
[001A]༄༅། །ཡིད་དང་ཀུན་གཞིའི་དཀའ་གནད་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་གྱི་གནད་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པའི་མཐའ་དཔྱོད་པདྨ་དཀར་པོའི་འཕྲེང་བ་བློ་གསལ་མགུལ་རྒྱན་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ།། །།

[001B] །ན་མོ་གུ་རུ་མཉྫུ་གྷོ་ཥ་ཡ། རྨད་བྱུང་ཉི་མའི་རིགས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་གང། །ཛམྦུའི་གསེར་གྱི་ལྷུན་པོར་སྨིན་པའི་སྐུ། །སྟོབས་བཅུ་མི་འཇིགས་བཞི་ཡི་དཔལ་
འབར་བའི། །མཉམ་མེད་ཤཱཀྱའི་རྒྱལ་པོར་ཕྱག་བགྱིའོ། །ལུང་རྟོགས་ཡོན་ཏན་སྟོབས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་ཁྱོན། །གདུལ་བྱའི་གླིང་བཞིར་བསྒྱུར་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ། །བྱང་ཆུབ་ཕྱོགས་
ཀྱི་རྒྱལ་སྲིད་མངའ་ཐང་ཆེས། །སྲིད་ཞིའི་དཔལ་སྐྱོང་མི་ཕམ་མགོན་ལ་འདུད། །མང་ཐོས་གསེར་གྱི་དྲ་བས་ལུས་མཛེས་ཤིང། །རྣམ་དཔྱོད་སོ་སོ་རིག་བཞིའི་རྐང་པ་ཡིས། །
རྒྱལ་གསུང་ནམ་མཁའི་ཕ་མཐའ་གཞལ་བ་ལ། །མཆོག་གྱུར་ཐོགས་མེད་ཡབ་སྲས་ཕྱག་གི་ཡུལ། །རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་ཕུལ་བྱུང་མཁྱེན་པའི་ཆ། །མི་ཟད་རྒྱན་གྱི་འཁོར་ལོར་
ཡོངས་བསྡོམས་པའི། །འཇམ་མགོན་ལྷག་པའི་ལྷ་གང་ངུར་སྨྲིག་གི་རྣམ་པར་རོལ་བ་ཙོང་ཁ་པ་ལ་འདུད། །རྣམ་རིག་གཞུང་གི་དཀའ་གནད་ཡོངས་འདུས་པའི། །ཡིད་

[002A] །དང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་བཤད་ནམ་མཁའི་ནོར། །འཇམ་མགོན་གསུང་གསང་ཆུ་གཏེར་ལས་འཐོན་ཏེ། །མཁས་མང་བྱེ་བའི་དཔལ་དུ་ཤར་བར་གྱུར། །རྒྱལ་ཀུན་བློ་
གྲོས་འཁྱིལ་བའི་བུམ་བཟང་ལས། །ལེགས་བཤད་ཡོངས་སུ་བལྟམས་པའི་གྲགས་པའི་དཔལ། །སྙིང་གི་ཟེ་འབྲུར་སོན་པས་གནད་གྲོལ་བའི། །ཐལ་ཕྲེང་པདྨ་དཀར་པོའི་དོ་ཤལ་
འགོད༑ ༑འདིར་རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་དང་མཁྱེན་རབ་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་ངོ་བོ་རྗེ་བླ་མ་ཙོང་ཁ་པའི་གསུང་ཡིད་དང་ཀུན་གཞིའི་དཀའ་གནད་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་གྱི་གནད་དོན་གསལ་
བར་བྱེད་པའི་མཐའ་དཔྱོད་པདྨ་དཀར་པོའི་དོ་ཤལ་ཞེས་བྱ་བ་འགོད་པར། ཐོག་མར།    ༈    ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ། ཀུན་
གཞིའི་མཚན་ཉིད་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཀུན་གཞིའི་མཚན་ཉིད་དང། ས་བོན་གྱི་ཀུན་གཞིའི་མཚན་ཉིད་གཏན་ལ་དབབ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་གཉིས་སུ་ཡོད་དེ། ཀུན་གཞི་

[002B] འདིའི་སྐབས་སུ་མཐའ་དཔྱད་པ་ལ། ཁ་ཅིག་གིས། ས་བོན་གྱི་ཀུན་གཞི་དེ་ཀུན་གཞིའི་དབྱེ་ཆོས་སུ་འཇོག་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་ཀུན་
གཞི་དངོས་མ་ཡིན་གྱི་ཀུན་གཞི་བཏགས་པ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང། ཀུན་གཞི་དང་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཀུན་གཞི་གཉིས་དོན་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། མི་འཐད་དེ། ས་བོན་གྱི་ཀུན་གཞི་དེ་ཀུན་གཞིར་འདོད་པ་ལ་གནོད་བྱེད་མེད་ཅིང་
སྒྲུབ་བྱེད་ཡང་དག་ཡོད་པ་གང་ཞིག་དེ་ལྟར་མི་འདོད་པ་ལ་གནོད་བྱེད་ཡོད་ཅིང་སྒྲུབ་བྱེད་ཡང་དག་མེད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། ཀུན་གཞི་ཞེས་པའི་དོན་ཉོན་ཡིད་ཀྱིས་བདག་ཏུ་སྦྱོར་བའི་གཞི་ཡིན་པ་ཙམ་མམ་ས་བོན་ཀུན་
གནས་པའི་གཞི་ཡིན་པ་ཙམ་ལ་བྱེད་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་ན་སླ། དེར་ཐལ། དེའི་དོན་སྤྱིར་ཆོས་ཀུན་སྦྱོར་བ་ལ་འཇོག་ཅིང། །དེ་ལའང་ཆོས་དེ་ཀུན་ཉོན་གྱི་ཆོས་ཀུན་གྱི་རྒྱུའི་དངོས་པོར་སྦྱོར་བའམ་ཀུན་ཉོན་གྱི་ཆོས་
ཀུན་ཆོས་དེའི་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་སྦྱོར་བའི་ཆ་ནས་འཇོག་པ་དང། ཡང་ཆོས་དེ་ཉོན་ཡིད་ཀྱིས་བདག་ཏུ་སྦྱོར་བའི་ཆ་ནས་འཇོག་པ་གཉིས་ལས་ས་བོན་གྱི་ཀུན་གཞི་དེ་དང་པོ་དང་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཀུན་གཞི་དེ་གཉིས་པར་འཇོག་པའི་
ཕྱིར༑ ༑དེ་ལྟར་ཡང་ཀུན་གཞི་དཀའ་འགྲེལ་ལས། ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་དེ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ཀུན་གཞི་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། ཞེས་པ་ནས། སྤྱིར་ཀུན་གཞི་ཞེས་འབྱུང་བའི་དོན་ནི་འདིར་ཆོས་ཀུན་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་ཡིན་ལ། བྱེ་བྲག་ཏུ་ཀུན་
གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་ལ་ཀུན་གཞི་ཞེས་པ་ནི། ཚོགས་བདུན་ཀྱིས་བསྡུས་པ་འམ། ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་དང་སྐྱེ་བའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུའི་རྐྱེན་ཡིན་པས་དེ་དག་འདིའི་འབྲས་བུ་འདིར་སྦྱོར་བ་འམ། ཡང་ཀུན་གཞི་དེ་ཉིད་

[003A]༄༅། །ཆོས་དེ་དག་གི་རྒྱུའི་དངོས་པོར་འདིར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་ཀུན་གཞིའོ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་ནི་འགྲོ་བ་ལྔའི་སེམས་ཅན་ཀུན་འདིར་ཉོན་ཡིད་ཀྱིས་བདག་ཏུ་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་ཀུན་གཞིའོ། །ཞེས་ཐེག་བསྡུས་ཀྱི་ལུང་ཁུངས་
སུ་མཛད་ནས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་དེ་ཀུན་གཞི་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་ཀུན་གཞིར་འཇོག་བྱེད་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཀུན་གཞིའི་འཇོག་བྱེད་ལ་ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་ཀུན་གཞིར་འཇོག་པའི་
འཇོག་བྱེད་དང་ཀུན་གཞི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་ཀུན་གཞིར་འཇོག་པའི་འཇོག་བྱེད་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་དེ་ཀུན་ཉོན་གྱི་ཆོས་ཀུན་རང་གི་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་སྦྱོར་བའམ་རང་ཉིད་ཀུན་ཉོན་གྱི་ཆོས་
ཀུན་གྱི་རྒྱུའི་དངོས་པོར་སྦྱོར་བའི་གཞི་ཡིན་པས་ན་ཀུན་གཞིར་འཇོག་པ་དང། ཀུན་གཞི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་དེ་འགྲོ་བ་ལྔའི་སེམས་ཅན་ཀུན་ཉོན་ཡིད་ཀྱིས་བདག་ཏུ་སྦྱོར་བའི་གཞི་ཡིན་པས་ན་ཀུན་གཞིར་འཇོག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྒྱུ་
མཚན་དེའི་ཕྱིར། དབང་ཐོབ་པའི་ས་བརྒྱད་པ་བ་ཡན་ཆད་དང། ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཀུན་གཞིར་འཇོག་བྱེད་གཉིས་པོ་གང་ཡང་མེད་པས་ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་དང་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་གཉིས་ཀ་མེད་པར་བཤད་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ཆོས་ཐམས་ཅད། །རྒྱུ་འམ་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་རུ། །སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་ན་ཀུན་གཞིའོ། །དེའི་ཕྱིར་དབང་ཐོབ་དགྲ་བཅོམ་ལ། །ཀུན་གཞི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །འཇོག་བྱེད་
གཉིས་པོ་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་དང། དེའི་དོན་འགྲེལ་བ་ན། གང་གི་ཕྱིར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་རྣམས་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་རམ། ས་བོན་གྱི་ཀུན་གཞི་དེ་ཉིད་དེ་དག་གི་རྒྱུའི་དངོས་པོར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་དང། ཉོན་ཡིད་

[003B] དབང་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་བརྒྱད་པ་ཡན་ཆད་དང། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་
མེད་ལ་སྤྱིར་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་མེད་དེ། ཉོན་མོངས་པ་མ་ལུས་པར་སྤངས་པས་ཀུན་གཞིའི་འཇོག་བྱེད་གཉིས་པོ་གང་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་དེར་ཐལ། ས་བོན་གྱི་ཀུན་གཞི་ཀུན་
གཞིར་མི་འདོད་པ་ལ་དྲངས་མ་ཐག་པའི་ལུང་རྣམས་ཀྱིས་གནོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ལུང་དེའི་དོན་ས་བོན་གྱི་ཀུན་གཞི་ལ་ཀུན་གཞིའི་སྒྲ་བཤད་པ་ཙམ་གྱི་དོན་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན་གཞུང་གཞན་དང་དྲངས་མ་ཐག་པའི་
ལུང་སོགས་གོང་འོག་ཏུ་ས་བོན་གྱི་ཀུན་གཞི་ལ་ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་དང་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཀུན་གཞི་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་ཞེས་ཡང་ཡང་གསུངས་པའི་གོ་དོན་མ་གྲུབ་པར་ཐལ། དེའི་གོ་དོན་ཀུན་གཞི་ལ་ས་བོན་གྱི་ཆ་དང་
རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་དོན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན་དངོས་སུ་འགལ། མ་ཁྱབ་ན། འོ་ན། ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་དང་ཀུན་གཞི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་གཉིས་པོ་དེ་ལ་དེ་དང་དེའི་ཆ་ཞེས་རང་བཞིན་ཚིག་གིས་བརྗོད་
པ་ཙམ་ལས་དེ་གཉིས་གང་ལས་ཕྱེ་བའི་ཕྱེ་སའི་ཆ་ཅན་གཞི་མ་གྲུབ་པར་ཐལ། ཀུན་གཞི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་དངོས། མ་ཁྱབ་ན་སླ། གལ་ཏེ་འདོད་ན། ཤེས་བྱ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པའི་ཆ་དང་ཤེས་བྱ་དོན་
དམ་བདེན་པའི་ཆ་གཉིས་པོ་དེ་ཡང་ཆ་ཅན་ཤེས་བྱ་ལས་ཕྱེ་བ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་གཉིས་གང་ལས་ཕྱེ་བའི་ཆ་ཅན་གཞི་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱི་གོང་གི་འདོད་པ་དེའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་ན་ནང་འགལ་ལོ་

[004A]༄༅། །སྔ་མ་ལ་འདོད་ན། ཆ་ཅན་ཤེས་བྱ་ལ་དེ་འདྲའི་ཆ་གཉིས་སུ་དབྱེ་མི་རིགས་པར་ཐལ་ལོ། །འདོད་ན། ལུང་རིགས་ཀྱི་སྒྲུབ་བྱེད་དང་རྟག་མི་རྟག་གི་ཆ་སོགས་ལ་སྦྱར་ནས་སྤྲོས་སླ་བས་འདིར་དེ་
ཙམ་ལས་མ་བྲིས་སོ། །ཡང་འདིར་ཁ་ཅིག་ཀུན་གཞི་ལ་ས་བོན་གྱི་ཆ་དང་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་གཉིས་སུ་མི་ཕྱེ་ཡང་སྤྱིར་ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་དང་ཀུན་གཞི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་གཉིས་ཡོད་ཟེར་བ་སྲིད་པ་ནི་གཞི་ཤ་པའི་
ཁམས་དང་མ་ཕྲད་པའི་ཤིང་བལ་དེ་ཅུང་ཟད་གནས་པ་ཙམ་སྲིད་མོད་ཀྱང་གང་ལས་ཕྱེ་བའི་གཞི་ཆ་ཅན་ནམ་མཁའི་པདྨོ་ལ་འདབ་མའི་ཆ་དུ་མ་འབྱེད་པའི་སྤྲོས་པ་དེ་ནི་མཁས་པ་དགྱེས་པའི་པཱུ་ཛར་སྟར་རྒྱུ་སྨྲ་བ་མི་མཛེས་
སོ་སྙམ་མོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ཀུན་གཞི་ལ་ས་བོན་གྱི་ཆ་ཡོད་ཀྱང་དེ་ཀུན་གཞི་ཡིན་མི་དགོས་ཏེ། དཔེར་ན། བུམ་པ་ལ་ལྟོ་ལྡིར་བའི་ཆ་དང་ཞབས་ཞུམ་པའི་ཆ་སོགས་ཡོད་ཀྱང་དེ་དག་བུམ་པ་ཡིན་མི་དགོས་པ་ལྟ་བུ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། འོ་ན༑ ཀུན་གཞི་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ལ་རྣམ་སྨིན་གྱི་ས་བོན་གྱི་ཆ་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ལ་འབྲས་བུར་རྣམ་པར་མ་སྨིན་པའི་ཆ་ཅིག་ཡོད་པར་ཐལ། ཁྱོད་ལ་རྣམ་སྨིན་
གྱི་ས་བོན་གྱི་ཆ་ཡོད་པ་གང་ཞིག་དེ་འབྲས་བུར་རྣམ་པར་མ་སྨིན་པའི་ཆ་ལ་འཇོག་དགོས་པ་ཚད་ལྡན་གྱི་གཞུང་ལས་བཤད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། འབྲས་བུར་རྣམ་པར་སྨིན་ཟིན་པའི་ཆ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་
རྣམ་སྨིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཀུན་གཞི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁྱབ་དངོས། གཞན་ཡང། དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ལ་ཟག་མེད་ཀྱི་ཆ་ཡོད་པར་ཐལ། ཁྱོད་ལ་

[004B] དེར་ཐལ། ཁྱོད་ལ་ཀུན་བྱང་གི་ས་བོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱི་སྟེང་དུ་ཀུན་བྱང་གི་ས་བོན་ཐམས་ཅད་ཡོད་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་ན། འགལ་བར་
འགྱུར་བས་སྒྲུབ་ཚུལ་སླའོ། །གཞན་ཡང། རྣམ་སྨིན་གྱི་ཀུན་གཞི་ལ་ས་བོན་གྱི་ཆ་ཡོད་པར་ཐལ། ཀུན་གཞི་ལ་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་གང་ཞིག་ཀུན་གཞི་དང་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཀུན་གཞི་དོན་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་
རེ་རེ་ནས་ཁས། འདོད་ན། དེ་ལ་རྣམ་སྨིན་ཡིན་མིན་གྱི་ཆ་གཉིས་ཡོད་པར་ཐལ། དེ་ལ་རྣམ་སྨིན་གྱི་ས་བོན་གྱི་ཆ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལ་ས་བོན་གྱི་ཆ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། དེ་དག་ནི་རིགས་པའི་འགྲོས་
ཙམ་བཀོད་པ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་ཀུན་བྱང་གི་ས་བོན་ཡོད་མེད་སོགས་ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་བརྡོར་བའི་ཆུ་ལོན་གྱི་དཔྱད་པ་འདིར་དགོས་པ་ཆུང་བས་མ་བྲིས་སོ། །དེར་མ་ཟད་གཞན་ཡང། ས་བོན་
གྱི་ཀུན་གཞི་དེ་ཀུན་གཞི་མ་ཡིན་པར་འདོད་པ་དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། རྣམ་སྨིན་གྱི་ཀུན་གཞི་དང་ས་བོན་གྱི་ཀུན་གཞི་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཡང་གཞི་མཐུན་བསྡུ་བའི་སྒྲར་བྱས་ནས་རྣམ་སྨིན་ཡང་ཡིན་ཀུན་གཞི་ཡང་ཡིན་
པས་ན་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཀུན་གཞི་དང། ས་བོན་ཡང་ཡིན་ཀུན་གཞི་ཡང་ཡིན་པས་ན་ས་བོན་གྱི་ཀུན་གཞི་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐ་སྙད་དེའི་གོ་དོན་གཞན་དུ་འཇོག་ཏུ་མེད་པའི་ཕྱིར།    ༈    །དེ་ལ་རྟེན་གྱུར་ཀུན་གཞི་
ནི༑ ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ། ས་བོན་གྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཆོས་ཅན། ཁྱད་པར་བཞི་དང་ལྡན་ཏེ། དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་དབང་དོན་བག་ཆགས་གསུམ་ལ་དམིགས་པ་དང། རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་

[005A]༄༅། །དེ་དག་སྣང་ཡང་འདི་དང་འདི་ཞེས་ངེས་པ་འདྲེན་མི་ནུས་པས་མི་གསལ་བ་དང། ངོ་བོའི་ཁྱད་པར་མ་བསྒྲིབས་ལུང་མ་བསྟན་དང། གྲོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཀུན་འགྲོ་ལྔ་ཁོ་ན་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་
ཕྱིར༑ འདིའི་སྐབས་སུ་དམིགས་རྣམ་ལ་མཐའ་དཔྱད་པ་ལ། དགག་བཞག་སྤོང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ། ཁ་ཅིག་དབང་དོན་བག་ཆགས་གསུམ་པོ་གང་རུང་ཡིན་ན། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་
པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། ཉོན་མོངས་མངོན་གྱུར་བ་སྤངས་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་མིག་དབང་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེའི་སྣང་བའི་དམིགས་པ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པ་གང་ཞིག་དེའི་རྒྱུའི་དམིགས་པ་
མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྟེང་གི་བག་ཆགས་སད་པའི་སྣང་བ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཡིད་ཤེས་ཀྱིས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཡུལ་རྣམས་དེའི་དམིགས་པར་མི་འཇོག་པའི་རྒྱུ་
མཚན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་ཆོས་ཅན། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་མིག་དབང་ཡིན་པར་ཐལ། དེའི་དམིགས་པར་གྱུར་པའི་མིག་དབང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་
ཤེས་ཀྱི་དམིགས་པར་གྱུར་པའི་མིག་དབང་ཡིན་ན། དེ་དང་ལུས་རྟེན་གཅིག་གི་རྒྱུད་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དང་དུས་མཉམ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་པ་ཞིག་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་དངོས་ཀྱི་
དམིགས་པར་གྱུར་པའི་དབང་པོ་ཡིན་ན། དབང་པོ་སེམས་ལྡན་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་གང་ཞིག་དེ་ལྟར་ཁྱབ་པར་འདོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་འོག་ཏུ་སྒྲུབ། གཞན་ཡང། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་མིག་ཤེས་ཀྱི་

[005B] དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སྒྲུབ་བྱེད་གོང་དང་མཚུངས། གཞན་ཡང། དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་མི་སྣང་བར་ཐལ། ཁྱོད་དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་མིག་ཤེས་
དང་བདག་ཉིད་གཅིག་པའི་ཕྱིར་དང། ཆོས་ཅན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་དབང་དོན་གཞན་རྣམས་ལའང་མཚོན་ནོ། །གཞན་ཡང། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་དགེ་བའི་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ་
དེ་ཡོད་པར་དོན་གསང་ལས་བཤད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་དེའི་རྒྱུའི་དམིགས་པ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཀྱི་དབང་གིས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཉིད་དབང་དོན་ལུས་གསུམ་པོ་གང་
རུང་དུ་སྣང་བའམ་སྣང་རུང་གང་རུང་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཀུན་གཞི་སྤངས་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་ན། རྒྱུད་ཀྱིས་
བསྡུས་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། དེའི་དམིགས་པར་གྱུར་པའི་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བསྡུ་བ་ལས། མདོར་བསྡུ་ན་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དམིགས་པ་
རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་འཇུག་སྟེ། ནང་གི་ལེན་པ་རྣམ་པར་རིག་པ་དང། ཕྱི་རོལ་གྱི་སྣོད་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པས་སོ། །ཞེས་པ་དང། སུམ་ཅུ་པ་ལས། དེ་ནི་ལེན་པ་དག་དང་གནས། རྣམ་པར་རིག་པ། ཞེས་ཀུན་
གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་ནི་ནང་གི་ལེན་པ་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་དང་ཁོག་རྟེན་དང་བཅས་པའི་རྣམ་རིག་གཉིས་པོ་དག་དང། ཕྱིའི་གནས་སྣོད་ཀྱི་རྣམ་རིག་རྣམས་ལ་དམིགས་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་ཀུན་

[006A]༄༅། །གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་ན། དབང་དོན་བག་ཆགས་གསུམ་པོ་གང་རུང་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། དེའི་དམིགས་པར་གྱུར་པའི་མིང་གཞིའི་ཕུང་པོ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར་
དེར་ཐལ། དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་དམིགས་པ་ལ་ནང་གི་ལེན་པ་དང་ཕྱིའི་གནས་སྣོད་གཉིས་ལས་ནང་གི་ལེན་པ་ལ་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་དང། ཁོག་རྟེན་དང་བཅས་པའི་དབང་པོའི་གཟུགས་དང་མིང་གཞིའི་
ཕུང་པོ་དག་ཏུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སུམ་ཅུ་པའི་འགྲེལ་པ་བློ་བརྟན་གྱིས་མཛད་པ་ལས། དེ་ནི་ལེན་པ་དག་དང་གནས། །ཞེས་པའི་དོན་འཆད་པ་ན། དེ་ལ་ནང་གི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི། ཀུན་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་མངོན་
པར་ཞེན་པའི་བག་ཆགས་དང། གནས་དང་བཅས་པའི་དབང་པོའི་གཟུགས་དང་མིང་ངོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་ན། བག་ཆགས་ཡིན་པས་
ཁྱབ་པར་ཐལ། འདོད་པ་གང་ཞིག་དེའི་དམིགས་པར་གྱུར་པའི་དབང་དོན་གཉིས་པོ་གང་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། འོག་ཏུ་འགོག་ཚུལ་གྱིས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་པར་གྱུར་པའི་
དབང་པོ་ཡིན་ན། དབང་པོ་སེམས་ལྡན་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། ཉན་ཐོས་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་མིག་དབང་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་
པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་དེའི་སྣང་བའི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་དེ་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་གཟུགས་སུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། །དེ་གཟུགས་སུ་གྲུབ་པའི་ཆ་དེ་ཡང་གང་ཟག་རང་གི་ནང་གི་ཤེས་པ་ལ་

[006B]དེའི་རྒྱུད་ལ་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་མེད་ཅིང། དེའི་རྒྱུད་གྱི་བདུན་ཡིད་ལ་དེ་སྣང་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ་
གཟུགས་ཅན་གྱི་ཁམས་འོག་མ་གཉིས་ན་གཟུགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཡོད་པ་དང། གཟུགས་ཅན་གྱི་ས་པར་འཇོག་པའི་དོན་ཡང་ནང་གི་ཤེས་པ་ལ་དབང་དོན་སོགས་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ཙམ་ལས་ཕྱི་རོལ་དོན་དུ་མ་གྲུབ་
པར་འཇོག་པ་གང་ཞིག་དེའི་མིག་དབང་དེ་གང་ཟག་དེ་དང་ལུས་རྟེན་ཐ་དད་པའི་གང་ཟག་གི་ཤེས་པ་ལ་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ཙམ་ལས་ཕྱི་རོལ་དོན་དུ་གྲུབ་པར་འཇོག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། བཤད་སྦྱར་
ལས༑ ཉི་མ་ཟླ་བ་ས་རླུང་དང། །ཕྱོགས་དང་རྒྱ་མཚོ་འབབ་ཆུ་རྣམས། །ནང་གི་བྱེད་པ་དག་གི་ནི། །ཆ་ཡིན་ཕྱི་རོལ་འདྲ་བར་གནས། །ཞེས་པ་དང། དཀའ་འགྲེལ་ལས། ཁམས་འོག་མ་གཉིས་ན་འང་ཤེས་པ་ལ་
གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ཙམ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གོང་དུ་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་རྒྱུད་ལ་མིག་ཤེས་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་མེད་པའི་
གཉིད་དང། སེམས་མེད་པའི་བརྒྱལ་བ་དང། འདུ་ཤེས་མེད་པ་དང་འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་འཇུག་ལ་གནས་པ་དང། འགོག་སྙོམས་ལ་གནས་པ་ཏེ་སེམས་མེད་ལྔར་གྲགས་པའི་སྐབས་ཀྱི་མིག་སོགས་དབང་པོ་ལྔ་དང། གཟུགས་
ཁམས་པའི་སྣ་ལྕེའི་དབང་པོ་སོགས་ཁམས་འོག་མ་གཉིས་ལ་རང་རང་གི་རྣམ་ཤེས་མི་རྒྱུ་པའི་སྐབས་ཀྱི་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་མཚོན་ནས་སྒྲུབ་ཚུལ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་

[007A]༄༅། །པར་གྱུར་པའི་གནས་ཀྱི་རྣམ་རིག་ཡིན་ན། ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་རྣམ་རིག་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། དེའི་དམིགས་པར་གྱུར་པའི་དབང་རྟེན་ཁོག་པ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ཡོད་
པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་ན་འོག་ཏུ་སྒྲུབ། མ་གྲུབ་ན། དེར་ཐལ། དེའི་དམིགས་པ་ལ་ནང་ལེན་པའི་རྣམ་རིག་དང་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་རྣམ་རིག་གཉིས། དང་པོ་ལའང་ཉེ་བར་ལེན་པ་པོ་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་དང། ཉེ་བར་
བླང་བྱ་དབང་པོ་ཁོག་རྟེན་དང་བཅས་པ་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཀུན་བཏུས་འགྲེལ་ཆེན་ལེགས་བཤད་རྒྱ་མཚོ་ལས། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་དེ་ཡང་གཟུགས་ཅན་གྱི་ཁམས་ནི་གཉིས་ལ་
འཇུག་སྟེ། འདི་ལྟར་ནང་ལེན་པའི་རྣམ་པར་རིག་པ་དང། ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པའོ། །དང་པོ་ལའང་ཀུན་བཏགས་ལ་ཞེན་པའི་བག་ཆགས་དང། གནས་དང་བཅས་པའི་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་གཉིས་
ཡིན་ལ། དེ་ལ་དང་པོ་ནི་འདིས་དབང་པོ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་ལེན་པར་བྱེད་པས་ལེན་པ་ཞེས་བྱ་ལ། གཉིས་པ་ནི་བླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ལེན་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གོང་གི་མ་ཁྱབ་མཚམས་ལ་
དེ་གནས་ཀྱི་རྣམ་རིག་ཡིན་པར་ཐལ། དྲངས་མ་ཐག་པའི་ལུང་དེའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་དེ་འདྲའི་དབང་རྟེན་ཁོག་པ་དེ། །དེ་ནི་ལེན་པ་དག་དང་གནས། །ཞེས་པའི་གནས་ཀྱི་རྣམ་རིག་ཡིན་པར་ཐལ། སུམ་
ཅུ་པའི་འགྲེལ་པ་བློ་བརྟན་གྱིས་མཛད་པ་ལས། ཡང་ན་ཉེ་བར་ལེན་པས་ན་ལེན་པའོ། །གནས་ནི་ལུས་སོ། །དེ་ཡང་གནས་དང་བཅས་པའི་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་དང་མིང་ངོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་

[007B] མི་འཐད་དེ། དེ་དང་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་གཉིས་ཀ་དེའི་སྐབས་ཀྱི་ལེན་པའི་རྣམ་རིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང། དེའི་སྐབས་ཀྱི་གནས་ཀྱི་རྣམ་རིག་དེ་སྣོད་ཀྱི་རྣམ་རིག་ལ་བྱེད་རིགས་པའི་ཕྱིར་
དང་པོ་དེར་ཐལ། ལེན་པ་དག་དང། ཞེས་གཉིས་ཚིག་སྨོས་པའི་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་དེའི་དམིགས་པར་གྱུར་པའི་དོན་གྱི་རྣམ་རིག་ཡིན་ན། ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་རྣམ་རིག་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། དེའི་དམིགས་
པར་གྱུར་པའི་ནང་གི་དོན་ལྔ་པོ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། རྟགས་གསལ་སྒྲུབ་ཚུལ་སླ། ཁ་ཅིག་དེའི་དམིགས་པ་ཡིན་ན། དེའི་སྣང་བའི་དམིགས་པ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། དེའི་དམིགས་པར་གྱུར་
པའི་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། རྟགས་གྲུབ་ཅིང་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་སྣང་བའི་སྒོ་ནས་དེའི་ཡུལ་དུ་མི་འགྱུར་ཡང་དེའི་ནུས་པ་བརྟས་པའི་དབང་གིས་
ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཉིད་གནས་དོན་ལུས་གསུམ་དུ་སྣང་བའམ་སྣང་བར་འགྱུར་བས་ན་རྒྱུའི་དམིགས་པར་འཇོག་པའི་ཁྱད་པར་འཐད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། ས་བོན་གྱི། །དབང་གིས་གནས་དོན་
ལུས་སུ་ནི། །སྣང་ཕྱིར་དམིགས་པ་དག་ཏུ་འདོད། །ཅེས་སོགས་རྩ་འགྲེལ་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་དེའི་དམིགས་པར་གྱུར་པའི་བག་ཆགས་ཡིན་ན། མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཡིན་པས་ཁྱབ་
ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། བདག་ལྟའི་བག་ཆགས་དང་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གི་བག་ཆགས་གཉིས་པོ་དེ་དེའི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་གཉིས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་དངོས་སུ་མི་སྣང་ཡང་དང་པོའི་ནུས་པ་བརྟས་པའི་དབང་

[008A]༄༅། །གིས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཉིད་བདག་དང་གཞན་དུ་སྣང་བའི་རྣམ་རིག་བར་པ་གཉིས་འབྱུང་བ་དང་ཕྱི་མའི་ནུས་པ་རྒྱས་པའི་དབང་གིས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཉིད་བདེ་འགྲོ་དང། ངན་འགྲོ་དང། འཆི་འཕོ་བ་དང། སྐྱེ་བར་སྣང་བའི་རྣམ་རིག་ཕྱི་མ་
བཞི་འབྱུང་བར་ཐེག་བསྡུས་ལས་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་དེ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་དངོས་སུ་མི་སྣང་ཡང་དེའི་ནུས་པ་བརྟས་པའི་དབང་གིས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཉིད་ལུས་དང་ལུས་ཅན་གྱི་རྣམ་རིག་ནས་ཐ་སྙད་པའི་བར་སྣང་བའི་རྣམ་རིག་
དང་པོ་དགུ་འབྱུང་བས་ན་དེའི་དམིགས་པར་འཇོག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ལྟར་གནས་དོན་ལུས་གསུམ་དུ་སྣང་བའི་རྣམ་རིག་འབྱུང་བས་ན་དེའི་དམིགས་པར་འཇོག་པ་གོང་དུ་དྲངས་པའི་ལུང་གིས་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེའི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་ལའང་དཔྱོད་ཚུལ་རིགས་བསྒྲེའོ། །ཁ་ཅིག་
གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་ན། བག་ཆགས་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། འོ་ན། དེའི་སྣང་བའི་དམིགས་པ་མེད་པར་ཐལ། འདོད་པ་གང་ཞིག་བག་ཆགས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་མི་སྣང་བ་དཀའ་འགྲེལ་
ལས་བཤད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་འདོད་པ་ན་རྒྱུ་ཆུང་ངུའི་དམིགས་པ་ཅན་ཡིན་པ་ནས་སྲིད་རྩེ་ན་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་གསུངས་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་ལྟར་འཐད་ན་
དེའི་དོན་ཡུལ་སྣང་བའི་རྒྱུ་ཆེ་ཆུང་དང་ཕྲ་བ་དང་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཡོད་པའི་རིག་པའི་སྒོ་ནས་འཇོག་པ་ཡིན་གྱི། བག་ཆགས་དེའི་དམིགས་པར་འཇོག་པའི་སྒོ་ནས་དེ་ལྟར་འཇོག་ཚུལ་མེད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་
ཏེ༑ བསྡུ་བ་ལས། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཡང་འདོད་པའི་ཁམས་ན་ནི་རྒྱུ་ཆུང་ངུའི་དམིགས་པ་ཅན་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ན་ནི་རྒྱུ་ཆེན་པོར་གྱུར་པའི་དམིགས་པ་ཅན་ནོ། །གཟུགས་མེད་

