྱིན་བའི་ཆ་ནས་ལུང་དུ་བསྟན་པར་བཞག་པའི་ཕྱིར་ན་མ་
ཁྱབ་སྟེ། དེས་གཞན་གཉིས་ཀྱི་ཞིབ་ཆ་གྱིས། རྒྱན་སྣང་ལས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ནི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པའི་དོན་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་སེམས་ཙམ་
པས་མཉམ་བཞག་གི་ཡུལ་གཟུང་འཛིན་གཉིས་མེད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཁོ་ན་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་བར་འདོད་པ་དབུ་མ་བས་འགོག་པ་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན། སེམས་ཙམ་བས་གཞན་དབང་ལ་དམིགས་ནས་རྫས་ཐ་དད་ཀྱིས་སྟོང་
བ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་ཁས་མི་ལེན་པར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱི་དམ་བཅའ་འཐད་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། བཤད་ཟིན་ལྟར་སྦྱོར་ལམ་བཟོད་པའི་དུས་ཕྱོགས་གཅིག་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་
ཆོས་མཆོག་གི་དུས་མཉམ་བཞག་ཤེས་པའི་སྣང་བ་ཡང་རགས་པ་ཀུན་ནུབ་ལ། མཐོང་ལམ་དུས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་འགགས་ནས་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་སྣང་བ་ཁོ་ནར་ཞུགས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ལྟར་སྟོང་ཉིད་ལ་ཞུགས་པར་
རྫོགས་མེད་སྐུ་མཆོག་སོགས་བཞེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་ཆོས་མཆོག་གི་སྐབས་སུ་ཡང། ཉ་ནས་ལས། དེའི་སེམས་དེ་རབ་ཏུ་ཞི་ཞིང་མེད་པ་ལྟ་བུ་སྣང་མེད་ཀྱི་མེད་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང། ཀུན་

[257B] དེ་ལྟར་ནང་གི་སེམས་གནས་ནས། །གཟུང་བ་མེད་པར་རྟོགས་པར་བྱ། །དེ་ཡི་འོག་ཏུ་འཛིན་མེད་པར། །དེ་དག་དམིགས་མེད་རིག་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། དང་པོས་རྩེ་མོ་
གཉིས་པས་བཟོད་པ། གསུམ་བས་ཆོས་མཆོག་བཞི་པས་དམིགས་མེད་མཐོང་ལམ་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དབུས་མཐའ་ལས། དམིགས་པ་ལ་ནི་བརྟེན་ནས་སུ། །མི་དམིགས་པ་ནི་རབ་ཏུ་སྐྱེ། །མི་དམིགས་པ་ལ་
བརྟེན་ནས་སུ། །མི་དམིགས་པ་ནི་རབ་ཏུ་སྐྱེ། །ཞེས་དང། འགྲེལ་པར། རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་དོན་མི་དམིགས་པ་རབ་ཏུ་སྐྱེ། དོན་མི་དམིགས་པ་ལས་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཡང་མི་དམིགས་པ་སྐྱེ་སྟེ། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། སྦྱོར་ལམ་བཞིའི་སྣང་ཚུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་འོག་ཏུ་མཐོང་ལམ་ནི་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཡེ་ཤེས་གཉིས་དམིགས་མེད་དུ་མཉམ་པ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དབུས་མཐའ་ལས། དེ་ལྟ་བས་
ན་དམིགས་པ་དང། །མི་དམིགས་མཉམ་པར་ཤེས་པར་བྱ། ཞེས་དང་དེའི་འགྲེལ་བཤད་དུ་བློ་བརྟན་གྱིས། འདི་ལྟར་དམིགས་པ་ནི་མི་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་མཉམ་མོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་
རྣམ་བཤད་ལས། དེ་ལྟ་བུར་འདོད་པའི་སེམས་ཙམ་པའི་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་སུ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་དང། ཞེས་སོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། མཉམ་བཞག་གི་གནས་སྐབས་སུ་ཞིབ་ལྷ་དང་ཨ་བྷྱ་སོགས་ཀུན་རྫོབ་མི་སྣང་བར་འདོད་

[258A]༄༅། །འཕགས་སེང་མཉམ་བཞག་ལ་ཀུན་རྫོབ་དེ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་སྣང་ཟེར། འོ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཤེར་ཕྱིན་ལྟར་སྣང་སྟོན་པར་ལུང་བསྟན་པ་དེ་ནན་གྱིས་ཁས་ལེན་རིགས་པར་ཐལ། ཤར་
ཕྱིན་གཙོ་བོ་འཕགས་པ་སློབ་པའི་མཉམ་བཞག་གི་དོན་གཟུགས་ནས་རྣམས་མཁྱེན་གྱི་བར་གྱི་ཆོས་ཀུན་སྣང་བར་འབད་ནས་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ཤེར་ཕྱིན་ལྟར་སྣང་ལ་སྤྱོད་ཚུལ་སྟོན་པས་ལུང་བསྟན་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། འཕགས་བའི་མདོ་ཀུན་བཏུས་དང་དབུ་མ་སྣང་བ་གཉིས་ཀར་ཤེར་མདོ་དྲངས་པ་ལས། དེ་ལ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་མི་རྟག་ཅེས་བྱ་བར་ཉེ་བར་སྟོན་ཏོ་
ཞེས་པ་ནས། གང་དེ་ལྟར་སྤྱོད་པ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྦྱོད་དོ། །ཞེས་ཉེ་བར་བསྟན་ཏོ། །ཀོའུ་ཤིག། །འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་
བར་འདོད་མི་རུང་བ་དང་ཁྱབ་པ་གྲུབ་པར་ཐལ། ཤེར་ཕྱིན་ལྟར་སྣང་མ་ཡིན་པར་རྣལ་མ་སྦྱོད་ན་གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་བར་གྱི་ཆོས་ཀྱི་བདེན་པར་འདའ་བ་མི་དམིགས་ཤིང་ཆོས་གང་ལའང་བདེན་པར་གནས་
པ་མེད་པས་བདེན་པར་མི་གནས་པར་སྟོང་ཉིད་ཙམ་བསྒོམ་པ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རིགས་ཤེས་ཀྱིས་བཙལ་ན་མི་དམིགས་པའི་སྟོང་ཉིད་དེ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་ཀུན་བཏུས་དང་

[258B] ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་ཆོས་གང་ལས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་འདའ་བར་མ་བྱེད་ལ་ཆོས་གང་ལ་ཡང་མ་གནས་ཤིག། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཤེས་རབ་
ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཆེས་གང་ལས་ཡང་དག་པར་འདའ་བར་བྱ་བའམ་གང་ལ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་ངོ། །གང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་དེ་ནི་དངོས་
པོ་མེད་པའོ། །གང་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ལ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་སྐད་དུ་འཕགས་པས་ཀྱང། རབ་འབྱོར་གཉིས་ནི་དངོས་པོའོ། །གཉིས་སུ་མེད་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་
པའོ༑ ༑ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ལུང་སྔ་ཕྱིའི་དངོས་པོ་མེད་པ་བདེན་མེད་ཀྱི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་།སྔར་རྒྱ་ཆེར་བཤད་ཟིན་པས་སྤྲོ་སླ། གཞན་ཡང། སེམས་ཙམ་པས་ཐེག་ཆེན་
མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱིས་ཆོས་དབྱིངས་དང་ཡེ་ཤེས་ཁོ་ནར་དམིགས་པར་འདོད་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེས་བདེན་བཞི་སོགས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་ནས་དེ་གཟུང་འཛིན་གཉིས་མེད་དུ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་
པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་བདེན་བཞི་ཆོས་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་སྒྲོ་འདོགས་དང་དམིགས་པ་གཅིག་ལ་དམིགས་ནས་རྣམ་པ་དངོས་འགལ་དུ་ཞུགས་པའི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་མི་རྟག་སོགས་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་

[259A]༄༅། །བཅུ་དྲུག་དང་ལོག་འཛིན་བཅུ་དྲུག་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། བདེན་པ་བཞི་ལ་བརྟེན་པ་དང། །བདེ་དང་ང་དང་ངའི་ཞེས་སོགས། །ཡང་དག་མིན་པ་རྣམ་བཅུ་དྲུག་སྒྲོ་བཏགས་
ནས་ནི་ཡོངས་སུ་སྲེད། །དེ་ཉིད་ལ་ནི་དེ་འགལ་དོན། །དེ་ཉིད་རྣམ་པ་རྗེས་རྟོགས་ཅན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། བདེན་པ་བཞི་ལ་ཞེས་པས་ལོག་འཛིན་དང་ཡེ་ཤེས་གཉིས་ཀའི་དམིགས་པ་བསྟན་
ཅིང། བརྟེན་པ་སོགས་ཀྱིས་ལོག་འཛིན་གྱི་རྣམ་པ་དང། དེ་ཉིད་ལ་ནི་དེ་འགལ་སོགས་ཀྱིས་དེ་དང་རྣམ་པ་འགལ་བའི་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང། དེ་བཞིན་དུ། འདི་ཡུལ་སུན་བྱུང། སོགས་དང། དང་པོ་
ནི་རྣམ་འགྲེལ་ལས། འདིར་ནི་སྒྲོ་འདོགས་དབེན་པ་ལ། །སོགས་དང། དུ་མས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། སྡེ་བདུན་དུ་རྣམ་རིག་པའི་འདོད་པ་འཆད་པ་ན་དངོས་ཀྱི་གནོད་བྱེད་དང། གནོད་བྱ་སྒྲོ་འདོགས་
གཉིས་གཞི་དམིགས་པ་མཚུངས་བར་ལན་གཅིག་མ་ཡིན་པར་སྒྲུབ། ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ། གཉིས་སྟོང་གི་ཆོས་དབྱིངས་མངོན་སུམ་དུ་གཟིགས་ནས་དམིགས་པར་འདོད་དེ། འཛིན་
སྟངས་སུ་བྱས་ནས་དམིགས་པས་སྒྲིབ་པ་སྤོང་ཚུལ་དཔྱོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ལྟར་གཟིགས་ནས་དམིགས་པ་མི་འགོག་ཀྱང་དེ་བདེན་གྲུབ་འགོག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་བདེན་གྲུབ་ཡིན་ན་དྲི་

[259B] དྲི་མེད་དུ་བདེན་གྲུབ་ཀྱང་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། བདེན་པར་གྲུབ་ན་གནས་ལུགས་སུ་གྲུབ་དགོས། གནས་ལུགས་སུ་གྲུབ་ན་རྐྱེན་གཞན་གྱིས་བསྒྱུར་མི་རུང་བས་ཁྱབ་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྩ་ཤེ་ལས། རང་བཞིན་དག་ནི་བཅོས་མིན་དང་།གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་དག་པ་གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོར་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་
གཉིས་པ་ལ་ཡང་དེའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་སྐད་དུ། ཉི་སྣང་ལས། གང་དག་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཉིད་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་དག་གིས་དམིགས་པའི་དག་པ་གོང་ནས་གོང་དུ་འགྲོ་བ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་བརྗོད་དགོས་
སོ༑ ༑ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྣམ་བཤད་ལས། དེ་ལ་དམིགས་པའི་གཞི་གཞན་དབང་དང་ཆོས་འགྱུར་མེད་ཡོངས་གྲུབ་བདེན་པར་གྲུབ་པར་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་ལ་དབུ་མ་པས་དགག་པ་མཛོད། ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་
ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་དག་ཚུལ་བརྗོད་དུ་ཡོད་དེ། ཆུ་ཁམས་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་ལ་རྡུལ་དང། གསེར་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་ལ་གཡའ་དང། ནམ་མཁའ་སྤྲིན་གྱིས་སྒྲིབ་བ་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་དག་པ་དྲི་མ་གློ་བུར་བས་ཇེ་དག་
ཇེ་དག་ཏུ་འགྲོ་བར་ཐེག་བསྡུས་ལྟར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། ཆུ་ཁམས་གསེར་དང་ནམ་མཁའ་རྣམས། །དག་པ་བཞིན་དུ་དག་པར་འདོད། །ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་འོ་ན། མི་

[260A]༄༅། །མཐུན་ཕྱོགས་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་དང་གཉེན་པོ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གཉིས་བདེན་གྲུབ་ཀྱིས་སོ་སོར་གྲུབ་པར་ཐལ། སྤང་བྱ་བདེན་གྲུབ་དག་ཚུལ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་གཉིས་ཀྱི་
གཉེན་པོས་སྤང་བྱ་སྤོང་མི་རུང་བར་ཐལ། དེ་གཉིས་བདེན་གྲུབ་ཀྱིས་སོ་སོར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། བདེན་གྲུབ་ཀྱིས་སོ་སོར་གྲུབ་ན་གནས་ལུགས་ཀྱིས་སོ་སོར་གྲུབ་དགོས། གནས་ལུགས་ཀྱིས་སོ་སོར་གྲུབ་ན་
ནམ་མཁས་ནམ་མཁའ་ལ་གླགས་མི་རྙེད་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་ཕྱོགས་གཅིག་པ་ཁོ་ནར་ཐལ་ལོ། །འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། རྣམ་དག་ཤིན་ཏུ་བ་མི་དུང་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་
འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། དེ་ལྟ་ན་ནི་འོན་མི་མཐུན་པ་དང་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྤོང་བ་མེད་པས་དག་པ་ཕྱོགས་གཅིག་པར་ཐལ་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་རྣམ་བཤད་
ལས༑ དེས་ན་མཉམ་བཞག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཞལ་བྱ། ནས། ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་ཁས་བླང་དུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། འོ་ན། ཁྱེད་རང་དབུ་མ་པ་ལ་ཡང་མཉམ་བཞག་ཡེ་
ཤེས་ཀྱི་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་ཡུལ་ཆོས་ཉིད་ཡོངས་གྲུབ་ཡིན་པར་ཐལ་མདོ་ལས། རབ་འབྱོར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་དམིགས་པ་མེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། དམིགས་མེད་དེ་དེ་བཞིན་

[260B] འདོད་ན། མྱུ་གུ་སོགས་བདེན་སྟོང་ཆོས་ཅན། བདེན་པར་གྲུབ་པར་ཐལ། མཐར་ཐུག་དཔྱོད་པའི་རིགས་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོར་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སྔར་བཤད་པའི་ཉེས་པ་ཁྱེད་
ལའང་ཡོད་པར་ཐལ་ལོ། །ཇི་སྐད་དུ། ཉི་སྣང་ལས། རབ་འབྱོར་ནས། ཞེས་བྱུང་བས་ཁྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་དམིགས་པ་དག་པའི་མཐར་ཐུག་པར་མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྒྱན་སྣང་
ལས༑ ཁྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ལྟར་ན་ཡང། རབ་འབྱོར། ནས། ཞེས་གསུངས་པས་དམིགས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཁོ་བོ་ཅག་ལ་སྐྱོན་དེ་མེད་པར་ཐལ། དངོས་པོ་བདེན་གྲུབ་
ཀྱང་མེད། ཆོས་ཉིད་བདོན་གྲུབ་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རིགས་པའི་རྗེས་འབྲངས་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་འགྲེལ་ཆེན་ལས། གང་གི་ཕྱིར་རིགས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། མྱུག་སོགས་བདེན་སྟོང་རིགས་ངོར་ཡོད་ཀྱང་བདེན་གྲུབ་ཏུ་ཁས་ལེན་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་མྱུག་སོགས་བདེན་གྲུབ་བཀག་པའི་བདེན་སྟོད་ཡང་བདེན་པར་མ་གྲུབ་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བདེན་གཉིས་ལས། དགག་བྱ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་།ཡང་དག་ཏུ་ན་བཀག་མེད་གསལ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མའི་ངོ་བོར་གྲུབ་༄༅། །ཙམ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐ་སྙད་དུ་གྲུབ་ཙམ་ཡན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། ཆོས་རྣམས་འཁྲུལ་པ་ཙམ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རབ་འབྱོར་གཉིས་ནི་དངོས་པོའོ་།གཉིས་
སུ་མེད་ད་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའོ། །ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མཉམ་བཞག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་སྟོང་ཉིད་ཀྱང་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་རིགས་ཤས་ཀྱི་ངོར་གྲུབ་བ་ཙམ་ཡིན་པས་བདེན་
གྲུབ་མི་དགོས་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་སྣང་ལས། དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པར་བརྗོད་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེའི་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟོང་ཉིད་དང། དེ་རྟོགས་པའི་རིགས་ཤེས་
རྟོག་བཅས་རྟོག་བྲལ་རྣམས་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྣམ་བཤད་ལས། རིགས་ཤེས་རྟོག་བཅས་རྟོག་མེད་ཀྱང་དོན་དམ་པ་ཡིན་པར་འདོད་ཀྱང་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འདོད་ཀྱི་བདེན་པར་གྲུབ་པར་
མི་འདོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། འཕགས་པས་ཀྱང། ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་རིགས་ཤེས་དེ་གཉིས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་གཉིས་སྣང་ཡིན་ཀྱང་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་འཁྲུལ་བ་མིན། ཞེས་སོ་སོར་བཤད་
པའི་ཕྱིར་དང། ཉི་སྣང་ལས། མངོན་པར་ཞེན་པ་ནི་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་གྱི་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་མི་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ་།ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། དེས་ན་

