[135B] །།རྒྱ་ཡི་སྐད་དུ་
དེའི་ཕུང་བྱ་ན་ལྷུར་པོའུ་ཨིན་ཀྱེང་སཱུ་ཕིམ་དེའི་ཨྱིར། བོད་སྐད་དུ། ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་དྲིན་ལན་བསབ་བའི་མདོ། བམ་པོ་དང། འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པའི་

[136A]༄༅། །དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་བྱ་རྒོད་སྤུངས་པའི་རི་ལྡེག་སློང་གི་དགེ་འདུན་ཆེན་པོ་དགེ་སློང་ཉི་ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བྱ་
པ་བྱས་པ། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པ། སྲིད་པ་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡོངས་སུ་ཟད་པ། ཀླུ་ཆེན་པོ་ལྟར་སེམས་ཀྱི་དབང་ཐོབ་པ་ཤ་སྟག་ལ། འདི་ལྟ་སྟེ། འོད་སྲུང་ཆེན་པོ་དང། རབ་འབྱོར་
དང༑ ཀུན་ཤེས་ཀཽཎྜི་ནྱ་དང། མཛེས་བཟང་དང། བྱམས་མའི་བུ་གང་པོ་དང། ལམ་ཆེན་བརྟན་དང། ཤཱ་རིའི་བུ་དང། ཀ་ཏྱའི་བུ་ཆེན་པོ་དང། ཀུན་དགའ་བོ་དང། སྒྲ་
གཅན་འཛིན་ལས་སོགས་པ་ཅང་ཤེས་པ་དག་དང་ཐབས་གཅིག་ཏུ་བཞུགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སུམ་ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་དག་དག་ཐབས་གཅིག་སྟེ་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡུན་རིང་པོར་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པས། སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་བརྒྱད་སྟོང་ཚད་མེད་པ་རྣམས་ལ་རྟག་ཏུ་སངས་པར་སྤྱད་པ། སྨོན་ལམ་
ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ། ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པ། གཟུངས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་མི་གཏང་བ། སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་
ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པར་བརྩོན་པ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་གདུང་མི་འཆད་པར་འཚོ་བ་པ། ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་རྣམ་པར་འཇུགས་པ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་མ་བསྐུལ་བའི་དགེ་བའི་

[136B] ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་འགྲམ་དུ་ཕྱིན་པས་ཀུན་ཏུ་གྲངས་མེད་པ་ཤ་སྟག་ལ། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་དང། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་མཐུ་ཆེན་ཐོབ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྟག་པར་བརྩོན་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོན་ཏན་དམ་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོན་ཏན་དབྱངས་དང་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གློག་གི་འོད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་ཏུ་མཉམ་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོན་ཏན་གཙོ་བོ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རི་རབ་རྒྱལ་པོ་
དང༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤོས་ཀྱི་གླང་པོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤོས་ཀྱི་གླང་པོ་ཆེན་པོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྟོབས་འཛིན་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁམས་
གསུམ་འཕགས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྟག་པར་སྙིང་རྗེ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལག་ན་རིན་ཆེན་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འོད་ཅན་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་དམ་པའི་དཔལ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རིན་པོ་ཆེན་ཟླ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྟོབས་པོ་ཆེ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་ཚོད་མེད་དང། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་བཟང་སྐྱོང་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེང་གེའི་སྒྲ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེང་གེ་བྱེད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེང་གེ་རྣམ་པར་བསྒྱིངས་པ་དང། བྱང་

[137A]༄༅། །ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྨོན་ལམ་རྫོགས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རིན་ཆེན་བརྩེགས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་སོགས་པ་འཁོར་མང་པོ་དང་ཡང་ཐབས་གཅིག་ཏུ་བཞུགས་སོ། །དེ་མ་ཡིན་པ། གཞན་ཡང། འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ལྷའི་བུ་ཚད་མེད་པ་
བརྒྱ་སྟོང་དག་ཀྱང་ལྷགས་ནས། ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་དང། སྤོས་རྣམས་ཐོགས་ཤིང་ལྷ་རྫས་ཀྱི་རོལ་མོ་དཀྲོལ་ནས། སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ་འཁོད་དོ། །དེ་མ་ཡིན་པ་ལྷ་དང། ཀླུ་
དང༑ གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང། མི་དང། མི་མ་ཡིན་པ་དང། དེ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོ་ནས་
འཁོར་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ལྷགས་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེའི་ཚེ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འཁོར་མང་པོས་ཡོངས་སུ་
བསྐོར་ཏེ། རིམ་གྲོ་དང། མཆོད་པ་བྱས། བཀུར་སྡི་དང་བཅས་པས་ཡོངས་སུ་བསྟོད་པ་བྱས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་སྔ་དྲོའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་
རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཏུ་ཞུགས་ནས། མཐར་གྱིས་བསོད་སྙམས་བླངས་སོ་།དེའི་དུས་ན་བྲམ་ཟེ་ཕ་མ་ལ་སྲེ་ཞུ་ཆེར་བྱེད་པ། ཁྱིམ་སོ་ཞིག་ནས་ཅི་ཡང་མི་བདོག་པ། ཆིག་རྐྱང་མ་རྒན་ཁུར་

[137B] དེ་ཡང་ཁ་ཟས་ཞི་མ་པོ་རོ་དང་ལྡན་པའམ། ཤིང་རྟོག་བཟང་པོ་དག་སྙེད་ན་ཕ་མ་ལ་སྟོབས་སོ། །ཁ་ཟས་ངན་པོ་རོ་མེད་པའམ། ཤིང་ཏོག་སྐམ་
པོ་དག་རྙེད་ན་བདག་རང་ཟའོ། །ཀུན་དགའ་བོས་དེ་ལྟ་བུ་དག་མ་ཐོང་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། མི་དེ་ལ་ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ་ཞེས་སྙན་པར་བསྟོད་ནས། རིགས་ཀྱི་བུ། ཕ་
མ་ལ་སྲི་ཞུ་བྱེད་ཅིང་མཆོད་པ་བྱེད་པ་ངོ་མཚར་ཆེ་སྟེ། ལེགས་སོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་སྟོན་པ་དྲུག་གི་བསྟན་པ་ལ་ཕྱོགས་ཤིང་གྲོགས་སུ་གྱུར་པ་གཅིག་དབང་པོ་རྣོ་ལ་གཙུག་
ལག་དང། རིག་བྱེད་རྣམ་པ་བཞི་ལ་མཁས་པར་གྱུར་པ་དང། སྐར་མ་དང། རྩིས་ལ་མཁས་པ། དགེ་སྡིག་གི་ལྟས་རྣོ་བ། མོ་དང་གཙུག་ལག་གི་རིགས་པས་ཕ་རོལ་གྱིས་སེམས་ཤེས་
པ༑ ཕ་ལ་མང་པོའི་སློབ་དཔོན་དུ་གྱུར་པ། ཀུན་གྱིས་བཀུར་བ་གཅིག་ལྟ་བ་ངན་པ་ལ་ཞེན་ནས། ཁེ་དང། གྲགས་པའི་ཕྱིར་དམ་པའི་ཆོས་འཇིག་པར་བྱེད་དོ། །སངས་རྒྱས་དང། ཆོས་
དང། དགེ་འདུན་ལ་ཕྲག་དོག་བྱེད་དེ། སྨོད་པའི་ཕྱིར་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱོད་ཀྱི་སྟོན་པ་གཽ་ཏ་མ་ཤཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་ང་ནི་དགེ་པ་ཡིན་ཏེ། ཡོན་ཏན་ཆེན་པོ་
དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ཡང་མིང་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། བདེན་པའི་དངོས་པོ་མེད་དོ། །ཁྱོད་ཀྱི་སྟོན་པ་གཽ་ཏ་མ་ནི་ཡང་དག་པར་ན་སྡིག་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། བཙས་ནས་ཞག་བདུན་ལོན་པ་ན་

[138A]༄༅། །མ་ཡང་ཤི་བས་སྡིག་ཅན་ཡིན་པར་མངོན་ནོ། །རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་ན་འདུག་པ་ལས། ཕོ་བྲང་ནང་ནས་བྲོས་པས་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ཡང་མྱ་ངན་གྱིས་ནོན་ཏོ། །སེམས་
འཁྲུགས་ནས་བརྒྱལ་བ་ལས་ཆུས་གཏོར་ཏེ། ཞག་བདུན་ལོན་པ་དང་དྲན་པ་ཕྱིར་རྙེད་དེ། ཆོ་ངེས་བཏབ་ནས་ངའི་ལྷའི་བུ་གཅིག་དེང་དུ་སྟོར་རོ་ཞེས་སྙིང་རྗེ་རྗེ་སྐད་དུ་དུས་ནས་ངའི་ཡུལ་
དང། སྲིད་ཀྱང་ཁྱོད་འབའ་ཞིག་དབང་བར་ཟད་ལ་བུ་ཡང་ཁྱོད་གཅིག་པུར་ཟད་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ངེད་སྤངས་ཏེ་རི་དགོན་པར་ཆས་ཞེས་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་དུ་བཅུག་པས། ཁྱོད་ཀྱི་སྟོན་པ་གོ་ཏ་
མ་དྲིན་མི་ཤེས་ཏེ། ཅི་ལ་ཡང་མ་ལྟས་པར་ལངས་ཏེ་སོང་བས་ན་སྲི་ཞུ་མེད་པར་ཡང་མངོན་ནོ། །ཡབ་རྒྱལ་བོས་ཕོ་བྲང་བརྩིགས་ནས་ཆུང་མ་བླངས་པ་ལས་ཀྱང་ཆུང་མའི་ལས་མ་
བྱས་ཏེ། མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་པར་བྱས་པས་ན། ཁྲེལ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་པར་མངོན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པའི་ཚིག་དེ་དག་ཐོས་ནས། ངོ་ཚ་ཞིང་སྐྱེངས་ཏེ་བསོད་
སྙོམས་བླངས་ཏེ་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་གང་ན་བར་འོངས་ནས། ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་
གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསྟན་པའི་ཆོས་ལ་ཕ་མ་ལ་སྲི་ཞུ་བགྱི་བ་ལྟ་མ་མཆིས་སམ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། འདི་སྐད་དུ་

[138B] ལྷའམ། མིའམ། མི་མ་ཡིན་པས་བསྟན་ཏམ། འོན་ཏེ་ཁྱོད་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་བློས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཞུ་བར་གྱུར་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་
དང༑ ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། བདག་ལ་ལྷའམ། ཀླུའམ། ཡི་དྭགས་སམ་མིའམ། མི་མ་ལགས་པ་གང་གིས་ཀྱང་བསྟན་པ་མ་མཆིས་ཏེ། སྔ་དྲོ་བསོད་སྙོམས་སློང་དུ་མཆིས་པའི་
ཤུལ་དུ། སྟོན་པ་དྲུག་གི་འཁོར་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་གཅེར་བུ་པ་ཞིག་དང་མཇལ་བ་དང། བདག་ལ་ཚིག་རྩུབ་མོ་དག་མཆིའོ། །ཞེས་རྒྱས་པར་གསོལ་ཏོ། །དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཛུམ་པ་མཛད་
ནས༑ ཞལ་གྱི་སྒོ་ནས་ཁ་དོག་རྣམ་པ་དུ་མ་དང་ལྡན་པའི་འོད་བྱུང་བས། ཤར་ཕྱོགས་ལོགས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པ་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་
ཁམས་བླ་མ་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་སྣང་བར་བྱས་སོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ནས་སངས་རྒྱས་དགའ་བའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། དགྲ་བཅོམ་པ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་
སངས་རྒྱས་རིག་པ་དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། སྟོན་པ་རྒྱལ་བ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་
འདས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རབ་ཏུ་བཀོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ན་བཞུགས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་མཉམ་ཞིང་གཞི་བཻ་ཌཱུ་རྱ་ལས་བྱས་པ། གསེར་བཙོ་མས་ཐིག་རེ་འུར་བྲིས་པ་

[139A]༄༅། །རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ཤིང་བསྐྱེད་པ། ཤིང་དེ་དག་ཀྱང་མདའ་རྒྱང་གང་ཙམ་དུ་མཐོ་བ། མེ་ཏོག་དང། འབྲས་བུ་དང། ཡལ་ག་དང། འདབ་མས་ཤིན་
ཏུ་བརྒྱན་པ། རླུང་མི་དྲག་པས་བསྐྱོད་ན་སྒྲ་སྙན་པ་འབྱུང་བ། སྒྲ་དེ་དག་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོས་ཐོས་པས་མི་ངོམས་པ། སྐབས་སྐབས་ན་ཆུ་མིག་དང། མཚེའུ་དང། ཁྲུས་ཀྱི་རྫིང་བུ་ཡོད་ལ་
ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་ཆུས་ཡོངས་སུ་གང་བ། རྫིང་གི་ཞབས་ཀྱང་གསེར་གྱི་བྱེ་མས་བདལ་བ། རྫིང་གི་ངོས་བཞིན་བསུང་དམ་པ་དང་ལྡན་པའི་མེ་ཏོག་པདྨ་དང། པུཎྜ་རི་
ཀ་དང། པཱརུ་ཤ་ཀ་དང། དེ་མ་ཡིན་པའི་མེ་ཏོག་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་དང། དམར་པོ་དང། དཀར་པོ་ཤིང་རྟའི་ཕང་ལོ་ཙམ་གྱིས་ཆུའི་སྟེང་ཡོངས་སུ་ཁེབས་ཏེ། ཆུ་དེའི་ནང་ན་
བྱ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཡེད་དུ་འོང་བའི་སྒྲ་སྙན་པ་འབྱིན་ཏོ། །རྫིང་དེའི་ནང་ན་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་བྱས་པའི་གྲུ་ཡོད་དེ། དེ་ན་སེམས་ཅན་མང་པོ་འདོད་དགུར་རྩེ་ཞིང་
ལོངས་སྤྱོད་དོ། །རིན་པོ་ཆེའི་ཤིང་དེ་དག་གི་བར་བར་ན་སེང་གེའི་ཁྲི་མཐོ་ཁྱད་ཀྱི་ཚད་དཔག་ཚད་གཅིག་པ་བཤམས་ནས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་བརྒྱན་ཏེ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་ན་བཟའ་
ཁྲིའི་སྟེང་དུ་རིམ་པར་བཏིང་བ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་སྤོས་ཀྱི་དྲི་ཐུལ་བ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་གིས་ཆལ་བར་བཀྲམ་པའི་ཁྲི་དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགའ་བའི་རྒྱལ་པོ་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་དུ་

[139B] བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚད་མེད་པ་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་མདུན་དུ་བདར་ཏེ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ལ་སོ་སོ་ནས་ཚིག་མཐུན་
པར་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་འོད་བཟང་པོ་ཁ་དོག་སྔོན་པོ་དང། སེར་པོ་དང། དམར་པོ་དང། དཀར་པོ་དང་ལྡན་པ། རབ་ཏུ་གསལ་བ་
དཔེར་མི་བཟོད་པ་འདི་ནུབ་ཕྱོགས་ལོགས་ནས་འཁོར་མང་པོ་འདི་དག་ལ་སྣང་བར་གྱུར་ཏེ། གང་ལ་འོད་ཀྱི་རེག་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལུས་དང། སེམས་བདེ་བར་གྱུར་པ་དེ་ཐུགས་
བརྩེ་བའི་སླད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བསྟན་དུ་གསོལ། དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག་དང་
ཁྱོད་ལ་དགྲོལ་ཞིང་བཤད་པར་བྱའོ། །འདི་ནས་ནུབ་ཕྱོགས་ཡོངས་སུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཚད་མེད་བ་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མི་མཇེད་ཅེས་བྱ་བ་
ཡོད་དེ། དེ་ན་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། དགྲ་བཅོམ་པ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རིག་པ་དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་
པ༑ འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། སྟོན་པ་རྒྱལ་བ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བ་འཁོར་མང་པོས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ནས་

[140A]༄༅། །འཁོར་མང་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་སྡེ་སྟོན་ཅིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་གྱི་
ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལོག་པར་ལྟ་བའི་ཟུག་རྡུ་རྩ་ནས་གདོན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཐོག་མ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་ཅིང་
བརྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཐེག་པ་གཅིག་གི་ལམ་ལ་དགོད་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་མྱུར་
དུ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་ཅིང་སངས་རྒྱས་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དྲིན་ལྕི་བ་དྲན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱ་
མཚོ་ལས་དགྲོལ་བའི་ཕྱིར། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་མཐའ་དག་ཕ་མ་དག་ལ་སྲི་ཞུ་བྱ་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར་འོད་འདི་སྣང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་འཁོར་དེའི་ནང་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་འཁོར་མང་པོའི་སྟོན་པ་དང་གཙོ་བོར་གྱུར་པ། སྟོང་ཕྲག་བཅུ་སྙེད་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ངས་ལ་བཙུགས་
ཏེ༑ བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བདག་ཅག་རྣམས་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་མཆི་ཞིང། དེ་བཞིན་

[140B] བསྙེན་བཀུར་བགྱི་བ་དང། ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་དམ་པ་ཉན་ཅིང་མཆི་བར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་
གསོལ། དེ་ནས་སངས་རྒྱས་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཁྱེད་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་ཕྱིན་ནས། སངས་
རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་མཆོད་ཅིང་བཀུར་སྟི་བྱ་བ་དང། ཤིན་ཏུ་ཕྲད་པར་དཀའ་བའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་
པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་གི་བར་དུ་ཤིན་ཏུ་སྤྱད་དཀའ་བ་སྤྱད་དེ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྨོན་ལམ་འདི་སྐད་ཅེས་བཏབ་བོ། །གལ་ཏེ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྡིག་པ་
ཅན་རི་དང། ཤང་ཤོང་དང། གྱོ་མོ་དང། གསེག་མ་དང། ཚེར་མ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པའི་གནས་སུ་སེམས་ཅན་དག་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ། མཚམས་མེད་པ་ལྔ་དང། མི་
དགེ་བ་བཅུ་རྫོགས་པར་སྤྱོད་པའི་གནས་དེར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ། ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཅད་དེ། བདེ་བ་ཐམས་ཅད་དང་
ཡོངས་སུ་ལྡན་པར་བྱས་ནས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱས་ཤིང། ལྷག་མ་མ་ལུས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་དུ་བཏབ་བོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་

[141A]༄༅། །ལྡན་འདས་དེས་ཐོག་མར་དེ་སྐད་ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་པས་ཁྱེད་རྣམས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་ཕྱིན་ནས། ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཉིད་གཤེགས་པ་དང་
ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཉིད་བཞུགས་པ་དང་འདྲ་བར་གནས་པར་བྱའོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་མཐུན་པར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
བཀའ་བཞིན་དུ་བགྱིའོ། །ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་རེ་རེ་ཡང་འཁོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཏེ། མི་མཇེད་
ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་ན་བ་དེར་སོང་ངོ། །དེ་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་དང། གང་དུ་ཕྱིན་པར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་དག་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་ཏེ། འོད་ཟེར་ཆེན་པོས་
ཀུན་ཏུ་སྣང་བར་གྱུར། སྟེང་གི་བར་སྣང་ལས་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་མེ་ཏོག་མན་དཱ་ར་བ་དང། མན་དཱ་ར་བ་ཆེན་པོ་ཡང་ཆར་བཞིན་དུ་ཕབ་བོ། །འོད་ཟེར་ཆེན་པོས་སྣང་བར་བྱས་ཤིང་
རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ཀྱང་གཡོས་སོ། །དེ་མ་ཡིན་པ། གཞན་ཡང། ལྷ་རྫས་ཀྱི་རོལ་མོ་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཀྱང་སྟེང་གི་བར་སྣང་
ལས་མ་དཀྲོལ་བར་རང་ཟེར་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་བྱ་རྒོད་སྤུངས་པའི་རི་ག་ལ་བ་དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱན་སྔར་ལྷགས་ནས་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་

[141B] སངས་རྒྱས་ལ་ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འོད་ཟེར་གྱིས་ལྷོ་ཕྱོགས་ལོགས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་
བརྒྱད་ཅུ་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཡོན་ཏན་འོད་ཅེས་བྱ་བ་སྣང་བར་བྱས་སོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་སངས་རྒྱས་མཚན་མར་དགོངས་ཞེས་བྱ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ༑ དགྲ་བཅོམ་པ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། རིག་པ་དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ་སྐྱེས་བུ་འདུལ་བ་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། སྟོན་
པ་རྒྱལ་བ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཤིན་ཏུ་དག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ན་བཞུགས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་མཉམ་ཞིང་གཞི་བཻ་ཌཱུརྱ་ལས་བྱས་པ་
གསེར་བཙོ་མས་ཐིག་རེ་འུ་ར་བྲིས་པ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ཤིང་བསྐྱེད་པ། ཤིང་དེ་དག་ཀྱང་མདའ་རྒྱང་གང་ཙམ་དུ་མཐོ་བ། མེ་ཏོག་དང། འབྲས་བུ་དང། ཡལ་ག་དང། འདབ་
མས་བརྒྱན་པ། རླུང་མི་དྲག་པས་བསྐྱོད་ན་སྒྲ་སྙན་པ་འབྱུང་བ། སྒྲ་དེ་དག་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོས་ཐོས་པས་མི་ངོམས་པ། སྐབས་སྐབས་ན་ཆུ་མིག་དང། མཚེའུ་དང། ཁྲུས་ཀྱི་རྫིང་བུ་
ཡོད་ལ། ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་ཆུས་ཡོངས་སུ་གང་ཞིང་རྫིང་གི་ཞབས་ཀྱང་གསེར་གྱི་བྱེ་མས་བདལ་བ། རྫིང་གི་ངོས་བཞིན་བསུང་དམ་པ་དང་ལྡན་པའི་མེ་ཏོག་བད་མ་

[142A]༄༅། །དང། པུཎྜ་རཱི་ཀ་དང། པཱ་རུ་ཥ་ཀ་དང། དེ་མ་ཡིན་པའི་མེ་ཏོག་སྔོན་པོ་དང། སེར་པོ་དང། དམར་པོ་དང། དཀར་པོ་ཤིང་རྟའི་ཕང་ལོ་ཙམ་ཆུའི་སྟེང་
ཡོངས་སུ་ཁེབས་ཏེ། ཆུ་དེའི་ནང་ན་བྱ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་སྒྲ་སྙན་པ་འབྱིན་ཏོ། །རྫིང་དེའི་ནང་ན་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་བྱས་པའི་གྲུ་ཡོད་དེ། དེ་ན་སེམས་
ཅན་མང་པོ་འདོད་དགུར་རྩེ་ཞིང་ལོངས་སྤྱོད་དོ། །རིན་པོ་ཆེའི་ཤིང་དེ་དག་གི་བར་བར་ན་སེང་གེའི་ཁྲི་མཐོ་ཁྱད་དཔག་ཚད་གཅིག་བཤམས་ནས། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་
བརྒྱན་ཏེ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་ན་བཟའ་ཁྲིའི་སྟེང་དུ་རིམ་པར་བཏིང་བ་ལྷ་རྫས་ཀྱི་སྤོས་ཀྱི་དྲི་འཐུལ་བ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་གི་ཆལ་བར་བཀྲམ་པའི་ཁྲི་དེ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཚན་
མ་དགོངས་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཤིང་བཞུགས་པ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚད་མེད་པ་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་མདུན་དུ་བདར་ཏེ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་དེ་ལ་སོ་སོ་ནས་ཚིག་མཐུན་པར་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་འོད་ཟེར་ཁ་དོག་བཟང་པོ་ཁ་དོག་སྔོན་པོ་དང། སེར་པོ་དང། དམར་པོ་
དང། དཀར་པོར་ལྡན་པ་རབ་ཏུ་གསལ་བ་དཔེར་མི་བཟོད་པ་འདི། བྱང་ཕྱོགས་ལོགས་ནས་འཁོར་མང་པོ་འདི་དག་ལ་སྣང་བར་གྱུར་ཏེ། གང་ལ་འོད་ཀྱིས་རེག་པ་དེ་དག་ཐམས་

[142B]བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟན་དུ་གསོལ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་
ལེགས་པར་རབ་ཏུ་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག་དང་ཁྱེད་ལ་དགྲོལ་ཞིང་བཤད་པར་བྱའོ། །འདི་ནས་བྱང་ཕྱོགས་ལོགས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱད་ཅུ་འདས་པའི་ཕ་རོལ་
ན༑ སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མི་མཇེད་ཅེས་བྱ་བ་ཡོད་དོ། དེ་ན་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། དགྲ་བཅོམ་པ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། རིག་པ་དང། ཞབས་
སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བ་འཁོར་མང་པོས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ནས། འཁོར་
མང་པོ་ཐམས་ཅད་ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་སྡེ་སྟོན་ཅིང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་གྱི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལོག་
པར་ལྟ་བའི་ཟུག་རྡུ་རྩ་ནས་འདོན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཐོག་མ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་ཅིང། བརྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཉན་ཐོས་དང། རང་
སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཐེག་པ་གཅིག་གི་ལམ་ལ་དགོད་པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་མྱུར་དུ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་ཅིང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་དྲིན་ལན་

[143A]༄༅། །བསབ་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དྲིན་ལྕི་བ་དྲན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱ་མཚོ་ལས་སྒྲོལ་བའི་ཕྱིར། སོ་
སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ཕ་མ་ལ་སྲི་ཞུ་བྱ་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར། འོད་འདི་སྣང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་འཁོར་དེའི་ནང་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཁོར་མང་པོའི་གཙོ་བོ་དང། སྟོན་
པར་གྱུར་པ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་སྙེད་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བྱིན་
གྱི་རླབས་ཀྱིས། བདག་ཅག་རྣམས་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་མཆི་ཞིང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ་མཆོད་པ་དང། བསྙེན་བཀུར་བགྱི་བ་དང། ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་
པོ་སངས་རྒྱས་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་སྡེ་དམ་པ་ཉན་ཅིང་མཆི་བར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། དེ་ནས་སངས་རྒྱས་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་
ཏོ༑ ༑རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཁྱེད་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་ཕྱིན་ནས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་མཆོད་པ་དང། བཀུར་སྟི་བྱ་བ་དང། ཤིན་ཏུ་ཕྲད་དཀའ་བའི་འདུ་ཤེས་
བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་བྱ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་གི་བར་དུ་ཤིན་ཏུ་སྤྱད་དཀའ་བ་སྤྱད་དེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་སྨོན་ལམ་

[143B] །གལ་ཏེ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པ་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྡིག་པ་ཅན། རི་དང། ཤང་ཤོང་དང། གཡོ་མོ་དང། གསེག་མ་དང། ཚེར་མ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པའི་གནས་
སུ༑ སེམས་ཅན་དག་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ། མཚམས་མེད་ལྔ་དང། མི་དགེ་བཅུ་རྫོགས་པར་སྤྱོད་པའི་གནས་དེར་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ། ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་དུ་
སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཅད་དེ། བདེ་བ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པར་བྱས་ནས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཤིང། ལྷག་མ་མ་ལུས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་
སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེས་ཐོག་མ་དེ་སྐད་ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་པས། ཁྱེད་རྣམས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་ཕྱིན་ནས། ཅི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཉིད་གཤེགས་
པ་དང། ཅི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཉིད་བཞུགས་པ་དང་འདྲ་བར་བྱའོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཚིག་མཐུན་པར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་བཞིན་
དུ་བགྱིའོ་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་རེ་རེ་ཡང་འཁོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཏེ། མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་
ཁམས་གང་ན་བ་དེར་སོང་ངོ། །དེ་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་དང། གང་དུ་ཕྱིན་པར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་དག་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་ཏེ། འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་ཀུན་ཏུ་སྣང་བར་གྱུར་

[144A]༄༅། །སྟེང་གི་བར་སྣང་ལས་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་མེ་ཏོག་མན་དཱ་ར་བ་དང། མན་དཱ་ར་བ་ཆེན་པོ་ཡང་ཆར་བཞིན་དུ་ཕབ་བོ། །འོད་ཟེར་ཆེན་པོས་སྣང་བར་བྱས་
ཤིང། རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ཀྱང་གཡོས་སོ། །དེ་མ་ཡིན་པ། གཞན་ཡང། ལྷ་རྫས་ཀྱི་རོལ་མོ་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཀྱང་སྟེང་གི་
བར་སྣང་ལ་མ་དཀྲོལ་བར་རང་ཟེར་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་བྱ་རྒོད་སྤུངས་པའི་རིག་ལ་བ་དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱན་སྔར་ལྷགས་ནས། ཞབས་ལ་
མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་ལ་ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འོད་ཟེར་ནུབ་ཕྱོགས་ལོགས་སུ་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དག་པའི་གནས་ཞེས་བྱ་བ་སྣང་བར་བྱས་སོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
མཚན་ཉི་ཟླ་མར་མེའི་འོད་ཅེས་བྱ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། དགྲ་བཅོམ་པ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། རིག་པ་དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་
རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། སྟོན་པ་རྒྱལ་བ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བདེ་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ན་བཞུགས་ཏེ་

[144B]ཌཱུརྱ་ལས་བྱས་པ། གསེར་བཙོ་མས་ཐིག་རེ་འུར་བྲེས་པ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ཤིང་སྐྱེད་པ། ཤིང་དེ་དག་ཀྱང་མདའ་རྒྱང་གང་
ཙམ་དུ་མཐོ་བ། མེ་ཏོག་དང། འབྲས་བུ་དང། ཡལ་ག་དང། འདབ་མས་ཤིན་ཏུ་བརྒྱན་པ། རླུང་མི་དྲག་པས་བསྐྱོད་པས་སྒྲ་སྙན་པ་འབྱུང་བ། སྒྲ་དེ་དག་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོས་ཐོས་པས་
མི་ངོམས་པ། སྐབས་སྐབས་ན་ཆུ་མིག་དང། མཚེའུ་དང། ཁྲུས་ཀྱི་རྫིང་བུ་ཡོད་ལ། ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་ཆུས་ཡོངས་སུ་གང་ཞིང་རྫིང་གི་ཞབས་ཀྱང་གསེར་གྱི་བྱེ་མས་
བདལ་བ། རྫིང་གི་ངོས་བཞིན་བསུང་དམ་པ་དང་ལྡན་པའི་མེ་ཏོག་པདྨ་དང། པུཎྜ་རི་ཀ་དང། པཱ་རུ་ཤ་ཀ་དང། དེ་མ་ཡིན་པ་མེ་ཏོག་སྔོན་པོ་དང། སེར་པོ་དང། དམར་པོ་དང་
དཀར་པོ་ཤིང་རྟའི་འཕང་ལོ་ཙམ་ཆུའི་སྟེང་ཡོངས་སུ་ཁེབས་ཏེ་ཆུའི་ནང་ན་ཡང་བྱ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་སྒྲ་སྙན་པ་འབྱིན་ཏོ། །རྫིང་དེའི་ནང་ན་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་
བདུན་ལས་བྱས་པའི་གྲུ་ཡོད་དེ། དེ་ན་སེམས་ཅན་མང་པོ་འདོད་དགུར་རྩེ་ཞིང་ལོངས་སྤྱོད་དེ། རིན་པོ་ཆེའི་ཤིང་དེ་དག་གི་བར་བར་ན་སེང་གེའི་ཁྲི་མཐོ་ཁྱད་དཔག་ཚད་གཅིག་པ་བཤམས་
ནས༑ རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་བརྒྱན་པ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་ན་བཟས་ཁྲིའི་སྟེང་དུ་རིམ་པར་བཏིང་བ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་སྤོས་ཀྱི་དྲི་འཐུལ་བ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་གི་ཆལ་པར་བཀྲམ་པའི་ཁྲི་དེ་ལ་

[145A]༄༅། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉི་ཟླ་མར་མེའི་འོད་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཤིང་བཞུགས་པ་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚད་མེད་པ་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་མདུན་དུ་བདར་
ཏེ༑ ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ལ་སོ་སོ་ནས་ཚིག་མཐུན་པར་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་འོད་བཟང་པོ། ཁ་དོག་
སྔོན་པོ་དང། སེར་པོ་དང། དམར་པོ་དང། དཀར་པོར་བཅས་པ་དང་ལྡན་པ། རབ་ཏུ་གསལ་བ། དཔེར་མི་བཟོད་པ་འདི་ཤར་ཕྱོགས་ལོགས་སུ་འཁོར་མང་པོ་འདི་དག་ལ་སྣང་བར་
གྱུར་ཏེ། གང་ལ་འོད་ཀྱིས་རེག་པ་ཐམས་ཅད་ལུས་དང། སེམས་བདེ་བར་གྱུར་པ། ཐུགས་བརྩེ་བའི་སླད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟན་དུ་གསོལ། དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེས་
འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཤིན་ཏུ་ཡིད་ལ་ལེགས་པར་ཟུངས་ཤིག་དང། ཁྱེད་ལ་དགྲོལ་བར་བཤད་པར་བྱའོ། །འདི་ནས་ཤར་ཕྱོགས་
ལོགས་སུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཚད་མེད་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མི་མཇེད་ཅེས་བྱ་བ་ཡོད་དེ། དེ་ན་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཞེས་
བྱ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། དགྲ་བཅོམ་པ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། རིག་པ་དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་

[145B] བླ་ན་མེད་པ། སྟོན་པ་རྒྱལ་བ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བ་འཁོར་མང་པོས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ནས། འཁོར་མང་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་
པོ་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་སྡེ་སྟོན་ཅིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་གྱི་ཕྱིན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལོག་པར་ལྟ་བའི་ཟུག་རྡུ་རྩད་ནས་འདོན་པའི་ཕྱིར་
སེམས་ཐོག་མ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་ཅིང་བརྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཐེག་པ་
གཅིག་གི་ལམ་ལ་དགོད་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་མྱུར་དུ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་དྲིན་ལྕི་བ་དྲན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱ་མཚོ་ལས་བསྒྲལ་བའི་ཕྱིར། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ཕ་མ་ལ་སྲི་ཞུ་བྱ་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར་འོད་འདི་སྣང་
བར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་འཁོར་དེའི་ནང་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཁོར་མང་པོའི་གཙོ་བོ་དང། སྟོན་པར་གྱུར་པ། སྟོང་ཕྲག་བཅུ་སྙེད་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྱོགས་གཅིག་
ཏུ་བྱས་ནས། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བདག་ཅག་རྣམས་མི་མཇེད་

[146A]༄༅། །ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་མཆི་ཞིང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ་མཆོད་པ་དང། བཀུར་སྟི་བགྱི་བ་དང། ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་
དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་སྡེ་དམ་པ་ཉན་ཅིང་མཆི་བར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། དེ་ནས་སངས་རྒྱས་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་
ཀྱི་བུ་དག་ཁྱེད་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་ཕྱིན་ནས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་མཆོད་ཅིང་བཀུར་སྟི་བྱ་བ་དང་ཤིན་ཏུ་ཕྲད་དཀའ་བའི་འདུ་ཤེས་
བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་གི་བར་དུ་ཤིན་ཏུ་སྤྱད་དཀའ་བ་སྤྱད་དེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྨོན་ལམ་
འདི་སྐད་ཅེས་བཏབ་བོ། །གལ་ཏེ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པ་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྡིག་པ་ཅན་རི་དང། ཤང་ཤོང་དང། གྱོ་མོ་དང། གསེག་མ་དང། ཚེར་མ་ལ་སོགས་པ་
ཡོད་པའི་གནས་སུ་སེམས་ཅན་དག་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་མཚམས་མེད་པ་ལྔ་དང། མི་དགེ་བ་བཅུ་རྫོགས་སྤྱོད་པའི་གནས་དེར་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ། ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་
དུ་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཅད་དེ། བདེ་བ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པར་བྱས་ནས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཤིང་ལྷག་མ་མ་ལུས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་

[146B] །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེས་ཐོག་མ་དེ་སྐད་ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་པས། ཁྱེད་རྣམས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་ཕྱིན་ནས། ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་
ཉིད་གཤེགས་པ་དང། ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཉིད་བཞུགས་པ་དང་འདྲ་བར་གནས་པར་བྱའོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཚིག་མཐུན་པར་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་བཞིན་དུ་བགྱིའོ་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་རེ་རེ་ཡང་འཁོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཏེ་
མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་ན་བ་དེར་སོང་སྟེ། དེ་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་དང། གང་དུ་ཕྱིན་པར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་དག་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་ཏེ། འོད་ཟེར་ཆེན་
པོ་ཡང་ཀུན་ཏུ་སྣང་བར་གྱུར། སྟེང་གི་བར་སྣང་ལས་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་མེ་ཏོག་མན་དཱ་ར་བ་དང། མན་དཱ་ར་བ་ཆེན་པོ་ཡང་ཆར་བཞིན་དུ་ཕབ་པོ། །འོད་ཟེར་ཆེན་པོས་སྣང་བར་བྱས་ཤིང་
རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ཀྱང་གཡོས་སོ། །དེ་མ་ཡིན་པ། གཞན་ཡང། ལྷ་རྫས་ཀྱི་རོལ་མོ་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཀྱང་སྟེང་གི་བར་སྣང་ལ་མ་
དཀྲོལ་བར་རང་ཟེར་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་བྱ་རྒོད་སྤུངས་པའི་རིག་ལ་བ་དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱན་སྔར་ལྷགས་ནས། ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ། སངས་

[147A]༄༅། །རྒྱས་ལ་ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་ཁ་དོག་རྣམ་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པའི་འོད་
ཟེར་གྱིས་བྱང་ཕྱོགས་ལོགས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་ལྔ་བརྒྱ་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དབང་ཕྱུག་གྲགས་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་སྣང་བར་བྱས་སོ།།
འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་སངས་རྒྱས་པདྨོ་ལེབ་རྒན་གྱི་འོད་ཅེས་བྱ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། དགྲ་བཅོམ་པ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། རིག་པ་དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་
བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། སྟོན་པ་རྒྱལ་བ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དྲི་མ་དང་བྲལ་
བ་ཞེས་བྱ་བ་ན་བཞུགས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་མཉམ་ཞིང་གཞི་བེ་ཌཱུརྱ་ལས་བྱས་པ། གསེར་བཙོ་མས་ཐིག་རེ་འུར་བྲེས་པ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ཤིང་
བསྐྱེད་པ། ཤིང་དེ་དག་ཀྱང་མདའ་རྒྱང་གང་ཙམ་དུ་མཐོ་བ་མེ་ཏོག་དང། འབྲས་བུ་དང། ཡལ་ག་དང། འདབ་མས་ཤིན་ཏུ་བརྒྱན་པ། རླུང་མི་དྲག་པས་བསྐྱོད་ན་སྒྲ་སྙན་
པ་འབྱུང་བ། སྒྲ་དེ་ཡང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོས་ཐོས་ན་མི་ངོམས་པ་སྐབས་སྐབས་ན་ཆུ་མིག་དང། མཚེའུ་དང། ཁྲུས་ཀྱི་རྫིང་བུ་ཡོད་ལ། ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་ཆུས་ཡོངས་སུ་

[147B]རྫིང་གི་ངོས་བཞིར་བསུང་དམ་པ། དང་ལྡན་པའི་མེ་ཏོག་པདྨ་དང། པུཎྜ་རི་ཀ་དང། པཱ་རུ་ཤ་ཀ་དང། དེ་མ་ཡིན་པའི་མེ་ཏོག་
སྔོན་པོ་དང། སེར་པོ་དང། དམར་པོ་དང། དཀར་པོ་ཤིང་རྟའི་འཕང་ལོ་ཙམ་ཆུའི་སྟེང་ཡོངས་སུ་ཁེབས་ཏེ། ཆུ་དེའི་ནང་ན་བྱ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་སྒྲ་སྙན་པ་འབྱིན་
ཏོ༑ ༑རྫིང་དེའི་ནང་ན་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་བྱས་པའི་གྲུ་ཡོད་དེ། དེ་ན་སེམས་ཅན་མང་པོ་འདོད་དགུར་རྩེ་ཞིང་ལོངས་སྤྱོད་དོ། །རིན་པོ་ཆེའི་ཤིང་དེ་དག་གི་བར་བར་ན། སེང་གེའི་ཁྲི་མཐོ་ཁྱད་
དཔག་ཚད་གཅིག་པ་བཤམས་ནས། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་བརྒྱན་ཏེ་ལྷ་རྫས་ཀྱི་ན་བཟས་ཁྲིའི་སྟེང་དུ་རིམ་པར་བཏིང་བ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་སྤོས་ཀྱི་དྲི་འཐུལ་བ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་གིས་
ཆར་པར་བཀྲ་མ་པའི་ཁྲིའི་ཐོག་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་པདྨོ་ལེབ་རྒན་གྱི་འོད་ཆགས་པ། སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་དུ་བཅས་ཤིང་བཞུགས་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚད་མེད་པ་བྱེ་བ་
བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་མདུན་དུ་བདར་ཏེ། ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ལ་སོ་སོ་ནས་ཚིག་མཐུན་པར་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་
རྐྱེན་གྱིས་འོད་བཟང་པོ་ཁ་དོག་སྔོན་པོ་དང། སེར་པོ་དང། །དམར་པོ་དང། དཀར་པོ་བཅས་པ་དང་ལྡན་པ་[?]སྩ་[?]གསལ་དཔེར་མི་བཟོད་པ་འདི་ལྷོ་ཕྱོགས་ལོགས་ནས་འཁོར་མང་པོ་འདི་དག་

[148A]༄༅། །ལ་སྣང་བར་གྱུར་ཏེ། གང་ལ་འོད་ཀྱིས་རེག་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལུས་དང། སེམས་བདེ་བར་འགྱུར་བ་ཐུགས་བརྩེ་བའི་སླད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
བསྟན་དུ་གསོལ། དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག། ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཤིན་ཏུ་ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག་དང། ཁྱེད་ལ་དགྲོལ་ཞིང་བཤད་
པར་བྱའོ། །འདི་ནས་ལྷོ་ཕྱོགས་ལོགས་སུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མི་མཇེད་ཅེས་བྱ་བ་ཡོད་དེ། དེ་ན་སངས་
རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། དགྲ་བཅོམ་པ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། རིག་པ་དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་
མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ་སྟོན་པ་རྒྱལ་བ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བ་འཁོར་མང་པོས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ནས། འཁོར་མང་
པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་སྡེ་སྟོན་ཅིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་གྱི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་
ཟུག་རྔུ་རྩ་ནས་འདོན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཐོག་མ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་ཅིང་བརྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་

[148B]བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་མྱུར་དུ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་ཅི་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་ཕྱིར། སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དྲིན་ལྕི་བ་དྲན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱ་མཚོ་ལས་བསྒྲལ་བའི་ཕྱིར། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ཕམ་ལ་སྲི་ཞུ་བྱ་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར་
འོད་འདི་སྣང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་འཁོར་དེའི་ནང་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཁོར་མང་པོའི་གཙོ་བོ་དང། སྟོན་པར་གྱུར་པ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་སྙེད་སྟན་ལས་ལངས་པར་གྱུར་
ནས། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་
ཀྱིས་བདག་ཅག་རྣམས་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་མཆི་ཞིང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ་མཆོད་པ་དང་བསྙེན་བཀུར་བགྱི་བ་དང། ཐབས་མཁས་པ་
ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་སྡེ་དམ་པ་ཉན་ཅིང་མཆི་བར་བྱིན་གྱི་བརླབ་ཏུ་གསོལ། དེ་ནས་སངས་རྒྱས་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་
བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཁྱེད་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་ཕྱིན་ནས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་མཆོད་ཅིང་བཀུར་སྟི་བྱ་བ་དང། ཤིན་ཏུ་ཕྲད་དཀའ་