[008B] །ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ན་ནི་རྒྱུ་ཕྲ་བའི་དམིགས་པ་ཅན་ནོ། །འདུ་ཤེས་
མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་ན་ནི་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེའི་སྣང་བའི་དམིགས་པ་ཡོད་པར་ཐལ། དེའི་གཟུང་ཆའི་དམིགས་
པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཟུགས་མེད་དང་པོ་གཉིས་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་གཟུང་ཆ་ཚད་མེད་པའི་དམིགས་པ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བ་དང། གཟུགས་མེད་ཕྱི་མ་གཉིས་སུ་རིམ་པ་བཞིན་གཟུང་ཆ་ཕྲ་
བ་དང་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་སྐྱེ་ཞིང། དེ་ལྟར་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཡང་སོ་སོ་གྲུབ་པ་སོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྗེ་རེད་མདའ་བའི་ཀུན་བཏུས་འགྲེལ་ཆེན་ལས། འདི་ལྟར་ཀུན་བཏགས་
པའི་རྒྱུའི་རྐྱེན་དང། ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པའི་སྙོམས་འཇུག་གིས་བསྒྲུབས་པའི་མི་གཡོ་བའི་ལས་ཀྱི་བདག་རྐྱེན་ལས་གཟུགས་མེད་བཞིར་སྐྱེས་པའི་རྣམ་པར་སྲིད་པའི་རྣམ་
པར་ཤེས་པ་རྣམས་དང་པོ་གཉིས་སུ་ནི་གཟུང་ཆ་ཚད་མེད་པའི་དམིགས་པ་ཅན་དང། ཕྱི་མ་གཉིས་སུ་གཟུང་ཆ་ཕྲ་བ་དང་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་དམིགས་པ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡིན་
པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བའི་དམིགས་པ་ཡིན་ན། དེའི་དངོས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། ཉོན་མོངས་མངོན་གྱུར་བ་མ་སྤངས་པའི་འདོད་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ལ་

[009A]༄༅། །རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་གང་ཡང་མི་རྒྱུ་བའི་སྐབས་ཀྱི་དབང་དོན་རྣམས་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་དེ་ལ་གཟུགས་སུ་སྣང་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་རྣམས་
དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཤེས་པ་ལ་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་གང་ཞིག་དེ་རྣམས་དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་བདུན་ཡིད་ལ་གཟུགས་སུ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། འདོད་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་འོག་མ་གཉིས་ན་གཟུགས་
ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཡོད་པ་དང་གཟུགས་ཅན་པར་འཇོག་པའི་དོན་གང་ཟག་རང་གི་ནང་གི་ཤེས་པ་ལ་དབང་དོན་སོགས་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ཙམ་ལས་འཇོག་པ་ཡིན་གྱི། དེ་ལྟར་མ་གཏོགས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་
གཟུགས་མེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། གཟུགས་ཅན་པ་རུ་ཐལ་འགྱུར་ཏེ། །ཤེས་ལ་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ལས། །མ་གཏོགས་ཕྱི་རོལ་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་སོགས་རྩ་
འགྲེལ་གྱིས་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་བརྒྱུད་པའི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་རྣམས་སྐབས་དེར་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་མ་ཚང་བའི་དབང་གིས་ཚོགས་དྲུག་སོ་སོ་བསྐྱེད་པའི་སྒོ་ནས་
དེ་དང་དེའི་ཡུལ་དུ་དངོས་སུ་མི་སྣང་ཡང་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་ཚང་ན་ཚོགས་དྲུག་དེ་དང་དེ་བསྐྱེད་པའི་སྒོ་ནས་དེ་དང་དེ་ལ་དངོས་སུ་སྣང་ནུས་སུ་ཡོད་པས་ན་དེའི་བརྒྱུད་པའི་དམིགས་པར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་
དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། བརྒྱུད་ནས་དེའི་ཚོགས་དྲུག་གི། ཡུལ་དུ་སྣང་བ་གང་ནུས་པ། །ཀུན་གཞིའི་ཡུལ་དུ་འཇོག་པ་ཡིན། །ཞེས་པའི་རྩ་འགྲེལ་གྱིས་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་

[009B] དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། དབང་པོ་སེམས་ལྡན་ཡིན་པར་ཐལ། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་དངོས་ཀྱི་དམིགས་པར་གྱུར་པའི་དབང་པོ་ལྔ་པོ་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་
སྟེ༑ དེའི་དམིགས་པ་འཆད་པ་ན། དོན་དང་སེམས་ཅན་དུ། སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། །རབ་ཏུ་སྐྱེའོ། །ཞེས་དང། དཀའ་འགྲེལ་ལས། དོན་དང་སེམས་ཅན་བག་ཆགས་ཀྱི། །ཞེས་དང། མིག་རྣ་བ་སྣ་ལྕེ་
ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལྔའི་སེམས་ཅན་དང། ཞེས་དབང་པོ་ཞེས་སྨོས་པ་ཙམ་གྱི་མི་ཆོག་པར་དབང་པོ་སེམས་ཅན་ཞེས་དམིགས་ཀྱིས་བཀར་ནས་གསུངས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་ཆོས་ཅན། ཀུན་གཞི་
རྣམ་ཤེས་ཀྱི་གཟུང་ཆ་ཡིན་པར་ཐལ། དེའི་དངོས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། རང་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཡིད་ཤེས་ཀྱིས་འདི་དང་འདི་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་རུང་དུ་ཡོད་པར་ཐལ་
འདོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེའི་སྐབས་ཀྱི་གཟུགས་སོགས་དོན་ལྔ་པོ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། རྟགས་གོང་དུ་སྒྲུབ་ཟིན། འདོད་ན། དེའི་གཟུང་ཆ་ཡིན་པར་ཐལ། དེའི་དངོས་ཀྱི་དམིགས་
པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་གྲུབ་ཅིང་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་གཟུང་ཆའང་དངོས་ཀྱི་དམིགས་པར་གྱུར་པའི་དོན་ལྔ་པོ་གང་རུང་ཡིན་ན། དེ་དང་རྟེན་གཅིག་པའི་གང་ཟག་གི་དབང་ཤེས་ལྔ་པོ་གང་
རུང་གིས་འཛིན་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། ཀུན་གཞིའི་གཟུང་ཆ་དག་ལ་ནི། །རྣམ་ཤེས་ལྔ་ཡིས་འཛིན་བྱེད་ཅིང། །ཞེས་པ་ནས། དེའི་ཕྱིར་རྟེན་གཅིག་གི་ཀུན་གཞི་ལ་དངོས་སུ་སྣང་བའི་དོན་

[010A]༄༅། །ལྔ་ནི་རྟེན་དེའི་དབང་ཤེས་ལས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་དབང་དོན་བག་ཆགས་གསུམ་
པོ་གང་རུང་ཡིན་ན། དེའི་དམིགས་པ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཡིད་ཤེས་ཀྱིས་སྒྲོ་བཏགས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་དབང་དོན་རྣམས་དང་རིགས་གཉིས་དང་སྐྱེ་འཕགས་ཀྱི་ལམ་གྱི་ས་བོན་བག་ཆགས་
སོགས་ལ་དཔྱད་པར་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་མི་ལྟ་བུའི་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྣོད་བཅུད་ཀྱི་རྫས་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་འདོད་པ་སྤྱིར་དགག་པ་ནི་ཊིཀྐ་ལས་ཤེས་པར་བྱ་ལ་
ཡང་ཁ་ཅིག་མི་ལྟ་བུའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་གཅིག་ལ་འགྲོ་བ་རིགས་ལྔ་པོའི་སྣོད་བཅུད་རྣམས་རང་རང་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་བཞིན་རྣམ་པ་ཁྲ་བོར་སྣང་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་མིའི་སྣོད་བཅུད་ནི་དེའི་སྣང་འགྱུར་དང་
སྤྱོད་འགྱུར་གཉིས་ཀའི་ལས་ལས་གྲུབ་པས་དེས་དེ་ལ་ཕན་གནོད་གང་རུང་འབྱུང་ཡང་འགྲོ་བ་གཞན་གྱི་སྣོད་བཅུད་ནི་དེའི་སྣང་འགྱུར་གྱི་ལས་ལས་གྲུབ་ཀྱང་དེའི་སྤྱོད་འགྱུར་གྱི་ལས་ལས་མ་གྲུབ་པས་དེས་དེ་ལ་
ཕན་གནོད་གང་རུང་དུ་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན། མི་ལྟ་བུའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་དམྱལ་བ་སྣང་བ་དེ་དམྱལ་བ་པ་ལ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ལྟར་སྣང་ངམ། མི་སྣང། སྣང་ན། དམྱལ་བའི་ལྕགས་
བསྲེགས་འབར་བ་དང་མཚོན་ཆ་སོགས་ཀྱི་དམྱལ་སྣང་མཚན་ཉིད་པ་དེ་དམྱལ་བ་མྱོང་བ་པོ་ཁོ་ནའི་སྡིག་པའི་ལས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་མིའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལའང་སྣང་བ་གང་

[010B]དེ་ལྟར་སྣང་ན་དེ་ཀུན་གཞིའི་སྟེང་གི་བག་ཆགས་སད་པ་ལ་བལྟོས་དགོས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས། འདི་ལྟར་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་དང། །སྡུག་བསྔལ་དཔག་ཏུ་མེད་
པ་ཡང། །སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས། །ཡང་དག་གསུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་གསུངས། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་མཚོན་ཆ་དག་སུ་ཞིག་གིས་ནི་ཆེད་དུ་བྱས། །མེ་ཚོགས་དེ་དག་ཅི་ལས་བྱུང། །དེ་
འདྲ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི། །སྡིག་སེམས་བྱུང་བར་ཐུབ་པས་གསུངས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། མིའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་མིའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆུ་དེ་ཆུ་དྭངས་ཤིང་བསིལ་བ་ཇི་ལྟར་
སྣང་བ་ལྟར་ཡི་དྭགས་དང་ལྷའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལའང་དེ་ལྟར་སྣང་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་འདྲའི་ཆུ་དེ་ཡི་དྭགས་ཀྱི་ཀུན་གཞི་ལ་རྣག་ཁྲག་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་དང། དུད་
འགྲོའི་ཀུན་གཞི་ལ་གནས་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་དང། འདོད་པའི་ལྷའི་ཀུན་གཞི་ལ་བདུད་རྩིར་སྣང་བ་དང། གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་ལ་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཐེག་
བསྡུས་ལས། ཡི་དྭགས་དུད་འགྲོ་མི་རྣམས་དང། །ལྷ་རྣམས་ཇི་ལྟར་རིགས་རིགས་སུ། །དངོས་གཅིག་ཡིད་ནི་ཐ་དད་ཕྱིར། །དོན་མ་གྲུབ་པར་འདོད་པ་ཡིན། །ཞེས་པ་དང། དེའི་བཤད་སྦྱར་ལས་
ཆུ་ཀླུང་གི་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་རང་རང་གི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་དབང་གིས་ཡི་དྭགས་ཀྱིས་རྣག་ཁྲག་ལ་སོགས་པས་གང་བར་མཐོང་བ་དང། དེ་ཉིད་ལ་དུད་འགྲོ་ལ་སོགས་པས་གནས་ཀྱི་བློས་གནས་

[011A]༄༅། །པར་བྱེད་པ་དང། མི་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མངར་བ་དང། དྭངས་པ་དང། བསིལ་བའི་ཆུར་རྟོགས་ཤིང་འཐུང་ངོ། །ཁྲུས་བྱེད་དོ། །དེར་འཇུག་གོ་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་
མཆེད་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ནམ་མཁར་མཐོང་སྟེ། གཟུགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་རྣམ་པར་བཤིག་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། མིའི་ཀུན་གཞི་ལ་མིའི་སྣོད་བཅུད་ཇི་
ལྟར་སྣང་བ་ལྟར་ཡི་དྭགས་སོགས་འགྲོ་བ་གཞན་ལའང་དེ་ལྟར་སྣང་བ་མི་འཐད་དེ། བཤེས་སྤྲིང་ལས། ཡི་དྭགས་རྣམས་ལ་སོས་ཀའི་དུས་སུ་ནི། །ཟླ་བ་ཚ་ལ་དགུན་ནི་ཉི་མའང་གྲང། ལྗོན་ཤིང་འབྲས་
བུ་མེད་འགྱུར་དེ་དག་གིས། །བལྟས་པ་ཙམ་གྱིས་ཀླུང་ཡང་སྐམ་པར་འགྱུར། །ཞེས་པ་དང། སློབ་སྤྲིངས་ལས་ཀྱང། ཙནྡན་ལྗོན་པ་སྔོན་ཁྲུངས་མ་ལ་ཡར་སོང་ན། །དེ་ཡང་འདི་ལ་ནགས་བསྲེགས་
མེ་ལྕེ་རྣོས་འཁྲིགས་ཤིང། །འགལ་དུམ་འགྱེལ་བ་མང་པོས་རང་རོང་ཅན་དུ་འགྱུར། །ཞེས་སོགས་མང་དུ་གསུངས་པ་ལྟར་གྱི་སྣང་ཚུལ་རིགས་མི་འདྲ་བ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། གོང་དུ་དེ་ལྟར་མི་སྣང་ཟེར་ན་
འོ་ན། ངན་འགྲོའི་སྡུག་བསྔལ་མཚན་ཉིད་པ་དང། བདེ་འགྲོའི་བདེ་བ་མཚན་ཉིད་པ་གཉིས་ཀ་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་ཐམས་ཅད་ལ་སྣང་བར་ཐལ། མིའི་ཀུན་གཞི་ལ་དམྱལ་བ་སྣང་བའི་ཚེ་དམྱལ་བ་པ་ལ་ཇི་
ལྟར་སྣང་བ་ལྟར་མི་སྣང་ཡང་དེ་ལ་དམྱལ་སྣང་མཚན་ཉིད་པ་སྣང་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བསྲེགས་ཤིང་བཅད་ཏུབ་སོགས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མཚན་ཉིད་པ་དང། ཟས་གོས་གནས་མལ་བཟང་པོ་སོགས་སྤྱད་

[011B] འདོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། སྣོད་བཅུད་ཀྱི་སྣང་བས་ཕན་གནོད་དུ་འགྱུར་བ་སྤྱོད་འགྱུར་གྱི་ལས་ལ་བལྟོས་དགོས་པར་འདོད་པ་ལའང་མི་
འཐད་དེ། སྣང་འགྱུར་གྱི་ལས་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་དེས་ཕན་གནོད་དུ་འགྱུར་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མིའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆུ་དེ་ལྷ་སོགས་ཀྱི་སྤྱོད་འགྱུར་གྱི་ལས་ལས་མ་གྲུབ་ཀྱང་ལྷ་ལ་བདུད་རྩི་དང་དུད་འགྲོ་ལ་
གནས་སུ་སྣང་བས་ཕན་པ་དང་ཡི་དྭགས་ལ་རྣག་ཁྲག་སོགས་སུ་སྣང་བས་གནོད་པར་འགྱུར་བ་གོང་གི་ལུང་གིས་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། གོང་གི་དེར་ཐལ། ཡི་དྭགས་ཚ་བས་གདུངས་པ་ལ་མིའི་འཇིག་
རྟེན་གྱི་ཁ་བ་བུ་ཡུག་གིས་གནོད་པ་དང། ཡི་དྭགས་གྲང་བས་གདུངས་པ་ལ་མི་ཡི་འཇིག་རྟེན་གྱི་མེས་གནོད་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སློབ་སྤྲིངས་ལས། ཚ་བས་ཉེན་ལ་བུ་ཡུག་ཀྱང་ནི་ཚར་གྱུར་ལ། །ལྷག་
པས་ཉམ་ཐག་པ་ལ་མེ་ཡང་གྲང་བྱེད་དེ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མདོར་ན་གཟུགས་སྒྲ་སོགས་ནང་གི་ཤེས་པ་ལ་དེ་དང་དེར་སྣང་བ་ཙམ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཕྱི་རོལ་ནས་གྲུབ་པ་མེད་པས་དེ་ལྟར་སྣང་བ་
ཙམ་གྱིས་ཕན་གནོད་དུ་འགྱུར་ནུས་པ་ཡིན་གྱི། །སྤྱོད་འགྱུར་གྱི་ལས་ལ་ངེས་པར་བལྟོས་དགོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན། སྒྱུ་མས་སྤྲུལ་པའི་གཤིན་རྗེ་ལ་གཤིན་རྗེ་རང་མཚན་པར་སྣང་བ་ཙམ་
གྱིས་འཇིགས་སྐྲག་བསྐྱེད་པ་དང། སྒྱུ་མས་སྤྲུལ་པའི་ན་ཆུང་ལ་ན་ཆུང་མཚན་ཉིད་པར་སྣང་བ་ཙམ་གྱིས་ཆགས་པ་བསྐྱེད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་འགྲོ་བ་རིགས་ལྔའི་ཀུན་

[012A]༄༅། །གཞི་རྣམ་ཤེས་རེ་རེ་ལའང་འགྲོ་བ་ལྔའི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་མཐུན་པར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན། མིའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་མི་རང་གི་སྣོད་ཀྱི་
འཇིག་རྟེན་ས་རྡོ་རི་བྲག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་སྣང་བ་བཞིན་དུ་ལྷའི་གཞལ་མེད་ཁང་ནས་དམྱལ་བའི་ལྕགས་སྲེག་གི་བར་རྣམས་ཀྱང་དེ་དང་དེའི་རྣམ་པར་མི་སྣང་བར་ས་རྡོ་རི་བྲག་སོགས་ཀྱི་
རྣམ་པར་སྣང་བ་དང། དེ་བཞིན་དུ་ལྷའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་དེ་ཐམས་ཅད་གཞལ་མེད་ཁང་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དང། དམྱལ་བ་པ་ལ་དེ་ཐམས་ཅད་ལྕགས་སྲེག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་
པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། མི་འཐད་དེ། གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་ལྷ་ལ་དམྱལ་བའི་ལྕགས་ཁང་བསྲེགས་ཤིང་འབར་བ་རྣམས་གཞལ་མེད་ཁང་དུ་སྣང་བར་ཐལ་བ་དང། དམྱལ་བ་པ་ལ་
ལྷའི་གཞལ་མེད་ཁང་རྣམས་ལྕགས་ཁང་བསྲེགས་ཤིང་འབར་བ་ཅན་དུ་མཐོང་བར་ཐལ་བ་སོགས་སྒྲུབ་ཚུལ་སླའོ། །ཁ་ཅིག་ཁམས་འོག་མ་གཉིས་ན་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་ཕྱི་ནང་གི་སྣོད་
བཅུད་སྣང་ཡང། རྣམ་ཤེས་དེ་ཕྱི་ནང་གང་གི་སྣོད་བཅུད་གཉིས་སུ་མི་སྣང་ཟེར་ན། དེ་སྣང་བར་ཐལ། དེ་ནང་གི་ལེན་པ་དབང་པོ་རྟེན་བཅས་དང། ཕྱི་རོལ་གྱི་སྣོད་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཏེ་
སུམ་ཅུ་པའི་འགྲེལ་པ་དུལ་བ་ལྷས་མཛད་པ་ལས། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ནང་གི་ལེན་པར་སྣང་བ་དང། ཕྱི་རོལ་གྱི་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་མི་གསལ་བ་སྣོད་དུ་སྣང་བ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འབྱུང་

[012B] ༑ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་ལྟར་སྣང་བར་ཐལ། ཁམས་འོག་མ་གཉིས་ན་དེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྣོད་ཀྱི་རྣམ་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་གཉིས་ནི་དེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྣོད་
རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པའི་རྣམ་པ་སྣང་བའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁྱབ་གཉིས་ཀ་གྲུབ་སྟེ། ཁམས་འོག་མ་གཉིས་ན་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྣོད་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པའི་རྣམ་པར་སྣང་བའི་དོན་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་
ཉིད་སྡོང་བུ་དང་སྣུམ་ལྟ་བུའི་ནང་གི་ལེན་པའི་དམིགས་པ་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་ལ་བརྟེན་ནས་མར་མེ་འབར་བ་ལྟར་ནང་དུ་འཇུག་ཅིང་ཕྱི་རོལ་དུ་འོད་འབྱུང་བ་ལྟ་བུར་ཐོག་མར་ཉིང་མཚམས་
སྦྱར་བ་ནས་ཇི་སྲིད་འཚོའི་བར་དུ་རྒྱུན་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པར་སྣོད་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པ་འམ་རྣམ་པར་སྣང་བའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བསྡུ་བ་ལས། དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྣོད་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པ་རྣམ་
པར་རིག་པ་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནང་གི་ལེན་པའི་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་འཇིག་རྟེན་དང་སྣོད་ཀྱི་རྒྱུན་རྣམ་པར་རིག་པ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་
མར་མེ་འབར་བ་ནི་སྙིང་པོ་དང་སྣུམ་གྱི་རྒྱུས་ནི་འཇུག་པར་འགྱུར་ལ། ཕྱི་རོལ་དུ་ནི་འོད་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ནང་གི་ལེན་པའི་དམིགས་པ་དང། ཕྱི་རོལ་གྱི་དམིགས་པ་འདི་ལ་ཡང་ཀུན་གཞི་
རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚུལ་དེ་དང་འདྲ་བར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་དམིགས་རྣམ་བར་ཆད་ཅིང་ཆད་ཅིང་འཇུག་པ་ཡིན་ཟེར་ན། མི་འཐད་དེ། དེ་

[013A]༄༅། །དམིགས་རྣམ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པར་དུས་རྟག་ཏུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་འགྲོ་བ་གང་དུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱར་ནས་ཇི་སྲིད་འཚོའི་བར་དམིགས་རྣམ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་
རྒྱུན་ཡོངས་སུ་ཆད་པ་མེད་པར་རོ་གཅིག་ཏུ་སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་གྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། བསྡུ་བ་ལས། དམིགས་པ་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་དཔྱད་པར་
དཀའ་བའི་ཕྱིར་ཕྲ་བ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པ་དེ་ནི་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། ལན་འགའ་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་དང་པོའི་སྐད་ཅིག་ལ་བརྟེན་ནས་ཇི་སྲིད་འཚོའི་བར་དུ་རྣམ་པར་
རིག་པ་རོ་གཅིག་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ནི་དམིགས་པ་ལ་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ་སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་གྱི་རྒྱུད་ཀྱིས་འཇུག་པ་ཡིན་གྱི། གཅིག་པ་ནི་
མ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། །གཉིས་པ་རང་གི་ལུགས་ནི། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་པ་ལ་ཕྱེ་ན། དབང་དོན་བག་ཆགས་གསུམ་མམ་མིང་གཞིའི་ཕུང་པོ་དང་བཞི་
དབང་པོ་དེ་ལ་མིག་སོགས་དབང་པོ་ལྔ་དང་དེ་རེ་རེ་ལའང་དབང་པོ་སེམས་ལྡན་དང་སེམས་ལྡན་མ་ཡིན་པ་གཉིས་རེ། དོན་དེ་ལ་གཟུགས་སྒྲ་སོགས་ལྔ་དང་དེ་རེ་རེ་ལའང་ཕྱི་ནང་གི་དོན་ལྔ་རེ། བག་
ཆགས་དེ་ལ་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་དང། བདག་ལྟའི་བག་ཆགས་དང། སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གི་བག་ཆགས་དང། རྒྱུ་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་དང་བཞི་རྣམས་སུ་ཡོད། ཡང་དེ་ལ་ནང་ལེན་པའི་རྣམ་རིག་དང་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་

[013B] དང་པོ་ལའང་ཉེ་བར་ལེན་པ་པོ་བག་ཆགས་ཀྱི་རྣམ་རིག་དང་ཉེ་བར་བླང་བྱ་དབང་པོ་ཁོག་རྟེན་དང་བཅས་པའི་རྣམ་རིག་གཉིས་རྣམས་སུ་ཡོད། ཡང་དེ་ལ་དེའི་རྒྱུའི་དམིགས་
པ་དང་དེའི་སྣང་བའི་དམིགས་པ་གཉིས། ཕྱི་མ་ལའང་དེའི་དངོས་ཀྱི་དམིགས་པ་དང་དེའི་བརྒྱུད་པའི་དམིགས་པ་གཉིས་རྣམས་སུ་ཡོད། དེ་ཡང་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་ཉིད་འཁོར་བ་ཐོག་
མ་མེད་པ་ནས་ཇི་སྲིད་གནས་མ་གྱུར་གྱི་བར་དུ་དམིགས་རྣམ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་ཞིང་མི་གསལ་བ་བར་ཆད་པ་མེད་པ་དང། དེ་ཡང་རིགས་རྒྱུན་མི་འདྲ་བ་མེད་པར་རོ་གཅིག་ཏུ་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ནས་
གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་དེ་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་འཇུག་པ་ཡིན་ལ། འོན་ཀྱང་དམིགས་པ་བྱེ་བྲག་པ་ལ་དེ་ལྟར་ངེས་པ་མེད་དེ། དཔེར་ན། ཁམས་འོག་མ་གཉིས་ནས་གཟུགས་མེད་དུ་སྐྱེ་བའི་ཚེ་ན་གཟུགས་
ལ་དམིགས་པ་འདོར་བ་ལྟ་བུས་མཚོན་ཁམས་འོག་མ་གཉིས་ནའང་དམིགས་པ་བྱེ་བྲག་པ་ལ་དམིགས་པ་འདོར་བའི་སྐབས་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་རྩོད་པ་སྤོང་བ་ལ་ཁ་ཅིག་ཉན་ཐོས་
མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་མིག་དབང་ཆོས་ཅན། ཉན་ཐོས་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་པ་ལ་སྣང་བར་ཐལ། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། རྣམ་
པ་ཅིག་ཏུ་ན་འདིར་མ་ཁྱབ། འདོད་ན། དེ་ཉན་ཐོས་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་ལ་སྣང་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། ཡང་ཁ་ཅིག་དེའི་མིག་དབང་ལ་སྣང་བའི་གཟུགས་དེ་དེའི་

[014A]༄༅། །རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་སྣང་བར་ཐལ། དེའི་མིག་དབང་དེ་དེ་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཁོ་ན་རེ། དེ་ཡོད་པར་ཐལ་
སྤྱིར་མིག་དབང་ལ་སྣང་བའི་གཟུགས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། མ་གྲུབ་ན། དེ་ཡོད་པར་ཐལ། མིག་ཤེས་རྒྱུ་བའི་སྐབས་ཀྱི་དེའི་དངོས་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་གཟུགས་དེ་མིག་དབང་ལ་སྣང་བའི་
ཕྱིར༑ དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། དངོས་སུ་དམིགས་པར་ནི་རང་རྒྱུད་ཀྱི་དབང་པོ་དེ་ལ་སྣང་བའི་ཡུལ་རྣམས་ཡིན་ལ། ཞེས་པའི་དོན་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་ལ་སྣང་བའི་
གཟུགས་ཡོད་པར་ཐལ། མིག་དབང་དང་དོན་གྱི་གཟུགས་གཉིས་གཟུང་བའི་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་མིན་ཀྱང་དཔེར་ན་མེ་ལོང་དྭངས་པའི་ནང་དུ་བྱད་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བ་བཞིན་དོན་གྱི་གཟུགས་
དེ་ཡང་མིག་དབང་དྭངས་པ་ལ་གཟུགས་བརྙན་དུ་སྣང་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འཇོག་པ་སོགས་དབང་དོན་གཞན་རྣམས་ལའང་རིགས་འགྲེ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། མངོན་
པ་ཀུན་བཏུས་ལས། གཟུགས་གང་ཞེ་ན། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་དག་རྒྱུར་བྱས་པ། །མིག་གི་དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་དོན་གང་ཡིན་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ཤིང། དེ་བཞིན་དུ་དོན་ཕྱི་མ་
བཞི་ལའང་གསུང་པ་དང། དེའི་འཐད་ཀྱི་དར་ཊིཀ་ལས། མིག་དབང་འཆད་པའི་སྐབས་སུ། ངོ་བོའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་ཏེ། མེ་ལོང་དྭངས་པའི་ནང་དུ་བྱད་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བ་བཞིན་

[014B] ཞེས་པ་དང། གཟུགས་འཆད་པའི་སྐབས་སུ། མིག་དབང་ལ་གཟུགས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་
ཤར་བས་མིག་གི་དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་བྱ་ཡི། ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱིས་བསྡུས་པའི་གཟུང་ཡུལ་དང་གཟུང་ཡུལ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང། ཡང་ཁ་ཅིག་
ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་པར་གྱུར་པའི་བག་ཆགས་ལ་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཁོ་ནར་ངེས་པར་ཐལ། བསྡུ་བ་ལས། དེ་ལ་ནང་གི་ལེན་པ་ནི་ཀུན་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་
པའི་བག་ཆགས་དང་རྟེན་དང་བཅས་པའི་དབང་པོ་གཟུགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་བ་དང། སུམ་ཅུ་པ་རྩ་འགྲེལ་དང། འདིའི་དཀའ་འགྲེལ་དུའང་དེའི་དམིགས་པ་ལ་བག་ཆགས་རྣམས་ལས་
མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་ལས་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། སྐྱོན་མེད་དེ། དེ་ནི་དེ་དག་ལས་དབང་དོན་གཉིས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་པར་འཆད་པ་ན་དེ་གཉིས་གང་ལས་བྱུང་བའི་བག་ཆགས་
ལ་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཁོ་ནར་ངེས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་ན། བག་ཆགས་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ་
བསྡུ་བ་ལས། དེ་ལ་ལེན་པ་ནི་ཀུན་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་བག་ཆགས་དང་རྟེན་དང་བཅས་པའི་དབང་པོའི་གཟུགས་སོ། །དེ་ཡང་གཟུགས་ཅན་གྱི་ཁམས་ནའོ། །གཟུགས་ཅན་

[015A]༄༅། །མ་ཡིན་པའི་ཁམས་ན་ནི་བག་ཆགས་ལེན་པ་ཁོ་ནར་ཟད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱོན་མེད་དེ། དེའི་དོན་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་པར་འགྱུར་
བའི་ལེན་པ་ལ་བག་ཆགས་དང་དབང་པོ་ཁོག་རྟེན་དང་བཅས་པ་གཉིས་ལས་གཟུགས་ཅན་གྱི་ཁམས་ན་དེ་གཉིས་ཀ་འཇོག་ཅིང་གཟུགས་མེད་དུ་དེ་གཉིས་ལས་བག་ཆགས་ལེན་པ་ཁོ་ན་འཇོག་པ་
ལུང་དེ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་གིས། མི་ལྟ་བུའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་གཅིག་ལ་སྣོད་བཅུད་ཀྱི་རྫས་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་ཐལ། དེ་ལ་ཚད་ཀྱིས་བཅད་པར་མི་ནུས་པའི་སྣོད་བཅུད་སྣང་བའི་
ཕྱིར་ཏེ། བྱེ་བྲག་བཤད་མཛོད་ལས། འདིའི་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་བཅད་པར་མི་ནུས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། མ་ཁྱབ་སྟེ། ལུང་དེའི་དོན་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་
ཚད་ཀྱིས་བཅད་པར་མི་ནུས་པའི་སྣོད་བཅུད་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་སྟོན་པའི་དོན་མ་ཡིན་གྱི་དེས་དམིགས་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ལ་རྣམ་པ་འདི་འདྲ་བ་ཞིག་གིས་གཟུང་ངོ་ཞེས་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་རང་ཉིད་
ཀྱིས་ཀྱང་གསལ་བར་བཅད་མི་ནུས་ལ་དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་ངེས་པ་ཡང་འདྲེན་མི་ནུས་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་གིས། གང་ཟག་རྟེན་གཅིག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་དངོས་སུ་སྣང་
བའི་གཟུགས་ཆོས་ཅན། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་མིག་ཤེས་དང་ཡིད་ཤེས་གཉིས་ཀ་དང་རྫས་གཅིག་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་གཉིས་ཀ་ལ་དངོས་སུ་སྣང་བའི་གཟུགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། ཤེས་

[015B] དེས་ན་ཤེས་པ་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་གཉིས་ཀྱི་གཟུང་བྱ་ཐུན་མོང་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། མི་འཐད་དེ། ཤེས་
པ་ལ་གང་སྣང་བ་ཤེས་པ་དེ་དང་ངོ་བོ་གཅིག་མི་གཅིག་དང་ཤེས་པ་མི་འདྲ་བ་གཉིས་ཀྱི་གཟུང་བྱ་ཐུན་མོང་བ་ཡོད་མེད་ཀྱི་དོན་ནི་གང་ཟག་གཅིག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་མིག་ཤེས་དང་ཡིད་ཤེས་གཉིས་ཀྱིས་ཡུལ་
བུམ་པ་ལྟ་བུ་གཅིག་ལ་མ་བརྟག་མ་དཔྱད་པར་འཇུག་པའི་ཚེ་དེ་གཉིས་ཀྱི་གཟུང་བྱ་ཐུན་མོང་བ་ཡོད་ཀྱང་དེ་ཤེས་པ་གཉིས་པོ་གང་དང་ཡང་ངོ་བོ་གཅིག་དང་ངོ་བོ་ཐ་དད་གང་ཡང་མ་ཡིན་ཞིང་
ཡང་དེ་གཉིས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ནས་འཇུག་པའི་སྐབས་ན་གཟུང་ཆ་ཐུན་མོང་བ་མི་འཆར་བར་སོ་སོའི་གཟུང་ཆ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་འཆར་བས་རང་རང་ལ་གང་འཆར་བ་དེ་ཉིད་
ཤེས་པ་སོ་སོའི་བདག་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་དང་དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དང་ངོ་བོ་གཅིག་དང་ངོ་བོ་ཐ་དད་གང་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་པར་དཀའ་འགྲེལ་ལས་གསུངས་པའི་ཕྱིར།།    ༈   
ཆགས་སྒོ་གཞི་ཡིན་ཕྱིར་དང། །ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་ངོ་བོ་དང་གྲོགས་སོགས་ལ་མཐའ་དཔྱད་པ་ལ། དགག་བཞག་སྤོང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ། བརྟན་པའི་རྣམ་ཤེས་ཀུན་གཞི་
རྣམ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཟེར་ན། ཉོན་ཡིད་ཆོས་ཅན། མཚོན་བྱ་དེར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། འདིའི་འཁོར་ལ་ཁམས་གསུམ་ཀར་

[016A]༄༅། །མང་ཉུང་མི་འབྱུང་སྟེ། བརྟན་པའི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་པས་གཙོ་བོ་དང་འཇུག་ལྡོག་གི་དུས་གཅིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་སླ་
ཡང་ཁ་ཅིག་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་[*BAR]འཇུག་ཅིང་འཁོར་འདས་ཀུན་གྱི་གཞི་བྱེད་པའི་རྣམ་ཤེས་དེ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ངན་འགྲོའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་
དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན། འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་ཀྱི་བར་འཇུག་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། འགྲོ་བ་བྱེ་བྲག་པའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་
སྨིན་གྱི་ཆ་དེ་འགྲོ་བ་དེར་ཉིང་མཚམས་སྦྱར་བ་ནས་ཚེ་ཇི་སྲིད་འཚོའི་བར་དུ་རྒྱུད་རྒྱུན་ཆགས་སུ་འཇུག་ཅིང་དེ་ནས་ཤི་བ་ན་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐེག་བསྡུས་ལས། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྣམ་
པར་ཤེས་པ་རྒྱུན་ཆད་པ་ནི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མ་གཏོགས་པ་གཞན་དུ་མངོན་པར་འགྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་ཀྱི་བར་
འཇུག་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། ངན་འགྲོའི་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་མཐོང་སྤངས་ཡིན་པར་མངོན་པ་ཀུན་བཏུས་ལས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། གཏན་ཡོངས་སུ་
མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བའི་རིགས་ཆད་ཀྱི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཆོས་ཅན། འཁོར་འདས་ཀུན་གྱི་གཞི་བྱེད་པར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཆོས་ཅན་