[261B]མཐར་ཐུག་བར་འགྲོ་བའང་འཐད་བར་ཐལ། རང་བཞིན་གཙོ་བོར་འཛིན་སྟངས་སུ་བྱས་ནས་བསྒོམ་བས་འཕགས་ཆོས་ཀྱི་རིགས་དང་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་བྱེད་
ཚུལ་ཡིན། དེའི་རྣམ་འགྱུར་རམ། ཁྱད་པར་ཆོས་དབྱིངས་བདེན་མེད་གཙོ་བོར་སྒོམ་དུས་ཆོས་དབྱིངས་སྒྲ་འདོགས་བ་ཅོད་གཞིའི་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། རང་བཞིན་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ནི་རིགས་ཡིན་
ལ་རྣམ་འགྱུར་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ནི་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། ནས། འཐད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་སེམས་ཙམ་པའི་རིགས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འབྱེད་པའི་འཕགས་གྲོལ་ཞབས་ཀྱི་ལེགས་བཤད་ཡིན་ཀྱང་
མང་བོས་མ་ཁྲོལ་བ་ལེགས་པར་བཤད་པ་ཉུང་དུས་ལུང་རིགས་སྤྲད་ཡོད་པས། རང་གཞན་ལེགས་བཤད་ལ་དགའ་བ་རྣམས་ལ་མཆོད་པ་ཡིན་ནོ། །སྨྲས་པ། འཕགས་སེང་གཅིག་ཏུ་གྱུར་རམ་ཡང་ན་རྗེ་ཡབ་སྲས། །ལྷན་
ཅིག་ཡང་ཡང་དཔྱད་པས་མ་ལུས་མཁས་རྣམས་ཡིད། །བཀུགས་བཞིན་ཆགས་བཞིན་དད་བཞིན་འདུན་བཞིན་སྐལ་ལྡན་ཚོགས། །བསྟོད་བཞིན་དགྱེས་བཞིན་ངོ་མཚར་ཕུལ་བྱུང་ལྟ་བུར་གླེང། །འཇིག་རྟེན་རི་མོ་གྱ་གྱུ་མང་
ལ་མཚར། །མཁས་རྣམས་དོན་དམ་དམིགས་པ་ཀུན་བྲལ་ཡང། །ཀུན་རྫོབ་སྒྱུ་མའི་རོལ་པ་མི་འཆར་བའི། །བདེན་མིན་རྫུན་མིན་ཡ་མཚན་རྟག་ཏུ་སྒྲོགས། །ཀུན་འབྱུང་སྒྱུ་མས་སྤྲུལ་པའི་སྡུག་བདེན་ཚོགས། །སྲིད་པའི་

[262A]༄༅། །འབྱོར་རྒུད་མཛེས་སྡུག་ཆུའི་གཉེར་མ། །མི་ཟིན་དོན་ཆུང་ཀུན་སྤངས་ཤེར་ཕྱིན་གྱི། །རྣམས་སད་ལོངས་སྤྱོད་རྟོགས་པ་རྟག་རལ་ཀྱེ། །ཞེས་པའང་བར་སྟབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ།།།།གསུམ་པ་
སྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་བྱ་བ་ནི། རྩ་བར། སེམས་ཅན་ཀུན་མཆོག་ཉིད་སེམས་དང། །སོགས་ཤོ་ལོ་ཀ་གཅིག་བྱུང། འཕྲིས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། མདོ་ལས། བྱང་ཆེན་ཞེས་པའི་དོན་དྲིས་
བའི་ལན་དུ། མདོ་ལས། རབ་འབྱོར་འདི་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་དང་སེམས་ཅན་གྱི་སྡེ་ཆེན་པོའི་མཆོག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ་།ཞེས་སོགས་ཆེན་
པོ་གསུམ་བཤད་པ་དེ་སྟེན་པར་འདི་བྱུང། སྦྱོར་བ་ནི། ཐེག་ཆེན་སྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་བྱ་བ་ཆོས་ཅན། གང་གིས་གང་གི་སྔོ་ནས་ཤེས་པར་བྱེད་ཚུལ་ཡོད་དེ། བྱང་སེམས་གང་གིས་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་མཆོག་ཏུ་བྱེད་པའི་
སེམས་ཆེན་པོ་དང། རང་དོན་སྡོད་པ་ཆེན་པོ་དང། གཞན་དོན་རྟོགས་པ་ཆེན་པོ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་ཤེས་པར་བྱེད་པས་ན་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའམ་ཆེན་པོ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བཧོ་དཧི་སཏ་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་མཧཱསཏ་ཆེན་པོ་སེམས་དཔའ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སཏ་སེམས་ཅན་སྙིང་སྟོབས་སོགས་ལ་འཇུག་པས་སེམས་དཔའ་ཞེས་གསུངས་སོ་།མཐའ་དབྱད་པ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བྱང་སེམས་གང་གི་ཆེད་དུ་སྒྲུབ་

[262B] ཐེག་ཆེན་སྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། རྒྱུན་མཐའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་ཆོས་ཅན། ཐེག་ཆེན་སྒྲུབ་བའི་ཆེད་དུ་བྱ་བ་ཡིན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བྱང་སེམས་
ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་འཇུག་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐེག་ཆེན་འཕགས་བའི་ས་བཅུ་གང་རུང་ཡིན་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གནས་སྐབས་ཀྱི་ཉིང་དགོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཏེ། རྩ་བར། བློ་དང་ལྡན་བས་མཐོད་འགྱུང་ཕྱིར། །ཞེས་
གསུངས་བའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཐོབ་བྱ་མཐར་ཐུག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ། བྱང་སེམས་གང་གིས་ཆེད་དུ་སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་ལ་འཇུག་པའི་ཐོབ་བྱ་མཐར་ཐུག་དེ། ཐེག་ཆེན་སྒྲུབ་པའི་
ཆེད་དུ་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད། དེ་ལ་དབྱེ་ན། སེམས་ཆེན་བོ། སྤོང་བ་ཆེན་པོ། རྟོགས་པ་ཆེན་པོ་གསུམ་ཡོད། ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་རྟོགས་པའི་རྣམ་མཁྱེན་དེ་དང་པོ་དང། ཤེས་སྒྲིབ་སྤངས་པའི་སྤངས་པ་དེ་གཉིས་པ་དང། སངས་
རྒྱས་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་སྙིང་རྗེ་ལྷག་བསམ་བྱམས་སོགས་རྣམས་རྟོགས་བ་ཆེན་པོ་ཡིན། ས་མཚམས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཁོ་ནང་ཡོད།།།།བཞི་པ་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ལ། སྤྱིའི་རྣམ་བཞག་དང། སོ་སོའི་རང་བཞིན་
བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་སྟོན་ཚུལ་སྒོ་ནས་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་དང། མཚན་གཞིའི་སྒོ་ནས་བཞིར་དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ་ནི་འགྲེལ་པ་ལས། དེའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་གསུམ་

[263A]༄༅། །གྱི་ཡུ་ལི། ཞེས་པ་ནས། རྟེན་ཅན་གྱི་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་པ་སྟེ། ཞེས་བྱུང། གཉིས་བསྟོན་བར། དེ་ལྟར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ནས། ངོས་བར་འབྱུང་བ། ཞེས་བྱུང། འདི་དག་ལ་འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་
བ་གསུམ། དང་པོ་ནི། མདོ་ལས། དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་བྱམས་མའི་བུ་གང་བོས། ཞེས་བ་ནས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཆོས་མ་འདྲེས་བ་བཅོ་བརྒྱད་ལ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཞེས་བའི་བར་གྱིས་སྒྲུབ་བའི་
ངོ་བོ་གཉིས་བསྟན་པ་དེ་སྟོན་བར་འདི་བྱུང། གཉིས་པ་ནི། ཤེས་བྱ་ཆོས་ཅན། འདིར་བསྟན་སྒྲུབ་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། སྟོན་ཚུལ་སྒོ་ནས་གཉིས་ཡོད་བའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་མཁྱེན་
གསུམ་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་ཐོས་བསམ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་སྒྲུབ་བདེ་མཁྱེན་པ་ཡུལ་གྱི་སྒྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད། སྦྱིན་སོགས་ལ་གཙོ་བོར་སྤྱོད་པའི་སྦྱོར་བ་དེ། སྦྱོར་བ་བྱེ་བྲག་གི་སྒྲུབ་པའི་རོད་མཚན་ཉིད་ཟེར་
སྔ་མ་ལྟ་བའི་ཉམས་ལེན་དང་ཕྱི་མ་སྤྱོད་བའི་ཉམས་ལེན་ཡིན་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཐོས་བསམ་གཙོ་བོར་གྱུར་མ་གྱུར་ཡང་མི་འཐད། མཁྱེན་གསུམ་ལྟ་བ་ཁོ་ན་དང་སྦྱོར་བཞི་སྤྱོད་བ་ཁོ་ནར་བཤད་པ་ཡང་
མི་འཐད་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དེའི་དོན་ནི་སྦྱིན་སོགས་སྦྱོར་བས་ཉམས་སུ་མི་ལེན་པར་གཏན་ལ་འབེབས་ཙམ་ལ་བྱེད་ན་ཡང་མི་འཐད། གཏན་ལ་ཕབ་པའི་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་ཆོས་ལ་བསམ་བས་ཡང་ཡང་

[263B]ཕྱིར། དང་པོ་མ་གྲུབ་ན། མཁྱེན་བ་ཡུལ་གྱི་སྒྲུབ་པ་ཆོས་ཅན་ལམ་མ་ཞུགས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཡིན་བར་ཐལ། སྦྱོར་བའི་ཉམས་ལེན་གྱི་སྐབས་ལ་མ་སླེབས་
བར་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་སྐབས་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སེམས་དཔའི་སྒྲུབ་པར་བཤད་པ་དང་འགལ་ལོ། །གཉིས་པ་མ་གྲུབ་ན་སྤྱོད་པ་ཉམས་ལེན་ཡིན་པར་ཐལ། གཏན་ལ་ཕབ་བའི་དོན་བསམ་
བས་ཡང་ཡང་འདྲིས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྩ་བར་ཡང་དང་ཡང་དུ་སེམས་པ་དང། །འཇལ་དང་དེས་རྟོག་སྒོམ་པའི་ལམ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སེམས་བསྐྱེད་ཉེར་གཉིས་དང་གདམས་ངག་བཅུ་
བཤད་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀའི་མདོ་དང་རྩ་བ་གཉིས་ཀར་ལྟ་བ་དང་ཕྱིན་དྲུག་རྒྱས་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། མཁྱེན་པ་ཡུལ་གྱི་སྒྲུབ་པ་དང་སྦྱོར་བ་བྱེ་བྲག་གི་སྒྲུབ་པ་
འགལ་ཟེར། ལ་ལ་ན་རེ། སྦྱོར་བ་བྱེ་བྲག་གི་སྒྲུབ་པ་མཁྱེན་པ་ཡུལ་གྱི་སྒྲུབ་པའི་བྱེ་བྲག་ཡིན་བས་མི་འགལ་ཡང་དོན་མི་གཅིག་ཟེར་ན། དེ་གཉིས་ཀ་མི་འཐད་བར་ཐལ། སྟོན་ཚུལ་མི་གཅིག་པས་དོན་མི་གཅིག་མི་
དགོས་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མཁྱེན་པ་ཡུལ་གྱི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཕྱིན་དྲུག་གི་ཉམས་ལེན་གྱིས་ཟིན་པས་ཁྱབ། སྦྱོར་བ་བྱེ་བྲག་གི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ན་ཡང་མཁྱེན་གསུམ་གང་རུང་གི་རྣམ་བ་ཡུལ་དུ་བསྒོམ་པའི་ཉམས་ལེན་

[264A]༄༅། །གྱིས་ཟིན་བས་ཁྱབ་བའི་ཕྱིར། དང་བོ་གྲུབ་སྟེ། རྩ་བར། ཉི་ཚི་བ་དང་སྣ་ཚོགས་ཉིད། །ཅེས་བའི་དོན་ཡོད་བའི་ཕྱིར་དང། རྣམ་བཤད་ལས། གོ་ཆའི་སྒྲུབ་བ་ཐོག་མར་ཐོབ་པ་ནས་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་
ལ་དམིགས་པའི་བསམ་པའི་ཉམས་ལེན། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། སྒྲུབ་བའི་ཡུལ་ལ་མཁྱེན་གསུམ་གང་རུང་གི་རྣམ་པ་མེད་པའི་སྒྲུབ་བ་མེད་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བྱང་སེམས་ཀྱི་སྒྲུབ་
བ་དེ་བསམ་པ་གོ་གྱོན་ཚུལ་གྱིས་གོ་སྒྲུབ་དང་རྣམ་བ་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ་གྱིས་རྣམ་རྫོགས་སྦྱོར་བར་བཤད་པས་དེ་ལ་རྣམ་རྫོགས་སྦྱོར་བས་ཁྱབ་བའི་ཕྱིར། ཏེ་རྣམ་བཤད་ལས། བྱང་སེམས་ལམ་དུ་ཞུགས་པའི་
ཐོག་མ་ཉིད་ནས་རྣམ་རྫོགས་སྦྱོར་བ་ཐོབ་བའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་བྱང་སེམས་ལ་རྣམ་རྫོགས་སྦྱོར་བ་མ་ཐེབ་པ་ཞིག་ཡོད་དགོས་བའི་ཕྱིར་དང་སྐབས་སོ་སོའི་མིང་འདོགས་
འགལ་བས་དོན་ཡང་འགལ་བར་བཟུང་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སྐྱོན་འོང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། དེས་ན་ཕལ་ཆེར་གྱིས་སྒྲའི་བརྗོད་ཚུལ་འགལ་བ་ལ་དངོས་པོའི་གནས་ཚོད་འགལ་བར་བཟུང་ནས་འགྲལ་བའི་
དོན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྣམ་བཞག་བྱས་སོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལ་ཁ་ཅིག་།བྱང་ཡེ། ཕྱིན་དྲུག་གི་མགོ་མི་གདོད་པ་སྦྱོར་བ་བྱེ་བྲག་དང་ཕྱིན་དྲུག་གི་མགོ་མིག་མ་དོད་པའི་ཉམས་ལེན་མཁྱེན་བ་ཡུལ་གྱི་སྒྲུབ་བར་འདོད་བ་ལེགས་

[264B] ཕྱིན་དྲུག་གི་མགོ་མིག་དོད་མདོད་དེའི་ཉམས་ལེན་གྱི་བསམ་བ་ཡོད་མེད་དང། ཕྱིན་དྲུག་ཐོབ་མ་ཐོབ་གང་ལ་བྱེད་ཀྱང་མི་འཐང་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བའི་ཕྱིར་དང། སྒྲ་རྟོག་གི་སེལ་བ་མ་ཤེས་པའི་རྣམ་འབྱུང་
ཡིན་བའི་ཕྱིར་དང། དང་སོགས་ཡུལ་ལྔ་ལ་མཁས་ཙམ་དབང་བོ་རྣོ་བརྟུལ་གཉིས་ཀར་བཤད་པ་སོགས་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་བཤད་ལས་སྔོན་གྱི་ཁ་ཅིག་ནས། དབྱད་མི་བཟོད། ཅེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་གསེར་འཕྲེང་ལས་
འདི་བྱང་ཡེའི་བཞེད་པར་བཤད་དོ། །རང་ལུགས་ལ། མཁྱེན་གསུམ་གང་རུང་གི་དོན་རྣམ་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཟིན་པའི་སེམས་དབའི་ཡེ་ཤེས་དེ། མཁྱེན་བ་ཡུལ་གྱི་སྒྲུབ་པའི་
མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། དེ་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་གསུམ་གྱི་ཡུལ་ལ་ནི་སྤྱིར་དཀར་པོའི་ཆོས་ཀྱི་རྟེན་ཅན་གྱི་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ལ། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ལྡན་དུ་ཉམས་སུ་ལེན་བའི་
ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཟིན་པའི་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་དེ། སྦྱོར་བ་བྱེ་བྲག་གི་སྒྲུབ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་རྟོགས་པ་ལ་སོགས་བ་མངོན་པར་རྟོགས་བ་རྣམ་པ་བཞི་ལ་ན་
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྣམ་རྫོགས་སྦྱོར་བ་སྦྱོར་བ་བྱེ་བྲག་གི་སྒྲུབ་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་གཉིས་ཡིན་ཁྱབ་མཉམ་ཡིན་ནོ། །ས་མཚམས་ཚོགས་ལམ་ནས་རྒྱུན་མཐའི་བར་ཡོད། རྩོད་སྔོལ་ལ་ཁོ་ན་རེ་

[265A]༄༅། །ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་ཆོས་ཅན་མཁྱེན་པ་ཡུལ་གྱི་སྒྲུབ་ང་ཡིན་པར་ཐལ། སྦྱོར་བ་བྱེ་བྲག་གི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྩེ་སྦྱོར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ལྔ་བ་ལས། སྦྱིན་
པ་ལ་སོགས་རེ་རེར་ནི། །དེ་དག་ཕན་ཚུན། ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། མཁྱེན་གསུམ་ཡུལ་ཡིན་པར་ཐལ། མཁྱེན་བ་ཡུལ་གྱི་སྒྲུབ་བ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ན་ཁ་ཅིག་མ་ཁྱབ་ཟེར་བ་འཁྲུལ། འདོད་
ན༑ མཁྱེན་གསུམ་དངོས་ཡུལ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་འདིར་མ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དེ་དམིགས་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་མཁྱེན་གསུམ་སོགས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་
རྟོགས་པའི་མཐོང་ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྟོང་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང། དེ་དེའི་གཞལ་བྱ་ཙམ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང། དམིགས་རྣམ་སོ་སོར་འཇོག་དགོས་བའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། སྒོམ་ལམ་
གྱི་མཐར་གྱིས་སྦྱོར་བ་ཆོས་ཅན། མཁྱེན་བ་ཡུལ་གྱི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པར་ཐལ། སྦྱོད་བ་བྱེ་བྲག་གི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མཐར་གྱིས་སྦྱོར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏ། སྐབས་དྲུག་པར། སྦྱིན་པ་ཤེས་རབ་བར་དག་དང། ཞེས་གསུངས་
བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། གེམས་པའི་མཐུ་མ་ཐོབ་པར་སྒོ་དུ་མ་ནས་སྦྱོད་པའི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་ཁྱབ་པར་ཐལ། ཆོས་བཤེས་དེ་ལྟར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ་སྟེ། ཚིགས་གསལ་ལས་