[149A]༄༅། །བའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་གི་བར་དུ་ཤིན་ཏུ་སྤྱད་དཀའ་བ་
སྤྱད་པས། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྨོན་ལམ་འདི་སྐད་ཅེས་བཏབ་བོ་།གལ་ཏེ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པ་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྡིག་པ་ཅན་རི་དང། ཤང་ཤོང་དང། གྱོ་མོ་དང་
གསེག་མ་དང། ཚེར་མ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པའི་གནས་སུ་སེམས་ཅན་དག་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ༑ མཚམས་མེད་པ་ལྔ་དང། མི་དགེ་བ་བཅུ་རྫོགས་པར་སྤྱད་པའི་གནས་དར་
མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ། ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཅད་དེ། བདེ་བ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པར་བྱས་ནས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཤིང་
ལྷག་མ་མ་ལུས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེས་ཐོག་མ་དེ་སྐད་ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་བས། ཁྱེད་རྣམས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་
དེར་ཕྱིན་ནས། ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཉིད་གཤེགས་པ་དང། ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཉིད་བཞུགས་པ་དང་འདྲ་བར་སེམས་པར་བྱའོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཚིག་མཐུན་པར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་བཞིན་དུ་བགྱིའོ་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་རེ་རེ་ཡང་འཁོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་

[149B]ཏེ། མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་ན་བ་དེར་སོང་སྟེ། དེ་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་དང། གང་དུ་ཕྱིན་པར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་
དེ་དག་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་ཏེ་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་ཡང་ཀུན་ཏུ་སྣང་བར་གྱུར། སྟེང་གི་བར་སྣང་ལས་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་མེ་ཏོག་མན་དཱ་ར་བ་དང། མ་ནད་ར་བ་ཆེན་པོ་ཡང་ཆར་བཞིན་དུ་བབ་བོ་
འོད་ཟེར་ཆེན་པོས་སྣང་བར་བྱས་ཤིང། རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ཀྱང་གཡོས་སོ། །དེ་མ་ཡིན་པ། གཞན་ཡང། ལྷ་རྫས་ཀྱི་རོལ་མོ་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་
སྟོང་སྙེད་ཀྱང་སྟེང་གི་བར་སྣང་ལ་མ་དཀྲོལ་བར་རང་ཟེར་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་བྱ་རྒོད་སྤུངས་པའི་རིག་ལ་བ་དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱན་སྔར་ལྷགས་
ནས་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ། སངས་རྒྱས་ལ་ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕྱོགས་མཚམས་བཞི་དང། སྟེང་དང། འོག་གི་
ཕྱོགས་དང། ཕྱོགས་བཅུ་ནས་ལྷགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སོ་སོ་ནས་འཁོར་བརྒྱ་སྟོང་གྲངས་མེད་པ་དང་བཅས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་ར་
དེར་ལྷགས་ནས། མཆོད་པ་དང། བཀུར་སྟི་བྱས། མཆོད་པ་བྱས་ནས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མགྲིན་གཅིག་ཏུ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཡོངས་སུ་

[150A]༄༅། །བསྟོད་དོ། །དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ལ་བསྟོད་ནས་ཀྱང་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེའི་ཚེ་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་དག་པར་གྱུར་
ཏེ༑ རི་ཁྲད་ཁྲོད་དང། རི་ཆེན་པོ་དང། ཆུང་དུ་དང། གཙང་པོ་དང། ཆུ་ཀླུང་དང། མཚེའུ་དང། རྫིང་དང། ལྟེང་ཀ་དང་ཤང་ཤོང་དང། ངམ་གྲོག་དག་མེད་ཅིང། དེ་ན་
གནས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་འོད་ཀྱིས་སྣང་བར་བྱས་པས། སངས་རྒྱས་གང་ན་བ་དེར་ལྷགས་ནས་དགའ་ཞིང་མགུ་བའི་སེམས་ཀྱིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས་མགོ་བོས་
ཕྱག་བཙལ་ཏེ། མིག་མི་འཛུམ་པར་ཆགས་པའི་ཡིད་ཀྱིས་ལྟ་ཞིང་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འོད་ཟེར་ཕྱིར་འདུས་པར་མཛད་དེ། འོད་ཟེར་དེ་དག་གིས་སྐུ་ལ་
ལན་བདུན་བསྐོར་ནས། དབུའི་སྤྱི་གཙུག་ཏུ་ནུབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར་གྱུར་པ་ཀུན་དགའ་བོས་མཐོང་ནས། འཁོར་མང་པོ་ཐམས་ཅད་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེས་པར་སེམས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་
ཤེས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཛད་པ་ཐབས་མཁས་པ་མངོན་པར་བསྟན་པ་དང། ཕྱིས་མ་འོངས་པའི་སྐྱེ་བོ་དག་གི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་དབྱེ་བ་དང། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་
ཐམས་ཅད་སྲེད་པའི་ཆུ་ཀླུང་ལས་བརྒལ་ཞིང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་བདེ་བ་ལ་དགོད་པ་དང། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ལ་ཕ་མ་དང་སློབ་དཔོན་དང། བླ་མའི་དྲིན་ལྕི་བ་དྲན་ཞིང་

[150B] གོས་ཚགས་སུ་བཅོས་ནས་བླ་གོས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་དེ་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཀུན་དགའ་བོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞམ་འབྲིང་ན་མཆིས་ནས་འཛུམ་པ་མཛད་པ་མཐོང་སྟེ། འདི་ལ་
ངེས་པར་དགོངས་པ་ནི་མངའ་ན་འཁོར་མང་པོའི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་དྲ་བ་བཅད་པའི་སླད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟན་དུ་གསོལ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཤད་དུ་གསོལ། ཐབས་མཁས་པ་
ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་ལས། གླེང་གཞིའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་དང་པོའོ།། །།དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་འཁོར་མང་པོ་འདུས་པ་དེར་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་
བྱས་པའི་པདྨོའི་སྡོང་པོ་དངུལ་ལས་བྱས། འདབ་མ་ནི་གསེར་ལས་བྱས། གཞི་ནི་རིན་པོ་ཆེ་ཤེལ་ལས་བྱས་པ། མུ་ཏིག་གི་དྲ་བས་ཀུན་ཏུ་བརྒྱན་པ་གཅིག་ས་དེ་ཉིད་ནས་བྱུང་བར་གྱུར་
ཏོ༑ ༑དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་བཞུགས་པ་ལས་བཞེངས་ནས། པད་པོ་དེ་ལ་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ནས་བཞུགས་སོ། །དེ་ལ་བཞུགས་མ་ཐག་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་སྐུ་མངོན་
པར་བསྟན་ཏོ། །སྐུ་དེ་ལས་ལམ་རྒྱུད་ལྔའི་ལུས་ཀྱི་ཚོགས་བསྟན་ལུས་ཀྱི་ཚོགས་རེ་རེ་ལ་ཡང་གཟུགས་ཐ་དད་པ་རྣམ་པ་ཁྲི་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་བསྟན་ཏོ། །གཟུགས་རྣམ་པ་དེ་རེ་རེ་ལ་

[151A]༄༅། །ཡང་སྐུའི་ཚོགས་སྐུའི་ཚོགས་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་བསྟན་སྐུའི་ཚོགས་དེ་དག་རེ་རེ་ལ་ཡང་གངྒཱའི་ཀླུང་བཞིའི་ཕྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སྐུའི་ཚོགས་སྙེད་བསྟན་ཏོ། །གངྒཱའི་ཀླུང་བཞིའི་
བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སྐུའི་ཚོགས་དེ་དག་རེ་རེ་ལ་ཡང་གླིང་བཞིའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་ཀྱི་སྐུའི་ཚོགས་བསྟན། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཉིད་ཀྱི་སྐུའི་ཚོགས་དེ་དག་རེ་རེ་ལ་ཡང་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་
འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་ཀྱི་སྐུའི་ཚོགས་བསྟན་ཏོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཉིད་ཀྱི་སྐུའི་ཚོགས་དེ་དག་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཕྱོགས་བཅུར་ཕྱོགས་རེ་རེར་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བ་
ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་སྐུའི་ཚོགས་བསྟན་ནས། ནམ་མཁའ་དབྱིངས་ཀྱིས་ཀླས་པ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་མཉམ་པ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྙེད་ཀྱི་སེམས་ཅན་
གྱི་ལུས་ཀྱི་ཚོགས་མངོན་པར་བསྟན་ཏོ། །དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དེ་སྙེད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་ཚོགས་མངོན་པར་བསྟན་ནས། ཀུན་དགའ་བོ་དང། ཕྱོགས་བཅུ་ནས་འདུས་ཤིང་ཚོགས་
པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དང། འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་།དེང་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་ཚིག་གང་ཡིན་པ་དེ་བཀའ་སྩལ་བར་བྱའོ། །ཆོས་ལ་ཚིག་ཏུ་བཟོད་པ་མེད་མོད་ཀྱི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཐབས་

[151B] མིང་མེད་པའི་ཆོས་ལ་མིང་དང། མཚན་མར་བསྟན་པར་བྱའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཐོག་མར་སྐྱེས་ཤིང་འཁོར་བར་འཁོར་བའི་
ཚེ༑ བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་ཚོགས་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པར་མྱོང་སྟེ་དེ་ལྟར་ལུས་ཀྱི་ཚོགས་དེ་དག་ཀུན་མྱོང་བས་ན། སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཕ་མར་མ་གྱུར་པ་མེད། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་ཕ་མར་མ་གྱུར་པ་མེད་དེ་ཕ་མར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར་རྒྱུན་དུ་ཤིན་
ཏུ་སྤྱད་དཀའ་བ་ཡང་སྤྱད། ཤིན་ཏུ་གཏང་དཀའ་བའི་ཡན་ལག་གི་དམ་པ་མགོ་དང། མིག་དང། ཀླད་རྒྱས་དང། ཡུལ་དང། གྲོང་ཁྱེར་དང། ཆུང་མ་དང། བུ་ཕོ་དང། བུ་མོ་དང་
བན་གླང་དང། རྟ་དང། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ཤིང་རྟ་དང་ཐེག་པ་དང། གོས་དང། ཟས་དང། སྐོམ་དང། མལ་ཆ་དང། ནད་ཀྱི་རྐྱེན་རྩི་དང། དགོས་པའི་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་
གང་ཡང་མ་བཏང་བ་མེད་དོ། །ཤིན་ཏུ་འབད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུངས་པ་དང། སྦྱིན་པ་བྱས་པ་དང། མང་དུ་ཐོས་པ་དང། བསམ་གཏན་བསྒོམས་པ་དང་
ཤེས་རབ་སྤྱོད་པ་ནས། སྤྱོད་པ་དཀའ་བ་ཐམས་ཅད་སྤྱད་དེ། སྐྱོ་བ་དང། ངལ་བ་མེད་ཅིང་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བརྩོན་འགྲུས་སུ་འབད་པ་ཡང་ཕ་མ་ལ་སྲི་ཞུ་བྱ་བ་དང། དྲིན་ཤེས་པ་

[152A]༄༅། །དང༑ དྲིན་ལན་བསབ་པ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་དགོད་པ་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པའི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བ་དང། དེ་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་ཡོད་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང། དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བ་དང། རྟག་པར་ཤིན་ཏུ་ཐབས་མཁས་པས་ཁམས་གསུམ་པའི་སྲིད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔར་གནས་པའི་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བསྐལ་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་བར་དུ་མཉམ་སྙོམས་པའི་བྱམས་པ་བསྒོམས་ཤིང། བཏང་སྙོམས་དང་ལྡན་པའི་ཐབས་མཁས་པས་
སྤྱོད་དེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དང། ཆོས་སྟོང་པ་ཉིད་དང། ཕུང་པོ་ལྔ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་ཤིང་ཕྱིར་མི་ནུར་བ་དང། མི་འབྱིང་བ་དང། མི་
རྒོད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཐབས་མཁས་པས་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་དང། ཐེག་པ་གསུམ་མི་སྤོང་ཞིང་ཆུབ་པར་སློབ་པའི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་ཤིན་
ཏུ་ཟབ་མོའི་སྤྱོད་ཡུལ་དམ་པ་སྤྱད་པ་ལ་ཐབས་མཁས་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་རྟོགས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཐོག་མ་དང་

[152B] སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་མྱོས་ཤིང་བསླད་པས། གདུང་བ་གསུམ་གྱིས་ཡོངས་སུ་གདུངས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱ་མཚོར་ནུབ་
པར་གྱུར་ཏོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིས་བསྒྲིབས་པས་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་ཏོ། །མི་བདེན་པར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པས་བདག་མེད་པ་ལ་བདག་ཏུ་ལྟ། མི་རྟག་པ་
ལ་རྟག་པར་ལྟ། མི་བདེ་བ་ལ་བདེ་བར་ལྟ། མི་གཙང་བ་ལ་གཙང་བར་ལྟ་ཞིང། སྐྱེ་བ་དང། རྒ་བ་དང། ན་བ་དང། འཆི་བས་གཟིར་ཏེ། སྐད་ཅིག་ཏུ་མི་རྟག་པས་སྒྲིབ་པ་ལྔ་
དང༑ ཀུན་ནས་གླག་པ་བཅུས་ཀུན་ཏུ་གླགས་ཏེ། སྲིད་པ་གསུམ་དུ་འཁོར་ཞིང་སྐྱེ་ཤི་ཐོག་མ་དང། ཐ་མ་མེད་པ་མྱོང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཅི་དང། ཅིར་
འཕྲོད་པ་བཞིན་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དང། མདོ་སྡེ་དགུ་ནས་མདོ་སྡེ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་ཞིང་བསྟན་ཏོ། །སོ་སོའི་འདོད་པ་བཞིན་མདོ་སྡེ་མང་པོ་གསུངས་སོ། །ཚིག་ལ་ཆགས་
པ་ཁ་ཅིག་བདག་ནི་འདི་ཁོ་ནས་ཆོག་སྟེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་ཅེས་འཛིན་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྔོན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྨོན་ལམ་གྱི་ཤུགས་ཀྱིས་
ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་ལས་མཐུན་པ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་སོ། །དེ་ལྟར་ལས་མཐུན་པ་ཀུན་འདུས་པ་འཁོར་མང་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་འདིར་དམ་པའི་ཆོས་མདོ་སྡེ་གསུངས་

[153A]༄༅། །པར་དགོངས་ཏེ། གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཆོས་ནམ་དུ་ཡང་རྒྱུན་མི་འཆད་ཅིང། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་མཛད་དོ། །དེ་བས་ན་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་འདུལ་ཞིང་སྟོན་པ་ཡང་དུས་ལས་མི་ཡོལ་བར་གཤེགས། དུས་ལས་མི་ཡོལ་བར་མྱ་ངན་ལས་འདའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཁ་ཅིག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཅེས་བྱ་བ། དགྲ་བཅོམ་པ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། རིག་པ་དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་
བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། སྟོན་པ་རྒྱལ་བ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་གྲགས་སོ། །སྐབས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་དགའ་ལྡན་གནས་སུ་གཤེགས་ནས་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ་
མཛད་དོ། །སྐབས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་དགའ་ལྡན་གནས་ནས་བབས་ཏེ། འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་སྐུ་ཚེ་ལོ་བརྒྱད་ཅུར་བཞུགས་པར་ཡང་སྟོན་ཏོ། །དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་
བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ། །ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ་།སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པ་ཡང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ་
བསམ་གཏན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ། །ཀླུའི་མཐུ་ཡང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ། །འདི་ནི་སངས་རྒྱས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་

[153B]སེམས་ཅན་དབང་པོ་ཞན་པ་ཐ་མའི་བར་དུ་ཡང་ཀུན་ཤེས་པར་མཛད་དོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་གང་ཡང་སངས་
རྒྱས་མཐོང་བར་འདོད་ན། དེ་མ་ཐག་ཏུ་མཐོང་བར་མཛད་དོ། །གལ་ཏེ་མཐོང་བར་མི་མཛད་ན། མིག་སྔར་བབ་ཀྱང་མི་མཐོང་ངོ། །དེ་བས་ན་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་དག་ལྷའི་
མིག་གི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཡོད་ཀྱང་མཐོང་བར་མི་ནུས་སོ། །དེ་མ་ཡིན་པ། གཞན་ཡང། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་ནས་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་མན་ཆད་མཚམས་མེད་པའི་
སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡན་ཆད་སྣང་བར་མཛད་ཀྱང་གང་འདུལ་བའི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པས་ནི་མཐོང་བར་འགྱུར། གང་སྐལ་བ་དང་མི་ལྡན་པས་ནི་མིག་སྔར་བབ་ཀྱང་མི་མཐོང་ངོ། །
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྐབས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་ཆེད་དུ་སྐུལ་བ་མཛད་སྐབས་ཅིག་ཏུ་ནི་ཅང་མི་གསུང་བས་ན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་སྟེ། ཤིན་ཏུ་དཔག་
པར་དཀའ་བ། ཤིན་ཏུ་ཤེས་ཤིང་རྟོགས་པར་དཀའ་ན། ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྤྱོད་པ་དཀའ་བ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོ་དྲི་བ་སྤོབས་པར་གྱུར། ཁྱོད་ཀྱིས་ཞུས་པ་
འདི་ནི་ཡང་དག་པར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བྱམས་ཤིང་སྙིང་བརྩེ་བ་ཡིན་ཏེ། ངན་འགྲོ་གསུམ་གྱི་ལམ་བཀག་ནས། ལྷ་དང། མིའི་ལམ་བཏོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ་

[154A]༄༅། །ངས་ད་ཁྱོད་ལ་ཕ་མ་ལ་སྲི་ཞུ་བྱ་བའི་སྤྱད་དཀའ་བ་མདོ་ཙམ་ཞིག་བསྟན་པར་བྱ་ཡི། ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག་དེ་ནས་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དང། འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །སྔོན་བྱུང་བ་བསྐལ་བ་
ཚད་མེད་པ་མཐའ་ཡས་གྲངས་མེད་པ་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན། ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིར་སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་གཟིགས་ཞེས་བྱ་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། དགྲ་བཅོམ་པ། ཡང་དག་པར་
རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། རིག་པ་དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། སྟོན་པ་རྒྱལ་བ་
འཇིག་རྟེན་གྱི་གཙོ་བོ། ལྷ་དང། མིའི་སྟོན་པ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ། །སངས་རྒྱས་དེའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་ཀྱང་བསྐལ་པ་ཆུང་ངུ་ཉི་ཤུར་བཞུགས་སོ། །དམ་པའི་ཆོས་ཀྱང་བསྐལ་པ་
ཆུང་ངུ་ཉི་ཤུར་གནས་སོ། །གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཆོས་ཀྱང་བསྐལ་པ་ཆུང་ངུ་ཉི་ཤུར་གནས་སོ། །གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཆོས་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། མིའི་རྒྱལ་པོ་རཱ་ཛ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་
རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ལ་དབང་སྒྱུར་རོ། །རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་བཙུན་མོ་ནི་ཉི་ཁྲི་ཡོད། བློན་པོ་ནི་བཞི་སྟོང་སྙེད་ཡོད་དོ། །བལ་གྱི་གླང་པོ་ཆེ་ཡང་ལྔ་བརྒྱ་ཡོད། རྒྱལ་

[154B] གྲོང་ཁྱེར་བརྒྱད་བརྒྱ་ཞིག་ཡོད་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་བུ་གསུམ་ཡོད་དེ། གསུམ་ཆར་ཡང་རྒྱལ་ཕྲན་རེ་རེ་བྱེད་དོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོ་
དེ་མཁས་ཤིང་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་ཏེ། རྟག་ཏུ་ཡང་དྲང་བའི་ཆོས་ཀྱིས་ཡུལ་གྱི་སྲིད་འཛིན་པས། གང་ཡང་གཏམས་ལས་ཆད་ཅེས་བྱ་བ་མེད་དོ། །རྒྱལ་པོའི་བསོད་ནམས་དང། ཡོན་
ཏན་གྱི་མཐུས་ཆར་ཆུ་དུས་ལས་མི་ཡོལ་ཏེ། ལོ་ཏོག་རྒྱུན་དུ་ལེགས་པས་དེ་ན་གནས་པའི་མི་རྣམས་ཀྱང་བདེ་སྐྱིད་དོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་བློན་པོ་ནག་པོ་སྒྲ་
གཅན་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་དོ། །བློན་པོ་སྒྲ་གཅན་རྒྱལ་པོ་ལ་འཁུས་ནས། དམག་རྣམ་བཞི་བཤམས་པ་ལ། འདི་ལྟ་སྟེ། བན་གླང་གི་ཚོགས་དང། ཤིང་རྟའི་ཚོགས་དང། རྟའི་
ཚོགས་དང། དཔུང་བུ་ཆུང་གི་ཚོགས་བཤམས་ནས། ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོ་ལ་བརྒལ་ནས་རྒྱལ་པོའི་སྲོག་བཅད་དོ། །དེ་ལྟར་རྒྱལ་པོ་བསད་ནས་ཀྱང་དམག་གི་ཚོགས་རྣམ་པ་
བཞི་བཀྱེ་ནས། མཐའི་རྒྱལ་ཕྲན་རྒྱལ་བུ་རབ་ཀྱང་བསད་དོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་འབྲིང་པོ་ཡང་ཕབ་ནས། མཐའི་རྒྱལ་ཕྲན་རྒྱལ་བུ་ཐ་ཆུང་གི་ཐོག་ཏུ་དམག་དྲང་བར་བཤམས་སོ། །
རྒྱལ་བུ་ཐ་ཆུང་དེ་ངོ་མཚར་དུ་གཟུགས་བྱད་བཟང་ལ་འཕགས་པར་མཛེས་ཤིང་རང་བཞིན་གྱིས་དགེ་བ། དུལ་བ། འཛུམ་ཞིང་སྨྲ་བ་སྨྲའོ་ཅོག་ཀྱང་ཕན་པའི་དོན་ཏུ་སྨྲ་ཞིང་

[155A]༄༅། །འགྱུར་གྱི་གནོད་པ་མེད་པ། རྟག་ཏུ་དྲང་པོའི་ཆོས་ཀྱིས་ཡུལ་གྱི་སྲིད་འཛིན་ཏེ། ལོག་པས་མི་འཚོ་བས་ཡུལ་མི་རྣམས་ཀྱང་བདེ་སྐྱིད་ལ་དར་བ། ལོངས་
སྤྱོད་དང་ནོར་ནི་རིན་པོ་ཆེར་ལྡན་པ། བང་མཛོད་གང་བ། རྒྱལ་པོ་དེའི་ཡོན་ཏན་ལ་ཀུན་གྱིས་བསྔགས་ཤིང་བསྟོད་པ། བར་སྣང་གི་ལྷ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ལྷ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་
ཀྱང་དགའ་ཞིང་བཀུར་བ། དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་རྒྱལ་བུ་སུ་ཤ་དེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་གཅིག་པུ་ཞིག་ཡོད་དེ། ཤིན་ཏུ་ཡིད་གཞུངས་ཤིང་གསལ་བ། བྱམས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་
པ༑ སྦྱིན་པ་ལ་དགའ་བ། ལུས་ཀྱི་མདོག་གསེར་དུ་འདུག་པ། གནས་བདུན་མཉམ་པར་གང་བ། སྐྱེས་བུའི་མཚན་རྫོགས་པར་ལྡན་པ། ལོ་བདུན་ལོན་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་
ལ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ཡང་ཤིན་ཏུ་བྱམས་ཤིང་སྡུག་པར་སེམས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཕོ་བྲང་སྲུང་བའི་ལྷ་ཞིག་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རྒྱལ་པོ། མཁྱེན་ཏམ། བློན་པོ་སྒྲ་
གཅན་འཁུས་ནས་ཡུལ་སྲིད་ཕྲོགས་ཏེ། རྒྱལ་པོ་ཡབ་ཀྱང་དཀྲོངས་དམག་གི་ཚོགས་བཞི་ཡང་བཀྱེ་ནས། རྒྱལ་པོ་གཅེན་གཉིས་ཀྱང་སྲོག་གི་དབང་པོ་དང་ཕྲལ་ཏེ། དམག་
གི་ཚོགས་རྣམས་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་འདིར་ཕྱིན་ན། རྒྱལ་པོ་ཅིའི་ཕྱིར་སྲོག་བསྐྱབས་ཤིང་གུད་དུ་མི་འགྲོ་དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་པོ་དེས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས། ལུས་ཀྱི་

[155B] ལུས་ཀྱང་འདར་ནས་ཡི་མུག་ཅིང་མྱ་ངན་གྱིས་སེམས་གདུངས་ཏེ། ས་ལ་འགྲེ་ཞིང་བརྒྱལ་བར་གྱུར་ནས་རིང་ཞིག་ལོན་པ་དང་ཅུང་ཟད་སངས་ཏེ། དལ་གྱིས་
ནམ་མཁའི་ལྷ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འདི་ལྟར་སྨྲ་བའི་སྐད་ནི་ཡོད་ལ་གཟུགས་ནི་མི་སྣང་བ་ཁྱོད་ཅི་ཡིན། སྨྲས་པའི་ཚིག་འདི་ཡང་དག་པར་བདེན་ནམ། ལྷས་སྨྲས་པ། བདག་
ནི་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་སྲུང་བའི་ལྷ་ཡིན་ཏེ། རྒྱལ་པོ་ཁྱོད་ཤེས་པ་དང་ལྡན་ཞིང་བསོད་ནམས་དང་ཡོན་ཏན་བཅས་པས་དྲང་པོའི་ཆོས་ཀྱི་ཡུལ་སྲིད་འཛིན་ཏེ། དེ་བས་ན་བདག་གིས་
སྔར་སྨྲས་པ་ཡིན་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པར་མ་གྱུར་པར་མྱུར་དུ་བྱོལ་ཞིང་འགྲོ་བའི་རིགས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་དེ་ཕོ་བྲང་དུ་ཞུགས་ནས། ད་ནི་བདག་ཡུལ་གཞན་ཞིག་
ཏུ་འགྲོ་དགོས་སོ་སྙམ་དུ་བསམས་སོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་བསམས་སོ་།ཡུལ་ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ་བའི་ལམ་གཉིས་ཡོད་དོ། །ལམ་ཉེ་བར་ཞུགས་ན་ནི་ཞག་བདུན་གྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་
པར་འགྱུར། ལམ་རིང་པོར་ཞུགས་ན་ནི་ཞག་བཅུ་བཞིས་ཕྱིན་པར་འགྱུར་བས། ཅི་ནས་ལམ་ཉེ་བར་འགྲོའོ་སྙམ་བསམས་ནས། ཞག་བདུན་གྱི་རྒྱགས་དང་ཆས་ཏེ་ཕོ་བྲང་གི་ཕྱི་རོལ་
ཏུ་ཕྱིན་པ་དང། ཕྱིར་ཕོ་བྲང་གི་ནང་དུ་ལོག་ནས། རྒྱལ་བུ་སུ་ཤ་དེ་བ་པང་དུ་བླངས་ཏེ། མིག་མི་འཛུམ་པར་ལྟ་ཞིང་དངངས་པ་ལྟར་ལངས་ནས་ཕྱིར་ཡང་འདུག་གོ་དེའི་ཚེ་ན་

[156A]༄༅། །བཙུན་མོས་དེ་ལྟར་མི་བདེ་ཞིང་སྐྲག་པ་ལྟར་གྱུར་པ་མཐོང་ནས། རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཅིའི་སླད་དུ་འཇིགས་ཤིང་
སྐྲག་པ་ལྟ་བུའི་གཟུགས་སྟོན་ཅིང་སྐུ་ལ་ཡང་རྡུལ་གྱིས་གོས་པ་ལྟ་བུ་སྐྲ་ཡང་འཛིངས་ཏེ། དབུགས་ཀྱང་མི་བདེ་སྟེ་ཡུལ་སྟོར་ལ་ཐུག་པའམ། མཛའ་སྡུག་པ་དང་བྱེ་བའམ་
དགྲ་སྡང་བ་དང་ཕྲད་པ་ལྟ་བུ་དང། བཀྲ་མི་ཤིས་པའི་མཚན་མ་དག་གདའ་བ་འདི་ཅི་ལགས་བསྟན་དུ་གསོལ། རྒྱལ་པོ་སྨྲས་པ། ཁོ་བོ་ཅི་ཉེས་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཤེས་པ་མ་
ཡིན་གྱི། མ་སྨྲ་ཞིག་བཙུན་མོས་གསོལ་བ། བདག་དང། རྒྱལ་པོར་ལུས་གཟུགས་གཉིས་ཀྱང་སེམས་གཅིག་སྟེ། དཔེར་ན། བྱའི་འདབ་མ་གཉིས་སམ། ལུས་ཀྱི་རྐང་པ་
གཉིས་སམ། མགོའི་མིག་གཉིས་སམ། དེ་དང་འདྲ་ན་ཅིའི་སླད་དུ་བདག་ལ་གསང་སྟེ་མི་གསུང། རྒྱལ་པོས་བཙུན་མོ་ལ་སྨྲས་པ། ཁྱོད་མི་ཤེས་སམ། བློན་པོ་སྒྲ་གཅན་
ངན་སེམས་སྐྱེས་ནས། རྒྱལ་པོ་ལ་འཁུས་ཏེ། ཡབ་རྒྱལ་པོ་ཡང་དཀྲོངས་ཏེ། གཅེན་རྒྱལ་བུ་གཉིས་ཀྱི་སྲོག་གི་བར་ཆད་བྱས་ནས། ད་ལྟ་དམག་དང་ཆས་ཏེ་ང་ལ་རྒོལ་དུ་འོངས་
པས་ཁོ་བོ་ཡུལ་གཞན་དུ་འབྱོལ་དུ་འགྲོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་བང་དུ་བླངས་ཏེ་ལམ་དུ་ཞུགས་སོ། །དེ་ནས་བཙུན་མོ་ཡང་རྒྱལ་པོའི་ཕྱིར་འབྲངས་ཏེ་སོང་ངོ། །དེའི་

[156B] ཞག་བཅུ་བཞིའི་ལམ་དུ་ཞུགས་པས་ལམ་ཡང་ནོར་ཏེ། ལམ་དེ་ཡང་བགྲོད་དཀའ་ཞིང་རྩྭ་ཡང་རྩུབ་པ་ཆུ་ཙམ་ཡང་མེད་དེ། ཞག་དུ་
མ་ཞིག་སོང་སོང་བ་ལས་རྒྱགས་ཀྱང་ཆད་དོ། །ཐོག་མ་གསང་སྟེ་རྒྱལ་པོ་གཅིག་པུ་འགྲོ་བར་བྱས་ནས། ཞག་བདུན་གྱི་རྒྱགས་ལས་ཀྱང་མ་བརྫངས་པ་ལས་ལམ་ཡང་ནོར། མི་
གསུམ་གྱིས་ཀྱང་ཟོས་ཏེ། ཞག་བཅུ་བཞིའི་ལམ་དུ་ཞུགས་པས་ད་དུང་ལམ་རིང་ཞིག་ཡོད་པ་ལས། རྒྱགས་ཀྱང་ཆད་ནས་དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་དང་བཙུན་མོས་སྐད་ཕྱུང་ནས་ངུས་སོ། །
ཀྱི་ཧུད། ཀྱི་ཧུད་རེ་སྡུག་ཐོག་མ་བཙས་ནས་ད་ཙམ་གྱི་བར་དུ་འདི་འདྲ་བ་མ་མྱོང་བ་ད་འདིར་མྱོང་བར་གྱུར་ཏེ། ད་འདིར་སྡུག་ཅིང་ཕོངས་སོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ་ལག་པས་མགོ་ལ་
བརྡབས་སོ། །ས་ལ་འགྲེ་ཞིང་ལུས་ལ་རྡུལ་གྱིས་གོས་ནས། ཚིག་འདི་སྐད་དུ་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་ཏོ། །བདག་ཅག་གིས་ཚེ་སྔ་མ་ལ་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ལས་ཅི་ཞིག་བྱས། འོན་
ཏེ་ཕ་མ་དང། དགྲ་བཅོམ་པ་བསད་དམ། འོན་ཏེ་དམ་པའི་ཆོས་ལ་སྐུར་པ་བཏབ་བམ། འོན་ཏེ་མཐུན་པའི་དགེ་འདུན་གྱི་དབྱེན་བགྱིས་སམ་འོན་ཏེ་རྡོན་པ་དང། ཉ་པ་བྱས་
སམ༑ འོན་ཏེ་སྲང་དང། པྲེ་བཅོས་ཏེ་ཕ་རོལ་ལ་ཕྲོག་རློམ་བྱས་སམ། འོན་ཏེ་དགེ་འདུན་གྱི་ནོར་ལ་སྤྱོད་སྤྱོད་དམ། ཅི་བྱས་ན་འདི་འདྲ་བའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་གྱུར་ཅིག་གུ་

[157A]༄༅། །དེ་སྐད་སྨྲ་ཞིང་ཅུང་ཟད་བསྟིར་ནི་དགྲས་སླེབས་ན་སྲོག་གི་བར་ཆད་ངེས་པར་འབྱུང། ལམ་དུ་ཞུགས་ནས་འགྲོར་ནི་བཀྲེས་པ་དང། སྐོམ་པས་ཉེན་
ནས་སྲོག་ལ་བབ་ཏུ་ཆའོ། །རྒྱལ་པོ་དང། བཙུན་མོ་དེ་ལྟ་བུའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉེན་ཏེ་སྐད་ཕྱུང་སྟེ་དུས་པ་དང། ས་ལ་འགྱེལ་ནས་བརྒྱལ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་རིང་ཞིག་ལོན་པ་
དང་སངས་ནས་འདི་སྙམ་དུ། གསུམ་ཆར་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འདི་ཁོ་ནར་འཆི་བར་འགྱུར་གྱི། བཙུན་མོ་བསད་ལ་བདག་དང། བུའི་སྲོག་ཐར་བར་བྱའོ་སྙམ་བསམས་ནས། རལ་
གྲི་ཕྱུང་སྟེ་བཙུན་མོ་གསད་པར་བཤམས་པ་དང། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་རྒྱལ་པོའི་ལག་པ་ནས་བཟུང་སྟེ། ད་ལྟར་ཅི་ཞིག་མཛད་དགོངས་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །ཡབ་རྒྱལ་པོས་
མིག་ནས་མཆི་མས་གང་བཞིན་དུ་རྒྱལ་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ་།ཁྱོད་ཀྱི་མ་བཙུན་མོ་དམ་པ་བསད་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་སྲོག་གསོ་སྙམ་མོ། །གལ་ཏེ་མ་བསད་ཀྱང་རང་འཆི་བར་
འགྱུར་ཏེ། ཁོ་བོ་ནི་འྖིའམ། གསོན་ཡང་རུང་ན། བུ་ཁྱོད་ཀྱི་སྲོག་གསོ་བའི་ཕྱིར། ཁྱོད་ཀྱི་མ་བཙུན་མོ་དམ་པ་བསད་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་ཡབ་རྒྱལ་པོ་
ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །གལ་ཏེ་བཙུན་མོ་བསད་པར་གྱུར་ན། དེའི་ཤ་ལ་བདག་མི་འཚལ་ཏེ། གང་ན་ཡང་མའི་ཤ་ལ་བུ་ཟ་བ་མི་སྲིད་པས། བདག་ཀྱང་འཆི་བར་འགྱུར་

[157B] ཡབ་རྒྱལ་པོ་ཅིའི་སླད་དུ་བདག་བཀུམ་སྟེ་ཕ་མའི་སྲོག་ཐར་པར་མི་མཛད། ཡབ་རྒྱལ་པོས་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས། མོད་ལ་ཁམས་ཏེ་འགྱེལ་ནས་ས་ལ་འགྲེ་ཞིང་རྒྱལ་བུ་ལ་
འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱོད་ཁོ་པོའི་མིག་དང་འདྲ་ན་སུ་ཞིག་རང་གི་མིག་ཕྱུང་སྟེ་ཟ་བར་བྱེད། ཁོ་བོ་ནི་ཤི་ཡང་སླ་བས་བུ་མི་གསོད་དོ། །བུ་བསད་དེ་ཤ་ཟ་མི་ནུས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་
དགེ་དོན་གྱིས་ཡང་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཡབ་ཡུམ་གྱིས་བདག་བཀུམ་ན་ཤ་ཁྲག་ཀྱང་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་རུལ་སུམས་ནས་དགོངས་པ་མ་མཆིས་པར་
འགྱུར་ཏེ། བདག་གི་གསོལ་པ་གཅིག་ཅིག་མ་གནང་ན་བྱམས་པའི་ཡབ་ཡུམ་མ་ལགས་པས། བདག་གི་ཡིད་དང་མི་འགལ་བར་མཛད་དུ་གསོལ། དེ་ནས་ཡབ་རྒྱལ་པོས་སྲས་རྒྱལ་
བུ་ལ་ཁྱོད་ཀྱི་ཡིད་དང་མི་འགལ་བར་བྱ་བས། ཅི་གསོལ་བ་རྣམས་མྱུར་དུ་སྨྲོས་ཤིག་ཅེས་བསྒོ་བ་དང། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཡབ་ཡུམ་
གྱིས་བདག་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བའི་སླད་དུ་ཉིན་རེ་ཞིང་བདག་གི་ལུས་ལས་ཤ་རྒྱ་མ་གསུམ་གསུམ་བཅད་དེ། ཆ་གཉིས་ནི་ཡབ་ཡུམ་ལ་དབུལ་ཆྭ་གཅིག་ནི་བདག་རང་འཚལ་ན་
ལུས་སྲོག་གི་ཟུངས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་ཀྱང་རྒྱལ་བུས་གསོལ་བ་བཞིན་དུ་གནང་ནས། ཉིན་གཅིག་བཞིན་ཤ་རྒྱ་མ་གསུམ་གསུམ་བཅད་དེ། ཆ་གསུམ་དུ་བགོས་ནས་

[158A]༄༅། །ཆ་གཉིས་ནི་རྒྱལ་པོ་དང། བཙུན་མོ་ཟ། ཆ་གཅིག་ནི་རྒྱལ་བུ་རང་ཟ་སྟེ། ལུས་དང་སྲོག་གི་ཟུངས་བྱས་ནས། ལམ་དུ་ཞུགས་ཏེ་སོང་སོང་བ་ལས་ཞག་གཉིས་
ཀྱིས་ཡུལ་ཕ་རོལ་མ་སླེབས་པར་རྒྱལ་བུའི་ལུས་ཀྱི་ཤ་ཟད་དེ། རུས་པའི་ཚིགས་དང། ཆུ་བ་ཙམ་ཞིག་འབྲེལ་ཏེ། སྲོག་གི་ལྷག་མ་ཙམ་ཞིག་ལུས་ནས་ས་ལ་འགྱེལ་ཏོ། །དེ་ནས་
རྒྱལ་པོ་དང། བཙུན་མོས་རྒྱལ་བུ་པང་དུ་བླངས་ནས། སྐད་ཆེན་པོ་ཕྱུང་ནས་ཆོ་ངེས་ཆེན་པོ་བཏབ་སྟེ། འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ་།ངེད་གཉིས་ཀྱིས་མ་རིག་པས་ཁྱོད་ཀྱི་ཤ་ཟོས་ཏེ། ཁྱོད་
འདི་ལྟ་བུའི་ན་ཚའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་གྱུར་ལ། ལམ་ཡང་ད་དུང་རིང་བས་ཁྱོད་ཀྱིས་ལུས་ཀྱི་ཤ་ནི་ཟད་དེ༑ ད་ནི་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གནས་འདིར་རོ་བཞག་གོ་དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་
དགེ་དོན་གྱིས་སྐད་ཆུང་དུས་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ་།ད་ནི་འདི་ནས་ཕ་རོལ་དུ་ཞག་གཅིག་ཙམ་གྱིས་ལམ་ལས་མ་ལུས་ཏེ་བདག་ནི་གཡོ་ཞིང་བསྐྱོད་མི་ནུས་
པས་སྲོག་འདིར་འདོར་རོ། །རྒྱལ་པོ་དང། བཙུན་མོ་ནི་མི་མ་རབས་ངན་པ་ལྟར་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གནས་འདིར་རོ་གཞག་གོ་མ་གསུངས་ཤིག་།བདག་ལ་བྱམས་ཤིང་ཐུགས་བརྩེ་བར་
དགོངས་ན་བདག་གིས་བསམས་པ་དང་མི་འགལ་བར་མཛད་དུ་གསོལ། ད་དུང་ཡང་བདག་གིས་རུས་པའི་གསེབ་ན་ཤ་ཅི་ཡོད་པ་མ་ལུས་པར་གཏོགས་ལ་ཡུལ་ཕ་རོལ་ཏུ་

[158B] དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་ཡང་རྒྱལ་བུས་གསོལ་པ་བཞིན་དུ་ཚིགས་དང། རུས་པའི་གསེབ་ན་ཤ་ཅི་ཡོད་པ་ཟད་པར་བཏོགས་ནས་ཆ་གསུམ་དུ་བགོས་ཏེ། ཆ་གཉིས་ནི་རྒྱལ་
པོ་དང། བཙུན་མོས་ཟོས། ཆ་གཅིག་ནི་རྒྱལ་བུ་རང་གིས་ཟོས་ཏེ་རྒྱལ་པོ་དང། བཙུན་མོ་ཡང་ལམ་དུ་ཞུགས་ནས་དོང་ངོ། །རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ལངས་ནས་འགྲེང་བཞིན་རྒྱལ་པོ་དང་
བཙུན་མོ་སོང་བ་ལ་ལྟའོ། །རྒྱལ་པོ་དང། བཙུན་མོ་གཉིས་སྐད་ཆུང་ནས་ངུ་བཞིན་སོང་ནས། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱི་མིག་གིས་མི་སོང་ཀྱི་བར་དུ་རྒྱལ་པོ་དང། བཙུན་མོ་ལ་ཆགས་པའི་སེམས་
ཀྱིས་མིག་མི་འཛུམ་པར་ལྟ་ལྟ་ནས་རིང་ཞིག་ལོན་པ་དང། ཕྱིར་ས་ལ་འགྱེལ་ཏོ། །ཤ་དང། ཁྲག་གི་དྲི་བྲོ་པས་ཕྱོགས་བཅུ་ནས་སྦྲང་མ་དང། ཤ་སྦྲང་མང་པོ་འདུས་ནས། རྒྱལ་བུ་
ཡོ་ག་པ་ཙམ་དུ་ལུས་ལ་ཟ་ཞིང་འཇུས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུངས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་བུ་དེ་སྲོག་གི་ལྷག་མ་ཙམ་ཞིག་མ་ཆད་དེ། སྐད་ཕྱུང་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨོན་ལམ་དུ་
བཏབ་བོ། །བདག་གི་སྔོན་གྱི་མི་དགེ་བའི་ལས་རྣམས་ནི་འདིས་བྱང་ཞིང་ཟད་པར་གྱུར་ཅིག་དེང་སླན་ཆད་མི་བགྱིད་དོ། །བདག་གི་ལུས་ཕ་མ་ལ་ཕུལ་ཏེ། སྦྱིན་པ་བྱས་པས་
བདག་གི་ཕ་མ་སྔ་མ་བས་ལྷག་པའི་བསོད་ནམས་བཅུ་གཅིག་དང་ལྡན་ཏེ། བདེ་བར་ཉལ་བ་དང། བདེ་བར་སད་པ་དང། རྨི་ལམ་ངན་པ་མི་རྨི་བ་དང། ལྷས་བསྲུང་བ་དང་