[016B] འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཟག་མེད་ཀྱི་ས་བོན་གནས་པའི་རྟེན་དང་གཞི་བྱེད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ་
ཆོས་ཅན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་བྱང་གི་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་དེ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཟེར་བ་ལའང་སྐྱོན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ངེས་སོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་ས་བོན་
ཐམས་ཅད་པའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་དེའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་དག་སའི་བྱང་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ལེན་པའི་རྣམ་ཤེས་ཆོས་ཅན། མཚོན་བྱ་དེར་ཐལ། མཚན་
ཉིད་དེའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། དེ་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ས་བོན་ཐམས་ཅད་པའི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་ན། ཀུན་བྱང་གི་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པ་
དང༑ དགེ་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པ་དང། རྒྱུ་མཐུན་དང་རྣམ་སྨིན་དང་མངོན་བརྗོད་དང་བདག་ལྟའི་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པ་ཡིན་དགོས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་
འདོད་ན། གཏན་རིགས་ཆད་ཀྱི་གང་ཟག་དང། དགེ་རྩ་གཏན་ནས་ཆད་པའི་གང་ཟག་དང། ཉོན་མོངས་སྤངས་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པའི་རྣམ་ཤེས་མེད་པར་
ཐལ༑ དམ་བཅའ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཉིད་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བ་སོགས་མང་དུ་སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ་རྩ་བར་འདོད་མི་

[017A]༄༅། །ནུས་ཏེ། ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་དང་དག་སའི་བྱང་སེམས་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་ཡོད་ཀྱང་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་མེད་པའི་ཁྱད་པར་འཐད་པའི་ཕྱིར་དང་
དེ་དག་གི་རྒྱུད་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལྡོག་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སུམ་ཅུ་པ་ལས། དགྲ་བཅོམ་ཉིད་ནས་དེ་ལྡོག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་ལེན་པའི་རྣམ་ཤེས་ཆོས་ཅན། མཚོན་
བྱ་དེར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། དེར་ཐལ། དགོངས་འགྲེལ་ལས། ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཟབ་ཅིང་ཕྲ། །ས་བོན་ཐམས་ཅད་ཆུ་བོའི་རྒྱུན་བཞིན་འབབ། །ཅེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལྡོག་ཟིན་པའི་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་དག་སའི་བྱང་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་བརྟན་པ་རང་དབང་ཅན་གྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་
རྣམ་ཤེས་དེའི་མཚན་ཉིད་དུ་འཇོག་པ་ལའང་སྐྱོན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ངེས་སོ། །ཡང་ཁ་ཅིག་མ་སྒྲིབ་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་རྣམ་སྨིན་གང་ཞིག་རང་གི་གྲོགས་ཀུན་འགྲོ་རྣམས་དང་
མཚུངས་ལྡན་གྱི་དམིགས་རྣམ་ཤིན་ཏུ་མི་གསལ་བའི་ཤེས་པ་ཆ་ཕྲ་བ་དེ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། དེ་ལའང་སྐྱོན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ངེས་ཤིང། གཞན་ཡང། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་
སེམས་བྱུང་ཀུན་འགྲོ་ལྔ་པོ་རེ་རེ་ནས་ཆོས་ཅན། མཚོན་བྱ་དེར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། དེ་དེར་ཐལ། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁྱབ་གཉིས་ཀ་དེར་ཐལ་

[017B] ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ནི་གོང་ལྟར་རྣམ་སྨིན་ཡིན་པ་དང། དམིགས་རྣམ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པའི་མི་གསལ་བ་དང། རེག་སོགས་ལྔ་དང་རྟག་ཏུ་ལྡན་
པ་དང། དེར་མ་ཟད། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་ནི་མ་སྒྲིབ་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་ཏེ། །དེ་ནི་མ་སྒྲིབ་ལུང་མ་བསྟན། །ཞེས་པའི་དོན་དང། དེ་བཞིན་དུ་རེག་སོགས་རྣམས་ཀྱང་རྣམ་སྨིན་ཡིན་པ་དང། དམིགས་
རྣམ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པའི་མི་གསལ་བ་དང། རང་ཉིད་མ་གཏོགས་པའི་ཀུན་འགྲོ་གཞན་བཞི་དང་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་རྟག་ཏུ་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང། མ་སྒྲིབ་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་ཏེ། །རེག་
ལ་སོགས་པའང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་རང་དང་རྟེན་གཅིག་པའི་ཉོན་ཡིད་ཀྱིས་གང་ཟག་གི་བདག་ཏུ་བལྟ་བའི་གཞིར་གྱུར་ཅིང་མ་སྒྲིབ་ལུང་མ་བསྟན་
གྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་རྣམ་སྨིན་གང་ཞིག་རང་གི་གྲོགས་ཀུན་འགྲོ་ལྔ་ཁོ་ན་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་དམིགས་རྣམ་ཤིན་ཏུ་མི་གསལ་བའི་ཤེས་པ་ཆ་ཕྲ་བ་དེ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཟེར་ན། ཉོན་མོངས་མ་སྤངས་པའི་
གང་ཟག་འགོག་སྙོམས་པ་དང་མཐོང་སྒོམ་གྱི་བར་ཆད་མེད་ལམ་པ་དང་རྣམ་གྲོལ་ལམ་པ་བ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཆོས་ཅན། མཚན་ཉིད་དེར་ཐལ། མཚོན་བྱ་དེའི་ཕྱིར། དེ་དེར་ཐལ་
དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཔེར་ན། ཆུ་བོ་ཆེན་པོ་དེ་རྒྱ་མཚོར་མ་སླེབ་ཀྱི་བར་དུ་སྐད་ཅིག་ཀྱང་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་འབབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱང་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཇི་སྲིད་མ་ལྡོག་གི་བར་

[018A]༄༅། །སྐད་ཅིག་ཀྱང་རྒྱུད་རིགས་འདྲ་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་འཇུག་ཅིང་དགྲ་བཅོམ་དང་ས་བརྒྱད་པ་ནམ་ཐོབ་པ་ནས་ལྡོག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སུམ་ཅུ་པ་ལས། དེ་ནི་རྒྱུན་འབབ་ཆུ་བོ་
བཞིན༑ ༑དགྲ་བཅོམ་ཉིད་ནས་དེ་ལྡོག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གོང་དུ་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་ཡིད་མེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་ཡིད་གནས་
སྐབས་ལྡོག་པ་དང། དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་ནས་ཉོན་ཡིད་གཏན་ནས་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སུམ་ཅུ་པ་ལས། དགྲ་བཅོམ་མེད། འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་ན་མེད། །འཇིག་རྟེན་འདས་པའི་ལམ་ན་མེད། །ཅེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་ལ་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་ཡོད་ཟེར་ན། འོ་ན། རྣམ་སྨིན་ལ་དེ་ལྟར་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཀུན་བཏུས་ལས་
རྣམ་པར་སྨིན་པ་གང་ཞེ་ན། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མཚུངས་ལྡན་དང་བཅས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། རྣམ་སྨིན་ལ་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་དང་དབང་པོ་རྟེན་
བཅས་ལྔ་དང་དགེ་མི་དགེ་གཉིས་རྣམས་ཡོད་པར་ཐལ། དམ་བཅའ་འཐད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། འཁོར་བའི་རྣམ་སྨིན་ཡིན་ན་འགྲོ་བ་གང་དུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱར་བ་ནས་མ་ཤིའི་བར་དུ་རིགས་འདྲ་
རྒྱུན་མི་ཆད་དུ་འཇུག་དགོས་པ་གང་ཞིག་དེ་དག་ཚེ་གཅིག་ལ་བར་སྐབས་སུ་ཡང་ཡང་ལྡོག་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང། དགེ་བར་གྱུར་པའི་རྣམ་སྨིན་ཡོད་ན་དེ་དགེ་བའི་ཤེས་པ་ཡིན་དགོས་པས་དེ་ཡོད་པའི་

[018B] མི་དགེ་བར་གྱུར་པའི་རྣམ་སྨིན་ཡོད་ན་དེ་མི་དགེ་བའི་ཤེས་པ་ཡིན་དགོས་པས་དེ་ཡོད་པའི་ཚེ་དེ་ལ་དགེ་བའི་
སེམས་སྐྱེ་བའི་སྐབས་མེད་པས་གཉེན་པོ་སྐྱེ་བ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། རྟགས་དང་པོ་གཉིས་དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། ཡང་ཐེག་བསྡུས་སུ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་
པ་རྒྱུན་ཆད་པ་ནི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མ་གཏོགས་པར་གཞན་དུ་མངོན་པར་འགྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་འབྱུང་བས་རྣམ་སྨིན་ནི་ཇི་སྲིད་འཚོའི་བར་དུ་འཇུག་དགོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མ་ཤིའི་བར་དུ་འབྱུང་
དགོས་ལ། མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཤིའི་གོང་དུ་ཡང་ལྡོག་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དེ་དག་རྣམ་སྨིན་མཚན་ཉིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་དེར་ཐལ། ཐེག་བསྡུས་ལས། རྣམ་པར་
སྨིན་པ་ཡང་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བར་འགྱུར་ན་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལོག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། རྣམ་སྨིན་དགེ་བར་གྱུར་པའི་ཚེ་དེ་ལ་མི་དགེ་བའི་སེམས་སྐྱེ་བ་
དང་ལྡོག་པ་མེད་ཀྱང་དེའི་སྐྱེ་བ་གཞན་ལ་མི་དགེ་བའི་སེམས་སྐྱེ་བ་དང་ལྡོག་པ་ཡོད་ཅིང། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་སྨིན་མི་དགེ་བར་གྱུར་པའི་ཚེ་དེ་ལའང་དེ་ལྟར་རིགས་འགྲེ་ཟེར་ན། འོ་ན། རྣམ་སྨིན་དགེ་བར་གྱུར་པའི་
ཚེ་དེ་ལ་སྐྱེས་ནས་མྱོང་འགྱུར་དང་ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་འགྱུར་གྱི་འཕེན་བྱེད་མི་དགེ་བའི་ལས་གསར་དུ་གསོག་པ་མེད་པར་ཐལ། དམ་བཅའ་འཐད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བདེ་འགྲོའི་རྟེན་ལ་དེ་འདྲའི་

[019A]༄༅། །ལས་གསོག་པ་མེད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བདེ་འགྲོའི་རྟེན་ལ་འཕེན་བྱེད་མི་དགེ་བའི་ལས་བསོག་པ་དང། ངན་འགྲོའི་རྟེན་ལ་འཕེན་བྱེད་དགེ་བའི་ལས་
བསོག་པ་མེད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། མིའི་རྟེན་ལ་མཚམས་མེད་ཀྱི་ལས་བསོག་པ་མེད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ངན་འགྲོའི་སྐྱེ་བ་
གཅིག་བླངས་ཕྱིན་དེ་ནས་ངན་འགྲོ་ཤ་སྟག་ཏུ་སྐྱེ་བ་བླངས་དགོས་པ་དང། བདེ་འགྲོའི་སྐྱེ་བ་གཅིག་བླངས་ཕྱིན་དེ་ནས་བདེ་འགྲོ་ཤ་སྟག་ཏུ་སྐྱེ་བ་བླང་དགོས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་
དགེ་རྩ་ཆད་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ལ་དགེ་སེམས་མངོན་གྱུར་དུ་ཡོད་པར་ཐལ། དེ་འདྲའི་མིའི་རྒྱུད་ལ་དགེ་བའི་རྣམ་སྨིན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་འདྲའི་མི་དེ་འཕེན་བྱེད་དགེ་བའི་ལས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་བླངས་
པའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ངན་འགྲོ་བའི་རྒྱུད་ལ་དགེ་སེམས་སྐྱེ་བའི་སྐབས་མེད་ཅིང་མི་དགེ་བའི་སེམས་རྒྱུན་ཆད་པ་མེད་པ་དང། བདེ་འགྲོ་བའི་རྒྱུད་ལ་མི་དགེ་བའི་སེམས་སྐྱེ་བའི་
སྐབས་མེད་ཅིང་དགེ་སེམས་རྒྱུན་ཆད་པ་མེད་པར་ཐལ། འདོད་པ་གང་ཞིག་སྐབས་འདིར་རྣམ་སྨིན་ཤེས་པ་ཁོ་ནར་འདོད་དགོས་པ་གོང་དུ་བསྒྲུབས་ཟིན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་སངས་རྒྱས་
འཕགས་པའི་རྒྱུད་ལ་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་ཡོད་ཟེར་ན། མི་འཐད་དེ། རྩ་བ་ལས། ལྷག་མ་མེད་དང་རྡོ་རྗེ་ལྟའི། །བར་དུ་རྒྱུན་མི་ཆད་དུ་འཇུག་ཅེས་པའི་རྩ་འགྲེལ་གྱིས་གནོད་པའི་ཕྱིར་

[019B] དེའི་རྒྱུད་ལ་རྣམ་སྨིན་ཡོད་པར་ཐལ། །འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་སྨིན་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པ་གང་ཞིག་དེའི་རྫས་རྒྱུན་སྔ་མར་གྱུར་པའི་ཀུན་
གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་རྣམ་སྨིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེའི་རྒྱུད་ལ་མ་རིག་བག་ཆགས་ཀྱི་ས་དང་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ལས་གྲུབ་པའི་རྣམ་སྨིན་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་བྱང་སེམས་
འཕགས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་དེ་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་ཡིན་ཟེར་ན། དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ། ལུགས་འདིར་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་ཡོད་དམ་མེད། ཡོད་ན་མི་འཐད་དེ་
བསྡུ་བ་ལས། ཟག་པ་མེད་པ་དང། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དང། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཟག་པ་རྣམས་དང་བཅས་ཏེ་སྤངས་པ་དང། རྣམ་པར་སྨིན་པ་རྣམ་པར་སྨིན་ཟིན་པ་གང་ཡིན་
པ་དེ་དག་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མེད་པ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེའི་རྣམ་སྨིན་མེད་པར་ཐལ། ཀུན་བཏུས་ལས། མི་གནག་ཅིང་དཀར་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་
པར་མི་འགྱུར་ཞིང་ལས་ཟད་པར་གྱུར་པའི་ལས་གང་ཞེ་ན། སྦྱོར་བ་དང་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་རྣམས་ལ་ཟག་པ་མེད་པའི་ལས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་
དེ་རྣམས་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པར་ཐལ། དེའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་རྣམ་སྨིན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་རྣམ་སྨིན་དང་བཅས་པ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་

[020A]༄༅། །འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རྣམ་སྨིན་དང་བཅས་པ་ལ་ཟག་པ་ཉོན་མོངས་དང་ཟག་བཅས་གཉིས་སུ་གྲངས་ངེས་པར་བསྡུ་བ་ལས་བཤད། དེ་ལ་མི་དགེ་བ་དང་དགེ་བ་ཟག་བཅས་
གཉིས་སུ་གྲངས་ངེས་པར་ཀུན་བཏུས་ལས་བཤད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། བསྡུ་བ་ལས། དེ་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་མདོར་བསྡུས་ན། ཟག་པ་རྣམས་དང་
ཟག་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་བཏུས་ལས། ཇི་ལྟར་ན་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན། ཞེས་པ་ནས། མི་དགེ་བ་དང་དགེ་བ་ཟག་
པ་དང་བཅས་པ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་བཅས་པར་བལྟའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་མེད་ཟེར་ན། འོ་ན། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། བློ་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་
ལས་དང་ནི། །གཞན་ཡང་སྨོན་ལམ་དག་དང་ནི། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་དབང་འབྱོར་བའི། །དབང་གིས་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱང་སེམས་སོ་སྐྱེའི་སྐབས་སུ་ལས་བཟང་པོའི་དབང་གིས་འདོད་
ཁམས་སུ་སྐྱེ་བ་དང། འཕགས་པའི་སྐབས་སུ་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བ་དང། བསམ་གཏན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་གིས་འདོད་ཁམས་སུ་སྐྱེ་བར་གསུངས་པ་དང། བསམ་གྱིས་
མི་ཁྱབ་པའི་འཆི་འཕོ་བྱེད་པར་གསུངས་པས་དེ་ལྟར་སྐྱེ་བའི་བྱང་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་དེ་ཟག་བཅས་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་

[020B] འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་ལ་གྲོགས་ཉོན་མོངས་
དགོས་པ་གང་ཞིག་བྱང་འཕགས་རྣམས་ཉོན་མོངས་ཀྱི་དབང་དུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་དེར་ཐལ། ཀུན་བཏུས་ལས། དེ་ནི་ཉོན་མོངས་མ་སྤངས་སུ་ཟིན་ཀྱང་སྔགས་དང་སྨན་གྱིས་བསད་པའི་
དུག་ལྟ་བུ་དང། དཔེར་ན། ཉོན་མོངས་སྤངས་པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་ལྟར་ས་ཐམས་ཅད་དུ་ཉོན་མོངས་པའི་ཉེས་པ་མི་སྐྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དམན་ལམ་སྔོན་དུ་མ་
སོང་བའི་ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་དེ་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་ཡིན་ནམ། ཟག་བཅས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་ཡིན། དང་པོ་ལྟར་ན། དེ་དང་
རྒྱུད་གཅིག་པའི་སོ་སྐྱེའི་རྒྱུད་ལ་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ཡོད་པར་ཐལ་བ་སོགས་སྒྲུབ་ཚུལ་སླའོ། །གཉིས་པ་ལྟར་ན། དེ་འདྲའི་གང་ཟག་གི་ཚེ་དེའི་རྣམ་སྨིན་དེ་དེས་ཡིད་ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ནམ་བླངས་
པ་ན་ལྡོག་དགོས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་ན་དེ་སངས་མ་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་མི་ལྡོག་པར་ཐལ་བ་སོགས་སྒྲུབ་ཚུལ་སླའོ། །འདོད་ན། ཡོངས་འགྱུར་གྱི་ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་ཐེག་
ཆེན་ལམ་དུ་ཞུགས་པའི་གང་ཟག་གི་ཚེ་དེའི་རྣམ་སྨིན་དེ་ཡང་གང་ཟག་དེས་ཡིད་ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ནམ་བླངས་པ་ན་ལྡོག་དགོས་པར་ཐལ། འདོད་པ་གང་ཞིག་དེས་ཡིད་ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ལེན་

[021A]༄༅། །པ་དང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་འཆི་འཕོ་བྱེད་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེས་ཡིད་ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ནམ་བླངས་པ་ན་སྔ་མའི་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་འདོར་ཞིང་སྐུ་ཚེའི་འདུ་བྱེད་
བཏང་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། མི་འཐད་དེ། ལེགས་བཤད་གསེར་འཕྲེང་ལས། ལྷག་བཅས་ནས་ལྡོག་པའི་ཚུལ་ཡང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་ཚེ་བསྲིངས་ནས་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་ལ། རང་གི་ལུས་
མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བར་བྱིན་གྱིས་རློབ་ཅིང་སྤྲུལ་པའི་ལུས་ཀྱིས་གཞན་ངོར་ལྷག་མེད་དུ་འདའ་ཚུལ་བསྟན་ནས་ལུས་སྔ་མ་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མི་མཐོང་བར་དབེན་པར་གནས་ཏེ་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་
པར་བྱེད་དོ། །ཞེས་པ་དང། ཡང་ན་སྔར་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་ཉན་ཐོས་ལ་བཤད་པ་ལྟར་སྤྲུལ་པའི་ལུས་ཀྱིས་འདའ་ཚུལ་བསྟན་ཅིང། དབང་པོའི་ལུས་ཀྱིས་དབེན་པར་གནས་པ་ན་ཁམས་གསུམ་པའི་
སྐྱེ་འཆི་ལས་འདས་ཀྱང་ཤེས་སྒྲིབ་ཀྱི་རྟེན་བག་ལ་ཉལ་དང་དེས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ལས་དང་དེ་གཉིས་ལ་བརྟེན་པའི་ཡིད་ལུས་ཡོད་པ་ལ་དགོངས་ནས་མ་རིག་བག་ཆགས་ཀྱི་ས་དང་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་
རྒྱུ་རྐྱེན་བྱས་པའི་ཡིད་ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ལེན་པར་བཤད་ཀྱི། དགྲ་བཅོམ་པ་ཤི་ནས་རིག་པ་ཕྱི་མ་མཚམས་མི་སྦྱོར་བ་འདི་དག་གི་རྩ་བའི་གྲུབ་མཐའོ། །ཞེས་གསལ་བར་གསུངས་པའི་ལུང་དོན་དེ་དག་
དང་འགལ་བ་དང། བསྡུ་བ་ལས་ཀྱང། ཡོངས་འགྱུར་གྱི་ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་པས་ལྷག་བཅས་མྱང་འདས་ལ་གནས་བཞིན་པའི་ངང་ནས་ཚོགས་རྫོགས་པར་བྱེད་པར་གསུངས་པ་དང་ཡང་འགལ་

[021B] དེ་དག་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་ཐེག་ཆེན་གྱི་འཕགས་ལམ་ཐོབ་ནས་ཟག་བཅས་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་གང་གི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་དང། ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་མེད་
པར་གསུངས་པ་རྣམས་ནི་ལེགས་བཤད་གསེར་འཕྲེང་ལས་ཡོངས་འགྱུར་གྱི་ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་ཐེག་ཆེན་ལམ་དུ་ཞུགས་ནས་སངས་རྒྱ་ཚུལ་གསུངས་པ་ལ་དཔགས་ན་དམན་ལམ་སྔོན་དུ་མ་
སོང་བའི་བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་ཆོས་མཆོག་སྐད་ཅིག་ཐ་མ་བ་དེས་ཐེག་ཆེན་གྱི་འཕགས་ལམ་ཐོབ་ནས་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་ཡིད་ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་གྲངས་མེད་པ་ལེན་ཀྱང་དེ་དག་སྐྱེ་འཆི་
མཚན་ཉིད་པ་མ་ཡིན་པས་ཡིད་ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དེ་དག་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་མེད་པ་དང། ཐེག་ཆེན་གྱི་འཕགས་ལམ་ཐོབ་ནས་ལས་ཉོན་གྱི་སྐྱེ་འཆི་མི་བྱེད་པས་སངས་མ་རྒྱས་ཀྱི་
བར་དུ་སྔ་མའི་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་དང་རྣམ་སྨིན་མི་འདོར་བར་འདོད་དགོས་ཏེ་ཞིབ་ཏུ་བརྟག་ཏེ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་འདུ་ཤེས་མེད་པ་དང་གཉིད་དང་བརྒྱལ་བའི་གནས་
སྐབས་སུ་ཉོན་ཡིད་ཁོ་ན་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་པ་ཡིན་ཟེར་ན། མི་འཐད་དེ་འདུ་ཤེས་མེད་པ་བར་ཉིང་མཚམས་སྦྱར་མ་ཐག་དང་འཆི་འཕོ་བའི་ཚེ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཀྱང་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། བསྡུ་བ་
ལས༑ འདུ་ཤེས་སྐྱེས་ནས་སེམས་ཅན་དེ་དག་དེ་ནས་འཆི་འཕོ་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། རྨི་ལམ་འཆར་བའི་སྐབས་ཀྱི་གཉིད་དང་

[022A]༄༅། །དྲན་པ་ཆུང་ངུ་དང་བཅས་པའི་བརྒྱལ་བའི་སྐབས་ན་ཡིད་ཤེས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཉིད་དང་དགེ་བའི་གཞི་མཐུན་ཡང་ཡོད། གཉིད་དང་མི་དགེ་བའི་གཞི་མཐུན་
ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང། སེམས་མེད་གཉིད་དང་བརྒྱལ་མ་གཏོགས། །ཞེས་སེམས་མེད་ཅེས་སྨོས་པའི་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་ཚོར་བ་བདེ་སྡུག་གང་རུང་དང་ལྷན་ཅིག་
ཏུ་འཇུག་པའི་ཚེ་ཚོར་བ་བཏང་སྙོམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་པ་མེད་ཟེར་ན། དེ་ཡོད་པར་ཐལ། དེའི་ཚེ་གློ་བུར་གྱི་ཚོར་བ་བཏང་སྙོམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་པ་མེད་ཀྱང་གཉུག་མའི་ཚོར་བ་བཏང་
སྙོམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་ཚེ་རང་གི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་ཚོར་བ་བཏང་སྙོམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་པ་གང་ཞིག་དེ་གཉུག་མའི་ཚོར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་
དགེ་སོགས་ལའང་རིགས་འགྲེའོ། །ཁ་ཅིག་སྐབས་འདིར་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་གཉིས་ཀ་གང་ཟག་ཡིན་ཟེར་ན། ཕྱི་མ་ལ། འོ་ན། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་དེ་འཆི་འཕོ་བ་
པོ་དང་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་པོ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ལུས་ལེན་པ་པོ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། འོག་ཏུ་དཀའ་འགྲེལ་ལས། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་འཐད་
པའི་རིགས་པ་བརྒྱད་ཀྱི་དང་པོའི་སྐབས་སུ་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་ཐམས་ཅད་ལུས་ལེན་པ་པོར་མི་རུང་བའི་རིགས་པ་ལྔ་ཀུན་བཏུས་ཀྱི་འགྲེལ་པ་ཁུངས་སུ་མཛད་ནས་གསུངས་པ་སོགས་དང་འགལ་

[022B] གཞན་ཡང་མང་ངོ། །དང་པོ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་གང་ཟག་ཏུ་འདོད་པ་གྲགས་ཆེ་ཡང་འདི་ལའང་ཅུང་ཟད་དཔྱད་ན། འོ་ན། དམྱལ་བ་མནར་མེད་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་མནར་
མེད་པ་ཡིན་ནམ་མིན་ཡིན་ན། དེས་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་བར་མཚམས་མེད་པར་མྱོང་བར་ཐལ། དེ་མནར་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ཚོར་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུངས་པ་དང་དེའི་འཁོར་དུ་
ཚོར་བ་སྡུག་བསྔལ་ཡོད་པར་ཐལ་ལོ། །གོང་དུ་མ་ཁྱབ་ན་ཁྱབ་སྟེ། དེས་སྡུག་བསྔལ་བར་མཚམས་མེད་པར་མྱོང་བས་ན་དེ་ལ་མནར་མེད་པ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ལ་མནར་མེད་པ་
ཞེས་པའི་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་ཚ་དམྱལ་གཞན་དང་གྲང་དམྱལ་བརྒྱད་སོགས་ལ་མིང་བཏགས་ཚུལ་ལ་དཔགས་ནས་སྒྲུབ་ཚུལ་ཤེས་པར་བྱའོ། །གཞན་ཡང། མིའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་
ཤེས་དེ་མི་ཡིན་པ་དང་དགེ་སློང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་དགེ་སློང་ཡིན་པར་ཐལ། དམྱལ་བ་མནར་མེད་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་དམྱལ་བ་མནར་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས་
དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་དམྱལ་བ་པ་ཡིན་ཀྱང་དེས་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་མི་དགོས་ཏེ། དམྱལ་བ་པ་ཡིན་ཀྱང་དེའི་སྡུག་བསྔལ་མི་མྱོང་བ་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང། དེས་བདེ་འགྲོ་བ་ལའང་རིགས་འགྲེ་
བའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། འོ་ན། དམྱལ་བ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེས་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་མིའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེས་མིའི་བདེ་བ་མྱོང་མ་མྱོང་བར་ཐལ་ལོ། །འདོད་ན། དེ་གཉིས་

[023A]༄༅། །ཀྱིས་འཁོར་བའི་བདེ་སྡུག་གང་ཡང་མྱོང་མ་མྱོང་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། འཁོར་བའི་བདེ་སྡུག་གང་ཡང་མྱོང་མ་མྱོང་བའི་འཁོར་བའི་སེམས་ཅན་ཡོད་པར་ཐལ་
འདོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་གོང་གི་གཉིས་པ་དམྱལ་བ་མནར་མེད་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་མནར་མེད་པ་མ་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན། དེ་དམྱལ་བ་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ངན་
སོང་བ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་འཁོར་བ་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་འཁོར་བར་སྐྱེ་བ་པོ་དང་འཆི་འཕོ་བ་པོའི་གང་ཟག་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་
ཕྱིར༑ འདོད་ན། མི་འཐད་དེ། ལུགས་འདིར་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་གང་ཟག་ཏུ་འདོད་པའི་རྩ་བའི་གྲུབ་མཐའ་དང་འགལ་ཞིང་ལུང་རིགས་བརྒྱ་ཕྲག་གིས་གནོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། སོ་སྐྱེའི་རྒྱུད་
ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་སོ་སྐྱེ་ཡིན་ནམ་མིན། ཡིན་ན། ཐེག་ཆེན་ཚོགས་ལམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་ཐེག་ཆེན་སོ་སྐྱེ་དང་ཚོགས་ལམ་པ་གཉིས་ཀ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་
འདོད་ན། ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་ཡང་ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་པ་དང་ཐེག་ཆེན་འཕགས་པ་གཉིས་ཀ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་
འདོད་ན། དེ་སྟོང་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ངེས་པའི་བློ་མ་ཡིན་པ་དང་དམིགས་རྣམ་ཤིན་ཏུ་མི་གསལ་བས་རྗེས་སུ་ངེས་

[023B] ཡང་དེ་སོ་སྐྱེ་མ་ཡིན་ཟེར་ན། དེ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་སྐྱེ་གནས་སོ་སོར་སྐྱེས་
ཤིང་འཕགས་ལམ་མ་ཐོབ་པའི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། མངོན་པ་ཀུན་བཏུས་ལས། སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་གང་ཞེ་ན། འཕགས་པའི་ཆོས་རྣམས་མ་ཐོབ་པ་ལས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཞེས་གདགས་
སོ༑ ༑ཞེས་པ་དང། དེའི་ཐད་ཀྱི་དར་ཊིཀ་ལས། ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་སྐྱེ་གནས་སོ་སོར་འགྲོ་ཞིང་ཟག་པ་མེད་པའི་ལམ་མ་ཐོབ་པའི་གནས་སྐབས་ལ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཞེས་གདགས་
པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེ་ཚོགས་ལམ་པ་མ་ཡིན་ན། དེ་ལམ་དུ་ཞུགས་ཟིན་གྱི་གང་ཟག་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་འཕགས་ལམ་ཐོབ་
དགོས་ཀྱི་གང་ཟག་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་སངས་རྒྱས་དགོས་ཀྱི་གང་ཟག་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་སངས་རྒྱ་དགོས་མ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་
པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་སུ་གནས་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་དཔྱད་དཀའི་གནས་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་འདི་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་གང་ཟག་ཏུ་འདོད་པ་སོགས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་
སྤྱིའི་རྣམ་གཞག་ཕྱོགས་མཚུངས་དེ་དག་གྲགས་ཆེ་བའི་ཚིག་གི་རྣ་བ་ལམ་བྱང་ཤིན་ཏུ་ཞུགས་པས་བློར་ཆུད་པ་དཀའ་བ་སྣང་ཡང་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་གང་ཟག་ཏུ་བཤད་པའི་རང་གཞུང་འདིའི་

[024A]༄༅། །ལུགས་ལ་རྣམ་ཤེས་དེ་ཉིད་ཐེག་ཆེན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་རྣམ་སྨིན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་འདིའི་ལུགས་ལ་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་
སྨིན་མེད་ཅིང་སློབ་ལམ་དུ་ལམ་ཇི་ཙམ་བགྲོད་ཀྱང་དེ་ཤེས་པ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་དམིགས་རྣམ་གང་ཡང་མི་འཛིན་པ་དང་མི་གསལ་བ་ཡིན་པས་དེས་གཞལ་བྱ་གང་ཡང་རྟོགས་པ་མེད་ལ། སངས་རྒྱས་མ་ཐག་
པ་ནས་དེ་ཀུན་མཁྱེན་ཡེ་ཤེས་སུ་གྱུར་པ་དང་སངས་འཕགས་སུ་གྱུར་པ་སོགས་འདོད་དགོས་པ་འོག་ཏུ་འཆད་པ་ལས་ཤེས་པར་འགྱུར་བས་གང་ལྟར་ཡང་གོང་དུ་བཤད་པའི་རྣ་བ་ལམ་བྱང་དང་མི་བསྟུན་
པའི་འཇོག་མཚམས་གསར་པ་ཁོང་ནས་འཛོམ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཞིག་སྟོན་དགོས་པ་སྣང་སྟེ། འདིར་ར་ཕོ་ལུག་ཁྱུའི་དཔེ་བཞིན་དུ་གྱུར་དོགས་ངལ་བ་མ་བྱས་སོ། །དེར་མ་ཟད་དེ་བས་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་
བདག་ཏུ་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ལུགས་ལ་ཀུན་བྱང་གི་རྒྱུ་འབྲས་དང་སྦྱར་བ་འམ་དགེ་སོགས་གསུམ་དང་སྦྱར་བ་སོགས་ཀྱི་ཚེ་ན་འཇོག་མཚམས་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བ་སྣང་ཡང་འདིར་སྐབས་མིན་པ་དང་མང་བར་
འགྱུར་བས་མ་བྲིས་ལ། གཙོ་ཆེར་ནི་རང་རྒྱུད་པ་མན་ཆད་ཀྱི་འདོད་ཚུལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཕལ་ཆེར་ལ་རིགས་པས་ཞིབ་ཏུ་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ན་འཇོག་མཚམས་དཀའ་བ་ཞིག་འོང་ཚོད་དུ་སྣང་བས་སྒོ་ཙམ་
བཏོད་པ་ཡིན་ཅིང་གཞན་སྐབས་མིན་པ་དང། བདག་བློ་སྦལ་པའི་རྐྱལ་གྱིས་གྲུབ་མཐའ་རྒྱ་མཚོ་བརྒལ་བའི་གོ་སྐབས་མ་རྙེད་དོ། །གཉིས་པ་རང་གི་ལུགས་བཞག་པ་ནི། ཉོན་ཡིད་ཀྱིས་གང་ཟག་གི་