[265B]སྒྲུབ་བ་ནི་སྐབས་དང་ངོ་གསུམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། ཟག་མེད་རྣམ་དར་སྨིན་པའི་སྐད་ཅིག་མའི་དེ་ཆོས་ཅན། མཁྱེན་པ་ཡུལ་གྱི་
སྒྲུབ་བ་ཡིན་བར་ཐལ། སྦྱོར་བ་བྱེ་དྲག་གི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། སྐབས་བདུན་བ་ལས། སྦྱིན་བ་ལ་སོགས་རེ་རེས་ཀྱང། །ཟག་མེད་ཆོས་ཀུན་བསྡུས་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན་ནུས་བ་མ་ཐོབ་གོང་
གི་འཇུག་སྒྲུབ་དང་ཚོགས་སྒྲུབ་དང་དེས་འབྱུང་སྒྲུབ་བ་གསུམ་གང་རུང་ཡིན་པར་ཐལ། སྐབས་དང་པོ་གསུམ་གང་རུང་དུ་བསྟན་བའི་མཁྱེན་པ་ཡུལ་གྱི་སྒྲུབ་བ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱག་ཁྱད་པར་ཐལ། དེ་ལ་དེ་ལྟར་དགོས་
བར་ཆོས་བཤེས་ཀྱིས་བཤད་བའི་ཕྱིར་ན་ཡང་མ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དེས་གོ་སྒྲུབ་ལ་མཁྱེན་པ་ཡུལ་དང་སྦྱོར་བ་བྱེ་བྲག་གི་གཉིས་ཀ་ཡོད། འཇུག་སྒྲུབ་སོགས་གསུམ་ལ་དེ་ལྟར་དགོས་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཚིག་
གསལ་ལས། གོ་ཆའི་སྒྲུབ་པའི་སྒྲུབ་པ་གཉིས་ཀ་བསྟན་ལ་ལྷག་མ་འཇུག་པ་ལ་སོགས་བ་ནི་སྒྲུབ་བ་དང་པོའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། དེའི་བཤད་ཚུལ་འཆད་བ་ན། གསེར་འཕྲེང་ལས། འོན་འདིས་སྒྲུབ་པ་
ཕྱི་མ་གསུམ་མཁྱེན་གསུམ་ལ་གོམས་བའི་མཐུམ་ཐོང་བར་བཤད་བ་ཅི་ཞེ་ན། ཞེས་སོ།། །།གཉིས་པ་སོ་སོའི་རང་བཞིན་ལ། བསམ་པ་རྒྱ་ཆེ་བ་བོ་སྒྲུབ། སྦྱོར་བརྒྱ་ཆེ་བ་འཇུག་སྒྲུག་ཚོགས་གཉིས་རྒྱ་ཆེ་བ་ཚོགས་་༄༅། །སྒྲུབ༑ རྣམ་མཁྱེན་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྱིན་བྱེད་ངེས་འབྱུང་སྒྲུབ་པ་བཞི་ལས། དང་པོ་སྟོན་བར། རྩ་བར། དེ་དག་སོ་སོར་སྦྱིན་ལ་སོགས། །ཞེས་སོགས་ཚིགས་བཅད་གཅིག་བྱུང། འཕྲོས་སྦྱོར་
མཐའ་དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ་ནི་མདོ་ལས། བྱང་ཆེན་ཡུམ་ལ་སྦྱོད་ཅིང་རྣམ་མཁྱེན་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་སྦྱིན་པ་གཏོང་བ་ནི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གོ་ཆ་ཉིད་དང། ནས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་རྣམ་པར་
བརྩེའོ་ཞེས་སྒྲ་བརྗོད་ན། ཞེས་པས་གོ་སྒྲུབ་སོ་དྲུག་བཤད་པ་དེ་སྟོན་བར་འདི་བྱུང། གཉིས་བ་ནི། གོ་སྒྲུབ་ཆོས་ཅན། སོ་དྲུག་ཡོད་དེ། སྦྱིན་སོགས་ཀྱི་གོ་སྒྲུབ་རེ་རེ་ལ་དྲུག་དྲུག་བྱས་ནས་མདོ་ལས་བཤད་པའི་ཕྱིར་
མཐའ་དཔྱད་བ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སྒྲུབ་པ་ཡིན་ན་བརྩོན་འགྲུས་ཡིན་བས་ཁྱབ་ཟེར་ན། འོ་ན། སྒྲུབ་པར་གྱུར་པའི་སེམས་སེམས་བྱུང་གཉིས་ཀ་མེད་བར་ཐལ། དེ་ཡིན་ན་བརྩོན་འགྲུས་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་
དེ་སེམས་བྱུང་བ་གཅིག་གི་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང། སེམས་སེམས་བྱུང་བློ་རིག་མི་འདྲ་བ་པད་མའི་འདབ་མ་ལྟར་གནས་བའི་ཕྱིར་དེའི་མཚུངས་ལྡན་གྱི་ཡུལ་ངེས་ལྔ་ཡང་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཕྱིར་
ཏེ༑ རྣམ་བཤད་ལས། བློའི་སྤུ་རིས་མི་འདྲ་བ་པད་མའི་འདབ་མ་ལྟར་མ་འདྲེས་པར་གནས་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེར་གྱུར་པའི་ཐེག་ཆེན་སེམས་བསྐྱེད་དང་སྦྱིན་པ་སོགས་ཡོད་

[266B] རྣམ་བཤད་ལས། སྒྲུབ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་འདོད་པ་ནི་མི་རུང་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དམ་བཅའ་འཐད་པར་ཐལ། གོ་སྒྲུབ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་
ཁྱབ༑ དེ་བཞིན་དུ་འཇུག་སྒྲུབ་ལ་ཡང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། ཐོག་མར་གོ་ཆའི་བརྩོན་འགྲུས་དེ་ནས་ནི། །ཚུལ་བཞིན་རབ་ཞུགས་སྦྱོར་བའི་བརྩོན་འགྲུས་དང། །མ་ཞུམ་མི་ངལ་ཆོག་
མི་ཤེས་བརྩོན་འགྲུས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ་དེ་ནི་སེམས་བསྐྱེད་པའི་བྱང་སེམས་ཀྱི་དམ་བཅའ་དེ་སྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་ཐོག་མར་བསམ་པ་མཐུ་དང་ལྡན་བའི་གོ་ཆའི་བརྩོན་འགྲུས་དང། དེ་བཞིན་དུ་
སྦྱོར་བ་ལག་ལེན་གྱི་བརྩོན་འགྲུས་དང། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་མཐའ་དག་ལ་མི་ཞུམ་པར་སྦྲོ་བ་དང་ལྡན་པའི་དེ་དང། ཚ་གྲངས་སོགས་ཀྱིས་མི་འཁྲུག་པས་ཕ་རོལ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་གནོན་པའི་དེ་དང། ཆོ་ག་མི་ཤེས་
པའི་བརྩོན་འགྲུས་རྒྱུན་མ་ཆད་པ་ལྔ་མ་བྱས་ན་བསམ་བ་བཟང་ཙམ་ལས་མི་འོངས་པས་དེ་ལྔ་དང་ལྡན་པ་དགོས་བར་བཤད་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་འགྲེལ་པ་ལས། གོ་ཆའི་བརྩོན་འགྲུས་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་
ཉིད་མདོ་ལས་མཐུ་དང་ལྡན་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་བ་དང། སྤྲོ་བ་ཅན་དང། ཕ་རོལ་གནོན་པ་བརྟན་པ་དང། དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བརྩོན་བ་མ་བརྩོན་བ་མ་བཏང་བ་ཞེས་འབྱུང་བ་དང་གོ་རིམ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་

[267A]༄༅། །ཕྱིར། རྒྱན་ལས། མགོ་ལ་སེམས་ཅན་ཁུར་ཆེན་ཁྱེར་བ་ཡི། །སོགས་ལན་དུ་མར་བཤད་པའི་ཕྱིར། འདིས་ནི་སྡེ་སྣོད་ལ་སྦྱངས་པ་དང་མ་བསླབས་པ་གཉིས་ཉམས་ལེན་མང་ཉུང་མི་འོངས་སྙམ་
པ་དང། ཉམས་ལེན་ས་ཆོད་ཆེ་ཆུང་མེད་སྙམ་པའི་ལོག་རྟོག་བརྒྱ་དུས་གཅིག་ཏུ་བཅོམ་མོ། །ཡང། ཉི་སྣང་ལས། འདི་དག་དྲུག་ཚན་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་བ་ཡང་གོ་ཆ་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་ཆོས་མཐུན་པའི་ཕྱིར། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་
པར་ཆོས་མཐུན་པའི་ཕྱིར། གོ་ཆའི་སྒྲུབ་པ་དྲུག་ཏུ་བཤད་ཅིས་བའི་དོན་ལ་ཁ་ཅི་ག་ན་རེ། སྦྱིན་པ་དྲུག་སྦྱིན་པར་མཚུངས་པ་ནས་ཤེས་རབ་དྲུག་ཤེས་རབ་ཏུ་བྱས་སོ་ཟེར། འོ་ན། སྦྱིན་པའི་སྦྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྦྱིན་
པའི་བར་དྲུག་སྦྱིན་པའི་གོ་སྒྲུབ་ཡིན་པར་ཐལ། ཉི་སྣང་ལས་དྲུག་ཚན་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་བ་ཡང་གོ་ཆ་རྣམ་བ་དྲུག་ཏུ་ཆོས་མཐུན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་པའི་དྲུག་ཏུ་སྡུད་ཚུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན་བུད། འདོད་ན། དེ་དུག་
ཆོས་ཅན། དྲུག་ཚན་དྲུག་གྲ་དང་པོ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་དྲུག་གི་ཐོག་མ་སྦྱིན་པའི་གོ་སྒྲུབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཉི་སྣང་ལས། འདི་ནི་གོ་ཆའི་སྒྲུབ་པ་ལས་སྦྱིན་པའི་གོ་ཆ་སྟེ་དྲུག་ཚན་དང་པོའོ། །ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ལ་སྦྱིན་པ་བྱེད་དུས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་བཟོད་པ་བརྩོན་འགྲུས་བསམ་གཏན་ཤེས་རབ་འཇོག་མི་རིགས་པར་ཐལ། དེ་ལ་སྦྱིན་པ་དྲུག་འཇོག་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་

[267B] ཉི་སྣང་ལས། ཇི་ལྟར་ན་དྲུག་ཚན་དྲུག་ཡིན་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ། ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་སྦྱིན་པ་གཏོང་བ་ནི་སྦྱིན་པའི་གོ་ཆ་དང། དེ་ཉིད་ཀྱི་
ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་བ་དང་བྲལ་བ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གོ་ཆ་དང། ནས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིད་ཀྱི་གོ་ཆ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་དག་ནི་གོ་ཆའི་སྒྲུབ་པ་ལས་སྦྱིན་པའི་
གོ་ཆ་སྟེ་དྲུག་ཚན་དང་པོའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། བྱང་སེམས་ཀྱི་དེ་འདྲའི་སྦྱིན་པ་ཆོས་ཅན། སྦྱིན་པའི་ཕར་ཕྱིན་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དམ་བ་དྲུག་ལྡན་དུ་མ་བྱས་པའི་སློབ་པའི་སྦྱིན་པ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར༑ ཁྱབ་སྟེ། ཕྱིན་དྲུག་མ་ཚང་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་འགྲུབ་བྱེད་མི་ཚང་བས་ལྷ་བྲིས་ཆ་རེ་ལས་བྲི་མི་ཤེས་པ་དྲུག་གི་གཅིག་མ་ཚང་བ་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཤེས་རབ་མེད་ན་ཕར་ཕྱིན་གྱི་མིད་མི་ཐོབ་པར་བཤད་པའི་
ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། གཅིག་ཅིག་ཡུལ་གཞན་སོང་གྱུར་པ་།ནས། དེ་མཆོད་ཕྱིར་མི་མོ་དེ། །ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་པར། །མི་འགྱུར་བཞིན་ཞེས་དཔེར་བྱས་སོ། །དེ་རྣམས་འདྲི་བྱེད་གང་ཡིན་པ། །སྦྱིན་
དང་ཚུལ་ཁྲིམས་བཟོང་པ་སོགས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ལྡན་དང་དམ་པ་དྲུག་ལྡན་གྱི་སྦྱིན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ལྡན་མདོ་ལས་བཤད་པའི་ཕྱིར་དང་

[268A]༄༅། །དེ་ལྟར་ན་དམ་བ་དྲུག་ཀྱང་ཚང་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། བྱང་སེམས་མཐོང་ལམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་སྦྱིན་པའི་འཁོར་གསུམ་བདེན་མེད་དུ་མི་དམིགས་པར་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཆོས་ཅན། སྦྱིན་པའི་
གོ་སྒྲུབ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཤེས་རབ་ཀྱི་གོ་སྒྲུབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེར་ཐལ། ཤེས་རབ་དང་གོ་སྒྲུབ་ཀྱི་གཞི་མཐུན་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། ཡང་གྱབ་པར་ཐལ། ཤེས་རབ་ཏུ་གྱུར་པའི་གོ་སྒྲུབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། ཡང་
ཁྱབ་བར་ཐལ། སྦྱིན་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་གོ་སྒྲུབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། སོ་སོའི་ངོ་བོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། གཏོང་བའི་སེམས་པ་ཆོས་བཞི་ལྡན་དེ། སྦྱིན་པའི་མཚན་ཉིད། བསྲུང་པའི་སེམས་པ་ཆོས་བཞི་ལྡན་དེ། ཚུལ་ཁྲིམས་
ཀྱི་མཚན་ཉིད། མི་ཁྲོ་བཨ་སེམས་པ་ཆོས་བཞི་ལྡན་དེ། བཟོད་པའི་མཚན་ཉིད། སྦྲོ་བའི་སེམས་བ་ཆོས་བཞི་ལྡན་དེ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། རྩེ་གཅིག་པའི་སེམས་པ་ཆོས་བཞི་ལྡན་དེ། བསམ་གཏན་གྱི་མཚན་ཉིད་
ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་འབྱེད་བཞི་ལྡན་དེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། བརྩོན་འགྲུས་དང་བསམ་གཏན་གཉིས་ཀྱང་སེམས་བ་ཡིན་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་ལ་སེམས་བ་བཞི་ལྡན་དེ་བཞག་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། བརྩོན་
འགྲུས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གཉིས་གཉིས་སེམས་བྱུང་ང་གཅིག་ལས་སྔ་མ་དགེ་བ་དང་ཕྱི་མ་མཛོད་སོག་ཀྱི་ས་མང་དང། མངོན་པ་གོང་མའི་ཡུལ་དེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མཚན་ཉིད་དེ་དག་ལ་གང་ཟག་དང་སེམས་རེ་རེ་ནས་སྐྱོན་དུ་

[268B] །ཉན་ཐོས་རྒྱུད་ཀྱི་གཏོང་བའི་སེམས་པ་ཆོས་ཅན། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལྟར་ཆོས་བཞི་ལྡན་ཡིན་པར་ཐལ། སྦྱིན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། སྦྱིན་པའི་ཕར་ཕྱིན་ཡིན་པར་ཐལ། ཆོས་བཞི་ལྡན་གྱི་
སྦྱིན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཆོས་བཞི་ནི་སེར་སྣ་སོགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉམས་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང། གང་འདོད་པ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང། རིགས་ཅན་གསུམ་
སྨིན་བྱེད་དུ་གྱུར་བ་བཞི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས་སྦྱིན་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉམས་དང། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ལྡན། །འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་བྱེད། །སེམས་ཅན་རྣམས་སྨིན་བྱེད་རྣམ་གསུམ་
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོང་མི་ནུས་ཏེ། ཐེག་དམན་མན་ཆད་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཐེག་དམན་གྱི་ཕར་ཕྱིན་མི་འོང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བཤད་སྦྱར་ལས། ཉན་ཐོས་བསེ་རུ་རྣམས་ལ་ནི། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་དྲུག་མིང་ཡང་
མེད༑ ༑བཅོམ་ལྡན་ཉམ་གཅིག་ཕ་རོལ་ཕྱིན། །དྲུག་གི་སྤྱི་ལ་བཞུགས་བ་ལགས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདིའི་བཅོམ་ལྡན་བྱང་སེམས་ལའང་འཇུག་ལ། དཀོན་མཆོག་གི་སྐབས་སུ་བྱང་སེམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ནང་དུ་བསྡུས་བར་བཤད་དོ། །དེས་ལྷག་མ་ལ་སྐྱོན་གཏོང་ཚུལ་རིགས་འགྲེས་བས་ཆོག་གོ་ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སྦྱིན་པའི་ཕར་ཕྱིན་ཡིན་ན་ཆོས་བཞི་ལྡན་གྱི་སྦྱིན་པ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ལ། དེ་བཞིན་དུ་ཕར་ཕྱིན་ལྷག་མ་ལྔ་

[269A]༄༅། །ལའང་ཟེར་ན། འོ་ན། བྱང་སེམས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་གཙོ་སེམས་དང་ཚོར་འདུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་སོགས་རེ་རེ་ནས་ཆོས་ཅན། ཆོས་བཞི་ལྡན་གྱི་གཏོང་བའི་སེམས་པ་ཡིན་པར་ཐལ། སྦྱིན་
པའི་ཕར་ཕྱིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྦྱིན་པའི་ཕར་ཕྱིན་ཡིན་ལ་སྦྱིན་པ་མ་ཡིན་པའི་མུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐེག་བསྡུས་ལས། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་སྦྱིན་པ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་ནས། ཞེས་བྱ་བ་མུ་བཞིའོ་
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་རེ་རེ་ནས་ཆོས་ཅན་དེའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། སྦྱིན་པ་དང་སྦྱིན་པའི་ཕར་ཕྱིན་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཏུ་འདོད་པ་ཡང་མི་འཐད་པར་ཐལ། སྦྱིན་པ་ཡིན་ན་སྦྱིན་པའི་ཕར་
ཕྱིན་ཡིན་པས་མ་ཁྱབ་ཚུལ་སྒྲུབས་ཟིན་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྦྱིན་པ་ཡིན་ལ་སྦྱིན་པའི་ཕར་ཕྱིན་མ་ཡིན་པའི་མུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐེག་བསྡུས་ལས། སྦྱིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་ཡིན་ནམ་
ནས༑ སྦྱིན་པ་ཡིན་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད། ཅེས་བྱ་བ་མུ་བཞིའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ་སྦྱིན་པའི་ཕར་ཕྱིན་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་འགལ་བར་ཐལ། སྦྱིན་པ་དང་ཤེས་རབ་
འགལ་བའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཕར་ཕྱིན་རེ་རེ་ལ་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་དྲུག་ཚང་བའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཚང་བ་དེ་ཕན་ཚུན་རྣམ་ངེས་དང་རབ་དབྱེ་རྣམ་དེས་གཉིས་ཀྱི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་སྔ་རྒྱན་ལས་