[159A]༄༅། །མིས་བཀུར་བ་དང། ཞལ་མཆུ་དང། རྐུན་པོ་དང། དགྲ་དང། རྐུ་ལྟོ་བྱེད་པ་མེད་ཅིང། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་བཀྲ་ཤིས་པར་ཤོག་ཅིག་བདག་གི་
ལུས་ལྷག་མ་ཙམ་ཤ་ཁྲག་སྦྲང་མ་ལ་བྱིན་པས་ཐམས་ཅད་དུ་འདྲངས་ཤིང་ཚིམ་པར་གྱུར་ཏེ། བདག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་སངས་རྒྱས་སུ་གྲུབ་པར་ཤོག་ཅིག་སངས་
རྒྱས་སུ་གྲུབ་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཐོབ་ནས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་སྐུས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བཀྲེས་སྐོམ་པའི་མུ་གེ་དང། སྐྱེ་ཤིར་འཁོར་བའི་ནད་ལྕི་བ་སེལ་བར་ཤོག་ཅིག་རྒྱལ་བུས་དེ་
སྐད་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་ན། གནམ་ས་ཡང་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས། ཉི་མ་ཡང་འོད་མི་གསལ་བར་གྱུར། གཅན་གཟན་དང། རི་དྭགས་རྣམས་ཀྱང་སྐྲག་ནས་ཀུན་ཏུ་རྒྱུག་རྒྱ་
མཚོ་ཡང་རབ་ཏུ་འཁྲུགས། རི་རབ་ཀྱང་འགུལ་ཞིང་ལྡེག་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གནམ་གྱི་བར་དུ་ཡང་རབ་ཏུ་གཡས་སོ། །དེའི་ཚེ་བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོས་འདོད་པའི་ཁམས་
ཀྱི་ལྷ་དག་དང། འཛམ་བུའི་གླིང་དག་ཏུ་བབས་ནས། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་བསྡིགས་པའི་ཕྱིར། སེང་གེ་དང། སྟག་དང། འཕར་སྦྱང་ལས་སོགས་པའི་ལུས་སུ་སྤྲུལ་ནས་མིག་
བསྒྲད། ཁ་གདངས། སྤུ་བསྒྲེང་ནས་སྐད་ཆེན་པོའི་ང་རོ་ཕྱུང་སྟེ། རྒྱལ་བུ་ལ་མཚོང་བ་བཞིན་བསྡིགས་སོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་གཅན་གཟན་ཁྲོ་བོ་དེ་དག་མཐོང་

[159B] །ཁྱེད་རྣམས་ཁོ་བོ་ཟ་འདོད་ན་ཅི་བདེར་ཟོ་ཞིག་འདི་འདྲ་བའི་མཐུ་རྩལ་གྱིས་བསྡིགས་ཅི་དགོས་ཞེས་བསྒོའོ། །དེ་ནས་བརྒྱ་བྱིན་
ལྷའི་དབང་པོས་སྨྲས་པ། བདག་ཅག་ནི་སེང་གེའམ། གཅན་གཟན་མ་ཡིན་ཏེ། བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོ་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་བགམ་ཞིང་སད་དུ་འོངས་སོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་བུས་བརྒྱ་བྱིན་
ལྷའི་དབང་པོ་མཐོང་ནས་ཤིན་ཏུ་དགའ་མགུ་རངས་པར་ཡང་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་རྒྱལ་བུ་ལ་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་གཏོང་དཀའ་བ་བཏང་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ཤ་ཁྲག་གིས་
ཕ་མ་ལ་བསྟབས་པ་འདིའི་བསོད་ནམས་ཀྱིས་ཁྱོད་བདུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་འདོད་དམ། འོན་ཏེ་ཚངས་པའི་རྒྱལ་པོ་འདོད་དམ། ལྷའི་དབང་པོའམ། མིའི་རྒྱལ་པོའམ། འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་
བའི་རྒྱལ་པོ་འདོད། རྒྱལ་བུས་སྨྲས་པ། བདག་ནི་བདུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའམ། ཚངས་པའམ། ལྷའི་རྒྱལ་པོའམ། མིའི་རྒྱལ་པོའམ། འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་གང་ཡང་མི་
འདོད་དེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད་དོ། །བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ནི་ཤིན་ཏུ་ཡང་གཏི་
མུག་ཅན་ཞིག་ཡིན་པ་འདྲ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ནི་ཡུན་རིང་པོ་ནས་ཤིན་ཏུ་དགའ་པས་བསྒྲུབས་པས་གཟོད་འགྲུབ་ཅེའོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་སྡུག་

[160A]༄༅། །བསྔལ་བ་བཟོད་དམ། རྒྱལ་བུས་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་ལྕགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་འབར་བ་བདག་གི་སྤྱི་བོའི་སྟེང་ན་རྒྱུན་དུ་འཁོར་ཡང་སྡུག་བསྔལ་དེ་ཙམ་གྱིས་
བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་གོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་སྟོང་པ་འདི་ལ་སུ་ཞིག་ཡིད་ཆེས་པར་འགྱུར། དེ་ནས་
རྒྱལ་བུས་དམ་བཅས་ནས་སྨོན་ལམ་འདི་སྐད་ཅེས་བཏབ་བོ། །གལ་ཏེ་བདག་གི་སྨྲ་བའི་ཆིག་རྫུན་ཏེ་ལྷའི་དབང་པོ་བསླུས་པར་གྱུར་ན་བདག་གི་ལུས་ཀྱི་རྨ་འདི་ནམ་དུ་ཡང་
འཚོ་བར་མ་གྱུར་ཅིག་གལ་ཏེ་སྨྲ་བའི་ཚིག་བདེན་ན་བདག་གི་ལུས་ཀྱང་སོར་ཆུད་ཅིང་ཁྲག་ཀྱང་འོ་མར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་མ་ཐག་ཏུ། ལུས་ཀྱི་རྨ་ཡང་སྔ་མཁོ་བཞིན་སོར་ཆུད་
དེ༑ ཁྲག་ཀྱང་འོ་མར་གྱུར་ནས་རྒྱལ་བུའི་བྱད་གཟུགས་ཀྱང་སྔ་མ་བས་ལྷག་པར་བཟང་ཞིང་སྡུག་པ་དང། མཛེས་པར་གྱུར་ཏེ་ལངས་ནས་ལྷའི་དབང་པོའི་རྐང་པ་ལ་མགོ་བོས་
ཕྱག་བྱས་སོ། །དེ་ནས་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་རྒྱལ་བུ་ཁྱོད་ལེགས་སོ། །ཤིན་ཏུ་ལེགས་སོ། །ཤིན་ཏུ་དཔའ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་གདོན་མི་ཟ་བར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་
པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ན་ཐོག་མར་བདག་གིས་དོན་མཛད་པར་གྱུར་

[160B] བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོ་ཡང་ནམ་མཁའི་ཕྱོགས་དེ་ཉིད་དུ་མི་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་དང། བཙུན་མོ་ཡང་རྒྱལ་པོ་ཕ་རོལ་པོ་དེའི་དྲུང་དུ་ཕྱིན་ནས་རྒྱལ་པོ་དེས་ཀྱང་རྒྱང་
མ་ནས་བསུ་ནས། དགོས་པའི་ཡོ་བྱད་ཡིད་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་དང། བཙུན་མོ་དེས་རྒྱལ་བུས་ལུས་ཀྱི་ཤ་ཁྲག་གིས་ཕ་མ་ལ་ཇི་ལྟར་བསྟབས་པ་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་ཞིབ་ཏུ་བརྗོད་
པ་དང། རྒྱལ་པོ་དེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པ་དེ་དག་ཐོས་ནས། རྒྱལ་བུ་དེས་ལུས་གྱི་ཤ་ཁྲག་གིས་ཕ་མ་ལ་བསྟབས་པས་སྲི་ཞུ་ཆེར་བྱས་པའི་དྲིན་ལན་བསབས་ནས་དམག་རྣམ་བཞི་
བཤམས་ནས། རྒྱལ་པོ་དེ་དང་ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིར་དམག་དྲངས་སོ་།དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་དེ་དམག་རྣམ་བཞི་དང་ཆས་ནས་ལམ་དུ་ཞུགས་ཏེ། རྒྱལ་བུ་དང་བྲལ་བའི་གནས་སུ་ཕྱིན་པ་
དང༑ འདི་སྙམ་དུ་བདག་གི་བུ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་འདི་ཉིད་དུ་ཤི་ན། བུའི་རུས་བ་ཙམ་བསྡུས་ཏེ་ཕྱིར་བདག་གི་ཡུལ་དུ་བཀུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། སྐད་ཕྱུང་ནས་ངུ་ཞིང་བུའི་
རུས་བུ་སྡུད་དུ་སོང་སོང་བ་ལ། རྒྱང་མ་ནས་བདག་གི་བུ་ལུས་ཀྱི་རྨ་ཡང་སོས་ནས། སྔར་བས་ཀྱང་བཟང་ཞིང་མཛེས་ཏེ་དྲུང་དུ་འོངས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་པང་དུ་བླངས་ཏེ། ཁྱོད་
ད་དུང་གསོན་ནམ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང། རྒྱལ་བུས་ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་དང། བཙུན་མོ་ལ་སྨྲས་སོ། །རྒྱལ་པོ་དང། བཙུན་མོ་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། ཐམས་ཅད་བན་གླང་ལ་ཞོན་

[161A]༄༅། །ནས༑ ཕྱིར་བདག་གི་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང། རྒྱལ་བུ་དེའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་མཐུས་བདག་གི་ཡུལ་ཡང་ཕྱིར་ཐོབ་ནས། རྒྱལ་བུ་དོན་གྲུབ་རྒྱལ་
པོར་དབང་བསྐུར་ཏེ་རྒྱལ་པོར་བཅུག་གོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཡབ་རྒྱལ་པོར་གྱུར་པ་དེ་གཞན་ཡིན་སྙམ་དུ་ཁྱོད་སེམས་
ན༑ དེ་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཡབ་རྒྱལ་པོ་དེ་ནི་ད་ལྟར་ངའི་ཡབ་ཟས་གཙང་མ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཡུམ་དུ་གྱུར་པ་
དེ་ནི་གཞན་ཡིན་པ་སྙམ་དུ་ཁྱོད་སེམས་ན། དེ་དེ་ལྟར་མི་ལྟའོ་།དེ་ནི་ད་ལྟར་ངའི་ཡུམ་ལྷ་མཛེས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་བུ་དོན་གྲུབ་ཅེས་བྱ་བར་གྱུར་པ་དེ་
གཞན་ཞིག་ཡིན་སྙམ་དུ་ཁྱོད་སེམས་ན། དེ་དེ་ལྟར་མི་ལྟའོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་བུ་དེ་ནི་ད་ལྟར་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ང་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་
པོར་གྱུར་པ་དེ་ནི་ད་ལྟར་ཀུན་ཤེས་ཀཽཎྜི་ནྱ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཕ་མ་ལ་སྲི་ཞུ་བྱེད་པའི་ལེའུ་འདི་བསྟན་པའི་ཚེ། འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ན་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་ཁྲི་ཕྲག་ཉི་ཤུ་སྙེད་ཀྱི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་ལ་མཁས་པའི་ཚིག་གི་སྤོབས་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྲི་ཕྲག་བཅུ་

[161B]།གཞན་ཡང། ཕྱོགས་བཅུ་ནས་འདུས་པའི་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་དང། རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་ཀྱིས་ཐེག་པ་གཉིས་ཀྱི་སེམས་
སྤངས་ཏེ། ཐེག་པ་གཅིག་གིས་མཐར་ཕྱིན་པར་གྱུར་ཏོ། །དགེ་བསྙེན་དང། དགེ་བསྙེན་མ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་དང་པོ་ནས། ཐེག་པ་གཉིས་ཀྱི་འབྲས་བུའི་བར་དུ་ཐོབ་པར་
གྱུར་ཏོ། །ལྷ་དང། མི་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །དེ་མ་ཡིན་པ་ལྷ་དང། ཀླུ་དང། ཡི་དྭགས་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། དྲི་ཟ་
དང༑ ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང། མི་དང། མི་མ་ལགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་མང་པོ་རྣམས་ལ་ལ་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་
བསྐྱེད་པ་ནས། ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་
གིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་ཕ་མ་ལ་སྲི་ཞུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་ཤ་དང། ཁྲག་གིས་ཀྱང་ཕ་མ་ལ་བསྟབས་ཤིང་ཤིན་ཏུ་སྤྱད་དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །འཁོར་
མང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཐོས་ནས། སོ་སོ་ནས་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་རྙེད་དེ། དགའ་མགུ་རངས་ནས་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ། གཡས་ཕྱོགས་

[162A]༄༅། །ནས་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་ཕྱིར་དོང་ངོ། །ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་ལས། སྲི་ཞུའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་སྟེ་གཉིས་པའོ།། །།ཐབས་མཁས་
པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ། བམ་པོ་གཉིས་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་མང་པོའི་ནང་ན། ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱིས་སྐར་མ་མང་པོ་ཟིལ་གྱིས་མནན་
པ་ལྟ་བུ་འམ། ཀླུ་འཁྱིལ་བའི་འཇའ་ཚོན་ལྟར་འཚེར་ཞིང་གསལ་བ་ལ་ལྟ་ན་མིག་མི་ཆགས་པ་བཞིན་ནམ། བསམ་ན་ཡིད་འཕྲུལ་བ་ཙམ་དུ་འོད་ཟེར་ལྷམ་མེ་ལྷང་ངེར་བཞུགས་ཏེ་དཔེར་
མི་བཟོད་པ་ནི་སྲིན་བུ་མེ་ཁྱེར་གྱིས་འོད་ཉི་མ་ཤར་མ་ཐག་ཏུ་མི་སྣང་པའམ། ཉི་ཟླ་ལ་འོད་ཟེར་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཡོད་ཀྱང་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་དྲུང་ན་སོལ་ཕུང་ལྟ་བུ་འམ། བརྒྱ་བྱིན་
ལ་འོད་གསལ་བ་ཡོད་ཀྱང། ཚངས་པ་ཆེན་པོའི་འོད་ཟེར་གྱི་དྲུང་ན་གྱོ་མོ་འམ། གསེག་མ་ལྟ་བུ་འམ། མཚན་མོ་དང། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེའི་འོད་དུ་བསྐྲུན་པ་ཙམ་
མམ། ཚངས་པའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ལ་འོད་ཟེར་དམ་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཡོད་པའི་འོད་ཐམས་ཅད་ཀྱང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འོད་ཟེར་གྱི་དྲུང་ན་སོལ་བའི་
ཕུང་པོ་ལྟར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འོད་ཟེར་གྱི་མདོག་གང་གིས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀུན་ཏུ་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ། །

[162B]དམུས་ལོང་ནི་མིག་གིས་གཟུགས་མཐོང་བར་འགྱུར། ལུས་སྒུར་བོ་ནི་ལུས་རངས་པར་འགྱུར། དབང་པོ་ཉམས་
པ་རྣམས་ནི་དབང་པོ་ཚང་ཞིང་ཡན་ལག་དང། ཉིང་ལག་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །མྱོས་པ་རྣམས་ནི་དྲན་པ་ཕྱིར་རྙེད་པར་འགྱུར། མདོར་ན་ཇི་ཙམ་དུ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་ཐམས་ཅད་
དང་བྲལ་ཏེ་འདོད་པ་བཞིན་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཚེ་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ཉིད་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བདུན་ཅུ་སྙེད་སྟན་ལས་ལངས་ནས། སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ། ལན་བརྒྱ་སྟོང་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དེ། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྐད་མཐུན་པར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱ་སྟོང་གིས་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་པ་བྱས་པ་ལ། འདི་ལྟ་སྟེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྟོག་མེད་དབྱངས་དང། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདེ་བ་འབའ་ཞིག་སེམས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚད་མེད་དབྱིངས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
གྲགས་པ་ཆེན་པོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཙུག་ཕུད་འོད་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྟན་པའི་སེང་གེ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འབའ་ཞིག་རོལ་དང། བྱང་

[163A]༄༅། །ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྟོག་པ་སྤོང་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་བརྩེགས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགེ་གནས་བློ་གྲོས་དང། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་རབ་ཏུ་མཚན་མེད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་འོད་ཟེར་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྲོ་ཞི་བློ་གྲོས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤིན་ཏུ་
སྲུང་འགྱུར་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དད་པ་བརྩོན་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མེ་ཏོག་འཕགས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་ཏུ་བདེ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་ལས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ངོ་འཕྲལ་འཆད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསམ་དུ་མེད་པ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚངས་
པ་སྦྱིན་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རིན་ཆེན་ལས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྷའི་མེ་ཏོག་གནས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤིན་ཏུ་སེམས་དང། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་དཔག་མེད་ཆོས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གྲགས་པའི་ཡིད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤོབས་པ་བརྩེགས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་
ཕྱུག་སྒོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྟོབས་བཅུ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྟོབས་བཅུ་འཆང་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཕགས་པ་ཆེན་པོས་སྐྱོང་དང། བྱང་

[163B] བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞི་བ་རོལ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ན་གནས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གྲངས་མེད་ལྷ་དང། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་རི་རབ་འོད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རབ་ཏུ་ལྕི་བའི་སྡོང་པོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱུ་ལས་འཕགས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཅིག་པུ་
འགྲོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཟི་བརྗིད་འཕགས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡེ་ཆེན་མཁས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རིས་སྐྱོབ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
འཇིག་རྟེན་གསུམ་འཛིན་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ངོ་འཕྲལ་ཡོད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གྲགས་པ་བརྗོད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉི་འོད་གསལ་དང་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེང་གེ་བཙན་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དུས་ཚོད་རྒྱལ་པོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེང་གེའི་སྙིང་པོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲིད་
མངོན་སྟོན་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འོད་རྒྱང་གསལ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེང་གེའི་རི་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲིད་ལེན་བྱིན་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་རྒྱལ་བ་བྱིན་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱལ་མཚན་མཆོག་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགའ་མགུ་རངས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་

[164A]༄༅། །དང༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འགྲིབས་མེད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གྲགས་ལྡན་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇིགས་མེད་དང་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་མ་ཆགས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྒྲོན་མ་ཆེན་པོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇིག་རྟེན་འོད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དམ་པའི་
དབྱངས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་ཆེན་སྟོབས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མུན་ནག་བསལ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཉམ་མེད་ཕྱོགས་ལ་སོགས་
པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་ཡི་དམ་འདི་སྐད་བཅས་སོ། །བདག་ཅག་རྣམས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱ་ངན་ལས་འདས་
པའི་འོག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བསྲུང་ཞིང། ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀུན་ཏུ་རྒྱས་པར་བགྱི་ཞིང་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བགྱིའོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བདག་
ཅག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འོད་ཟེར་དམ་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་མཐོང་ནས། འོད་ཟེར་དེ་དག་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཡང་ཐོས་པར་
འགྱུར། ཆོས་དེ་དག་ཐོས་ནས་སེམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་ཏེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་བྱང་ནས། ལྷའི་རིན་པོ་ཆེ་གསེར་ལྟར་སེམས་རྣམ་པར་དག་པར་

[164B]།བདག་གིས་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་ཡོན་ཏན་འདི་ལྟ་བུ་དག་དྲན་ཕས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྟོན་པ་ཆེན་པོར་འདུ་
ཤེས་སྐྱེས་སོ། །བྱམས་པའི་ཕ་མ་ལྟ་བུའི་འདུ་ཤེས་སྐྱེས་ནས་རྟག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་དྲན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་ཤེས་པར་བགྱིད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དམ་པའི་
ཆོས་ཐོས་པས་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་འདུག་ཅིང། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྒྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ཀྱང་ཆོས་
ཐོས་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འཁོར་མང་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བདུན་ཅུ་པོ་འདི་དག་ཡུན་རིང་པོ་ནས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་ཀྱི་སྔོན་རོལ་ན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་
ལྡན་འདས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་ཏེ། སངས་རྒྱས་དེ་དག་ལས་རྟག་ཏུ་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་ཅིང། རྒྱལ་བ་
དེ་དག་ལ་མི་སྐྱོ་བའི་སེམས་ཀྱིས་མཉེས་པར་བྱས་ནས། བྱམས་པས་བདག་གིས་ལུས་བསྲུངས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འཛིན་ཅིང། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་རྒྱུན་དུ་ཕྱོགས་བཅུར་

[165A]༄༅། །ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གང་ཞིག་ཐ་མ་ཤི་ཀར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་གཅིག་གི་མིང་ངམ། གཉིས་
སམ༑ གསུམ་མམ། བཞི་ནས། བདུན་ཅུའི་བར་དུ་རྫོགས་པར་ཐོས་ཏེ། དེ་ལ་སྲོག་ཕྱོགས་སྐྱབས་སུ་སོང་ན། ཚེ་འཕོས་མ་ཐག་ཏུ་གང་ན་སངས་རྒྱས་བཞུགས་པའི་འཇིག་རྟེན་
གྱི་ཁམས་སུ་པད་མོ་ལས་རྫུས་ཏེ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞིང། འདོད་ཆགས་དང་ཡོངས་སུ་བྲལ་བ་དང། མངལ་གྱི་གནས་ནས་མི་སྐྱེ་བ་དང་མནམ་ཞིང་བཙོག་པ་དང་བྲལ་བར་
འགྱུར་ཏེ། ལུས་ཡོངས་སུ་དག་ཅིང། ལུས་དྲི་ཞིམ་པ་དང། ཐམས་ཅད་ཡིད་དུ་འོང་ཞིང་བཀུར་སྟི་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་གྱི་ཡིད་དུ་འོང་ཞིང་བཀུར་སྟི་བྱས་པས་སེམས་རབ་
ཏུ་དགའ་བར་འགྱུར་རོ། །སེམས་རབ་ཏུ་དགའ་བས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་
བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བྱམས་པ་དང། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་བྱམས་པ་དང། སྙིང་རྗེའི་སེམས་བསྐྱེད་
པས་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་ལ་བཏང་སྙོམས་སུ་མི་གཏོང་པའི་སེམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར། གཞན་ཡང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བར་འགྱུར་བའི་སེམས་དང་

[165B] གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་སེམས་དང། སྒྲིབ་པ་དང། བར་ཆད་དུ་འགྱུར་བ་བསལ་བའི་སེམས་དང། ཉོན་མོངས་པ་ཞི་བར་བྱེད་པའི་སེམས་དང། དགེ་བའི་བ་ཤེས་གཉེན་
ལ་བསྙེན་ཅིང་རྟག་ཏུ་བཀུར་སྟི་བྱེད་པའི་སེམས་དང། འདུན་པའི་ཡིད་ཀྱི་ཆོས་ཉན་པའི་སེམས་དང། མི་བརྗེད་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་དོན་བཟང་པོ་གཟུངས་སུ་འཛིན་པའི་སེམས་
དང༑ ཉུང་དུ་ཐོས་ལ་དོན་མང་དུ་ཤེས་པའི་སེམས་དང། མང་དུ་ཐོས་ལ་དོན་མི་ཤེས་པ་མི་འདོད་པའི་སེམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ཡང་དག་ཉིད་ལ་དད་པའི་སེམས་དང་
དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དོན་བདེན་པ་ལ་དད་པའི་སེམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཡང་དག་པའི་དོན་བདེན་པ་ལ་དད་པའི་སེམས་སྐྱེས་པས་ཇི་ལྟར་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་སེམས་སྐྱེ་
བར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་སེམས་སྐྱེས་པས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་སེམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་སེམས་སྐྱེས་པས་སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མཉམ་སྙོམས་པའི་གཉེན་པོའི་སེམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་བདག་ཁམས་གསུམ་པའི་སྲིད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔར་སྐྱེ་བར་མི་དགའ་བ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཡོད་
པ་དང། གཟུགས་མེད་པ་དང། རྐང་བཞི་དང། རྐང་མང་དང་གྲོག་སྦུར་ནས་སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ལུས་དང། སྲོག་

[166A]༄༅། །གི་བར་དུ་སྟོར་ཡང་ཕ་རོལ་པོའི་སྲོག་འཕྲོག་པའི་ལས་མི་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་བདག་ལ་ནོར་རྫས་དང། འབྲུ་དང། གོས་དང་ཟས་དང། སྐོམ་
དང༑ བན་གླང་དང། ཤིང་རྟ་དང། ཐེག་པ་དང། ཡུལ་དང་གྲོང་ཁྱེར་དང། ཆུང་མ་དང། བུ་དང། ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་གི་བར་དུ་ལོངས་སྤྱོད་རྣམས་ལ་སྲུང་ཞིང་
རིམ་གྲོ་བྱེད་དོ། །གཞན་གྱིས་ཁྱེར་ཞིང་འཕྲོག་པ་ལ་མི་དགའ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བདག་གི་ལུས་
དང་སྲོག་སྟོར་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ནོར་དང། གོས་དང། ཟས་དང། སྐོམ་དང། ལོངས་སྤྱོད་ལ་འཕྲོག་པའི་སེམས་མི་སྐྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་བདག་གི་གཟུགས་དམ་
པ་སྲིང་མོའམ། ཆུང་མའམ། སླས་ལ་གཞན་གྱིས་མི་རིགས་པར་བྱེད་མི་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ་དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
ནི་བདག་གི་ལུས་དང་སྲོག་སྟོར་ཀྱང། ཕ་རོལ་པོའི་གཟུགས་དམ་པ་ལ་འདུ་ཤེས་ངན་པ་ལོག་པའི་སེམས་མི་སྐྱེད་ན། མི་རིགས་པའི་ཆོས་ངན་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཇི་ལྟར་བདག་
ཕྲ་མ་དང་ཚིག་རྩུབ་པོ་འཁྲུག་པར་འགྱུར་བ་ལ་མི་དགའ་བ་བཞིན་དུ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བདག་གི་ལུས་དང། སྲོག་

[166B] ཕན་ཚུན་འཁྲུག་པའི་ཚིག་མི་སྨྲའོ། །ཇི་ལྟར་བདག་རྡོ་དབྱུག་གིས་རྡེག་པ་དང། ལྕག་གིས་གཞུ་བ་དང། ནན་ལ་འབོར་བ་ལ་མི་དགའ་བ་བཞིན་དུ་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བདག་གི་ལུས་དང་སྲོག་ཡལ་ཡང་རྡོ་དབྱུག་དང། ལྕག་དང། ཆད་པས་གཅད་པའི་ལས་ཀྱིས་སེམས་
ཅན་རྣམས་ལ་མི་འཚེའོ། །ཇི་ལྟར་བདག་ལྕགས་སྒྲོག་དང། ཁོང་སྒྲིལ་དང། མཚོན་ཆ་དང། བཟུང་བ་དང། བརྟགས་པ་དང། བཅིང་བས་བཅིངས་པའི་གནོད་པ་རྣམས་ལ་མི་
དགའ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཀུན་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ལུས་དང། སྲོག་ཡལ་ཡང་ལྕགས་སྒྲོག་དང་ཁོང་སྒྲིལ་དང། བཟུང་བ་དང། བཅིང་
བ་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པས་འཚེ་བར་མི་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་བདག་གཞན་གྱིས་བརྙས་པ་དང། དབང་དང། དྲག་ཤུལ་བྱེད་པ་དང། དབང་རློམ་བཙན་བྱེད་པ་སྙེམས་ཤིང་ངན་དུ་
བྱེད་པ་ལ་མི་དགའ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བདག་གཅིག་པུའི་ལུས་དང། སྲོག་ཡལ་ཡང། ཚུལ་བཞིན་མ་
ཡིན་པའི་མི་རིགས་པས་སེམས་ཅན་ལ་གནོད་པ་མི་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་བདག་ལ་ཕ་རོལ་པོ་གཞན་གྱིས་བཀུར་སྟི་བྱེད་ཅིང་མཆོད་དམ། ཚིག་སྙན་པས་བསྟོད་ན། བདག་བདེ་བ་

[167A]༄༅། །བ་ལ་དགའ་བ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གོས་དང། ཟས་དང། སྐོམ་དང། མལ་ཆ་དང། ནད་ཀྱི་རྐྱེན་རྩི་དང་བདེ་བའི་ཡོ་བྱད་
ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྦྱིན་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་བདག་གིས་ལས་ཆེན་པོ་ཞིག་བསྒྲུབ་བམ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྱིར་རམ། ཆོས་ཀྱི་ཕྱིར་རམ་དགེ་འདུན་གྱི་ཕྱིར་རམ། དོན་བསྒྲུབ་པ་
ལས་བློས་མི་ལྕོགས་ཏེ། དོན་བསྒྲུབ་པར་མ་གྱུར་ནས་མི་དགའ་ཞིང་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་པ་ལས་མཁས་པ་བློ་དང་ལྡན་པ་ཞིག་གིས་བདག་གིས་བསྒྲུབ་པའི་དོན་མ་
གྲུབ་པས་མི་དགའ་ཞིང་མྱ་ངན་བྱེད་པར་མཐོང་ན་བདག་ལ་འདི་སྐད་ཟེར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་མི་དགའ་བ་མ་བྱེད་ཅིག་ཁྱོད་ཀྱི་དོན་གྲུབ་པའི་གྲོགས་བྱ་སྟེ། དོན་ཡིད་
བཞིན་དུ་གྲུབ་པར་བྱའོ་ཞེས་ཟེར་ན། དེ་ལ་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་བདག་གིས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་དུ་བསྒྲུབ་པའི་ལས་
ཀྱིས་གྲོགས་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་བདག་ལ་རྒྱལ་པོ་དང། རྐུན་པོ་དང་ཆུའམ། མེས་གནོད་པར་འགྱུར་རམ། བློན་པོ་ལ་སོགས་པས་བཟུང་ངམ་བཏགས་སམ། བཅིངས་
ན་མི་དགའ་བའི་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་པར་གྱུར་པ་ལས་མཁས་པ་བློ་དང་ལྡན་པ་ཞིག་གིས་བདག་དེ་ལྟར་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་པ་མཐོང་ན། སྙན་པ་སྒྲའི་ཚིག་གིས་བདག་

[167B]ཁྱོད་ཀྱི་ཕྱིར་ཁོ་བོས་རྒྱལ་པོའམ། བློན་པོ་ཆེན་པོ་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་སྟེ། གལ་ཏེ་ན་ནོར་གསུག་སྦྱིན་པའམ། ཐབས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཅི་ནས་ཀྱང་
ཁྱོད་མི་བདེ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཐར་བར་བྱའོ་ཞེས་ཟེར་ན་བདག་གིས་ཚིག་དེ་ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་སེམས་དགའ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཤེས་པར་
བྱ་བའི་སྒྱུ་རྩལ་དང། བཟོའི་བར་དུ་ཡང་མཐར་ཕྱིན་པར་བརྩོན་འགྲུས་སུ་སློབ་བོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ཤེས་པར་བྱ་བ་རིག་པའི་གནས་དང། བཟོའི་གནས་དང། རོལ་མོ་
དང༑ རྩེད་མོ་དང། གྲངས་དང། རྩིས་དང། མིག་འཕྲུལ་གྱི་སྔགས་དང། སྨན་དང། བན་གླང་དང། རྟ་དང། བཞོན་པ་དང་དགྲ་ཆོས་དང། དམག་དྲང་བ་དང་
དཔྱད་ལ་སོགས་པ་ལ་མཁས་པར་སློབ་སྟེ། དེ་ལྟར་སྒྱུ་རྩལ་ཅི་ལ་ཡང་མཁས་པར་བསླབས་ནས། འགྲོ་བ་མང་པོ་དང། རྒྱལ་པོ་དང་བློན་པོ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་
བསམས་པའི་ཡིད་དང་འགལ་བར་མི་བྱེད། དེ་མ་ཡིན་པ། གཞན་ཡང་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་རྐྱེན་གོས་སམ། ནོར་རམ། ཟས་སམ། བཟའ་བའམ་བཏུང་བའམ། ནོར་བུའམ་
གདུ་བུའམ། ལུས་ཀྱི་རྒྱན་ནམ། གསེར་རམ། དངུལ་ལམ། བཻ་ཌཱུརྱའམ་བྱུ་རུའམ། མན་ཤེལ་ལམ། སྤུག་གམ། མུ་ཏིག་གམ། ཨསྨ་ག་བྷོའམ་ནོར་བུ་རིན་

[168A]༄༅། །པོ་ཆེའམ། བན་གླང་ངམ། རྟའམ། ཐེག་པའམ། བྲན་ཕོའམ། ལས་བྱེད་པའི་མིའམ། ཆུང་མའམ། སླས་ཀྱང་ཡོད། ཆུ་མིག་གམ། ཁྲུས་
ཀྱི་རྫིང་བུའམ། རིན་པོ་ཆེའི་ཡང་ཏོག་བཟང་པོའམ། ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཡོ་བྱད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་ཀྱང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་རློ་མ་པའམ། རྒྱགས་པའི་སེམས་
མེད་དོ། །དེ་ལྟར་རྒྱུ་རྩལ་ཀུན་ལ་ཡང་མཁས། རིན་པོ་ཆེའི་བང་མཛོད་བརྒྱ་སྟོང་དང་ཡང་ལྡན། བན་གླང་དང། རྟ་དང། ཐེག་པ་ཡང་ཡོད། ན་ཆུང་བཟང་མོ་ཡང་གྲངས་
མེད་པར་ཡོད། ཡང་ཏོག་བཟང་པོ་ཡང་ཡོད། ཆུ་མིག་དང། ཁྲུས་ཀྱི་རྫིང་བུ་ལ་སོགས་པ་འདོད་པའི་ལོངས་སྤྱོད་གང་ཡང་ཡོད་མོད་ཀྱི་དེ་ལ་མ་ཆགས་ཏེ་རྟག་ཏུ་འདོད་
པ་ཉུང་བ་དང། ཆོག་ཤེས་པ་ལ་དགའ་ཞིང། བས་མཐའ་དགོན་པ་དང། རི་དང། ཚལ་དང། ཤིང་དྲུང་དུ་བསམ་གཏན་ལ་ཞི་བར་གནས་པ་ལ་མོས་སོ། །སྐྱེ་བོ་མང་པོ་
དང་སྨྲ་ཞིང་གཏམ་ཟེར་ཡང། སེམས་ནི་རྟག་ཏུ་གཉེན་པོའི་སྒོར་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དང་སྤྱོད་ཚུལ་མཐུན་པ་ལྟར་བྱེད་ཀྱང་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པའི་དོན་དུ་ནོར་
བུ་རིན་པོ་ཆེ་གཏོང་བར་བྱེད་ཀྱི། སེམས་ཅན་ལ་གནོད་པ་མི་ཕན་པའི་དོན་མི་བྱེད་དོ། །གང་དབུལ་བ་ཕོངས་པ་ཉམ་ཐག་པར་གྱུར་པ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སློང་

[168B] དེ་ལ་ཅི་འདོད་པ་བཞིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྦྱིན་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གང་ཞིག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་མོས་ཤིང་དད་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་བསྙེན་
བཀུར་དང། མཆོད་པ་བྱ་བའི་ཕྱིར་རིམ་གྲོ་དང། གཡོག་བྱེད་ཅིང་རྐང་པ་འཁྲུ་བའི་ལས་བྱེད་དམ། ལུས་བཀྲུ་བ་དང། མཉེ་བའི་ལས་བྱེད་དམ། ཆག་ཆག་དང། ཕྱག་དར་
བྱེད་དམ། སོ་ཤིང་དང། ཁྲུས་ཆུར་སྦྱོར་རམ། མལ་སྟན་འདིངས་ཤིང། མལ་གོས་སྤུག་པའི་ལས་བྱེད་དམ། སྲོད་དང། ཐོ་རང་ས་ལ་མར་མེ་འབུད་དམ། ཁྱེའུ་སུས་དང། དྲོ་
ལ་ཁ་ཟས་ཐ་ན་པ་ན་དང། པུ་ཤེ་ནི་དང། ཁ་ད་ནེ་འབུལ་ལམ་འཐུང་བའི་སྐོམ་ཡུ་ལི་ཤི་དང། བུ་ལར་ཤ་ཀའི་འབྲས་བུའི་སྐོམ་དང། རྒུན་ཆུ་དང། ཁ་ར་ནག་པོའི་ཆུ་ལ་
སོགས་པ་སྦྱར་སྦྱར་ནས། ཡོ་བྱད་དེ་ལྟ་བུས་ཞག་བདུན་ནམ། ཞག་དུག་བཅུའི་བར་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ཆོས་འདོད་པའི་ཕྱིར་འབུལ་བར་བྱེད་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
དེའི་ཚེ་མཆོད་པའི་ཡོ་བྱད་འབུལ་བ་དེ་ལ་དགའ་བའི་སེམས་མེད་དོ་།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་ཡུན་རིང་པོ་ནས་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་ཆོས་ཚོལ་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྐྱེད་འབྲིའི་སེམས་མེད་པའི་ཕྱིར། བྱམས་པ་དང། སྙིང་རྗེའི་སེམས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། མཉམ་སྙོམས་པའི་སེམས་ལ་

[169A]༄༅། །གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་དུས་ཁ་ཅིག་ཏུ་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་བྱེད་དེ། རྟག་ཏུ་དགེ་བ་བཅུའི་ཆོས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་དོ། །
སེམས་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་རྒྱལ་པོའི་ཡིད་བཞིན་དུ་དགའ་ཞིང་སྤྱོད་པའི་ཚེའི་དུས་བྱས་ན་ཡང་ལྷ་དང། མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་འདོད་པ་ལྔའི་ལོངས་སྤྱོད་མཆོག་དམ་པ་དང་ལྡན་ཏེ། རིགས་
ཆེ་ཞིང་མཐོ་བར་སྐྱེ་བར་འགྱུར། བསམས་པའི་ཡིད་བཞིན་དུ་ཉལ་བ་དང། ལྡང་བ་དང། འགྲོ་བ་ལ་གནོད་པ་མེད་པར་འགྱུར། གནས་གང་དུ་འགྲོ་ཡང་བཞོན་པའི་རྟ་
དང་ཐེག་པར་ལྡན་པ་སྟེ་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ཏུ་རྩེད་མོ་དང། རོལ་མོ་ལ་རྩེ་ཞིང་ལོངས་སྤྱོད་པར་འགྱུར། བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་དམ་པ་དང། དགའ་མགུར་སྤྱོད་པར་འགྱུར་ཡང། ཐ་
མ་མི་རྟག་པ་བརྟེན་ཏེ་རྒ་བ་དང། ན་བས་གཟིར་ཏེ། ཤི་བར་གྱུར་ན། ཁྱིམ་གྱི་བུ་སྨད་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་ཏེ་སྐད་ཕྱུང་ནས་ངུ་ཞིང། ལ་ལ་ནི་མགོ་ལ་ཐལ་མོ་རྡེབས། ལ་ལ་
ནི་རང་རང་གི་སྐྲ་འབལ་ཏེ། མཆི་མ་འཛག་ཅིང་ས་ལ་འདྲེའོ་།དེ་ནས་འཁྱོགས་སམ། ཤིང་རྟའི་སྟེང་དུ་བཞག་ནས། དུར་ཁྲོད་དུ་བསྐྱལ་ཏེ། དེ་ལྟར་བསྐྱལ་ནས་ཀྱང་བུ་
སྨད་དག་ཕྱིར་ཁྱིམ་དུ་འོངས་ནས་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་ཏེ། ལ་ལ་ནི་བརྒྱལ་ནས་ས་ལ་འགྲེ་ལ་ལ་ནི་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ནད་དུ་གྱུར་ལ་ལ་ནི་མི་དྲན་པས་མྱོས། ལ་ལ་ཚེའི་

[169B] དེ་ལྟར་བྱས་ཀྱང་གསོན་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཕན་པ་མེད། ཤི་བ་ལ་ནི་རབ་ཏུ་གནོད་དོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་འཁོར་དང་
བཅས་ཏེ་ཡུལ་རྒྱུ་ཞིང་སོང་བ་ལས། སེམས་ཅན་མྱ་ངན་གྱིས་གཟིར་བ་མཐོང་ནས་སྙིང་བརྩེ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ་འདི་སྐད་ཟེར་རོ་།རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་ས་དབང་གིས་
འགྲོ་བ་མང་པོའི་དབང་བསྒྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་དགེ་བ་བཅུའི་ལམ་གྱིས་འགྲོ་བ་རྣམས་འདུལ་ཏེ། འབྲས་བུ་འདོད་པ་ལྔ་མཆོག་དམ་པ་ཐོབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་སྐྱེ་བ་དང། རྒ་བ་དང། ན་བ་
དང། འཆི་བ་དང། མི་རྟག་པ་འཇིགས་པ་ལས་ཐར་པར་མ་གྱུར་ན་བདག་གིས་དྲང་པོའི་ཆོས་ཀྱིས་ཡུལ་གྱི་སྲིད་བཙས་ཀྱང་ཕན་པའི་དོན་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་འགྲོ་བ་རྣམས་ལ་ཕན་པའི་
དོན་མེད་ན། འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཞེས་ཀྱང་ཇི་སྐད་ཅེས་ཀྱང་བྱ། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་ཕ་ཞེའམ། སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཞེའམ། འདྲེན་པའི་སྟོན་པ་ཆེན་པོ་
ཞེས་ཇི་སྐད་དུ་གདགས། འདྲེན་པའི་སྟོན་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པའི་ལམ་དུ་འདྲེན་ཅིང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་སྟོན་ཏེ། འདུས་མ་བྱས་པའི་རབ་ཏུ་བདེ་བ་
ཐོབ་པར་བྱེད་དོ། །བདག་ཅག་ནི་མིང་དང། སྤྱོད་པར་མི་མཐུན་ཏེ་དཔེར་ན། མི་ཞིག་སྐོམ་པས་གདུངས་ནས་སྲོག་ལ་བབ་པ་ལས། ཆུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་རྒྱུགས་ཏེ་

[170A]༄༅། །ཁྲོན་པ་སྐམ་པོ་ཞིག་དང་ཕྲད་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །ད་ནི་བདག་གི་ལུས་འདི་འཆི་བ་ལས་ཕྱིར་
སོས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཆུ་དང་མ་ཕྲད་ན། སྲོག་འདི་འཆི་བ་ལས་ཡུན་མི་རིང་བ་ལས་ད་ཁྲོན་པ་བཟང་པོ་དང་ཕྲད་ནས། གདོན་མི་ཟ་བར་ཆུ་དོང་གྲང་
མོ་གཙང་མ་དང་ཕྲད་དེ་ངོམས་ཤིང་ཚིམ་པར་འགྱུར་བས་སྲོག་འཚོ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་བསམས་ནས། མྱུར་བ་མྱུར་བར་ཁྲོན་པའི་དྲུང་དུ་བསྙེན་ཏོ། །ཁྲོན་པའི་དྲུང་
དུ་ཕྱིན་ནས་ལུས་ལ་གྱོན་པའི་གོས་ཕུད་དེ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་སྦས་ནས། ཆུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཁྲོན་པའི་ནང་དུ་ཞུགས་སོ། །ཁྲོན་པའི་གཏིང་དུ་ཕྱིན་ནས་ཆུ་ནི་མེད་ཀྱི་
སྦྲུལ་གདུག་པ་དང། སྨིགས་པ་དང། སྡིག་པ་དང། རྩངས་པ་དང་སྦལ་བ་དང། གྱོ་མོ་དང། དེ་ལ་སོགས་པ་གསེག་མ་དང། ཤིང་དང། རྩ་ཉལ་ཉིལ་འབའ་ཞིག་
མཐོང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་སྐོམ་པས་ཉམ་ཐག་པར་གྱུར་པ་དེ་ཐོག་མ་རེ་བ་བཞིན་དུ་ཆུ་ཡང་མ་རྙེད་ལ་གདུག་པ་མང་པོ་གཟས་ནས། ཁྲོན་པ་དེ་ལས་ཕྱིར་བྱུང་བར་
གཟས་ཀྱང་ཁྲོན་པ་རྙིངས་ཤིང་ཞིག་ལ་ཟབ་ཀྱང་མདའ་རྒྱང་གང་ཙམ་ཡོད་དེ། དེའི་ནང་ནས་སྐས་སམ། ཐག་སྲད་དམ། འབྲུ་བའི་ཤིང་ཙམ་ཡང་མེད་དེ། མས་