[024B]རང་གི་གྲོགས་ཀུན་འགྲོ་ལྔ་ཁོ་ན་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་ཤེས་པ་ཆ་ཕྲ་བའི་དམིགས་རྣམ་
ཤིན་ཏུ་མི་གསལ་ཞིང་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཇི་སྲིད་འཁོར་བ་མི་ལྡོག་གི་བར་རྒྱུད་རིགས་འདྲ་རྒྱུན་ཆགས་སུ་འཇུག་པའི་རིགས་སུ་གནས་པའི་གཙོ་བོའི་རྣམ་རིག་གི་ཤེས་པ་དེ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དམ་
ངོ་བོར་འཇོག་དེ་ལ་དབྱེ་ཚུལ་དུ་མ་ཡོད་དེ། ཁམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཕྱེ་ན་འདོད་པ་དང་གཟུགས་གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་གསུམ། སའི་སྒོ་ནས་ཕྱེ་ན་འདོད་པ་དང་བསམ་གཟུགས་བརྒྱད་ཀྱི་
ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དགུ། འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས་ཕྱེ་ན་རིགས་ལྔ་འམ་དྲུག་གི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལྔ་འམ་དྲུག་འཇུག་ལྡོག་གི་སྒོ་ནས་ཕྱེ་ན་འཁོར་བར་གཏན་དུ་འཇུག་ཅིང་ལྡོག་པ་མེད་པ་དང་འཁོར་བར་
གཏན་དུ་མི་འཇུག་ཅིང་ལྡོག་པ་ཡོད་པའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་གཉིས། རྟེན་གྱི་སྒོ་ནས་ཕྱེ་ན་སྐྱེ་འཕགས་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་གཉིས། ཀུན་ཉོན་གྱི་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཕྱེ་ན་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པའི་
ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དང་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་གཉིས། རྒྱུད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཕྱེ་ན་དབྱེ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་སུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་དང་ལེན་པའི་རྣམ་ཤེས་ཁོ་ནར་ངེས་ཀྱང་
དེ་གཉིས་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་མ་ཁྱབ་ཏེ། ཉོན་མོངས་སྤངས་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ལ་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་དང་ལེན་པའི་རྣམ་ཤེས་ཡོད་ཀྱང་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་ཁྱད་པར་

[025A]༄༅། །དུ་མ་དང་ལྡན་ཏེ། རང་གི་འཁོར་ཀུན་འགྲོ་ལྔ་ཁོ་ནར་ངེས་པ་དང། དེའི་ཚོར་བ་ཡང་བཏང་སྙོམས་ཁོ་ནར་ངེས་པ་དང། རྣམ་ཤེས་རང་ཉིད་དང་འཁོར་ཀུན་འགྲོ་ལྔ་དང་བཅས་པ་
རྣམས་ཤེས་པ་ཆ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་ཞིང་དམིགས་རྣམ་ཤིན་ཏུ་མི་གསལ་བས་རང་ཡུལ་སྣང་ནུས་པ་ཙམ་དང། སྔོན་གྱི་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་དགེ་མི་དགེའི་ལས་གང་རུང་བ་ཞིག་གིས་འཁོར་བའི་སྐྱེ་གནས་གང་
ཡང་རུང་བའི་གཞིར་འཕངས་ནས་ལས་དེའི་རྣམ་སྨིན་དུ་གྱུར་པས་དགེ་མི་དགེ་གང་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ལུང་མ་བསྟན་ཁོ་ནར་ངེས་པ་དང། ལམ་དང་ཐར་པ་ཐོབ་པ་ལ་མི་བསྒྲིབས་པས་མ་བསྒྲིབས་པ་དང། རང་
ཉིད་མ་གཏོགས་པའི་གཙོ་འཁོར་གཞན་རྣམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང། འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཇི་སྲིད་མ་ལྡོག་གི་བར་རྒྱུད་རིགས་འདྲ་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་འཇུག་ཅིང་དེ་ཡང་གཏན་རིགས་ཆད་ཀྱི་གང་
ཟག་གི་རྒྱུད་ལ་ནམ་ཡང་ལྡོག་པ་མེད་ལ་རིགས་ཡོད་ཀྱི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་མོངས་མ་སྤངས་བར་དུ་འཇུག་ཅིང་དེ་ནམ་སྤངས་པ་ན་ལྡོག་པ་དང་དེའི་རྫས་རྒྱུན་དུ་གྱུར་པའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་དང་ལེན་པའི་རྣམ་
ཤེས་གཉིས་ནི་ཐེག་དམན་གྱི་ལྷག་མེད་མྱ་ངན་ལས་འདའ་ཁའི་བར་དང་ཐེག་ཆེན་གྱི་སྒོམ་ལམ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བར་དུ་རྒྱུན་མི་ཆད་དུ་འཇུག་ཅིང་དེའི་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ནས་ལྡོག་པ་རྣམས་ཡིན་པའི་
ཕྱིར༑ དེ་ཡང་འཇུག་ཚུལ་བཞི་ཡོད་དེ། ལེན་པ་གཉིས་ལ་དམིགས་པ་སོགས་དགུའི་སྒོ་ནས་དམིགས་པས་འཇུག་པ་དང། འཁོར་རེག་སོགས་དང་མཚུངས་ལྡན་སོགས་དྲུག་གི་སྒོ་ནས་མཚུངས་ལྡན་

[025B] གཅིག་གི་རྐྱེན་ཉིད་གཅིག་ཡིན་པས་འཇུག་པ་དང། ལྷན་ཅིག་དངོས་པོས་འཇུག་པ་དང་བཞི་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་ལྷན་ཅིག་དངོས་པོས་འཇུག་པ་ལ་གསུམ་ཡོད་དེ། འཇུག་ཤེས་
བདུན་པོ་གང་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་པ་དང། ཚོར་བ་གསུམ་པོ་གང་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་པ་དང། དགེ་སོགས་གསུམ་པོ་གང་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་པ་དང་གསུམ་ཡོད་པའི་ཕིར། དང་པོ་ལ་འཇུག་ཤེས་
གཅིག་ཁོ་ན་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་པ་ནས་བདུན་ཀ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་པའི་བར་བདུན་ཡོད་དེ། འཆི་འཕོས་དུས་མ་གཏོགས་པའི་འདུ་ཤེས་མེད་པ་བ་དང་འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་འཇུག་ལ་གནས་པ་དང་
སེམས་མེད་ཀྱི་གཉིད་དང་བརྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་སྐབས་སུ་ཉོན་ཡིད་འཁོར་བཅས་དང་འགོག་སྙོམས་ལ་གནས་པའི་སྐབས་སུ་བདུན་ཡིད་གསལ་རིག་ཙམ་འཁོར་བཅས་ཁོ་ན་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་གཟུགས་
མེད་སོ་སྐྱེའི་སྐབས་སུ་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་གཉིས་འཁོར་བཅས་དང་ཟག་མེད་མཉམ་གཞག་གི་སྐབས་སུ་བདུན་ཡིད་གསལ་རིག་ཙམ་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་གཉིས་འཁོར་བཅས་ཁོ་ན་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་
འཇུག་འདོད་གཟུགས་གཉིས་ན་དབང་ཤེས་གཅིག་ཙམ་རྒྱུ་བའི་ཚེ་ན་དེ་དང་ཡིད་གཉིས་ཏེ་གསུམ་ཙམ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་དེ་གཉིས་ན་དབང་ཤེས་གཉིས་ཙམ་དང་གསུམ་ཙམ་རྒྱུ་བའི་ཚེ་ན་
རིམ་པ་བཞིན་དེ་ལྟར་བཞི་ཙམ་དང་ལྔ་ཙམ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་གཟུགས་ཁམས་ན་ལྕེའི་རྣམ་ཤེས་མེད་ཀྱང་འདོད་ཁམས་ན་དབང་ཤེས་བཞི་ཙམ་རྒྱུ་བ་དང་ལྔ་ཀ་རྒྱུ་བའི་ཚེ་རིམ་པ་བཞིན་དེ་ལྟར་དྲུག་

[026A]༄༅། །ཙམ་དང་བདུན་ཀ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། གོང་གི་ཕྱི་མ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡང་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་གཉུག་མའི་ཚོར་བ་བཏང་སྙོམས་དང་གཉུག་མའི་ལུང་མ་
བསྟན་དང་རྒྱུན་ཆགས་སུ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་ཀྱང་བློ་བུར་གྱི་ཚོར་བ་གསུམ་དང་བློ་བུར་གྱི་དགེ་སོགས་གསུམ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་མི་འཇུག་གི་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། འཇུག་ཤེས་གང་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་
པའི་སྐབས་ཀྱི་འཇུག་ཤེས་དེའི་འཁོར་གྱི་ཚོར་བ་དང་དགེ་སོགས་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། ཀུན་གཞིའི་འཁོར་གྱི་ཚོར་བ་ལ་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཚོར་བའམ་གཉུག་མའི་ཚོར་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འཁོར་བ་
ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཇི་སྲིད་པར་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ངམ་ངམ་ཤུགས་ཀྱིས་འཇུག་པས་ན་དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། འཇུག་ཤེས་འཁོར་གྱི་ཚོར་བ་ལ་བློ་བུར་གྱི་ཚོར་བ་ཞེས་
བྱ་སྟེ། ཆུ་ལ་རླབས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་བློ་བུར་བློ་བུར་དུ་འབྱུང་བས་ན་དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། ཁམས་འོག་མ་གཉིས་ན་འདིར་དབང་པོ་དང་བཅས་པའི་ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། བྱེ་བྲག་
བཤད་མཛོད་ལས། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཁོག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་མ་ཁྱབ་ན་དབང་ཤེས་གཞན་བཞིན་དབང་པོའི་སྒོ་སོ་སོ་ཁོ་ནར་གནས་
པ་དང། ལུས་དབང་ནི་ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་གནས་ཀྱང་ལུས་ཤེས་ནི་ལུས་དབང་རེག་བྱ་དང་འཕྲད་པའི་གནས་སུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་གྱི་དེ་ལྟར་མ་འཕྲད་པའི་གནས་སུ་མི་སྐྱེ་བས་དེ་ལྟར་མ་འཕྲད་པའི་གནས་

[026B] གསུམ་པ་རྩོད་པ་སྤོང་བ་ལ། ཁ་ཅིག་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་དུ་སེམས་བྱུང་ཀུན་འགྲོ་ལྔ་ཁོ་ནར་ངེས་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་
ཤེས་ཀྱི་འཁོར་དུ་རྟོག་དཔྱོད་གཉིས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མཛོད་ལས། རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་གཉིས་འདོད་སེམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་དུ་འབྱུང་བར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། དེའི་འཁོར་
དུ་སེམས་འབྱུང་སེམས་པ་ཡོད་པ་གང་ཞིག་རྟོག་དཔྱོད་གཉིས་སེམས་འབྱུང་སེམས་པ་ལ་བཏགས་པའི་བཏགས་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། སྐབས་འདིར་མི་འཐད་དེ། དེ་གཉིས་སེམས་འབྱུང་
སེམས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་བཏགས་པ་མ་ཡིན་གྱི་ཡུལ་འཚོལ་ཞིང་སོ་སོར་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་སེམས་འབྱུང་སེམས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་བློ་གསལ་བ་དང་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ནི་བློ་མི་གསལ་བ་ཡིན་
པས་དེ་གཉིས་མཚུངས་ལྡན་དུ་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དོན་གསང་ལས། རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་སེམས་པ་ལ་བཏགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ལ་མ་ཡིན་གྱི། འཚོལ་ཞིང་སོ་སོར་རྟོག་པའི་རྣམ་
པ་ཅན་ཡིན་ན་སེམས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་དམྱལ་བ་མནར་མེད་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་
གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་ཚོར་བ་དེ་སིམ་གདུང་གང་ཡང་མ་ཡིན་པའི་བར་མ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཚོར་བ་བཏང་སྙོམས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་ཐལ། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་ཚོར་བ་

[027A]༄༅། །དེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེས་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་མི་མྱོང་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེས་དེ་མི་མྱོང་བར་ཐལ་
འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ལ་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་མི་སྣང་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ན། མ་ཁྱབ་སྟེ། དེས་དེ་མྱོང་ན་བློ་གསལ་བའི་ངོ་བོར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། གོང་དུ་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་དང་
རྟེན་གཅིག་གི་དབང་ཤེས་ལ་གང་སྣང་བརྟེན་དེའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་སྣང་དགོས་པ་གོང་དུ་བསྒྲུབས་ཟིན་པ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་བསམ་གཏན་དང་པོ་གསུམ་གྱི་བདེ་བ་ལ་ཡང་རིགས་
འགྲེའོ། །ཁ་ཅིག་གང་ཟག་རྟེན་གཅིག་གི་རྒྱུད་ལ་དགེ་སོགས་གསུམ་གཅིག་གི་མཇུག་ཐོགས་སུ་གཅིག་འབྱུང་བ་དང་ཚོར་བ་བདེ་སྡུག་བཏང་སྙོམས་གསུམ་གཅིག་གི་མཇུག་ཐོགས་སུ་གཅིག་
འབྱུང་བ་མེད་པར་ཐལ། རྟེན་གཅིག་གི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་དུ་དེ་ལྟར་འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་ཁྱབ། མ་གྲུབ་ན་དེར་ཐལ། དེའི་འཁོར་དུ་དགེ་མི་དགེ་ཡོད་ན་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལྡོག་པ་དང་
གཉེན་པོ་སྐྱེ་བའི་སྐབས་མི་སྲིད་པར་ཐལ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པ་གང་ཞིག་དེའི་འཁོར་དུ་ཚོར་བ་བདེ་སྡུག་ཡོད་ན་མནར་མེད་པ་རང་ཚོར་བ་བདེ་བའི་ས་པར་འགྱུར་བ་དང། བསམ་གཏན་དང་པོ་གསུམ་ཡན་
ཆད་ཚོར་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ས་པ་དང་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ཡན་ཆད་ཚོར་བ་བདེ་བའི་ས་པར་ཐལ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། དེའི་འཁོར་དུ་དགེ་བ་ཡོད་ན་དེ་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་གང་ཟག་གི་

[027B] དེའི་འཁོར་དུ་མི་དགེ་བ་ཡོད་ན་དེ་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་གང་
ཟག་གི་རྒྱུད་ལ་མི་དགེ་བའི་ཤེས་པ་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་ཡོད་དགོས་པས་གཉེན་པོ་དགེ་བ་འབྱུང་བའི་སྐབས་མི་སྲིད་ཅིང་ཉོན་མོངས་ལྡོག་པ་མེད་པ་དང། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ནའང་མི་དགེ་བ་ཡོད་པར་
ཐལ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་འཁོར་དུ་དགེ་མི་དགེ་གང་འབྱུང་ཡང་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཇི་སྲིད་ཉོན་མོངས་མ་ལྡོག་གི་བར་དུ་རྒྱུད་རིགས་འདྲ་རྒྱུན་ཆགས་སུ་གནས་དགོས་པའི་ཕྱིར་
དེར་ཐལ། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་ལྟར་གནས་དགོས་པ་གོང་དུ་བསྒྲུབས་ཟིན་པ་གང་ཞིག་ཁྱོད་ལྟར་ན་དེ་གཉིས་མཚུངས་ལྡན་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། རྟགས་གཉིས་པའི་སྒྲུབ་ཚུལ་ཡང་དེས་དཔགས་ནས་
ཤེས་པར་བྱའོ། །གོང་དུ་འདོད་མི་ནུས་ཏེ། གང་ཟག་རྟེན་གཅིག་གི་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་གི་འཁོར་དུ་དེ་ལྟར་འབྱུང་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གང་ཟག་རྟེན་གཅིག་གི་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་
གང་ཡང་རུང་བ་གཅིག་རིགས་འདྲ་རྒྱུན་ཆགས་སུ་གནས་པའི་ཚེ་ན་དེ་ལྟར་མི་འབྱུང་ཡང་རིགས་མི་མཐུན་དུ་གྱུར་པའི་ཚེ་ན་དེ་ལྟར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། དེ་ཡང། དཔེར་ན། ཡུལ་ཡིད་འོང་སྣང་བའི་ཡིད་
ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་དུ་ཚོར་བ་བདེ་བ་འབྱུང་བའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་ཡུལ་ཡིད་མི་འོང་སྣང་བའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་སྐྱེས་པ་ན་དེའི་འཁོར་དུ་ཚོར་བ་སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བ་ན་རྣམ་ཤེས་སྔ་མ་འཁོར་བཅས་

[028A]༄༅། །དེ་རྣམ་ཤེས་ཕྱི་མ་འཁོར་བཅས་སུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚེ་རྣམ་ཤེས་སྔ་མ་འཁོར་བཅས་དེས་རང་གི་རིགས་འདྲ་ཕྱི་མ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཙམ་འཇོག་པ་ཡིན་གྱི་རང་གི་
རིགས་འདྲ་རྒྱུན་ཆད་ནས་དེ་དང་རིགས་མི་མཐུན་གྱི་རྣམ་ཤེས་འཁོར་བཅས་ཕྱི་མ་ཞིག་རིགས་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་གཞན་ལ་བརྟེན་ནས་གསར་དུ་བྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་དབང་ཤེས་ལྔའི་འཁོར་དུ་ཚོར་
བ་གསུམ་འབྱུང་ཚུལ་དང། ཚོགས་དྲུག་གི་འཁོར་དུ་དགེ་སོགས་གསུམ་འབྱུང་ཚུལ་རྣམས་དེ་བཞིན་དུ་དཔགས་ནས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་སངས་རྒྱས་འཕགས་པའི་རྒྱུད་ལ་རྣམ་སྨིན་ཡོད་པར་ཐལ་
དེའི་མཛོད་སྤུ་ཁ་དོག་དཀར་བ་དེ་སྦྱིན་པའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་སོགས་མཚན་བཟང་རྣམས་ཕྱིན་དྲུག་སོ་སོའི་རྣམ་སྨིན་དུ་ངོས་འཛིན་མདོ་སྡེ་བསྐལ་བཟང་ལས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་
ཁྱབ་སྟེ། དེ་ནི་གྲུབ་མཐའ་གཞན་གྱི་ལུགས་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་རྣམ་ཤེས་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆའི་འཇུག་ལྡོག་གི་དུས་དེ་ལྟར་མི་འཐད་པར་ཐལ། རིགས་དྲུག་གང་ནས་འཆི་འཕོ་བའི་ཚེ་ན་
རྣམ་ཤེས་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་དེ་ལྡོག་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཔེར་ན། ངན་འགྲོ་ནས་ཤི་འཕོས་ཏེ་བདེ་འགྲོར་སྐྱེ་བའི་ཚེ་ན་དེ་ལྡོག་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་ཚེ་ན་ཚེ་སྔ་མའི་ངན་འགྲོའི་རྣམ་
ཤེས་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་དེ་ལྡོག་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་ཁྱབ། མ་གྲུབ་ན་དེར་ཐལ། ཐེག་བསྡུས་ལས། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒྱུན་ཆད་པ་ནི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མ་གཏོགས་པ་གཞན་

[028B] ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་དེ་ལྟར་ལྡོག་པར་ཐལ། དེའི་ཚེ་དེའི་རིགས་རྒྱུན་ལྡོག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་ཚེ་ཚེ་སྔ་མའི་ངན་འགྲོའི་རྣམ་
སྨིན་དུ་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་ནུས་པ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར། འོ་ན་ཁོ་རང་ལ། དེའི་ཚེ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལྡོག་པར་ཐལ། དེའི་ཚེ་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་ལྡོག་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས་
འདོད་ན། དེའི་ཚེ་འཆི་འཕོ་བ་པོ་དང་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་པོའི་རྣམ་ཤེས་མེད་པར་ཐལ། དེའི་ཚེ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་མེད་པ་གང་ཞིག་ རྣམ་ཤེས་ཚོགས་གཞན་བདུན་འཆི་འཕོ་བ་
པོ་དང་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་པོར་མི་རུང་བར་གཞུང་དག་ལས་མང་དུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཁྱོད་ལྟར་ན་དེའི་ཚེ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དེའི་ཚེ་ཀུན་གཞི་
རྣམ་ཤེས་གྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་ཚེ་ངན་འགྲོ་ནས་ཤི་འཕོས་པ་དང་བདེ་འགྲོའི་བར་སྲིད་དུ་སྐྱེ་བ་གཉིས་སྲང་མདའི་མཐོ་དམའ་བཞིན་དུ་དུས་མཉམ་པ་གང་
ཞིག་ དེའི་ཚེ་བདེ་འགྲོའི་བར་སྲིད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་འཇུག་ལྡོག་གི་དུས་མཚམས་དེ་ལྟར་འཐད་དེ། ས་བོན་གྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་རྣམ་ཤེས་དེ་
འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཐེག་དམན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་ལྷག་མེད་མྱང་འདས་ཀྱི་བར་དང་ཐེག་ཆེན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་སངས་མ་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་རྣམ་སྨིན་དུ་མ་གྱུར་པའི་སྐབས་

[029A]༄༅། །མེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་ཁྱབ་ཀྱང་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་མ་ཁྱབ་
པར་གསུངས་པའི་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར།    ༈    །བརྟེན་པ་ས་བོན་ཀུན་གཞི་ནི། ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་དགག་བཞག་སྤོང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ། ཁ་ཅིག་
ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་ན། དགེ་སོགས་གསུམ་ཀའི་བག་ཆགས་སྒོ་གཞི་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། དགེ་རྩ་གཏན་ནས་ཆད་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཆོས་ཅན། དགེ་
བའི་བག་ཆགས་སྒོ་གཞི་ཡིན་པར་ཐལ། དམ་བཅའ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ལ་དགེ་བའི་བག་ཆགས་སྒོ་བྱེད་ཀྱི་དགེ་སེམས་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་སོ། །
གཞན་ཡང། ཕྱིར་མི་འོང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཆོས་ཅན། མི་དགེ་བའི་བག་ཆགས་སྒོ་གཞི་ཡིན་པར་ཐལ། དམ་བཅའ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་ལ་མི་དགེ་བའི་བག་ཆགས་བསྒོད་པ་
ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེའི་རྒྱུད་ལ་མི་དགེ་བ་སྐྱེ་བ་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་སོ། །ཁ་ཅིག་ བག་ཆགས་སྒོ་གཞི་ཡིན་ན། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་
པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། དགྲ་བཅོམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་ནས་བདག་ལྟའི་ས་བོན་ཟད་དེ་ཉོན་ཡིད་ལྡོག་པས་ཉོན་མོངས་ཅན་

[029B] དེར་ཐལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལས་གཞན་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ལ་
ཉོན་མོངས་ཅན་དང་ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་རྣམས་འགགས་ནས་སླར་རིགས་མཐུན་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ཡིན་ན་རང་ཉིད་འགག་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་ཚེ་བག་ཆགས་ངེས་པར་
བཞག་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དོན་གསང་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལས་གཞན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བག་ཆགས་མེད་པར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་རྣམས་
ཁྱད་པར་དུ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་བས་གདོན་མི་ཟ་བར་བསྒོ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་དགོས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་ལྷག་བཅས་པ་དང་དག་སའི་བྱང་སེམས་
ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་རྣམས་ཀྱིས་རང་ཉིད་འགག་ཁ་མའི་ཚེ་རིགས་འདྲ་ཕྱི་མ་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་འཇོག་རྒྱུ་མེད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་
ན༑ མི་འཐད་དེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་རྣམས་རིགས་འདྲ་སྔ་མ་རྒྱུན་ཆད་ནས་འགགས་རྗེས་སླར་ཡང་རིགས་འདྲ་ཕྱི་མ་འབྱུང་བ་ཡོད་པ་གང་ཞིག་
དེ་ཡོད་ན་དེ་དག་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་ཡོད་དགོས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་འགོག་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་ཚེ་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་

[030A]༄༅། །གི་རིགས་འདྲ་རྒྱུན་ཆད་ནས་སླར་ཡང་སྙོམས་འཇུག་དེ་ལས་ལངས་པའི་ཚེ་དེ་དག་གི་རྒྱུད་ལ་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་སྐྱེ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་དེ་རྣམས་ཀྱི་
རྒྱུད་ལ་རིགས་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་དང་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་འཇོག་པ་ཡོད་དེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་རང་དུས་ན་དབང་ཤེས་དང་ཡིད་ཤེས་རྣམས་འབྱུང་མི་འབྱུང་གི་སྐབས་དུ་མ་ཡོད་
པའི་ཕྱིར་དང། དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་གསར་དུ་གསོག་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་ནི་སྒོ་གཞི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཡོད་དུས་སུ་བཞག་པའི་རིགས་མཐུན་གྱི་
བག་ཆགས་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་བག་ཆགས་བསྒོད་ནུས་ཤིང་དེ་གནས་གྱུར་པའི་ལེན་པའི་རྣམ་ཤེས་ལ་བག་ཆགས་བསྒོད་མི་ནུས་པའི་
ཁྱད་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཉོན་མོངས་སྤངས་མ་ཐག་ཏུ་དགེ་བའི་བག་ཆགས་མཐར་ཐུག་པ་བསགས་ཟིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཉོན་མོངས་སྤངས་
མ་ཐག་ཏུ་དགེ་བ་མཐར་ཐུག་པ་ཐོབ་ཟིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ན་བག་ཆགས་བསྒོད་པ་ཡོད་ཟེར་ན། འོ་ན། མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་
བག་ཆགས་བསྒོད་པ་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ལྟར་བསྒོས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྔ་མ་རྣམས་བག་ཆགས་བསགས་པ་མང་བས་དེ་བཞིན་གཤེགས་

[030B] དེ་ལས་མཐུ་དམན་པར་འགྱུར་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བག་ཆགས་བསྒོད་པ་མེད་ཀྱང་སྟོབས་སོགས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྣམས་འབྱུང་བ་
ནི་རྒྱུན་མཐའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་འགྲུབ་པའི་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་ནུས་པ་མཐར་ཐུག་ཏུ་རྒྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ནས་སྟོབས་སོགས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་འབད་
མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་གྱུར་ནས་ནམ་མཁའ་མ་ཟད་གྱི་བར་དུ་རིགས་འདྲ་རྒྱུན་མི་ཆད་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཡང་དོན་གསང་ལས། ཡང་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བག་ཆགས་སྒོ་བར་བྱེད་དམ་
འོན་ཏེ་མི་བྱེད། གལ་ཏེ་སྒོ་བར་བྱེད་ན་ནི་སྔོན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དུས་མི་ཐུང་བར་བག་ཆགས་ཅན་དག་ལས་ད་ལྟར་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བག་ཆགས་ཉུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་མཐུ་དམན་
པར་ཐལ་བར་ཡང་འགྱུར་ལ། དགེ་བ་བསྒོ་བར་བྱ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི་གཅིག་ཏུ་དགེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་བསྒོ་བར་མི་བྱེད་ན་ནི་ཇི་ལྟར་སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་གྱི་སོ་
སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། །སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་ནི་སྔོན་གྱི་ས་བོན་གྱི་རྒྱུན་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་དུས་ཉིད་ནི་ཅིག་ཅར་ཡོངས་སུ་རྒྱས་པ་ལས་
ཡིན་གྱི་སྔོན་མེད་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་རྣམས་ཀྱིས་ནང་ཕན་ཚུན་དུ་བག་ཆགས་བསྒོད་པ་ཡོད་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ་

[031A]༄༅། །དེ་དག་སྒོ་གཞི་དང་སྒོ་བྱེད་དུ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང། དེ་རྣམས་རྟེན་དབང་པོ་དང། དམིགས་པ་ཡུལ་དང། དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་གྱི་ཡིད་བྱེད་གསུམ་
སོ་སོར་ཐ་དད་པར་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་དགོས་པས་དེ་དང་འགལ་བར་འགྱུར་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཐེག་བསྡུས་ལས། དྲུག་པོ་དག་ལ་འབྲེལ་མེད་དེ། །ཐ་དད་གསུམ་དང་
འགལ་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་འཇུག་ཤེས་དྲུག་པོ་རྣམས་ནང་ཕན་ཚུན་དུ་འབྲེལ་བ་མེད་པས་བག་ཆགས་མི་བསྒོད་ཀྱང་མིག་ཤེས་སྐད་ཅིག་སྔ་མས་དེ་སྐད་ཅིག་
ཕྱི་མ་ལ་བག་ཆགས་བསྒོ་བ་དང། དེས་འཇུག་ཤེས་གཞན་རྣམས་ལའང་རིགས་འགྲེའོ་ཟེར་ན། དེ་ཡང་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་འདྲའི་སྐད་ཅིག་མ་སྔ་ཕྱི་གཉིས་པོ་དེ་དུས་གཅིག་ཏུ་ལྷན་ཅིག་
ཏུ་ཚོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དཔེར་ན། སྣ་མ་ཞེས་པ་ཛ་ཏི་མེ་ཏོག་ཕྱུང་ཟིན་པའི་སྣོད་དུ་ཏིལ་བླུགས་ཀྱང་དེ་ལ་སྣ་མའི་མེ་ཏོག་གི་དྲི་བསྒོས་མི་ནུས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཡིན་
ཏེ༑ མིག་ཤེས་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་འགགས་ཁ་མའི་ཚེ་བག་ཆགས་བསྒོད་ན་སྒོ་གཞི་མེད་པར་ཐལ་བ་དང། མིག་ཤེས་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་འགགས་ཟིན་ནས་བག་ཆགས་བསྒོད་ན་སྒོ་བྱེད་མེད་པར་ཐལ་
བའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང། ལས་བྱ་བ་ལ་ལས་བྱེད་པ་པོ་ཡོད་བཞིན་པ་མི་དགོས་པར་ལས་བྱེད་པ་པོ་འདས་ནས་ལས་བྱ་བ་ཡོད་པར་ཐལ་བ་སོགས་ཆེས་འབྲེལ་མེད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། སྐྱོན་མེད་

[031B] ༑མིག་ཤེས་སྐད་ཅིག་སྔ་ཕྱི་གཉིས་དུས་མཉམ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་མེད་ཀྱང་དེ་གཉིས་རིགས་གཅིག་པས་དེ་སྐད་ཅིག་སྔ་མས་དེ་སྐད་ཅིག་ཕྱི་མ་ལ་བག་ཆགས་བསྒོད་ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཟེར་ན། འོ་ན། ལྷ་སྦྱིན་
གྱི་མིག་ཤེས་ཀྱིས་གཞན་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་མིག་ཤེས་ལ་བག་ཆགས་བསྒོད་ནུས་པར་ཐལ། མིག་ཤེས་དེ་གཉིས་རིགས་གཅིག་པའི་ཕྱིར་དང། གཟུགས་ཅན་གྱི་དབང་པོ་སྐད་ཅིག་སྔ་མས་གཟུགས་
ཅན་གྱི་དབང་པོ་སྐད་ཅིག་ཕྱི་མར་བག་ཆགས་བསྒོད་ནུས་པར་ཐལ། སྐད་ཅིག་དེ་གཉིས་རིགས་གཅིག་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ཉིད་ལས། སྐད་ཅིག་ལྷན་ཅིག་མེད་པའི་ཕྱིར། རིགས་ལ་བྱ་ན་གཞན་དུ་ཐལ། ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེར་མ་ཟད་གཞན་ཡང། ཁྱོད་ལྟར་ན་དགེ་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་མི་དགེ་བའི་སེམས་ལ་འཇོག་པ་དང། མི་དགེ་བའི་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་དགེ་སེམས་ལ་འཇོག་པ་ཡོད་པར་ཐལ། དགེ་
སེམས་ཀྱི་མཇུག་ཐོགས་སུ་མི་དགེ་བའི་སེམས་དང་མི་དགེ་བའི་སེམས་ཀྱི་མཇུག་ཐོགས་སུ་དགེ་སེམས་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་གང་ཞིག་དེའི་ཚེ་སེམས་དེ་གཉིས་པོ་སོ་སོ་བག་ཆགས་འཇོག་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། ཐེག་
བསྡུས་ལས། ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་དྲུག་པོ་དག་ཕན་ཚུན་གྱི་ས་བོན་ཉིད་མ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དགེ་བའི་འོག་ཏུ་མི་དགེ་བ་འབྱུང་བ་འམ། མི་དགེ་བའི་འོག་ཏུ་དགེ་བ་དང། དེ་གཉིས་ཀའི་འོག་ཏུ་ལུང་མ་བསྟན་དང། ཞེས་པ་ནས། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་
པའི་འོག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་པ་འབྱུང་སྟེ། ཞེས་པ་དང། དེའི་དོན་དཀའ་འགྲེལ་ལས་གསལ་བར་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་དེར་ཐལ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། ཚོགས་དྲུག་དགེ་མི་དགེའི་སེམས་སྔ་མ་འགགས་ནས་ཡུན་རིང་ཞིག་ལོན་ནས་དགེ་མི་དགེའི་སེམས་ཀྱི་

[032A]༄༅། །འབྱུང་བ་རྣམས་རྒྱུ་མེད་ལས་འབྱུང་བར་ཐལ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། གཞན་ཡང་ཚོགས་དྲུག་རྒྱུན་ཆད་པའི་དུས་སུ་བག་ཆགས་ཀྱི་རྟེན་མེད་པས་དེ་ཡང་
རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་ལ་དེ་ལྟ་ན་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་སེམས་རྣམས་རྒྱུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་བག་ཆགས་སྒོ་བྱེད་ལ་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བདུན་འཁོར་བཅས་སུ་མ་ངེས་ཟེར་ན། དེ་ངེས་
པར་ཐལ། དེ་ལ་ནང་གི་ཤེས་པ་ཞིག་དགོས་པ་གང་ཞིག་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་འཁོར་བཅས་ཀྱིས་བག་ཆགས་མི་འཇོག་པ་འོག་ཏུ་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། ཕྱིའི་གཟུགས་སྒྲ་སོགས་
ནང་གི་སྒོ་གཞི་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཚོགས་པའི་འབྲེལ་བ་མེད་པས་དེ་དག་གིས་བག་ཆགས་བསྒོད་མི་ནུས། ནང་གི་གཟུགས་སྒྲ་སོགས་སྒོ་གཞི་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཚོགས་པ་ཡོད་ཀྱང་དམིགས་རྣམ་འཛིན་རྒྱུ་
མེད་པས་བག་ཆགས་འཇོག་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། ཟུར་དང་པོ་དེར་ཐལ། དཔེར་ན། སྒོ་བྱེད་ཛ་ཏིའི་མེ་ཏོག་དེ་སྒོ་གཞི་ཏིལ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཚོགས་པ་མེད་པར་དེས་དེ་ལ་དྲི་བསྒོད་མི་ནུས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཟུར་
ཕྱི་མ་དེར་ཐལ། དམིགས་རྣམ་འཛིན་རྒྱུ་ཡོད་ཀྱང་དམིགས་རྣམ་མི་གསལ་བའི་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བག་ཆགས་འཇོག་མི་ནུས་པ་གང་ཞིག་དེ་ལྟ་ན་དམིགས་རྣམ་འཛིན་རྒྱུ་མེད་པ་
རྣམས་ཀྱི་བག་ཆགས་འཇོག་ནུས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། ཀུན་གཞིའི་འཁོར་གྱི་རེག་སོགས་ལྔ་པོ་དེ་དམིགས་རྣམ་ཤིན་ཏུ་མི་གསལ་བའི་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་བག་ཆགས་