[269B] །ཆོས་ཉིད་ཕྱིར་དང་རྒྱུ་མཚན་ཕྱིར། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་དྲུག་རྣམ་ཀུན་ཏུ། །རྣམ་པར་ངེས་པར་ཤེས་བར་བྱ། །ཞེས་དང། དེའི་འགྲེལ་པ་ལས། ཕན་ཚུན་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་དེས་པ་ནི་མི་
འཇིགས་པའི་སྦྱིན་པས་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བཟོད་པ་གཉིས་བསྡུས་ཏེ་ཞེས་བ་ནས། དགེ་བ་ཆོས་སྡུད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ནི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་བ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་བཟོད་པ་ལ་སོགས་པས་ཐམས་ཅད་སྡུད་
པ་ཡང་ཅི་རིགས་པར་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། གོ་སྒྲུབ་ཀྱི་སྐབས་ལ་སོགས་བར་ཕར་ཕྱིན་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱིན་པའི་མིང་བཏགས་པ་ནས། ལ་ལང་པར་ཕྱིན་ཐམས་ཅད་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིང་
གིས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐེག་བསྡུས་ལས། འདི་དག་གི་ཕན་ཚུན་རྣམ་པར་ངེས་པར་ཇི་ལྟར་བལྟ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལ་ལར་ནི་ཕ་རེལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པའི་སྒྲར་བསྟན། ལ་ལར་ནི་ཚུལ་
ཁྲིམས་ཀྱི་སྒར་བསྟན། ནས། ལ་ལར་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྒྲར་བསྟན་པ་དེ་ལ་དགོངས་བ་གང་ཞེ་ན། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱོར་བ་ནི། འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྦྱོད་པས་འགྲོ་བ་ལས་དགོངས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་
བའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་ལྟར་མདོ་ལས་ཀྱང་གསུངས་པར་ཐལ་ཤེར་མདོ་ལས་སྦྱིན་པའི་སྦྱིན་པ་ནས། ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་དྲུག་ལ་སྦྱིན་པ་སྦྱར་ནས་གསུངས་ཤིང། དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ལྔ་ལའང་གསུངས་པའི་ཕྱིར་

[270A]༄༅། །དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། གོ་སྒྲུབ་ཀྱི་མདོ་ལས། བྱང་ཆེན་ཤེར་ཕྱིན་ལ་སྦྱོད་པའི་སྦྱིན་བ་གང་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་དེ་དག་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱབས་ཡོངས་སུ་གཏོང་སྟེ། ནས། སྦྱིན་
པ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གོ་ཆའོ། །ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་དོན་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་འདི་ནི་བྱང་ཆེན་ཤེར་ཕྱིན་ལ་སྤྱོད་པའི་སྦྱིན་པ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་
རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གོ་ཆའོ། ནས། སྦྱིན་པ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གོ་ཆའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ལེ་བརྒྱད་མ་ལས་ཀྱང། ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་
དྲུག་པོའི་གོ་ཆ་སྟེ་དང་པོའོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་དེ་ལྟར་གསུངས་པ་ལྟར་གཞན་ལའང་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཤེར་མདོ་ལས། བྱང་ཆེན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་
རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་ཅིང། ནས། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་བ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ནས་
བྱང་ཆེན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཞེས་དང། ལ་བརྒྱད་མ་ལས་ཀྱང། ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོའི་གོ་ཆ་སྟེ་གཉིས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་

[270B] ཁྱབ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་མདོ་ལས། བཟོད་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་དེ་ལྟར་སྤྱོད་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འཛིན་ཏེ་དེའི་་ཧྱིར་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
ཁྱབ་སྟེ། བཟོད་པའི་སྦྱིན་སོགས་དྲུག་ཀ་བཟོད་པའི་ཕར་ཕྱིན་དུ་བཤད་པ་ལྟར་དྲུག་པོ་ལ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ལེ་བརྒྱད་མ་ལས་ཀྱང། དེ་དང་འདྲ་བར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་གྱི་སྐབས་ཀྱི་མདོ་ལས་
ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་འདི་ནི་བྱང་ཆེན་ཤེར་ཕྱིན་ལ་སྤྱོད་པའི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ནས། བྱང་ཆེན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ། ནས། ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆེན་
ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རེ་རེས་ནས། གནས་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང། ལེ་བརྒྱུད་མ་ལས། ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོའི་གོ་ཆ་སྟེ་དྲུག་པའོ། །ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར༑ རང་ལུགས་ལ། ཕྱིན་དྲུག་གི་གྲངས་ངེས་དང། མཚན་ཉིད་དང། གོ་རིམ་དང། ངེས་ཚིག་དང། སྒོམ་ཚུལ་དང། རབ་དབྱེ་དང། མི་མཐུན་ཕྱོགས་དང། ཡོན་ཏན་དང། ཕན་ཚུན་བསྡུ་བ་རྣམ་པར་ངེས་པ་
དང་དགུ་ལས། དང་པོ་ནི། སྤྱིར་གྲངས་དེས་ལ་དུ་མ་ཡོད་ཀྱང་འདིར་ནི་རིགས་བསྡུས་ཀྱི་གྲངས་དེས་ཡིན་ཏེ། ལམ་གྱི་རིགས་བསྡུས་ན་སྦྱིན་སོགས་དྲུག་ཏུ་ངེས་བའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཡིན་ཏེ། མངོན་མཐོ་ལ་ལྟོས་ནས་ཀྱང་་༄༅། །དེར་དེས། དོན་གཉིས་སྒྲུབ་པས་ཀྱང་དེར་ངེས། གཞན་དོན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པས་ཀྱང་དེར་ངེས། ཐེག་ཆེན་ཐམས་ཅད་སྡུད་པ་ལས་ཀྱང་དེར་ངེས། ཐབས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་དབང་དུ་
བྱས་ནས་ཀྱང་དེར་ངེས། བསླབ་གསུམ་ལ་ལྟོ་ས་ནས་ཀྱང་དྲུག་ཏུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། ལོངས་སྤྱོད་དང་ལུས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང། །ཞེས་པ་ནས། གཅིག་གི་གསུམ་ཆར་ལ་ཡང་གཏོགས་།ཞེས་པའི་
བར་གྱི་ཚིགས་བཅད་དྲུག་དང་རིམ་བཞིན་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་མཚན་ཉིད་ཡོད་དེ། གཏོང་བའི་སེམས་བ་སྦྱིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཆོས་བཞི་ལྡན་གྱི་གཏོང་བའི་སེམས་པའི་ཚེ་ནས་བཞག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ། སྦྱིན་
པའི་ཕར་ཕྱིན་གྱི་མཚན་ཉིད། ཆོས་བཞི་ནི་ཆགས་པ་བདུན་གང་རུང་དང་སེར་སྣ་ཅི་རིགས་ཉམས་པ་དང། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་དང། གཞན་གྱི་རེ་བ་རྫོགས་པ་དང། སྦྱིན་པས་བསྡུས་ནས་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་སྨིན་པ་གང་
རུང་བྱེད་པ་བཞི་ཡིན་ལ། ཆ་བཞག་གིས་སངས་འཕགས་རྒྱུད་ཀྱི་དེ་དང་སྟོང་ཉིད་མ་རྟོགས་པའི་དེ་སྡུད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། སྦྱིན་བའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉམས་དང། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ལྡན། །འདོད་པ་
ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་བྱེད། །སེམས་ཅན་རྣམ་སྨིན་བྱེད་རྣམ་གསུམ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ལྷག་མ་རྣམས་ལ་རང་གི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཚུལ་འཆལ་དང། མི་བཟོད་པ་དང། ལེ་ལོ་དང། རྣམ་གཡེད་དང་

[271B]ཆགས་པ་བདུན་ཀྱང་ཅི་རིགས་ཉམས་པར་བྱས་པ་ཐུན་མོང་དུ་ཡིན་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉམས་དང། །སོགས་སྦྱོར། ལྷག་མ་འདྲ་བའི་ཕྱིར་
སྲུང་བའི་སེམས་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ངོ་བོ་དང། ཆོས་བཞི་ལྡན་གྱི་སྲུང་བའི་སེམས་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་གྱི་མཚན་ཉིད། མི་འཁྲུག་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་བཟོད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་
ཆོས་བཞི་ལྡན་གྱི་མི་ལ་ཁྲུག་པའི་དགེ་རྩའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ། བཟོད་པའི་ཕར་ཕྱིན་གྱི་མཚན་ཉིད། དགེ་རྩ་ཡང་སེམས་བྱུང་ཡིན། དགེ་བ་ལ་སྤྲོ་བ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། ཆོས་བཞི་ལྡན་གྱི་དགེ་བ་ལ་ཡང་
དག་པར་སྤྲོ་བའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་གྱི་མཚན་ཉིད། དགེ་བའི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་དེ་བསམ་གཏན་གྱི་མཚན་ཉིད། ཆོས་བཞི་ལྡན་གྱི་དགེ་བའི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་ཡེ་
ཤེས་དེ། བསམ་གཏན་གྱི་ཕར་ཕྱིན་གྱི་མཚན་ཉིད། ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་འབྱེད་དེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད། ཆོས་བཞི་ལྡན་གྱི་ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་བའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་གྱི་མཚན་
ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་རེ་རེ་ཡང་དམ་པ་དྲུག་ལྡན་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐེག་བསྡུས་ལས། འདི་དག་གི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟར་བལྟ་ཞེ་ན་དམ་པ་དྲུག་གིས་བལྟ་བར་བྱ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ལྡན་

[272A]༄༅། །ལ་དམ་བ་དྲུག་ལྡན་ཡང་ཚང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕྱིན་དྲུག་གི་ཉམས་ལེན་གྱི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཟིན་བའི་སེམས་དཔའི་རྣལ་འབྱོར་དེ། གོ་སྒྲུབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་ན་དྲུག་ཡོད། གསུམ་པ་གོ་
རིམ་ཡོད་དེ། སྐྱེ་རིམ་དང་དམན་མཆོག་དང་རགས་ཕྲ་གསུམ་གྱི་རིམ་པར་བཞག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། སྔ་མ་ལ་བརྟེན་ཕྱི་མ་སྐྱེ། །དམན་དང་མཆོག་ཏུ་གནས་ཕྱིར་དང། །རགས་པ་དང་ནི་ཕྲ་བའི་ཕྱིར། །དེ་དག་
རིམ་པར་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །བཞི་བ་སྒྲ་དོན་ཡོད་དེ། དབུལ་བ་འདོར་བས་ན་སྦྱིན་པ་དང། བཟིལ་བ་ཐོབ་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཁྲོ་བ་བཟོད་པས་བཟོད་པ་དང། མཆོག་ལ་སྦྱོར་བས་བརྩོན་འགྲུས་དང། ཡིད་
འཛིན་པས་བསམ་གཏན་དང། དོན་དམ་ཤེས་པས་ཤེས་རབ་ཏུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྦྱིན་སོགས་ཀྱི་སྐད་དོད་དཱ་ན་དེས་ཚིག་གིས་དཱ་ལ་རི་ཏྲི་བསྣན་བས་དཱ་རི་ཏྲི་དབུལ་བ་དང་ན་བསིལ་བ་སྟེ། དབུལ་པ་སེལ་བ་དང། དེ་བཞིན་
དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཤཱི་ལའི་ཤཱི་ཏ་བསིལ་བ་དང་ལ་བྷ་ཐོབ་པ་སྟེ་རྒྱུད་བསིལ་བ་ཐོབ་པ་དང། བཟོད་བའི་ཀཤཎྚིའི་ཀྵོ་བ་འཁྲུག་པ་དང། ཤནྟི་ཞི་བ་སྟེ་སེམས་འཁྲུག་བཞི་བ་དང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཤཱི་རྱའི་བའི་བཱ་ར་མཆོག་དང་ཨཱི་ཡ་
བྱས་ཏེ་ཡ་ཏི་སྦྱོར་བ་སྟེ་དགེ་བ་མཆོག་ལ་སྦྱོར་བ་དང། བསམ་གཏན་གྱི་དྷ་མྱའི་ལྷར་འཛིན་པ་དང་མན་ཡིད་དེ་ཡིད་འཛིན་དང་བྲ་ཛྙའི་བར་མརཤ་དོན་དམ་པ་དང་ཛྙཱ་ན་ཤེས་པ་སྟེ་དོན་དམ་ཤེས་བཞེས་བཤད་བའི་ཕྱིར་

[272B] རྒྱལ་ལས། དབུལ་བ་འདོར་བར་བྱེད་པ་དང། །ནས། དོན་དམ་ཤེས་བའི་ཕྱིར་བཤད་དོ། །ཞེས་སོ། །སློབ་དཔོན་ཐོགས་མེད་རྒྱུ་འབྲས་གཉིས་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སེར་སྣ་དང་དབུལ་བ་འཇམས་པ་དང། ལོངས་སྤྱོད་ཆེནྤོ་
དང་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚིགས་ཐོབ་པར་བྱེད་པས་སྦྱིན་པའོ། །ཞེས་སོགས་བཤད་ཀྱང་མི་འགལ་ལོ། །ཐེག་བསྡུས་ལས་སོ། །ལྔ་བ་སྒོ་མཚུལ་ལ། དངོས་པོ་དང། ཡིད་བྱེད་དང། བསམ་པ་དང། ཐབས་མཁས་དང། དབང་
འབྱོར་ལ་བརྟེན་པའི་སྒོམ་པ་ལྔ་ཡོད་དེ། དང་པོ་ལ་རྒྱུ་དང་ནམ་སྨིན་ལམ་དང་སོ་སོར་རྟོགས་པའི་སྒོམ་པ་བཞི་དང། གཉིས་པ་ལ་ཡང་མོས་པ་དང། རོ་མྱང་དང། ཡི་རངས་དང། མངོན་པར་དགའ་བའི་ཡིད་བྱེད་
བཞི་དང། གསུམ་པ་ལ་ངོམས་མི་ཤེས་པ་དང། རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་དགའ་བ་དང། ཕན་བསམ་དང། མ་གོས་པའི་བསམ་བ་དང། དགེ་བའི་བསམ་པ་དྲུག་དང། བཞི་བ་ལ་འཁོར་གསུམ་མི་དམིགས་པ་གསུམ་དང་
ལྔ་བ་དབང་འབྱོར་ལ་སྐུ་དང། སྤྱོད་པ་དང། སྟོན་པ་ལ་དབང་འབྱོར་བ་སྒོམ་པ་གསུམ་རྣམས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། ཐམས་ཅད་སྒོམ་པ་དངོས་པོ་དང། །དེ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང། །བསམ་པ་དང་ནི་ཐབས་
དག་དང། །དབང་འབྱོར་ཉིད་ལ་བརྟེན་པར་བརྗོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དྲུག་པ་རབ་དབྱེ་ཡོད་དེ། ཕྱིན་དྲུག་རེ་རེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དང། རྒྱུད་དང། འབྲས་བུ་དང། ལས་དང། སྦྱོར་བ་དང། འཇུག་པ་དང་དྲུག་གི་སྒོ་ནས་

[273A]༄༅། །རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། དོན་རྣམས་གཏོང་པར་བྱེད་པ་དང། །སོགས་ཚོགས་བཅད་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འགྲེལ་བ་ལས། རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྡུ་བའི་ཚིགས་སུ་
བཅད་པ་བཅུ་གཉིས་ཏེ། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་དོན་དྲུག་ཏུ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། འདིས་བདུན་པ་བསྡུ་བ་ལ་ང་ཚིགས་བཅད་དུ་བགྲང་ངོ། །བདུན་པ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉམས་པར་
བྱས་ཚུལ་ཡོད་དེ། མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཆགས་པ་བདུན་ཅི་རིགས་ལས་སྒྲོལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱིན་པ་ནི། །མ་ཆགས་མི་ཆགས་ཆགས་པ་མེད། །ཆགས་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། །མཆགས་
མི་ཆགས་ཆགས་པ་མེད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། འགྲེལ་པ་ལས། དེ་བས་ན་ཆགས་པ་ཐམ་པ་བདུན་ལས་སྒྲོལ་བའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པའི་མ་ཆགས་པ་ཉིད་ལན་བདུན་བཤད་དོ། །ཞེས་སོ། །ལྷག་མ་དེས་མཚུངས་
བརྒྱད་པ་ཕར་ཕྱིན་གྱི་ཡོན་ཏན་རྒྱ་ཆེ་ལ་ངོ་མཚར་བ་རང་བཞིན་གྱི་དགའ་བདེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡོད་དེ། སོ་སོའི་ཡོན་ཏན་ཚིགས་བཅད་ཉེར་གཉིས་ཀྱིས་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། སངས་རྒྱས་སྲས་རྣམས། ཞེས་སོགས་
ནས༑ བརྩོན་འགྲུས་ལྡན་པ་ཐོབ་པས་ཕམ་པ་མེད། །ཅེས་པའི་བར་བྱུང་རའི་ཕྱིར། དགུ་བ་པར་ཕྱིན་དྲུག་ལྡན་ཕན་ཚུན་རྣམ་དེབ་ཡོད་དེ། ཕན་ཚུན་བསྡུས་བ་དང། རེ་རེ་ལ་དྲུག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང། སྟོན་པའི་ཆོས་ཉིད་