[170B]ནུས་ཏེ། ཕྱིར་ཡང་ཞབས་སུ་ལྷུང་ནས་སྦྲུལ་གདུག་པ་ལ་སོགས་པས་ཟ་ཞིང་འཇིབ་བོ། །དེ་ཅུང་ཟད་ཅིག་སྲོག་མ་
ཆད་ཀྱི་བར་དུ་འདི་སྐད་ཅེས་ཟེར་རོ། །བདག་ཁྲོན་པ་འདིའི་ནང་ན་ཆུ་མེད་པར་སྔར་ཤེས་ན་ལྷ་ཁྲོན་པ་ལ་མིག་གིས་ལྟ་ཡང་མི་ཕོད་ན་འདིའི་ནང་དུ་ཞུགས་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་
དགོས་ཏེ། དེ་ནི་ཁྲོན་པ་འདིའི་རྐྱེན་གྱིས་སྡུག་བསྔལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་ནོ། །འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ཡང་དེ་ལྟར་སོ་སོའི་སྐྱེ་
བོ་དག་གཅིག་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ཁྱིམ་གང་གིས་སྨད་དང། གཉེན་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་པ་དང། བྱེ་བྲལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུངས་པ་མཐོང་ནས་འདི་སྐད་ཟེར་རོ། །བདག་གི་ལུས་
འདི་ནི་ཁྲོན་པ་སྐམ་པོ་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། ཁྲོན་པའི་མིང་ཙམ་ཡོད་ཀྱི་ཆུ་ནི་མེད་པས་ན། འཇུག་པ་ཡོད་ཀྱང་ཐོབ་པ་མེད་པས་དེ་ལྟ་བུའི་ལུས་དང། སྲོག་སྟོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་
མྱོང་བར་གྱུར་ཏོ། །ད་ལྟར་བདག་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་དབང་བསྒྱུར་ཞིང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་ལྡན་ཏེ། དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་འགྲོ་བ་འདུལ་ཞིང་དྲང་པོའི་
ཆོས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་སྲིད་བཙས་ནས། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་དག་ལྷ་དང་མིའི་མཐོ་རིས་ཀྱི་གནས་སུ་བཀོད་དེ། འདོད་པ་ལྔའི་ཡོན་ཏན་མཆོག་དམ་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་དུ་བཅུག་ཀྱང་དེ་

[171A]༄༅། །དག་སྐྱེ་བ་དང། རྒ་བ་དང། ན་བ་དང། འཆི་བ་དང། སྡུག་པ་དང། བྱེ་བྲལ་དང། དགྲ་སྡང་བ་དང་ཕྲད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཐར་བར་མི་ནུས་ཏེ། གཅིག་
ལ་གཅིག་དུ་ཞིང་ཆོ་ངེ་བྱེད་པ་འདི་ནི་བདག་གིས་ཉེས་ཀྱི། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་མ་ཉེས་སོ། །དེ་ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། བདག་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་འགྲོ་བ་མང་པོ་
ལ་ཕན་པའི་དོན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་དེ། བདག་ལས་དགེ་བའི་ཆོས་འདོད་ཅིང་རབ་ཏུ་བདེ་བ་འདོད་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཚོ་ལས་བརྒལ་མི་ནུས་སོ། །དེའི་ཚེ་འཁོར་
ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ། ཡང་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །དེ་ལྟར་བདག་གི་ལུས་འདི་ནི། དཔེར་ན། ཤེས་པ་མེད་པ། གཏི་མུག་ཅན་གྱི་སྦྱིན་བདག་དང་འདྲའོ། །དེའི་ཚེ་
དུས་གཞན་ཞིག་ན་ལོ་བདུན་གྱི་བར་དུ་ཆར་པ་མ་བབ་པས། ཐན་པ་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟེ་རྩི་ཤིང་ཡང་བསྐམས། འབྲུ་ཡང་རབ་ཏུ་དཀོན་པར་གྱུར། མུ་གེ་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟེ་
གཅིག་ལ་གཅིག་འཆའ་ཞིང་ཟ་བར་འགྱུར། གཅིག་གི་ཤ་ཁྲག་ལ་གཅིག་ཟ་སྟེ། ལ་ལ་ནི་བུའི་ཤ་ཁྲག་ལ་ཕ་མ་ཟ། ལ་ལ་ནི་ཕ་མའི་ཤ་ལ་བུ་ཟ་ཞིང། ཕ་མ་དང་
ཕུ་ནུ་དང། ཁྱོ་ཤུག་དང། བུ་ཕོ་དང། བུ་མོ་ཡང་གཅིག་གི་ཤ་ལ་གཅིག་ཟ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ན་སྦྱིན་བདག་ཆེན་པོ་དེ་འཆག་ཅིང་འཕྱན་དུ་སོང་སོང་བ་ལས་

[171B] ད་རོད་ཉམས་ཏེ། རིད་ཅིང་བསྐམས་ལ་ཉམ་ཆུང་ལ་མདོག་ངན་པ་དང། སྐྲ་ཡང་འཛིངས་བྲས་ལུས་གནག་ལ་རྐེ་བ་དག་ཕྲག་པ་ལ་མི་
རོ་ཁུར་དུ་ཁྱེར་ཏེ། ཁ་ཅིག་ནི་མིའི་མགོ་དང། ལག་པ་དང། རྐང་པ་དང། ལྷུ་ཚིགས་དང། ལག་ངར་དང། ཕྲག་པ་དང། ཚིགས་པ་དང། སྒལ་པ་དང། བརླ་དང། རྗེ་
ངར་དང། ཡན་ལག་དང། ཉིང་ལག་གི་བར་དུ་ཁྱེར། ཁ་ཅིག་ནི་ནང་ཁྲོལ་མཆིན་པ་དང། མཚེར་བ་དང། གློ་བ་དང། རྒྱུ་མ་དང། གཞང་རྣམས་ཁྱེར་པ་མཐོང་ངོ། །
དེ་ལྟ་བུ་དག་མཐོང་ནས་སྦྱིན་བདག་དེས་དེ་དག་མཐོང་ནས། ཁྱེད་ཁུར་དུ་ཁྱེར་བ་འདི་དག་ཅི་ཡིན་ཞེས་དྲིས་སོ། །དེ་དག་གིས་སྨྲས་པ། བདག་ཅག་གི་ཁུར་དུ་ཁྱེར་བ་འདི་དག་
ནི་མི་རོ་སྟེ། མིའི་མགོ་དང། རྐང་ལག་དང། བརླ་དང། རྗེ་ངར་དང། ཡན་ལག་དང། ཉིང་ལག་གི་བར་དུའོ། །ཁྱེད་མིའི་མགོ་དང་ཡན་ལག་དང། ཉིང་ལག་གི་བར་དུ་
ཁྱེར་བ་འདི་ཅི་དགོས། ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་དྲིས་པ་དང། དེ་དག་གིས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་མི་ཤེས་སམ། མུ་གེ་ཆེན་པོ་བྱུང་ནས། འབྲུ་རབ་ཏུ་དཀོན་པར་གྱུར་ཏེ། མི་ཀུན་ལྟོགས་
ནས་ད་ལྟར་གཅིག་ལ་གཅིག་ཟ་བས་བདག་ཅག་གི་ཁུར་དུ་ཁྱེར་བ་འདྲི་ནི་བདག་ཅག་གི་ཟས་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་སྦྱིན་བདག་ཆེན་པོ་དེས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དེ་ཐོས་ནས་

[172A]༄༅། །དངངས་ཏེ། སྤུ་ཟིང་ཞེས་བྱེད་ནས་ཁམས་ཏེ་ས་ལ་འགྱེལ་བ་ལས། ཆུ་གྲང་མོས་གདོང་དུ་གཏོར་ནས་རིང་ཞིག་ལོན་པ་དང་སེམས་སོར་
ཆུད་ནས་འོ་ན་ཁྱེད་ཀྱི་ཟས་ཡིན་ན། འདི་དག་སུའི་ཤ་ཡིན་ཞེས་དྲིས་པ་དང། དེ་དག་སྐད་ཆེན་པོ་ཕྱུང་ནས་དུས་ཏེ། སྦྱིན་བདག་ལ་བརྗོད་དུ་མི་རུང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་
སོ༑ ༑ཀྱེ་མའོ་བདག་ཅག་ནི་སྡུག་གོ་ཀྱེ་མའོ་བདག་ཅག་ནི་སྡུག་གོ་ཀྱེ་ཧུད། ཀྱི་ཧུད། ཁྱོད་ལ་དྲང་པོར་མི་སྨྲར་མི་རུང་སྟེ། བདག་ཅག་ཁུར་དུ་ཁྱེར་བ་འདི། ལ་ལ་ནི་
ཕའི་ཤ། ལ་ལ་ནི་མའི་ཤ། ལ་ལ་ནི་བུའི་ཤ། ལ་ལ་ནི་ཕུ་ནུའི་ཤ། ལ་ལ་ནི་གཉེན་བཤེས་ཀྱི་ཤ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལྟོགས་པ་དེ་དག་གིས་སོ་སོ་ནས་ཁྱིམ་བདག་ལ་
དྲང་པོའི་གཏམ་བྱས་ནས། བདག་ཅག་ནི་ཤིན་ཏུ་ལྟོགས་པས་གཅིག་ལ་གཅིག་ཉིང་ཤ་ཟ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་སྦྱིན་བདག་དེས་དབུགས་ཀྱིས་བརྣངས་པ་ཙམ་དུ་
མི་ལྟོགས་པ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱེད་རྣམས་དེང་ཕྱིན་ཆད་གཅིག་ལ་གཅིག་ཉིང་ཤ་ཟ་བར་མ་བྱེད་ཅིག་ཁྱེད་རྣམས་ལ་དགོས་པའི་ཡོ་བྱད་གང་
ཡང་རུང། བགོ་བའི་གོས་སམ། བཟའ་བའམ། བཏུང་བའམ། ནད་ཀྱི་རྐྱེན་རྩིའམ། ཡོ་བྱད་ཅི་དགོས་པ་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པར་བྱ་སྟེ་ཞག་བདུན་ན་ཁྱེད་རྣམས་

[172B] ཡིད་བཞིན་དུ་གོས་སམ། ཁ་ཟས་སམ། ནད་ཀྱི་རྐྱེན་རྩིའམ། ཅི་འདོད་པ་ཚིམ་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྒོ་བ་དང། དེ་དག་རབ་ཏུ་དགའ་རངས་ནས་
ཤིན་ཏུ་ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །ངོ་མཚར་ཆེའོ་ཞེས་བསྟོད་པ་བྱས་སོ། །དེ་ནས་སྦྱིན་བདག་དེ་ཕྱིར་ཁྱིམ་དུ་འོངས་ནས། ཆུང་མ་དང། བུ་རྣམས་དང། བྲན་ཁོལ་དང། ལས་
བྱེད་པའི་མི་རྣམས་ཀྱང་བསྡུས་ཏེ། དགའ་བའི་མདངས་ཕྱུང་སྟེ་འཇམ་ཞིང་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཚིག་སྙན་པས་བུ་སྨད་དང། བྲན་ཁོལ་དང། ལས་བྱེད་པའི་མི་རྣམས་ལ་
འདི་སྐད་ཅེས་བསྒོའོ། །ཁྱེད་རྣམས་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་ཁོ་བོས་སྨྲས་པའི་ཚིག་ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་ཁྱེད་ཤེས་སམ། ཐན་པ་ཆེན་པོས་མུ་གེ་བྱུང་ནས། མི་ཐམས་
ཅད་ལྟོགས་ཏེ་གྲངས་མེད་པ་ཞིག་ཤི་བར་གྱུར་ཏོ། །བདག་གི་ཁྱིམ་ན་བང་མཛོད་ཀུན་གང་ཞིང་ལུད་དེ། འབྲུ་ཡང་གྲངས་མེད་པ་ཞིག་ཡོད་པས་དུས་ལས་མ་ཡོལ་བར་བདག་
ཅག་བསོད་ནམས་བྱའོ་ཞེས། བུ་སྨད་ཀུན་གྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བསྒོ་བ་ཐོས་ནས། ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །བདག་ཅག་གི་སྲོག་ལུས་སྦྱིན་པ་བྱས་ཀྱང་མི་འཕངས་ན། བང་མཛོད་
དང། ནོར་རྫས་དང། ཁ་ཟས་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། དེ་ནས་སྦྱིན་བདག་ཀྱང་རབ་ཏུ་དགའ་རངས་ནས། ཁྱེད་རྣམས་ནི་ཡང་དག་པར་ཁོ་བོའི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་

[173A]༄༅། །པར་བྱེད་པའི་གྲོགས་ཡིན་པ་ལྟ་དགེའོ། །ལེགས་སོ། །ཁྱེད་རྣམས་ཀྱང་སོ་སོ་ནས་ཅི་དང། ཅི་བྱ་བ་རྣམས་ཅི་དང། ཅི་བསྒྲུབ་པ་སྐོལ་བྱ་བའི་
རིགས་པ་ཡང་མོད་ལ་བྱ། བསྒྲུབ་པའི་རིགས་པ་ཡང་མྱུར་དུ་བསྒྲུབ་སྟེ། ད་སྟེ་ཞག་བདུན་ན་ངེས་པར་འབྱོར་བར་བྱའོ། །དེའི་ཚེ་སྦྱིན་བདག་དེས་སོ་སོར་བསྒོ་ནས་
ཁྱིམ་གྱི་ཕྱི་རོལ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། གང་ནས་མཉམ་ཞིང་ཡང་ལ་བདེ་བའི་གནས་ཤིག་བལྟས་ནས། མོད་ལས་གཞི་དག་པར་ཉལ་ཉིལ་ས་རྡོ་མེད་པར་བྱས། ཕྱགས་ཏེ་ཁྲི་སྟན་
བཤམས་སོ། །དེ་ལྟར་མང་པོའི་འདུ་བའི་གནས་སྦྱིན་པ་སྦྱིན་པའི་ས་གཞི་བཤམས་ནས། བན་གླང་ལྔ་བརྒྱ་ལ་ཁ་ཟས་བཀལ་ཏེ་སྦྱིན་པའི་སར་བསྐྱལ་ནས། ཁ་ཟས་
ནི་རི་བཞིན་དུ་སྤུངས། ཞོ་ཆུ་ནི་མཚོ་བཞིན་དུ་བསྐྱིལ། མར་དང་འབྲུ་མར་དང། ཁུར་བ་ལ་སོགས་པ་ཁ་ཟས་རོ་བརྒྱ་དང་ལྡན་པ་ཆོ་མཆོ་དགུ་སྦྱར་ཏེ། དེ་མ་ཡིན་
པ༑ གཞན་ཡང། གོས་དང། གདུ་བུ་དང། ཕྲེང་བ་དང། ལུས་ཀྱི་རྒྱན་སྣ་ཚོགས་པ་དང། བན་གླང་དང། རྟ་དང། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལ་སོགས་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཕུན་
སུམ་ཚོགས་པར་སྦྱར་ནས། ཞག་བདུན་ལོན་པའི་སྐྱ་རེངས་ཤར་ནས་ཞག་བདུན་གྱི་ཉི་མ་དྲིལ་རྔ་བརྡུངས། དུང་བུས་ཏེ། སྐད་ཆེན་པོས་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པའི་

[173B] །དེའི་ཚེ་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བོས་པའི་སྐད་ཐོས་ནས། འཕགས་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཙམ་དུ་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ་
ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པ་གཏོང་བའི་གནས་སུ་ལྷགས་ཏེ། ཡིད་བཞིན་དུ་གོས་དང། མལ་ཆ་དང། ཟས་སྐོམ་དང། ལུས་ཀྱི་རྒྱན་སྣ་ཚོགས་པ་དང། ནད་ཀྱི་རྩི་སྨན་མང་པོ་དང་
བན་གླང་དང། རྟ་དང། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལ་སོགས་པ་ཅི་དང་ཅི་འདོད་པ་ཡིད་བཞིན་དུ་དྲངས་ནས་སྦྱིན་པའི་རྫས་ཅི་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་ལུས་པར་ཁྱེར་རོ། །
དེ་ནས་སྦྱིན་བདག་དེ་དགའ་ནས་ཕྱིར་ཁྱིམ་དུ་འོངས་ནས། ཆུང་མ་དང། བུ་རྣམས་དགའ་བ་བཞིན་དུ་འདོད་པ་ལྔ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་དོ་།དེ་ནས་ཀྱང་ཞག་བདུན་ཙམ་ལོན་པ་དང་
མི་དག་ན་རེ། སྦྱིན་བདག་དེས་སྔར་གོས་དང། ཟས་དང། སྐོམ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱིན་པ་བྱས་ན། ཁ་ཟས་ཟོས་པ་རྣམས་དུག་ལངས་ནས་ཐམས་ཅད་ཤིའོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ལྟར་
ཤི་བར་གྱུར་བས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་དེ། ངོ་མཚར་ཆེའོ། །ངོ་མཚར་ཆེའོ། །དེ་ལྟར་སྦྱིན་བདག་ཆེན་པོ་དེས་ཀུན་ལ་སྙིང་བརྩེ་བའི་ཕྱིར་ཅི་འདོད་པ་བཞིན་དུ་ཁ་ཟས་ལ་སོགས་
པས་ཚིམ་པར་བྱས་ཏེ། ལུས་དང། སྲོག་གསོན་པར་གྱུར་ན། ཕྱིས་ཞག་མང་པོ་མ་ལོན་པར་དུག་ལངས་ནས་ཐམས་ཅད་ཤིའོ་པར་སྒྲ་སྒྲོགས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་སྦྱིན་

[174A]༄༅། །བདག་ཆེན་པོ་དེས་དེ་ལྟར་གྱུར་པ་དེ་ཐོས་ནས་ཡི་མུག་ཅིང་མི་དགའ་བར་གྱུར་ཏེ། ཆུང་མ་དང། བུ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཁྱེད་ཀྱིས་ཁ་ཟས་ཇི་ལྟར་སྦྱར་ན་
ཁ་ཟས་ཀྱི་ནང་དུ་དུག་མ་རུངས་པ་ཇི་ལྟར་འོངས་ཞེས་དྲིས་པ་དང། ཆུང་མ་དང། བུ་དང། བྲན་ཁོལ་དང། ལས་བྱེད་པའི་མི་རྣམས་ཀྱི་མཆིད་ནས་དུག་མི་སྲིད། དུག་འདི་
ག་ལས་འོངས་ཞིབ་ཏུ་རྟོགས་ཤིག་ཅེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་སྦྱིན་བདག་དེ་ཁྱིམ་གྱི་ཞལ་ཏེ་བྱེད་ཅིང་མཐར་གྱིས་སོང་སོང་བ་ལས། ཁྲོན་པ་ཞིག་སྟེང་བཀབ་ཅིང་གཡོགས་
པ་མཐོང་ངོ། །ཁྲོན་པ་འདི་ཅིའི་ཕྱིར་གཡོགས་ཞེས་དྲིས་པ་དང་ཁྲོན་པ་འདི་ནི་ཁྱིམ་བདག་ཁྱོད་བུས་པ་ཆུང་ངུའི་ཚེ་ན། སྦྲུལ་གདུག་པ་གསུམ་ཞིག་གསོ་གསོ་བ་ལས་
ཁྲོན་པ་འདི་བརྐོས་ནས་སྦྲུལ་གདུག་པ་གསུམ་བཅུག་གོ་ཁྲོན་པ་འདི་ནི་སྦྲུལ་གདུག་པ་འདུག་པའི་ཁྲོན་པ་ཡིན་ནོ། །ཆུ་ཡང་གདུག་པས་ཆུ་འདི་ཡང་འཐུངས་པས་ན་སྟེ་
འཆི་བར་འགྱུར་རོ། །སྦྱིན་བདག་དེས་ཚིག་དེ་དག་ཐོས་ནས། ལས་བྱེད་པ་དག་ལ་ཁྱེད་ད་བར་ཁ་ཟས་གཡོ་བའི་ཚེ། ཁྲོན་ཆུ་འདི་ལས་བཅུས་ཏེ། ཁ་ཟས་མ་གཡོས་
སམ༑ ལས་བྱེད་པས་སྨྲས་པ། ཁ་ཟས་མང་དུ་གཡོས་པས་རིངས་ནས་ཆུ་འདི་ཡང་བཅུས་ནས་ཁ་ཟས་ཀྱི་གཡོས་བྱས་སོ་ཞེས་བསྒོའོ་།ཁྱིམ་བདག་མི་དགའ་སྟེ། ངོ་

[174B] །བདག་ནི་གཏི་མུག་ཅན་ཤེས་པའི་བློ་མེད་པ་ཡིན་པ་འདྲ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་སྦྲུལ་གདུག་པ་གསོ་ཞིང་ཁྲོན་པ་གདུག་པ་རྐོ་ཞེས་འགྱོད་ནས། ཆུང་མ་དང། བུ་ལ་བསྒོ་བ་
སྦྲུལ་གདུག་པ་གསུམ་གྱི་ཁྲོན་པ་མྱུར་དུ་ཐོངས་ཤིག་སྦྲུལ་གདུག་པ་གསུམ་ཡང་ཁོ་བོ་བདག་གིས་བསྲེག་གོ་ཞེས་བསྒོ་བ་དང། ལས་བྱེད་པའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་
ཁྲོན་པ་དེ་ཡང་བསུབ་ནས་མེད་པར་བྱས་སོ། །དེ་ནས་སྦྱིན་བདག་དེས་སྦྲུལ་གདུག་པའི་ཁྲོན་པ་དེ་མེད་པར་བྱས་ནས། ཕྱི་རོལ་ཏུ་འཆག་ཏུ་སོང་སོང་བ་ལས། སྦྱིན་བདག་གི་ཁ་
ཟས་དུག་ཅན་གྱིས་ཤི་བར་གྱུར་བ་ལས་ཐམས་ཅད་ཚིག་མཐུན་པར་སྦྱིན་བདག་འདིས་བདག་ཅག་ལ་ཁ་ཟས་དུག་ཅན་བྱིན་ནས། བདག་ཅག་སྔར་ཤི་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་
ཅག་གིས་དེ་ལྟར་ཤེས་ན། དེར་མ་སོང་ཡང་རུང་ཞེས་འགྱོད་པ་སྐྱེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ཡང་དགེ་བ་བཅུས་སེམས་ཅན་བཏུལ་ཏེ། སེམས་ཅན་
དག་ལྷ་དང། མིའི་མཐོ་རིས་སྐྱེ་ཞིང་འདོད་པ་ལྔ་ལ་འདོད་དགུར་ལོངས་སྤྱོད་མོད་ཀྱི། སྐྱེ་བ་དང། རྒ་བ་དང། ན་བ་དང། འཆི་བ་ལས་མི་ཐར་བ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །དེ་ནས་འཁོར་
ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་དེ་དེའི་མོད་ལ་བདག་བླ་ན་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་བསྒྲུབས་ཏེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་དེ་ལ་ཀློག་པ་དང་

[175A]༄༅། །འདོན་པ་དང། འདྲི་བ་དང། གོམས་པར་བྱ་སྟེ། སྐྱེ་ཤིའི་འཁོར་བ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཤིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱའོ་ཞེས་དམ་བཅས་
སོ༑ ༑དེའི་ཚེ་ན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཚོལ་བའི་ཕྱིར། འཛམ་བུའི་གླིང་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སུས་ཤེས་ཞེས་གནས་ཀུན་ཏུ་བཀར་བཏགས་སོ། །
འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ཆོས་འདོད་པའི་ཕྱིར་གནས་ཀུན་ཏུ་བཀར་བཏགས་ཀྱང་ཤེས་པ་མ་བྱུང་ངོ། །མཐའ་འཁོབ་ཀྱི་ཡུལ་ཆུང་ངུ་གཅིག་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང། དེ་ན་བྲམ་ཟེ་
གཅིག་ཅིག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཤེས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེ་དེའི་སྟེང་དུ་ཕོ་ཉ་བཏང་ནས། ཕོ་ཉ་དེ་བྲམ་ཟེ་ག་ལ་བདེར་ཕྱིན་ནས། བཙུན་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་
ཤེས་སམ་ཞེས་དྲིས་ན། ཤེས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ནས་ཕོ་ཉས་བྲམ་ཟེའི་རྐང་པ་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བྱས་ནས། བཙུན་པ། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོས་སྤྱན་འདྲེན་
དུ་བཏང་གིས། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ག་ལ་བ་དེར་གཤེགས་སུ་གསོལ། དེ་ནས་བྲམ་ཟེ་ཡང་དེར་འོངས་ནས་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོས་རྒྱང་མ་ནས་
བསུ་སྟེ། རྐང་པ་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ནས་བདེ་བར་བྱོན་ཏམ་ལམ་དུ་ཉོན་མོངས་པར་མ་གྱུར་ཏམ། ངལ་བར་མ་གྱུར་ཏམ་ཞེས་གཏམ་དྲིས་ཏེ། ཕོ་བྲང་གི་ནང་

[175B]གོ་བྲམ་ཟེས་ཀྱང་གདན་ལ་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཏེ་འདུག་གོ་དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོས་བྲམ་ཟེ་དེ་བདེ་བར་འདུག་ནས་
དགོས་པའི་ཡོ་བྱད་རྣམས་ཀུན་ཕུལ་ཏེ་སྦྱིན་པ་བྱས་ནས། ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་བྲམ་ཟེ་དེ་ལ། སྟོན་པ་ཆེན་པོ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཤེས་སམ་ཞེས་དྲིས་པ་དང། བྲམ་ཟེ་ན་རེ། བདག་
གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཤེས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་བྲམ་ཟེ་ལ། སྟོན་པ་ཆེན་པོ། བདག་ལ་བསྟན་ཅིང་བཤད་དུ་གསོལ་ཞེས་བྱས་ནས། བྲམ་ཟེ་ན་རེ། རྒྱལ་
པོ་ཁྱོད་ནི་ཤིན་ཏུ་གླེན་ནོ། །ཁོ་བོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བསླབས་པ་ན། ཡུན་རིང་དུ་དཀའ་བའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་ནས་གདོད་ལོབས་པ་ཡིན་ན། ང་རྒྱལ་པོས་ཐལ་ཕྱུང་དུ་
ཐོས་པར་འདོད་དམ། རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། སྟོན་པ་ཆེན་པོ། འོ་ན་ཅི་ཞིག་འདོད། བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ། བདག་ལ་མཆོད་པ་ཕུལ་ཅིག་རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། སྟོན་པ་ཆེན་པོ་
མཆོད་པ་ཅི་ཞིག་འདོད། གོས་སམ། མལ་ཆའམ། བཟའ་བའམ། བཏུང་བ་འདོད་དམ། འོན་ཏེ་གསེར་རམ། དངུལ་ལམ། རིན་པོ་ཆེ་འདོད་དམ། བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ་
བདག་དེ་འདྲ་བའི་མཆོད་པ་མི་འདོད་དོ། །རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། མཆོད་པ་དེ་དག་མི་འདོད་ན། འོ་ན་བན་གླང་ངམ། རྟའམ། ཐེག་པ་འདོད་དམ། འོན་ཏེ་ཡུལ་ལམ། གྲོང་

[176A]༄༅། །ཁྱེར་རམ། ཆུང་མའམ། བུ་འདོད་དམ། རོལ་མོའམ། གླུའམ་གར་བྱེད་པ་འདོད་དམ། བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ། བདག་ནི་དེ་དག་གང་ཡང་མི་འདོད་
དོ༑ ༑གལ་ཏེ་ལུས་ལ་རྨ་སྟོང་ཕྱུང་སྟེ། རྨའི་ནང་དུ་མར་བླུགས་ལ་མེ་མར་སྙིང་པོ་བཙུགས་ཏེ། མར་མེ་སྟོང་འབར་བས་མཆོད་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་ཅིང་བཤད་
པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མི་ནུས་ན་བདག་ལངས་ཏེ་འགྲོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། རྒྱལ་པོས་སྐད་ཅིག་ཙམ་ལན་མ་སྨྲས་ཀྱི་བར་དུ་ཁྲི་ལས་བབས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་པང་དུ་
བླངས་ནས། སྟོན་པ་ཆེན་པོ། ཅུང་ཟད་ཉག་བསྲིང་དུ་གསོལ། བདག་ཤེས་པ་ཞན་ཞིང་བསོད་ནམས་ཆུང་བས་ཅུང་ཟད་བསམས་ཏེ་མཆོད་པར་བགྱིད་དོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །
དེའི་ཚེ་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་པར་གྱུར་ཏེ། བདག་གིས་ལུས་འདི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་ཤི་བ་གྲངས་མེད་པར་མྱོང་ན་ཡང་ཆོས་ཀྱི་ཕྱིར་
མ་ཤི་ཡི། ད་ཡང་བདག་གི་ལུས་འདི་ཡང་མཐར་འཇིག་ཅིང་རུལ་བར་གྱུར་པས་ཕན་པ་མེད་དེ། ད་ནི་དུས་ལ་བབ་བོ་སྙམ་བསམས་ནས་སྟོན་པ་བྲམ་ཟེ་ལ་འདི་སྐད་
ཅེས་སྨྲས་སོ། །སྟོན་པ་ཆེན་པོ། བདག་མཆོད་པ་འདོད་པ་བཞིན་བགྱིད་དོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཕོ་བྲང་དུ་སོང་ནས། བཙུན་མོ་རྣམས་ལ་ད་ནི་བདག་ཅག་བྱེ་འབྲལ་ལོ་ཞེས་

[176B] །བཙུན་མོ་རྣམས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས་དངངས་ཤིང་འཁྱམས་ཏེ། ཅི་ཉེས་གཏོལ་མེད་དེ། རྒྱལ་པོ་དེ་ལྟར་ཅི་ཞིག་མཛེད་སྙམ་དགོངས་ཞེས་གསོལ་ལོ། །རྒྱལ་པོས་
སྨྲས་པ། བདག་གི་ལུས་འདི་ལ་མར་མེ་སྟོང་ཞིག་བཙུགས་ཏེ་སྟོན་པ་བྲམ་ཟེ་ལ་མཆོད་པ་བྱ་སྙམ་མོ། །བཙུན་མོ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས། ས་ལ་འགྲེ་ཞིང་ཆོ་ངེས་
བཏབ་སྟེ་བརྒྱལ་ལོ། །རིང་ཞིག་ལོན་པ་དང་ཕྱིར་དྲན་པ་རྙེད་དོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། འཇིག་རྟེན་ན་བདག་གི་ལུས་ལས་ཕངས་པ་མེད་དེ། ཉེས་ཏེ་དོགས་ནས་གསོ་བའི་རིམ་གྲོ་ཆེར་བྱེད་
ན༑ ཅིའི་ཕྱིར་བདག་གི་ལུས་ལ་མཐོ་འཚམ་ཞིང་གནོད་པར་བགྱིད་རྒྱལ་པོ་ནི་མཁས་པའི་བློ་དང་ལྡན་པ་ལགས་ན། ད་ལྟར་མྱོས་སམ། འོན་ཏེ་ཡི་དྭགས་ཀྱིས་བརླམས་སམ་
ཅི་ནོངས། རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། དེ་ལྟ་བུ་གང་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་གནོད་པ་མཛད་ཅིང་བྲམ་ཟེ་ལ་མཆོད་པར་དགོངས། རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། བདག་ནི་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འདོད་དེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བྱེད་པར་སེམས་སོ། །དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དགོངས་ན། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་བདག་ཅག་རྣམས་བཀོལ་བར་གྱུར་
རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། འཇིག་རྟེན་ན་མཛའ་སྡུག་ཐམས་ཅད་མཐར་བྱེ་འབྲལ་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་བདག་གིས་ལུས་ཀྱི་མཆོད་པ་བྱས་ཏེ་ཁྱེད་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མུན་

[177A]༄༅། །ནག་གི་ཁང་བར་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་སྒྲོན་མ་གཟུགས་ཤིང། སྐྱེ་ཤིར་འཁོར་བའི་མ་རིག་པའི་མུན་པ་སྣང་བར་བྱས་ལ་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པའི་
ཉོན་མོངས་པའི་མདུད་པ་བཅད་དེ། འཁོར་བའི་སྐྱོན་ལས་བསྒྲལ་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གནས་སུ་དགོད་པའི་ཆེད་དུ་བསམ་གྱི། ཁྱེད་རྣམས་བར་ཆད་དང། བགེགས་མ་
བྱེད་ཅིག་དེའི་ཚེ་བཙུན་མོ་རྣམས་དེ་སྐད་ཅེས་བསྒོ་བ་ཐོས་ནས་བརྣངས་པ་ལྟར་ཅང་མི་སྨྲ་ཞིང་སྐད་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟེ་ངུ་ཞིང་རང་རང་གི་སྐྲ་འབལ་ལོ། །བདག་ཅག་ལ་
བསོད་ནམས་མེད་དེ། བཀྲ་མི་ཤིས་པས་གསོན་པོར་བདག་ཅག་ལ་ལྷ་མེད་པར་གྱུར་ཅེས་སྨྲའོ། །རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་རྒྱལ་བུ་ལྔ་བརྒྱ་ཡོད་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མངའ་བྱད་
བཟང་ཞིང་སྡུག་པ། ཡིད་གཞུངས་ཤིང་མཁས་པའི་བློ་དང་ལྡན་པ། མིའི་མཚན་དང་རྫོགས་པར་ལྡན་པ། རྒྱལ་པོ་ཡང་མིག་བཞིན་དུ་ཕངས་ཤིང་བྱམས་སོ། །དེའི་
ཚེ་རྒྱལ་པོས་རྒྱལ་བུ་རྣམས་ལ་སྨྲས་པ། ཁོ་བོ་ད་མཆོད་པའི་ལས་ཤིག་བྱེད་སྙམ་ན། ལུས་དང། སྲོག་ཉམ་ཆུང་དུ་དོགས་ཏེ་ཁྱེད་དང་བྲལ་བ་སྙམ། ཡུལ་གྱི་སྲིད་
དང། འབངས་རྣམས་ཀྱི་ཚིས་ནི་ཆེ་རིམས་ཀྱིས་བྱོས་ཤིག་ཅེས་བསྒོའོ། །རྒྱལ་བུ་རྣམས་དེ་སྐད་བསྒོ་བ་དེ་ཐོས་ནས། ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་དང། རྩ་རྣམས་བཅད་པ་ཙམ་

[177B] དཔེར་ན། མི་བརྣངས་པ་ལ་སྐྱུག་ཏུའང་མེད། མིད་དུ་ཡང་མེད་པ་བཞིན་དུ་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཅིའི་སླད་དུ་བདག་ཅག་
རྣམས་སྤངས་ཏེ་སྐྱབས་སུ་མ་མཆིས་པར་མཛད། ལ་ལ་ནི་རྒྱལ་པོའི་གཉའ་བ་ནས་འཁྱུད། ལ་ལ་ནི་ལག་པ་དང། རྐང་པ་ནས་བཟུང་ནས་སྐད་ཕྱུང་ཞིང་དུ། ཀྱི་ཧུད། ཀྱི་ཧུད་
ཅིའི་ཕྱིར་མགོན་དང། སྐྱབས་མེད་པར་འགྱུར་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་རྒྱལ་བུ་རྣམས་ལ་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་ན་མཛའ་ཞིང་སྡུག་པ་ཐམས་ཅད་མཐར་བྱེ་
འབྲལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྒོའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བསྒོ་བ་ཐོས་ཀྱང་ཡིད་ལ་གཅགས་ཏེ་འབྲལ་མི་ཕོད་ན་བདག་གིས་གསོལ་བ་གཅིག་གནང་བར་མཛད་དུ་གསོལ། བདག་ཅག་གིས་
ལུས་དང། སྲོག་རྒྱལ་པོ་ལ་འབུལ་ན། སྟོན་པ་བྲམ་ཟེ་ལ་མཆོད་པ་མཛད་དུ་གསོལ། རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། བུ། ཁྱེད་རྣམས་ནི་ད་དུང་ཤེད་མ་བྱེ་ལ། ཆུང་བས་དེ་འདྲ་བའི་མཆོད་
པ་བྱེད་མི་བཟོད་ཀྱི། ཁོ་བོ་ནི་སྟོན་པ་ལམ་རིང་པོ་ནས་གཉེར་ཏེ་མཆོད་པ་བྱ་བར་ཁས་བླངས་པའི་ཡིད་དང་འགལ་བར་བྱར་མི་རུང་བས། བུ་སྲི་ཞུ་ཅན་ནི་ཕའི་ཡིད་དང་
འགལ་བར་མི་བྱེད་ན། ཁྱེད་རྣམས་ཁོ་བོའི་ཡིད་དང་འགལ་བར་བྱེད་དམ། རྒྱལ་བུ་རྣམས་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས་སྐད་ཕྱུང་སྟེ་ཆོ་ངེས་བཏབ་པས། ཡུལ་གྱི་ལྷ་རྣམས་

[178A]༄༅། །ཀྱང་དངངས་ཏེ། རི་འགྱེལ་བ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་ལུས་བརྡབས་སོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་ལ་ཡུལ་མཐའི་རྒྱལ་ཕྲན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་མཆི་
ཕྱག་བྱས་ནས་ཕོ་བྲང་གི་ནང་སྟོན་པ་ཆེན་པོ་ག་ལ་བ་དེར་སོང་སྟེ། དེའི་དྲུང་དུ་ཕྱིན་ནས་ལུས་ཀྱི་རྒྱན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བཀྲོལ་ནས་གོས་ཀྱང་ཕུད་དེ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བཞག་
ནས་ལུས་དྲང་པོར་བསྲང་སྟེ་འདུག་གོ་འདུག་མ་ཐག་ཏུ་རྒྱལ་ཕྲན་རྣམས་དང། བློན་པོ་དང། རྒྱལ་བུ་ལྔ་བརྒྱ་དང། བཙུན་མོ་ཉི་ཁྲི་ལ་བསྒོའོ། །ཁྱེད་རྣམས་ལས་གང་
གི་ཁོ་བོའི་ལུས་ལ་རྨ་སྟོང་ཞིག་གཅོད་སུས་ནུས་ཞེས་སྨྲས་ན་བཙུན་མོ་དང། རྒྱལ་བུ་དང། བློན་པོ་དང། རྒྱལ་ཕྲན་གྱི་མི་རྣམས་ཚིག་མཐུན་པར་བདག་ཅག་གི་རང་གི་
ལུས་ལ་གྲི་ཐོགས་ཏེ་མིག་ཕྱུང་ཡང་བླ་ཡི། རྒྱལ་པོའི་ལུས་ལ་རྨ་འབྱིན་མི་ཕོད་དོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་མི་དགའ་བར་གྱུར་ནས། དེ་ནི་བདག་ཡེ་འུར་གྱུར་པ་ལྟ། འཁོར་མང་
པོ་འདི་སྙེད་ཀྱི་ནང་ན་མི་འགའ་ཡང་ཁོ་བོའི་གྲོགས་སུ་འགྱུར་བ་མེད་དམ་ཞེས་སྨྲ་བར་གྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་རིགས་ངན་བཤན་པ་རང་བཞིན་གྱིས་ཁྲོ་ལ། ཀུན་
ཀྱང་འཇིགས་སུ་རུང་བ་ཞིག་ཡོད་པ་ཞིག་པོས་སོ། །བཤན་པ་དེ་དེར་འོངས་ནས་རྒྱལ་བུ་རྣམས་ལ་ཁྱེད་མྱ་ངན་མ་བྱེད་ཅིག་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོའི་དོན་མི་འགྲུབ་པའི་ཐབས་

[178B] དོན་མ་གྲུབ་ན་སྔ་མཁོ་བཞིན་དུ་རྒྱལ་པོའི་སྲིད་བཟུང་དུ་ཟད་[?]དོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །རྒྱལ་བུ་རྣམས་ཀྱིས་ཚིག་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས། རབ་ཏུ་དགའ་བའི་
སེམས་སྐྱེས་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་ནས་བཤན་པ་དེ་རྒྱལ་པོའི་དྲུང་དུ་འོངས་ནས། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། ད་ལྟར་ཅི་ཞིག་མཛད་པར་དགོངས་ཞེས་གསོལ་བ་དང། རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། ཁོ་བོའི་
ལུས་ལ་མར་མེ་སྟོང་བཙུགས་ལ་སྟོན་པ་ཆེན་པོ་བྲམ་ཟེ་ལ་མཆོད་པར་སེམས་སོ། །བཤན་པས་སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་ན་སྐུ་ལ་གཅོད་ནུས་སོ་།རྒྱལ་པོས་དེ་སྐད་སྨྲ་བ་ཐོས་ནས་རབ་
ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སུ་གྱུར་ནས། བཤན་པ་ལ་ཁྱོད་ནི་ཡང་དག་པར་ཁོ་བོའི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པའི་གྲོགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་བཤན་པས་རྒྱལ་པོའི་
དྲུང་དུ་འགྲེང་བཞིན་དུ་ངམ་ངུར་བའི་སྐད་ཆེན་པོས་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་མཁྱེན་ཏམ། མི་བསད་པའི་ཆོས་ཀྱིས་ནི་སྔར་མགོ་བཅད་དགོས་ཏེ། གཉའ་
བ་[?]བཏུབས་ལ་རྐང་ལག་དང་ཕྲལ་ཏེ། ཆུ་བ་དང། རྒྱུས་པ་ཡང་དབྱུང་དགོས་ན། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། དེ་འདྲ་བའི་ན་ཚའི་སྡུག་བསྔལ་བཟོད་དམ། རྒྱལ་པོས་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་ཐོས་
ནས། རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སུ་གྱུར་ནས་དེ་ནས་བཤན་པས་གནག་ལྕེ་ལྟ་བུའི་གྲི་ཐོགས་ཏེ། རིང་པོ་མ་ཐོགས་པར་རྒྱལ་པོའི་ལུས་ལ་རྨ་སྟོང་ཚང་བར་བཅད་དོ། །བཤན་པ་