[032B] དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། འོ་ན། རེག་སོགས་དེ་དག་གིས་རང་འགྲུབ་པའི་ས་བོན་ཀུན་གཞི་ལ་བསྒོད་དམ་མི་བསྒོད། དང་པོ་ལྟར་ན། ཚོགས་བདུན་ལས་
གཞན་པའི་སྒོ་བྱེད་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ལྟར་ན། དེ་དག་རྒྱུ་མེད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་རྒྱུ་མེད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བསྒོད་དགོས་ཞེས་པ་དང། དེ་དག་ཤིན་ཏུ་མི་གསལ་བའི་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་མི་བསྒོད་དོ། །འོན་ཀྱང་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་ཡིན་པས་མ་ཤིའི་བར་དུ་འཕེན་པས་འཇུག་ཅེས་པའི་ལུགས་གཉིས་བཤད་ཀྱང་ཕྱི་མ་ལེགས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྒྱུ་མཚན་དེས་ན་ཀུན་
གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་ཀྱང་བག་ཆགས་མི་འཇོག་པར་གྲུབ་སྟེ། དེ་དམིགས་རྣམ་ཤིན་ཏུ་མི་གསལ་བའི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང། དེར་མ་ཟད་དེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་རང་ཉིད་ལ་བག་ཆགས་བཞག་པའི་བྱ་བྱེད་མི་འཐད་ལ་
དེ་ལས་གཞན་དུ་དེས་བག་ཆགས་བསྒོད་སའི་སྒོ་གཞི་མི་རྙེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དྲངས་མ་ཐག་པའི་ལུང་གི་མཇུག་ཏུ་དཀའ་འགྲེལ་ལས། གཞན་དུ་ན་ཀུན་གཞི་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་བསྒོད་དགོས་པས་སྒོ་གཞི་མི་
རྙེད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བདུན་འཁོར་བཅས་ཡིན་ནོ་ཅོག་གིས་བག་ཆགས་བསྒོད་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དམན་པའི་དགྲ་བཅོམ་མཐའ་མའི་སེམས་
སེམས་བྱུང་དང་སངས་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་སེམས་སེམས་བྱུང་དང་དགེ་སོགས་གསུམ་གྱི་ཤེས་པ་རྒྱུན་ཆད་ཁ་མ་སོགས་ལ་བག་ཆགས་བསྒོད་མི་ནུས་པའི་ཤེས་པ་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཡིད་གཟུགས་

[033A]༄༅། །མཛེས་ལ་ལྷག་པར་ཆགས་དུས་ཀྱི་སྒྲ་འཛིན་དབང་ཤེས་ལྟ་བུས་ཀྱང་བག་ཆགས་བསྒོད་མི་ནུས་ཏེ། དེས་སྒྲ་ལ་དམིགས་རྣམ་གསལ་བར་མི་འཛིན་པས་སྒྲའི་རྣམ་པ་འདི་དང་འདི་ཞེས་ངེས་
པ་འདྲེན་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་གཉིད་དང་རྨི་ལམ་གྱི་ཤེས་པ་དང། གདོན་གྱི་བརླམས་པ་སོགས་ཤེས་པ་རང་བཞིན་དུ་མི་གནས་པའི་སྐབས་ཀྱི་ཚོགས་དྲུག་དགེ་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་གང་གིས་ཀྱང་བག་ཆགས་
བསྒོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་དག་གིས་དམིགས་རྣམ་གསལ་བར་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དང། དེ་དག་གི་ལས་ནི་བྱས་ལ་མ་བསགས་པའི་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་བཅས་ལྡན་དགེ་སློང་གིས་རྨི་ལམ་
དུ་སྲོག་གཅོད་པ་ལྟ་བུའི་གཞི་བསམ་པ་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་གི་རྒྱུ་ལ་སྤྱད་པར་རྨིས་པས་སྲོག་གཅོད་ཀྱི་ཕམ་པ་འབྱུང་བ་ཡོད་པར་ཐལ་བ་དང། ཤེས་པ་རང་བཞིན་དུ་མི་གནས་པའི་དགེ་སློང་གིས་ལྟུང་བའི་རྒྱུ་ལ་སྤྱོད་
ན་ལྟུང་བ་འབྱུང་བར་ཐལ་བ་སོགས་གནོད་བྱེད་མང་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་ཉོན་ཡིད་དང་དེའི་འཁོར་གྱི་ཀུན་འགྲོ་ལྔ་པོས་སྒྲིབ་པར་གྱུར་པའི་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་བག་ཆགས་འཇོག་པ་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན། དེ་རྣམས་
སྒྲིབ་པ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་རྣམས་གནས་གྱུར་མཐར་ཐུག་པའི་ཚེ་མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་སུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིད་གནས་གྱུར་པ། །
མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་བརྗོད་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་སེམས་བྱུང་ཡིན་ན། སྒྲིབ་པར་གྱུར་པའི་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་བག་ཆགས་མི་འཇོག་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། འོ་

[033B] དེའི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་ཆགས་སོགས་ཉོན་མོངས་བཞི་པོ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་རྣམས་ཉོན་ཡིད་མ་ལྡོག་གི་བར་དུ་རྟག་ཏུ་སྒྲིབ་པར་གྱུར་པའི་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ངོ་བོར་གནས་པའི་
ཕྱིར། །གཉིས་པ་རང་གི་ལུགས་བཞག་པ་ནི། བག་ཆགས་སྒོ་གཞི་ནི་ནང་ཤེས་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་པ་ཞིག་དགོས་ཏེ། ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་ནི་ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་གང་དུ་འཇོག་སའི་གཞི་དེ་ལ་སྨིན་དགོས་པས་རྒྱུད་
ཀྱིས་བསྡུས་པ་ལ་སྨིན་དགོས་ཀྱི། རྒྱུད་ཀྱིས་མ་བསྡུས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་འབྱུང་བ་སོགས་ལ་སྨིན་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མདོ་ལས། ལས་བྱས་ཤིང་བསགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་སའི་
ཁམས་ལ་མ་ཡིན། ཞེས་པ་ནས། ཟིན་པའི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་སྨིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དགེ་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་རྣམས་ཀྱི་བག་ཆགས་སྒོ་གཞི་ནི། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་
དང་དེའི་རྫས་རྒྱུན་དུ་གྱུར་པའི་ལེན་པའི་རྣམ་ཤེས་ཁོ་ནར་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་གཞན་སེམས་སེམས་བྱུང་སོགས་གང་ཡང་བག་ཆགས་སྒོ་གཞིར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དང་སངས་རྒྱས་འཕགས་པའི་རྒྱུད་ལ་བག་ཆགས་
བསྒོ་གཞི་དང་སྒོ་བྱེད་གང་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར། བག་ཆགས་སྒོ་བྱེད་ལ་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བདུན་འཁོར་བཅས་སུ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཤེས་པ་ཞིག་དགོས་ལ། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་འཁོར་བཅས་ཀྱི་བག་ཆགས་མི་
བསྒོ་བ་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཞིབ་ཏུ་ཕྱེ་ན་གཙོ་བོ་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བདུན་དང། འཁོར་སེམས་བྱུང་ལྔ་བཅུ་ང་གཅིག་ཡོད་ལ། དེ་ཡང་ཕྱེ་ན་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བདུན་པོ་སོ་སོར་འཁོར་སེམས་བྱུང་ཇི་ཙམ་

[034A]༄༅། །འབྱུང་བའི་གྲངས་དང། དེ་ཡང་ཁམས་གསུམ་དང་ས་དགུར་ཕྱེ་བའི་གྲངས་སོགས་ཤེས་དགོས་སོ། །ཡང་སྤྱིར་བཏང་ལ་དགེ་སོགས་གསུམ་ཀའི་བག་ཆགས་འཇོག་བྱེད་ལ་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་
དྲུག་འཁོར་བཅས་སུ་ངེས་པ་དང། ཉོན་ཡིད་འཁོར་བཅས་ཀྱིས་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་བག་ཆགས་ཁོ་ན་བསྒོ་བ་ཡིན་ལ། འོན་ཀྱང་ཁམས་གསུམ་ཆར་དེ་ལྟར་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདོད་ཁམས་སུ་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་
དྲུག་རེ་རེ་ནས་འབྱུང་མི་འབྱུང་གི་སྐབས་ཅི་རིགས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང། དེ་ལའང་དགེ་རྩ་ཆད་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ལ་དགེ་སེམས་དང། བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞི་ཐོབ་ལ་མ་ཉམས་པའི་རྒྱུད་ལ་མི་དགེ་བའི་
སེམས་མེད་པའི་ཕྱིར་དང། གཟུགས་ཁམས་པའི་རྒྱུད་ལ་མི་དགེ་བའི་སེམས་དང་སྣ་ལྕེའི་རྣམ་ཤེས་མེད་པའི་ཕྱིར་དང། ཁམས་གསུམ་ཀར་ཟག་མེད་མཉམ་གཞག་པ་དང་འགོག་པའི་སྙོམས་འཇུག་ལ་
གནས་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ལ་དབང་ཤེས་དང་ཉོན་ཡིད་མེད་ཅིང་ཕྱི་མའི་རྒྱུད་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཚོགས་དྲུག་འཁོར་བཅས་དགེ་མི་དགེ་གཉིས་ཀྱིས་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་ས་བོན་དང་རྣམ་སྨིན་གྱི་ས་བོན་
དང་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གི་བག་ཆགས་འཇོག་དེའི་སྟེང་དུ་ཡིད་ཤེས་ཀྱིས་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་འཇོག་ཡང་ཚོགས་དྲུག་འཁོར་བཅས་ལུང་མ་བསྟན་གྱིས་རིགས་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་དང་སྒྲིབ་ལུང་མ་
བསྟན་དང་མ་སྒྲིབ་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ས་བོན་འཇོག་ཅིང་འདི་ལའང་ཁམས་གསུམ་ཀར་ཚོགས་དྲུག་གང་དང་གང་གི་འཁོར་གྱི་རྩ་ཉོན་བཅུ་དང་ཉེ་ཉོན་གང་འབྱུང་བའི་ཁྱད་པར་ཞིབ་ཏུ་ཤེས་དགོས་སོ། །ཉོན་

[034B]ཉོན་ཡིད་ཀྱི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་སེམས་བྱུང་བཞི་དང། འདས་
ལམ་ཟག་མེད་མངོན་དུ་གྱུར་པ་དང་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་འགོག་སྙོམས་ལ་གནས་པ་དང་དབང་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་བདུན་ཡིད་གསལ་རིག་ཙམ་དང། དེའི་འཁོར་གྱི་ཀུན་འགྲོ་ལྔ་དང་ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་
སེམས་བྱུང་བཞི་རྣམས་ཀྱིས་རིགས་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་དང་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་བག་ཆགས་འཇོག་དམན་པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་ས་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་འཇུག་ཤེས་དགེ་བས་རྣམ་སྨིན་གྱི་བག་ཆགས་འཇོག་
མིན་དང་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ཀྱིས་བག་ཆགས་འཇོག་ཚུལ་རྣམས་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་དཔྱོད་དགོས་པ་མང་དུ་ཡོད་དོ། །གསུམ་པ་རྩོད་པ་སྤོང་བ་ནི། ཁ་ཅིག་གིས། བག་ཆགས་སྒོ་གཞི་ཡིན་ན། ཀུན་གཞི་རྣམ་
ཤེས་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། དགེ་སོགས་གསུམ་ཀའི་བག་ཆགས་སྒོ་གཞི་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་ཁྱབ་པ་གང་ཞིག་ཉོན་མོངས་ཅན་དང། ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ཀྱི་བག་ཆགས་སྒོ་གཞི་ཡིན་ན་
དེ་ལྟར་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་ཁྱབ། དང་པོ་དེར་ཐལ། མི་དགེ་བའི་བག་ཆགས་བསྒོ་གཞི་ཡིན་ན་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཀུན་གཞི་གནས་གྱུར་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ལ་མི་
དགེ་བའི་བག་ཆགས་སྒོ་གཞི་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་རྒྱུད་ལ་མི་དགེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་མ་གྲུབ་ན། དེར་ཐལ། ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་དག་སའི་བྱང་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་བག་ཆགས་སྒོ་གཞི་མེད་པའི་

[035A]༄༅། །ཕྱིར་ཏེ། དེ་དག་གི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་བློ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་བག་ཆགས་སྒོ་བྱེད་ཇི་སྲིད་ཡོད་ཀྱི་བར་གནས་པའི་བརྟན་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་པ་དང་དབང་
ཐོབ་ནས་དེ་ལྡོག་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། སྐྱོན་མེད་དེ། ཀུན་གཞི་རང་ཉིད་ལ་བལྟོས་པའི་སྒོ་བྱེད་ཇི་སྲིད་ཡོད་ཀྱི་བར་གནས་པས་ཆོག་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཡིན་ཏེ། སྐབས་འདིར་དགེ་སོགས་གསུམ་ཀ་དང་ཉོན་མོངས་ཅན་
ཡིན་མིན་གཉིས་ཀའི་བག་ཆགས་སྒོ་གཞི་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་སྐབས་ཡིན་པས་དེ་རྣམས་ཀྱི་བག་ཆགས་སྒོ་བྱེད་ཡོད་ཀྱི་བར་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱང་གནས་པའི་ཕྱིར། ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་ས་བརྒྱད་པ་ཐོབ་
པའི་བྱང་སེམས་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་དགེ་བ་དང་ལུང་མ་བསྟན་དང་ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་སྒོ་བྱེད་ཡོད་ཀྱང་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་སྒོ་བྱེད་མེད་པས་དེ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་སྒོ་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་ལ་ཀུན་གཞི་མེད་ཟེར་ཡང་
རྣམ་ཤེས་རང་ལྡོག་ལེན་པའི་རྣམ་ཤེས་སུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཡིན་ཏེ། ལེན་པའི་རྣམ་ཤེས་དེ་ཉོན་མོངས་མ་སྤངས་ཚུན་དུ་འགྲོ་བ་རྣམས་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་བདག་ཏུ་སྦྱོར་བའི་ཆ་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཞེས་བརྗོད་ཅིང་དེ་
སྤངས་ནས་ཀུན་གཞི་ཞེས་མི་བརྗོད་ཀྱང་རྣམ་ཤེས་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཐེག་དམན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་ལྷག་མེད་མྱང་འདས་ཚུན་ཆད་དང། ཐེག་ཆེན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་སངས་མ་རྒྱས་ཚུན་ཆད་དུ་
རིགས་འདྲ་རྒྱུན་ཆགས་སུ་གནས་ནས་བག་ཆགས་བསྒོ་བའི་གཞི་དང་བག་ཆགས་གནས་པའི་རྟེན་དང་རྣམ་སྨིན་དུ་གྱུར་པ་ལས་མི་འདའ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འོན་ཀྱང་ཐེག་དམན་གྱི་ལྷག་མེད་དུ་སོང་ནས་བག་ཆགས་

[035B] དེའི་ཚེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་བ་གཏན་ནས་ལོག་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ནས་བག་ཆགས་སྒོ་གཞི་མེད་དེ། སངས་རྒྱས་ནས་བག་ཆགས་བསྒོ་བ་མེད་པ་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་པ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར།    ༈   
མི་གསལ་བ། །ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་ས་བོན་གྱི་དབྱེ་བ་ཡོད་དེ། ས་བོན་གྱི་རིགས་བསྡུ་ན་དྲུག་ཚན་དུ་དབྱེ་བ་དང། འཇོག་བྱེད་ཀྱི་སྒོ་ནས་གསུམ་ཚན་དུ་དབྱེ་བ་དང། ཡང་བཞི་ཚན་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་རྣམས་སུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་
འདིའི་སྐབས་སུ། ཁ་ཅིག་ནས་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིའི་ས་བོན་རྣམས་ཆོས་ཅན། སྒོ་གཞི་རྣམས་ཤེས་ཀྱི་སྟེང་གི་ས་བོན་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་ལས་ཕྱི་རོལ་ན་གུད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་ཁྱབ། མ་གྲུབ་ན་དེར་ཐལ། དེ་
དག་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པའི་ས་བོན་དུ་གྲགས་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི་ཡང་དག་པར་ན་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པའི་ས་བོན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་ན་སྒོ་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྟེང་གི་བག་ཆགས་ཁོ་
ན་ལས་འབྱུང་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་ཕྱི་ནང་གི་ས་བོན་གཉིས་རང་གི་འབྲས་བུ་དང་དུས་མཉམ་དུ་འབྱུང་བ་མེད་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པ་དང་རང་གི་འབྲས་བུ་དང་དུས་མཉམ་ལྷན་ཅིག་
ཏུ་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཐེག་བསྡུས་ལས། སྐད་ཅིག་མ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་འབྱུང་བའང་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་ཨུཏ་པ་ལའི་རྩ་བ་ཡོད་བཞིན་དུ། དེའི་འབྲས་བུ་སྡོང་པོ་འབྱུང་བ་དང་
རྒྱུ་ཆུ་ཤེལ་ཡོད་བཞིན་དུ་དེའི་འབྲས་བུ་ཆུ་འབྱུང་བ་དང། རྒྱུ་སྒྲོན་མེ་ཡོད་བཞིན་དུ་དེའི་འབྲས་བུ་འོད་འབྱུང་བ་དང། རྒྱུ་ནས་ཡོད་བཞིན་དུ་དེའི་འབྲས་བུ་མྱུ་གུ་འབྱུང་བ་སོགས་དེ་དག་རྒྱུ་འབྲས་དུས་མཉམ་ཡིན་པའི་

[036A]༄༅། །ཕྱིར༑ ཁ་ཅིག་དེ་དག་ཕན་ཚུན་དུ་རྒྱུ་འབྲས་དུས་མཉམ་ཡིན་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། སྒྲོན་མེ་ཡོད་བཞིན་དུ་དེས་རྒྱུ་རྐྱེན་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དེའི་འོད་འབྱུང་ཡང་དེའི་འོད་ཡོད་བཞིན་
དུ་དེས་རྒྱུ་རྐྱེན་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྒྲོན་མེ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་གཞན་རྣམས་ལ་རིགས་སྒྲེ། ཁ་ཅིག་ཕན་ཚུན་དུ་རྒྱུ་འབྲས་དུས་མཉམ་པ་མེད་ཟེར་ན། དེ་ཡོད་པར་ཐལ། བུད་ཤིང་ཚིག་པ་དང་དེ་བསྲེག་པའི་མེ་
ལྕེ་གཉིས་དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་གཉིས་གཅིག་མེད་ན་གཅིག་མི་འབྱུང་བའི་ཚུལ་གྱི་ཕན་ཚུན་དུ་རྒྱུ་འབྲས་དུས་མཉམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དོན་གསང་ལས། དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཚིག་པ་སྔ་ལ་མེ་ལྕེ་ཕྱི་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་
འདི་ལྟར་ཚིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བུད་ཤིང་མེས་བྱས་པའི་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་མེ་ལྕེ་མེད་པར་སྔར་ཚིག་པ་མེད་དེ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མེ་ལྕེ་ཕྱི་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མེ་ལྕེ་སྔ་ལ་ཚིག་པ་ཕྱི་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་
ཡང་འབར་བ་བཞིན་དུ་བུད་ཤིང་འགྱུར་བ་མེད་པར་ཐལ་བ་འགྱུར་དུ་འོང་བས་སོ། །ཇི་ལྟར་ན་བུད་ཤིང་ཚིག་པ་ཁོ་ན་མེ་ལྕེའི་རྟེན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་ཚིག་པ་དང་མེ་ལྕེ་དག་ནི་དུས་མཉམ་པ་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་
པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་དེ་ལྟར་ཡིན་ཏེ། ཡང་མེས་སྡོང་པོ་ཚིག་པ་དང། དེའི་མེ་ལྕེ་འབྱུང་བ་གཉིས་ཀྱངས་[*KYANG]གཅིག་མེད་ན་གཅིག་མི་འབྱུང་བའི་ཚུལ་གྱི་ཕན་ཚུན་དུས་མཉམ་རྒྱུ་འབྲས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་འཇུག་ཤེས་
རྣམས་ཀྱི་རིགས་མཐུན་གྱི་ས་བོན་ཡོད་བཞིན་དུ་དེས་རྒྱུ་རྐྱེན་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་འཇུག་ཤེས་རྣམས་འབྱུང་བ་དང། འཇུག་ཤེས་རྣམས་ཡོད་བཞིན་དུ་དེས་རྒྱུ་རྐྱེན་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་འཇུག་ཤེས་རྣམས་ཀྱི་རིགས་

[036B] རྣམ་སྨིན་གྱི་ཀུན་གཞི་དང། ས་བོན་གྱི་ཀུན་གཞི་གཉིས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་
དུ་རྒྱུ་འབྲས་དུས་མཉམ་མདུང་ཁྱིམ་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཐེག་བསྡུས་ལས། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་དེ་དག་དུས་མཉམ་དུ་གཅིག་གི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་གཅིག་འགྱུར་ཇི་ལྟར་བལྟ་
ཞེ་ན། དཔེར་ན། མར་མེའི་མེ་ལྕེ་འབྱུང་བ་དང་སྙིང་པོ་ཚིག་པ་ཕན་ཚུན་དུས་མཉམ་པ་དང། མདུང་ཁྱིམ་ཡང་དུས་མཉམ་དུ་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་ནས་མི་འགྱེལ་བ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་གཅིག་གི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་གཅིག་
འགྱུར་བར་བལྟའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་ཀུན་གཞི་གཉིས་ཆགས་སོགས་ཀུན་ཉོན་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་དང་ཆགས་སོགས་ཀུན་ཉོན་རྣམས་ཀྱང་དེ་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་དུ་བཞག་དགོས་ཏེ། དེ་ཉིད་ལས། ཇི་
ལྟར་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུའི་རྐྱེན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་བཞག་སྟེ། རྒྱུའི་རྐྱེན་གཞན་
མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་དེང་སང་གི་རྟོག་གེ་བ་འགའ་ཞིག་ན་རེ། རྒྱུ་འབྲས་དུས་མཉམ་ཡོད་པ་འདོད་པ་བྱེ་སྨྲའི་སྐབས་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ན་བཞད་གད་ཀྱི་གནས་སོ་ཟེར་ན། དེ་ནི་རྗེ་
ཉིད་ཀྱིས་དཀའ་འགྲེལ་དུ། དུས་མཉམ་པའི་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དེ་སྐད་བཤད་ཀྱི་དུས་མི་མཉམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་ཞེས་གསུངས་པ་ཙམ་ཡང་བལྟ་བྱེད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་ཅིང་ཐོས་འཛིན་གྱི་བུ་གར་མ་

[037A]༄༅། །སོན་པའི་ནང་རྟགས་ཕྱིར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། སྐབས་འདིར་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་བཞེད་ཚུལ་རྒྱུ་འབྲས་དུས་མཉམ་པ་ཁོ་ནར་འདོད་པ་དང། དུས་མི་མཉམ་པ་ཁོ་ནར་འདོད་པ་དང་གཉིས་ཀ་འདོད་
པའི་ལུགས་གསུམ་ཡོད་པ་ལས་རང་ལུགས་གསུམ་པ་ལྟར་ཁས་ལེན་རིགས་པ་གོང་འོག་གི་ལུང་དང་སྒྲུབ་བྱེད་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་རྒྱུ་འབྲས་དུས་མི་མཉམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་འཇུག་ཤེས་
རྣམས་ཀྱིས་ཚེ་ཕྱི་མའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཚེ་ཕྱི་མའི་ཀུན་གཞི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་འགྲུབ་པའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ས་བོན་གསར་དུ་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ཐེག་བསྡུས་
ལས༑ ཕྱི་མ་ལ་དེ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་ས་བོན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་འཇོག་པའི་སྒོ་ནས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་ཀྱང་ཚེ་ཕྱི་མའི་འཇུག་ཤེས་རྣམས་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་བྱེད་པ་
ཡིན་ཏེ། དེས་ཚེ་ཕྱི་མའི་འཇུག་ཤེས་རྣམས་འགྲུབ་པའི་ས་བོན་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་ཐེག་བསྡུས་ལས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་ཕྱི་ནང་གི་ས་བོན་གཉིས་པོ་དེ་རང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་བྱེད་ཡིན་ཀྱང་རང་གི་
འབྲས་བུ་འཕེན་བྱེད་མ་ཡིན་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་གཉིས་ཀ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ཉིད་ལས། ཕྱི་དང་ནང་གི་ས་བོན་དེ། །བསྐྱེད་པ་དང་ནི་འཕེན་པར་འདོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཕྱི་ལ་བང་བ་
ལ་སོགས་པར་ཡོད་པའི་ས་བོན་སྔ་མ་ནས་རྡོག་སྐམ་ཧྲིལ་པོ་དེ་ཉིད་ཆུ་ལུད་སོགས་ཀྱིས་བརྟས་ཀྱང་མྱུ་གུའི་ངོ་བོ་མ་ཐོན་པའི་བར་དེ་མྱུ་གུ་དང་དུས་མི་མཉམ་པའི་རྒྱུ་འབྲས་དང། མྱུ་གུའི་ངོ་བོ་ཐོན་པ་ནས་སླར་

[037B] ནང་ལ་རྣམ་སྨིན་གྱི་ས་བོན་སྔ་མ་དེ་སྲིད་ལས་ནུས་པ་མཐུ་ཆེན་དུ་བྱས་ནས་རྣམ་སྨིན་མ་གྲུབ་ཚུན་
ཆད་དུས་མི་མཉམ་པའི་རྒྱུ་འབྲས་དང་རྣམ་སྨིན་གྲུབ་པའམ་མིང་གཟུགས་གྲུབ་པ་ནས་རྒ་ཤི་ལ་ཐུག་གི་བར་ནི་རྣམ་སྨིན་དང་དེའི་ས་བོན་གཉིས་དུས་མཉམ་པའི་བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་འབྲས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་
ཡང་མྱུ་གུ་དེ་ས་བོན་གྱི་ངོ་བོ་མི་མངོན་པའི་སྐབས་ནས་ཀྱང་ས་བོན་དང་དུས་མཉམ་པའི་རྒྱུ་འབྲས་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚེ་ས་བོན་གྱི་ངོ་བོ་མི་མངོན་ཀྱང་དེའི་ཚེ་ས་བོན་གྱི་རྒྱུན་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བས་བསྐྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར་
དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པར། མཁས་པ་འགའ་ཞིག་གི་གསུང་བཞིན། དེ་ལྟར་ས་བོན་གྱི་ངོ་བོ་མི་མངོན་པ་ནས། སླར་ཡང་ས་བོན་གྲུབ་པ་མཐར་ཐུག་པའི་བར་ས་བོན་སྔ་མའི་འཕེན་སྟོབས་ཀྱིས་གནས་པ་ཡིན་ན་དེ་དག་སྔ་
མ་སྔ་མ་ལས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་མི་རིགས་ཏེ། མ་བཏབ་པའི་ས་བོན་དང་ཤི་བའི་རོ་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ས་བོན་ཕྱི་མ་གྲུབ་ནས་དེ་ཞིང་དུ་མ་བཏབ་པའི་ནས་རྡོག་སྐམ་ཧྲིལ་པོ་དང་ལུས་ཅན་ཤི་
བའི་རོ་གཉིས་པོ་རིགས་རྒྱུན་ཇི་སྙེད་འབྱུང་བ་རྣམས་རང་གི་ས་བོན་གྱིས་འཕེན་པ་དེ་སྟོབས་ཀྱིས་བྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་ལས། མ་བཏབ་ཤི་བ་འཕེན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན། མདའ་ནམ་མཁའ་ལ་
ཐོག་མར་འགྲོ་བ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཇི་སྲིད་པོ་གང་རྫོགས་ཀྱི་བར་ནི་སྔར་གཞུ་བཀང་བའི་འཕེན་པའི་དབང་གིས་འགྲོ་བ་ཡིན་གྱི་སྐྱེ་འདོད་སོགས་རྐྱེན་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར། ཁོ་ན་རེ། དེ་ཡོད་དེ་རང་རང་གི་རིགས་རྒྱུན་

[038A]༄༅། །སྔ་ཕྱི་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པའི་དབང་གིས་གནས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། མི་འཐད་དེ། དེ་གཉིས་གྲུབ་མ་ཐག་ནས་སྔར་གྱི་འཕེན་པ་ཟད་པ་ཡིན་ན་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ངང་གིས་འཇིག་པ་ཡིན་གྱི་
གནས་པའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན། སྙིང་པོ་དང་སྣུམ་ཟད་པའི་མར་མེ་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ཉིད་ལས། རང་གི་ངང་གིས་མཐར་འཇིག་བཞིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་དགེ་སོགས་
ཀྱི་ས་བོན་སྔ་མའི་ནུས་པ་བརྟས་ན་དགེ་སོགས་མངོན་གྱུར་བ་སྐད་ཅིག་མ་ཇི་སྙེད་ཅིག་བྱུང་བ་ཡང་དགེ་སོགས་སྔ་མའི་ས་བོན་གྱི་རྒྱུན་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་དབང་གིས་བྱུང་བ་དང། ཡང་དགེ་སོགས་མངོན་གྱུར་བ་
འགགས་ནས་དེའི་བག་ཆགས་བཞག་པའི་ས་བོན་རིགས་རྒྱུན་ཇི་སྙེད་ཅིག་འབྱུང་བ་ནི་སྔར་གྱི་ས་བོན་གྱི་འཕེན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས། སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གི་བག་ཆགས་
སམ་རྣམ་སྨིན་གྱི་བག་ཆགས་ས་བོན་དང། འཇིག་ལྟ་དང་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་སྤྲོས་པའི་ས་བོན་དང་དེ་བཞིན་དུ་ཉོན་སྒྲིབ་ཀུན་ལྷན་གཉིས་དང་ཤེས་སྒྲིབ་ཀུན་ལྷན་གཉིས་དང། དགེ་བ་དང་ལུང་མ་བསྟན་རྣམས་ཀྱི་ས་
བོན་གང་གི་བར་དུ་འབྱུང་བ་གཞན་དུ་བྲིས་ཡོད་པ་ལས་ཤེས་དགོས་སོ། ཁ་ཅིག་ས་ལུ་ལ་སོགས་པ་ཕྱིའི་ས་བོན་རྣམས་ཕྱི་རོལ་དོན་དུ་གྲུབ་པར་ཐལ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་འབྲས་བུ་ལ་བྱ་བ་བྱས་པའི་
ཕྱིར་ཟེར་ན། སྐྱོན་མེད་དེ། འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ས་ལུ་ལ་སོགས་པའི་ས་བོན་ལ་ལོངས་སྤྱོད་འགྱུར་གྱི་ཀུན་གཞིའི་སྟེང་གི་ས་བོན་དེ་ཉིད་ཕྱིའི་ས་བོན་དེ་དང་དེར་སྣང་བ་བསྒྲུབ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ས་བོན་དེ་དང་དེར་

[038B] ཁ་ཅིག་རྣམ་རིག་བཅོ་ལྔའི་དང་པོ་དགུ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་གཉིས་ཀ་དེ་དང་དེའི་རྣམ་པར་སྣང་ཙམ་དང་རྣམ་པར་རིག་ཙམ་ཡིན་པས་
རྣམ་རིག་ཙམ་དུ་བཞག་པ་ཡིན་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། གཞན་རྣམས་དེ་ལྟར་འཇོག་ཀྱང་དུས་ཀྱི་རྣམ་རིག་དང་གྲངས་ཀྱི་རྣམ་རིག་དང་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྣམ་རིག་ལྟ་བུ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཉིད་དེ་དང་དེའི་རྣམ་པར་སྣང་ཙམ་
དང་རིག་ཙམ་ཡིན་པས་ན་རྣམ་རིག་ཏུ་འཇོག་པ་ཡིན་ཀྱི་ཀུན་གཞི་ཉིད་རྣམ་ཤེས་དེ་དང་དེའི་རྣམ་པར་སྣང་ཙམ་དང་རྣམ་པར་རིག་ཙམ་ཡིན་པས་རྣམ་རིག་ཏུ་མི་འཇོག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་གསུམ་ཀུན་གཞི་རྣམ་
ཤེས་ལ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་གསུམ་ཡིད་ཤེས་ཀྱིས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་དབང་པོ་ལྔ་དང་དོན་ལྔ་རྣམས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཉིད་དེ་དང་དེར་རྣམ་པར་སྣང་ཙམ་དང་རྣམ་པར་རིག་ཙམ་
ཡིན་པས་རྣམ་རིག་ཏུ་འཇོག་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་རྣམས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཉིད་དེ་དང་དེར་རྣམ་པར་སྣང་ཙམ་དང་རྣམ་པར་རིག་ཙམ་ཡིན་པས། རྣམ་རིག་ཏུ་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་ཁྱབ། ཁྱབ་སྟེ། ཤེས་
པ་གང་ལ་གང་སྣང་བ་དེ་ཤེས་པ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྲུབ་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། མི་འཐད་དེ། དཔེར་ན། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་གཉིས་ཀྱིས་ཡུལ་གཟུགས་ལྟ་བུ་ལ་མ་བརྟག་མ་དཔྱད་པར་
འཇུག་པའི་ཚེ་ན་ཕྱི་རོལ་རྒྱང་ཆད་ཀྱི་ཚུལ་གྱི་གཟུང་ཆ་ཐུན་མོང་བའི་སྣང་བ་འཆར་བས་དེ་རྣམ་ཤེས་དེ་གཉིས་གང་གི་ཡང་བདག་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་མི་འདོད་པ་ཡིན་ལ། ཡང་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་བརྟག་ཤིང་དཔྱད་