[273B] ཕན་ཚུན་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་རྒྱུར་འགྱུར་ཚུལ་བཞིས་རྣམ་བར་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། ཕན་ཚུན་བསྐྲུས་ཕྱིར་རབ་དབྱེའི་ཕྱིར། །ཞེས་སོགས་ཚིགས་བཅད་གཅིག་གོ་དེ་དག་དང་དེ་དག་གི་ཕར་ཕྱིན་ཡིན་མིན་ལ་
 སྦྱིན་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཕར་ཕྱིན་མིན་པ་ནི་ལམ་མ་བཞུགས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ལྟ་བུ་དང། སྦྱིན་པའི་ཕར་ཕྱིན་ཡིན་ལ་སྦྱིན་པ་མིན་པ་ནི་སྦྱིན་པའི་ཕར་ཕྱིན་གྱི་གཙོ་སེམས་དང་ཚོར་སོགས་ལྟ་བུ་དང། གཉིས་ཀ་ཡིན་པ་བཞི་
ལྡན་གྱི་གཏོང་བའི་སེམས་བ་ལྟ་བུ་དང། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པ་ནི་ལམ་མ་ཞུགས་ཀྱི་སྦྱིན་སོགས་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ལྟ་བུ། དེས་ཚུལ་ཁྲིམས་སོགས་ཀྱང་རིགས་བསྒྲེས། སྦྱིན་པ་ལ་ཆོས་དང། ཟང་ཟིང་དང། མི་འཇིགས་པའི་
སྦྱིན་པ་གསུམ། ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ཉེས་སྤྱོད་སྡོམ་པ་དང། དགེ་བ་ཆོས་སྡུད་དང། སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་གསུམ། བཟོད་པ་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་ལེན་དང། ཆོས་ལ་ངེས་སེམས་དང། གནོད་བྱེད་ལ་ཅི་མི་སྙམ་པའི་
བཟོད་པ་གསུམ། བརྩོན་འགྲུས་ལ་གོ་ཆའི་བརྩོན་འགྲུས། དགེ་བ་ཆོས་སྡུད་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས། སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་གསུམ་དང། བསམ་གཏན་ལ་མཐོང་ཆོས་བདེར་གནས་ཀྱི་དེ་དང། ཡོན་ཏན་སྒྲུབ་པའི་དེ་
དང༑ སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་ཀྱི་བསམ་གཏན་གསུམ། ཤེས་རབ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དང། དོན་དམ་ཤེས་པ་དང། གནས་ལྔ་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་གསུམ་ཐེག་བསྡུས་དང་རྒྱན་འགྲེལ་ལས་བཤད་དོ། །རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ་

[274A]༄༅། །སངས་འཕགས་རྒྱུད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཆོས་ཅན། སྲུང་བའི་སེམས་པ་ཡིན་པར་ཐལ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་མི་མཐུན་ཕྱོགས་བསྲུང་བའི་དེ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་འདོད་ན་
མི་མཐུན་ཕྱོགས་སྤོང་བྱེད་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། ཡང་ཁེན་རེ། སྟོང་ཉིད་མ་རྟོགས་པའི་སེམས་དཔའ་དབང་རྟུལ་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ཆོས་ཅན། སྦྱིན་པའི་ཕར་ཕྱིན་ཡིན་པར་ཐལ། སྦྱིན་པའི་གོ་སྒྲུབ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ཐེག་ཆེན་སེམས་བསྐྱེད་དང་ཕྱིན་དྲུག་གིས་ཟིན་པའི་སྦྱིན་པ་ཡིན་པས་ཕར་ཕྱིན་དུ་འཇོག་པ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡུམ་ལས། བྱང་ཆེན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད། ནས། ཕྱི་ནང་གི་
དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་གཏོང་སྟེ། དེ་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མང་དུ་བྱས་ཤིང་བླ་མེད་རྫོགས་བྱང་དུ་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བསྡོ་ཞིང། ནས། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་
དེ་ཐབས་མཁས་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་གྱི་ཚུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐེག་བསྡུས་ལས། ཐབས་མཁས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་དགེ་རྩ་བསགས་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་དུ་བྱས་ཏེ། བདག་བླ་ན་མེད་
བ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོ་བའི་ཕྱིར་རོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་པར་ཐལ། དེ་ལྡན་གྱི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་སྦྱིན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་ན་

[274B] འདོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་མཁྱབ་སྟེ། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རགས་པ་རྟོགས་པའི་བློ་དེ་འདིའི་རྣམ་བར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་
ཐལ༑ སེམས་ཙམ་པས་ཕྱི་མ་དེར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ན་འདིར་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་གཉིས་ཤེར་ཕྱིན་ལྟར་སྣང་ཡིན་པར་བཤད་ཟིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁོ་ན་རེ། བྱང་སེམས་ཀྱི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཅན། ཆོས་
བཞིའི་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ཡིན་བར་ཐལ། སྲིད་མཐའ་འགོག་པའི་ཤེས་རབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མཁབ་སྟེ། སྲིད་མཐའ་འགོག་པའི་ཤེས་རབ་ལ་འཁོར་བའི་སྐྱོན་སྡུག་བསྔལ་བརྒྱད་སོགས་མཐོང་བའི་ཤེས་རབ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་
ཏེ༑ དབུ་མ་སྙིང་པོ་ལས། སྐྱོན་མཐོང་ཕྱིར་ན་སྲིད་པར་མིན་།བརྩེ་ཕྱིར་མྱ་ངན་འདས་མི་གནས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར།།།།གཉིས་པ་འཇུག་སྒྲུབ་ནི། རྩ་བར། བསམ་གཏན་གཟུགས་མེད་སྦྱིན་སོགས་དང་
ཞེས་སོགས་ཚིགས་བཅད་གཉིས་བྱུང། འཕྲོས་སྦྱོར་སྤྱི་དོན་གསུམ་དང་པོ་ནི། མདོ་ལས། གང་པོ་ཅི་ཙམ་གྱིས་ན་བྱང་ཆེན་ཐེག་ཆེན་ལ་ཡང་དག་པར་འཇུག་པ་དང་ཐེག་ཆེན་ལ་འཛེག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། ཞེས་པ་ནས་
ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་བྱེད་དོ། །ཞེས་གྲགས་པ་སྒྲོགས་ཤིང་དབྱང་སུ་བརྗོད་པ་མཛད་དོ། །ཞེས་པའི་བར་གྱི་དོན་རྣམས་འཇུག་སྒྲུབ་དགུར་བསྡུས་ཏེ་སྟོན་པར་འདི་བྱུང། གཉིས་པ་ནི། གང་པོ་ཞེས་སོགས་ཀྱི་མདོ་དེ་

[275A]༄༅། །ཆོས་ཅན། འཇུག་སྒྲུབ་དགུར་བཤད་དེ། བསམ་གཟུགས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་འཇིག་རྟེན་བའི་ལམ་བསམ་གཟུགས་བརྒྱད་ཀྱི་འཇུག་པ་དང། སྦྱིན་སོགས་ཕྱིན་དྲུག་གི་མཐོང་ལམ་དུ་འཇུག་པ་དང་
འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་འཇུག་པ་དང། ཚད་མེད་པའི་འཇུག་པ་དང། མི་དམིགས་པ་དང་ལྡན་པའི་འཇུག་པ་དང། འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་འཇུག་པ་དང། ཆེད་དུ་བྱ་བའི་འཇུག་པ་དང། མངོན་པར་ཤེས་པའི་
འཇུག་པ་དང། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་འཇུག་པ་དང་དགུར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་སྣང་ལས། དེའང་དོན་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པ་ནི་འཛེག་པ་ཡིན་ལ། འཛེག་པའང་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་།ཞེས་མིང་གཅིག་
ཉིད་དུ་རྣམ་པར་བཞག་པས་རྣམ་པ་དགུར་འགྱུར་བ་ནི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། བསམ་གཏན་གཟུགས་མེད་ཀྱི་འཇུག་སྒྲུབ་འཇིག་རྟེན་པར་བཤད་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་མཐོང་སྒོམ་གྱི་ངོ་བོར་
གྱུར་པའང་ཡོད། སྒོམ་ཚེ་ཡང་མི་དམིགས་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། མདོ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནམ་མཁའི་རྟགས་དང་
མཚན་མ་རྣམས་ཀྱིས་བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་པར་སྙོམས་པར་འཇུག་།ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་ལྟར་བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་བསྒོམ་པར་བཤད་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་

[275B] ནམ་མཁའི་རྣམ་པ་དང་རྟགས་དང་མཚན་མ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བར་དམིགས་སུ་མེད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ལམ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་རྣམ་པ་མེད་པ་དང་རྟགས་མེདྤ་དང་མཚན་མ་
མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། གཙོ་ཆེ་བའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་ལ་དེ་ཤད་ཆེ་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྐབས་
འདིའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་འཇུག་འཛེག་གི་དོན་ཡོད་དེ། དམིགས་པ་དང། སྒྲུབ་པ་དང། ཐབས་དང། ཡེ་ཤེས་དང། བརྩོན་འགྲུས་དང། རྩོམ་པ་དང། ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང། འཕྲིན་ལས་ཆེན་པོ་བདུན་དང་ལྡན་པའི་ཐེག་པ་
ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང། དེ་ལ་གོང་ནས་གོང་དི་འཇུག་པ་ནི་འཇུག་འཛེག་གི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱན་ལས། དམིགས་པ་ཆེ་བ་ཉིད་དང་ནི། །དེ་བཞིན་སྒྲུབ་པ་གཉིས་དག་དང་།ཐབས་ལ་མཁས་པར་གྱུར་བ་དང། །ཡེ་
ཤེས་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་དང། །ཡང་དག་འགྲུབ་པ་ཆེན་པོ་དང། །སངས་རྒྱས་འཕྲིན་ལས་ཆེན་པོ་སྟེ། །ཆེན་པོ་འདི་རྣམས་དང་ལྡན་པས། །ཐེག་ཆེན་ཞེས་ནི་ངེས་པར་བརྗོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་
གྲུབ་སྟེ། བྱས་མི་རྟག་དོན་གཅིག་ཀྱང་སྒྲའི་དོན་ཐ་དད་པ་ལྟར་འཇུག་འཛེག་གི་དོན་གཅིག་ཀྱང་སྒྲའི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་དོན་དང་པོར་འཇུག་པ་དང། ཕྱིས་གོང་ནས་གོང་དུ་འཛེག་པར་བཤད་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་སྣན་་༄༅། །ལས༑ དང་པོར་འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཐོས་ལ་འཇུག་ལ་ཕྱིས་གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་པར་རྟོགས་པའི་ཡང་དག་ཚོག་གཉིས་
སྨོས་སོ། །ཞེས་དང། གསེར་འཕྲེང་ལས། འཇུག་འཛེག་གི་དོན་གང་ཞེ་ན། འདི་གཉིས་རྣམ་གྲངས་བར་ཉི་སྣང་ལས་བཤད་ལ། རྒྱུན་སྣང་ལས། ཞུགས་པ་དང་གནས་པ་གཉིས་དང་པོར་ཐོབ་པ་དང་ཕྱིས་ཁྱད་པར་
དུ་འགྲོ་བ་ལ་བཤད་དོ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ་འཇུག་སྒྲུབ་ལ་མཚན་ཉིད་དབྱེ་བས་མཚམས་གསུམ་ཡོད་དེ། སྒོམ་བྱུང་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཐེག་ཆེན་ལ་གོང་ནས་གོང་དུ་འཇུག་
བའི་ཡེ་ཤེས་དེ། འཇུག་སྒྲུབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང། དབྱེ་ན་དགུ་དང། ས་མཚམས་སྦྱོར་ལམ་རྩེ་མོ་ཡན་ཆད་ནས་རྒྱུན་མཐའི་བར་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་དགུའི་བསམ་གཟུགས་དང་ཚད་མེད་གཞན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ།།
གསུམ་པ་ཚོགས་སྒྲུབ་ལ་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང། ཚོགས་གསུམ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། རྩ་བར། བརྩེ་དང་སྦྱིན་ལ་སོགས་པ་དྲུག་ནས། རིམ་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་བྱུང་འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་
དཔྱད་པ་གསུམ། དང་པོ་ནི། མདོ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པ་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པ་ཞེས་བརྗོད་པ། ཞེས་པ་ནས་ཕན་ཡོན་ཉི་ཤུ་པོ་འདི་དག་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སོགས་ཀྱི་མདོ་ལས་ས་དང་

[276B]འདི་བྱུང། གཉིས་པ་ནི། མདོ་དེ་ཆོས་ཅན། ཚོགས་སྒྲུབ་བཅུ་བདུན་བསྟན་ཏེ། བརྩེ་བའི་ཚོགས་སྒྲུབ་ནས། གཉེན་པོའི་ཚོགས་སྒྲུབ་ཀྱི་བར་བཅུ་བདུན་བསྟན་པ་
དེའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ། ཚོགས་སྒྲུབ་ལ་དཔྱད་པ་དང་གཟུངས་ལ་དཔྱད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རང་འབྲས་བྱང་ཆེན་དངོས་སུ་འབྱིན་པའི་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས། ཚོགས་སྒྲུབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ཐེག་
ཆེན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་ཆོས་མཆོག་ཆོས་ཅན། ཚོགས་སྒྲུབ་ཡིན་པར་ཐལ། རང་འབྲས་གནས་སྐབས་ཀྱི་བྱང་ཆེན་མཐོང་ལམ་དངོས་སུ་འབྱིན་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཐེག་ཆེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་ཆེན་པོ་ཡན་ཆད་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་བར་
ཐལ༑ ཚོགས་སྒྲུབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཚོགས་སྒྲུབ་དང་པོ་བཅོ་ལྔའི་མ་མཐའ་དེ་ནས་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐོགས་མེད་ཀྱིས་ཚོགས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་ནི་བརྩེ་བ་ནས་བརྩམ་སྟེ་གཟུངས་ཀྱི་བར་ནི་མཐོང་ལམ་དུ་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་
རང་བཞིན་ཆོས་མཐོག་ཆེན་པོས་བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ལ། རང་འབྲས་བྱང་ཆེན་དངོས་སུ་འབྱིན་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་སྒོམ་བྱུང་གཙོ་བོར་གྱུར་བའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དེ་
ཚོགས་སྒྲུབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དབྱེན་བཅུ་བདུན་དང། ས་མཚམས་དང་པོ་བཅོ་ལྔ་ཐེག་ཆེན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་ཆོས་མཆོག་ཆེན་པོ་ནས་རྒྱུན་མཐའི་བར་དང། སའི་ཚོགས་སྒྲུབ་དང་གཉེན་པོའི་ཚོགས་སྒྲུབ་གཉིས་ཐེག་ཆེན་གྱི་

[277A]༄༅། །མཐོང་ལམ་ནས་རྒྱུན་མཐའི་བར་ལ་ཡོད་དེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། ཆོས་མཆོག་ཆེན་པོ་ན་ཚོགས་སྒྲུབ་དང་པོ་བཅོ་ལྔ་ས་དང་གཉེན་པོའི་ཚོགས་གཉིས་ས་བཅུ་ན་ཡོད་དེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྟོགས་
སླའི་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ།། །།གཉིས་པ་གཟུངས་ཀྱི་མཐའ་དཔྱད་བ་ལ། ཁ་ཅིག་ན་རེ། རང་གི་གྲོགས་ཞི་གནས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་བའི་སྒོ་ནས་ལས་ཉོན་གྱིས་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བ་བཀག་བའི་སོ་སོར་བརྟགས་མིན་
གྱི་འགོག་པ་ཐོབ་མྱོང་གི་དྲན་བ་དང་ཤེས་རབ་གང་རུང་གིས་བསྡུས་པའི་སེམས་བྱུང་དེ། གཟུངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། འོ་ན་གཟུངས་ཡིན་ན་བྱང་སེམས་ཀྱི་བཟོད་བའི་གཟུངས་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བ་
ཁེགས་བའི་སོ་སོར་བརྟགས་མིན་གྱི་འགོག་པ་ཐོབ་དགོས་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བྱང་སེམས་ཚོགས་ལམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་རྣམ་སྨིན་ལས་སྐྱེས་བའི་ཆོས་ཀྱི་གཟུངས་དང་དོན་གྱི་གཟུངས་དང་གསང་སྔགས་
ཀྱི་གཟུངས་གསུམ་ཆོས་ཅན། བཟོད་པའི་གཟུངས་ཡིན་པར་ཐལ། །གཟུངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་ཁས། དེ་དེར་ཐལ། བྱང་སེམས་ཀྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་གཟུངས་དེ་གསུམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་གྲངས་
མེད་དང་པོ་མ་འདས་ཚུན་ཆད་དུ་བྱང་སེམས་ཀྱི་སྨོན་ལམ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་རུང་གིས་ཆོས་དང་དོན་དང་གསང་སྔགས་ཀྱི་གཟུངས་གསུམ་བསྐྱེད་བ་ཡོན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བྱང་ས་ལས། དེ་ཚུན་ཆད་ནི་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་དམ་བསམ་

[277B] ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་བརྟན་པ་ཡང་མ་ཡིན། རྒྱ་ཆེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་དང་དོན་གྱི་གཟུགས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གསང་སྔགས་ཀྱི་གཟུངས་ཀྱང་དེ་དན་འདྲ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་རྒྱུའི་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་དྲན་པ་ཤེས་རབ་དེ་བཟོད་པའི་གཟུངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བཟོད་བའི་གཟུངས་ནི་བཟོད་པའི་སྔོན་ནས་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ཏེ་
གསེར་འཕྲེང་ལས། དེའི་དོན་ལ་མི་སྐྲག་པའི་བཟོད་པ་སྐྱེ་སྟེ་དེའི་རྒྱུར་གྱུར་བའི་དྲན་ཤེས་ནི་བཟོད་པའི་གཟུངས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། དེ་མཁས་པའི་དགོངས་པ་འཁྲུལ་མེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འབུམ་
གི་གནོད་འཇོམས་ལས། དེ་ལྟ་བུ་ཐོབ་པའི་རྒྱུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་པའི་ཚེ་ཤེས་རབ་དང་དྲན་པ་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་གཟུངས་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། ཡུམ་གསུམ་གནོད་འཇོམས་
ལས་ཀྱང། །བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་རྒྱུད་གྱུར་བའི་གཟུངས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཡི་གེའི་གནས་ལུགས་རྟོགས་པའི་མཐུས་སྡིག་པ་སོགས་གཞན་སྐྱོབ་པའི་གསང་སྔགས་རྩོམ་ནུས་ཤིང་ངན་སོང་དུ་
སྐྱེ་བ་བཀག་པའི་སོ་སོར་བརྟགས་མིན་གྱི་འགོག་པ་ཐོབ་མྱོང་གི་དྲན་པ་དང་ཤེས་རབ་གང་རུང་གིས་བསྡུས་པའི་སེམས་བྱུང་དེ་གསང་སྔགས་ཀྱི་གཟུངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། ཡི་གེའི་གནས་ལུགས་རྟོགས་པའི་མཐུས་གསུང་རབ་