[179A]༄༅། །རྒྱལ་པོའི་སེམས་ཕྱིར་ནུར་བ་ཙམ་དུ་སེམས་པ་ལས། སེམས་མ་ནུར་བས་གྲི་ཡང་ས་ལ་བོར་ནས་བྲོས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོའི་ལུས་ལ་རྨ་
སྟོང་བཅད་པའི་ནང་དུ་མར་ཁུ་བླུགས་ནས། རས་བཟང་པོའི་སྙིང་པོ་བཙུགས་ཏེ། མར་མེ་སྟོང་བཙུགས་སོ། །དེའི་ཚེ་བྲམ་ཟེ་སྟོན་པ་ཆེན་པོས་དེ་ལྟར་བྱས་པ་མཐོང་ནས་
འདི་སྙམ་དུ་ད་ནི་མྱུར་དུ་ཆོས་མ་བཤད་ན་ལུས་སྲོག་འྪོའམ། མི་འཚོ་གཏོལ་མེད་པས། གལ་ཏེ་སྲོག་མ་སོས་ན་སུས་ཆོས་མཉན་པར་འགྱུར་བསམས་ནས། རྒྱལ་པོ་ལ་
འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐོས་པར་འདོད་པས་ཤིན་ཏུ་དཔའ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་བྱ་དཀའ་བའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པས། ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཤིན་ཏུ་
ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག་དང། ད་རྒྱལ་པོ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས་རྒྱལ་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སུ་གྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་
བུ་སྲི་ཞུ་ཅན་ཞིག་ཕ་མ་ཤི་ན་རབ་ཏུ་མི་དགའ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུངས་པ་ལས་ཕ་མ་ཕྱིར་སོས་པ་ན། བུ་དེ་ཇི་ལྟར་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལྟར། རྒྱལ་པོ་དེ་ཡང་རབ་ཏུ་
དགའ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེ་དེས་རྒྱལ་པོ་ལ་སྨྲས་པ། སྐྱེ་བ་ཡོད་ན་འཆི་བར་འགྱུར། །འགོག་པ་འདི་ནི་བདེ་བ་ཡིན། །ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཕྱེད་པ་འདི་བསྟན་ཏོ། །

[179B] རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སུ་གྱུར་ཏེ། རྒྱལ་བུ་དང། བློན་པོ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བསྒོའོ། །ཁྱེད་རྣམས་ལ་ཁོ་བོ་ལ་སྡུག་ཅིང་བརྩེ་བའི་
སེམས་ཡོད་ན་ཆོས་འདི་མ་བརྗེད་པར་ཡིད་ལ་གཟུང་ལ། ཡུལ་ཕྱོགས་སུ་གང་ན་མང་པོ་འདུས་པའི་གནས་དང། གྲོང་དང། གྲོང་ཁྱེར་དང། ཚོང་འདུས་སུ་འགྲོ་བ་མང་པོ་ལ་འདི་སྐད་
ཅེས་བཀར་ཐོགས་ཤིག་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་སེམས་ཅན་མང་པོ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱ་མཚོར་བྱིང་བ་དག་འདོན་པ་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་
རྗེ་ཆེན་པོའི་སེམས་བསྐྱེད་ནས། ལུས་ལ་མར་མེ་སྟོང་བཙུགས་ཏེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་ཚིགས་བཅད་ཕྱེད་པ་ཐོས་པ་འདི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་འདིའི་བྱམས་པ་དང། སྙིང་རྗེའི་
སེམས་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡི་གེར་བྲིས་ཏེ་འདོན་པ་དང། ཁ་དོན་ཏུ་བྱ་བ་དང། འདྲི་བ་དང། གོམས་པར་བྱེད་པ་དང། དོན་ཡང་ཡིད་ལ་བྱ་ཞིང་ཇི་ལྟར་
གཏམས་པ་བཞིན་དུ་ནན་ཏན་དུ་སྤྱད་པར་བྱའོ། །དེའི་ཚེ་ན་མི་མང་པོས་དེ་སྐད་ཅེས་བསྒོ་བ་ཐོས་ནས། རབ་ཏུ་དགའ་ཞིང་མགུ་བར་གྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཚིག་མཐུན་པར་
རྒྱལ་པོ་ལ་བསྟོད་ནས་ཤིན་ཏུ་དགའོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། བདག་ཅག་གི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཕ་ཡང་དག་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་སྤྱད་དཀའ་བ་སྤྱོད་དོ་

[180A]༄༅། །ཞེས་ཀུན་གྱིས་བསྔགས་ཏེ། ཀུན་གྱིས་ཤོག་ཤོག་དང། དར་དང། ཤུན་དང། ཤིང་དང། རྡོ་ལ་ཡི་གེར་བྲིས་ཏེ་ཁ་ཏོན་དུ་སློབ་བོ། །
གང་ན་མི་མང་པོ་འདུ་བའི་གནས་སུ་ཡང་ཡི་གེར་བྲིས་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཐོང་ཞིང་ཐོས་པར་བྱས་ནས། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དུ་བཅུག་གོ་དེའི་
ཚེ་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་ལུས་ལ་མར་མེ་སྟོང་བཙུགས་ཏེ། སྟོན་པ་ཆེན་པོ་བྲམ་ཟེ་ལ་མཆོད་པ་བྱས་པའི་འོད་ཟེར་གྱིས། ཕྱོགས་བཅུའི་ཞིང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྣང་བར་
གྱུར་ཏེ། མར་མེ་དེའི་འོད་དེ་ལས་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་ཚིགས་བཅད་ཕྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་ཡང་གྲགས་པར་གྱུར་ནས། ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་
པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །མར་མེ་དེའི་འོད་དེས་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གནམ་གྱི་ལྷའི་ཁང་པ་ཡང་སྣང་བར་བྱས་ནས། མར་མེའི་འོད་དེས་ལྷའི་འོད་ཀུན་ཟིལ་
གྱིས་མནན་པས། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གནམ་གྱི་ལྷ་རྣམས་མར་མེའི་འོད་དེས་ཀུན་ཏུ་སྣང་བར་བྱས་པས། དེ་དག་འདི་སྙམ་དུ་གྱུར་ཏོ། །ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་འོད་ཟེར་
འདི་ལྟ་བུ་སྣང་བར་འགྱུར་སྙམ་ལྷའི་མིག་གིས་བལྟས་པས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་སྙིང་རྗེའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ། འགྲོ་བ་

[180B] སྟོན་པ་ཆེན་པོ་བྲམ་ཟེ་ལ་མཆོད་པ་བྱས་པ་མཐོང་ངོ། །ལྷ་དེ་དག་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་
འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་བབས་ནས། མི་ཐ་མལ་པའི་ལུས་སུ་སྤྲུལ་ནས། རྒྱལ་པོ་ག་ལ་བར་ལྷགས་ཏེ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་
པོ༑ ལུས་ལ་མར་མེ་སྟོང་བཙུགས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་ཡང་སྤྱོད་དཀའ་བ་སྤྱད་ཅིང། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཕྱེད་ཅིག་ཐོས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་
བུ༑ བདག་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དུ་གཞུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནས་སྤྲུལ་པའི་མི་དེ་ཕྱིར་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་ལུས་
སུ་བསྒྱུར་ནས། ལུས་ཀྱི་འོད་ཀྱིས་ཀུན་ཏུ་སྣང་བར་བྱས་ཏེ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། འདི་ལྟར་མཆོད་པ་བྱས་པ་འདིས། ལྷའི་རྒྱལ་པོ་
འདོད་དམ། བདུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་འདོད་དམ། ཚངས་པའི་རྒྱལ་པོ་འདོད་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོས་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སྨྲས་པ། ལྷའི་དབང་པོ། བདག་ནི་ལྷ་དང། མིའི་
ལོངས་སྤྱོད་གང་ཡང་མི་འདོད་ཀྱི། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད་དེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་མི་བདེ་བ་རྣམས་བདེ་བའི་གནས་སུ་དགོད་པ་དང་

[181A]༄༅། །མ་གྲོལ་བ་རྣམས་གྲོལ་བར་བྱ་བ་དང། ཕ་རོལ་ཏུ་མ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཕྱིན་པར་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་མ་ཐོབ་པ་རྣམས་ཐོབ་པར་བྱ་བར་འདོད། བརྒྱ་
བྱིན་གྱིས་སྨྲས་པ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། ཁྱེད་ནི་རབ་ཏུ་བླུན་པོའོ་།བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ནི། ཡུན་རིང་པོ་ཤིན་ཏུ་སྤྱོད་དཀའ་བ་སྤྱད་པས་ཐོབ་
པར་འགྱུར་ན། ཅིའི་ཕྱིར་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར། རྒྱལ་པོས་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སྨྲས་པ། ཅི་སྟེ་བདག་གི་སྤྱི་བོའི་སྟེང་ན་ལྕགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཤིན་ཏུ་
འབར་བ་རྒྱུན་དུ་འཁོར་ཡང་སྡུག་བསྔལ་དེ་ཙམ་གྱིས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་གོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་སྨྲས་པ་ཚིག་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་ལ་སུ་ཞིག་
ཡིད་ཆེས་པར་འགྱུར། དེ་ནས་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོས་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད་པ་མ་
ཡིན་ལ། ལྷའི་རྒྱལ་པོ་ཁྱོད་སླུས་པར་གྱུར་ན་བདག་གི་ལུས་ཀྱི་རྨ་འདི་དག་ནམ་དུ་ཡང་འཚོ་བར་མ་གྱུར་ཅིག་གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། ཁྲག་ཀྱང་འོ་མར་གྱུར་
ཅིང་རྨ་རྣམས་ཀྱང་སོས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་དམ་བཅས་མ་ཐག་ཏུ་རྨ་རྣམས་ཀྱང་སོས་པར་གྱུར་ཏོ། །བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོས་རྒྱལ་པོ་ལ་ཤིན་ཏུ་དགེའོ། །ཤིན་

[181B] རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཁྱོད་ནི་ཡང་དག་པར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ལྟར་སྤྱོད་དཀའ་བ་སྤྱོད་པས། རིང་པོ་མི་ཐོགས་
པར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འཐོབ་པར་འགྱུར་བས། ནམ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ན། ཐོག་མ་བདག་གི་དོན་སྔར་བྱས་པར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་
སྨྲས་ནས། བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོས་ལུས་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྱིས་རྒྱལ་པོའི་ལུས་ཀུན་ཏུ་སྣང་བར་བྱས་ནས། ལྷའི་འཁོར་བརྒྱ་སྟོང་དང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་
ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །རྒྱལ་བུ་ལྔ་བརྒྱ་རྣམས་དེ་ལྟར་ཡབ་རྒྱལ་པོའི་ལུས་ཀྱི་རྨ་སོས་ཏེ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་མཐོང་ནས། རབ་ཏུ་དགའ་རངས་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་རྐང་པ་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་
བཙལ་ནས། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དེ། ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས་ཚིག་མཐུན་པར་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འདི་ལྟ་བུ་མཛད་པ་ངོ་མཚར་ཆེ་སྟེ། ཡབ་རྒྱལ་པོ་ནི་ཡང་དག་
པར་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེ་བའོ་ཞེས་བསྟོད་དོ་།རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། བུ། ཁྱེད་ང་ལ་སྲི་ཞུ་བྱེད་པ་བདེན་ན་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་
ཏུ་སེམས་སྐྱེད་ཅིག་ཅེས་བསྒོ་བས་རྒྱལ་བུ་རྣམས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་བཙུན་མོ་ཉི་ཁྲི་དང། ཕོ་བྲང་གི་སླས་བརྒྱ་

[182A]༄༅། །སྟོང་སྙེད་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །དེའི་ཚེ་འཁོར་དེའི་ནང་ན་གནས་པའི་སེམས་ཅན་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་བཅུ་བདུན་སྙེད་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་
དང་རང་སངས་རྒྱས་སུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མིའམ་ཅི་དང། ལྟེ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང་
མི་དང་མི་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་མཐོང་ཐོས་ནས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། རབ་ཏུ་དགའ་ནས་ཕྱིར་དོང་
ངོ༑ ༑ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་ལས། གཉེན་པོའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་སྟེ་གསུམ་པའོ།། །།དེའི་ཚེ་ན་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་
དེ་ན༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དགའ་བའི་རྒྱལ་པོ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་
ནས༑ བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཇི་ལྟར་ན་
དྲིན་ཤེས་པར་བགྱི། ཇི་ལྟར་ན་དྲིན་བསབ་པར་བགྱི་ཞེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགའ་བའི་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་

[182B] །རིགས་ཀྱི་བུ། ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དྲིན་ཤེས་པ་ནི། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་
སེམས་བསྐྱེད་པའོ། །དྲིན་ལན་བསབ་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཕ་རོལ་པོ་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དུ་གཞུག་པའོ། །གསོལ་
པ༑ བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ཅེས་བགྱི་བ། ཇི་ལྟར་སེམས་བསྐྱེད་པར་བགྱི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དངོས་པོ་གང་གི་རྐྱེན་གྱིས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་
རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐོག་མ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཚེ། འདི་སྐད་དུ༑ ཡི་དམ་ཆེན་
པོ་བཅའོ། །བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པའི་ཚེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་དུ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མྱ་ངན་
ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་ལ་ངེས་པར་དགོད་པར་དམ་བཅའོ། །གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བར་དམ་བཅའ་
བར་བྱའོ། །དེ་ནི་བདག་གི་དོན་དང། གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཐོག་མ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ། སེམས་ཅན་གྱི་

[183A]༄༅། །རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ། ཡང་དག་པར་དོན་གྱི་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་གྱི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ། དགེ་བའི་
ཆོས་ཐམས་ཅད་སྡུད་པའི་གཞི་ཞེས་བྱ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་དགེ་བ་ཞེས་བྱ། དགེ་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཞེས་
ཀྱང་བྱ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་ལས་སྦྱོང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལས་ངན་པ་གསུམ་སྦྱངས་པས་འཇིག་རྟེན་ན་སྨོན་ལམ་གང་ཡང་བླ་ན་མེད་
པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལས་འདའ་བ་མེད་དེ། སྨོན་ལམ་མཆོག་དམ་པ་བླ་ན་མེད་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་
པོ་ཐོག་མ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཚེ། དངོས་པོ་ལྔ་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། །ལྔ་གང་ཞེ་ན། རང་བཞིན་དང། སྤྱོད་པ་དང། སྤྱོད་ཡུལ་དང། ཡོན་ཏན་དང། བསྐྱེད་
པའོ༑ ༑བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གདོན་མི་ཟ་བར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་
རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་ཅིང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ཐོག་མ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པས་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྡུད་པར་འགྱུར་རོ། །

[183B]བསྐྱེད་ནས་ཇི་ལྟར་སྤྱོད་པ་བཞིན་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་
ཏུ་སེམས་མ་བསྐྱེད་ན། ནམ་དུ་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ན། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གཞི་ཐོབ་
པར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ། སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གཟིར་བ་མཐོང་ན་བྱམས་ཤིང་སྙིང་རྗེ་བའི་སེམས་སྐྱེ་སྟེ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་ནི་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེའི་སེམས་ཀྱིས་རྒྱུ་བྱས་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་
པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུས། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་བསྒྲུབས་
པའི་རྒྱུས། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འཐོབ་སྟེ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་གྮིའམ་རྩ་བ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་
པས༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སྤྱོད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་རྩ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཡན་ལག་ཅེས་བྱང་བྱ། སྡུད་པ་ཞེས་ཀྱང་

[184A]༄༅། །བྱ༑ གོ་རིམས་ཞེས་ཀྱང་བྱ། ས་བོན་ཞེས་ཀྱང་བྱ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཡང་མཐར་ཕྱིན་པ་དང། མཐར་མི་ཕྱིན་
པ་ཡོད་དེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ནི་ནམ་དུ་ཡང་ཕྱིར་ལྡོག་པའམ། ནུར་བ་མེད་པས་མཐར་ཕྱིན་པའོ། །མཐར་མི་ཕྱིན་
པ་ནི་ལྡོག་པ་དང་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཕྱིར་ལྡོག་པ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། མཐར་ལྡོག་པ་དང། མཐར་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་པ་ཡོད་དོ་།མཐར་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ནི་བླ་ན་མེད་
པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་བསྒྲུབ་པའམ། ནན་ཏན་དུ་སྤྱོད་མི་ནུས་པའོ། །མཐར་ཕྱིར་ལྡོག་
པ་མ་ཡིན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས། ཆོས་གང་ཡིན་པ་བསྒྲུབ་ཅིང། ནན་ཏན་དུ་སྤྱོད་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། རིགས་ཀྱི་
བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོའམ། གང་ཞིག་སངས་རྒྱས་སམ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དོན་གྱི་དངོས་པོ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཐོས་སམ་མཐོང་ན། དེའི་ཚེ་དང་ཅིང་འདུན་
པའི་སེམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་སྙམ་དུ་སངས་རྒྱས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དོན་གྱི་དངོས་པོ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ་སངས་རྒྱས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་

[184B]བྱ་བ་ཡིན་པས། བདག་གིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱའོ་སྙམ་སེམས་ཏེ། དེ་
བས་ན་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་དྲན་པར་བྱེད་ཅིང། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང། ཁ་ཅིག་ནི་སངས་རྒྱས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དོན་གྱི་དངོས་པོ་བསམ་
གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་མ་མཐོང་ཡང། སངས་རྒྱས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དགོངས་ཏེ་གསུངས་པའི་སྙིང་པོ་ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་དད་ཅིང་འདུན་པའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། དད་པའི་སེམས་
སྐྱེས་པས། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་དང། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང། ཁ་ཅིག་ནི་སངས་
རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དོན་གྱི་དངོས་པོ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཡང་མ་མཐོང། དགོངས་ཏེ་གསུངས་པའི་ཆོས་མ་ཐོས་ཀྱང་དམ་པའི་ཆོས་འཇིག་པར་འགྱུར་བར་
མཐོང་ན། དེ་འདི་སྙམ་དུ་བླ་ན་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་གྲངས་མེད་པ་ཞི་བར་བྱེད་ཅིང་བདེ་བ་དང། ཕན་པའི་དོན་དུ་འགྱུར་བ་འདི་
[?]སངས་རྒྱས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འབའ་ཞིག་གིས་ཡུན་རིང་དུ་གནས་ཤིང་མི་ནུབ་པར་མཛད་དེ། ད་བདག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ལ། སེམས་ཅན་

[185A]༄༅། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་བདག་གི་ལུས་འདི་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་མྱོང་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འཇིག་རྟེན་ན་ཡུན་
རིང་དུ་གནས་པར་བྱའོ་སྙམ་སེམས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང། ཁ་ཅིག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འཇིག་པ་མ་མཐོང་ཡང་དུས་ངན་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཉོན་
མོངས་པ་ཤིན་ཏུ་ལྕི་བ་འདོད་ཆགས་དང། ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་རྣམས་དང། ངོ་ཚ་མེད་པ་དང། ཁྲེལ་མེད་པ་དང། སེར་སྣ་རྣམས་དང། ཕྲག་དོག་དང། ཁོང་ཁྲོ་བ་དང་
འཁྲུགས་པ་རྣམས་དང། མ་དད་པ་དང། ཐེ་ཚོམ་དང། ལེ་ལོ་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པའི་དངོས་པོ་འདི་དག་མཐོང་ན། དེ་འདི་སྙམ་དུ་ཤིན་ཏུ་དུས་ངན་པས་སེམས་ཅན་
འདི་དག་ནི་དགེ་བ་མི་སྤྱོད་དེ། དེ་ལྟར་དུས་ངན་པས་ཐེག་པ་གཉིས་ཀྱི་སེམས་ཀྱང་སྐྱེད་མི་ནུས་ན། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་
ལྟ་ཅི་སྨོས་སྙམ་སེམས་ནས། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའོ། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་
པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགའ་བའི་རྒྱལ་པོས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །

[185B] བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དྲིན་ལན་ཤེས་པ་ནི་བདག་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དྲིན་ལན་བསབ་པ་ནི། སེམས་ཅན་ཕ་
རོལ་པོ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དུ་བཅུག་པའོ་ཞེས་བགྱི་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྔོན་འཁོར་བ་ན་འཁོར་བའི་ཆེ་ཐོག་མ་དངོས་པོ་ཅིའི་རྒྱུས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་
པར་གྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། སྔོན་གྱི་བསྐལ་བ་གྲངས་མེད་པའི་བར་དུ་སྐྱེ་ཤིར་འཁོར་བ་ན་འཁོར་ཞིང། ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་
པའི་ལས་ཆེན་པོས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བརྒྱད་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ཨ་ཧ་ཧའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང། ཨ་ལ་ལའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང། ཨ་
ཙ་ཙའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང། ཟངས་ཁོལ་མའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང། ཟངས་ཁོལ་བ་ཆེན་པོའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང། རྡོ་ནག་པོའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་
བ་དང། རྡོ་ནག་པོ་ཆེན་པོའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ནས། མེའི་ཤིང་རྟའི་དམྱལ་བའི་བར་དུའོ། །ང་དེའི་ཚེ་ན་མེའི་ཤིང་རྟའི་དམྱལ་བར་ལྷུང་ནས། གུད་ནས་གཅིག་དང། གཉིས་ཀྱིས་མེའི་ཤིང་
རྟ་འདྲེན་ཏེ། དམྱལ་བའི་སྲུང་མ་ཨ་བང་ནི་ཤིང་རྟིའི་སྟེང་ན་འདུག་ཅིང་མིག་བགྲད། སོ་གཅིགས་ཏེ་མེ་འབུད་པ་ཁ་དང། མིག་དང་རྣ་བ་དང། སྣ་ནས་མེ་འབར། དུད་པ་

[186A]༄༅། །ཐུལ་ཏེ། སྲུང་མ་དེ་ཡང་ལུས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་ཞིང་གནག་ལ། ཤིང་རྟའི་སྟེང་ན་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཏེ་འདུག་ནས། ལག་པ་ན་ལྕགས་ཀྱི་དབྱུག་པ་ཐོགས་ཏེ་
ང་ལ་རྡེག་གོ་དེའི་ཚེ་ངན་པའི་སྡུག་བསྔལ་མ་བཟོད་ནས་སྟོབས་ཅི་ནུས་ཀྱིས་ཤིང་རྟ་དྲངས་སོ། །ངའི་གྲོགས་ཤིག་ཉམ་ཆུང་སྟེ་འདྲེན་མ་ནུས་པས་དམྱལ་བའི་སྲུང་མ་ཨ་
པང་གིས་ལྕགས་ཀྱི་མདུང་རྩེ་གསུམ་པ་ཐོགས་ནས་བྲང་དུ་བཙུགས་ཏེ། ལྕགས་ཐོས་བརྡེགས་ནས། ཁྲག་ཆར་པར་ཕབ་བོ། །དེའི་ཚེ་མི་དེ་ན་བའི་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟོད་
པས་ན་ཚ་བའི་སྐད་ཆེན་པོ་བྱུང་ནས་པར་འགའ་ནི་ཕ་མ་ཞས་འབོད། བར་འགའ་ནི་ཆུང་མ་བུ་ཞེ་བོས་ཀྱང་ཕན་པ་མེད་དོ། །ང་དེའི་ཚེ་ན་དེ་ལྟ་བུའི་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་མྱོང་བ་མཐོང་
ནས་སྙིང་རྗེའི་སེམས་སྐྱེས་སོ། །དེ་ལྟར་སྙིང་རྗེའི་སེམས་ཆེན་པོ་སྐྱེས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏོ་།དེ་ནས་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་དེའི་ཕྱིར། དམྱལ་བའི་སྲུང་
མ་ཨ་བང་ལ་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བའི་མི་འདི་ལ་སྙིང་རྗེའི་སེམས་ཅུང་ཟད་སྐྱེད་ཅིག་ཅེས་གསོལ་བ་བཏབ་པ་དང། དམྱལ་བའི་སྲུང་མ་ཁྲོས་ནས་ཞེ་སྡང་གི་སེམས་སྐྱེས་པས་
ལྕགས་ཀྱི་མདུང་རྩེ་གསུམ་པ་ཐོགས་ནས། ངའི་གཉའ་བར་བཙུགས་ནས། དེའི་ཚེའི་དུས་བྱས་པས་མེའི་ཤིང་རྟའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལས་ཐར་ཏེ། བསྐལ་བ་བརྒྱ་སྙེད་ཀྱི་མི་

[186B] །དེ་ལྟར་ངས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པས་མེའི་ཤིང་རྟའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལས་ཐར་བར་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགའ་བའི་རྒྱལ་པོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དེའི་ཚེ་མེའི་ཤིང་རྟ་འདྲིན་པ་དེ་ནི་ད་ལྟར་ང་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པས་མྱུར་དུ་སངས་རྒྱས་སུ་གྲུབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་
བས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་དོན་གྱི་དངོས་པོ་ནི་གཅིག་ཏུ་མ་ཟད་དེ། ལ་ལ་ནི་སྙིང་རྗེའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེའོ། །ལ་ལ་ནི་ཞེ་སྡང་གི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེའོ། །ལ་ལ་
ནི་སྦྱིན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེའོ། །ལ་ལ་ནི་སེར་སྣའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེའོ། །ལ་ལ་ནི་དགའ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེའོ། །ལ་ལ་ནི་མྱ་ངན་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེའོ། །ལ་ལ་ནི་འདོད་པ་དང་བྱེ་བྲལ་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་
སྐྱེའོ༑ ༑ལ་ལ་ནི་དགྲ་སྡང་བ་དང་ཕྲད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེའོ། །ལ་ལ་ནི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་སྟེན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེའོ། །ལ་ལ་ནི་མི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེའོ་།ལ་ལ་
ནི་སངས་རྒྱས་མཐོང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེའོ། །ལ་ལ་ནི་ཆོས་ཐོས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེའོ། །དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་དེ་ལྟར་སོ་སོར་མི་མཐུན་ཏེ། དགའ་
བའི་རྒྱལ་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས། དྲིན་ལན་ཤེས་པ་དང། དྲིན་ལན་བསབ་པའི་དོན་གྱི་དངོས་པོ་འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱའོ། །དེའི་ཚེ་ཆོས་འདི་བསྟན་

[187A]༄༅། །པ་ན་སྐྱེ་བོ་ཁྲི་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏོ་།འཁོར་མང་པོ་དེ་དག་ལས་ལ་ལ་ནི་རྒྱུན་
དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ནས། དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུའི་བར་དུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ལྷ་དང། ཀླུ་དང། ཡི་དྭགས་དང། མི་དང་མི་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཉན་
ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་སུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏེ། ཆོས་ཐོས་པ་ལ་རབ་ཏུ་དགའ་རངས་ནས་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ། གཡས་ཕྱོགས་ནས་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་ཕྱིར་དོང་
ངོ༑ ༑ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་ལས། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ལེའུ་སྟེ་བཞི་པའོ།། །།བམ་པོ་གསུམ་པ་
དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡུམ་ལྷ་མཛེས་དང། ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དོན་དུ་ཞག་དགུ་བཅུའི་བར་དུ་ལྷ་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏུ་གཤེགས་ཏེ་འཇམ་བུའི་གླིང་གི་མི་རྣམས་ཞག་དགུ་
བཅུའི་བར་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ག་ལ་བཞུགས་པ་མ་རྟོགས་སོ་།མོའུ་འགལ་གྱི་བུ་ཆེན་པོ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པས་ཀྱང། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་གཏུགས་ཏེ། ཕྱོགས་
བཅུར་བརྟགས་ཀྱང་མ་རྟོགས་སོ། །འཕགས་པ་ཉེ་བར་སྐྱོང་ལྟ་བུ་ལྷའི་མིག་མཆོག་གིས་ཕྱོགས་བཅུར་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀུན་ཏུ་བལྟས་ཀྱང་མ་མཐོང་

[187B] ༑དེ་བཞིན་དུ་འཕགས་པའི་འཁོར་ལྔ་བརྒྱའི་བར་དུ་ཀུན་གྱིས་བརྟགས་ཀྱང་མ་མཐོང་ངོ། །དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་མཐོང་བས་དེ་དག་མི་དགའ་སྟེ། མྱ་ངན་གྱིས་སེམས་
གདུངས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་ཨུ་ཏྲ་ཡ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་མཐོང་བས་མི་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དྲན་པའི་ཕྱིར། གླང་མགོའི་ཤིང་
ཙནྡན་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གཟུགས་བྱས་ནས་ཕྱག་འཚལ་བ་དང། མཆོད་པ་བྱེད་པ་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མངོན་སུམ་དང་འདྲ་བར་བཞུགས་པར་དམིགས་
ནས་མཆོད་པ་བྱས་སོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་སྟོན་པ་དྲུག་པོས་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ད་ལྟར་ག་ལ་བཞུགས་ཞེས་དྲིས་ན། སྟོན་པ་དྲུག་གིས་རྒྱལ་པོ་
ལ་འདི་སྐད་སྨྲས་སོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། མི་མཁྱེན་ནམ། དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མ་ནི་སྒྱུ་འཕྲུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ། སྒྱུ་མའོ། །སྒྱུ་འཕྲུལ་གྱི་སྒྱུ་མ་ནི་བདེན་པའི་དངོས་པོ་མེད་པས། བདག་
ཅག་གི་གཙུག་ལག་ལས་ལོ་སྟོང་ངམ། ཉིས་སྟོང་ན་སྒྱུ་འཕྲུལ་ཅན་སྒྱུ་མ་ཞིག་འབྱུང་ངོ་ཞེས་འཆད་པས། དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མ་ནི་སྒྱུ་མ་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་འཕགས་པ་ཉེ་བར་སྐྱོད་
རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ག་ལ་བར་སོང་ནས་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་མཁྱེན་ཏམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ད་སྟེ་ཞག་བདུན་ན་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གནམ་ནས་

[188A]༄༅། །འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་གཤེགས་སོ། །རྒྱལ་པོས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སུ་གྱུར་ཏེ། ཡུལ་མི་བསྡུས་ནས་ཆག་ཆག་དང་
ཕྱག་དར་བྱས་ཏེ། སྤོས་དང། མེ་ཏོག་ཀྱང་བཤམས། དར་གྱི་ལྔ་ལྡི་དང། བ་དན་དང། གདུགས་བྲེས་ཏེ། ཞལ་ཟས་མང་པོ་དང། རོལ་མོ་ལ་སོགས་པ་མཆོད་པའི་ཡོ་བྱད་
རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བཤམས་ཤིང་སྦྱར་བ་དང། མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་སྟོན་པ་དྲུག་དེར་འོངས་ནས། ཁྱེད་རྣམས་འདི་ལྟར་མཆོད་པའི་ཡོ་བྱད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བཤམས་
ཤིང་སྦྱར་བ་འདི། རྒྱལ་པོ་སྤྱན་འདྲེན་ནམ། འོན་ཏེ་རྒྱལ་བུ་སྤྱན་འདྲེན་ནམ། དེ་དག་གིས་དེ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང། འོ་ན་བློན་པོ་ཆེན་པོ་འབོད་དམ། བྲམ་ཟེའམ་
ཁྱིམ་བདག་འབོད་དམ། དེ་མ་ཡིན་ན་གཉེན་བཤེས་ཀྱི་དུས་སྟོན་བྱེད་དམ། སྨྲས་པ། དེ་མ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གཤེགས་སུ་གསོལ་ལོ། །སྟོན་པ་དྲུག་
གིས་སྨྲས་པ། སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་སུ་ཞིག་སྨྲས་པ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའོ། །ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་སུ་ཞིག་སྨྲས་པ། བྱམས་པ་
དང༑ སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཡབ་བོ། །ཁྱེད་མི་ཤེས་སམ། རྒྱལ་པོ་ཟས་གཙང་མའི་རིགས་མཐོ་ཞིང་བཙུན་ལ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ། ཐོག་མ་བསྐལ་པ་དང་པོ་ནས་བཙུན་མོ་ཆེན་

[188B] འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་བྱས་སོ། །བར་དུ་རབས་གཉིས་ཀྱིས་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་མ་བྱས་མོད་ཀྱི། འཛམ་བུའི་
གླིང་གི་རྒྱལ་པོ་བྱས་སོ། །རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་སྲས་མཆེད་གསུམ་ཐོག་མངའོ། །རབ་ནི་རྒྱལ་པོ་ཟས་གཙང་མ་ཞེས་བྱ། དེའི་བར་མ་དེ་བྲེ་བོ་ཟས་ཞེས་བྱ། དེའི་ཐ་ཆུང་ནི་ཟས་ཟིལ་མངར་གྱི་
ཟས་ཞེས་བྱའོ། །རྒྱལ་པོ་ཟས་གཙང་མ་ལ་སྲས་གཉིས་ཤིག་མངའ་ཆེན་པོ་ནི་དོན་གྲུབ་ཅེས་བྱ། སྲས་ཆུང་དུ་ནི་དགའ་བོ་ཞེས་བྱ་རྒྱལ་པོ་ཟས་བྲེ་བོ་ཟས་ལ་སྲས་གཉིས་ཤིག་མངའ། ཆེན་
པོ་ནི་ལྷས་བྱིན་ཞེས་བྱ། སྲས་ཆུང་ངུ་ནི་ཀུན་དགའ་བོའོ། །རྒྱལ་པོ་ཟིལ་མངར་གྱི་ཟས་ལ་སྲས་མོ་གཅིག་ཡོད་དེ། བུ་མོ་ཟིལ་མངར་གྱི་རོ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ཚེ་ན་སྤུན་གྱི་རབ་རྒྱལ་བུ་
དོན་གྲུབ་ཕོ་བྲང་གི་ཕྱི་རོལ་དུ་འཆག་ཏུ་ལྟད་མོ་ལྟར་སོང་སོང་བ་ལས་རྒས་པ་དང། ན་བ་དང། ཤི་བ་དག་མཐོང་ནས་མི་དགའ་བར་གྱུར་ཏེ། ཁ་ཟས་ཀྱང་མི་ཟ་ཞིང་སྙིང་རྗེའི་
སེམས་ཀྱི་སེམས་པ་ལ་ཞུགས་ཏེ། མིར་སྐྱེས་པ་ལ་མཐོ་དམན་མེད་པར་གཟུགས་སུ་རེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ། དེ་འདྲ་བའི་ནད་དང། སྐྱོན་ཡོད་དེ། གཅིག་ཀྱང་མི་ཐར་རོ་སྙམ་བསམས་
ནས༑ མཚན་མོ་ཕོ་བྲང་ནས་གྲོས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་དྲུང་དུ་ལོ་དྲུག་གི་བར་དུ་སྤྱོད་པ་དཀའ་བ་སྤྱད་ནས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་

[189A]༄༅། །མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཅན་ཞེས་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ་སྟོབས་བཅུ་དང། མི་འཇིགས་པ་བཞི་དང། མ་འདྲེས་པའི་ཆོས་བཅོ་བརྒྱད་དང་ལྡན་ཞིང་
རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །བལྟམས་ནས་ཞག་བདུན་ལོན་ནས་ཡུམ་ལྷ་མཛེས་དུས་བྱས་ཏེ། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གནམ་གྱི་ལྷའི་ནང་དུ་སྐྱེས་ནས་ཡུམ་
ལ་ཞག་དགུ་བཅུའི་བར་དུ་ཆོས་བཤད་དེ། ད་སྟེ་ཞག་བདུན་ན་འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་གཤེགས་སོ། །དེའི་ཚེ་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་སྟོན་པ་དྲུག་གིས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་ཐོས་
ནས༑ ཕྲག་དོག་གི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ་རབ་ཏུ་མི་དགའ་བའི་མྱ་ངན་གྱི་གདུངས་ནས། སྟོན་པ་དྲུག་འཁོར་དང་བཅས་ཏེ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འདུག་སྟེ་འདི་སྐད་ཅེས་བགྲོས་སོ། །
དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མ་གལ་ཏེ་འཛམ་བུའི་གླིང་འདིར་ཕྱིར་འོངས་ན་མི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བདག་ཅག་སྤོང་ཞིང། དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མ་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་བས། བདག་
ཅག་ནི་བྲེལ་ཞིང་ཕོངས་ལ་སྲོག་ལ་བབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བགྲོས་ནས་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་སྟོན་པ་དྲུག་ཡང་འདི་སྙམ་དུ་བསམས་སོ་།བདག་ཅག་མི་མང་པོ་འདུས་པའི་
གནས་སུ་མྱུར་དུ་སོང་ལ། མི་མང་པོའི་ནང་དུ་འདི་སྐད་ཅེས་བསྒྲག་པར་བྱའོ། །དེ་སྐད་ཀུན་ཤེས་པར་གྱིས། དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མ་ནི་ཡང་དག་པར་ན་ཅི་ཡང་ཤེས་པ་མེད་དེ་

[189B]བྲང་ནས་བྱུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་དྲུང་ན་འདུག་འདུག་ནས་ང་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་བོ་ཞེས་ཟེར་
ཏེ༑ ཚིག་དེ་ནི་རྫུན་ཏེ་བདེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་རྒྱལ་པོ་ཨ་ཁྱི་ཏས་བསོད་སྙོམས་སྦྱིན་པར་བོས་ནས། རྟ་ཆས་འབའ་ཞིག་བྱིན་ཏེ་ངན་དུ་བྱས་ཀྱང་མ་ཤེས་
ཏེ༑ དེར་སོང་བས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་ད་སྟེ་ཞག་དུ་ན་ཚུལ་དུ་འཇུག་ཅེས་དྲིས་ན་ཀུན་དགའ་བོས་ཞག་བདུན་ཞིག་ལུས་ཞེས་
སྨྲས་སོ། །ཡང་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་ཀུན་དགའ་ར་བ་ན་བྱ་མང་པོ་ཅིའི་ཕྱིར་ཅ་ཅོའི་སྐད་འབྱིན་ཅེས་དྲིས་ན། བྱང་མང་པོ་ཟས་གཏོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །བཙས་ནས་ཞག་
བདུན་ལོན་ནས་མ་ཡང་ཤི་བར་གྱུར་པས། དེ་དང་སྦྱར་ན་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བཀྲ་མི་ཤིས་ཏེ་ཤིན་ཏུ་སྡིག་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་།དེ་ཅིས་མངོན་ཞེ་ན། བཙས་མ་
ཐག་ཏུ་མ་ཡང་ཤིའོ། །ཡང་གཅིག་ཏུ་ན་སྲི་ཞུས་ཕ་ལ་རིམ་གྲོ་བྱེད་པའི་རིགས་ན། རིམ་གྲོ་མི་བྱེད་པར་རི་ལ་ལངས་ཏེ་སོང་བ་ལས་དྲིན་མི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡབ་རྒྱལ་
པོས་བཙུན་མོ་སྐྱེ་དགུའི་བདག་མོ་བླངས་པ་ལས། ཆུང་མའི་ཚུལ་དུ་མ་བྱས་ཏེ། བཙུན་མོ་སྐྱེ་དགུའི་བདག་མོ་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་མྱོང་བར་བྱས་པས། དྲིན་མི་ཤེས་ཤིང་

[190A]༄༅། །དྲིན་མི་དྲན་པ་ཡིན་ནོ། །དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མའི་འཁོར་ནི་བཟང་ངན་མེད་དེ། སློབ་མ་ལྔ་བརྒྱ་པོ་ཡང་སོ་སོ་ནས་ང་ནི་མཆོག་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། མཁན་
པོ་ལ་ཡང་ཆོས་ལུགས་མེད་པས། སློབ་མ་ལ་ཡང་ཆོས་ལུགས་སམ་སྤྱོད་པའི་ལས་མེད་དོ། །ཆུང་ངུ་ན་སྟན་འདིངས་པའི་མི་དགེ་སློང་ཐན་བྱེའུ་ལྟ་བུ་ཡང་ང་ནི་ཀུན་གྱི་
མཆོག་གོ་ཞེས་ཟེར། ཡིད་གཞུངས་ཤིང་ཤེས་རབ་ཆེ་བ་བློ་རྣོ་བའི་མཆོག་ཤཱ་རིའི་བུ་ལྟ་བུ་ཡང་དེ་ན་ཡོད། ཤེས་རབ་བརྟུལ་བ་ཤེས་པ་མེད་པ་དགེ་སློང་ཕན་ཐིག་
དེ་ཡང་དེ་ལ་འཇུག་ཆུང་ངུ་ན་འདོད་ཆགས་ཆུང་བ་དགེ་སློང་མ་གྲགས་འཛིན་ཡང་དེ་ལ་འཇུག་མཉན་དུ་ཡོད་པ་ན་སྤྲུལ་འཚོང་མ་མ་རུང་མ་ཨུཏྤ་ལའི་མདོག་ཀྱང་དེ་ལ་
འཇུག་ཆུང་ངུ་ན་ཤེད་མ་བྱེ་བ་ཤེས་པ་མེད་པ། བུས་པ་ཙུན་ད་ཡང་དེ་ལ་འཇུག་ནང་གི་རྒས་འཁོགས་པ་དེ་སུ་བར་ཏ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལོ་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་ལོན་པ་དེ་ཡང་
དེ་ལ་འཇུག་རིགས་བཙུན་པ་ཆེ་བ་ཤཱཀ་རིས་ཀྱང་དེ་ལ་འཇུག་།མཉན་དུ་ཡོད་པ་ན་ནང་གི་རིགས་ངན་ཕྱག་དར་ལུང་སྐྱེད་པ་ཡང་དེ་ལ་འཇུག་སྟེ། དེ་བས་ན་དགེ་སྦྱོང་གཽ་
ཏ་མའི་ཆོས་ནི་གོ་འདུན་བསྡུས་པ་བཟང་ངན་མེད་པ་སྟེ། མཆོད་པར་འོས་པའམ། བཀུར་སྟི་བྱ་བའི་གནས་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན། རླུང་ཆེན་པོ་ལངས་ན་ཤིང་ལོ་

[190B] འདབ་མ་ཐམས་ཅད་ལྷན་ཅིག་འཕུངས་པ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ། །དཔེར་ན། བྱ་མང་པོ་ནི་མིས་བོར་བའི་ཁ་ཟས་སམ། བར་བུར་ལ་འདུ་བ་
ལྟར༑ དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མའི་འཁོར་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། རྙེད་རྙེད་ལེན་ཅིང་ཟའོ། །དེ་བས་ན་ཁྱེད་རྣམས་ཅིའི་ཕྱིར་དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མ་ལ་མཆོད་པ་བྱ་བར་སེམས་ཞེས་བསྒྲགས་
སོ༑ ༑དེའི་ཚེ་ན་མི་མང་པོས་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་ཐོས་ཀྱང། དཔེར་ན། ས་ཆེན་པོ་བསྐྱོད་དུ་མེད་པ་བཞིན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྐོམ་པས་གདུངས་པ་ཙམ་དུ་མོས་ཤིང་འདུད་
པའི་སེམས་མ་ནུར་ཏོ། །འཁོར་མང་པོ་རྣམས་སུ་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་སྟོན་པ་དྲུག་གིས་སྨྲས་པའི་ཚིག་གིས་སེམས་ཕྱིར་མ་ནུར་བ་ནི་ཇི་ལྟར་རྡོ་རྗེ་ལྟར་བརྟན་པར་གྱུར་ཏེ། སྐྱེད་བྲི་
མེད་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྐོམ་པས་གདུངས་པ་ལྟར། མོས་ཤིང་དད་པས་ཞག་བདུན་ལོན་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གནམ་ནས་སླར་
འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་གཤེགས་ཏེ། ལྷའི་འཁོར་གྲངས་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་གིས་བསྐོར་ཅིང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འོད་ཟེར་གྱིས་ཀུན་ཏུ་སྣང་ལ་གསལ་བར་བྱས་ནས། ལྷའི་
རོལ་མོ་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཀྱིས་མཆོད་ནས་ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་