[039A]༄༅། །ནས༑ འཇུག་པ་མེད་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་དེ་ལ་བརྟག་ཤིང་དཔྱད་ནས་འཇུག་པའི་ཚེ་ན་གཟུང་ཆ་ཐུན་མོང་བའི་སྣང་བ་མི་འཆར་བར་གཟུང་ཆ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྣང་
བ་འཆར་བས་དེ་ཉིད་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་དང་བདག་ཉིད་གཅིག་ཏུ་གྲུབ་ཅིང་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དང་ངོ་བོ་གཅིག་དང་ངོ་བོ་ཐ་དད་གང་དུའང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་རིག་བར་པ་གཉིས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དང་ཉོན་
ཡིད་གཉིས་དེ་དང་དེའི་རྣམ་པར་སྣང་ཙམ་དང། རིག་ཙམ་མ་ཡིན་ཟེར་ན་དེ་ཡིན་པར་ཐལ། བདེ་འགྲོ་སོགས་རྣམ་རིག་ཕྱི་མ་བཞི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དང་འཇུག་ཤེས་དགེ་མི་དགེ་གང་རིགས་ཉིད་དེ་དང་དེའི་རྣམ་
པར་སྣང་ཙམ་དང་རིག་ཙམ་ཡིན་པས་ན་རྣམ་རིག་ཏུ་འཇོག་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་སྐབས་འདིར་བག་ཆགས་ལ་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་སོགས་གསུམ་དུ་གྲངས་ངེས་པར་ཐལ། དེ་ལ་དེར་དབྱེ་རིགས་པའི་
ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་ཁྱབ། མ་གྲུབ་ན། དེར་ཐལ། སྐབས་འདིར་བག་ཆགས་ལ་གསུམ་དུ་དབྱེ་ནས་བསྟན་པ་དེ་རྣམ་རིག་བཅོ་ལྔ་པོ་དེ་བག་ཆགས་གསུམ་པོ་གང་དང་གང་ལས་འབྱུང་བ་ཤེས་པའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་
མི་ནུས་ཏེ། རིགས་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱང་ཡོད། སྡུག་བསྔལ་རྟག་པར་འཛིན་པ་དང་བདེ་བར་འཛིན་པ་སོགས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱང་ཡོད་འཛིན་པ་གཉིས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་དེར་ཐལ། དེ་
ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་བ་མཚུངས་ལྡན་དང་བཅས་པ་ཁོ་ནས་འཇོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་དེ་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་གྱི་བག་ཆགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་གིས། མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་

[039B] དེ་འབྱེད་པར་ཐལ། ཆས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་པ་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་དེ་དེ་ལྟར་འདོགས་པར་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་པས་ན་དེའི་འབྲས་བུ་གཙོ་བོ་དང། རྣམ་
རིག་བཅོ་ལྔའི་དང་པོ་དགུ་པོ་དེ་དེ་འདྲའི་ཡིད་ཤེས་ཀྱིས་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ཐ་སྙད་སྣ་ཚོགས་འདོགས་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཡིན་པས་ན་དེའི་འབྲས་བུ་ཕལ་པར་འཇོག་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། ཉེས་
པ་མེད་དེ། ཡིད་ཤེས་ཀྱི་ས་བོན་ཞེས་སྔར་བརྗོད་པ་ནི་གཙོ་བོའི་དབང་དུ་བྱས་ལ། འདིར་བསྟན་པ་ནི། ཞེས་པ་ནས། འདི་དག་ཀྱང་ཡིད་ཤེས་ཀྱིས་མངོན་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྙམ་དུ་བསམས་སོ། །
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་དེ་ཡིད་ཤེས་ཁོ་ནས་འཇོག་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དབང་ཤེས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་དང། རིགས་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་
གཉིས་ཀ་འཇོག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སྔོན་འཛིན་མིག་ཤེས་ལ་སྔོན་པོ་སྣང་བ་དང་སྔོན་པོར་སྣང་བ་དང་སྔོན་པོ་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་རྣམས་རིགས་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་འབྲས་བུའམ་དེའི་ལག་རྗེས་དང། མིག་ཤེས་
དེ་ལ་སྔོན་པོ་འདི་ནི་གཟུགས་སོ་ཞེས་སོགས་ངོ་བོ་དང། འདི་ནི་སྔོན་པོའི་སྐྱེ་བའོ་ཞེས་སོགས་ཁྱད་པར་གྱི་ཐ་སྙད་སྣ་ཚོགས་འཇུག་པའི་གཞིར་སྣང་བ་རྣམས་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་འབྲས་བུའམ་དེའི་ལག་
རྗེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་ཁྱབ་སྟེ། རྒྱས་པར་གཞན་དུ་བཀོད་ཟིན་ཏོ། །འོན་ཀྱང་བཤད་སྦྱར་ལས་རྣམ་རིག་བཅོ་ལྔ་པོ་བག་ཆགས་གང་ལས་བྱུང་བ་དང། ཡང་ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པ་བདག་པོའི་ཐ་སྙད་བཏགས་

[040A]༄༅། །པའི་ཆ་དང། དབང་པོ་ལྔ་དང་དོན་ལྔ་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཐ་སྙད་བཏགས་པའི་ཆ་དང། འགྲོའོ། །འོང་ངོ། །སྡོད་དོ། །ཞེས་སོགས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་བཏགས་པའི་ཆ་རྣམས་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་
ལས་བྱུང་བར་གསུངས་པས་དེ་ལྟར་ན་གཟུགས་རང་དང་ལྡོག་པ། གཟུགས་གཟུགས་སུ་གྲུབ་པའི་ཆ་དང་དེ་སྣང་བའི་ཆ་དང། དེ་བཞིན་དུ་མིག་རང་ལྡོག་པ་སོགས་དང། མིག་ཤེས་རང་ལྡོག་པ་སོགས་དང། ལྷ་དང་མི་
རང་ལྡོག་པ་སོགས་རིགས་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནམ་དཔྱད་པར་བྱ་བ་མང་ངོ། ཁ་ཅིག་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་འགྲུབ་པའི་ས་བོན་ཡིན་ན་ཐུན་མོང་བའི་ས་བོན་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། དེ་ཐུན་མོང་བའི་
ས་བོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལ་མ་བརྟགས་མ་དཔྱད་པར་གཟུང་བྱ་ཐུན་མོང་བ་འཆར་སྐབས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ས་བོན་དེ་ཐུན་མོང་བའི་ས་བོན་ཡིན་ཀྱང་དེ་ལ་བརྟགས་
ཤིང་དཔྱད་ནས་གཟུང་ཆ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་འཆར་སྐབས་ཀྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ས་བོན་དེ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ས་བོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་ཚེ་བདག་འབྲས་ཐུན་མོང་བའི་སྣང་བ་མི་འཆར་ཞིང། བདག་འབྲས་
ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྣང་བ་འཆར་བའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་རྣམ་སྨིན་གྱི་ས་བོན་ཡིན་ན། རྣམ་སྨིན་སྤྱོད་ཟིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། རྣམ་སྨིན་གྲུབ་དགོས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ས་བོན་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། སླའོ། །ཡང་
ཁ་ཅིག་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། རྣམ་སྨིན་གྲུབ་ཟིན་ཅིང་སླར་རྣམ་སྨིན་འབྱུང་དུ་མེད་པའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ས་བོན་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ས་བོན་དེས་རྣམ་སྨིན་གྲུབ་ནས་རྫོགས་ཀྱི་བར་རང་

[040B] རྗེས་སུ་འབྲེལ་བས་བསྐྱེད་དགོས་ཀྱང་དེ་ནས་སླར་རྣམ་སྨིན་འབྱུང་དུ་མེད་པས་ན་སྤྱད་ཟིན་པའི་ས་བོན་དུ་བཞག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བཤད་སྦྱར་ལས། །སྤྱད་ཟིན་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་གང་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་
ཟིན་པ་ཡང་སྨིན་པར་མི་ནུས་ཏེ། སྤྱད་ཟིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན། ས་བོན་གྱིས་མྱུ་གུ་བསྐྱེད་ནས་ཡང་བསྐྱེད་མི་ནུས་པ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་རྣམ་སྨིན་གྲུབ་ཟིན་པའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ས་བོན་ཡིན་ན། རྣམ་
སྨིན་སྤྱད་ཟིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། མིའི་རྣམ་སྨིན་བརྒྱ་ཙམ་འགྲུབ་ངེས་ཡིན་ཀྱང་དེའི་རྣམ་སྨིན་དང་པོ་ཙམ་གྲུབ་ཟིན་ཅིང། གཉིས་པ་ཕན་ཆད་གྲུབ་དགོས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ས་བོན་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་
ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལས་གཅིག་གིས་མིའི་སྐྱེ་བ་བརྒྱ་འཕེན་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། །འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་མིའི་རྣམ་སྨིན་བརྒྱ་མ་གྲུབ་བར་དུ་རྣམ་སྨིན་སྤྱད་མ་ཟིན་པ་དང། དེ་གྲུབ་ནས་རྣམ་སྨིན་སྤྱད་ཟིན་པའི་ས་བོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་
ཐལ༑ དགེ་མི་དགེའི་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ལས་དེ་རང་རང་གི་རྣམ་སྨིན་གྱི་གྲངས་ཇི་ཙམ་འཕེན་པའི་རྣམ་སྨིན་གྲུབ་ནས་སླར་དེའི་རྣམ་སྨིན་འབྱུང་རྒྱུ་མེད་པས་ན། དེ་ལྟར་རྣམ་སྨིན་གྲུབ་ཟིན་པའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ས་བོན་རྣམས་སྤྱད་
ཟིན་པའི་ས་བོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཡིན་ན་སྤྱད་མ་ཟིན་པའི་ས་བོན་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། དེ་སྤྱད་མ་ཟིན་པའི་ས་བོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། རིགས་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་ཡིན་
ན༑ དེ་ལྟར་ཁྱབ་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཁ་མའི་རྒྱུད་ཀྱི་མིག་ཤེས་སོགས་ཀྱི་ས་བོན་འདི་རིགས་མཐུན་གྱི་འབྲས་བུ་སྤྱད་ཟིན་པའི་ས་བོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། མི་འཐད་དེ། དེར་

[041A]༄༅། །རང་དུས་སུ་བག་ཆགས་ནུས་པ་མཐར་ཐུག་ཏུ་གྱུར་ནས་སངས་རྒྱས་པ་དང་རིགས་མཐུན་གྱི་འབྲས་བུ་མིག་ཤེས་གྲུབ་སྟེ་ནམ་མཁའ་མ་ཟད་ཀྱི་བར་རིགས་རྒྱུན་ཆད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་དགྲ་བཅོམ་
ཐ་མ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་མིག་ཤེས་ཀྱི་ས་བོན་དེ་སྤྱད་ཟིན་པའི་ས་བོན་དང་སྤྱད་མ་ཟིན་པའི་ས་བོན་གང་ཡང་མ་ཡིན་ཞིང། དེས་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་བག་ཆགས་ལའང་རིགས་སྒྲེའོ། །    ༈    ཞེས་སོགས་
ཀྱི་སྐབས་སུ། ཁ་ཅིག་ལུགས་འདིར་དངོས་པོ་ཡིན་ན་རྫས་སུ་གྲུབ་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་དེ་དངོས་པོ་ཡིན་ཀྱང་རྫས་སུ་གྲུབ་པར་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཔལ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་
པ་སོགས་ཀྱིས་དངོས་པོ་ཡིན་ན། རྫས་སུ་གྲུབ་པས་ཁྱབ་པ་བཞེད་ཀྱང། སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་གཉིས་ཀྱིས་དངོས་པོ་ལ་རྫས་བཏགས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ནས་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་གང་ཡིན་འདུས་བྱས་
ཡིན་གྱི་རྫས་གྲུབ་མ་ཡིན་པར་བཞེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། གལ་ཏེ་ས་བོན་དངོས་པོར་འདོད་ལ་རྫས་སུ་མི་འདོད་ན། སྔོན་མེད་པའི་ལུགས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་ཡང་ཉེས་པ་མེད་དེ། སློབ་དཔོན་འདི་སྐུ་
མཆེད་དངོས་པོ་ལ་རྫས་བཏགས་གཉིས་སུ་འབྱེད་དེ། ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་འདུས་བྱས་སུ་བཞེད་ལ་རྫས་སུ་མི་བཞེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡང་སློབ་དཔོན་སོ་སོའི་ལུགས་མ་འདྲེས་པར་འབྱེད་པ་ནི་མཁས་པ་
མཛངས་པ་གསལ་བ་ཡིད་གཞུངས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དངོས་པོ་སྤྱི་ཙམ་པ་དེ་དང་གཟུགས་གཉིས་རྫས་སུ་གྲུབ་པར་ཐལ། དེ་ལྟར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་ན། དེ་གཉིས་

[041B] རྫས་གཅིག་དང་རྫས་ཐ་དད་གང་རུང་ཡིན་པར་ཐལ། རྫས་སུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་ན་སླ། འདོད་ན། རྫས་གཅིག་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་གང་རུང་གང་ཞིག་རྫས་ཐ་དད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་དང་གཟུགས་
སོགས་དོན་ལྔ་ཀ་རྫས་གཅིག་ཡིན་པར་ཐལ་ལོ། །འདོད་ན། དེ་དང་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་རྫས་གཅིག་ཡིན་པར་ཐལ་ལོ། །གཞན་ཡང། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་གཟུགས་དང་རྫས་གཅིག་ཡིན་ན་དེ་སྒྲ་སོགས་དོན་ཕྱི་མ་
བཞི་དང་ཡང་རྫས་གཅིག་ཡིན་པར་འདོད་དགོས་པ་གང་ཞིག་དེ་གཟུགས་ཀྱི་རྫས་ཡིན་ན་དེ་སྒྲ་སོགས་ཀྱི་རྫས་སུ་འགྲོ་བ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དང་རྫས་གཅིག་ཏུ་
འདོད་པ་འགོག་པ་ན་དཀའ་འགྲེལ་ལས། དེ་ལ་བློ་གྲོས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཡངས་པའི་རིགས་པ་མ་སད་ཅིང་སྒྲའི་སྤྱི་ཙམ་ཤར་བ། ཁ་ཅིག་ འགྲོ་བ་ལྔའི་ས་བོན་རྣམས་ཕན་ཚུན་ཡིན་མི་དགོས་ཏེ། དངོས་པོ་དང་གཟུགས་
བཞིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། འདི་དཔྱད་དེ། ཅི་གཟུགས་དང་རྫས་གཅིག་པའི་དངོས་པོ་དེ་གཟུགས་ཀྱི་རྫས་ཡིན་ནམ་མ་ཡིན། དང་པོ་ལྟར་ན་ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་པ་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཁྱོད་ནི་གཟུགས་དང་རྫས་གཅིག་པའི་དངོས་པོ་
དེ་སྒྲ་དང་དྲི་རོ་ལྟ་བུ་དང་ཡང་རྫས་གཅིག་པར་འདོད་ལ་གཟུགས་ཀྱི་རྫས་ཡིན་ན་དེ་དག་ལ་རྫས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཡང་དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་གཟུགས་ཀྱི་རྫས་མ་ཡིན་ཟེར་ན། དེ་ནི་སྙོན་པའི་ཚིག་
ཡིན་ཏེ་སྔར་དེ་གཉིས་རྫས་གཅིག་ཡིན་པར་ཁས་བླངས། །དེ་དེའི་རྫས་མ་ཡིན་ན་དེ་དེའི་རྫས་གཞན་པའང་མིན་ཞེས་འདོད་འདུག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། གཟུགས་ཀྱིས་རྫས་མ་ཡིན་ན་རྫས་གཅིག་

[042A]༄༅། །པའང་ཡིན་ལ་རྫས་གཞན་པའང་ཡིན་པ་འདི་ནི་བསྙོན་པའི་ཚིག་སྟེ་ཁོ་བོ་ཅག་བསྙོན་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་རྩོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་ལྟར་མི་འཐད་པའི་
ཚུལ་ཆོས་རྗེ་ས་པཎ་གྱིས། །ཤིང་མིན་ལས་ལྡོག་དངོས་པོ་སྟེ། །ཤ་པ་ཡིན་ན་གཞན་ཤིང་མིན། །གཞན་ཤིང་ཡིན་ན་ཤ་པ་མིན། །དེ་ཡི་རང་བཞིན་གཞན་མིན་ཕྱིར། །ཅེས་གསུངས་པའི་རིག་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པས་
གནོད་ཚུལ་དེའི་དོན་འགྲེལ་དང་བཅས་དཀའ་འགྲེལ་ལས་གསལ་བར་གསུངས་པའི་ཕྱིར། རྒྱུ་མཚན་དེས་ན། ཇི་སྲིད་དུ་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་གཉིས་ལས་བྱེ་བྲག་ཁོ་ནར་གསལ་བ་རྣམས་མ་གཏོགས་པའི་སྤྱི་རྫས་སུ་གྲུབ་པ་ཞིག་
འདོད་ཕྱིན་ཆད་དེ་ལྟར་འདོད་པ་དེ་སྲིད་ཀྱི་བར་དུ་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་རྫས་གཅིག་དང་རྫས་ཐ་དད་གང་ཡིན་བཏགས་པའི་སྐྱོན་སྤངས་མི་ནུས་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང། དེར་མ་ཟད། གཞན་ཡང། གཟུགས་དང་བུམ་པ་ལྟ་
བུའི་དངོས་པོ་གཉིས་རྫས་གཅིག་ཏུ་གྲུབ་པར་ཁས་བླངས་ནས་ངོ་བོའི་ཆ་ཐ་དད་གཉིས་སུ་འདོད་པ་ལ་འགལ་བའི་སྐྱོན་མེད་ན་མི་ལྟ་བུའི་ཡན་ལག་དང་ཡན་ལག་ཅན་གཉིས་ཀྱང་རྫས་གཅིག་ཏུ་འདོད་པ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་
ཀྱང་དགག་པ་མཛད་མི་ནུས་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟུར་དང་པོ་དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་དེ་ཉིད་ལས་དེས་ན་ཇི་སྲིད་གསལ་བ་རྣམས་ལས་མ་གཏོགས་པའི་སྤྱི་རྫས་སུ་གྲུབ་པར་འདོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་རྫས་གཅིག་དང་ཐ་དད་
བཏགས་པའི་སྐྱོན་གཉིས་པོ་སྤོང་མི་ནུས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འོན་ཀྱང་ཟུར་དང་པོའི་ལུང་དོན་ནི་གོ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ན། དཔེར་ན་མདུན་འདིར་གཡས་སུ་གསེར་བུམ་དང་གཡོན་དུ་དངུལ་བུམ་ཡོད་པའི་སྐབས་

[042B] གཞན་འཇོག་མཚམས་རྙེད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་དཀའ་འོ། །དེ་ལ་ཁ་ཅིག་གིས། དངོས་པོ་ཡིན་ན་རྫས་གྲུབ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། ཀུན་གཞི་ས་བོན་
གྱི་ཆ་དེ་རྫས་སུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་དང་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་གཉིས་རྫས་གཅིག་ལ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། མི་འཐད་དེ། དེ་ལྟར་འདོད་པ་དེ་ནི་གཞུང་ལུགས་གཞན་གྱིས་བཤད་པའི་ཆོས་སྐད་
ཡིན་པ་ལ་དེས་སྐབས་འདིའི་བཤད་ཚུལ་ཆུགས་པས་ན་སྐབས་འདིའི་བཤད་ལུགས་ཀྱི་རང་སྐད་ཇི་བཞིན་མ་ཐོན་པའི་སྐྱོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། བག་ཆགས་དང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་གཉིས་རྫས་ཐ་
དད་མ་ཡིན། ལྡོག་པ་གཅིག་མ་ཡིན། ཞེས་འགྲེལ་ནས་དེ་གཉིས་རྫས་གཅིག་ལྡོག་པ་ཐ་དད་དུ་འདོད་པ་ནི་གཞུང་ལུགས་གཞན་གྱི་ཆོས་སྐད་ཆུགས་པས་ན་རང་སྐད་མ་ཐོན་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་
ཡང༑ དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་ཀྱིས་ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་རྫས་སུ་ཡོད་པར་མི་བཞེད་ཅིང་བཏགས་པའི་ཡོད་པ་ཡིན་པར་བཞེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེས་ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་དེ་ནུས་
པ་ཡིན་པས་ནུས་པ་དེ་བཏགས་ཡོད་དང། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་ནུས་པ་ཅན་ཡིན་པས་ནུས་པ་ཅན་དེ་རྫས་ཡོད་དུ་བཞེད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་དེ་ཉིད་ལས། ཐ་དད་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཡང་དག་
པར་འདས་པའི་ཚུལ་གྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བག་ཆགས་རྣམས་གནས་པར་བརྗོད་དེ་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བག་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཏེ། ནུས་པ་ཡང་ནུས་པ་

[043A]༄༅། །ཅན་དང་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་དང་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་དམ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་འདྲི་བ་འདི་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་སྟེ་ནུས་པ་ཅན་རྒྱུར་བྱས་ནས་བཏགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བཀྲལ་
བས་ན་སློབ་དཔོན་འདི། ནུས་པ་བཏགས་ཡོད། ནུས་པ་ཅན་རྫས་ཡོད་དུ་བཞེད་པའི་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེར་མ་ཟད་སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱིས་ཀྱང་ས་བོན་དང་ནུས་པ་དང་བག་ཆགས་གསུམ་དོན་གཅིག་ཏུ་བཞེད་ནས་
ས་བོན་བཏགས་ཡོད་དུ་བཞེད་ཅིང་རྫས་སུ་ཡོད་པར་མ་བཞེད་པས་སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་གཉིས་དགོངས་པ་གཅིག་ཏུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་དེ་ཉིད་ལས། གཞན་ཡང། མཛོད་ཀྱི་གནས་
གཉིས་པའི་འགྲེལ་བཤད་དུ། སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱི་རང་ལུགས་འགྲེལ་བ་ན། ས་བོན་དང་ནུས་པ་དང་བག་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གཅིག་གོ་ས་བོན་ནི་བཏགས་པའི་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་འབྱུང་
བས་སྐུ་མཆེད་དགོངས་པ་གཅིག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཀུན་གཞིས་མ་ཁྱབ་པར་ཐལ། དེ་ལ་ས་བོན་གྱི་ཀུན་གཞི་ཡོད་པ་ཐེག་བསྡུས་རྩ་འགྲེལ་ལས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་
སྐྱོན་མེད་དེ། དེ་ལྟར་ཚིག་ཟིན་ལ་དུ་མ་ཡོད་པ་བཞིན་བོད་སྔ་རབས་པ་དག་གིས་དེ་ལྟར་འདོད་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་ཀྱང་དེ་དག་ནི་ས་བོན་དང་རྣམ་སྨིན་མ་ཕྱེ་བའི་རིགས་བཤད་ཡིན་གྱི་ཞིབ་ཏུ་བཤད་དུས་ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་
ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་མ་ཡིན་པ་ཐེག་བསྡུས་རྩ་འགྲེལ་གྱི་ཁུངས་དང་སྦྱར་ནས་དཀའ་འགྲེལ་ལས་ཞིབ་ཏུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་དེ་ཉིད་ལས། དེ་ལྟ་ན་བག་ཆགས་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་བྱེ་བྲག་གི་རྣམ་པ་གསུམ་

[043B] དོན་གསང་དུ་ཡང། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང། ས་བོན་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་དབང་གིས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་དབྱེ་སྟེ་ཞེས་གསུངས་པ་རྣམས་ཇི་ལྟར་དྲངས་ཤེ་ན། ཉེས་པ་མེད་དེ། སྤྱིར་ཀུན་
གཞི་ས་བོན་ལ་ཡང་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྒྲས་བསྟན་པ་ནི། ས་བོན་དང་རྣམ་སྨིན་མ་ཕྱེ་བའི་རགས་བཤད་ཡིན་ཏེ་ཕྱེ་ནས་ས་བོན་དང་རྣམ་ཤེས་རྫས་གཅིག་གམ་ཐ་དད་ཅེས་དྲིས་པ་ན་གང་ཡང་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན། གང་ཟག་རྟེན་གཅིག་གི་རྒྱུད་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་གཉིས་ཡོད་པར་ཐལ། ཀུན་གཞི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་དང་ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་གཉིས་ཀ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་
པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་ན། དེ་གཉིས་ཆོས་ཅན། བརྟན་པ་རང་དབང་ཅན་གྱི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་པར་ཐལ། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་གཉིས་གཅིག་ལ་གཅིག་རག་མ་ལས་པ་དང་གཅིག་ལ་གཅིག་
མ་བརྟེན་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇུག་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་གཉིས་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་ལོ། །འདོད་ན། རིགས་ལམ་ལས་འདས་སོ། །གཞན་ཡང། སྔ་རབས་པ་དེ་དག་གིས་དོན་གསང་མཁན་པོའི་
བཞེད་པ་བྱས་པ་ཡིན་བྱས་ནས་ས་བོན་ཐམས་ཅད་དང་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པ་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་ནས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པ་ཞེས་པ་དེ་ཀུན་ཉོན་གྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་ཀུན་གཞི་ས་བོན་གྱི་ཆ་ཡིན་པ་སོགས་
ཀུན་གཞི་ལ་གསུམ་གྱི་ཆ་བྱས་ནས་ཆོས་ཕྱི་མ་ལ་བལྟོས་ནས་ས་བོན་གྱི་ཆ་དང། ཆོས་སྔ་མ་ལ་བལྟོས་ནས་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་དང། ཆ་དེ་གཉིས་ཀའང་དོན་གྱི་ངོ་བོ་རིག་པའི་ཆ་ནས་རྣམ་ཤེས་ཡིན་པས་དེ་གསུམ་ཀའང་ཀུན་

[044A]༄༅། །གཞི་རྣམ་ཤེས་སུ་ངོ་བོ་གཅིག་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པ་མི་འཐད་དེ། ས་བོན་གྱི་ཆ་དང། ས་བོན་ཐམས་ཅད་པ་མི་གཅིག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་རང་ཉིད་ཀྱི་སྟེང་དུ་ཀུན་བྱང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ས་བོན་ཡོད་
པ་ཅན་ཡིན་པས་ན་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པར་བཤད་པ་ཡིན་གྱི་དེ་ས་བོན་གྱི་ཆ་ཡིན་པ་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་འཐད་ན། ས་བོན་དང་ས་བོན་ཅན་གཅིག་པ་དང། ནུས་པ་དང་ནུས་པ་ཅན་གཅིག་པ་དང། ཆོས་དང་
ཆོས་པ་གཉིས་གཅིག་པ་དང། བང་མཛོད་དང་བང་མཛོད་ཅན་གཅིག་པ་སོགས་གནོད་བྱེད་མཐའ་ཡས་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་ཉོན་མོངས་ཀྱི་ས་བོན་དང་དེའི་བག་ཆགས་དང་དེའི་ནུས་པ་རྣམས་དོན་གཅིག་ཡིན་
པར་ཐལ། ཀུན་གཞིའི་སྟེང་གི་དེ་གསུམ་དོན་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་ཁྱབ། ཁོ་ན་རེ། དེ་གསུམ་དོན་གཅིག་ཡིན་པར་ཐལ། མཛོད་ཀྱི་འགྲེལ་པ་རྒྱལ་སྲས་མ་ལས། ས་བོན་དང་ནུས་པ་དང་བག་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
དོན་གཅིག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། སྐྱོན་མེད་དེ། ཉོན་མོངས་མ་སྤངས་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་དེ་གསུམ་དོན་གཅིག་ཡིན་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དགྲ་བཅོམ་པའི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་མོངས་ཀྱི་
ནུས་པ་དང་བག་ཆགས་ཡོད་ཀྱང་དེའི་ས་བོན་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་ཀྱི་བག་ཆགས་དེ་རང་འཇོག་བྱེད་ཉོན་མོངས་སྔ་མ་ཞིག་གིས་འཇོག་པས་ན་བག་ཆགས་དང་རང་འབྲས་ཉོན་མོངས་
ཕྱི་མ་བསྐྱེད་པ་ལ་དབང་བའི་ཆ་ནས་ནུས་པ་མིན་ཀྱང་ཤེས་བྱའི་གནས་ལུགས་མཐོང་བར་བསྒྲིབ་པ་ལ་དབང་བའི་ཆ་ནས་ནུས་པར་འཇོག་པའི་ཕྱིར།    ༈    ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་

[044B]ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་ས་བོན་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་མི་གནས་ན་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བ་རྒྱུ་མེད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། འོ་ན། ཐེག་ཆེན་རིགས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཕྱི་
མ་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བའི་ས་བོན་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེའི་རྒྱུད་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བ་ལས་འདའ་བ་མེད་པར་ཐལ། དེའི་རྒྱུད་ལ་དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་དེ་མེ་ལ་ཚ་བ་ཆུ་ལ་གཤེར་བ་བཞིན་དུ་
ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། ཁྱབ་སྟེ། ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་གནས་རིགས་གསུམ་པོ་དེ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་[*KYIS ETC: REST HERE CHANGED]གནས་པའི་དོན་དེ་གནས་སྐབས་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་ཐེག་པ་གཞན་དུ་ཅུང་ཟད་
བསྒྱུར་བ་ཡོད་ཀྱང་མཐར་རང་རང་གི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ལས་མི་འདའ་བའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལྡོག་པ་མེད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕིར། ཁ་ཅིག་དེ་འཇོག་བྱེད་ཀྱིས་
གསར་དུ་བཞག་པ་ཡིན་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། གང་ཟག་གཅིག་གི་རྒྱུད་ལ་སྒོ་གཞི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དང་སྒོ་བྱེད་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་གཉིས་ཡོད་པར་ཐལ་བ་དང། བག་ཆགས་སྒོ་བྱེད་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བདུན་དུ་
གྲངས་མ་ངེས་པར་ཐལ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་ས་བོན་མེད་པར་ཐལ། དེ་སྐྱེ་བ་ས་བོན་ལ་བལྟོས་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་དབང་གིས་འགྲོ་བ་གང་
དུ་སྐྱེ་བ་བླངས་པ་དེར་རྣམ་སྨིན་དུ་གྱུར་ནས་ཇི་སྲིད་མ་ཤི་བར་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་འཁོར་བའི་བག་ཆགས་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པ་མེད་ཟེར་ན། དེ་ཡོད་པར་ཐལ་

[045A]༄༅། །གཏན་རིགས་ཆད་ཀྱི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ལ་འཁོར་བའི་བག་ཆགས་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གང་ཟག་དེ་གནས་སྐབས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་འཕྲད་པ་སོགས་ཀྱི་རྐྱེན་ལས་ཐར་པ་དང་
ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་དད་མོས་དང་དོན་གཉེར་ཅུང་ཟད་སྐྱེད་པ་སྲིད་ཀྱང་དེའི་རྒྱུད་ལ་ཐར་པ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་བོན་མེད་ཅིང། འཁོར་བའི་ས་བོན་ནི་མེ་ལ་ཚ་བ་དང་ཆུ་ལ་བཤེར་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གནས་
པའི་དབང་གིས་མཐར་ཐུག་བསྒྱུར་དུ་མེད་པར་ནམ་མཁའ་མ་ཟད་ཀྱི་བར་འཁོར་བ་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར། བག་ཆགས་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པའི་དོན་གོང་དུ་བཤད་པ་དེ་ལྟར་ཡིན་གྱི། མང་པོ་ཞིག་གིས་ཟག་མེད་སེམས་ཀྱི་ས་བོན་
ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་མི་གནས་ན་དེ་འཇོག་བྱེད་ཀྱིས་གསར་དུ་འཇོག་དགོས་པས། འཕགས་ལམ་སྐད་ཅིག་དང་པོ་རྒྱུ་མེད་དུ་སྐྱེ་བར་ཐལ། སྦྱོར་ལམ་ཆོས་མཆོག་མན་ཆད་དུ་དེ་འཇོག་བྱེད་ཟག་མེད་སེམས་ཀྱི་རིགས་འདྲ་སྔ་མ་
ལ་མེད་ཅིང་འཕགས་ལམ་ལ་འདྲེས་མ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། མི་འཐད་དོ། །འོ་ན། འཕགས་ལམ་ཐོབ་པ་ནས་ཟག་མེད་སེམས་ཀྱི་ས་བོན་དེ་བློ་མངོན་གྱུར་བར་གྱུར་དགོས་པར་ཐལ། །དམ་བཅའ་འཐད་པའི་ཕིར་
འདོད་ན། འཕགས་པའི་རྒྱུད་ལ་ཟག་མེད་སེམས་ཀྱི་ས་བོན་མེད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེའི་རྒྱུད་ལ་རྒྱས་འགྱུར་གྱི་རིགས་མེད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་འཕགས་
ལམ་ཐོབ་པ་ནས་ཐེག་པ་རང་རང་གི་བྱང་ཆུབ་མ་ཐོབ་བར་དུ་ཐོས་སོགས་རྐྱེན་གྱིས་བསོས་བཏབ་ཏེ་ཐེག་པ་རང་རང་གི་རིགས་སམ་ཟག་མེད་ཀྱི་ནུས་པ་གོང་འཕེལ་ཏུ་བཏང་རྒྱུ་མེད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་

[045B] ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་འཕགས་ལམ་ཐོབ་པ་ནས་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་བྱས་པ་སོགས་དོན་མེད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། སྦྱོར་ལམ་ཆོས་མཆོག་སྐད་ཅིག་ཐ་མའི་ཚེ་ཟག་མེད་སེམས་
ཀྱི་ས་བོན་གྱི་ནུས་པ་མཐར་ཐུག་ཐོབ་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་རྒྱུན་མཐའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་དུས་ཟག་མེད་སེམས་ཀྱི་ས་བོན་གྱི་ནུས་པ་མཐར་ཐུག་རྒྱས་པ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དེའི་དུས་སུ་ནུས་པ་
མཐར་ཐུག་ཏུ་རྒྱས་རྒྱུའི་ཟག་མེད་སེམས་ཀྱི་ས་བོན་མེད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དོན་གསང་ལས། སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བར་སྔོན་གྱི་ས་བོན་གྱི་རྒྱུན་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་དུས་ཉིད་ནས་བག་
ཆགས་ཡོངས་སུ་རྒྱས་པ་ལས་ཡིན་གྱི་སྔོན་མེད་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཟག་མེད་སེམས་ཀྱི་ས་བོན་དེ་འཕགས་ལམ་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ཐོབ་པ་དང་ཟག་མེད་ཀྱི་བློ་མངོན་
གྱུར་བའི་ངོ་བོར་གྱུར་དགོས་པ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་ཐོག་མེད་ནས་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཐོབ་ཏེ་གནས་ནས་ཕྱིས་བཞིན་གྱི་སྒྲ་དང་རང་གི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་བྱས་པ་དེ་ལ་
བརྟེན་ནས་བག་ཆགས་ཆུང་འབྲིང་ཆེ་གསུམ་དུ་རིམ་གྱིས་གྱུར་ནས་ཀུན་ཉོན་གྱི་ས་བོན་རྣམས་རིམ་གྱིས་འགྲིབ། རྣམ་བྱང་གི་ས་བོན་རྣམས་རིམ་གྱིས་འཕེལ་ཏེ་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པ་དེ་ཡང་
སྤངས་ནས་སྐུ་གསུམ་དུ་གནས་འགྱུར་བར་བཤད་ཀྱི་འཕགས་ལམ་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ཐོབ་ནས་ཟག་མེད་ཀྱི་བློ་མངོན་གྱུར་དུ་འགྱུར་བར་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཟུར་དང་པོ་དེར་ཐལ། ཐེག་བསྡུས་ལས། དེ་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་