[278A]༄༅། །ཀྱི་ཚིག་བསྐལ་བའི་བར་དུ་མི་བརྗེད་བར་འཛིན་པ་སོགས་སྔ་མ་ལྟ་བུའི་སེམས་བྱུང་དེ། ཚིག་གི་གཟུངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡང་དེ་འདྲའི་གསུང་རབ་ཀྱི་དོན་བསྐལ་བའི་བར་དུ་མི་བརྗེད་པར་འཛིན་པ་
སོགས་སྔ་མ་ལྟ་བུའི་སེམས་བྱུང་དེ། དོན་གྱི་གཟུངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་རོ། །གསུང་རབ་གཅིག་ལའང་མ་བལྟས་པར་བླུན་པོའི་རྦད་ཁམས་འདི་འདྲ་བྲིས་སོ། །འོ་ན། ཚིག་དོན་གྱི་གཟུངས་གཉིས་ལའང་སྒོམ་བྱུང་དང་
ཚོགས་སྒྲུབ་ཁོ་ནས་ཁྱབ་པར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱིས་བརྟགས་མིན་འགོག་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་གཉིས་ལ་རྣམ་སྨིན་གྱིས་ཐོབ་པ་དང་ཐོས་བསམ་གྱིས་ཐོབ་པ་གཉིས་གཉིས་མེད་པར་ཐལ། དེ་གཉིས་
སྒོམ་བྱུང་དང་ཚོགས་སྒྲུབ་ཁོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཤིན་ཏུ་མི་རུང་བར་ཐལ། རྗེ་བཙུན་གྱི་གསུང་དང་འགལ། ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་ཐོགས་མེད་ཀྱིས་དེའི་དོན་བཤད་པ་དང་འགལ། ཀུན་མཁྱེན་གཉིས་པས་བཤད་པ་དང་
འགལ། སྙིགས་དུས་ཀྱི་རྒྱལ་བ་གཉིས་པས་གསུང་རབ་ཀུན་བསྒྲིགས་ནས་གསུངས་པ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱན་ལས་རྣམ་སྨིན་ཐོས་ལ་གོམས་པ་དང། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གཟུངས་དྲག་ནི། །ཆུང་
དུ་དང་ནི་ཆེན་པོ་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་གཟུངས་ལ་རྣམ་སྨིན་གྱིས་དང་ཐོས་བསམ་ཁོ་ནས་ཐོབ་པ་ཡོད་པ་གང་ཞིག་འདོན་གྱི་གཟུངས་ལའང་དེའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། བྱངས་པས། དེ་

[278B] འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་གང་གིས་ཐོས་བཙམ་ཁོ་ནས་གོམས་ཤིང་ཁ་དོན་བྱང་བར་མ་བྱས་པའི་མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེར་གཏེགས་པ་རིམ་བཞིན་དུ་སྡེ་བས་ཤིང། རིམ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བའི་ཡི་
གེ་ཚད་མེད་པ་དག་དུས་ཚད་མེད་པར་འཛིན་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དྲན་པ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྣམ་སྨིན་གྱི་དེ་བཤད་ཟིན་ཅིང་ཁྱབ་སྟེ། གོམས་བྱད་གཉིས་མེད་པའི་མིང་
ཚིག་ཚད་མེད་ཐོས་པ་ཁོ་ནས་འཛིན་པའི་དྲན་པ་ཤེས་རབ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གོམས་ཤིང་ཁ་ཐོན་བྱང་བར་མ་བྱས། ཞེས་དང་ཐོས་པ་ཙམ་ཁོ་ནའི་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གོང་གི་རྟགས་ཟུར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། བྱངས་ལས། དོན་
གྱི་གཟུངས་གང་ཞེན། སྔ་མ་དང་འདྲ་བ་ལས་དེའི་ཁྱད་པར་འདི་ཡོད་དེ། ཆོས་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་དོན་ཚད་མེད་པ་དག་གོམས་ཤིང་ཡིད་ཀྱིས་བྱང་བར་མ་བྱས་པར་དུས་ཚད་མེད་པ་དག་ཏུ་འཛིན་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་
གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། རྒྱན་གྱི་འགྲེལ་པ་ལས། དེ་ལ་གཟུངས་ནི་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང། མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པས་ལེན་པ་དང་འཛིན་པར་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་སྒོ་ནས་ཐོས་པ་ལས་གོམས་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་
ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་བཞི་པ་གྲུབ་སྟེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། ཚེ་འདིར་ཆེད་དུ་མ་བཙལ་ཀྱང་སྐྱེ་བསྡ་མར་སྦྱངས་པའི་རྣམ་སྨིན་གྱིས་ཐོབ་པ་དང། འདིར་ཐོས་བསམ་ལ་འབད་པས་ཆོས་

[279A]༄༅། །ཀྱི་ཚིག་དོན་དུ་མ་མྱུར་བར་འཛིན་ནུས་པ་དང། སྒོམ་བྱུང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པར་ནུས་པའི་གཟུངས་གསུམ་ལས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། འོ་ན། རྣམ་བཤད་ལས། ཕྱི་མ་
གཉིས་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་དང་དོན་བསྐལ་བའི་བར་དུ་མི་བརྗེད་བར་འཛིན་ནུས་པའོ། །དེ་ཡང་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ཡན་ཆད་རྣམས་སོ་།ཞེས་གསུངས་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཚིག་དོན་གྱི་གཟུངས་སྦྱོར་ལམ་བཟོད་པ་མན་ཆད་
ནས་མི་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། ཚིག་དོན་གྱི་གཟུངས་ཡིན་ན་བསྐལ་པའི་བར་དུ་སྐྱེ་བ་དུ་མ་བླངས་ཀྱང་མི་བརྗེད་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཚེ་རབས་དྲན་པའི་མངོན་ཤེས་ཀྱང་དེ་ལྟར་སྐྱེ་དགོས་པས་ལྔར་བཀག་ཟིན་
ཆགས་སུ་འཇུག་པར་ཁས་ལེན་རུང་བར་ཐལ། ཁྱེད་ཀྱིས་གཟུངས་བསྐལ་པའི་བར་དུ་སྐྱེ་བ་དུ་མ་བླངས་ཀྱང་མི་བརྗེད་པར་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཚེ་རབས་དྲན་པའི་མངོན་ཤེས་ཀྱང་དེ་ལྟར་སྐྱེ་དགོས་པས་སྔར་བཀག་ཟིན་
པ་སོགས་ཀྱིས་གནོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྩ་བར། དེ་ནི་རྒྱུན་ཆགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་གསུངས་པ་སོགས་དུ་མ་དང་འགལ་ལོ། །གཞན་ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་དེ་མི་འཐད་བར་ཐལ། རྣམ་བཤད་ཀྱི་དེ་ཚོགས་སྒྲུབ་ཀི་གཟུངས་ཀྱི་བཤད་པ་
གང་ཞིག་གཟུངས་སྤྱིའི་བཤད་ཚུལ་རྒྱན་དང་བྱངས་གནོད་འཇོམས་གསེར་འཕྲེང་སོགས་ལྟར་དགོས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལས། ཚིག་ལ་སོགས་པའི་གཟུངས་ཀྱི་ཚོགས་ཐབ་སྟེ། དེ་ལ་གཟུངས་ཀྱི་ངོ་པོ་

[279B] བཟོད་པ་ལ་སྦྱར་བ་བཟོད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གཟུངས་བཞི་ཙམ་བཤད་པར་ཤིན་ཏུ་གསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་སྨིན་དང་ཐོས་པ་ལ་གོམས་པའི་གཟུངས་ཙམ་ནི་ལམ་དུ་མ་
ཞུགས་པ་ནའང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། རྣམ་སྨིན་དང་ཐོས་བ་ལ་གོམས་པ་ནི་ལམ་དུ་མ་ཞུགས་པ་ནའང་ཡོད་དོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྩ་བར་ཡང། སངས་རྒྱས་བསྟན་དང་ཀུན་འདྲི་དང། །སྦྱིན་དང་ཚུལ་
ཁྲིམས་སོགས་སྤྱོད་པ། །ལེན་དང་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི། །སྣོད་དུ་དམ་པ་རྣམས་བཞེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་རིགས་པ་རྣམ་སྨིན་ལ་སྦྱོར་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང། ཚོགས་ལ་མཚན་པོའི་ཆོས་རྒྱུན་སྐབས་སུ་ཡང། རྒྱན་ལས་
སངས་རྒྱས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལ། །ཞེས་སོ། །རང་ལུགས་ལ། གཟུངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་བ། བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ། བྱེད་ལས། ས་མཚམས་དང་ལྔ། དང་པོ་ནི། རྣམ་སྨིན་དང་ཐོས་སྒོམ་ཅི་རིགས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་དྲན་པ་དང་ཤེས་རབ་
ཁྱད་པར་འཕགས་པ་ཐོང་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་ཤེས་པ་དེ་གཟུངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འཁོར་དང་བཅས་ན་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་གཞན་ཡོད་ཀྱང་གཙོ་བོ་དྲན་པ་ཤེས་རབ་གཉིས་ཀ་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་ཚང་དགོས་པའི་
ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་སྣང་ལས། གཟུངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་དྲན་པ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ། དྲན་པ་དང་ཤེས་རབ་ཁྱད་པར་ཅན་གཟུངས་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། རྣམ་སྨིན་

[280A]༄༅། །གྱིས་ཐོབ་པའི་གཟུངས་དང། ཐོས་བསམ་གོམས་བས་ཐོབ་པའི་གཟུངས་དང། སྒོམ་བྱུང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ཐོབ་པའི་གཟུངས་གསུམ་དང། སྒོམ་བྱུང་ལ་མོས་སྤྱོད་པའི་དེ་ཆུང་དུ་དང་མ་དག་ས་བདུན་གྱི་དེ་
འབྲིང་དང། དག་སའི་དེ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཏེ། རྒྱན་ལས། ཆེན་ངོ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ། །ཞེས་སོ། །དམིགས་ཡུལ་གྱིས་དབྱེ་ན་བཟོད་པའི་དེ། ཆོས་ཀྱི། དོན་གྱི་དེ། སྔགས་ཀྱི་གཟུངས་བཞི་ཡོད་དེ། ཐུབ་དགོངས་ལས། དེ་ཡང་
དྲན་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་བཞི་རྣམས་ཏེ། བཟོད་པའི་གཟུངས་དང། དོན་གྱི་གཟུངས་དང། སྔགས་ཀྱི་གཟུངས་སོ། །ཞེས་སོ། །ཨ་ར་པ་ཙ་ན་ལ་སོགས་པ་ཡི་གེ་ཞེ་གཉིས་རེ་རེའི་དོན་ཡང་དོན་དམ་
བར་སྐྱེ་བ་མེད་པ་སོགས་སྟོན་པ་ལ་གོམས་པས་སྟོད་ཉིད་ལ་མི་སྐྲག་པའི་བཟོད་པ་བསྐྱེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་དྲན་པ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དེ། བྱང་སེམས་ཀྱི་སྒོམ་བའི་
ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པའི་བཟོད་པའི་གཟུངས་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ་རྣམ་བཤད་ལས། ཨ་ར་པ་ཙ་ན་ལ་སོགས་པའི་ཡི་གེ་ཞེ་གཉིས་ཀྱི་དོན་ལ་དབྱད་ནས། ཞེས་དང། ཐུབ་དགོངས་ལས། ཨ་ར་པ་ཙ་ན་ལ་སོགས་པའི་ཡི་གེ་རྣམས་
ལ་དེའི་དོན་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་ནས། སྒོམ་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་གོམས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ན། ཡི་གེ་དེའི་དོན་དོན་དམ་པ་བཟོད་པ་སྐྱེ་བ་དེ་བཟོད་པའི་གཟུངས་ཏེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་བཟོད་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་

[280B] བྱང་སེམས་ཀྱིས་དེ་ལྟ་བུའི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་བཟོད་པའི་མཐུས་ཞི་སོགས་ཀྱི་སྔགས་ཀྱི་ཚིགས་རྩོམ་དུས་དེ་ལྟར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་སྙིང་རྗེ་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་དྲན་པ་དང། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆ་
ནས་བཞག་པའི་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་དེ། བྱང་སེམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བྱུང་བའི་སྔགས་ཀྱི་གཟུངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ་རྣམ་བཤད་ལས། དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྡིག་པ་ཞི་བ་ལ་སོགས་པ། ཞེས་དང། ཐུབ་དགོངས་ལས་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དབངས་ཉིད་ཀྱིས་སྔགས་ཀྱི་ཡི་གེ་རྣམས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཏེ། ཞེས་དང། དེ་ཕྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་སྔགས་ཀྱི་གཟུངས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པཱི་ཕྱིར། འདི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
གྱི་དབང་དུ་བྱས་ལ་སྦྱིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་སྨོན་ལམ་གྱི་མཐུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་སྔགས་ཀྱི་གཟུངས་གཉིས་ཡོད་དེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་སྨོན་ལམ་གྱི་མཐུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཤིང་རློབ་པ་ལྟར་དུ་དོན་དེ་
སྒྲུབ་པ་ལ་རིང་དུ་གནས་པ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྐབས་འདིའི་སྔགས་ཀྱི་གཟུངས་ལ་ཡང་ཞེ་གཉིས་ཡོད་དེ། ཕྱི་མོའི་ཡི་གེ་ཞེ་གཉིས་དེ་རེ་ལ་གཟུངས་སྔགས་རེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐུབ་དགོངས་ལས། ཕྱི་མོའི་ཡི་
གེ་རྣམས་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་རྣམས་སོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། འདིའི་སྔགས་ལ་གསུམ་ཡོད་དེ། གཟུངས་སྔགས་དང། གསང་སྔགས་དང། རིགས་སྔགས་གསུམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ཡང་་༄༅། །ཐབས་ཤེས་ཀྱིས་ཡིད་སྐྱོབ་པས་ངན་འགྲོ་སོགས་ལས་འཛིན་པས་གཟུངས་དང། མ་རིག་པ་སྤོང་ཞིང་རིག་པ་བསྐྱེད་པས་རིག་སྔགས་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གསང་བསྟོན་བར་བྱེད་
བས་གསང་སྔགས་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ་མནྡྲའི་བྱིངས་ལས་དེ་ལྟར་ཐོན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐུབ་དགོངས་ལས། གཞན་ཡང་མ་ན་ཤེས་པ་ལའོ། །ཏྲཻཉ་སྐྱོབ་བ་ལའོ་།ཞེས་པ་ཡེ་ཤེས་དང་སྙིང་རྗེ་ནི་སྔགས་
ཀྱི་སྒྲས་བརྗོད་བར་བྱ་ལ། དེ་དག་གི་རྒྱུ་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡི་གེ་དེ་རྣམས་ལ་སྔགས་སུ་བརྗོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྟོག་དེ་འབར་བ་ལས། གཟུངས་སྔགས་ནི་སྒོམ་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་
སྒྲོ་མཐའ་ཡས་བའི་གཟུངས་ལས། གཟུངས་འདི་སྒོམ་པར་བྱེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི། འདུས་བྱས་དང། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་རྟོགས་པར་ཡང་མི་བྱེད། ལེན་པར་ཡང་མི་བྱེད། གནས་པར་ཡང་མི་བྱེད། མངོན་པར་
ཞན་བར་ཡང་མི་བྱེད། ཐ་སྙད་དེ་འདོགས་པར་ཡང་མི་བྱེད་དེ་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་འབའ་ཞིག་སྒོམ་པར་བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེས་ཀུན་རྫོབ་སོགས་ཀྱི་འདུས་བྱས་སོགས་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་བར་དེ་
ཁོ་ན་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། རྟོག་གེ་འབར་བ་ལས། འདི་སྐད་བརྗོད་པར་ཡང་ནུས་ཏེ། གཟུངས་སྔགས་དང། གསང་སྔགས་དང་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་

[281B] བསམ་པ་དང། སྒོམ་པས་སྡིག་བརྒྱུ་དང་བཅས་བཞི་བར་བྱེད་བ་ཡིན་ཏེ། ལམ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་གསུང་རབ་བཞིན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་བཞི་
པ་གྲུབ་སྟེ། ཕྱིན་དྲུག་བདེན་བཞི་སོགས་རྟོགས་བའི་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྟོག་གེ་འབར་བ་ལས། རིག་སྔགས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དང། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སྟོན་བར་བྱེད་པའི་ཡི་གེ་
དང༑ དོན་གྱི་ཉོན་མོངས་བཟང་པར་བྱེད་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཞེས་དང། ཐུབ་དགོངས་ལས། མ་རིག་པ་སྤོང་བར་བྱེད་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་རིག་བསྐྱེད་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དེ་རྣམས་རིག་སྔགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
ལྔ་བ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ནུས་བ་ཆེན་པོ་ཅན་དུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་བཞིན་ནོ། །རྟོག་གེ་འབར་བ་ལས། དེ་བཞིན་དུ་གསང་སྔགས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གསང་བསྟོན་པར་བྱེད་པའི་
སྦས་པའི་ཡི་གེ་སྦྱར་བ་ངོ་བོས་སྒོམ་པ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་བརྒྱུད་ལ་གནས་པས་ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་དགོས་པ་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པར་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ། མཐུ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་བཞིན་ནོ། །
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཤེར་སྙིང་གི་དོན་ཡང་དེ་ལྟར་དགོས་ཀྱང་འོད་ཊིཀ་དག་གིས་མཐོན་ནོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཐུས་སངས་རྒྱས་བྱང་སེམས་ཀྱིས་བཤད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་ཐོས་ཙམ་གྱིས་འཛིན་ནུས་པའི་དྲན་