[191A]༄༅། །པོ་དང། མི་དང། མི་མ་ཡིན་པའི་བར་དུ་ཐམས་ཅད་འདུས་ཏེ་ཕྱག་བཙལ་ནས་མཆོད་པ་བྱས་སོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་ཨུ་ཏྲ་ཡ་ན་ཡང་འཁོར་དང་བཅས་
ཏེ༑ རྒྱང་མ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཞབས་ལ་ཕྱག་བཙལ་ནས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་སྟོན་པ་དྲུག་ཀྱང། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འདུས་ནས་
འདི་སྙམ་དུ་སེམས་པར་གྱུར་ཏོ། །བདག་ཅག་གི་བྱུར་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་འོངས་ཏེ། མི་མང་པོའི་ནང་དུ་དེ་སྐད་ཅེས་བསྒྲགས་ཀྱང་ཡིད་ཆེས་ལ་མ་ཕན་པས། ད་ནི་བདག་གིས་
ལྷ་དང། མི་ཚོགས་པའི་ནང་དུ་བསྒྲགས་ན་བྱེ་བྲག་མ་ཕྱེད་དོ་སྙམ་བསམས་སོ། །དེའི་ཚེ་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་སྟོན་པ་དྲུག་གིས་དེ་སྙམ་བསམས་ནས། འཁོར་བརྒྱད་སྟོང་
སྙེད་དང་མདུན་གྱིས་བྱས་ཏེ། འཁོར་མང་པོ་འདུས་པའི་ནང་དུ་འོངས་ནས། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེའི་ཚེ་ན་དྲི་ཟའི་བུ་ཆོས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་
བདུན་ལས་བྱས་པའི་པི་ཝང་ཐོགས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གང་ན་བར་འོངས་ཏེ། ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ནས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །ཕྱོགས་
གཅིག་ཏུ་འདུག་ནས་གླུ་དང་བཅས་པའི་རོལ་མོ་བྱས་ནས། རོལ་མེའི་སྒྲ་སྐད་ཤིན་ཏུ་སྙན་པ་དེས་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་ཀྱང་ཚིམ་པར་གྱུར་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཤཱ་རིའི་

[191B]པར་གྱུར། རི་རབ་ལྷུན་པོ་ཡང་འགུལ་ཞིང་གཡོས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཚན་མ་ཡོད་
ཅེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་ཞུགས་ནས། ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་མཐུས་པའི་ཝང་གི་སྒྲས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀུན་ཏུ་གྲགས་ཤིང། པི་ཝང་གི་སྒྲ་
དེ་ལས་སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྟོང་པ་དང། མི་རྟག་པ་དང། མི་གཙང་བ་དང། བདག་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་བྱུང་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རོལ་མོའི་སྒྲ་དེ་ལས་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དྲིན་གཟོ་བ་དང། དྲིན་ལན་བསབ་པ་དང་བསྐལ་བ་ཚད་མེད་པ་གྲངས་མེད་པའི་བར་ཕ་མ་ལ་སྲི་ཞུ་བྱ་བའི་སྒྲ་གྲགས་པར་གྱུར་ཏོ། །སྒྲ་དེ་
ཐོས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་སངས་རྒྱས་གང་ན་བ་དེར་ལྷགས་ནས། ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེའི་ཚེ་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་ཞུགས་པ་ལ། འཁོར་མང་པོ་རྣམས་མིག་མི་འཛུམ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ལྟ་ཞིང་ཅང་མི་སྨྲ་བར་འཁོང་པ་ལས། འཁོར་གྱི་
དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ཉིད་དུ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་བྱས་པའི་མཆོད་རྟེན། རྒྱལ་མཚན་དང། བ་དན་གྲངས་མེད་པས་བརྒྱན་པ་རིན་པོ་ཆེའི་དྲིལ་བུ་བརྒྱ་སྟོང་གིས་བཏགས་པ་

[192A]༄༅། །རླུང་གིས་བསྐྱོད་ན་ཤིན་ཏུ་སྒྲ་སྙན་པ་འབྱུང་བ་སའི་ནང་ནས་བྱུང་བ་ནམ་མཁའ་ལ་འཕགས་ཏེ་གནས་སོ། །དེའི་ཚེ་འཁོར་མང་པོ་ཐམས་
ཅད་རིན་པོ་ཆེའི་མཆོད་རྟེན་ས་ལས་བྱུང་བ་དེ་ལ་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་ཏེ། ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་རིན་པོ་ཆེའི་མཆོད་རྟེན་འདི་ལྟ་བུ་ས་ལས་བྱུང་སྙམ་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་ཏེ། ཤཱ་རིའི་
བུ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པའི་བློས་གཏུགས་ཏེ་བརྟགས་ཀྱང་མ་རྟོགས། མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཉིད་ན་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་
པོ་བྱམས་པའི་བར་དུ་ཡང་མ་རྟོགས་སོ། །དེ་ནས་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་སྟོན་པ་དྲུག་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་པར་གྱུར་ཏེ། ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་རིན་པོ་ཆེའི་མཆོད་རྟེན་འདི་ལྟ་
བུ་བྱུང་བར་གྱུར་པ་མི་གཞན་ཞིག་གིས་གལ་ཏེ་བདག་ཅག་ལ་དྲིས་ལ། ཅི་དེ་བདག་གིས་མ་ཤེས་ན། ཐམས་ཅད་མཐོང་ཞིང་ཤེས་པ་ཞེས་ཀྱང་ཇི་སྐད་བྱ། །ད་
དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མས་འཁོར་མང་པོ་ལ་མྱུར་དུ་བསྟན་ཅིང་བཤད་ན། ཅི་མ་རུང་སྙམ་པར་སེམས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལས་བཞེངས་
པ་དང། བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གནམ་གྱི་ལྷ་དང། སེང་གེའི་ཁྲི་བཤམས་ཏེ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་གོས་བཏིང་ངོ། །དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེང་གེའི་ཁྲི་

[192B]བཞིན། སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ནས་བཞུགས་སོ། །དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པས་འཁོར་མང་པོ་ཐེ་ཚོམ་དུ་
བྱུང་བ་ཡང་སེམས་ཀྱིས་ཤེས། བདག་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་ཏེ་མ་རྟོགས་པས་སྟན་ལས་ལངས་ནས་སངས་རྒྱས་གང་ན་བ་ལོགས་སུ་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ནས་
ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་རིན་པོ་ཆེའི་མཆོད་རྟེན་འདི་ལྟ་བུ་བྱུང་བར་གྱུར་ཅེས་གསོལ་བ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ་།ང་སྔོན་འདས་པ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཕ་རོལ་ན། སངས་རྒྱས་རྣམ་
བར་གཟིགས་ཞེས་བྱ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། དགྲ་བཅོམ་པ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། རིག་པ་དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་
མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ་སྟོན་པ་རྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ནས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་གྲངས་མེད་པ། བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་
སྙེད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་བརྟན་པར་བྱས་སོ། །སངས་རྒྱས་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས། གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཆོས་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། ཡུལ་

[193A]༄༅། །ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་མཁས་པའི་བློ་དང་ལྡན་ཞིང་རྟག་ཏུ་དྲང་པོའི་ཆོས་ཀྱིས་ཡུལ་གྱི་
སྲིད་འཚོ་སྟེ། མི་རྣམས་ཀྱང་བདེ་སྐྱིད། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་རྒྱལ་ཕྲན་དྲུག་ཅུ་ལ་དབང་བསྒྱུར་ཏེ། གྲོང་ཁྱེར་བརྒྱད་བརྒྱ་ཡོད་ཀྱང་རྒྱལ་པོ་ལ་སྲས་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་སྲས་
མེད་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལྷ་དང། ལྷ་ཐམས་ཅད་ལ་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་མི་ངལ་མི་སྐྱོ་བར་མཆོད་འབྲང་བྱས་པས། བཙུན་མོ་ཆེན་མོ་ལ་སྲས་ཤིག་མངའ་བར་
གྱུར་ཏེ། ཟླ་བ་བཅུ་ཚང་ནས་སྲས་བུ་ཞིག་བལྟམས་སོ། །སྲས་བུ་དེ་ཡང་སྡུག་ཅིང་མཛེས་ལ། མཚན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གཅིག་བཙས་མ་ཐག་ཏུ་བློན་པོ་ཆེན་པོ་རྣམས་
དང༑ མཐའི་རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་ཕྲན་ཀུན་བསྡུས་ཏེ། རྒྱལ་བུའི་མཚན་བལྟས་ན་རྒྱལ་བུ་རང་བཞིན་གྱིས་ཁྲོ་མི་ཤེས་ཤིང་དགེ་བ་ཞིག་སྟེ་མཚན་ཡང་རྒྱལ་བུ་བཟོད་པ་
ཞེས་བཏགས་སོ། །རྒྱལ་བུ་བཟོད་པ་དེ་ཆེར་སྐྱེས་ནས། སྦྱིན་པ་སྦྱིན་པ་ལ་དགའ་ཞིང་མཁས་པའི་བློ་དང་ལྡན་ཏེ། སེམས་ཅན་མང་པོ་ལ་སྙིང་རྗེ་བའི་སེམས་ཆེར་
སྐྱེས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་ལ་བློན་པོ་ཆེན་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་ཁྲོ་བ་གཡོ་དང། སྒྱུས་འཚོ་བ་ཉེས་པ་མེད་པར་སྟབས་ལས་གཅོད་པ། ཀུན་གྱིས་མི་འདོད་ཅིང་

[193B] །བློན་པོ་ཆེན་པོ་དྲུག་པོ་དེ་དག་བདག་གི་ལུས་ལ་སྐྱོན་ཡོད་པར་ཤེས་ནས། རྟག་ཏུ་ཕྲག་དོག་བྱེད་དོ། །རྒྱལ་བུ་དེ་ལ་མི་དགའོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་
པོ་ནད་ཚབས་ཆེན་པོ་བཏབ་ནས་ནད་ཀྱིས་གཟིར་ཏེ་ཉམ་ཆུང་ཞིང་རིད་པར་གྱུར་པས། སྲོག་ལ་བབ་ཏུ་ཉེ་བ་དང། རྒྱལ་བུ་བཟོད་པས་བློན་པོ་རྣམས་ལ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་སྙུན་
ཚབས་ཆེའམ། སྐུ་ཚེའི་བར་ཆད་དུ་མི་འགྱུར་རམ་ཞེས་དྲིས་ན་བློན་པོ་རྣམས་ཁྲོས་ཏེ། རྒྱལ་བུ་ལ་རྒྱལ་པོའི་སྐུ་ཚེ་རིང་པོ་མི་ཐོགས་སོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་
སྨན་བཟང་པོ་མ་རྙེད་པས། དེ་བས་ན་སྐུ་ཚེ་རིང་པོ་མི་ཐོགས་སོ། །རྒྱལ་བུས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས། རབ་ཏུ་མི་དགའ་བའི་སེམས་སུ་གྱུར་ཏེ་འཁམས་ནས་ས་ལ་འགྱེལ་
པ་དང། བློན་པོ་ཆེན་པོ་དྲུག་པོ་གནས་དབེན་པར་སོང་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་བགྲོས་སོ། །རྒྱལ་བུ་བཟོད་པ་འདི་མེད་པར་མ་བྱས་ནས་བདག་ཅག་ནམ་དུ་ཡང་བདེ་བར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་
བསམས་ཤིང་བགྲོས་པ་ལས། བློན་པོ་གཅིག་གིས་སྨྲས་པ། རྒྱལ་བུ་འདི་ལ་ཉེས་པ་ཡེ་མེད་ན་ཇི་ལྟར་མེད་པར་བྱ། བློན་པོ་གཅིག་གིས་སྨྲས་པ། བདག་ལ་རྒྱལ་བུ་མེད་
པར་བྱ་བའི་ཐབས་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། རྒྱལ་བུ་གང་ན་བ་དེར་སོང་ནས། རྒྱལ་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་ཅག་གིས་མཐའི་རྒྱལ་ཕྲན་དྲུག་ཅུའི་ཡུལ་དང་

[194A]༄༅། །གྲོང་ཁྱེར་བརྒྱད་བརྒྱའི་ནང་དུ་སྨན་བཙལ་ཡང་རྙེད་པར་མ་གྱུར་ཏོ། །རྒྱལ་བུས་སྨྲས་པ། རྒྱལ་པོ་ལ་སྨན་དུ་ཅི་ཞིག་དགོས་ན་དེ་ལྟར་མི་རྙེད་ཅེས་
བསྒོ་བ་དང། བློན་པོས་སྨྲས་པ། རྒྱལ་བུ། མཁྱེན་ཏམ། རྒྱལ་པོའི་སྨན་དུ་གཅེས་པ་ནི་ཐོག་མ་བཙས་ནས་ཐ་མ་སྐྱེས་ཀྱི་བར་དུ་ཁྲོ་མི་ཤེས་པའི་མིའི་མིག་གི་འབྲས་བུ་
དང༑ རྐང་དགོས་ཏེ་སྨན་འདི་ལྟ་བུ་རྙེད་ན་རྒྱལ་པོའི་སྲོག་འཚོ་ཡི། གལ་ཏེ་མི་རྙེད་ན་མི་འཚོ་བས་འདི་ལྟ་བུ་ནི་གང་ནས་ཀྱང་མ་བྱུང་ངོ། །རྒྱལ་བུས་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་ཐོས་
ནས་མི་དགའ་ཞིང་མྱ་ངན་གྱི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། བློན་པོ་རྣམས་ལ་དེ་ནི་ད་ལྟར་བདག་དེ་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་ནི་ཐོག་མ་བཙས་ནས་ད་ཙམ་
གྱི་བར་དུ་ཁྲོ་བ་མ་མྱོང་ངོ། །བློན་པོས་སྨྲས་པ། རྒྱལ་བུ་དེ་དང་ལྡན་པ་ཡང་དོན་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་བྱ་དཀའ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་ན་བདག་གི་ལུས་ལས་
ཕངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱལ་བུས་སྨྲས་པ། བློན་པོ་ཁྱེད་སྨྲ་བ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། ཡབ་རྒྱལ་པོ་སྙུང་བ་ལས་འཚོ་བར་གྱུར་ན་ལྟ་བདག་གིས་ལུས་བརྒྱ་སྟོང་གཏོང་ན་
ཡང་ནུས་ཏེ་དཀའ་བ་མ་ཡིན་ནོ། བདག་གི་ལུས་མི་གཙང་བ་འདི་གཏང་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། བློན་པོས་སྨྲས་པ། དོན་འདི་ལྟ་བུ་དག་ནི་རྒྱལ་བུས་ཅི་མཛད་དུ་བས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་

[194B] སྨན་འདིས་ཡབ་རྒྱལ་པོའི་སྙུན་འཚོ་ན་ལྟ་མྱུར་དུ་བྱ་བའི་དུས་ལ་བབ་བོ་སྙམ་བསམས་ནས། ཕོ་བྲང་གི་ནང་དུ་
སོང་སྟེ་ཡུམ་གྱི་དྲུང་དུ་ཕྱིན་ནས། ཡུམ་གྱི་རྐང་པ་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ། ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས་ཡུམ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ད་ལྟར་བདག་གིས་ལུས་འདི་
ཡབ་རྒྱལ་པོའི་སྨན་དུ་དགོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ན་སྲོག་མི་འཚོར་ཛོགས་པས་ཡུམ་ལ་མཆི་ཕྱག་འཚལ་གྱི། ཡུམ་མི་དགྱེས་པར་མ་མཛད་ཅིག་ཡུམ་གྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་
ཐོས་ནས། འཁམས་ཏེ་ཕྱོགས་ཀྱང་བསླད་པར་གྱུར་ནས། དཔེར་ན། མི་བརྣངས་པ་མིང་དུ་ཡང་མེད་ལ། སྐྱུག་ཏུ་ཡང་མེད་པར་ལྟར་སྐྲག་ནས་རྒྱལ་བུ་པང་དུ་བླངས་ནས་ས་
ལ་འགྱེལ་ཏོ། །དེ་ནས་གདོང་དུ་ཆུ་གྲང་མོ་གཏོར་ནས་རིང་ཞིག་ལོན་པ་དང། ཕྱིར་སངས་ཏེ་ཡུམ་ལ་ཡང་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཡབ་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ཚེ་རིང་པོ་མི་ཐོགས་ཏེ་
བདག་གི་དོན་འདི་མྱུར་དུ་བསྒྲུབས་ལ་རྒྱལ་པོའི་སྐུ་ཚེ་འཚོ་བ་བགྱིའོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་བཟོད་པས་བློན་པོ་རྣམས་དང། རྒྱལ་ཕྲན་རྣམས་དང། འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ལ་
བདག་མཆི་ཕྱག་བྱའོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེའི་ཚེ་བློན་པོ་ཆེན་པོས་རིགས་ངན་པའི་ཤན་པ་གཅིག་བོས་ནས། རྒྱལ་བུའི་རུས་པ་ནི་བཅག་།རྐང་ནི་ཕྱུང། མིག་གཉིས་ཀྱི་

[195A]༄༅། །འབྲས་བུ་ཡང་ཕྱུང་ངོ། །དེ་ནས་བློན་པོ་དེ་དག་གིས་སྨན་དེ་དག་བརྡུངས་ནས་སྦྱར་ཏེ་རྒྱལ་པོ་ལ་བྱིན་པ་དང། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཡང་སྨན་དེ་ཟོས་
ནས་ནད་ཀྱང་སོས་པར་གྱུར་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་ནད་སོས་ནས་བློན་པོ་རྣམས་ལ་ཁྱེད་ཀྱིས་འདི་ལྟ་བུའི་སྨན་བཟང་པོ་ངའི་ནད་སོས་ཤིང་སྲོག་ལས་ཐར་བ་ག་ལས་རྙེད་ཅེས་
སྨྲས་སོ། །བློན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་གསོལ་པ། སྨན་འདི་ནི་རྒྱལ་བུ་བཟོད་པས་སྦྱར་བ་ལགས་སོ། །བདག་ཅག་གིས་རྙེད་ཅིང་སྦྱར་བ་ནི་མ་ལགས་སོ། །རྒྱལ་པོས་དེ་སྐད་
སྨྲས་པ་ཐོས་ནས་དངངས་ཏེ་འགྱེལ་ལོ། །ལུས་ཀྱི་བ་སྤུ་ཡང་ལངས་སོ། །བློན་པོ་རྣམས་ལ་རྒྱལ་བུ་བཟོད་པ་ད་ལྟར་ག་རེ་ཞེས་དལ་གྱིས་དྲིས་སོ། །བློན་པོས་གསོལ་པ་
རྒྱལ་བུ་བཟོད་པ་ད་ལྟར་ཕྱི་རོལ་ན་ལུས་ཀྱི་རྨ་གསོ་ཞིང་མཆིས་ཏེ། སྲོག་མི་འཚོར་དོགས་སོ། །རྒྱལ་པོས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་སྐད་ཆེན་པོ་ཕྱུང་ནས། ཀྱི་ཧུད། ཀྱི་ཧུད་
ཅེས་སྨྲས་ནས་ལུས་ས་ལ་བརྡབས་ཏེ་ས་དང། རྡུལ་གྱིས་ལུས་ལ་གོས་ནས། ཁོ་བོ་ནི་ཡང་དག་པར་ཁྲེལ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་བུའི་ཤ་སྨན་དུ་ཟོས་ཞེས་སྨྲས་ནས་བུ་
ག་ལ་བར་སོང་བ་ལས་མ་སླེབས་པར་རྒྱལ་བུ་ཡང་ཚེ་འདས་སོ་།རྒྱལ་པོ་དང། བཙུན་མོ་རྣམས་དང། བློན་པོ་རྣམས་དང། འཁོར་མང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྐོར་

[195B] ཡུམ་ཡང་རྒྱལ་བུའི་རོའི་སྟེང་དུ་ལུས་བརྡབས་ནས་བདག་གིས་སྔོན་སྡིག་པ་ཅི་ཞིག་བྱས་ནས། བདག་གི་བུ་འདི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར། བདག་གི་ལུས་
འདི་རྡུལ་དུ་བཏགས་ཀྱང་སླ་ན། ཅིའི་ཕྱིར་བུ་འདི་ཤི་བར་གྱུར་ཅེས་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་ཏོ། །དེ་ནས་ཡབ་རྒྱལ་པོ་དང། རྒྱལ་ཕྲན་རྣམས་ཀྱིས་སྤོས་གླང་མགོའི་ཙནྡན་སྤུངས་
ཏེ༑ རྒྱལ་བུའི་རོ་བསྲེགས་ནས། རྒྱལ་བུའི་རུས་པ་བསྡུས་ཏེ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་མཆོད་རྟེན་བྱས་སོ། །དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་
ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཁྱེད་རྣམས་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་གཞན་ཡིན་པར་སེམས་ན། དེ་
ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་པོ་དེ་ནི་ད་ལྟར་ངའི་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ཟས་གཙང་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བཙུན་མོ་དེ་ནི་གཞན་ཡིན་པར་སེམས་ན། དེ་ལྟར་མི་
བལྟ་སྟེ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བཙུན་མོ་དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཡུམ་ལྷ་མཛེས་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་བུ་བཟོད་པ་དེ་ནི་ད་ལྟར་ང་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བསྐལ་
པ་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པའི་བར་དུ་ཕ་མ་ལ་སྲི་ཞུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་གོས་དང། ཟས་དང། བཏུང་བ་དང། གནས་དང། མལ་ཆ་དང་ལུས་ཀྱི་ཤ་དང། ཁྲག་དང། རྐང་

[196A]༄༅། །གི་བར་དུ་སྦྱིན་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པའི་བར་དུའོ། །ད་ལྟར་རིན་པོ་ཆེའི་མཆོད་རྟེན་ས་ལས་བྱུང་བ་འདི་ནི་
ངས་སྔོན་ཕ་མའི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་རྐང་དང། སྲོག་གི་བར་དུ་ཕུལ་ཏེ་འདི་ཉིད་དུ་མཆོད་རྟེན་བརྩིགས་ཏེ་མཆོད་པ་བྱས་པས། ད་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ན་ཡང་མངོན་པར་བྱུང་
ནས་སྣང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་འཁོར་མང་པོ་ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། མི་ལ་སོགས་པ་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་དེ་སྐད་ཅེས་གསུངས་པ་ཐོས་
ནས༑ དགའ་བ་དང། མི་དགའ་བ་འདྲེས་པར་བྱུང་སྟེ། ཐམས་ཅད་མཆི་མ་བླགས་ནས་སྐད་མཐུན་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཡོན་ཏན་བརྒྱ་སྟོང་བསྔགས་ཤིང་བསྟོད་
དེ་དུས་གཅིག་ཏུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །གཞན་ཡང། སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་གིས་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་
རྒྱས་སུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །དེ་མ་ཡིན་པ། གཞན་ཡང་སྐྱེ་བོ་ཚད་མེད་པ་སྐྱེད་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་ནས། དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུའི་བར་དུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །
གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཚད་མེད་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་

[196B] །དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཡང་དག་པར་ཕ་མ་ལ་སྲི་ཞུ་བྱེད་པའོ། །གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཕ་མའི་ཡོན་ཏན་ཤེས་
ཤིང་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་བཙས་པར་ཤེས་སོ། །དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྨོན་ལམ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཡུམ་གྱིས་ཕྱག་བྱ་བར་
མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཚེའི་དུས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ན་འཁོར་མང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཚིག་མཐུན་པར་ཡུམ་ལྷ་མཛེས་ལ་ལེགས་སོ་།ཡུམ་ལྷ་མཛེས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
ལྷ་དང། མིའི་སྟོན་པ། འཇིག་རྟེན་ན་དཔེ་ཟླ་མེད་པ་བཙས་པ་ཤིན་ཏུ་ལེགས་སོ། །དེ་ནས་དྲི་ཟའི་བུ་ཆོས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་འདུག་པ་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ལ་གཟར་
ཏེ༑ བུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ནས་སངས་རྒྱས་གང་ན་བར་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཡུམ་ལྷ་མཛེས་འདི་
བསོད་ནམས་ཅི་བགྱིས་ན་ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བལྟམས་པར་གྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཤིན་ཏུ་ཡིད་ལ་
ཟུངས་ཤིག་དང། ཁྱོད་ལ་བཤད་པར་བྱའོ། །སྔོན་འདས་པ་གྲངས་མེད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཕ་རོ་ལྣ། སངས་རྒྱས་རྣམས་པར་གཟིགས་ཞེས་བྱ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་

[197A]༄༅། །པ༑ དགྲ་བཅོམ་པ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རིག་པ་དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་
བུ་འདུལ་བ་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། བློན་པོ་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ། །སངས་རྒྱས་དེ་དམ་པའི་ཆོས་ནུབ་ནས་གཟུགས་བརྙན་ལ་ཆོས་སྤྱོད་པའི་བར་དུ་ནུབ་
པར་གྱུར་ནས། དེའི་ཚེ་ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ཞེས་བྱ་བ་ན། འཕགས་པ་གནས་ཞེས་བྱ་བའི་རི་ཞིག་ཡོད་དེ། རི་དེ་ལ་རང་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་གནས་སོ། །
དྲང་སྲོང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པ་གྲངས་མེད་པ་ཞིག་ཀྱང་རི་དེ་ལ་གནས་སོ། །ངས་དེ་ལྟར་འཕགས་པ་དང། དྲང་སྲོང་མང་པོ་གནས་པའི་ཕྱིར་རི་དེ་ཡང་འཕགས་
པ་གནས་ཞེས་བཏགས་སོ། །རི་དེ་ལ་དྲང་སྲོང་གཅིག་ནི་རི་དེའི་ལྷོ་ཕྱོགས་ན་གནས་སོ། །དྲང་སྲོང་གཅིག་ནི་རི་དེའི་བྱང་ཕྱོགས་ན་གནས་ཏེ། དྲང་སྲོང་དེ་གཉིས་གནས་པའི་
བར་ན་[?]ཆུ་མིག་གཅིག་ཡོད་དེ། ཆུ་མིག་དེའི་དྲུང་ན་ཕ་བོང་ཕྱ་ལེ་བ་བཟང་པོ་གཅིག་ཡོད་དོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་གཅིག་ན་རི་ལྷོ་ཕྱོགས་ལོགས་ན་གནས་པའི་དྲང་སྲོང་དེ་
ཕ་བོང་དེའི་སྟེང་དུ་གོས་དང། རྐང་པ་བཀྲུས་ཏེ་ཕྱིར་གནས་སུ་སོང་བ་དང། རིང་པོ་མ་ལོན་པར་ཤ་བ་ཡུ་མོ་གཅིག་ཆུ་མིག་ལ་ཆུ་འཐུང་ངུ་འོངས་པ་དང། ཆུ་མིག་ལ་ཆུ་

[197B]གོས་བཀྲུས་པའི་ཁུ་བ་འཐུངས་སོ། །གོས་བཀྲུས་པའི་ཁུ་བ་འཐུངས་པའི་འོག་ཏུ་ཕྱིར་ཕོངས་རོལ་ཏུ་བལྟས་ཏེ་མོ་མཚན་
ལ་བལྡངས་སོ། །དེ་ནས་ཤ་བ་ཡུ་མོ་དེའི་ལྟོར་བུ་ཆགས་ཏེ་ཟླ་བ་ཚང་བ་དང། རི་དྭགས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱིས་བུ་འབྱུང་བ་ན། ཐོག་མ་གནས་གང་དུ་མངལ་དུ་ཆགས་པ་དེར་བུ་འབྱིན་
པས༑ ཆུ་མིག་གི་དངོར་འོངས་ཏེ་ཕ་བོང་དེའི་སྟེང་དུ་ངུ་ཞིང་འགྲེ་ནས་བུ་མོ་གཅིག་བྱུང་ངོ། །དེའི་ཚེ་ན་ལྷོ་ཕྱོགས་ལོགས་ཀྱི་དྲང་སྲོང་དེ་ཤ་བ་ངུ་བའི་སྐད་ཐོས་ནས་སྙིང་རྗེ་
བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། ཤ་བའི་དྲུང་དུ་ལྟར་སོང་བ་དང། ཤ་བ་ཡུ་མོ་དེ་ལ་བུ་མོ་གཅིག་བྱུང་སྟེ། ཤ་བ་དེ་ལ་ལྡག་ཅིང་འདུག་པ་ལས། དྲང་སྲོང་དེར་འོངས་པ་དང། ཤ་བ་
ཡང་བུ་བོར་ནས་སོང་ངོ། །དེ་ནས་དྲང་སྲོང་དེས་ཤ་བ་ལ་བཙས་པའི་བུ་མོ་དེ་མཛེས་ཤིང་སྡུག་ལ་མཚན་དང་ལྡན་པར་མཐོང་བས་སྙིང་རྗེའི་སེམས་ཀྱིས་རྩྭའི་གོས་ཀྱིས་
དཀྲིས་ཏེ་པང་དུ་བླངས་ནས། ཕྱིར་གནས་སུ་འོངས་ནས་ཤིང་ཏོག་དང། འབྲས་བུ་བརྡས་ནས་གསོས་གསོས་པ་དང། མཐར་གྱིས་ཆེར་སྐྱེས་ནས་ལོ་བཅུ་བཞི་ལོན་
པ་དང། དྲང་སྲོང་ཡང་བུ་མོ་དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་བྱམས་ཏེ། རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མེ་གསོར་བཅུག་པ་ལས། ཉི་མ་གཅིག་ལེ་ལོ་བྱས་ནས་མེ་ཤི་བར་གྱུར་པ་དང། དྲང་སྲོང་

[198A]༄༅། །གིས་ཚིག་གིས་སྤྱོས་ཏེ། པུ་མོ་ཐོག་མ་བསྐྱེད་ནས་ང་ཙམ་གྱི་བར་དུ་མེ་ཤི་མ་མྱོང་ན། ཅིའི་ཕྱིར་མེ་བསད་ཅེས་གཤེས་ཏེ། རི་བྱང་ཕྱོགས་ལོགས་
ན་གནས་པའི་དྲང་སྲོང་གི་ཐད་དུ་མེ་ལེན་དུ་བཏང་ངོ། །དེ་ནས་བུ་མོ་དེ་ཕས་བསྒོ་བ་བཞིན་དུ། རི་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་ངོས་སུ་སོང་བ་ལས། གོམ་པ་རེ་རེ་ཞིང་རྐང་པའི་འོག་ནས་
པདྨོ་རེ་རེ་སྐྱེས་ཏེ། འགྲོ་བའི་རྗེས་བཞིན་ཁོད་མཉམ་པར་དངར་བ་དང། པདྨོ་སྐྱེས་ནས་རི་བྱང་ཕྱོགས་ལོགས་ནས་མེ་ལེན་དུ་སོང་ངོ། །དེའི་ཚེ་ན་དྲང་སྲོང་དེས་བུ་མོ་དེ་ཤིན་ཏུ་
བསོད་ནམས་དང་ལྡན་ཞིང་རྐང་པའི་འོག་ནས་པདྨ་སྐྱེས་པ་མཐོང་ནས། བུ་མོ་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱོད་མེ་འདོད་ན་ཁོ་བོའི་སྤྱིལ་པོ་འདི་ལན་བདུན་བསྐོར་ལ། གོམ་
པའི་བར་མཉམ་པ་དང། ཉེ་རིང་ཐག་རན་པར་གོམ་པའི་འོག་ནས་པདྨོ་སྐྱེས་པར་བྱེས་ཤིག་དེ་ལྟར་ལན་བདུན་བསྐོར་བ་བྱས་ནས་ཀྱང་བུ་མོ་ལ་ཁྱོད་མེ་འདོད་ན། ཕྱིར་ཡང་
གཡས་ཕྱོགས་ནས་བསྐོར་ཏེ་སོང་ཞིག་དང། མེ་སྦྱིན་ནོ་བར་བསྒོའོ་།དེའི་ཚེ་བུ་མོ་དེ་མེ་འདོད་པའི་ཕྱིར་དྲང་སྲོང་གིས་བསྒོ་བ་བཞིན་དུ་བྱས་ཏེ་མེ་བླངས་ནས་ཕྱིར་སོང་ངོ། །
བུ་མོ་དེ་ཕྱིར་སོང་ནས་རིང་པོ་མ་ལོན་པར་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོ་བློན་པོ་ཆེན་པོ་དང་འཁོར་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་དང་བཅས་ནས་སུ་རི་དེ་ལ་འཆག་ཅིང་རི་དེ་ལ་རི་དྭགས་ལ་ལིངས་

[198B] དེ་ནས་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོ་བལ་གྱི་གླང་པོ་ཆེ་ལ་ཞོན་ནས། རི་བྱང་ཕྱོགས་ལོགས་སུ་དྲང་སྲོང་ག་ལ་པ་དེར་འོངས་ནས་དེར་ཕྱིན་པ་དང། དྲང་སྲོང་དེའི་སྤྱིལ་པོ་
ལ་པདྨོས་འཁོར་བར་བསྐོར་བ་དེ་མཐོང་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་རངས་པའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་ལ་ཤིན་ཏུ་ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ་།ཡོན་ཏན་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་དྲང་སྲོང་སྟོན་
ཅིང་འདྲེན་པ་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་དགེའོ་ཞེས་བསྟོད་དོ། །དེ་ནས་དྲང་སྲོང་དེས་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། མཁྱེན་ཏམ། པདྨ་འདི་དག་ནི་བདག་གི་ནུས་པ་མ་
ལགས་སོ། །རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། འོ་ན་འདི་སུས་བྱས། དྲང་སྲོང་གིས་གསོལ་པ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། རི་ལྷོ་ཕྱོགས་ན་གནས་པའི་དྲང་སྲོང་ལ་རི་དྭགས་ཀྱིས་བཙས་པའི་བུ་མོ་བྱད་བཞིན་བཟང་
ཞིང་སྡུག་པ་མིའི་མཚན་དང་ལྡན་པ། འཇིག་རྟེན་ན་དཀོན་པ། འགྲོ་བའི་རྗེས་བཞིན་རྐང་པའི་འོག་ནས་པདྨོ་སྐྱེས་པ་གཅིག་ཡོད་དོ་།རྒྱལ་པོས་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས་སེམས་རབ་ཏུ་
དགའ་རངས་ཏེ། རི་ལྷོ་ཕྱོགས་ལོགས་ཀྱི་དྲང་སྲོང་ག་ལ་བ་ལོགས་སུ་སོང་སྟེ་ཕྱིན་པ་དང། དྲང་སྲོང་དེའི་རྐང་པ་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ནས་དྲང་སྲོང་དེས་སྒོར་བྱུང་ནས་བསུས་ཏེ། རྒྱལ་
པོ་ཆེན་པོ་ཤུལ་རིང་པོ་ནས་གཤེགས་ན་རབ་ཏུ་ངལ་བར་མ་གྱུར་ཏམ་ཞེས་བྲོ་དྲིས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་དྲང་སྲོང་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བཙུན་པ། ཁྱོད་ལ་བུ་མོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་གཉེན་བྱ་

[199A]༄༅། །བར་འདོད་དོ། །དྲང་སྲོང་གིས་སྨྲས་པ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། བདག་ཕོངས་པ་ལ་བུ་མོ་གཅིག་པུ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ཆུང་ལ་ཅི་ཡང་མི་ཤེས་ཏེ། ཆུང་ནས་ནི་ལ་བསྐྱེད་བསྐྱེད་
པས༑ མིའི་ཆོས་ཚུལ་ཅི་ཡང་མ་རྟོགས་ཏེ། རྩྭའི་རྩ་བ་དང་འབྲས་བུ་ལས་གཞན་མི་ཟ་ན། ཇི་ལྟར་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ལ་དབུལ་དུ་རུང། བུ་མོ་འདི་ཡང་རི་དྭགས་ཀྱིས་བཙས་ཏེ། དབུལ་
དུ་མི་རུང་ངོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་རྒྱུས་ཀྱིས་ཞིབ་ཏུ་གསོལ་བའི་བར་དུའོ། །རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཡང་བླ། འདི་ལྟར་ག་ན་འདུག་སྟོན་ཅིག་དྲང་སྲོང་གིས་སྨྲས་པ། ད་ལྟར་
སྤྱིལ་པོའི་ནང་ན་འདུག་གོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་སྤྱིལ་པོའི་ནང་དུ་ཞུགས་ནས་བུ་མོ་ལ་བལྟས་ཏེ། རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། རི་དྭགས་ཀྱི་བུ་མོ་སྤོས་
ཆུས་བཀྲུས་ནས་རིན་ཐང་མེད་པའི་གོས་བསྐོན་ཏེ། རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བརྒྱན་ནས་བལ་གྱི་གླང་པོ་ཆེའི་སྟེང་དུ་བཞག་ནས། འཁོར་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཀྱིས་བསྐོར་
ཏེ་རོལ་མོ་བྱེད་ཅིང་ཕྱིར་ཡུལ་དུ་འོངས་སོ། །དེའི་ཚེ་རི་དྭགས་ཀྱི་བུ་མོ་དེ་ཐོག་མ་བཙས་ནས་དེ་ལྟ་བུའི་མི་མང་པོ་མ་མཐོང་བས་དངང་ཤིང་སྐྲག་གོ་དེའི་ཚེ་དྲང་སྲོང་དེ་རི་མཐོན་པོའི་
ཁར་སོང་ནས་བུ་མོ་དེ་ལ་མིག་མི་འཛུམ་པར་ལྟ་ཞིང་འདི་སྙམ་དུ་ད་ནི་བདག་གི་བུ་མོ་ཡང་ཇེ་རིང་ཇེ་རིང་སོང་བས་མ་མཐོང་བར་གྱུར་ནས། ཕྱིར་གནས་སུ་འགྲོ་སྙམ་བསམས་

[199B] མིག་མཆི་མ་ཟག་ཅིང་མཆིས་ཏེ། བདག་གིས་བུ་མོ་གསོས་པ་འདི་ཅིའང་ཤེས་པ་མེད་པར་བྲལ་བར་གྱུར་ཏོ། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་བསམས་ཏེ། བདག་ད་དུང་གནས་འདི་ལས་མི་
གཡོ་བར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་བདག་གི་བུ་མོ་ཕྱིར་བདག་ལ་ལྟ་བར་གྱུར་ལ། ཅི་སྟེ་མ་མཐོང་བར་གྱུར་ན་མི་དགའ་ཞིང། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུངས་པར་འགྱུར་གྱི། རེ་ཞིག་
འདི་ཁོ་ནར་བསྡད་དོ་སྙམ་ནས། དེ་ནས་ཀྱང་རིང་ཞིག་བསྡད་དེ་མ་མཐོང་གི་བར་དུ་བལྟས་ཀྱང་བུ་མོས་ཕྱིར་མ་བལྟས་སོ། །དེ་ལྟར་བུ་མོས་ཕྱིར་མ་བལྟས་པས། དྲང་སྲོང་དེ་ཁྲོ་བའི་
སེམས་སྐྱེས་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཡོང་ཡང་བྱོལ་སོང་ལས་སྐྱེས་པས་ང་ལ་ཕྱིར་མ་བལྟས་ཏེ། ངས་ཆུང་ངུ་ནས་གསོས་གསོས་ནས་ད་མིར་གྱུར་ཏེ་རྒྱལ་པོས་ཕྲོགས་པས་བདག་
ཡེ་འུར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་སྤྱིལ་བོར་ཞུགས་ནས་རིག་སྔགས་བྱས་ཏེ། གལ་ཏེ་རྒྱལ་པོས་བོར་བར་གྱུར་ན་ནི་དེར་ཡང་ཟད་དོ། །ཅི་སྟེ་གཅེས་སུ་བྱས་ལ་བོར་བར་མ་གྱུར་ན། བསམས་པ་
ལྟར་མ་གྲུབ་ཅིག་ཅེས་སྔགས་ཀྱིས་བཏབ་བོ། །དེའི་ཚེ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིན་ནས་གཅེས་སུ་བྱས་ནས་མཚན་ཡང་བཙུན་མོ་རི་དྭགས་མ་ཞེས་བཏགས་སོ། །
མཐའི་རྒྱལ་ཕྲན་དང། བློན་པོ་རྣམས་ཀྱང་འདུས་ནས་རྒྱལ་པོ་ལ་ཚིག་སྙན་པས་བསྟོད་ནས། རྒྱལ་པོ་ཡང་རབ་ཏུ་དགའ་རངས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་ཀྱང་རིང་པོ་མ་ལོན་པར་མངལ་དུ་

[200A]༄༅། །བུ་ཆགས་པར་གྱུར་ནས། རྒྱལ་པོ་ཉིད་བཙུན་མོའི་རིམ་གྲོ་བྱེད་དེ། མལ་ཆ་དང། ཁ་ཟས་དང། བཏུང་བ་ལ་སོགས་པ་བཟང་ཞིང་འཇམ་པོར་སྤྱར་
ཏོ༑ ༑དེ་ནས་ཟླ་བ་བཅུ་ཚང་ནས་བུ་ཁྱེའུ་ཞིག་བཙས་ན་རྒྱལ་པོའི་གདུང་འཚོབ་པར་རེ་བ་ལས། ཟླ་བ་ཚང་ནས་པད་མོ་གཅིག་བཙས་སོ། །དྲང་སྲོང་གི་རིག་སྔགས་ཀྱི་མཐུས་རྒྱལ་
པོ་ཁྲོས་པར་གྱུར་ནས། འདི་སྐད་དུ། བྱོལ་སོང་ལས་སྐྱེས་པ་བདེན་ཞེས་བཙུན་མོ་ལས་ཕྱུང་སྟེ། པད་མོ་ཡང་བོར་དུ་བཅུག་གོ་དེ་ནས་ཞག་རིང་ཞིག་ལོན་པ་དང་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་བློན་
པོ་རྣམས་དང། སྐྱེད་མོས་ཚལ་དུ་ལྟད་མོ་ལྟ་ཞིང་རྩེར་ཕྱིན་པ་དང། རྩེ་ཞིང་རོལ་མོ་བྱེད་དེ། རྟ་དང། གླང་པོ་ཆེ་ཡང་འཐབ་ཏུ་བཅུག་གྱད་རྣམས་ཀྱང་སྟོབས་འགྱེད་དུ་བཅུག་
པ་ལས། གྱད་ཀྱི་ནང་ན་གྱད་རབ་ཏུ་མཆོག་ཏུ་སྟོབས་ཆེ་བ་གཅིག་རྡོག་པ་ས་ལ་བརྡབས་ན། ས་ཡང་འགུལ་ཏེ། དྲུང་ན་པདྨོའི་རྫིང་ཞིག་ཡོད་པ་ཡང་འགུལ་བར་གྱུར་ཏོ། །
པདྨའི་རྫིང་གི་དྲུང་དུ་ཕ་བོང་ཞིག་ཡོད་དེ། དེའི་འོག་ན་པདྨོ་ཞིག་ཡོད་པ་རྫིང་གི་ནང་དུ་ལྷུང་ངོ། །རྫིང་དུ་ལྷུང་བའི་པད་མོ་དེ་མདོག་རབ་ཏུ་བཟང་བ། ཁ་དོག་ལེ་བརྒན་དུ་
འདུག་ལ་འཚེ་ར་བའི་འོད་ཆགས་པ། རྒྱལ་པོས་མཐོང་ནས་སེམས་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། བློན་པོ་རྣམས་ལ་པདྨོ་འདི་ལྟ་བུ་ནི་སྔོན་ཆད་ཡང་མཐོང་མ་མྱོང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་