[046A]༄༅། །པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལུས་སུ་བསྡུས་པ་སྟེ། ཆུང་ངུ་དང་འབྲིང་དང་ཆེན་པོ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་རིམ་གྱིས་འཕེལ་བ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་
ཡང་འབྲི་ཞིང་གནས་ཀྱང་འགྱུར་རོ། །གནས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དུ་གྱུར་པ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པ་ཡང་ས་བོན་མེད་པར་གྱུར་པ་དང། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྤངས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །
ཞེས་པ་དང། དཀའ་འགྲེལ་ལས། དེ་ལྟར་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་ལ་གནས་པའི་ཟག་མེད་ཀྱི་ས་བོན་དེ་ཀུན་གཞིའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པས། ཀུན་གཞི་མ་ཡིན་པ་དང། ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་གྱིས་ལན་མང་དུ་གསོས་
བཏབ་པས་རྣམ་བྱང་གི་ས་བོན་འཕེལ་ཀུན་ཉོན་གྱི་ས་བོན་འགྲིབ་ནས། ངང་པས་འོ་མ་དང་ཆུ་ཐ་དད་དུ་མི་དམིགས་པ་འོ་མ་རིམ་གྱིས་བླངས་ནས་ཆུ་གསལ་བར་གྱུར་པ་དང་འདྲ་བར་ས་བོན་ཀྱང་ཀུན་གཞི་དང་ཐ་དད་
དུ་མི་དམིགས་པར་འཇུག་ཀྱང་ཀུན་ཉོན་གྱི་ས་བོན་འགྲིབ་རྣམ་བྱུང་གི་ཕྱོགས་རྣམས་རྒྱུས་ནས་གནས་གྱུར་ཏེ་སྐུ་གསུམ་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། རང་གི་རིགས་འདྲ་སྔ་
མ་མེད་པའི་འདུས་བྱས་ཅིག་ཡིན་ཕྱིན་དེའི་ས་བོན་དེ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གནས་དགོས་པར་ཐལ། དེ་མི་གནས་ན་དེ་རྒྱུ་མེད་དུ་སྐྱེ་བར་ཐལ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་བག་ཆགས་དེ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པ་ཁོ་ན་
ཡིན་ཟེར་ན། རྣམ་སྨིན་གྱི་བག་ཆགས་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ད་ལྟའི་གང་ཟག་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མར་ངན་འགྲོར་སྐྱེ་བའི་རྣམ་སྨིན་གྱི་བག་ཆགས་དང། བདེ་འགྲོ་

[046B] ཁྱོད་ཀྱི་དམ་བཅའ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་གཉིས་གསར་དུ་བཞག་རྒྱུ་མེད་པར་ཐལ། དེ་གཉིས་ཀ་ཐོགས་མེད་ནས་ཆོས་ཉིད་
ཀྱིས་གནས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཚོགས་བསོག་སྒྲིབ་སྦྱོང་བྱེད་པ་ལ་དགོས་པ་མེད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འགོ་སྨོས་ཙམ་ཡིན་གྱི་འདི་ལ་མཁས་པ་དུ་མས་ཀྱང་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་ཐོགས་མེད་ནས་འཁོར་འདས་
ཀུན་འགྲུབ་པའི་གཞིར་རུང་བར་གནས་པ་ཙམ་ལ་དགོངས་ནས་དེ་ལ་དེ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པའི་ནུས་པའམ་ས་བོན་དང་བག་ཆགས་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པ་ཡིན་ཞེས་འཁྲུལ་ཚུལ་བཞེས་པར་སྣང་ཡང་བག་ཆགས་
ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པ་དང་གསར་དུ་བཞག་པའི་དོན་སོ་སོར་འབྱེད་དགོས་ཏེ། རྒྱས་པར་རྗེའི་གསུང་ལྟར་གཞན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཁ་ཅིག་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་སངས་རྒྱ་བ་མེད་པར་ཐལ། དེ་ཉོན་མོངས་སོགས་
སྡུག་ཀུན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ཡིན་པར་བསྡུ་བ་ལས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་མདོ་ལས་ཀྱང། སེམས་འདི་ནི་ཡུན་རིང་པོ་ནས་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་གྱུར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་
མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་འཁོར་བའི་གནས་སྐབས་སུ་ཀུན་ཉོན་སོགས་ཤུགས་ཆེ་བའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་ཅིང་དེ་དག་གིས་བསླད་པའི་དབང་གིས་སྡུག་ཀུན་གྱི་རྩ་བ་བྱེད་པ་དང་ཉོན་མོངས་ཅན་དུ་འཇོག་ཀྱང། རྣམ་
ཤེས་རང་གི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་དེ་དག་གི་རྩ་བ་བྱེད་པ་དང་ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཟུར་ཕྱི་མ་དེར་ཐལ། རྣམ་ཤེས་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་དྲི་མ་རྣམ་པར་དག་པའི་འོད་གསལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་

[047A]༄༅། །མདོ་ལས། སེམས་ནི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་ཏེ། །རྙོག་པར་བྱེད་པ་ཡིད་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པར་རྣམ་ཤེས་དེ་རང་གི་ངོ་བོ་རང་བཞིན་གྱི་དྲི་མས་རྣམ་པར་མ་
དག་པའི་དྲི་མ་ཅན་ཡིན་ན་དེ་ཉིད་གནས་འགྱུར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། སོལ་བ་དེ་རྐྱེན་ཀྱིས་ཇི་ཙམ་སྦྱངས་ཀྱང་དཀར་པོར་བསྒྱུར་དུ་མི་རུང་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྒྲུབ་བྱེད་དང་རྒྱུ་མཚན་རྒྱས་པར་ཟུར་དུ་བཀོད་པ་ལས་
ཤེས་པར་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་སངས་རྒྱ་བ་མེད་པར་ཐལ། དེ་དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་པ་ནས་རྒྱུད་བཅད་པའི་ཚུལ་གྱི་སྤངས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་པ་ནས་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་
ཁྱབ༑ རྟགས་གྲུབ་སྟེ། དེ་དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་པ་ནས་གནས་གྱུར་པའི་སྒོ་ནས་སྤངས་པའམ་ལྡོག་པའི་ཕྱིར། དེ་གནས་གྱུར་པའི་དོན་ཡོད་དེ། དེ་སྔར་ཀུན་ཉོན་གྱི་ཆོས་ཀུན་གྱི་གཞི་རྟེན་བྱེད་པ་ཡིན་པ་ལ་དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་
ནས་དེ་ལྟར་མི་བྱེད་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པས་དེ་ལྟར་འཇོག་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་དང་ས་བརྒྱད་པ་ཐོབ་ནས་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་མེད་པར་ཐལ། རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་འདྲེན་པའི་
ཚེ༑ ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་འདྲེན་རིགས་པ་གང་ཞིག་དེ་དག་གི་རྒྱུད་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེ་དག་གི་རྒྱུད་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་རྫས་རྒྱུན་དུ་གྱུར་པའི་
རྣམ་ཤེས་བརྒྱད་པ་ལེན་པའི་རྣམ་ཤེས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་གནས་འགྱུར་བའི་ཚུལ་ཡོད་དེ། ས་བརྒྱད་པ་ཐོབ་ནས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་ཉིད་ཀུན་གཞི་ཡིན་པའི་ཆ་དེ་དག་ནས་རྣམ་སྨིན་རྐྱང་

[047B] རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་དེ་སངས་ནམ་རྒྱས་པ་ན་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་དེ་ཡང་དག་ནས་སྒྲིབ་
པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཏེ། དཔེར་ན་མེ་ལོང་གཡའ་དག་པ་ལ་གཟུགས་བརྙན་ཀུན་འབད་རྩོལ་མེད་པར་འཆར་བ་བཞིན་ཤེས་བྱའི་གནས་ཀུན་མ་ལུས་པ་དུས་གཅིག་ཅར་དུ་མངོན་སུམ་དུ་འཆར་བས་ན་མེ་ལོང་
ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བརྗོད་ཅིང་དེར་གནས་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཞིབ་ཏུ་བྱས་ན་ས་བོན་གྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་རྣམ་ཤེས་དེ་ལ་ཀུན་གཞིའི་ཆ་དང་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་གཉིས་ཡོད་པ་ལས་དགྲ་བཅོམ་ནམ་
ཐོབ་པ་ནས་ཀུན་གཞིའི་རིགས་རྒྱུན་གྱི་ཆ་དེ་ལྡོག་ཀྱང་ཀུན་གཞིའི་རྫས་རྒྱུན་གྱི་ཆ་དང་རྣམ་སྨིན་གྱི་རིགས་རྒྱུན་དང་རྫས་རྒྱུན་གཉིས་ཀའི་ཆ་མི་ལྡོག་ཐེག་དམན་གྱི་ལྷག་མེད་ཀྱི་ཚེ་ན་རྣམ་ཤེས་རང་ལྡོག་པ་དེ་དང་རྣམ་
སྨིན་གྱི་ཆ་གཉིས་ཀའི་རིགས་རྒྱུན་དང་རྫས་རྒྱུན་གཉིས་ཀ་ལྡོག་སངས་རྒྱས་པའི་ཚེ་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་དེའི་རིགས་རྒྱུན་གྱི་ཆ་དེ་ལྡོག་ཀྱང་རྣམ་ཤེས་རང་ལྡོག་པ་དེའི་རིགས་རྒྱུན་དང་རྫས་རྒྱུན་གཉིས་ཀའི་ཆ་མི་ལྡོག་
སྟེ༑ དེའི་ཚེ་དེ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་སུ་གནས་གྱུར་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་འཇུག་ཤེས་དང་ཀུན་གཞི་ཡོད་མེད་ལ་མུ་བཞི་རྩི་བ་དང་རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་ལྡོག་ཚུལ་དང་ཉན་རང་ཐེག་ཆེན་ལམ་དུ་འཇུག་ཚུལ་དང་
ཐེག་ཆེན་གྱི་འཕགས་ལམ་ཐོབ་ནས་ཟག་བཅས་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་གང་གི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་དང། ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་ཡོད་མེད་དང། ས་བོན་གྱི་ཀུན་གཞི་སྤྱི་བྱེ་བྲག་གིས་ལྡོག་ཚུལ་དོགས་གཅོད་དང་

[048A]༄༅། །བཅས་ཞིབ་པར་ཟུར་དུ་བཤད་ཟིན་པ་ལས་ཤེས་དགོས་པ་ཡོད་དོ།    ༈    ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་མཐའ་དཔྱད་པ་ལ། དགག་བཞག་སྤོང་གསུམ་ལས་
དང་པོ་ལ། ཁ་ཅིག་གིས། ཉོན་ཡིད་ཀྱི་དམིགས་པ་ལ་ས་བོན་གྱི་ཀུན་གཞི་དང་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཀུན་གཞི་གཉིས་ཀ་ཡོད་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་ལ་ཀུན་གཞི་གཉིས་ལས་ཕྱི་མ་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཀུན་གཞི་ཡིན་པ་དགོས་པའི་
ཕྱིར་ཏེ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། དེ་ལ་དམིགས་པ་ནི་ས་བོན་དང་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་གཉིས་ལས་ཕྱི་མ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་བག་ཆགས་སྒོ་གཞིར་གྱུར་པའི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་ན། ཉོན་ཡིད་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་པས་
ཁྱབ་ཟེར་ན། རྣམ་སྨིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ་དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཆོས་ཅན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དགྲ་བཅོམ་པ་མ་ཐོབ་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་པར་ཐལ། རྣམ་སྨིན་གྱི་ཀུན་གཞི་ཡིན་
པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཉོན་ཡིད་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དེའི་དམིགས་པ་འཆད་པ་ན། དཀའ་འགྲེལ་རྩ་བ་ལས། ཀུན་གཞི་རྣམ་སྨིན་ཆ་ཉིད་ལ། །ཞེས་ཉིད་ཚིག་སྨོས་པ་དེ་ཁོ་ནའི་ཚིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་
ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེ་ཉོན་ཡིད་ལ་སྣང་བའི་དམིགས་པ་ཡིན་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། ཉོན་ཡིད་དེ་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་བདག་ཏུ་འཁྲུལ་པ་ཙམ་གྱི་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེའི་དམིགས་པར་བཞག་པ་ཡིན་གྱི་དེ་ལ་ཀུན་
གཞི་རྣམ་ཤེས་སྣང་བའི་སྒོ་ནས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་དེའི་དམིགས་ཡུལ་དུ་འཇོག་པ་མིན་པར་དཀའ་འགྲེལ་ལས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་གིས། ཉོན་ཡིད་དེ་འཕགས་པའི་མཉམ་བཞག་ཟག་མེད་ལ་གེགས་བྱེད་

[048B] དེའི་ཚེ་ན་ཀུན་གཞི་ཡོད་ཅིང་ཉོན་ཡིད་གནས་སྐབས་ལྡོག་དགོས་པས་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། ཁ་ཕྱི་ལྟས་ཀྱི་དགེ་བ་དང་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་སེམས་སེམས་བྱུང་རྣམས་ཆོས་ཅན། སྒྲིབ་པ་ཡིན་པར་ཐལ་
འཕགས་པའི་མཉམ་བཞག་ཟག་མེད་ལ་གེགས་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་ཚེ་དེ་རྣམས་གནས་སྐབས་ལྡོག་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་པ་དངོས། ཡང་ཁ་ཅིག་གིས། ཉོན་ཡིད་ཐར་པ་ཐོབ་པ་ལ་བསྒྲིབས་པའི་གེགས་
བྱེད་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་མ་སྤངས་པར་ཐར་པ་ཐོབ་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡང་སྲིད་འཕེན་ངེས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ལས་དང་མི་གཡོ་བའི་ལས་ཆོས་ཅན། སྒྲིབ་པ་ཡིན་པར་ཐལ། ཐར་པ་ཐོབ་པ་ལ་བསྒྲིབས་པའི་གེགས་བྱེད་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། ཉོན་ཡིད་ཉོན་སྒྲིབ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་སྒྲིབ་པ་གང་ཞིག་སྒྲིབ་པ་གཞན་གཉིས་གང་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་པའི་ཚེ་ན་རྒྱུན་ཆད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྤངས་དགོས་པར་
ཐལ་ལོ། །འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་ཚེ་ཡིད་གསལ་རིག་ཙམ་གྱི་ངོ་བོར་གནས་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། འོག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་ཉོན་ཡིད་ཡིན་ན། རྒྱུན་ཆད་པ་མེད་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། ཞི་བ་བགྲོད་པ་གཅིག་པུ་བའི་
རྒྱུད་ཀྱི་ཉོན་ཡིད་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ལྷག་མེད་མྱང་འདས་ཀྱི་ཚེ་ན་རྒྱུན་ཆད་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་ཉོན་ཡིད་མི་དགེ་བ་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན་དེ་མི་དགེ་བའི་སེམས་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་
པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སོ་སྐྱེའི་རྒྱུད་ལ་དགེ་བའི་སེམས་འཁོར་བ་ཐོགས་མ་མེད་པ་ནས་འཕགས་ལམ་མ་ཐོབ་ཚུན་ཆད་དུ་མངོན་གྱུར་དུ་འཇུག་པ་མི་སྲིད་པར་ཐལ། ཉོན་ཡིད་དེ་འཁོར་བ་ཐོགས་མ་མེད་པ་ནས་འཕགས་

[049A]༄༅། །ལམ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་རིགས་འདྲ་རྒྱུན་མི་ཆད་དུ་འཇུག་པ་གང་ཞིག་དེ་མི་དགེ་བའི་སེམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། དེ་བརྟན་པའི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་དེར་ཐལ། དགེ་མི་
དགེའི་སེམས་གཉིས་མངོན་གྱུར་དུས་གཅིག་ཏུ་ལྷན་ཅིག་འཇུག་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་དེ་དགེ་བའི་སེམས་དང་སྒྲིབ་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་སེམས་ཡིན་ཟེར་བ་ལའང་སྐྱོན་སྔར་བཞིན་འཕེན་ནོ། །ཁ་ཅིག་གིས། ཉོན་
ཡིད་ཀྱི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་ཚོར་བ་དེ་ཚོར་བ་བདེ་བ་ཡིན་ཟེར་ན། འོ་ན། དེ་ཚོར་བ་ཡིད་བདེ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སོ་སྐྱེའི་རྒྱུད་ལ་ཡིད་མི་བདེ་མངོན་གྱུར་དུ་གཏན་མི་འབྱུང་བ་དང། མནར་མེད་པ་སོགས་
ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཚོར་བ་ཡིད་བདེ་མངོན་གྱུར་དུ་དུས་རྟག་ཏུ་གནས་པ་དང། བསམ་གཏན་བཞི་པ་ཡན་ཆད་ཀྱང་ཚོར་བ་བདེ་བའི་ས་པ་ཡིན་པར་ཐལ། དང་པོ་གཉིས་པོའི་རྒྱུད་ལ་ཚོར་བ་ཡིད་བདེ་མངོན་གྱུར་དུ་དུས་རྟག་ཏུ་
འཇུག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཉོན་ཡིད་འཁོར་གྱི་ཚོར་བ་དེ་དག་གི་རྒྱུད་ལ་དུས་རྟག་ཏུ་མངོན་གྱུར་དུ་འཇུག་པ་གང་ཞིག་དེ་ཚོར་བ་ཡིད་བདེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་ཁམས་གསུམ་ཀར་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་འཁོར་ལ་མང་
ཉུང་གི་ཁྱད་པར་མི་འབྱུང་ཞིང། དེའི་འཁོར་རྣམས་ཀྱང་གཙོ་བོ་ཉོན་ཡིད་དང་འཇུག་ལྡོག་དུས་གཅིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་གིས། འདིའི་འཁོར་གྱི་ཚོར་བ་དེ་ཚོར་བ་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་ཟེར་ན། སོ་
སྐྱེ་རྒྱུད་ལ་ཚོར་བ་བདེ་བ་དང་ཡིད་བདེ་གཏན་མི་འབྱུང་བ་དང། བསམ་གཏན་དང་པོ་ཡན་ཆད་ཚོར་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སར་ཐལ་བ་སོགས་སྔར་བཤད་པའི་རིགས་པས་དཔགས་ནས་མི་འཐད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ།།

[049B] འདིའི་འཁོར་གྱི་ཚོར་བ་ནི་ཚོར་བ་བཏང་སྙོམས་འབའ་ཞིག་དང། འདི་དགའ་བའི་རྣམ་པ་ཡིན་ཡང་ཚོར་བའི་དགའ་རྣམས་[*RNAM]མ་ཡིན་གྱི། འདོད་ཆགས་ཀྱི་དགའ་རྣམས་[*RNAM]ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་གིས། ཉོན་
ཡིད་ཀྱི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་ཉོན་མོངས་ཀུན་བཏགས་ཡོད་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེའི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་ཉོན་མོངས་ཡིན་ན་ཉོན་མོངས་ལྷན་སྐྱེས་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ཡིན་ན། སྒོམ་སྤངས་ཉོན་མོངས་
ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཉོན་ཡིད་དེ་སྒོམ་སྤངས་ཡིན་པ་གང་ཞིག་དེ་ཇི་སྲིད་འཇུག་གི་བར་དུ་དེའི་འཁོར་མང་ཉུང་མི་ཡོང་བ་སོགས་གོང་དུ་བསྒྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དང་པོ་དེར་ཐལ། དོན་གསང་
ལས༑ ཡིད་ནི་སྒོམ་པས་སྤངས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདི་ལ། ཁ་ཅིག་གིས། ཉོན་ཡིད་ཆོས་ཅན། སངས་རྒྱ་བ་མེད་པར་ཐལ། སྒོམ་སྤངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། ངན་འགྲོའི་
ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཆོས་ཅན། སངས་རྒྱ་བ་མེད་པར་ཐལ། མཐོང་སྤངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར།    ༈    རང་དང་རྟེན་གཅིག་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཀུན་གཞི་
རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་དམིགས་ནས་རྣམ་པ་དེ་ལ་གང་ཟག་གི་བདག་ཏུ་འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་བལྟ་བའི་སྒོ་ནས་དུས་རྟག་ཏུ་ངར་རློམ་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་གང་ཞིག་རང་
གི་རྩ་བའི་འཁོར་རེག་སོགས་ཀུན་འགྲོ་ལྔ་དང་ཆགས་སོགས་ཉོན་མོངས་བཞི་སྟེ་དགུ་ཁོ་ན་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་བརྟན་པའི་རྣམ་ཤེས་དེ་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད། དེ་ལ་དབྱེ་ན། ཀུན་ཉོན་རྒྱུ་

[050A]༄༅། །འབྲས་ཀྱི་དབྱེ་ཚུལ་མ་གཏོགས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ལ་དབྱེ་ཚུལ་དང་མཚུངས། ཉོན་ཡིད་ཀྱི་འཁོར་དེ་ལ་མ་དད་པ་སོགས་དྲུག་བསྣན་པས་སེམས་བྱུང་བཅོ་ལྔ་འབྱུང་ཡང་དེ་དྲུག་པོ་དེ་ཉོན་ཡིད་དང་
མཚུངས་ལྡན་དུ་མི་འབྱུང་བ་དང་སེམས་བྱུང་དགུ་པོ་དེ་ལས་གུད་ན་མེད་པས་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་རྩ་བའི་འཁོར་སེམས་བྱུང་དགུ་ཁོ་ནར་གྲངས་ངེས། སེམས་བྱུང་ལྔ་བཅུ་ང་གཅིག་ལས་གཞན་རྣམས་དེའི་འཁོར་དུ་མི་འབྱུང་བའི་
ཚུལ་ཟུར་དུ་ཞིབ་པར་བཤད་པ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །སེམས་ཡིད་རྣམ་ཤེས་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བའི་ཡིད་དེ་ལ། འཇུག་ཤེས་ཀྱི་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་བྱེད་པའི་ཡིད་དང། ཀུན་གཞི་ལ་ངར་སེམས་པའི་ཡིད་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་ཡིན་ཏེ་
ཐེག་བསྡུས་ལས། དེ་མ་ཐག་པ་དང། ངར་སེམས་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་དང་པོ་དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་པའི་ཡིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་ལས་ཟུར་དུ་བཞག་ཏུ་མེད་པའི་རྣམ་
ཤེས་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་དེ་ལ་དོན་དམ་པའི་ཡིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་ཤེས་གཞན་ལ་མ་བལྟོས་པར་རང་སྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་དང་དམིགས་གསལ་གྱི་གནས་སྐབས་གསུམ་མ་གཏོགས་པའི་
དུས་རྟག་ཏུ་ངར་རློམ་པར་སེམས་པའི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་པས་ན་དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་དང་པོ་དེ་ལ་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་ཞེས་པའི་དོན་ཡོད་དེ། དེ་འདྲའི་ཡིད་དེ་རང་གི་དེ་མ་ཐག་འབྲས་སུ་གྱུར་པའི་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་པོ་གང་
རུང་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་རང་ཉིད་འགགས་མ་ཐག་པར་གྱུར་ཅིང། དེའི་སྔ་ལོགས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འགགས་ཁ་མ་ཡིན་དགོས་པས་དེས་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་བྱས་ནས་རང་ཉིད་འགགས་སྟོབས་ཀྱིས་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་གང་རུང་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བའི་

[050B] དེ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དོན་གསང་ལས། འདིར་ཡང་དྲུག་པོ་རྐྱེན་ལས་འདས་མ་ཐག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གཟུང་གི་ཕན་ཚུན་དག་ཏུ་ཞེས་མ་ཡིན་ཏེ་
ལྷན་ཅིག་ཀྱང་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་དང། ཀུན་བཏུས་དར་ཊིཀ་ལས། དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་ཡིན་ཡང་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བའི་གོ་འབྱེད་པའི་བྱེད་ལས་དང་ལྡན་པས་བདག་རྐྱེན་དུ་བཞག་ལ་འགགས་མ་ཐག་པའི་རང་ལྡོག་རྣམ་ཤེས་སུ་
ཁས་ལེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་དེ་ལ་ཉོན་ཡིད་ཅེས་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་དེ། དམིགས་བསལ་གསུམ་མ་གཏོགས་པའི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་རང་གི་འཁོར་རྩ་ཉོན་བཞིས་འཁོར་རེག་སོགས་
ལྔ་དང་བཅས་པ་རྙོག་རྙོག་པོར་བྱས་པས་ན་ཉོན་མོངས་ཅན་དང་དགེ་སོགས་གསུམ་པོ་གང་སྐྱེས་པའི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཀུན་གཞི་ལ་ངའོ་སྙམ་དུ་རློམ་སེམས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་པས་ན་ཉོན་ཡིད་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར༑ གསུམ་པ་རྩོད་པ་སྤོང་བ་ལ། ཁ་ཅིག་གིས། ཉོན་ཡིད་ཆོས་ཅན། སྒྲིབ་པ་ཡིན་པར་ཐལ། བསྒྲིབས་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། འཛིན་ཕྱོགས་རྣམ་པ་ཅིག་ཏུ་ན་འདིར་མ་ཁྱབ། མ་གྲུབ་ན། དེར་ཐལ་
བསྒྲིབས་ལ་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། མ་ཁྱབ་སྟེ། དེས་ན་འདིར་ཉོན་ཡིད་ལ་བསྒྲིབས་ལུང་མ་བསྟན་ཞེས་པའི་བསྒྲིབས་པ་ནི་ཉོན་སྒྲིབ་དང་ཤེས་སྒྲིབ་བཞིན་དུ་དེས་ཆོས་གཞན་ཕར་བསྒྲིབས་པའི་དོན་མ་ཡིན་གྱི་ཉོན་
ཡིད་རང་ཉིད་ཆོས་གཞན་རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བཞིས་ཚུར་རྙོག་རྙོག་པོར་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་བསྒྲིབས་པའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་དེ་ཉིད་ལས། དེ་གཉིས་ཀྱི་དོན་ཆོས་རང་ཉིད་བསྒྲིབས་པའམ་མ་བསྒྲིབས་

[051A]༄༅། །པ་དཔྱོད་པ་ཡིན་གྱི་དེས་གཞན་ལ་བསྒྲིབས་མི་བསྒྲིབས་མ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་གིས། ཉོན་ཡིད་ཀྱི་རྩ་བའི་འཁོར་ལ་སེམས་བྱུང་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་དགུ་ཁོ་ནར་གྲངས་མ་ངེས་
པར་ཐལ། དེའི་འཁོར་དུ་རྣམ་གཡེང་དང་བག་མེད་དང། རྒོད་པ་དང། མ་དད་པ་དང། ལེ་ལོ་དང། རྨུགས་པ་སྟེ་སེམས་བྱུང་དྲུག་བསྣན་ཏེ་འཁོར་བཅོ་ལྔ་འབྱུང་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། སྐྱོན་མེད་དེ། དེ་ལྟར་འབྱུང་
ཡང། དེའི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་རྣམ་གཡེང་ནི་ང་རྒྱལ་ལ་བཏགས་པ་དང། བག་མེད་པ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་གཏི་མུག་གཉིས་ལ་བཏགས་པ་དང། རྒོད་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་བཏགས་པ་དང། མ་དད་པ་དང་ལེ་ལོ་དང་
རྨུགས་པ་གསུམ་ནི་གཏི་མུག་གི་ཆ་ལ་བཏགས་ཤིང། དེ་ཡང་རང་རང་གི་གདགས་གཞི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དང་དེའི་རྫས་ཡིན་པས་འདོད་ཆགས་སོགས་གཞི་པོ་གང་རུང་ལས་རྫས་རིག་ཟུར་དུ་མེད་པས་ན་རྩ་བའི་འཁོར་
དགུ་ཁོ་ནར་གྲངས་མ་ངེས་པའི་སྐྱོན་མེད་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་གིས། ཉོན་ཡིད་ཀྱི་འཁོར་དུ་སྔར་བཤད་པའི་སེམས་བྱུང་བཅོ་ལྔ་ལས་མང་བ་འབྱུང་བར་ཐལ། དེའི་འཁོར་དུ་ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མ་རིག་པ་སོགས་བཞི་
པོ་ཡང་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། སྐྱོན་མེད་དེ། དེ་བཞི་པོ་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་འཁོར་གྱི་ཉོན་མོངས་བཞི་དང་མིང་དོན་ཕྱོགས་མཚུངས་པས་ཟུར་དུ་མ་གྲངས་པ་ཡིན་ནམ་སེམས་བྱུང་ང་གཅིག་གི་ནང་དུ་མ་གཏོགས་པས་ཡིན་ནམ་
དཔྱད་པར་བྱའོ། །སུམ་ཅུ་པ་ལས། གང་དུ་སྐྱེས་པ་དེའི་འོ་གཞན། ཞེས་པ་དང། རྩ་བ་ལས། འགོག་པའི་མཉམ་གཞག་གནས་སྐབས་དུས། ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་མཐའ་དཔྱད་པ་ལ། དགག་བཞག་སྤོང་

[051B] དང་པོ་ལ། ཁ་ཅིག་འདོད་པའི་རྟེན་ལ་མྱང་འདས་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མི་འོང་དེ། ཁམས་གསུམ་ཀའི་ཉོན་ཡིད་སྤངས་པ་ཡོད་ཟེར་ན། འོ་ན། དེས་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་ཡིད་གསུམ་ཅིག་ཅར་རིམ་ཅན་གང་
རུང་དུ་སྤོང་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེས་དེ་གསུམ་པོ་རིམ་ཅན་དུ་སྤོང་བར་ཐལ། འདོད་པ་གང་ཞིག་དེས་དེ་གསུམ་ཅིག་ཅར་དུ་མི་སྤོང་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་ཁས། གཉིས་པ་མ་གྲུབ་ན། དེས་ཁམས་གསུམ་
གྱི་ཉོན་མོངས་གསུམ་ཅིག་ཅར་དུ་སྤོང་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སྤངས་བྱ་རིམ་གྱིས་པ་མེད་པར་ཐལ་བ་སོགས་གནོད་བྱེད་མང་དུ་འཇུག་གོ་གོང་དུ་རིམ་ཅན་དུ་སྤོང་ཟེར་ན། འོ་ན། དེས་དང་པོ་འདོད་པའི་
ཉོན་ཡིད་སྤོང། དེ་རྗེས་གཟུགས་ཀྱི་ཉོན་ཡིད་སྤོང་བར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་ན་འོག་ཏུ་འགོག། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེས་འདོད་པའི་ཉོན་ཡིད་སྤངས་པ་དང་དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་པ་དུས་མཉམ་པ་གང་ཞིག་དེས་གཟུགས་
ཀྱི་ཉོན་ཡིད་དེ་དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་རྗེས་སུ་སྤངས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། དེ་དང་རྟེན་གཅིག་པའི་ཉན་ཐོས་སྒོམ་ལམ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་ཁ་མའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་ཡིད་ཡོད་པ་གང་ཞིག་དེ་འདོད་
པའི་ཉོན་ཡིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། ཉོན་ཡིད་དེ་དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་པ་དང་སློབ་པའི་ཟག་མེད་མཉམ་གཞག་དང་འགོག་སྙོམས་གསུམ་གྱི་དུས་མ་གཏོགས་གཞན་མེད་པའི་དུས་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སུམ་ཅུ་པ་
ལས། དགྲ་བཅོམ་མེད། །འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་ན་མེད། །འཇིག་རྟེན་འདས་པའི་ལམ་ན་མེད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་ལ་ཁྱབ་སྟེ། འདོད་པའི་ཉོན་ཡིད་ཡིན་ན། འདོད་པའི་སས་བསྡུས་ཡིན་པས་

[052A]༄༅། །ཁྱབ་པ་སོགས་ཉོན་ཡིད་རྟེན་གྱི་ས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སུམ་ཅུ་པར། གང་དུ་སྐྱེས་པ་དེའི་འོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གོང་གི་མ་ཁྱབ་མཚམས་ལ། འོ་ན། དེས་དང་པོར་གཟུགས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་
སྤོང། དེ་རྗེས་འདོད་པའི་ཉོན་མོངས་སྤོང་བ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བྱུང་བ་དང་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་བའི་མཁས་པ་ཞིག་སྟེ་རིགས་ལམ་ལས་འདས་སོ། །མ་ཁྱབ་ན་ཁྱབ་སྟེ། གཟུགས་ཀྱི་
ཉོན་ཡིད་སྤངས་པ་དང། དེའི་འཁོར་གྱི་བདག་ལྟ་སོགས་ཉོན་མོངས་བཞི་སྤངས་པ་དུས་མཉམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་སོགས་སླའོ། །ཁ་ཅིག་གིས། ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་སློབ་པའི་ཟག་མེད་མཉམ་གཞག་གི་ཚེ་ཉོན་
ཡིད་ཀྱི་རྫས་རྒྱུན་དུ་གྱུར་པའི་བདུན་ཡིད་མེད་ཟེར་ན། དེ་ཡོད་པར་ཐལ། དེ་ཡོད་པ་དཀའ་འགྲེལ་ལས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་དེ་ཡོད་པར་ཐལ། དེའི་ཚེ་ཉོན་ཡིད་གནས་སྐབས་གནས་གྱུར་པའི་
བདུན་ཡིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ལྟར་མེད་ན་དགོངས་འགྲེལ་ལས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་རེས་འགའ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་གཅིག་ཁོ་ན་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འབྱུང་བར་བཤད་རིགས་པར་འགྱུར་བ་ལས་དེ་ལྟར་
མ་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དོན་གསང་ལས། གལ་ཏེ་ཡང་དེའི་ཚེ་ཡིད་གྱུར་པ་ཡང་ཡིད་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ན་ནི། འདི་ལ་ཡང་ཡིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་འདི་སྐད་དུ་རེས་འགའ་ནི་གཅིག་དང་སྟེ་
གང་གི་ཚེ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ཞེས་ཀྱང་བཤད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཞིབ་པ་ཟུར་དུ་བཤད་པ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་ལུགས་འདིར་གང་ཟག་གཅིག་གི་རྒྱུད་ལ་བདག་