[282A]༄༅། །པ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་དེ། བྱང་སེམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཀྱི་གཟུངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཐུབ་དགོངས་ལས། དེ་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་དང་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྟན་པའི་ཕུང་པོ་འཛིན་པའི་རྒྱུ་ནི་གཟུངས་ཏེ། དཔག་ཏུ་མེད་པའི་ཆོས་རྣམས་ཐོས་ཙམ་གྱིས་མཐའ་མེད་བའི་དུས་སུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཏིང་ངེ་འཛིན་
གྱི་མཐུས་དེ་ལྟར་དེ་དག་གི་དོན་འཛིན་ནུས་པ་སོགས་ལྔ་མ་ལྟ་བུའི་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་དེ། བྱང་སེམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བྱུང་བའི་དོན་གྱི་གཟུངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཐུབ་པ་དགོངས་རྒྱན་ལས། དེ་ནས་དེ་
བཞིན་དུ་དེའི་དོན་འཛིན་པའི་རྒྱུ་ནི་དོན་གྱི་གཟུངས་སོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ས་བཅུ་ལ་གཟུངས་བཅུ་དང། ས་རེ་རེ་ལའང་མཐའ་ཡས་བ་ཐོབ་སྟེ། དགོངས་རྒྱན་ལས། དེ་བཞིན་དུ་ཡངས་སོ་
སོ་ལ་གཟུངས་རེ་རེ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་གཟུངས་སྟོང་ཕྲག་གྲངས་མེད་ཅིང། དཔག་ཏུ་མེད་པ་དུ་མ་རྣམས་སོ་སོར་ཐོབ་བོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་དེ་དག་བསྐྱེད་བའི་རྒྱུ་ཡོད་དེ། ཕྱིའི་སྤྱོད་ལམ་དང་ནང་གི་
ཏིང་ངེ་འཛིན་གཉིས་ཚོགས་དགོས་བའི་ཕྱིར། འདོད་པ་ཐོབ་པ་ལ་ཆགས་ཞེན་མེད་པ་དང་མཐོབ་པ་ལ་ཕྲག་དོག་དང་རེ་བ་མེད་པ་དང། བསླངས་བ་སྟེར་བ་དང། བྱང་སེམས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་དང་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་མ་མོ་ལ་ཤིན་ཏུ་དགའ་

[282B] བཟོད་བའི་གཟུངས་ལ་དེ་ལས་ཀྱང་ལུས་ངག་བག་ལྡན་དགོས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། བྱང་ས་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་གཟུངས་འདི་དག་ཐོབ་སྟེ། གང་ཡང་
རུང་མ་མ་ཚང་བས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། བྱངས་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བཟོད་བ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་གཟུངས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ལ་ཤིན་ཏུ་སྤྱད་པ་ཤེས་རབ་
དང་ལྡན་པ་དབེན་པར་གནས་ཤིང་ཚིག་ཀྱང་མི་སྨྲ་ལ། སུ་དང་ཡང་མི་འཕྲད་ཅིང། དེ་བཞིན་དུར་ན་པར་ཟ་བ་དང། བབ་ཅོལ་དུ་མི་ཟ་བ་དང། ཁ་ཟས་སྣ་གཅིག་ཟ་བ་དང། སེམས་པ་ལྷུར་བྱེད་པ་དང། མཚན་མོ་ཡུན་ཐུང་དུ་
ཉལ་ཞིང་ཡུན་རིང་དུ་མི་ཉལ་བ་ནི། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་བཞི་པ་བྱེད་ལས་ཡོད་དེ། གཞན་ལ་ཚད་མེད་བ་རྒྱས་བར་སྟོན་ཅིང་རང་གིས་མི་བརྗེད་པར་གོང་དུ་འཕེལ་བ་སོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་ཡང་དང་ཡང། །སོགས་དང། དེའི་འགྲེལ་པ་ལས། ལས་ནི་དམ་པའི་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་དང། འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ལྔ་པ་ས་མཚམས་ཡོད་དེ། རྣམ་སྨིན་དང་ཐོས་པ་ལ་གོམས་པའི་གཟུངས་གཉིས་
ནི་ལམ་མ་ཞུགས་ནའང་ཡོད་ལ། སྒོམ་བྱུང་གིས་ཐོབ་པ་ནི་ཚིག་དང་དོན་གྱི་གཟུངས་ཡང་སྦྱོར་ལམ་བཟོད་པ་ཡན་ཆད་ནས་འཇོག་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། རྣམ་སྨིན་དང་ཐོས་པ་ལ་གོམས་བ་ནི་ལམ་མ་ཞུགས་

[283A]༄༅། །ནའང་ཡོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། རྣམ་བཤད་ལས། བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ཡན་ཆད་ནས་སོ་།ཞེས་གསུངས་བའི་ཕྱིར། རྩོད་སྤོང་ཉན་ཐོས་སྡེ་བས་རྩོད་ཚུལ་དང་ལན་སོགས་
རྟོག་གོ་འབར་བར་བལྟ་དགོས་སོ། །སྨྲས་པ། ཚེ་རབས་སྦྱུངས་བའི་པདྨས་རབ་ཁྱབ་པའི། །སྔོན་བསགས་ཚོགས་གཉིས་འོ་མའི་མཆོ་ཆེན་ལས། །ཤེས་བྱ་ཀུན་མཁྱེན་གཟུངས་ཀྱི་དབྱངས་ཅན་མ་།བཟོད་ཐོབ་ཚངས་
པའི་བུ་མོ་མ་ཡིན་ནམ། །འདིར་རྨོངས་བློ་ཆེན་རྒན་ཡང་ཐེ་ཚོམ་གདོད། །འཁྲུལ་པའི་གནམ་དུ་འཕྱར་དེ་ལེགས་བཤད་ཀྱི་།ཐལ་འགྱུར་སེན་མོས་བཅད་ཀྱང་ཡང་དག་པའི། །གཟུགས་བཞིའི་ཞལ་རས་འགྲོ་ལ་མཆོག་ཏུ་
བཞད། །ཅེས་པའང་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ།། །།གཉིས་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ལ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས། སའི་ཚོགས་གཉེན་པོའི་ཚོགས་དང་གསུམ། དང་པོ་ནི། འགྲེལ་བ་ལས། དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་
ཚོགས་ནི། ཞེས་པ་ནས། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་ཉི་ཤུར་འདོད། ཅེས་བྱུང། གཉིས་པ་ལ་རྒྱུའི་ས་དགུ་དང། འབྲས་བུའི་ས་བཅུ་པ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། རྩ་བར། ཡོངས་སུ་སྦྱོངས་པ་རྣམ་བཅུ་གིས། །ནས། ཡོན་ཏན་ཕུན་
སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱུང། གཉིས་པ་ནི། རྩ་བར། ས་དགུ་འདས་ནས་ཡེ་ཤེས་ནི། །ཞེས་སོགས་ཚིགས་བཅད་གཅིག་བྱུང། འདི་ལ་སྤྱིའི་དོན་མཚན་ཉིད་དང། དབྱེ་བ་དང། ཁྱད་ཆོས་དང་འཕོ་ཚུལ་དང། མིང་དོན་

[283B] དང་པོ་ནི། དེ་བཞིན་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་མཉམ་གཞག་ཡེ་ཤེས་སྙིང་རྗེ་དང་སྨོན་ལམ་སོགས་ཀྱིས་ཟིན་ཅིང། རང་ལ་བརྟེན་ནས་ཡོན་ཏན་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་སོགས་ཀྱི་རྟེན་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་བཞག་པའི་ཡེ་ཤེས་
དེ་སྐབས་འདིའི་སའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འཇུག་པ་རང་འགྲེལ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམས་ཀྱི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སྙིང་རྗེ་ལ་སོགས་པས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་ཉིད་ཆར་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ཐོབ་སྟེ་ཡོན་
ཏན་གྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། དེ་ཆོས་ཅན། དབྱེ་ན་བཅུ་ཡོད་དེ། ས་དང་པོར་རབ་དགའ་ནས། བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་གྱི་བར་བཅུ་ཡོད་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རིན་ཆེན་འཕྲེང་བ་ལས། དེ་བཞིན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ། །
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ཁྱད་ཆོས་ལ་ངོ་བོ་སོགས་ལྔའི་ཁྱད་ཆོས་དང། སྤང་བྱ་སྤོང་བའི་ཁྱད་ཆོས་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཡོན་ཏན་དང་སྐྱེ་བ་འཛིན་ཚུལ་དང་རྟགས་དང་རྟོགས་ཚུལ་
གྱི་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལྔ་ལས། དང་པོ་ནི། ཡོན་ཏན་སྡེ་ཚན་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གོང་དུ་འཕེལ་བའི་ཁྱད་ཆོས་དང་ལྡན་ཏེ། ས་དང་པོར་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་སངས་རྒྱས་བརྒྱ་མཐོང་བ་དང། དེ་དག་གི་བྱིན་རླབས་ཤེས་པ་དང་
ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྒྱ་ལ་འཇུག་པ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྒྱ་གཡོ་བ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྒྱར་འགྲོ་བ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྒྱ་སྣང་བར་བྱེད་པ་དང། སེམས་ཅན་བརྒྱ་སྨིན་པ་དང། བསྐལ་བ་བརྒྱར་གནས་

[284A]༄༅། །བ་དང། དེ་དག་གི་སྔོན་མཐར་འཇུག་པ་དང། ཆོས་སྒོ་བརྒྱ་འབྱེད་པ་དང། ལུས་བརྒྱ་སྟོན་པ་དང། ལུས་རེ་རེ་ལ་འཁོར་བརྒྱ་སྟོན་པ་སྟེ། བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་དང། ས་གཉིས་པར་དེ་དག་སྟོང་དང་
གསུམ་པར་བརྒྱ་སྟོང་འགྱུར་དང། བཞི་བར་ཁྲག་ཁྲིག་དང། ལྔ་བར་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲ་སྟོང་དང། དྲུག་པར་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་བརྒྱ་སྟོང་དང། བདུན་པར་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དང་བརྒྱད་པར་སྟོང་གསུམ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བཅུའི་
རྡུལ་སྙེད་དང། དགུ་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གྲངས་མེད་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བཅུའི་རྡུལ་སྙེད་དང། བཅུ་བར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བཅུའི་རྡུལ་སྙེད་ཐོབ་པ་དེའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་སྐྱེ་བ་འཛིན་ཚུལ་
ཀྱི་ཁྱུད་པར་ཡོད་དེ། ས་བཅུ་ལ་རིམ་པ་ལྟར་འཛམ་གླིང་གི་རྒྱལ་པོ་དང། འཁོར་ལོས་སྒྱུ་བའི་རྒྱལ་པོ་དང། བརྒྱ་བྱིན་དང་འཐབ་བྲལ་གྱི་བདག་པོ་དང། དགའ་ལྡན་གྱི་དེ་དང། འཕྲུལ་དགའི་དེ་དང། གཞན་འཕྲུལ་དབང་
བྱེད་ཀྱི་བདག་པོ་དང། སྟོང་གི་བདག་པོ་ཚངས་པ་དང། སྟོང་གསུམ་གྱི་བདག་པོ་ཚངས་པ་ཆེན་པོ་དང། འོག་མིན་གྱི་ལྷའི་བུ་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བ་འཛིན་པའི་ཕྱིར། རིན་ཆེན་འཕྲེང་བར་བཤད་དོ། །གསུམ་པ་རྟགས་
ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། ས་དང་པོ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཏེར་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གིས་གང་བར་མཐོང་བ་དང། གཉིས་པར་སྟོང་གསུམ་རིན་པོ་ཆེས་གང་བ་ལག་མཐིལ་ལྟར་མཉམ་པར་མཐོང་བ་ད། གསུམ་

[284B]འདུལ་བ་དང། བཞི་བར་ཕྱོགས་བཞི་ནས་རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོ་ལ་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་འཐོར་བ་དང། ལྔ་བར་རྒྱན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་པའི་བུད་མེད་ཀྱིས་རང་གི་
མགོ་ལ་མེ་ཏོག་ཙམ་པ་ཀའི་ཕྲེང་བ་འདོགས་པ་དང། དྲུག་པར་ཐེམ་སྐས་བཞི་ལྡན་གྱི་གསེར་གྱི་རྫིང་བུད་གསེར་གྱི་བྱེ་མ་བདལ་བ་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་གྱི་ཆུས་གང་བར་པད་མ་ཀུ་མུད་སོགས་ཀྱིས་བརྒྱན་པ་ལ་བདག་ཉིད་འཛེག་པ་དང་
བདུན་པར་གཡས་གཡོན་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་གཡངས་ས་མཐོང་ནས་བདག་ཉིད་མ་ཉམས་བར་དེ་ནས་ལྡོག་པ་དང། བརྒྱད་བར་ཕྲག་པ་གཉིས་ན་རི་དྭགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་སེང་གེར་ལ་བ་ཅན་ཅོད་པན་ཐོགས་པ་གཅན་གཟན་ཕྲ་མོ་ཐམས་ཅད་
སྐྲག་པར་བྱེད་པ་དང། དགུ་བར་རང་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་མཐོང་སྟེ། སྐྱེ་བོ་ཁྲག་ཁྲིག་དུ་མས་བསྐོར་ཅིང་མགོ་བོའི་སྟེང་ན་གདུགས་དཀར་པོ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྤྲས་པ་འཛིན་པ་དང། བཅུ་བར་དེ་བཞིན་གཤེགས་བའི་སྐུ་
གསེར་མདོག་འདོམ་གང་བ་ལ་ཚངས་པ་སོགས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་དུ་མས་བསྐོར་ནས་ཆོས་སྟོན་པར་མཐོང་བ་རྨི་བའི་བར་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་ཞུས་པ་ལས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་བ་རྟོགས་ཚུལ་གྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། ས་དང་པོར་ཆོས་
དབྱིངས་ཀུན་འགྲོའི་དོན་དུ་རྟོགས། གཉིས་པར་མཆོག་གི་དོན་དུ་རྟོགས། གསུམ་པར་རྒྱུ་མཐུན་པའི་དོན་དང། བཞི་བར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པའི་དང། ལྔ་བར་རྒྱུ་ཐ་དད་མེད་པའི་དང་དྲུག་པར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་

[285A]༄༅། །དག་པ་མ་ཡིན་པའི་དང། བདུན་པར་ཐ་དད་མེད་པའི་དང། བརྒྱད་པར་བྲི་འཕེལ་མེད་པའི་དང། དགུ་བར་ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བའི་གནས་ཉིད་དུ་དང། བཅུ་བར་ལམ་ལ་དབང་བའི་གནས་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་བར་ཡིན་
པའི་ཕྱིར། དབུས་མཐའ་ལས། ཀུན་ཏུ་འགྲོ་དོན་མཆོག་གི་དོན། །ནས་དབང་པོ་རྣམ་པ་བཞི་ཡི་གནས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ལྔ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་ཡོད། ཏུབ་པ་དགོངས་རྒྱན་ལྟར་ས་དང་པོར་རིན་ཆེན་ཡེ་
ཤེས་ཡང་དག་འཕེལ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཁྱད་བར་ཅན་གྱི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་བའི་གཟུངས་དང། གཉིས་བར་གནས་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་དྲི་མ་མེད་བའི་གཟུངས་ནས། བཅུ་བར་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
དང་མི་ཟད་བའི་ཟ་མ་ཏོག་གི་གཟུངས་ཐོབ་པ་དེ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་གཉིས་པ་སྤང་བྱ་སྤོང་ཚུལ་གྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། མཐོང་ལམ་གྱི་སྐབས་སུ་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་སྒྲིབ་ཀུན་བཏགས་བརྒྱ་རྩ་བཅུ་གཉིས་དང། ཤེས་སྒྲིབ་ཀུན་
བཏགས་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་ཀྱི་ས་བོན་འཇོམས་ལ། སྒོམ་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་ས་དང་པོ་ནས་བཅུ་བའི་པར་གྱིས་རང་རང་གི་ངོ་སྐལ་གྱི་སྒོམ་སྤང་ཉོན་མོངས་བཅུ་དྲུག་གི་ས་བོན་དང། སྒོམ་སྤང་ཤེས་སྒྲིབ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་
རེ་རེའི་ས་བོན་སྤོང་བ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས་མཐོང་ལམ་གྱི་སྐབས་སུ། །ནས། སྟོམ་སྤང་ཤེས་སྒྲིབ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་ཀྱི་ས་བོན་རིམ་ཅན་དུ་སྤོང་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་སོ་།བཞི་བ་འཕོ་ཚུལ་ཡོད་