[200B]དུ་བཏང་བ་ལས། པདྨོ་དེ་ལ་འདབ་མ་ལྔ་བརྒྱ་ཡོད་དེ། འདབ་མ་རེ་རེའི་འོག་ན་ཁྱེའུ་གཞོན་ནུ་བྱད་བཞིན་བཟང་ཞིང་མཛེས་ལ་ཕལ་ལས་
འཕགས་པ་རེ་རེ་ཡོད་པར་མཐོང་ངོ། །དེ་ནས་པདྨོ་ལེན་པའི་མི་དེས་པདྨོ་དེ་ངོ་མཚར་ཆེ་བ་དེ་ལྟ་བུ་དག་མཐོང་ནས། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། པདྨོ་དེ་ལ་འདབ་མ་ལྔ་བརྒྱ་མཆིས་ཏེ། འདབ་མ་རེ་
རེའི་འོག་ན་ལྷའི་བུ་རེ་རེ་ཡོད་དོ་ཞེས་གསོལ་ལོ། །རྒྱལ་པོས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་བ་སྦུ་ཀུན་ལངས་པ་ཙམ་དུ་དངངས་ནས། མི་དེ་ལ་ཡང་དག་པར་བདེན་ནམ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་ཉིད་
བཙུན་མོ་རི་དྭགས་མས་བཙས་པའི་པདྨོ་ཡིན་ནམ། ཞེས་བཙུན་མོ་ལས་བཙས་པའི་པདྨོ་གར་བོར་ཞེས་དྲིས་ན། བཙུན་མོས་གསོལ་པ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། པདྨ་དེ་རྫིང་གི་འགྲམ་ན་ཕ་བོང་
ཞིག་མཆིས་པའི་འོག་ཏུ་སྦས་སོ་ཞེས་གསོལ་པ་དང། དེ་ཉིད་བཙུན་མོ་རི་དྭགས་མས་བཙས་པ་ཡིན་པར་ཡིད་ཆེས་ནས། ཕྱིར་ཕོ་བྲང་གི་ནང་དུ་འོངས་སོ། །ཕྱིར་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིན་ནས་བཙུན་
མོ་རི་དྭགས་མ་ལ་བདག་ནི་གཏི་མུག་ཅན་ཤེས་པ་མེད་པ། མཛངས་ངན་མི་རྟོགས་པས་བཙུན་མོ་བདེན་པར་འོང་ངོ་སྙམ་ནས། བཙུན་མོའི་ཡིད་དང་འགལ་བར་གྱུར་པ་བཤགས་སོ་
ཞེས་སྨྲས་ནས། ཕྱིར་བཙུན་མོ་དམ་པར་དབང་བསྐུར་རོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཤིན་ཏུ་དགའ་ནས། བློན་པོ་རྣམས་དང། བྲམ་ཟེ་དང་རྒྱལ་ཕྲན་དང། མཚན་མཁན་ཀུན་བསྡུས་ནས་

[201A]༄༅། །རྒྱལ་བུ་ལྔ་བརྒྱ་པང་དུ་བླངས་ནས། མཚན་མཁན་རྣམས་ལ་མཚན་བཟང་ངན་ལྟར་བཅུག་གོ་མཚན་མཁན་གྱིས་གསོལ་པ་རྒྱལ་བུ་འདི་དག་ནི་རྒྱལ་པོའི་བསོད་
ནམས་དང། དབང་ཐང་གིས་གྲུབ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཁྱིམ་ན་གནས་ན་མཐའ་བཞི་རང་འདུ་ཞིང་ལྷ་རྣམས་ཀྱང་འགོ་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་རབ་ཏུ་བྱུང་ན་གདོན་མི་ཟ་བ་སྐྱེ་ཤི་རྩ་བ་གཅོད་ཅིང་
འདོད་པའི་ཆུ་ཀླུང་ལས་ཐར་ཏེ། འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་ཅིང་རིག་པ་གསུམ་དང། མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་དང་ལྡན་ཞིང། དགེ་སྦྱོང་གི་འབྲས་བུ་བཞི་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །
རྒྱལ་པོས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་ལྷག་པར་དགའ་བར་གྱུར་ནས། རྒྱལ་བུ་ལྔ་བརྒྱ་གསོ་བའི་མ་མ་ལྔ་བརྒྱ་བཏུས་པ་དང། དེ་ནས་བཙུན་མོ་རི་དྭགས་མས་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །
རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་ཡུལ་ཁམས་ཀུན་ཏུ་མ་མ་བཏུ་མི་དགོས་ཏེ། ད་ལྟར་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་ན་བཙུན་མོ་ལྔ་བརྒྱ་ཡོད་ལ། བཙུན་མོ་དེ་དག་བདག་ལ་བུ་ཡོད་པས་ཐམས་ཅད་ཕྲག་དོག་བྱེད་དོ། །
དེ་རྒྱལ་པོས་བཙུན་མོ་རེ་རེ་གསོར་བཅུག་ན་རྒྱལ་བུ་རྣམས་ཀྱང་སོས་པར་འགྱུར་རོ། །རྒྱལ་པོས་བཙུན་མོ་ལ་སྨྲས་པ། བཙུན་མོ་ལྔ་བརྒྱ་བཙུན་མོ་ལ་ཕྲག་དོག་བྱེད་པར་གྱུར་ན། གཞུ་བ་
དང༑ བརྡེག་པ་དང། སྤང་བ་དང། བསྐྲད་པ་དང། སྲོག་ལ་དབབ་པའི་བར་དུ་བཙུན་མོའི་ཡིད་དང་མི་འགལ་བར་བདག་བྱེད་ན། ཅིའི་ཕྱིར་དགྲར་གྱུར་པ་དེ་དག་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་

[201B] གནམ་སའི་བར་ན་དྲིན་ཆེ་བ་བདག་གི་བུ་བཙུན་མོ་རྣམས་ལ་སྦྱིན་པར་སེམས། དེའི་ཚེ་བཙུན་མོ་ལྔ་བརྒྱས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་ཐོས་ཏེ་རབ་ཏུ་
དགའ་ནས། བཙུན་མོ་རི་དྭགས་མས་བདག་ཅག་ལ་བདེ་བ་དང། སྐྱིད་པ་རྒྱུན་དུ་བསྟབས་ལ། ད་ཡང་སྲས་བུ་བདག་ཅག་ལ་བྱིན་པས་རབ་ཏུ་དགའོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེའི་ཚེ་འཁོར་བརྒྱ་
སྟོང་སྙེད་ཀྱང་ཚིག་དེ་དག་ཐོས་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་བཙུན་མོ་ལ་ངོ་མཚར་ཆེ་སྟེ། བདག་ནི་ཁྱོད་
ཙམ་མི་ཕོད་དོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །བཙུན་མོས་སྨྲས་པ། ཕྲག་དོག་གི་དབང་གིས་ཞེ་སྡང་སྐྱེས་ཏེ། ཉེས་པའི་གཉེན་པོར་ནི་བཟོད་པ་བསྒོམས། ཁྲོ་བོའི་གཉེན་པོར་ནི་བྱམས་སེམས་
བསྐྱེད་དགོས་ཏེ། བདག་ནི་ཐོག་མ་ནས་ཅི་ལ་ཡང་རྩོད་པ་མ་མྱོང་སྟེ། བཙུན་མོ་རྣམས་རང་ལ་འཚེ་ཞིང་གནོད་པར་བྱེད་དུ་ཟད་དོ་།དཔེར་ན། མི་ཞིག་མཚན་མོ་སོང་སོང་བ་ཞིག་ལས་
ཤིང་དུམ་གཅིག་མཐོང་བ་ལས་དགའ་མ། ཡི་དྭགས་སུ་འདུ་ཤེས་སྐྱེས་ཏེ། མོད་ལ་དངངས་སྐྲག་ནས་བྲོས་སོ། །མུན་ཁུང་དུ་བྲོས་པས་ལ་ལ་ནི་བྲག་མཐོན་པོ་ལས་གཡང་དུ་ལྷུང། ལ་ལ་
ནི་ཆུའམ། མེའམ། ཚེར་ཕུང་ངམ། ནགས་ཚལ་གྱི་ནང་དུ་ལྷུང་ནས་ལུས་སྨས་ཤིང་ཞིག་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་འདུ་ཤེས་ལོག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་དེ་ལྟ་བུའི་གནོད་པ་དང་ཕྲད་དོ། །

[202A]༄༅། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་སྐྱེ། རང་འཆི་བ་ནི། དར་གྱི་སྲིན་བུའམ། ཕྱེ་མ་ལེབ་མེར་སོང་བ་དང་འདྲ་སྟེ། སུས་ཀྱང་བཞེན་མ་བཏབ་བོ། །
ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་མི་བདེན་པར་འདུ་ཤེས་པ་ལས་བྱུང་སྟེ། བཙུན་མོ་རྣམས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་བས་ན། བདག་ནི་ཤེས་པ་མེད་པའམ་ཕལ་དང་རྩོད་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །བཙུན་
མོ་ལྔ་བརྒྱ་པོ་རྣམས་བཙུན་མོ་རི་དྭགས་མ་ལ་ཕྱག་བྱས་ཏེ་རང་གི་ཉེས་པ་མཐོལ་བཤགས་ནས། བཙུན་མོ་རི་དྭགས་མའི་གཡོག་དང་རིམ་གྲོ་བྱེད་ཅིང་མའམ། བུ་མོ་ལྟར་སེམས་
ཏེ༑ རྒྱལ་བུ་ཡང་བདག་གི་བུ་དང་འདྲ་བར་གསོ་ཞིང་རིམ་གྲོ་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་ལྔ་བརྒྱ་བགས་ཀྱིས་ཆེར་སྐྱེས་ནས། རྒྱལ་བུ་གཅིག་ཅིག་གི་མཐུ་སྟོབས་ནི་མི་སྟོང་ཐུབ་
པས༑ མཐའི་རྒྱལ་ཕྲན་དག་ལྡོག་ཅིང་བཀའ་མི་ཉན་པ་ཡོད་ན་དམག་རྣམ་བཞི་མི་དགོས་པར་རྒྱལ་བུ་ཉིད་འབེབས་ཤིང་རྒོལ་དུ་འགྲོ་སྟེ། དེའི་ཚེ་ན་ཡུལ་ཡང་བདེ་ཞིང་
སྐྱིད་ལ། སྲུང་མའི་ལྷ་ཡང་དགའ་བས། རླུང་དང། ཆར་ཆུ་ཡང་དུས་བཞིན་དུ་ལྡང་ཞིང་འབེབས་སོ། །མི་རྣམས་ཀྱང་དལ་ལ་བདེ་སྐྱིད་དོ། །རྒྱལ་བུ་ལྔ་བརྒྱ་ཡང་བལ་གྱི་
གླང་པོ་ཆེ་དམ་པ་ལ་ཞོན་ཞིང། སྐྱེད་མོས་ཚལ་དུ་ཡིད་བཞིན་དུ་རྩེ་དགའ་ཞིང་འཁོད་པ་ལ་ཕ་མ་ཡང་རྒྱལ་བུ་དེ་དག་ལ་མིག་གི་འབྲས་བུ་དང་འདྲ་བར་སེམས་ཏེ་བྱམས་

[202B] ༑དེའི་ཚེ་རྒྱལ་བུ་ལྔ་བརྒྱ་ཆེར་སྐྱེས་ཏེ། ཤེད་རྫོགས་ནས་ཕྱིས་དུས་གཞན་ཞིག་ན། ཐམས་ཅད་པད་མོའི་རྫིང་དེའི་འགྲམ་དུ་འདུས་ཏེ་འདུག་འདུག་པ་ལས་སོ་སོའི་གཟུགས་བརྙན་རྫིང་
གི་ཆུ་ལ་སྣང་བར་གྱུར་ནས། གཅིག་ལ་གཅིག་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ་།འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྒྱུ་མའམ། སྤྲུལ་པའམ། རྨི་ལམ་མམ། ཆུའི་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་སྟེ། བདེན་
པའམ། ཡང་དག་པ་མེད་དོ། །བདག་ཅག་ཀྱང་ད་ལྟར་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། རིགས་ཆེ་ཞིང་བཙུན་པ་ཕོ་བྲང་གི་ནང་ན་གནས་ནས། འདོད་པ་ལྔ་ལ་བག་མེད་པར་སྤྱོད་པས་ལོངས་སྤྱོད་
མོད་ཀྱི། དར་བའི་ཚེ་ལོ་དང། གཟུགས་བཟང་པོ་ནི། ཡིད་བརྟན་དུ་མི་རུང་སྟེ། གྲུབ་པ་ཡོད་ན་འཇིག་པར་འགྱུར། སྐྱེ་བ་ཡོད་ན་འཆི་བར་འགྱུར་ཏེ། གཞོན་ཞིང་དར་བ་ཡང་རིང་
པོ་མི་ཐོགས་ཏེ་རྒས་ཤིང་རྒུད་པར་འགྱུར། ཁ་ཟས་ཀྱི་ཚོད་མ་ཟིན་ན་ན་བར་འགྱུར། ཚེ་ལོ་བརྒྱ་ཐུབ་ན་ཡང་ཐ་མར་ཤི་དགོས་སོ་ཞེས་རྒྱལ་བུ་རྣམས་མི་དགའ་བའི་མྱ་ངན་གྱིས་
ནོན་ཏོ། །ཟས་དང། སྐོམ་ཡང་མི་འདོད་པར་ཕྱིར་ཕོ་བྲང་དུ་འོངས་ནས། ཡབ་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་དག་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་སྟེ་བདེ་བ་མ་མཆིས་པས་
ཡབ་རྒྱལ་པོ། བདག་ཅག་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་གསོལ་ལོ། །རྒྱལ་པོས་རྒྱལ་བུ་རྣམས་ལ་སྨྲས་པ། སྐྱེ་བ་དང། རྒ་བ་དང། ན་བ་དང། ཤི་བ་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ་

[203A]༄༅། །འདྲ་ན། ཁྱེད་འབའ་ཞིག་མྱ་ངན་བྱར་ཡང་ཅི་ཡོད་རྒྱལ་བུས་གསོལ་པ། བདག་ཅག་ནི་ཤི་ནས་སྐྱེ་བ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་ལེན་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང། འགྲོ་བ་
ལྔར་རྒྱུན་དུ་འགྲོ་བ་མི་བཟོད་དོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་ཀྱང་རྒྱལ་བུའི་ཡི་དམ་མ་བཟློགས་ཏེ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་གནང་ངོ། །བཙུན་མོས་རྒྱལ་བུ་རྣམས་ལ་སྨྲས་པ། ཁྱེད་རབ་ཏུ་བྱུང་
ནས་ཁོ་མོ་སྤངས་ལ་ལམ་རིང་དུ་མ་འགྲོ་བར། ཕོ་བྲང་རྒྱབ་ཀྱི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ན་རབ་ཏུ་དབེན་པ་ཤིང་དང། ཚལ་ཡང་དབེན་པ་ཡོད་ཀྱི་དེར་འདུག་ཅིག་དང། ཡོ་བྱད་རྣམ་བཞིས་
མི་བྲེལ་བར་བྱ་ཞིང་དབུལ་ལོ། །རྒྱལ་བུ་རྣམས་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་བཙུན་མོས་གསོལ་པ་བཞིན་རྒྱབ་ཀྱི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ན་གནས་པ་ལས་རྒྱལ་བུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་
རེ་རེ་མཐར་གྱིས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར་རྒྱལ་བུ་བཞི་བརྒྱ་དགུ་བཅུ་རྩ་དགུ་མཐར་གྱིས་རབ་ཏུ་བྱུང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་
ནས༑ རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དུ་ལྷགས་ཏེ། ཡབ་རྒྱལ་པོ་དང། ཡུམ་ལ་བདག་ཅག་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་དོན་དེ་ཐོབ་བོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། དགེ་སློང་དེ་དག་སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ་འཕགས་
ཏེ༑ ཤར་ཕྱོགས་ནས་མི་སྣང་བར་གྱུར་ནས། ནུབ་ཕྱོགས་ནས་བྱུང་ངོ། །ནུབ་ཕྱོགས་ནས་མི་སྣང་བར་གྱུར་ནས། ཤར་ཕྱོགས་ནས་བྱུང་ངོ། །ལྷོ་ཕྱོགས་ནས་མི་སྣང་བར་གྱུར་

[203B] བྱང་ཕྱོགས་ནས་བྱུང་ངོ། །བྱང་ཕྱོགས་ནས་མི་སྣང་བར་གྱུར་ནས། ལྷོ་ཕྱོགས་ནས་བྱུང་ངོ། །ཆེད་འགའ་ནི་ལུས་ཆེན་པོས་ནམ་མཁའི་ཁམས་གང་བར་གྱུར། ཆེད་དགའ་ནི་
ལུས་གཅིག་ལས་ལུས་གྲངས་མེད་པར་སྤྲུལ། ཆེད་དགའ་ནི་ལུས་ཀྱི་ཆ་སྟོད་ན་ཆུ་འབབ་ན་ལུས་ཀྱི་ཆ་སྨད་ན་མེ་འབར་བ་ལ་སོགས་པ་ཆོ་འཕྲུལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བསྟན་ནས་
ལུས་ལ་མེ་བཏང་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །དེ་ནས་བཙུན་མོ་རི་དྭགས་མས་སྐུ་གདུང་བསྡུས་ནས། རྒྱབ་ཀྱི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དུ་མཆོད་རྟེན་བཞི་བརྒྱ་དགུ་བཅུ་རྩ་དགུ་བྱས་ནས་
མཆོད་པ་བྱེད་དོ། །རྒྱལ་བུ་ནང་གི་ཆུང་ངུའང་ཞག་དགུ་བཅུ་འདས་ནས། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་སྟེ། དེ་ཡང་ཡབ་དང། ཡུམ་ལ་ཆོ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་བསྟན་ཏོ། །ཆོ་འཕྲུལ་ཆེན་
པོ་བསྟན་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །དེ་ནས་བཙུན་མོ་རི་དྭགས་མས་སྐུ་གདུང་བསྡུས་ནས་མཆོད་རྟེན་བརྩིགས་ཏེ་མཆོད་པ་བྱས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་བཙུན་མོ་རི་དྭགས་མས་ཉིན་
གཅིག་བཞིན་བདུག་སྤོས་དམ་པ་དང། མེ་ཏོག་དམ་པ་དང། རོལ་མོ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་རང་སངས་རྒྱས་ལྔ་བརྒྱའི་མཆོད་རྟེན་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་ཅིང་མཆོད་རྟེན་དེ་དག་གི་དྲུང་ན་
མི་དགའ་ཞིང་མྱ་ངན་བྱེད་དེ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་གིས་བུ་ལྔ་བརྒྱ་བཙས་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་མོད་ཀྱི་དེ་ལ་གཅིག་ཙམ་ཡང་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་མེད་

[204A]༄༅། །པས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨོན་ལམ་དུ་བཏབ་བོ། །བདག་གིས་རང་སངས་རྒྱས་ལྔ་བརྒྱ་མཆོད་པ་བྱས་ཤིང། མཆོད་རྟེན་ལྔ་བརྒྱ་བརྩིགས་ཏེ། སྐུ་གདུང་
ལ་མཆོད་པའི་བསོད་ནམས་ཅི་ཡོད་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བསྔོའོ་།བདག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་བུ་མང་དུ་བཙས་ཤིང་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་མི་སྐྱེད་
པ་མི་འདོད་ཀྱི། བུ་གཅིག་པུ་ཞིག་བཙས་ལ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། ཚེ་དེ་ཉིད་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་
པར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་དུ་བཏབ་བོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བཙུན་མོ་རི་དྭགས་མ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་
སྙམ་དུ་སེམས་ན་དེ་ལྟར་མི་ལྟ་སྟེ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བཙུན་མོ་རི་དྭགས་མ་དེ་ཉིད་ནི་ད་ལྟར་ཡུམ་ལྷ་མཛེས་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡུམ་ལྷ་མཛེས་དེ་ལྟར་རང་སངས་རྒྱས་ལྔ་
བརྒྱ་ལ་མཆོད་པ་བྱས་ཏེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་གྲངས་མེད་པ་བསྐྱེད་པས་དེ་བས་ན་ད་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་བལྟམས་པ་ཡིན་ནོ་།སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཆོས་འདི་བསྟན་པ་ན་
ལྷ་དང་མི་གྲངས་མེད་པ་འབྲས་བུ་དང་པོ་ཐོབ་པ་ནས། འབྲས་བུ་བཞི་པའི་བར་དུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་སྙེད་ནི། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་

[204B] །དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཡུམ་ལྷ་མཛེས་སྔོན་ལས་ཅི་ཞིག་བགྱིས་ན། དུད་འགྲོའི་ནང་དུ་དུང་
འགྲོར་བཙས་ཏེ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོར་གྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་ཡུམ་ལྷ་མཛེས་སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་ལས་ཅི་
བྱས་པའི་རྒྱུ་དང། རྐྱེན་ཁྱོད་ལ་དགྲོལ་ཞིང་བཤད་པར་བྱའོ་།སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་ཚད་མེད་པ་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་རྣམ་པར་གཟིགས་ཞེས་བྱ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། དགྲ་བཅོམ་པ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། རིག་པ་དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་
རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། སྟོན་པ་རྒྱལ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་ནས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་གཟུགས་
བརྙན་ལ་ཆོས་སྤྱོད་པ་ན། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ཞེས་བྱ་བར་བྲམ་ཟེ་ཞིག་ལ་བུ་མོ་གཅིག་པུ་ཞིག་བྱུང་ནས་བྲམ་ཟེ་དེ་ཚེའི་དུས་བྱས་སོ། །བྲམ་ཟེ་དེའི་ཆུང་མ་དེས་
བུ་མོ་དེ་གསོས་སོ། །བུ་མོ་དེ་ཡང་བགས་ཀྱིས་ཆེར་སྐྱེས་སོ། །བུ་མོ་མ་སྨད་ལ་བཟའ་ཤིང་གི་ར་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། མས་བུ་མོ་ར་བ་སྲུང་དུ་བཅུག་གོ་བུ་མོ་བདག་ནི་ཚོལ་ཞིང་ཅི་

[205A]༄༅། །སྙེད་པ་ཕྱིར་འོངས་ནས་བུ་མོ་དང་ལྷན་ཅིག་ཟའོ་།རྟག་ཏུ་དེ་བཞིན་དུ་ཟས་ཚོལ་བ་ལས་ཉི་མ་གཅིག་འཕྱིས་ནས་དུས་ལས་ཡོལ་ནས། བུ་མོ་བཀྲེས་པ་དང་
སྐོམ་པས་གདུངས་པས་ཁྲོ་སེམས་སྐྱེས་ནས། བདག་གི་མ་དེ་རྐྱེན་ཅི་བྱུང་ན་ད་ཙམ་གྱི་བར་དུ་ཁ་ཟས་མ་བྱིན་ཏེ། བདག་འདི་ལྟར་བཀྲེས་ཤིང་སྐོམ་པར་བྱས་ཞེས་ཁྲོས་ནས་བདག་གི་
མ་དུད་འགྲོ་ཙམ་དུ་ཡང་མི་ཕོད་དེ། དུད་འགྲོས་གཅན་ཟན་དང། རི་དྭགས་དང། བྱ་ཡང་བུ་ལ་བཀྲེས་སྐོམ་དྲན་ཏེ། དུས་བཞིན་དུ་སྙོད་དུ་འོང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་
པས༑ རིང་པོ་མ་ལོན་པར་མས་ཟས་ཐོགས་ཏེ་འོངས་ནས། ཟ་བའི་འཕྲོ་ལས་རང་སངས་རྒྱས་དགེ་སྦྱོང་གི་གཟུགས་ཅན་ཞིག་ལྷོ་ཕྱོགས་ནས་བྱང་ཕྱོགས་སུ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བ་
དེ་བུ་མོ་དེས་མཐོང་ནས། དགེ་སློང་དེ་ལ་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ་འདུག་པ་ལས་ལངས་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ནས་སྤྱན་དྲངས་སོ། །སྟན་གཙང་མ་བཏིང་སྟེ་
མེ་ཏོག་བཟང་པོས་མཆོད་ནས། ཁ་ཟས་དེ་ལས་བགོས་ནས་དགེ་སློང་དེ་ལ་ཕུལ་ལོ། །དགེ་སློང་དེས་ཟས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱས་ནས་དམ་པའི་ཆོས་བསྟན་ནས་སྤྲོ་བ་དང། དགའ་བར་བྱས་པས་
དེའི་ཚེ་བུ་མོ་དེས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨོན་ལམ་དུ་བཏབ་བོ། །བདག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་འཕགས་པ་དང་ཕྲད་ཅིང། དེ་ལ་རིམ་གྲོ་དང་མཆོད་པ་དང། ཕྱག་བྱེད་པར་གྱུར་ཅིག་བདག་བྱད་

[205B] ཆེ་ཞིང་བཙན་པ་དང་འགྲོ་བའི་གོམ་པའི་འོག་ནས་པདྨོ་སྐྱེས་ཏེ་རྐང་པ་འདེགས་པར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ཀྱི་བུ་མོ་དེ་ནི་བཙུན་མོ་རི་དྭགས་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རང་སངས་རྒྱས་ལ་བསོད་སྙོམས་གཅིག་ཕུལ་ཏེ། མེ་ཏོག་བཟང་པོས་མཆོད་
པས༑ ཚེ་རབས་ལྔ་བརྒྱའི་བར་དུ་ཆེ་ཞིང་བཙན་ལ། གོས་དང་ཟས་ཡིད་བཞིན་དུ་ལྡན་ཏེ། རྐང་པའི་འོག་ནས་པདྨོ་སྐྱེས་སོ་།སྨོན་ལམ་གྱི་མཐུས་ད་ཡང་རང་སངས་རྒྱས་ལྔ་བརྒྱ་དང་
ཕྲད་དེ་མཆོད་པ་དང། རིམ་གྲོ་དང། ཕྱག་བྱས་པར་འགྱུར་རོ་།དེའི་ཚེ་དྲིན་མི་ཤེས་ཏེ་ཚིག་ངན་པ་གཅིག་གིས་མ་ལ་དུད་འགྲོ་དང་འདྲའོ་ཞེས་སྨྲས་པའི་ངག་གིས་ལས་ངན་པའི་རྐྱེན་
གྱིས། ཚེ་རབས་ལྔ་བརྒྱའི་བར་དུ་རི་དྭགས་ཀྱི་ལྟོར་སྐྱེས་སོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེས་སོ་ཅོག་གི་ཉེས་པ་ནི་རང་གི་ཁ་ནས་
བྱུང་བས་ངག་གི་ལས་བསྲུང་བར་བྱའོ། །ངག་གི་ལས་ནི་མེ་འབར་བས་ཚིག་པ་བས་ལྷག་སྟེ་མེ་འབར་བས་ཚིག་པ་དེ་ནི་ཚེ་གཅིག་པར་ཟད་དོ། །ངག་གི་ལས་མི་དགེ་བའི་མེ་
འབར་བས་ནི་སྐྱེ་བ་གྲངས་མེད་པར་འཚིག་གོ་མེ་འབར་བས་ནི་འཇིག་རྟེན་ནོར་ཙམ་འཚིག་གོ་ངག་མི་དགེ་བའི་མེ་འབར་བས་ནི་འཕགས་པའི་ནོར་བདུན་འཚིག་པར་འགྱུར་

[206A]༄༅། །རོ༑ ༑དེ་བས་ན། ཀུན་དགའ་བོ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉེས་པ་ནི་ཁ་ནས་བྱུང་སྟེ། ཁ་དང། ལྕེ་ནི་ལུས་གཅོད་པའི་མཚོན་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་གསུངས་པ་ན། དགེ་བསྙེན་མ་སྟོང་སྙེད་དག་གིས་ངག་གི་ལས་བསྲུངས་པས་འབྲས་བུ་དང་པོ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ལྷ་དང། མི་གྲངས་མེད་པ་སྙེད་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནས། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །འཁོར་མང་པོ་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་
པ་ལ་མངོན་པར་རབ་ཏུ་དགའ་ནས་ཕྱག་བྱས་ཏེ་ཕྱིར་དོང་ངོ་།དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང། ཀུན་དགའ་བོ་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཏུ་བསོད་སྙོམས་བླངས་ནས་སླར་གཤེགས་པ་དང་
གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཕྱི་རོལ་ན་གྲོག་པོ་ཟབ་མོ་གཅིག་ཡོད། རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་མི་རྣམས་བཤད་གཅི་དང། མི་གཙང་བ་ཐམས་ཅད་གྲོག་པོ་དེར་སྐྱེལ་ལོ། །ཆར་བ་བབ་
ན་གྲུ་ཆར་གྱི་ཆུ་རྣམས་ཀྱང་དེར་འབབ་བོ། །དེའི་ཚེ་གྲོག་པོའི་ཆུ་བཙོག་པ་དེའི་ནང་ན། སྲིན་བུ་མིའི་གཟུགས་འདྲ་བ་ལ་རྐང་ལག་མང་བ་ཞིག་རྒྱང་མ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་བྱོན་པ་མཐོང་ནས། ཆུའི་ནང་ནས་མགོ་བཏེག་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་བལྟས་ནས་མིག་ནས་མཆི་མ་ཟག་གོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་གཟིགས་ནས་ཐུགས་རྗེ་བར་

[206B] སླར་བྱ་རྒོད་སྤུངས་པའི་རི་ལ་གཤེགས་སོ། །དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གདན་གདིང་བ་བཏིང་ནས་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ནས་བཞུགས་སོ། །དེ་
ནས་ཀུན་དགའ་བོས་འཁོར་ཐམས་ཅད་ལ་བལྟས་ཏེ། འཁོར་གྱི་བསམ་པ་སེམས་ཀྱིས་ཤེས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ད་ཅི་ཆབ་བཙོག་པའི་
ནང་ན་སྲིན་བུ་ཞིག་མཆིས་པ་དེ། སྔོན་ལས་ཅི་བགྱིས་པས་ཆབ་བཙོག་པ་དེའི་ནང་དུ་སྐྱེས། དེར་སྐྱེས་ནས་ནི་ཇི་སྲིད་ཅིག་ལགས་ད་ཡང་ནམ་ཞིག་དེ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
ཀུན་དགའ་བོ་དང། འཁོར་མང་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ་།ཁྱེད་ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་ཁྱེད་ལ་ལེགས་པར་དགྲོལ་བར་བཤད་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་བསྐལ་པ་གྲངས་
མེད་པ་སྟོང་འདས་པའི་སྔོན་རོལ་ན། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་ནས། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་དེ། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་
ནས་གཟུགས་བརྙན་ལ་ཆོས་སྤྱོད་པ་ན། བྲམ་ཟེ་ཞིག་གིས་དགེ་འདུན་གྱི་གནས་ཁང་བྱས་ཏེ། དགེ་འདུན་ལ་ཕུལ་ལོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཡོན་བདག་ཞིག་གིས་དགེ་འདུན་ལ་མར་
དང༑ འབྲུ་མར་དག་ཕུལ་ཏེ། དེ་ན་དགེ་སློང་འདྲོན་པོ་དག་ཅིག་ཀྱང་ལྷགས་སོ། །དེའི་ཚེ་གང་ཟག་གི་ལས་གཙང་སྦྱོར་བྱེད་པ་ཞིག་དགེ་སློང་འདྲོན་པོ་འོངས་པ་མཐོང་ནས། མཁྲེན་ཏེ་མར་དང་འབྲུ་

[207A]༄༅། །མར་བཅབས་ཤིང་བསྲེགས་ནས་དགེ་འདུན་འདྲོན་པོ་ལ་མ་བྱིན་ནོ། །དགེ་འདུན་འདྲོན་པོས་གཙང་སྦྱོར་ལ་མར་དང། འབྲུ་མར་དང་སྦྲང་རྩི་འོངས་པ་ངེད་ལ་
མི་སྦྱིན་ནམ་ཞེས་དྲིས་པ་དང། གཙང་སྦྱོར་གྱིས་ཁྱེད་ནི་འདྲོན་པོ། ངེད་ནི་གཟའ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དགེ་སློང་འདྲོན་པོས། ཡོན་བདག་གིས་མངོན་སུམ་གྱི་དགེ་འདུན་ལ་ཕུལ་བ་
མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང། དེའི་ཚེ་ན་གཙང་སྦྱོར་གྱི་ལས་བྱེད་པ་དེ་ཁྲོས་ཤིང་འཇིགས་སུ་རུང་བ་ཞིག་པས། དགེ་སློང་འདྲོན་པོ་ལ་ཁྱེད་བཤང་གཅི་མི་ཟ་བར་ང་ལ་
མར་དང། འབྲུ་མར་འདོད་དམ་ཞེས་ཚིག་ངན་པ་སྨྲས་སོ། །དེ་ལྟར་ཚིག་ངན་པ་སྨྲས་པའི་ལས་ཀྱིས་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་དགུ་བཅུའི་བར་དུ་རྒྱུན་དུ་ཆུ་བཙོག་པ་འདིར་སྐྱེས་པར་
གྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་གཙང་སྦྱོར་གྱི་ལས་བྱེད་པ་དེ་ནི་དེ་ཅི་ཆུ་བཙོག་པའི་ནང་ན་འདུག་པའི་སྲིན་བུ་དེ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་འདས་པའི་དུས་ན། ཚིག་ངན་པ་གཅིག་དགེ་
འདུན་ལ་སྨྲས་པས། ཚེ་རབས་བགྲངས་པ་བརྒྱ་སྟོང་གི་བར་དུ་གནས་བཙོག་པ་དེར་སྐྱེས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཉེ་གནས་རྣམས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱེད་རྣམས་ངག་
གི་ལས་སྡོམ་ཞིང་སྲུངས་ཤིག་ངག་གི་ཉེས་པ་ནི་མེ་འབར་བ་ལས་ལྷག་གོ་ཕ་མ་དང། དགེ་འདུན་ནི་བསྔགས་ཤིང་བསྟོད་པར་འོས་པས་ཚིག་འཇམ་པོར་སྨྲ་ཞིང་རྒྱུན་

[207B] །དགེ་འདུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁམས་གསུམ་ལས་འདའ་བར་བྱེད་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་ངོ། །ཕ་མ་ནི་ཁམས་གསུམ་གྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་མཆོག་དམ་པའོ། །དེ་
ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དགེ་འདུན་གྱི་ནང་ན་སྐྱེས་བུ་ཟུང་བཞི་ཡ་བརྒྱད་དང། འཕགས་པ་བཅུ་གཉིས་ཡོད་དེ། རིམ་གྲོ་བྱས་ན་བསོད་ནམས་འཐོབ་ལ་བསྒྲུབས་ན་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་བོ། །ཕ་མ་ནི་
ཟླ་བ་བཅུའི་བར་དུ་ལྟོར་བཞག་ལ་བྱུང་ནས་ཀྱང་གཤེར་ནི་བོར་སྐམ་ནི་ལེན་ཏོ། །ནུ་ཞོ་བསྣུན་ནས་ཆེར་བསྐྱེད་དོ། །སྐྱེས་ནས་ཡང་རིག་བྱེད་མཁས་པས་སློབ་ཅིང་དུས་ལས་མི་ཡོལ་
བར་རིམ་གྲོ་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་རབ་ཏུ་བྱུང་ན་བསོད་ནམས་བྱེད་པས་སྐྱེ་ཤིའི་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་བརྒལ་ཏེ། བདག་གི་དོན་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་
དོན་བྱེད་དོ། །དེ་བས་ན། ཀུན་དགའ་བོ། ཕ་མ་དང། དགེ་འདུན་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་གཉིས་ཞེས་བྱ་སྟེ་ལྷ་དང། མི་གཉིས་དེ་རྣམས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་མྱ་ངན་
ལས་འདས་པ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་འབྲས་བུ་དམ་པ་ཐོབ་པ་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་གསུངས་ནས་མི་དང། མི་མ་ཡིན་
པ་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་འབྲས་བུ་དང་པོ་ནས་འབྲས་བུ་བཞི་པའི་བར་དུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ལ་ལ་ནི་བླ་ན་མེད་པར་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་

[208A]༄༅། །བསྐྱེད་དེ། ལ་ལ་ནི་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་སུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །སོ་སོ་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་སངས་རྒྱས་ལ་ཕྱག་བཙལ་ནས་བསྐོར་བ་བྱས་
ཏེ༑ རབ་ཏུ་དགའ་བས་ཕྱིར་དོང་ངོ། །གཞན་ཡང། ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ན་བློན་པོ་བྲམ་ཟེ་རབ་ཏུ་ཕྱུག་པ་ནོར་རིན་པོ་ཆེ་མང་བ་དང། གསེར་དང། དངུལ་དང། བཻ་ཌཱུརྱ་དང། མན་ཤེལ་
དང༑ བྱུ་རུ་དང། སྤུག་དང། བལ་གྱི་གླང་པོ་ཆེ་དང། རྟ་དང། བ་ལང་དང། ལུག་དང། ཞིང་འབྲོག་དང། བྲན་ཁོལ་དང་ལས་བྱེད་པའི་མི་མང་དུ་ཡོད་པ་ཞིག་ལ། ལོ་བརྒྱད་ཅུ་
ལོན་ནས་ཁྱེའུ་ཞིག་བྱུང་ངོ། །ཁྱེའུ་དེ་ཡང་བྱད་བཞིན་བཟང་ལ་སྡུག་པ་མཛེས་པ། མིའི་མཚན་རྫོགས་པར་ལྡན་པས་ཕ་མ་གཉིས་རབ་ཏུ་དགའ་ནས། མཚན་མཁན་པོས་ཏེ་མཚན་
བལྟས་སོ། །མཚན་མཁན་གྱིས་མཚན་བལྟས་ནས། ཁྱེའུ་དེའི་མིང་ཡང་ཙུན་ད་ཞེས་བཏགས་ནས། གསོས་བསྐྱེད་དེ། ལོ་བདུན་ལོན་ནས་ཕ་མ་གཉིས་བྱམས་ཆེས་པས་རབ་
ཏུ་བྱུང་བར་གནང་ངོ། །རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་གི་རི་ཞེས་བྱ་བར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གང་ན་བཞུགས་པར་ཁྲིད་དོ་།དེའི་ཚེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་འཁོར་རྣམ་
བཞི་དང། ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། དེ་ལ་སོགས་པ་ལ་མདུན་གྱིས་བྱས་ཏེ་འཁོར་མང་པོ་འཇིག་རྟེན་གྱི་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཙུག་ལག་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་

[208B] །དེ་ནས་བྲམ་ཟེ་དེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་རྒས་འཁོགས་ནས་ཁྱེའུ་ཞིག་གི་མཆིས་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་
འབུལ་གྱི། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་བསྐྱབ་ཅིང་བདག་གི་བུ་འདི་ཉེ་གནས་སུ་བཞེས་སུ་གསོལ་ལོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལེགས་པར་འོངས་སོ། །ཞེས་བཀའ་
སྩལ་ནས་སྐྲ་ཡང་རང་བྱི་ནས་ཆོས་གོས་ལུས་ལ་རང་ཡོད་པར་གྱུར་ནས། གཟེངས་བསྟོད་དོ། །སྤྲོ་བ་དང། དགའ་བའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ། ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་ཡང་ཐོབ་སྟེ། རིག་པ་གསུམ་
དང༑ མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་དང། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་བརྒྱད་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་བོས་འཁོར་མང་པོ་ལ་བལྟས་ཏེ། ཀུན་གྱི་ཐེ་ཚོམ་དགྲོལ་བའི་ཕྱིར་སྟན་ལས་
ལངས་ཏེ་གོས་ཚགས་བཅོས་ནས་བླ་གོས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས། ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །དགེ་སྦྱོང་ཙུན་ད་སྔོན་འདས་
པའི་དུས་ན་བསོད་ནམས་ཅི་ཞིག་བགྱིས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་འདིར་ཕྲད་དེ་མྱུར་དུ་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་
སྩལ་ཏོ། །དགེ་སྦྱོང་ཙུན་ད་འདི་དུས་འདི་གཅིག་པུར་མ་ཟད་དེ་སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་ཡང་ཕ་མ་དང། དགེ་འདུན་ལ་བསོད་ནམས་མཆོག་བྱས་པས། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་

[209A]༄༅། །དང་ཕྲད་དེ། ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེའི་དངོས་པོ་བསྟན་དུ་གསོལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་སྔོན་འདས་པའི་དུས་ཚེ་ལོ་ཚད་མེད་པ་སྟོང་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་གཟིགས་
ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། ལྷ་དང། མི་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་མཛད་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་དམ་པའི་ཆོས་ལ་སྤྱོད་པའི་དགེ་
སློང་གཞོན་ནུ་ཞིག་མ་མོ་དང། མདོ་སྡེ་དང། འདུལ་བ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་བྱད་གཟུགས་མཛེས་ཤིང་བཟང་བ་མིའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཆོས་སྟོན་པ་ལ་སྤོབས་པ། ཆོས་
སྨྲ་བའི་ང་རོ་དང། ཚིག་སྙན་པས་རྒྱལ་རིགས་དང། བྲམ་ཟེ་རྣམས་ཀྱང་དེ་དང་བཤེས་ཤིང་དེ་ལ་རིམ་གྲོ་དང། མཆོད་པ་བྱེད་དོ། །དེའི་ཚེ་ན་དགེ་སློང་རྒན་པོ་གཅིག་བྱད་བཞིན་རབ་ཏུ་
མི་སྡུག་ལ། མིའི་མཚན་དང་ཡང་མི་ལྡན་པ། སྐད་ང་རོ་ཡང་མི་སྙན་པ། རྒྱུན་དུ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་ཚིག་དང། ང་རོར་བཅས་པས་བསྟོད་པ་ཞིག་བྱུང་ངོ། །དེའི་ཚེ་ན་མཛོད་
གསུམ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་སློང་གཞོན་ནུ་དེས་དགེ་སློང་ང་རོ་མི་སྙན་པ་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་འདི་ལྟ་བུའི་ང་རོ་མི་སྙན་བ་ཟེར་བ་ནི་ཁྱི་ཟུགས་པའི་སྐད་དང་འདྲའོ་

[209B] །དེ་ནས་དགེ་སློང་རྒན་པོ་དེས་དགེ་སློང་གཞོན་ནུ་ལ། ཅི། ཁྱོད་ང་མི་ཤེས་སམ། ང་ལ་ཚིག་ངན་པ་བརྗོད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །དགེ་སློང་མཛོད་གསུམ་དང་ལྡན་པས་སྨྲས་
པ༑ བདག་ཁྱོད་ཤེས་ཏེ། ཁྱོད་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་གཟིགས་ཀྱི་དམ་པའི་ཆོས་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་དགེ་སློང་རྒན་པོ་མ་ཧ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ངས་ཅིའི་ཕྱིར་མི་ཤེས། དགེ་སློང་
མ་ཧ་ལས་སྨྲས་པ། ང་ནི་བྱ་བ་བྱས་སོ། །ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་སྤྱད་དོ། །སྲིད་པ་ཕྱི་མ་མི་ལེན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་མཛོད་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་སློང་གཞོན་ནུས་ཚིག་དེ་ཐོས་པ་
དང༑ སྐྱི་བུང་ཞེས་བྱས་ཏེ་དངངས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་དགེ་སློང་གཞོན་ནུས་དགེ་སློང་མ་ཧ་ལ་ལག་པ་གཡས་པས་བཏེག་སྟེ། ལག་པ་ལས་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་བཀྱེ་ནས་ཕྱོགས་
བཅུར་སྣང་བར་བྱས་སོ། །དེ་ནས་མཛོད་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་སློང་གཞོན་ནུས། དགེ་སློང་རྒན་པོའི་རྐང་པ་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ནས། འགྱོད་ཚངས་བྱས་ཏེ། བདག་ནི་
མི་ཤེས་པའི་གཏི་མུག་གིས་ཁེབས་པས་འཕགས་པ་ཡིན་པར་མི་ཤེས་ཏེ་སྡིག་པའི་ལས་བྱས་པ་མ་ཤེས་པ་འདི་སྡིག་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་བདག་མ་འོང་པའི་དུས་སུ་དགེ་
བའི་བཤེས་གཉེན་དང་ཕྲད་ཅིང་སྟོན་པ་འཕགས་པ་ཁྱོད་དང་ཕྲད་དེ། ཟག་པ་ཟད་པར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་བཤགས་ཤིང་མཐོལ་ལོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་