[052B] དེ་ཡོད་པར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། འདས་ལམ་མ་སྐྱེས་གོང་དུ་དུས་གཅིག་ཏུ་གང་ཟག་དང་ཆོས་སུ་འཛིན་པ་འབྱུང་ལ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་དེ་
གཉིས་དུས་མཉམ་དུ་འབྱུང་བ་ཡོད་པར་ཐལ། སོ་སྐྱེ་ཡིན་ན། དེ་གཉིས་རྒྱུད་ལྡན་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ཡིན་ན་ཉོན་ཡིད་རྒྱུད་ལྡན་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་གང་ཞིག་ཉོན་ཡིད་ཡིན་ན་དེ་དང་མཚུངས་ལྡན་
གྱི་བདག་འཛིན་གཉིས་དུས་གཅིག་ཏུ་ཡོད་དགོས་པའི་ཕྱིར། རྟགས་གཉིས་ཀ་གྲུབ་སྟེ། དོན་གསང་ལས། ཅིག་ཅར་བདག་མེད་པ་གཉིས་ཀ་མ་མཐོང་བའི་གནས་སུ་གྱུར་པའི་མ་རིག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་
ཐག་པའི་སྲིད་ཀྱི་དབྱིབས་ལ་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱིས་སྦྲུལ་དུ་རབ་ཏུ་རྟོག་པ་བཞིན་དུ། ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་ཡིད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ལྟ་བ་ཅིག་ཅར་ཆོས་དང་གང་ཟག་ཏུ་རབ་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་བྱུང་ངོ། །
ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་རྒྱུད་ལྡན་ཡིན་ན་གང་ཟག་གི་བདག་འཛིན་རྒྱུད་ལྡན་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཉན་ཐོས་འཕགས་པ་ཆོས་
ཅན༑ དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་རྫས་རྒྱུན་དུ་གྱུར་པའི་བདུན་ཡིད་དེ། གང་ཟག་གི་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་བྲལ་བས་ན་ཉན་ཐོས་འཕགས་པ་དེས་གང་ཟག་གི་བདག་
མེད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས། ཆོས་ཀྱི་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་མ་བྲལ་བས་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་མངོན་སུམ་དུ་མ་རྟོགས་ཤིང་ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་བ་སོགས་བཞི་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་འཇུག་

[053A]༄༅། །པ་སོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། འདས་ལམ་སྐྱེས་ན་ནི། ཉན་ཐོས་འཕགས་པ་ཅིག་ཡིན་ན། མཉམ་གཞག་གི་ཚེ་ཡིད་དེ་གང་ཟག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་མེད་པ་དང་
གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཀྱི་དོན་ལ་གསལ་བར་འཇུག་ལ། ཆོས་རྣམས་ལ་སྒྲོ་འདོགས་དང་མ་བྲལ་བས་མི་གསལ་བར་འཇུག་གོ་དེ་ཡང་མ་རིག་པ་ལྟ་བ་ང་རྒྱལ་དང། འདོད་ཆགས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་བཞི་
དང་མཚུངས་པར་ལྡན་ལ་དེ་དག་ཀྱང་ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ལ་གེགས་མི་བྱེད་ཅིང་དགེ་བ་ཡང་མིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གོང་དུ་མ་ཁྱབ་ན་ཁྱབ་སྟེ། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་
བདུན་ཡིད་ཀྱི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་བ་དེ་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་ཉན་རང་ལ་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་མེད་པས་ཟག་མེད་མཉམ་
གཞག་གི་ཚེ་ཡང་དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་བདུན་ཡིད་དེ་ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ལྟ་བ་སོགས་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་འཇུག་པས་ན་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་དང་བཅས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཟག་བཅས་སུ་འཇོག་བྱང་སེམས་
འཕགས་པས་ཟག་མེད་མཉམ་གཞག་གི་ཚེ་བདག་མེད་གཉིས་ཀའི་ཆ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པས་ན་བདག་འཛིན་གཉིས་ཀ་མངོན་གྱུར་དུ་མི་འཇུག་ཅིང། དེས་ན་དེའི་རྒྱུད་གྱི་བདུན་ཡིད་དེ་ཉོན་མོངས་ཅན་མ་
ཡིན་པའི་ལྟ་བ་སོགས་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་མི་འཇུག་པས་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་དང་མ་བཅས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཟག་མེད་དུ་འཇོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དཀའ་འགྲེལ་ལས། གལ་ཏེ་བྱང་སེམས་

[053B]
དུ་མི་འགྱུར་བས་ཟག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་ཟག་བཅས་ལ་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་ཟག་བཅས་དང། ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཟག་བཅས་གཉིས་སུ་འབྱེད་རིགས་ཏེ། དཀའ་འགྲེལ་ལས་
མཉམ་གཞག་ན་ཡིད་ནི་ཡོད་ལ། དེ་ཡང་ཟག་བཅས་སུ་ཡོད་པར་འདོད་དེ་འོ་ན་ཉོན་མོངས་པའི་ཟག་པ་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། གཞན་དུ་ན་ཇི་ལྟར་ཟག་པ་དང་བཅས་ཞེ་ན། ཞེས་པས་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་རང་
གི་ལུགས་བཞག་པ་ལ། ཉོན་ཡིད་དེ་རྟེན་གྱི་གང་ཟག་གང་དུ་སྐྱེས་པའི་སྐྱེ་སས་བསྡུས་པ་ཡིན་ཏེ། རང་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་གང་ཟག་འདོད་ཁམས་པ་ཡིན་ན་ཉོན་ཡིད་དེ་འདོད་ཁམས་ཀྱི་སས་བསྡུས། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་གཟུགས་
མེད་གཉིས་སམ་བསམ་གཏན་བཞིའི་གཟུགས་ཁམས་གནས་རིགས་བཅུ་བདུན་དང་གཟུགས་མེད་བཞི་ལའང་རིགས་བསྒྲེ་ཚུལ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་འཕགས་ལམ་ཐོབ་ནས་ཞི་རགས་ཀྱི་རྣམ་པ་
ཅན་གྱི་ལམ་བགྲོད་ནས་ཉོན་མོངས་སྤོང་ཚུལ་མངོན་པ་གོང་འོག་གི་ལུགས་ལ་གསུངས་ཀྱང་ཉན་ས་ལྟར་ན་དབུ་སེམས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལུགས་ལ་དེ་ལྟར་མི་བཞེད་པ་ལྟར་ཡོད་ཀྱང་གསར་གཏམ་སྒྲ་འཛིན་དུ་སོན་
དཀའ་བའི་རྣམ་གཞག་དེ་རེ་ཞིག་བཞག་ནས་འདིར་ཟག་མེད་བདེན་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་ཉོན་མོངས་སྤོང་བའི་སྤང་བྱ་ཅིག་ཅར་བ་དང་རིམ་གྱིས་པ་གཉིས་འདོད་དགོས་ལ། དེ་གཉིས་གང་གི་དབང་དུ་

[054A]༄༅། །བྱས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་སྤངས་པ་དང་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་ཡིད་སྤངས་པ་དུས་མཉམ་མི་མཉམ་གང་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན། འདོད་པའི་རྟེན་ལ་མྱང་འདས་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མི་འོང་དེའི་རྒྱུད་ལ་ཁམས་
གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་ཉོན་ཡིད་སླར་སྐྱེ་བ་ཡང་མེད། དེས་འདོད་པའི་ཉོན་ཡིད་སྤོང་ཚུལ་ལས་ཟུར་དུ་ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་ཉོན་ཡིད་སྤོང་ཚུལ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་གང་ཟག་རྟེན་གཅིག་གིས་ཁམས་གསུམ་གྱི་
ཉོན་ཡིད་ཅིག་ཅར་རིམ་ཅན་གང་རུང་དུ་སྤོང་བ་མེད་དེ་འདོད་པའི་རྟེན་ལ་མྱང་འདས་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མི་འོང་དེས་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་དང་དུས་མཉམ་དུ་འདོད་པའི་ཉོན་ཡིད་སྤངས་པ་དང་གཏན་ལྡོག་
པ་ཡིན་པས། དེས་ཉོན་ཡིད་སྤངས་པ་དང་གཏན་ལྡོག་པའི་གོ་ཆོད་པ་ཡིན་གྱི་དེ་ལས་ཟུར་དུ་དེས་ཁམས་གོང་གི་ཉོན་ཡིད་སྤངས་པ་དང་གཏན་ལྡོག་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཡིན་ཏེ། ལུགས་འདིར་ཉོན་མོངས་
གཏན་ནས་སྤངས་པའི་དོན་ནི་ཡིད་ཤེས་འཁོར་གྱི་ཉོན་མོངས་ཙམ་སྤངས་པའི་དོན་མིན་གྱི་ཉོན་ཡིད་འཁོར་གྱི་ཉོན་མོངས་གཏན་ནས་སྤངས་པའི་དོན་དུ་བྱེད་དགོས་ལ། དེས་ན་དེ་འདྲའི་ཕྱིར་མི་འོང་དེས། བསམ་གཏན་
དང་པོའི་ཉོན་མོངས་དགུ་པ་དང་བསམ་གཏན་དང་པོའི་ཉོན་མོངས་གཉིས་ཅིག་ཅར་རིམ་ཅན་གང་རུང་དུ་སྤོང་མི་སྤོང་གི་ཐ་སྙད་མི་བྱེད་པ་ནས་གཟུགས་མེད་ཅི་ཡང་མེད་པའི་བར་རིགས་བསྒྲེ་ཞིང་སྲིད་རྩེའི་ཉོན་མོངས་
དགུ་པ་དང་དེའི་ཉོན་མོངས་སྤངས་པ་དུས་མཉམ་ཡང་སྲིད་རྩེའི་ཉོན་ཡིད་སྤོང་མི་སྤོང་གི་ཐ་སྙད་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་གཟུགས་མེད་ཀྱི་རྟེན་ལ་མྱང་འདས་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མི་འོང་ལ་ཡང་དེས་

[054B] །དེ་ཡང་ཉོན་ཡིད་འཁོར་གྱི་ཉོན་མོངས་རྣམས་སྤངས་པ་ན་དེའི་རིགས་རྒྱུན་དང་རྫས་རྒྱུན་གཉིས་ཀའི་རྒྱུན་བཅད་ནས་སླར་མི་སྐྱེ་བའི་ཚུལ་གྱིས་སྤངས་པས་ན་ཁམས་གསུམ་དུ་ཉིང་
མཚམས་སྦྱོར་བ་རྒྱུན་ཆད་ནས་འཁོར་བ་ལྡོག་ཅིང། དེས་ན་དེའི་ཚེ་ན་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་རིགས་འདྲ་ཡང་རྒྱུན་ཆད་ནས་སླར་སྐྱེ་མི་རུང་དུ་སོང་བས་ན་ཉོན་ཡིད་སྤངས་པར་བཞག་པའི་ཕྱིར། འོན་ཀྱང། དེའི་ཚེ་ཉོན་ཡིད་རྫས་
རྒྱུན་ཆད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྤངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚེ་ན་ཡིད་གསལ་རིག་ཙམ་གྱི་ངོ་བོར་གནས་གྱུར་ནས་སླར་ཡང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་འཁྲུལ་པ་སྐྱེ་བའི་བདག་རྐྱེན་བྱེད་པའི་ཕྱིར། གོང་གི་ཞིབ་ཆ་དེ་ལྟར་འཐད་དེ་
ཀུན་བཏུས་དར་ཊིཀ་ལས། སུམ་ཅུ་པར། གང་དུ་སྐྱེས་པ་དེའི་འོ། ཞེས་བཤད་པས་གང་ཟག་འདོད་ཁམས་པ་ཡིན་ན། བསམ་གཏན་བཞི་པ་ཐོབ་ཀྱང་དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཉོན་ཡིད་འདོད་པའི་སས་བསྡུས་པ་ཡིན་པས་
བསམ་གཏན་དང་པོའི་ཉེར་བསྡོགས་ཀྱིས་འདོད་པའི་ཉོན་མོངས་མངོན་དུ་གྱུར་ཚུལ་ལ་མཁས་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྤྱིར་ཉོན་ཡིད་འཇུག་ལྡོག་གི་ཚུལ་ལ་འཁོར་བར་གཏན་དུ་འཇུག་ཅིང་ལྡོག་པ་མེད་པ་དང་དེ་འཁོར་བར་གཏན་དུ་མི་འཇུག་ཅིང་ལྡོག་
པ་ཡོད་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི་གཏན་རིགས་ཆད་ཀྱི་གང་ཟག་རྣམས་དེ་ཡིན། གཉིས་པ་གནས་སྐབས་ལྡོག་ཚུལ་དང་མཐར་ཐུག་ལྡོག་ཚུལ་གཉིས་ཡོད། དེ་ཡང་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་སློབ་པ་ཟག་མེད་མཉམ་གཞག་
པ་དང་དེ་གསུམ་གྱི་འགོག་པའི་སྙོམས་འཇུག་གི་དུས་སུ་གནས་སྐབས་ལྡོག་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་དང་ས་བརྒྱད་པ་ཐོབ་ནས་གཏན་ནས་ལྡོག་དེ་གཉིས་ཀའང། རིགས་རྒྱུན་ཆད་པའི་ལྡོག་ཚུལ་ཡིན་གྱི། རྫས་

[055A]༄༅། །རྒྱུན་ཆད་པའི་ལྡོག་ཚུལ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་གཉིས་ཀའི་དུས་སུ་ཡིད་གསལ་རིག་ཙམ་གྱི་ངོ་བོར་གནས་གྱུར་ནས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཚེ་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་བསྐྱེད་པའི་ནུས་པ་མ་ལོག་པར་ཡོད་པས་
མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་མི་ཐོབ་ཅིང་ཡིད་གསལ་རིག་ཙམ་དེ་ཡིད་ཤེས་ཀྱི་བདག་རྐྱེན་བྱེད། དེ་ཡང་མཁས་པ་འགའ་ཞིག་གིས་འཕགས་པ་གསུམ་གྱི་ཟག་མེད་མཉམ་གཞག་པའི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་འཁོར་ཉོན་
མོངས་བཞི་ཡང་མངོན་གྱུར་དུ་འཇུག་མི་ནུས་ཤིང་ས་བོན་ཙམ་དུ་གནས་པ་དེས་དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་རྫས་རྒྱུན་དུ་གྱུར་པའི་བདུན་ཡིད་གསལ་རིག་ཟག་བཅས་སུ་བྱེད་མི་ནུས་པས་ཟག་མེད་དུ་བཞེད་ཀྱང། རང་
ལུགས་ལ་ཉན་རང་རྣམས་ཀྱི་ཟག་མེད་མཉམ་གཞག་གི་དུས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པས་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་ཟག་བཅས་སུ་མི་འཇོག་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་དང་བཅས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཟག་
བཅས་སུ་འཇོག་ཚུལ་སོགས་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་རོ། །དེའི་རྫས་རྒྱུན་ལྡོག་མི་ལྡོག་གི་ཚུལ་གཉིས་ཡོད། །དེ་ཡང་དམན་པའི་ལྷག་མེད་མྱང་འདས་ཀྱི་ཚེ་དེའི་རྫས་རྒྱུན་ཡིད་གསལ་རིག་ཙམ་དེ་ཡང་རྒྱུན་ཆད་པའི་ཚུལ་
གྱིས་ལྡོག་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚེ་འདུས་བྱས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་པའི་ཚེ་དེའི་རྫས་རྒྱུན་ཡིད་གསལ་རིག་དེ་ཙམ་རྒྱུན་ཆད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚེ་མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་
ཀྱི་ངོ་བོར་གནས་གྱུར་ནས་ནམ་མཁའ་མ་ཟད་ཀྱི་བར་རིགས་འདྲ་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་གནས་ནས་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་དུས་ཅིག་ཅར་དུ་མངོན་སུམ་རྗེན་འཆར་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་རྩོད་པ་སྤོང་བ་ལ། །ཁ་ཅིག་

[055B] སྲིད་རྩེའི་དངོས་གཞི་ཐོབ་པའི་འདོད་པའི་རྟེན་ཅན་གྱི་ཕྱིར་མི་འོང་དེ་འདོད་པ་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། དེའི་རྒྱུད་ལ་འདོད་པའི་ཉོན་མོངས་མངོན་གྱུར་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཉོན་ཡིད་
འཁོར་བཅས་འདོད་པའི་སར་གཏོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདོད་བྱས་པ་ལ། དེ་མི་འཐད་དེ། བསམ་གཏན་དང་པོའི་དངོས་གཞི་ཐོབ་པའི་འདོད་པའི་སོ་སྐྱེ་ཡན་ཆད་འདོད་པ་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བར་གཞུང་གཞན་
ནས་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱོན་མེད་དེ། དེའི་དོན་ནི། དེ་འདྲའི་སོ་སྐྱེ་དེ་གཙོ་བོར་འཁྲིག་པ་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་དང། ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ཐོབ་པས་ཡིད་མི་བདེའི་གདུང་བ་མེད་པ་དང། འདོད་ཡོན་ལྔ་ལ་སྲེད་པའི་
ཆགས་པ་མངོན་གྱུར་བས་རྒྱུད་གདུང་བ་མེད་པས་ན། རེ་ཞིག་ཁ་ཕྱིར་བལྟས་ཀྱི་འདོད་པའི་ཆགས་སྡང་དང་བྲལ་བའི་དོན་ཡིན་གྱི། འདོད་པའི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའི་དོན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཉོན་ཡིད་
ནི་རང་གི་འཁོར་བདག་ལྟ་ལྷན་སྐྱེས་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་འཇུག་པས་འདི་གཉེན་པོའི་སྒོ་ནས་ལྡོག་པ་ལ་དེའི་དངོས་ཀྱི་གཉེན་པོ་ཟག་མེད་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་ཤེས་རབ་བསྐྱེད་དགོས་པས་དེ་འདྲའི་ཕྱིར་མི་འོང་དེ་འདོད་པ་
ལ་ཆགས་པ་དང་མ་བྲལ་བ་དང་དེའི་རྒྱུད་ལ་འདོད་པའི་ཉོན་མོངས་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་རིགས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོ་ན་རེ། དེ་འདྲའི་ཕྱིར་མི་འོང་ཆོས་ཅན། འདོད་པ་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་
པའི་ཆོས་ལ་སྲེད་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འདོད་པའི་ཆོས་ལ་འདུན་པའི་སྲེད་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མ་ཁྱབ། དེར་ཐལ། འདོད་པའི་ཆོས་ལ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་འདུན་སྲེད་དང། དེ་དང་འཕྲད་

[056A]༄༅། །པར་འདོད་པའི་འདུན་སྲེད་དང། དེ་དང་མ་བྲལ་བར་འདོད་པའི་འདུན་སྲེད་གསུམ་ཀ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་དེ་འདྲའི་ཕྱིར་མི་འོང་དེ་བསམ་གཏན་དང་པོ་ནས་ཅི་ཡང་མེད་མན་
ཆད་ལ་ཆགས་པ་དང་མ་བྲལ་ཡང་དེའི་བར་གྱི་ཆོས་ལ་འདུན་པའི་སྲེད་པ་དང་བྲལ་བ་སོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁོ་ན་རེ། གང་ཟག་གཅིག་གི་རྒྱུད་ལ་བདག་འཛིན་གཉིས་དུས་མཉམ་དུ་འབྱུང་བ་མེད་པར་ཐལ། དེའི་རྒྱུད་ལ་
ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་དུ་བདག་འཛིན་གཉིས་དུས་མཉམ་དུ་འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མ་ཁྱབ་སྟེ། འདིར་དེ་ལྟར་འབྱུང་བ་ནི་ཉོན་ཡིད་འདོད་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ལ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་དུ་བདག་
འཛིན་གཉིས་དུས་མཉམ་མི་འབྱུང་བར་འདོད་པ་དབུ་སེམས་གཉིས་ཀ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་དང། སོ་སྐྱེའི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་བདག་འཛིན་མི་འབྱུང་བའི་སྐབས་མེད་ཀྱང་དེ་རྒྱུད་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་
ཀྱི་འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་བདག་འཛིན་མི་འབྱུང་བར་སྐབས་དུ་མར་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཁ་ཅིག་གིས། ཉོན་ཡིད་ཆོས་ཅན། གང་ཟག་གི་བདག་འཛིན་ཡིན་པར་ཐལ། ཀུན་གཞི་ལ་གང་ཟག་བདག་ཏུ་
འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན། མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། གཙོ་སེམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། བདག་འཛིན་གཉིས་ཀ་སེམས་བྱུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འཇིག་ལྟ་སེམས་བྱུང་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ལྟ་བ་ལྔ་དང་ལྟ་མིན་ལྔ་སྟེ་རྩ་ཉོན་རྣམས་དང་ཉེ་ཉོན་ཉི་ཤུ་པོ་རྣམས་སེམས་བྱུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སེམས་བྱུང་ལྔ་བཅུ་ང་གཅིག་པོ་ཐམས་ཅད་སེམས་བྱུང་ཡིན་པའི་

[056B] དེས་ན་འཇིག་ལྟ་སོགས་ཉོན་མོངས་ལ་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་གཉིས་རེ་བཞེད་པ་ཡོད་ཀྱང་འདི་ཉིད་ཁས་བླངས་བདེའོ། །འོན་ཀྱང་གང་ཟག་རང་སྐྱ་ཐུབ་པའི་རྫས་ཡོད་དུ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་གང་ཟག་གི་
བདག་འཛིན་ཡིན་པའི་གསུང་རིས་ཤིག་ཡོད་པས་དེ་ལ་འཛིན་ཕྱོགས་ཙམ་ཤེས་དགོས་སོ་ཞར་བྱུང་ངོ། །ཁ་ཅིག་གིས། མངོན་པ་ཀུན་བཏུས་ཀྱི་ལུགས་ལ་ས་བརྒྱད་པ་ནས་ཀུན་གཞི་དང་ཉོན་ཡིད་གཏན་
དུ་ལྡོག་པར་ཐལ། བསྡུ་བ་དང་ཐེག་བསྡུས་ཀྱི་ལུགས་ལ་དེ་ལྟར་ལྡོག་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཟེར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་ལུགས་ལ་ཐེག་ཆེན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་ཉོན་ཡིད་གཏན་དུ་ལྡོག་པ་དང་
སངས་རྒྱས་པ་དུས་མཉམ་གང་ཞིག་ཀུན་གཞི་ལྡོག་ཚུལ་ཡང་དེས་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། དེའི་ལུགས་ལ་ཉོན་ཡིད་དེ་སློབ་པའི་ཟག་མེད་མཉམ་གཞག་གི་ཚེ་དང། འགོག་པའི་
སྙོམས་འཇུག་གི་ཚེ་གནས་སྐབས་ལྡོག་པ་དང། ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་མི་སློབ་ལམ་ཐོབ་ནས་གཏན་དུ་ལྡོག་ཅིང། དམིགས་བསལ་དེ་གསུམ་མ་གཏོགས་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་དགེ་མི་དགེ་ལུང་མ་
བསྟན་གང་སྐྱེས་པའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་གཏན་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཀུན་བཏུས་དར་ཊིཀ་ལས། ཉོན་ཡིད་དེ་ཡང་གནས་གྱུར་མཐར་ཕྱིན་པ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་ཐམས་ཅད་དུ་མངོན་
གྱུར་དུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་མེད་ལ་མངོན་སུམ་དུ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ལམ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་དང། འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་དུས་ན་གནས་སྐབས་ལྡོག་པ། མི་སློབ་པའི་ས་ཐོབ་པ་

[057A]༄༅། །ན་ཟད་པར་སྤངས་པས་དེ་གསུམ་མ་གཏོགས་པར་སེམས་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང། དེར་
ཐལ༑ ཐེག་ཆེན་རིགས་ངེས་ཀྱི་བྱང་སེམས་རྣམས་ཀྱིས་སྒྲིབ་གཉིས་སྤངས་པ་ཡང་དུས་མཉམ། དགྲ་བཅོམ་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པ་དང་སངས་རྒྱས་པ་ཡང་དུས་མཉམ་པའི་ཕྱིར། མ་ཁྱབ་ན་སླ། མ་གྲུབ་ན་དེར་ཐལ་
མངོན་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལས། དེ་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ན་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཅིག་ཅར་སྤོང་ངོ། ཅིག་ཅར་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་བདེ་བཞིན་གཤེགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་
འདི་དག་ནི་སྙིང་པོའི་དོན་མདོར་བསྡུས་ནས་བཀོད་པ་ཡིན་གྱི་དཔྱིས་ཕྱིན་པའི་རྣམ་གཞག་ཟུར་དུ་བཀོད་ཡོད་པ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ།།    ༈    ཐོག་མེད་ཀུན་ཉོན་ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་གཞིར། །
ང་འོ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་གཞག་རྟོགས་དཀའི་གནས། རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་བའི་ལེགས་བཤད་རྒྱ་མཚོ་ཡི། །འབྲུ་གཉེར་སྙིང་པོའི་མདོ་འཛིན་སྔོན་ནས་གྲུབ། །སླར་ཡང་པད་དཀར་ཐལ་འཕྲེང་ཕྱེད་ཙམ་ན། །བྲོ་ནད་སྨག་
རུམ་འཐིབས་པོས་ཡུན་རིང་བསྒྲིབས། །དེ་ལྟར་མཆོག་གསུམ་བྱིན་རླབས་མཐུ་བཙན་པས། །ཚང་བར་སྦྱིན་ནུས་གདུང་སེལ་སྐྱ་རེང་ཤར། །དོན་གཉེར་ཤར་དུ་ཕྱོགས་པའི་རེ་འདོད་བཞིན། །གམ་ཡོད་
དགེ་བའི་བཤེས་ཀྱིས་ཞི་བའི་དབང། །བསྐྱོད་ཚེ་ན་རྒའི་ཕུ་ཆུ་བརྡོལ་བའི་དུས། །དགེ་འོས་འབྲུ་ཡི་ཕུང་པོར་ཅི་ལོན་བྱས། །དེ་ལྟར་ལེགས་པར་བཤད་པའི་ཆུ་བོ་ནི། །ཚིག་དོན་རྒྱན་གྱི་ལྦུ་

[057B] །ཐོས་མང་རྒྱ་མཚོར་འཇུག་པའི་འབབ་སྟེགས་སུ། །ཁོ་བོའི་ཡིད་ཀྱི་ཀློང་ལས་དེང་འདིར་ཐོན། །འདིས་ཀྱང་ཐོས་བསམ་སྒོམ་པའི་ལུས་ཟུང་བརྟས། །ཐུབ་བསྟན་སྤྱི་དང་
འཇམ་མགོན་བླ་མའི་སྲོལ། །ཕྱོགས་དུས་ཀུན་ཏུ་དར་ཞིང་རྒྱས་པ་དང། །འགྲོ་ཀུན་འདྲེན་པའི་དཔལ་དུ་བདག་གྱུར་ཅིག་   ༈    ཅེས་པ་འདི་ཡང་སྤྱི་དོན་དུ་གསལ་བ་ལྟར་གྱི་བསྐུལ་བ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ནན་ཏན་དུ་བསྐུལ་བ་
བཞིན་འབྲི་བར་བརྩམས་ཏེ་ཕྱེད་ཙམ་ཟིན་དུས་བྲོ་ཚལ་གྱིས་ཡུན་རིང་དུ་གདུང་བས་བར་དུ་བཅད་ཀྱང་སླར་འཚོ་བ་བརྟན་ཙམ་གྱི་དུས་གམ་དུ་ཡོད་པའི་དགེ་བཤེས་དཀོན་མཆོག་སྦྱིན་བ་ནས་དོན་གཉེར་ཅན་དག་གི་གནས་ཚུལ་འདི་འདུག་དང་བཅས་
ཏེ་མོལ་བའི་ངོར། ངལ་བ་ལ་མ་ལྟོས་པར་དད་པ་མཁན་པོ་བདག་གིས་མཇུག་རྫོགས་པར་བགྱིས་པའི་དགེ་བས་འགྲོ་ཀུན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་ལ་རེག་པར་གྱུར་ཅིག་     ༈    །
ཐར་འདོད་བློ་གསལ་བྱ་བའི་དགའ་སྟོན་དུ། །འབད་མེད་ལྷུག་པོར་དབྱེ་བའི་ལེགས་བཤད་འདི། །དག་གསལ་དཔར་གྱི་རི་མོར་དྲངས་པའི་དགེས། །ཐུབ་བསྟན་བྱེ་བའི་ཡང་སྙིང་ཙོང་ཁ་པའི། །ལུགས་བཟང་
མཐའ་ཡས་ཕན་བདེའི་དཔྱིད་དུ་རྒྱས། །གངས་ཅན་མགོན་པོའི་འཕྲིན་ལས་ཉི་ཟླའི་རླབས། །ཕྱོགས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་རྫོགས་པར་གདལ་གྱུར་ཅིག་ཡངས་པའི་ནོར་འཛིན་མཐོ་རིས་དགའ་ཚལ་དུ། །བགྲོད་བྱེད་རི་མོ་འགོད་
པའི་སྐྱེ་རྒུ་ཀུན། །ཕན་ཚུན་བྱམས་བརྩེའི་མཛའ་བས་ལག་སྦྲེལ་ཏེ། །དགའ་བདེས་མྱོས་པའི་ཟློས་གར་རྩེན་གྱུར་ཅིག་དམར་སེར་་མདངས་འཛིན་འཇམ་མགོན་མི་ཡི་གར། །བློ་བཟང་བཞེད་གཞུང་མ་སྨད་་རྒྱ་མཚོ་

[058A]༄༅། །ཆེར༑ ཐོས་་དང་བསམ་་སྒོམ་བསམ་འཕེལ་ནོར་གྱི་བུའི་། །གཏེར་བརྒྱ་འཛམ་གླིང་དཔལ་དུ་འཛིན་གྱུར་ཅིག་རྒྱུ་སྦྱོར་ཉིད་ཀྱང་དེང་ནས་བྱང་ཆེན་བར། །མཁས་དང་གྲུབ་པའི་ཁྱུ་མཆོག་རྟེན་བཟང་བརྒྱུད། །
ཐུབ་བསྟན་ཡང་སྙིང་འཇམ་མགོན་ལུགས་བཟང་འདི། །ནམ་ཡང་མི་འབྲལ་བྱང་ཆུབ་མྱུར་ཐོབ་ཤོག་ཅེས་པ་འདི་ཡང་དད་སྟོབས་ལྷག་བསམ་གྱི་རྒྱན་མཛེས་སེར་སྨད་སྤོམ་ར་དགེ་བཤེས་ཆོས་མཛད་མཁས་གྲུབ་ཐུབ་བསྟན་ནས་སེར་སྨད་གྲྭ་ཚང་གི་མཚན་ཉིད་
ཡིག་ཆའི་གཤམ་གསལ་རྣམས་ཀྱི་དཔར་བསྐྲུན་དགེ་བསྔོའི་སྨོན་ཚིག་ཏུ་ཡོངས་འཛིན་ཁྲི་བྱང་སྤྲུལ་མིང་པས་སྦྱར་བའོ། །    ༈   
སྤོམ་ར་དགེ་བཤེས་ཆོས་མཛད་མཁས་གྲུབ་ཐུབ་བསྟན་ནས་ཚེ་འདས་ཕ་ལྷ་བུ་ཚེ་རིང་དང། བོད་ལུས་གཤེགས་བཞུགས་མ་ངེས་པ་རྒན་དགེ་བཤེས་རྒྱལ་མཚན་ཤཱཀྱ་དགེ་སློང་ངག་དབང་བསོད་ནམས་བཅས་ཀྱི་འདི་ཕྱི་ཀུན་དགེའི་དགེ་རྩར་དམིགས་རང་གཞུང་ཡིག་ཆ་དཔར་འདེབས་
ཞུ་བྱེད་དུ་ཧིན་སྒོར་ཆིག་སྟོང་སུམ་བཅུ་སོ་བདུན་རྒྱུ་སྦྱོར་མཛད་པའི་ཐོག་སེར་སྨད་གྲྭ་ཚང་སྦུག་ཁུངས་ནས་ཧིན་སྒོར་བདུན་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཁ་སྣོན་མཛད་སྟེང་ནས་དེང་དུས་ཀུན་ཕན་ཉེར་མཁོའི་རང་གཞུང་ཀུན་གཞི་སྤྱི་མཐའ། དོན་བདུན་བཅུ། རྟགས་རིགས། གྲུབ་མཐའ་བཅས་དང། བསམ་
གཟུགས་སྤྱི་མཐའ། དགེ་ཉི། དྲང་ངེས། རྟེན་འབྲེལ་མཐའ་དཔྱོད་བཅས་ཀྱི་དཔེ་བསྐྲུན་ལས་བྱེད། ཞུ་དག་པ་གཙང་ཐུབ་བསྟན་རིན་ཆེན་དང། སྤོམ་ར་བློ་བཟང་དངོས་གྲུབ་གཉིས་ཀྱིས་མ་དཔེ་གཞིར་བཟུང་ཐོག་ཞུ་དག་དང། ཡིག་བྲིས་པ་མི་གྲངས་་ནས་འདིའི་ཡིག་བྲིས་རྒྱལ་ངག་
དབང་སེང་གེ་དང། སྤོམ་ར་ངག་དབང་དགེ་འདུན་གཉིས། དཔར་རྩ་བདག་སྤྲོད་པ་མི་ཉག་བློ་བཟང་ཡོན་ཏན་སོགས་ལས་བྱེད་འབྲེལ་ཡོད་ཚང་མས་རང་ཁྲིའི་ཞུ་བྱར་ལྷག་བསམ་དང་བས་ཁུར་དུ་བླངས་ཏེ་སེར་སྨད་གྲྭ་ཚང་ལས་བྱེད་སྤྱི་ཟུང་གིས། ཕྱི་ལོ་། བོད་རྒྱལ་ལོ་

[058B]
རིང་དུ་གནས་པའི་རྒྱུ་གྱུར་ཅིག་ །། དགེ་ལེགས་འཕེལ།།