[285B] ས་དེའི་ཡོངས་སྦྱོང་གི་ཆོས་མ་རྫོགས་པ་དེ་སྲིད་དུ་དེ་ཡིན་ལ་རྫོགས་ནས་མ་གཞན་དུ་འཕོ་བ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྦབ་ནི་སའི་སྒྲ་བཤད་ཡོད་དེ། སའི་སྐད་དོད་བླུ་མིའི་བཧུ་ལ་ཊ་བསྣན་ནས་བཧུ་ཏ་འབྱུང་བོ་དང། མི་ལ་ཨ་ཐོག་
མ་དང་ཏ་རྗེས་སུ་བསྣན་ནས་ཨ་མི་ཊ་དཔག་མེད་དང། ཡང་དེ་བཞིན་དུ་བཧུ་ཨ་བྷ་ཡ་བྱས་པ་འཇིག་མེད་དང། ཡང་ཨ་མིཉ་དཔག་མེད་དང། བཧུ་ལན་ཕྱི་ཕྱིར་དང། མི་ཏེ། རྒྱན་ལས། འབྱུང་པོ་དཔག་མེད་
འཇིགས་མེད་ཕྱིར། །དཔག་ཏུ་མེད་པ་དེ་དག་ལ། །ཕྱི་ཕྱིར་གོང་དུ་འགྲོ་ལྡན་ཕྱིར། །དེ་དག་ཉིད་ནི་སར་འདོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། རྣམ་བཤད་ལས། སའི་སྐད་དོད། སོགས་སོ། །སྐབས་འདིའི་འདའ་བྱའི་ས་དགུ་ཡོད་
དེ༑ དམན་བས་བརྒྱད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་དགུ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས་དགུད་བྱེད་བའི་ཕྱིར། ས་དེ་དགུ་འདས་ནས་སྨོན་ལམ་ཤེས་པ་གང་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དེ་ལ་གནས་པའི་རྗེས་ཐོབ་དེ་ཤེས་པ་གང་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དེ་ལ་གནས་པའི་རྗེས་ཐོབ་དེ་
ཞེས་བཤད་བ་བྱང་སེམས་ཀྱིས་བཅུ་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། མདོ་ལས། ས་བཅུ་བ་ལ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཁོ་ནར་བརྗོད་བར་བྱ་ཡི། ཡང་དག་པར་རྫོགས་བའི་སངས་རྒྱས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་
གསུངས་བའི་ཕྱིར། །།གསུམ་པ་གཉེན་པོའི་ཚོགས་ནི། རྩ་བར་མཐོང་དང་གོམས་བའི་ལམ་དག་ལ། །ཞེས་སོགས་ཚིགས་བཅད་གཅིག་བྱུང། འཕྲོས་སྦྱོར་མཐའ་དཔྱད་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། མདོ་ལས།་༄༅། །རབ་འབྱོར་ཁྱོད་ཀྱིས་གང་ཡང་འདི་སྐད་དུ་ཐེག་པ་དེས་གང་ནས་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར། ཞེས་པ་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བས་མཐོང་སྒོམ་གྱི་
སྤང་བྱ་རྟོག་པའི་གཉེན་པོ་བཤད་པ་རྣམས་རྣམ་རྟོག་བརྒྱད་ཀྱི་གཉེན་པོར་བྱས་ཏེ་སྟོན་པ་ལ་འདི་བྱུང། གཉིས་པ་ནི། ཤེས་བྱ་ཆོས་ཅན། ཐེག་ཆེན་མཐོང་སྒོམ་གྱི་ལམ་དག་ལ་གཉེན་པོ་བརྒྱད་དུ་དབྱེར་ཡོད་དེ། མཐོང་
སྒོམ་སོ་སོའི་སྤང་བྱ་ཉོན་མོངས་གཟུང་རྟོག་དང། རྣམ་བྱང་གཟུང་རྟོག་དང། རྫས་འཛིན་རྟོག་པ་དང། བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་བཞིའི་གཉེན་པོ་བཞི་བཞི་ཡོད་བ་དེའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། མཐོང་
སྦང་རྟོག་པའི་ས་བོན་གྱི་དངོས་གཉེན་བྱེད་པའི་མཐོང་ལམ་དེ་མཐོང་སྤང་གཉེན་པོའི་ཚོགས་སྒྲུབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད། སྒོམ་སྤང་རྟོག་པའི་ས་བོན་གྱི་དངོས་གཉེན་བྱེད་པའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་རྗེས་ལ་མངོན་རྟོགས་དེ། སྒོམ་སྤང་གཉེན་
པོའི་ཚོགས་སྒྲུབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། དང་པོ་ལ། ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང་ལམ་སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་པོ་གཉེན་པོའི་ཚོགས་སྒྲུབ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་མཐོང་སྤང་གཉེན་པོའི་ཚོགས་སྒྲུབ་མ་ཡིན་བའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། དེ་བཅུ་
དྲུག་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཐོང་སྤང་གཉེན་པོའི་ཚོགས་སྒྲུབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་ན། བར་ཆད་མེད་ལམ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ་མཐོང་ལམ་མཉམ་

[286B]པའི་ཕྱིར་ཏེ། གསེར་འཕྲེང་ལས། མཉམ་བཞག་དགོས་པའི་ཞིབ་ཆ་རུང་ཡང། ཞེས་དང། ཚིག་གསལ་ལས། ལམ་གཉིས་ཀྱི་མཉམ་བཞག་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ས་དང་པོའི་སྒོམ་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་དང་རྣམ་གྲོལ་ལམ་གཉིས་ཆོས་ཅན། སྒོམ་སྤང་གཉེན་པོའི་ཚོགས་སྒྲུབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐེག་ཆེན་
གྱི་སྒོམ་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་དང་རྣམ་གྲོལ་ལམ་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གསེར་འཕྲེང་ལས་ལམ་ཤེས་བཤད་བའི་སྐབས་སུ་རྣམ་དག་སྒོམ་ལམ་ཁམས་གསུམ་གྱི་རྣམ་རྟོག་དགུ་འཇོམས་བྱེད་དུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
སྒྲུབ་པ་སྒོམ་ལམ་ཁོ་ནར་འདོད་པ་མི་འཐད། ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ས་དང་པོའི་སྒོམ་ལམ་རྣམ་གྲོལ་ལམ་གྱིས་སྒོམ་སྤང་རྟོག་པ་སྤངས་པར་ཐལ་ལོ། །རང་ལུགས་ལ། མཐོང་སྤང་ཤེས་སྒྲིབ་སྐྱེ་མི་རུང་
གི་ཆོས་ཅན་དུ་བྱས་པའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་དོན་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཉམ་བཞག་ཡེ་ཤེས་དེ། འདིར་བསྟན་མཐོང་ལམ་གཉེན་པོའི་ཚོགས་ཀྱི་སྒྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་ན་སྤང་བྱའི་སྒོ་ནས་བཞི་དང་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་ཐེག་ཆེན་གྱི་
མཐོང་ལམ་མཉམ་བཞག་ཤེས་བཟོད་བཅུ་དྲུག་ཡོད། དངོས་བསྟན་ལམ་སྦྱར་ན་མཐོང་སྤང་ཤེས་སྒྲིབ་སྐྱེ་མི་རུང་གི་ཆོས་ཅན་དུ་བྱས་པའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་དོན་མངོན་རྟོགས་དེ། མཐོང་ལམ་གཉེན་པའི་ཚོགས་སྒྲུབ་ཀྱི་མཚོན་ཉིད། དབྱེ་

[287A]༄༅། །ན་མཉམ་རྗེས་གཉིས་ཡོད། སྒོམ་སྤང་ཤེས་སྒྲིབ་གྱི་གཉེན་པོར་གྱུར་བའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་རྗེས་ལ་མངོན་རྟོགས་དེ། སྒོམ་ལམ་གཉེན་པོའི་ཚིགས་སྒྲུབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དབྱེ་ན་ས་བཅུའི་མཉམ་རྗེས་གཉིས་
གཉིས་ཡོད། རང་གི་ངོས་སྐལ་གྱི་སྒོམ་སྤང་ཤེས་སྒྲིབ་སྐྱེ་མི་རུང་གི་ཆོས་ཅན་དུ་བྱས་བའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་རྗེས་ལ་མངོན་རྟོགས་སུ་གྱུར་བའི་མཉམ་བཞག་ཡེ་ཤེས་དེ། འདིར་བསྟན་སྒོམ་ལམ་གཉེན་པོའི་ཚོགས་སྒྲུབ་ཀྱི་
མཚན་ཉིད། དབྱེ་ན་ས་བཅུའི་སྒོམ་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་དང་རྣམ་གྲོལ་ལམ་སྐོར་དགུ་ཡོད། སྦང་བྱའི་སྒོ་ནས་བཞི་ཡོད། རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་ཆོས་མཆོག་ཐ་མའི་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཅན་
མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མཐོང་སྡང་གཉེན་པོའི་ཚོགས་སྒྲུབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མཐོང་སྤང་གི་གཉེན་པོ་གང་ཞིག་ཚོགས་སྒྲུབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། དང་པོ་གྲུབ་
སྟེ༑ དེའི་གཉེན་པོ་བཞི་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་དེ་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་གཉིས་བ་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྒོམ་སྤང་གཉེན་པོའི་ཚོགས་སྒྲུབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྒོམ་སྤང་
གི་གཉེན་པོ་གང་ཞིག་ཚོགས་སྒྲུབ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ན་མཁྱབ།།།།བཞི་བ་དེས་འབྱུང་སྒྲུབ་པ་ནི། རྩ་བར། ཆེད་དུ་བྱ་དང་མཉམ་ཉིད་དང། །སོགས་ཚིགས་བཅད་གཉིས་བྱུང། དེ་ལ་འབྲོས་སྦྱོར་

[287B] དང་པོ་ནི། མདོ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བགྱི་བ་འདི་ནི་ལྷ་དང་མི་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཟིལ་གྱིས་མནན་ཏེ་འབྱུང་བར་འགྱུར། ནས། ཕྱོགས་
བཅུ་ཀུན་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་བསྟན་པའི་ཚེ་ཡང་སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་ཚད་མེད་བདག་གིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་བར་རྫོགས་པའི་
བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་པའི་བར་གྱིས་གསུངས་པའི་བྱང་སེམས་ཀྱི་སྡས་དོན་མངོན་རྟོགས་རྣམས་བསམ་པའི་གོ་བགོས། དངོས་སུ་འཇུག་ཚོགས་བསགས་པས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལས་རྒྱལ་
ཚུལ་བརྒྱད་ཀྱི་སྒོ་ནས་བཤད་པ་ལ་འདི་བྱུང་སྟེ། ཉི་སྣང་ལས། གོ་བགོས་པ་ནི་འཇུག་གོ་ཞུགས་པ་ནི་དཔུང་གི་ཚོགས་བསོག་གོ་།དཔུང་གི་ཚོགས་བསགས་པ་ནི་མ་རྒྱལ་བ་ལས་རྒྱལ་བ་ཐོབ་པས་ངེས་པར་
འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས། གཉིས་པ་ནི། མདོ་དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཀྱིས་ངེས་འབྱུང་སྒྲུབ་པ་བསྟན་ཚུལ་ཡོད་དེ། ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལས་རྒྱལ་ཚུལ་གྱི་ཆེད་དུ་བྱ་བ་ལ་ངེས་
པར་འབྱིན་པ་ནས། ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བར་བརྒྱད་ཀྱི་སྒོ་ནྶྶ་བཤད་པའི་ཕྱིར། མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རྣམ་མཁྱེན་དུ་གདོན་མི་ཟ་བར་ངེས་པར་

[288A]༄༅། །འབྱིན་པའི་སེམས་དཔའི་རྣལ་འབྱོར་ངེས་འབྱུང་སྒྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང་ལམ་ཆོས་ཅན། མཚོན་བྱ་དེར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། རྟགས་
གྲུབ་སྟེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང་སྒོམ་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདོད་ན། དག་སའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེས་འབྱུང་སྒྲུབ་པའི་མ་མཐའ་ས་བརྒྱད་པ་ནས་འཇོག་པའི་
ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་བཤད་ལས། ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་ས་བརྒྱད་པ་ཡང་ཆད་ལ་བྱས་ན་ངེས་འབྱུང་སྒྲུབ་པ་ཡང་དེ་ན་ཡོད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། མཐོང་ལམ་
ཡང་ངེས་འབྱུང་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་ཡིན་པར་ཨ་བྷྱས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ནམ་ཁྱབ། རྟགས་གྲུབ་སྟེ། ཐུབ་དགོངས་ལས་འདིར་མཐོང་བ་དང་སྒོམ་པའི་ལམ་གཉིས་གསུངས་ཏེ་སེམས་
བསྐྱེད་པ་ཉི་ཤུའི་བར་ནི་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་སྒྲུབ་པའོ་།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་ངེས་འབྱིན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་སོ་།རྩ་བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཐོགས་མེད་ཀྱིས་སྒོམ་ལམ་ཡིན་པར་བཤད་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱན་སྣང་དུ་ཐོགས་མེད་ཀྱི་ལུང་དྲགས་པ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་སྒྲུབ་པ་ནི་སྒོམ་པའི་ལམ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ས་བཅུ་པ་

[288B] ཀ་མཱ་ལ་ཤི་ལས། ངེས་པར་འབྱུང་བ་ནི་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། ངེས་འབྱུང་སྒྲུབ་པ་མཐར་ཐུག་པའི་དབང་དུ་བྱས་བའི་ཕྱིར། རྩ་
བར་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཐོགས་མེད་ཀྱིས་སྒོམ་ལམ་དང་སློབ་དཔོན་གྱིས་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་དུ་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེས་འབྱུང་སྒྲུབ་པ་དང་སྲིད་ཞི་མཉམ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་བ་དང། ཞིང་དག་སྦྱོར་བ་དང་ཐབས་
མཁས་སྦྱོར་བ་དང། དག་སའི་ཡེ་ཤེས་རྣམས་དོན་གཅིག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་དག་གི་བཤད་པས་ཤེས་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ནི། ཚོགས་གཉིས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་རྣམ་མཁྱིན་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་
དག་སའི་ཡེ་ཤེས་དེ། ངེས་འབྱུང་སྒྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ་རྒྱལ་ཚབ་རིན་པོ་ཆེའི་དོན་བདུན་ཅུའི་རྣམ་གཞག་རིན་ཆེན་འཕྲེང་བ་ལས། ཚོགས་གཉིས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་རྣམ་མཁྱེན་དུ་གདོན་མི་ཟ་བར་ངེས་
པར་འབྱིན་པའི་དག་སའི་རྣལ་འབྱོར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དབྱེ་ན་བརྒྱད་ཡོད་དེ། ཁྱོད་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་གཞི་བརྒྱད་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་བརྒྱད་ཡོད་དེ། ཆེད་དུ་བྱ་བ་ཆེན་པོ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བྱས་པ་དང་
བདེན་སྟོང་མཉམ་ཉིད་མཁྱེན་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང། འབད་མེད་གཞན་དོན་ལྷུན་གྲུབ་དང། སྲིད་ཞིའི་མཐའ་སྤངས་པའི་སྤང་བྱ་ཟད་བ་ཐོབ་པ་དང། སྤང་བྱ་

[289A]༄༅། །ཟད་པས་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་རྟོགས་བྱའི་དོན་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པ་ཐོབ་པ་དང། སེམས་བསྐྱེད་སོགས་ཚེས་བཅུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མངོན་སུམ་དུ་མཁྱེན་པ་དང། རྣམ་མཁྱེན་དེའི་ཁྱད་
པར་རྡོ་རྗེ་ལྟ་དུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་བསྡུས་པ་བརྒྱད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དང་པོ་སྤྱིའི་དམིགས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་དང་དེ་ནས་གསུམ་སེམས་ཆེན་པོའི་དབང་དུ་བྱས་པ་དང། དེ་ནས་གཉིས་སྤོང་པ་ཆེན་
པོ་དང། དེ་ནས་གཉིས་རྟོགས་པ་ཆེན་པོའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། རྩ་བར། ཆེད་དུ་བྱ་དང། ཞེས་དང་འགྲེལ་བ་ལས། ཆེད་དུ་བྱ་བ་ཇི་སྐད་བཤད་པ་དང། ཞེས་སོ་།གཉིས་
པ་གྲུབ་སྟེ། རྩ་བར། མཉམ་ཉིད་དང། སེམས་ཅན་དོན་དང་འབད་མེད་དང། །ཞེས་དང། འགྲེལ་པར། ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དང། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཕྱེད་པར་བྱེད་པ་
དང༑ མཚན་མ་མེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་དང་ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། རྩ་བར། མཐའ་ལས་འདས་པར་ངེས་འབྱུང་དང། །ཐོབ་པའི་མཚན་ཉིད་ངེས་འབྱུང་དང། །
ཞེས་དང། འགྲེལ་པར། རྟག་པ་དང་ཆད་པ་དང་བྲལ་བའི་ངོ་བོའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང། ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་དོན་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པ་དང། ཞེས་སོ། །བཞི་པ་གྲུབ་སྟེ། རྩ་བར་

[289B] །ལམ་གྱི་ཡུལ་ཅན་ངེས་འབྱུང་སྟ། །ཞེས་དང། འགྲེལ་པར། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང། དེའི་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་སྟེ། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། ས་མཚམས་ས་བརྒྱད་པ་ནས་རྒྱུན་མཐའི་བར་དུ་ཡོད། རྩོད་སྤོང་ལ་ཁོ་ན་རེ། རྣམ་མཁྱེན་གྱི་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་ས་བརྒྱད་བའི་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ་
མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། འདོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །ཁོ་རང་ལ། སངས་འཕགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་བྱང་སེམས་ཆོས་ཅན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་མངོན་དུ་མེ་བྱེད་པར་ཐལ། ངེས་འབྱུང་སྒྲུབ་པ་ལ་
རྣམ་མཁྱེན་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བས་མཁྱབ་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། འཚང་རྒྱ་ངེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཚད་རྒྱ་དེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྨྲས་པ། མངར་བའི་
རོ་མཆོག་ཀུན་མཁྱེན་བཱ་ཀུ་ལ་ཡི་འབྲས་བུའི་ཁུར་དུ་དུད། །ཆོས་བཅུའི་འདབ་མ་རབ་རྒྱས་ཁྱད་འཕགས་རི་མོ་འབུམ་འཆར་མདོ་རྒྱན་འཕྲོས། །ཕན་ཚུན་སྤེལ་བའི་ཡལ་འདབ་ཕང་ཕུང་རིན་ཆེན་རྒྱན་གྱི་ཚོགས་འཕྱང་
འདྲུ་ལ༑ །ལུང་རིས་བྱེ་བའི་དྲི་བཟང་ངད་འཐུལ་སྔོན་མེད་མཆོད་སྤྲིན་སྟོན་མཆོག་ལའོ། །ཟབ་དོན་ཤེར་ཕྱིན་བྲང་འགྲོའི་སྙིང་པོ་ནི། །སྔོན་སྦྱངས་མ་ལ་ཡ་ཡི་དོགས་སྐྱེས་པ། །མ་སྦྱངས་སྟེང་

[290A]༄༅། །བའི་དགག་སྒྲུབ་དྲང་འགྲོའི་འཇིགས། །བློ་གྲོས་ལག་ལྡན་ཚོགས་ཀྱི་དགའ་སྐྱེས་ཡུལ། །ཕྲ་ཞིབ་བཤད་ན་མཁས་བའང་འཁྲུལ་བསྐྱེད་ལ། །རྒྱ་ཆེར་སྦྲོས་ན་ནམ་མཁའ་
དོག་བྱེད་མཁན། །རྒྱ་བོད་ལུགས་ཀུན་བློ་གྲོས་གླར་གནས་པའི་།ལེགས་བཤད་འགྲོ་བློར་འཚམས་སྤྲོས་རྗེ་བཙུན་བཞིན། །ཞེས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་
པའི་རྒྱན་གྱི་སྐབས་དང་པོའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་བའི་མཐའ་དཔྱོད་ལེགས་པར་བྱས་ཟིན་ཏོ།། །།

[290B][BLANK PAGE]