[210A]༄༅། །བཀའ་སྩལ་པ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་དགེ་སློང་གཞོན་ནུ་མཛོད་གསུམ་དང་ལྡན་པ་དེ་ཚིག་བརླང་པོ་གཅིག་གིས། དགེ་སློང་རྒན་པོ་ལ་སྨྲས་པས།།
ཚེ་རབས་ལྔ་བརྒྱའི་བར་དུ་ཁྱིའི་ལུས་མྱོང་བར་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་གསུངས་ནས། འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ཨེ་མའོ། །ཨེ་མའོ། །འཇིག་རྟེན་
འདི་ན་གདུག་པའི་མཆོག་ནི་ངག་གི་ལས་ལས་འདའ་བ་མེད་དོ་ཞེས་འཁོར་མང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ། འདི་སྐད་ཅེས་དམ་བཅས་སོ། །ལྕགས་ཀྱི་འཁོར་
ལོ་ཚ་བ་དག་སྤྱི་བོའི་སྟེང་ན་རྒྱུན་འཁོར་ཡང། །སྡུག་བསྔལ་བར་ནི་མི་འཛིན་ཏེ། །ནམ་དུའང་ཚིག་ངན་མི་སྨྲའོ། །ལྕགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཚ་བ་དག་སྤྱི་བོའི་ཐོག་ན་རྒྱུན་
འཁོར་ཡང། །སྡུག་བསྔལ་བར་ནི་མི་འཛིན་ཏེ། །ཚིག་ངན་འཕགས་ལ་མི་སྨྲའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རིའི་བུ་ནི་སེམས་ཅན་མང་པོའི་དགེ་བའི་
བཤེས་གཉེན་དུ་གྱུར་པས། ཉིན་མཚན་དུས་དྲུག་ཏུ་ལྷའི་མིག་གིས་འགྲོ་བ་ལྔའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་རྟོག་ཅིང་ལྟ་སྟེ། འདུལ་བའི་དུས་ལ་བབ་ན་དེའི་དོན་བྱེད་དོ། །དེའི་ཚེ་
ན་ཡུལ་མ་ག་དྷ་དང། ཡུལ་འདི་གཉིས་ཀྱི་བར་ན། ཚོང་པ་ལྔ་བརྒྱ་ཞིག་རྟག་ཏུ་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་བ་ལས། ཕན་ཚུན་དུ་རྒྱུ་བའི་ལམ་དེ་ཡང་འཇིགས་པ་ཆེ་བས། ཚོང་པ་གཅིག་

[210B] དེའི་ཚེ་ཚོང་པ་གཅིག་སྲོད་ལ་ཤ་བཙོས་ནས་བཞག་པ་ལས། ནམ་གྱི་ཆ་སྨད་ལ་ཁྱི་དེས་བརྐུས་ནས་ཟས་སོ། །ཕྱི་དེ་ཉིན་ནམ་ནངས་ནས་ཚོང་པ་གྲོགས་
པོས་ཤ་བཟའ་བར་བྱས་པ་ལས། མ་རྙེད་པས་གདུངས་ནས་ཁྲོས་ཏེ་མཚོན་ཐོགས་ཏེ་ཁྱི་དེའི་རྐང་ལག་བཞི་བཅད་དེ་སུ་ར་ཁུང་དུ་བོར་ནས་དོང་ངོ། །སུ་ར་ཁུང་ན་ཁྱི་དེ་སྡུག་
བསྔལ་ཆེན་པོ་མྱོང་བ་དེ། ཤ་རིའི་བུས་ནམ་གྱི་ཆ་སྟོད་ལ་ལྷའི་མིག་གིས་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་ནས་རྒྱང་མ་ནས་ཁྱི་སྡུག་བསྔལ་བ་དེ་མཐོང་ངོ། །དེ་ནས་ཕྱི་དེ་ཉིན་པར་ནམ་ལངས་
ནས་ཆོས་གོས་བགོས་ལྷུང་བཟེད་ཐོགས་ཏེ། གྲོང་ཁྱེར་ནས་བསོད་སྙོམས་བླངས་ནས། གང་ན་འཇིགས་པའི་ལམ་སུ་ར་ཁུང་དུ་ཕྱིན་ནས། བསོད་སྙོམས་བསླངས་པ་ཁྱི་དེ་ལ་
བསྙོད་དོ། །དེ་ནས་སྤྲོ་བ་དང། དགའ་བའི་ཆོས་བཤད་དོ། །ཁྱི་དེས་ཐོས་ནས་ངོ་ཚ་ཞིང་མི་དགའ་སྟེ། དེ་ནས་ཞག་བདུན་ལོན་ནས་སྡིག་པའི་ལས་བོར་ནས་ཐར་ཏེ། དེ་ནས་
མིར་སྐྱེས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཁྱི་དཀར་པོ་དེ་ནི་ད་ལྟར་དགེ་སྦྱོང་ཙུན་ད་འདི་ཡིན་ནོ། །སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་
འཕགས་པ་ལ་ཚིག་ངན་པ་སྨྲས་པས། ངན་འགྲོར་སྐྱེས་ཏེ། དེ་མ་ཐག་ཏུ་འགྱོད་ཅིང་བཤགས་ནས་ངོ་ཚ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། བདག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་དགེ་བའི་གཉེན་

[211A]༄༅། །དང་ཕྲད་པར་ཤོག་ཅིག་པར་སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ། །དེ་ལྟར་སྨོན་ལམ་བཏབ་པས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་ཕྲད་དེ། སྡིག་པའི་ལས་བྱང་ནས་
མིར་སྐྱེས་ཏེ༑ སངས་རྒྱས་དང་ཕྲད་པས་ཟག་པ་ཟད་པར་གྱུར་ཏོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཕ་མ་དང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་དྲིན་
དྲན་པར་གྱིས་ཤིག་དེ་ནས་དེ་ལྟར་དྲིན་དུ་གཟོ་བར་ཤེས་ནས། དྲིན་ལན་བསབ་པར་བྱའོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕན་པའི་དོན་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་
ནོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནས་ཉན་ཐོས་དང། རང་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །འཁོར་མང་པོ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་རབ་ཏུ་དགའ་ནས་ཕྱག་བྱས་ཏེ་ཕྱིར་དོང་ངོ། །ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་སངས་
རྒྱས་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་ལས། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ལྔ་པའོ།། །།བམ་པོ་བཞི་པ། དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འཁོར་བཞི་པོས་མདུན་
གྱིས་བྱས་ནས་མཆོད་པ་བྱས། རིམ་གྲོ་བྱས། བཀུར་སྟི་བྱས་ཏེ། ཚིག་གིས་བསྟོད་པ་བྱས་སོ། །དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཛུམ་པ་མཛད་དེ། ཞལ་གྱི་སྒོ་ནས་འོད་

[211B] སེར་པོ་དང། དམར་པོ་དང། དཀར་པོ་དང་ལྡན་པ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བཀྱེ་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་མན་ཆད་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་
པོ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུ་སྣང་བར་བྱས་ནས། ལྷས་བྱིན་གྱི་ལུས་ལ་ཡང་འོད་ཀྱིས་སྣང་བར་གྱུར་ཏེ། ལྷས་བྱིན་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་ལས་བདེ་བར་བྱས་སོ། །དེ་ནས་འཁོར་མང་པོ་རྣམས་
ཐམས་ཅད་ཚིག་མཐུན་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ་ཞེས་བསྟོད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་
ཡང་དག་པ་སྟེ་དགྲ་དང་གཉེན་ལ་ཐུགས་སྙོམས་པའོ། །ལྷས་བྱིན་ལྟ་བུ་རྟག་པར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གནོད་པ་དང། དགྲ་བགྱིད་པ་ལགས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་གནོད་པ་བྱེད་
པ་ལ་ཡང་ཐུགས་བརྩེ་བར་དགོངས་ཏེ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་འོད་བཀྱེ་ནས་ལྷས་བྱིན་གྱི་ལུས་ལ་རེག་པར་བྱས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་ལས་ཐར་པར་མཛད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་འཁོར་མང་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ལྷས་བྱིན་འདི་ནི་ཚེ་འདི་འབའ་ཞིག་ལ་ང་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པར་མ་ཟད་ཀྱི་སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་ཡང་ང་ལ་རྟག་ཏུ་གནོད་ལ་
བྱས་ཀྱང། བྱམས་པ་དང། སྙིང་རྗེའི་ཤུགས་ཀྱིས་རྟག་པར་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་བྱས་སོ། །དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོས་འཁོར་མང་པོའི་བསམ་པ་སེམས་ཀྱིས་ཤེས་ཏེ། ཀུན་གྱིས་ཐེ་

[212A]༄༅། །ཚོམ་གཅོད་པའི་ཕྱིར། སྟན་ལས་ལངས་ནས་བླ་གོས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ནས། ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་དེ། དེ་
ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ལྷས་བྱིན་འདི་སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གནོད་པ་ཅི་དག་བགྱིས་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དངོས་པོ་
དེ་དག་བསྟན་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་དང། ཁྱོད་ལ་དགྲོལ་ཞིང་བཤད་པར་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
བཀའ་སྩལ་པ། སྔོན་ལོ་ཚད་མེད་པ་སྟོང་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན་ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ཞེས་བྱ་བར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། དགྲ་བཅོམ་པ། ཡང་དག་
པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། རིག་པ་དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། སྟོན་པ་རྒྱལ་བ་
འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། ལོ་སྟོང་ཕྲག་བཅུའི་བར་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ། དམ་པའི་ཆོས་ལོ་ཁྲི་ཕྲག་ཉི་ཤུའི་
བར་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཏོ། །གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཆོས་ཀྱང་ནུབ་ཅིང་མེད་པར་གྱུར་ནས། ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱལ་པོ་མ་ཧཱ་རཱ་ཛཱ་ཞེས་བྱ་བ། རང་བཞིན་གྱིས་དགེ་ཞིང་

[212B] ཡང་དག་པའི་ཆོས་ཀྱིས་ཡུལ་ཀྱི་སྲིད་འཚོ་སྟེ། མི་རྣམས་ཀྱང་བདེ་སྐྱིད་དོ། །རྒྱལ་པོ་དེ་མཐའི་རྒྱལ་ཕྲན་དྲུག་ཅུ་དང། གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་བརྒྱད་བརྒྱ་ལ་དབང་
[?]སྒྱུར་ཏེ། བལ་གྱི་གླང་པོ་ཆེ་ལྔ་བརྒྱ་ཡང་ཡོད་དོ། །བཙུན་མོ་ཉི་ཁྲི་ཡོད་ཀྱང་སྲས་མེད་པས་རྒྱལ་པོ་དེ་རྒྱུན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལྷ་དང། རི་དང། ཆུ་ཀླུང་དང། ཤིང་གི་ལྷ་རྣམས་ལ་མཆོད་
འབྲང་བྱེད་ཅིང། གསོལ་བ་བཏབ་ནས། ལོ་བཅུ་གཉིས་ལོན་པ་དང་བཙུན་མོ་ཆེན་མོ་ལ་ཡང་སྲས་མངའ་བར་གྱུར། བཙུན་མོ་འབྲིང་མོ་ལ་ཡང་སྲས་མངའ་བར་གྱུར་ཏེ། རྒྱལ་པོ་
ཤིན་ཏུ་དགའ་ནས་རྒྱལ་པོ་ལག་དར་ཏེ་རིམ་གྲོ་དང། བཀུར་སྟི་དང་མལ་ཆ་དང། ཟས་དང། སྐོམ་དང། དེ་ལ་སོགས་པ་ཡོ་བྱད་ཀྱི་བར་དུ་འཇམ་ཞིང་བཟང་བ་སྦྱར་ཏེ། རིམ་གྲོ་
བྱས་སོ། །དེ་ལྟར་ཟླ་བ་བཅུའི་བར་རིམ་གྲོ་བྱས་ནས། བཙུན་མོ་ཆེན་མོ་ལ་སྲས་མངའ་བྱད་བཟང་ལ་མཛེས་ཤིང་མཚན་བཟང་པོས་བརྒྱན་པ། མིའི་མཚན་རྫོགས་པར་ལྡན་པ་ཞིག་
བྱུང་ངོ། །བཙུན་མོ་འབྲིང་མོ་ལ་ཡང་སྲས་གཅིག་བྱུང་ནས། རྒྱལ་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བས་བློན་པོ་རྣམས་དང། མཚན་མཁན་རྣམས་དང་བྲམ་ཟེ་རྣམས་བསྡུས་ནས། སྲས་བུ་
བསྟན་ནས་མཚན་བསྟན་ནོ། །མཚན་མཁན་གྱིས་མཚན་བལྟས་ནས་རྒྱལ་བུ་མཚན་གདགས་པའི་ཕྱིར། སྲས་བུ་འདི་བལྟམས་པའི་ཚེ་ལྟས་ཇི་ལྟ་བུ་བྱུང་ཞེས་དྲིས་སོ་

[213A]༄༅། །རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོའི་ཡུམ་བཙུན་མོ་ཆེན་མོ་ནི་སྔོན་རང་བཞིན་གྱིས་ཁྲོ་བ་ཕྲག་དོག་ཆེ་ལ། ང་རྒྱལ་བྱེད་པ་ལས་སྲས་མངལ་དུ་ཆགས་ནས་ནི་
རང་བཞིན་གྱིས་དགེ་དེས་པར་གྱུར་ནས། རྟག་ཏུ་འཛུམ་པ་དང་ལྡན་ཞིང་སེམས་ཅན་ལ་ཡང་བུ་གཅིག་པ་དང་འདྲ་བར་བྱམས་ཤིང་བརྩེ་བའི་སེམས་ཀྱིས་འཛུམ་པ་དང་
ལྡན་ཞིང་གསོང་པོར་སྨྲ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་མཚན་མཁན་གྱིས་ཀྱང་རྒྱལ་བུའི་མཚན་དགེ་དོན་ཞེས་བཏགས་སོ། །བཙུན་མོ་འབྲིང་མོ་ལ་སྲས་མངའ་བའི་ཚེ་སྔ་ལྟས་
ཇི་ལྟ་བུ་བྱུང་ཞེས་དྲིས་ན། སྲས་བུ་འདིའི་མ་རང་བཞིན་གྱིས་དགེ་ཞིང་དེས་ཏེ་འཛུམ་པ་དང་ལྡན་ཞིང་ཚིག་གིས་སྔར་སྲོང་པོར་སྨྲ་ཞིང་ཀུན་གྱིས་ཡིད་ཚིམ་པར་བྱེད་པ་ལས་
སྲས་མངལ་དུ་ཆགས་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་ཁྲོ་ཞིང་ཞེ་སྡང་ཆེ་བ་དང། ཕྲག་དོག་དང། ང་རྒྱལ་བྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །མཚན་མཁན་གྱིས་སྨྲས་པ། འདི་ཡང་སྲས་བུའི་སྔོན་གྱི་
ལས་འཕྲོ་ཡིན་པས། སྲས་བུའི་མཚན་ངན་དོན་ཞེས་བཏགས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་གཉིས་གསོས་བསྐྱེད་དེ། ལོ་བཅུ་བཞི་ལོན་ནས། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་རང་བཞིན་གྱིས་
མཁས་པའི་བློ་དང། བྱམས་པའི་སེམས་སུ་ལྡན་ཏེ། སྦྱིན་པ་བྱེད་པ་ལ་དགའ་བས། ཕ་མ་ཡང་ལྷག་པར་སྲས་བུ་དེ་ལ་མིག་དང་འདྲ་བར་སྡུག་པར་སེམས་སོ། །རྒྱལ་བུ་ངན་

[213B] ཕ་མ་ཡང་དེ་ལ་མི་དགའ་སྟེ། སྡང་བས་རྒྱལ་བུ་ངན་དོན་རྒྱུན་དུ་ཕྲག་དོག་བྱེད་དེ་ཕུ་པོ་ལ་གནོད་པ་བྱ་བར་སེམས་སོ། །ཕྱིས་དུས་གཞན་
ཞིག་ན་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་འཁོར་དང་བཅས་ཕ་རོལ་མོ་བྱེད་ཅིང་ཕོ་བྲང་གི་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ལྟད་མོ་ལྟ་ཞིང་འཆག་ཏུ་སོང་བ་ལས་ཞིང་རྨོ་བ་དག་ཞིང་རྨོ་བའི་རོལ་ནས་སྲིན་བུ་དག་བྱུང་བ་ལ་
བྱ་མང་པོས་ཐུ་ཞིང་ཟ་བ་མཐོང་ངོ། །རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་དེ་ལྟ་བུ་དག་མཐོང་ནས་སྙིང་རྗེའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། བདག་ནི་ཕོ་བྲང་ཟབ་མོ་ནས་སྐྱེས་པས། འདི་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་མ་མཐོང་མ་
ཐོས་ན། འཁོར་རྣམས་ལ་འདི་དག་ཅིའི་ཕྱིར་གཅིག་ལ་གཅིག་གནོད་པ་བྱེད་ཅིང་ཟ་ཞེས་དྲིས་སོ། །འཁོར་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱལ་བུ་ལ་སྨྲས་པ། ད་ལྟར་རྒྱལ་བུ་མངའ་བའི་ཡུལ་འདི་ཡང་
འབངས་ལ་རྟེན་ཏེ། འབངས་ཀྱང་ཁ་ཟས་ལ་ལྟོས་ཏེ། ཁ་ཟས་ནི་ཞིང་རྨོས་པ་ལས་འབྲུ་སྣ་ལྔ་སྐྱེས་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་སྲོག་འཛིན་ཏོ། །རྒྱལ་བུས་དེལ་རེ་སྡུག་རེ་སྡུག་ཅེས་སྨྲས་ཏེ་
ཡང་སོང་སོང་བ་ལས། སྐྱེས་པ་དང། བུད་མེད་དག་སྐུད་པ་འཁལ་བ་དང། འཐག་པའི་ལས་བྱེད་དེ། ཕན་ཚུན་བསྐྱོད་ཅིང་ཉོན་མོངས་པ་མཐོང་ངོ། །དེ་དག་མཐོང་ནས་མི་འདི་དག་
ཅི་བྱེད་ཅེས། གཡོག་པོ་གཡས་གཡོན་ན་འདུག་པ་ལ་དྲིས་སོ། །དེ་དག་གིས་སྨྲས་པ། མི་འདི་དག་ནི་བཀལ་བ་དང། འཐག་པའི་ལས་བྱེད་དོ་།དེས་བདག་གི་ལུས་གཡོག་ཅིད་

[214A]༄༅། །དགབ་པས་གོས་བྱེད་དོ། །འདི་དག་རེ་སྡུག་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར་བའི་ལས་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་ཡང་སོང་སོང་བ་ལས། མི་མང་པོ་དག་པ་ལང་དང། རྔ་མོ་དང་
རྟ་དང། ཕག་དང། ལུག་གསོད་ཅིང་ལྤགས་པ་བཤུ་བ་དག་མཐོང་ནས། འདི་དག་ཅི་བྱེད་ཅེས་དྲིས་སོ། །སྨྲས་པ། འདི་དག་ནི་གསོད་པའི་ལས་བྱེད་དེ། ཤ་འཚོང་ཞིང་བགོ་བ་
དང༑ བཟའ་བའི་སྦོགས་བྱེད་ཅིང་དེས་སྲོག་འཚོ་བར་བྱེད་དོ། །རྒྱལ་བུས་དེ་སྐད་ཅེས་ཐོས་ནས། བ་སྤུ་དང། ལུས་ཀྱི་ཤ་ཀུན་འགུལ་ཏེ་ཀྱི་ཧུད། ཀྱི་ཧུད། གསོད་པ་ལ་སྙིང་མི་
བཟོད་དོ། །གཅིག་གིས་གཅིག་གི་ཉིད་ཤ་ཉིད་གི་ཟ་ཞིང་བསྐལ་བ་བགྲངས་པའི་བར་དུ་གཅིག་ལ་གཅིག་གསོད་པའི་ལས་བྱེད་དེ། །དེ་ནས་ཡང་སོང་སོང་བ་ལས། མི་མཆིས་
པ་དག་གཅིག་ཉ་རྒྱ་དང། བྱ་རྒྱ་ཐོགས་ཤིང་བྱ་དང། ཉ་གསོད་དེ། གཅིག་ལ་གཅིག་ཉིད་ཤ་ཟ་བ་མཐོང་ངོ། །དེ་ནས་འདི་ཅི་བྱེད་ཅེས་དྲིས་སོ། །གསོལ་བ། འདི་དག་ནི་བྱ་དང་
ཉ་ཤོར་བ་ཡིན་ཏེ། གསོད་པའི་ལས་འདི་ལྟ་བུ་བྱེད་ཅིང་བགོ་བ་དང། ཟས་ཚོལ་ལོ། །རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པའི་ཚིག་ཐོས་ནས་མིག་མཆི་མས་གང་སྟེ། འཇིག་
རྟེན་གྱི་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་སྡིག་པ་མི་དགེ་བར་འགྱུར་བའི་ལས་བྱེད་དེ། སྡུག་བསྔལ་ལས་ནམ་དུ་ཡང་མི་ཐར་རོ་སྙམ་ནས། མི་དགའ་ཞིང་མྱ་ངན་གྱིས་ནོན་ཏེ་ཕྱིར་ཕོ་བྲང་དུ་འོངས་

[214B] ༑ཡབ་རྒྱལ་པོས་རྒྱལ་བུ་མི་དགའ་ཞིང་མྱ་ངན་བྱེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཕྱིར་འོངས་པ་མཐོང་ནས། རྒྱལ་བུ་ལ་ཅི་ཞིག་གིས་མི་དགའ་ཞེས་དྲིས་པ་དང། རྒྱལ་བུས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་མཐོང་
བའི་དངོས་པོ་དེ་དག་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ལ་ཞིབ་ཏུ་གསོལ་ལོ། །རྒྱལ་པོས་རྒྱལ་བུ་ལ་སྨྲས་པ། འདི་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་ནི་ཡོངས་ཀྱི་ཡོད་ཅིང་སྲིད་པ་ཡིན་ན། མྱ་ངན་བྱར་ཡང་ཅི་ཞིག་ཡོད་
རྒྱལ་བུས་གསོལ་པ། བདག་རྒྱལ་པོ་ལ་འདོད་པ་གཅིག་ཅིག་གསོལ་ན་རྒྱལ་པོས་གནང་དམ། རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། ང་ལ་བུ་ཁྱོད་གཅིག་པུར་ཟད་དེ། བྱམས་ཤིང་སྡུག་པས་ཁྱོད་
ཀྱི་ཡིད་དང་འགལ་བར་མི་བྱེད་དོ། །རྒྱལ་བུས་གསོལ་པ། བདག་ནི་ཡབ་རྒྱལ་པོའི་བང་མཛོད་ན་ནོར་དང། རིན་པོ་ཆེ་དང། བཟའ་བ་དང་བཏུང་བ་ཅི་མངའ་བ་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱིན་པར་བགྱིའོ་ཞེས་གསོལ་པ་དང། རྒྱལ་པོས་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱི་ཡིད་དང་འགལ་བར་མི་བྱེད་ཀྱི། ཅི་དགའ་དགུར་སྦྱིན་པ་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་
བུ་དགེ་དོན་གྱི་བློན་པོ་བཀུག་ནས། རྒྱལ་པོའི་བང་མཛོད་ཕྱེ་ནས་བལ་གྱི་གླང་པོ་ཆེ་ལྔ་བརྒྱ་ལ་ནོར་དང། རིན་པོ་ཆེ་བཀལ་ཏེ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་སྒོ་བཞིར་སྤུངས་ནས། འགྲོ་བ་མང་པོ་དག། བགོ་བ་
འདོད་དམ། བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་འདོད་དམ། ཅི་འདོད་པ་ལ་ཡིད་བཞིན་དུ་ལོང་ལ་ཁྱེར་ཅིག་ཅེས་ཕྱོགས་བཞིར་བསྒྲགས་སོ། །དེ་ལྟར་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་སྙན་པ་ཕྱོགས་སུ་

[215A]༄༅། །བསྒྲགས་པས། ཐམས་ཅད་འདུས་ནས་ཅི་འདོད་པ་ཡིད་བཞིན་དུ་ཁྱེར་རོ། །རིང་པོ་མ་ལོན་པར་རྒྱལ་པོའི་བང་མཛོད་སུམ་ཆ་གཅིག་ཟད་ནས། བློན་པོ་
རྣམས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་ལ་དཀོར་མཛོད་སུམ་ཆ་གཅིག་བས་ཏེ། རྒྱལ་བུས་མ་མཆིས་པར་བགྱིས་ཀྱི། རྒྱལ་པོ། དགོངས་ཤིག་ཅེས་གསོལ་པ་དང་རྒྱལ་པོས། ང་ནི་རྒྱལ་བུའི་
ཡིད་དང་འགལ་བར་བྱེད་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ད་ནི་རྒྱལ་པོའི་བང་མཛོད་སུམ་ཆ་གཉིས་བས་ཀྱི། རྒྱལ་པོ། དགོངས་ཤིག་བཀའ་སྩལ་པ། ང་ནི་རྒྱལ་བུའི་ཡིད་དང་
འགལ་བར་བྱེད་མི་ནུས་སོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཐབས་ཅི་ལེགས་སུ་ཅུང་ཟད་བཀག་སྟེ། ཡིད་དང་མི་འགལ་བར་གྱིས་ཤིག་པར་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་ནས་ཡང་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་
བང་མཛོད་འབྱེད་དུ་སོང་བ་ལས། བང་མཛོད་ལ་དབང་བའི་བློན་པོ་དོན་གཉེར་དུ་སོང་ནས། རིང་ཞིག་མ་ཁུགས་ཏེ། འཕྱིས་པར་གྱུར་པས། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན། འདི་སྐད་
དུ་བང་མཛོད་ལ་དབང་བའི་བློན་པོ་ཆུང་ངུ་ན་བདག་གི་ཡིད་དང་འགལ་བར་བྱེད་པའི་ཐུགས་མི་ཐུབ་སྟེ། འདི་ནི་རྒྱལ་པོ་ཡབ་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་དུ་ངེས་པས་བུ་སྲི་ཞུ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་
ཕའི་བང་མཛོད་སྟོང་པར་བྱ་བར་མི་རིགས་ཀྱི། ད་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ནོར་དང། རིན་པོ་ཆེ་བཙལ་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཚིམ་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་བདག་གིས་སེམས་ཅན་

[215B] བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་ཡིད་བཞིན་དུ་ཚོགས་པར་སྦྱིན་མི་ནུས་ན། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོའི་སྲས་སུ་ཇི་སྐད་གདགས། ཞེས་སྨྲས་པ། བློན་པོ་ཆེན་པོ་དང། བློན་པོ་ཕྲ་མོ་ཡན་ཆད་
བསྡུས་ཏེ། ནོར་དང། ཁེ་སྤོགས་ཚོལ་བ་དག་ཅིའི་སྒོ་ནས་བསྒྲུབ་ན་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་ཞེས་བགོས་སོ། །དེ་ལ་བློན་པོ་ཆེན་པོ་གཅིག་གིས་སྨྲས་པ། ད་ལྟར་སྤོགས་ཤིག་བྱ་ན། ཞིང་རྨོ་བ་
ལས་འདའ་བ་མེད་དེ། གཅིག་ལས་ཁྲིར་འགྱུར་རོ། །ཡང་བློན་པོ་གཅིག་གིས་སྨྲས་པ། འཇིག་རྟེན་ན་ཁེ་སྤོགས་བྱ་བའི་ནང་ན། རྐང་འགྲོས་ལས་ཁྱུག་བཙུགས་ལ་འབྲོག་བཟང་པོར་བཞག་
ན་མང་དུ་འཕེལ་ཏེ། སྤོགས་དེ་ལས་ཆེ་བ་མེད་དོ། །ཡང་བློན་པོ་གཅིག་གིས་སྨྲས་པ། འཇིག་རྟེན་ཁེ་སྤོགས་ཤིག་བྱ་ན། རྒྱ་མཚོར་ཞུགས་ལ་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་བཙལ་བ་ལས་འདའ་བ་
མེད་དོ། །གལ་ཏེ་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་རྙེད་ན། ཡིད་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཚིམ་པར་སྦྱིན་པར་འགྱུར་རོ། །དགེ་དོན་གྱིས་སྨྲས་པ། འདི་ནི་བདག་གི་ཡིད་ལ་བབ་
སྟེ༑ རུང་ངོ་ཞེས་ཕོ་བྲང་དུ་སོང་སྟེ། ཡབ་རྒྱལ་པོ་ལ། བདག་ནི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་ཞུགས་ཤིང། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ལེན་དུ་འགྲོ་བར་འདོད་དོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོས་ཚིག་དེ་ཐོས་
ནས༑ དཔེར་ན། མི་བརྣངས་པ་ལྟར་སྐྱུག་ཏུ་ཡང་མེད་ལ་མིང་དུ་ཡང་མེད་པ་ལྟར། མི་བདེ་བར་གྱུར་ན། རྒྱལ་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཡུལ་འདི་ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་ཏེ་

[216A]༄༅། །བང་མཛོད་དང། ནོར་རིལ་དང། རིན་པོ་ཆེ་ཅི་ཡོད་པ་ཡང་ཁྱོད་དབང་བས་ཡིད་བཞིན་དུ་སྤྱད་དུ་ཡོད་པས་ན། བདག་ཉིད་རྒྱ་མཚོར་འཇུག་ཅི་དགོས། ཁྱོད་
ནི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་ཡིན་ཏེ། ཕོ་བྲང་ཟབ་མོའི་ནང་དུ་སྐྱེས་པས་ཉལ་ན་ནི་གུར་ཡོལ་བ་ཅན་གྱིས་བསྐོར། ཁ་ཟས་ནི་ཅི་འདོད་པ་དང་ལྡན་ཏེ། ད་ལམ་དུ་ཞུགས་ཏེ་འདྲོན་དུ་འགྲོ་ན་
ཉོན་མོངས་ཤིང་བཀྲེས་པ་དང། སྐོམ་པ་དང། གྲང་བ་དང། ཚ་བས་ཉེན་པར་འགྱུར་ཡང་སུས་ཤེས། དེ་མ་ཡིན་པ་རྒྱ་མཚོའི་ནང་ན་བགེགས་སུ་གྱུར་པ་ཡང་གཅིག་ཏུ་མ་ཟད་དེ་མང་
ངོ༑ ༑འདི་ལྟ་སྟེ། ཡི་དྭགས་མ་རུངས་པ་དང། ཀླུ་གདུག་པ་དང་དབའ་རླབས་དཀྱིལ་བ་དང། རླུང་དྲག་པོས་བསྒུལ་ཞིང་གཡེང་བ་དང། ཆུའི་མདོག་དང། རི་དང། ཆུ་སྲིན་དང་
ཉ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་བགེགས་མང་བས། བརྒྱ་སྟོང་ཙམ་སོང་ཡང་ཕྱིར་ཡང་འཁོར་བ་ནི་གཅིག་གཉིས་ཙམ་ལས་མེད་ན། ཅིའི་ཕྱིར་ཁྱོད། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་འགྲོ་བར་སེམས་
དེ་ནི་ཁོ་བོ་མི་ཉན་ནོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ལུས་སྨད་ལྔ་ས་ལ་སྦུབ་ཏུ་ཕབ་སྟེ། རྐང་ལག་བཞི་ཡང་བརྐྱང་ནས། ཡབ་རྒྱལ་པོ་དང། ཡུམ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །གལ་
ཏེ་བདག་རྒྱ་མཚོར་མཆིར་མ་གནང་ན། བདག་འདི་ཁོ་ནར་སྲོག་ཡོངས་སུ་འདོར་གྱི་འདི་ལས་མི་ལྡང་ངོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དང། བཙུན་མོ་དག་དེ་ལྟར་གྱུར་པ་མཐོང་ནས་

[216B] རྒྱལ་བུ་ཁྱོད་ལོང་ལ་བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་འཐུངས་ཤིག་ཅེས་ཐབས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་ཀྱང། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་མཉན་ཏེ། བདག་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་
པོར་མཆིར་མི་གནང་ན། ནམ་དུ་ཡང་བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་དག་མི་འཚལ་ལོ། །ཞེས་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་དང། བཙུན་མོ་མི་དགའ་བའི་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་ཏེ་དྲུང་ན་དུ་ཞིང་སྨྲེ་
སྔགས་འདོན་ནས། ས་ལ་འགྲེའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉི་མ་གཅིག་མ་ཟོས་མ་འཐུངས་པ་ནས། ཞག་གཉིས། ཞག་གསུམ། ཞག་དྲུག་གི་བར་དུ་མ་ཟོས་མ་འཐུངས་པས། ཡབ་ཡུམ་ལྷག་
པར་ཡང་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་པར་གྱུར་ཏེ། སྲོག་མི་འཚོ་བར་དོགས་ནས་ཞག་བདུན་ལོན་པ་དང། ཡབ་ཡུམ་གྱིས་རྐང་ལག་པང་དུ་བླངས་ཏེ། རྐང་ལག་ལ་འོ་བྱས་ཏེ། ཚིག་
སྙན་པ་འཇམ་པོས་ད་ལོངས་ལ་བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་འཐུངས་ཤིག་།ཁ་ཟས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ལུས་འདི་ནི་ཁ་ཟས་ལ་བརྟེན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་གསོན་པ་ཡིན་གྱི། མ་ཟོས་མ་འཐུངས་ན་
ཁྱོད་སྲོག་མི་འཚོའོ་ཞེས་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་ཀྱང་རྒྱལ་བུ་མ་ཉན་ཏེ། ཡབ་དང། ཡུམ་གྱིས་བདག་མཆི་བར་མ་གནང་ན། ངེས་པར་འདི་ཁོ་ན་ལས་ནམ་དུ་ཡང་མི་ལྡང་ངོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །དེའི་
ཚེ་ན་བཙུན་མོ་ཆེན་མོས། རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ་།རྒྱལ་བུས་བསམས་པའི་སེམས་འདི་ཤིན་ཏུ་བསྐྱོད་དཀའ་བས། རྒྱལ་བུ་འདི་ཉིད་དུ་ཚེའི་དུས་བྱེད་པར་ཐུགས་

[217A]༄༅། །བཟོད་དམ༑ ཡིད་དང་འགལ་བར་མཛད་པར་མི་རིགས་ཀྱི་ཐུགས་རྗེ་བར་དགོངས་ཏེ། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་མཆི་བར་གནང་བའི་རིགས་སོ། །མཆིར་གནང་
ན་གལ་ཏེ་བརྒྱ་ལམ་ན་སླར་འཁོར་ཡང་སྲིད་ཀྱི། དམ་གནང་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་ཚེའི་དུས་བགྱིད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོས་ཀྱང་ཐུགས་མ་བཟོད་ནས་འགྲོ་བར་
གནང་ངོ། །དེ་ལྟར་གནང་ནས་དེའི་ཚེ་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ཉལ་བ་ལས་ལངས་ཏེ། རབ་ཏུ་དགའ་མགུར་ངས་ནས། ཡབ་རྒྱལ་པོའི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོའི་འཁོར་
བཙུན་མོ་དང། སླས་རྣམས་དང། མི་མང་པོ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་གཅིག་ལ་གཅིག། འདི་སྐད་དུ། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ད་ལྟར་ཤིའམ། གསོན་ཞེས་གཏམ་ཟེར་བ་ལས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ད་ལྟར་
ལངས་ཏེ་རབ་ཏུ་དགའ་ནས་བཟའ་བ་དང། བཏུང་བའི་ལས་ཀྱང་བྱེད་དོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་རྒྱལ་བུ་ལ་ཁྱོད་འདི་ལྟར་དུས་ཀྱིས་རྒྱ་མཚོར་འགྲོར་གསོལ་པ་
འདིའི་དོན་ཅི་ཞིག་ཡོད། རྒྱལ་བུས་གསོལ་པ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། བདག་ཡིད་བཞིན་གྱིས་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་བླངས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགོས་པ་ཆོག་པར་
བགྱིད་འཚལ་ལོ། །དེ་ན་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་ཀུན་བཀའ་བཏགས་ཏེ། སུ་དག་རྒྱ་མཚོར་འགྲོ་བར་འདོད། གལ་ཏེ་རྒྱ་མཚོ་ནས་སླར་འཁོར་ན་རབས་བདུན་གྱི་བར་དུ་བགོ་བ་

[217B] ཁ་ཟས་དང། ནོར་དང། རིན་པོ་ཆེ་མི་བྲེལ་བར་སྦྱིན་ལ། རྒྱ་མཚོར་འཇུག་པའི་ཡོ་བྱད་ཅི་དགོས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྦྱིན་ཞིང་སྦྱར་རོ་ཞེས་བཀར་བཏགས་སོ། །རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་རྒྱ་མཚོར་
འཇུག་ཅིང་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ལན་དུ་འགྲོ་ཞེས་ཐོས་ནས། ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་དགའ་ནས་འདུས་སོ། །དེའི་ནང་ན་མི་ལྔ་བརྒྱ་ཞིག་བདག་ཅག་ཀྱང་རྒྱལ་བུའི་ཞབས་འབྲིང་དུ་མཆི་བར་
གསོལ་ལོ། །ཞེས་ཁས་བླངས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ན་རྒྱ་མཚོའི་ས་མཁན་གཅིག་ཅིག་སྔ་ཕྱིར་ལན་དུ་མ་ཞིག་རྒྱ་མཚོར་ཕྱིན་ཏེ། ཐར་པ་དང། མི་ཐར་བའི་ལམ་རྒྱུས་ཤིན་ཏུ་
མཁས་པ། ལོ་བརྒྱད་ཅུ་ལོན་པ། མིག་གཉིས་ཀྱང་མི་མཐོང་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཉིད་ལམ་མཁན་གྱི་དེར་གཤེགས་ནས། ལམ་མཁན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་
སྩལ་ཏོ། །ང་ལ་བུ་གཅིག་ལས་མེད་པས་སྒོར་བྱུང་ཡང་མ་མྱོང་ན། རྒྱ་མཚོར་འགྲོ་བར་འདོད་དེ། ཁྱོད་ཀྱང་ཞམ་རིང་དུ་འགྲོ་དགོས་སོ། །དེའི་ཚེ་ལམ་མཁན་དེས་རྒྱལ་པོའི་གསུང་
ཐོས་ནས། སྐད་ཆེན་པོ་ཕྱུང་ནས་དུས་ཏེ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་འཇུག་པ་ནི་བགེགས་དང། བར་ཆད་མང་སྟེ། ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར་བ་ཡང་གཅིག་ཏུ་མ་ཟད་པས་
བརྒྱ་སྟོང་གྲངས་མེད་པ་གཅིག་སོང་ཡང་སླར་འཁོར་བ་གཅིག་གཉིས་ཙམ་ལས་མེད་ན། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཅིའི་སླད་དུ་རྒྱལ་བུ་འདི་ལྟ་བུའི་ལམ་རིང་པོ་ཡང་བར་གཏོང། རྒྱལ་

[218A]༄༅། །པོས་སྨྲས་པ། རྒྱལ་བུ་ལ་བྱམས་ཤིང་བརྩེ་བས་ངོ་མ་བཟློག་སྟེ་བཏང་བ་ཡིན་ནོ། །ལམ་མཁན་གྱིས་བདག་ཀྱང་འོ་ན་མཆིའོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །དེ་ནས་
རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་མི་ལྔ་བརྒྱའི་ལམ་རྒྱགས་དང་ཡོ་བྱད་སྦྱར་ཏེ། རྒྱ་མཚོའི་དོགས་སུ་བསྐྱས་སོ། །དེའི་ཚེ་ནུ་བོ་ངན་དོན་འདི་སྙམ་དུ་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ལ་ཡང་ཡང་ཡབ་ཡུམ་
ལྷག་པར་བྱམས་ཏེ། དེ་རྒྱ་མཚོར་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ལེན་དུ་འགྲོ་བ་གལ་ཏེ་ཕྱིར་ཡང་འཁོར་ན། དགེ་དོན་ལ་ཇེ་བྱམས་ཇེ་བྱམས་ཤིང་བདག་ལ་ནི་ལྷག་པར་སྡང་ཞིང་ངན་པར་
འགྱུར་རོ་སྙམ་བསམས་ནས། བདག་ཀྱང་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱི་ཕྱི་བཞིན་དུ་རིན་པོ་ཆེ་ལེན་དུ་འགྲོའོ་ཞེས་གསོལ་བ་དང། ཡབ་ཡུམ་གྱིས་འགྲོ་བར་གནང་སྟེ། འདི་ཡང་སོང་
ན་ལམ་ཡང་བའམ། མི་བདེ་བ་དག་ཏུ་སྤུན་གཉིས་འགྲོགས་ནས། གདོན་མི་ཟ་བར་གཅིག་ལ་གཅིག་ཕན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ནས། རྒྱལ་བུ་ངན་དོན་ཡང་བཏང་ངོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་
བུ་དགེ་དོན་གྲུའི་ནང་དུ་ཞུགས་ན། གྲུ་ལ་ལྕགས་ཀྱི་ཉག་ཐག་བདུན་བཏགས་ཏེ་ཞག་བདུན་གྱི་བར་དུ་བསྡད་དོ། །ཐོག་མར་གྲུར་ཞུགས་པའི་ནང་པར་ཉི་མ་ཤར་བ་ན། རྒྱལ་བུ་དགེ་
དོན་གྱིས་རྔ་བརྡུངས་ཏེ་སྐད་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་བོས་སོ་།ཁྱེད་ལ་སོགས་པ་སུ་རྒྱ་མཚོར་འགྲོ་འདོད་པ་ནི་ཅང་མ་སྨྲ་ཞིག་།སུ་ཕ་མ་དང། ཕུ་ནུ་དང། བུ་སྨད་ལ་ཆགས་ཏེ་

[218B] བདེ་བ་ལ་དང་པ་རྣམས་ནི་འདི་ནས་ཕྱིར་དེངས་ཤིག་བདག་གི་ཕྱིར་འགྱོད་པར་གྱུར་ཏ་རེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒྱ་མཚོའི་ནང་ན་བགེགས་རབ་
ཏུ་མང་བས། སོང་བ་གྲངས་མེད་ཀྱང་ཕྱིར་འཁོར་བ་གཅིག་གཉིས་ཙམ་ལས་མེད་དོ་ཞེས་སྐད་ཆེན་པོས་བོས་ཀྱང་འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ནི་ཅང་མི་སྨྲ་བས། ཉག་ཐག་གཅིག་བཅད་
དེ་གྲུའི་སྟེང་དུ་དྲངས་སོ། །དེ་བཞིན་ཉིན་རེ་ལན་རེ་ཞག་བདུན་གྱི་བར་དུ་བོས་ཀྱང་ཀུན་ཁ་རོག་འདུག་སྟེ། ཅང་མི་སྨྲ་བས་ཉག་ཐག་བདུན་ཆར་བཅད་དེ་ཉག་ཐག་གྲུའི་སྟེང་དུ་དྲངས་སོ།།
དེ་ནས་རླུང་ཕྱོགས་སུ་གཡོར་མོ་བསྒྲེང་ནས་སོང་ངོ། །རྒྱལ་བུའི་སྙིང་རྗེའི་སེམས་དང། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཤུགས་ཀྱིས་ཉེ་ཞོ་མེད་པར་རྒྱ་མཚོའི་གླིང་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེའི་དྲུང་དུ་ཕྱིན་ཏོ། །
རིན་པོ་ཆེའི་དྲུང་དུ་ཕྱིན་ནས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས། ཡང་རྔ་བརྡུངས་ཏེ། མི་མང་པོ་ལ་ལམ་རིང་ཞིང་ཡང་བས། ཁྱེད་རྣམས་འདི་ནས་རིན་པོ་ཆེ་ལོང་ལ། ཞག་བདུན་ཞིག་བལྟས་ལ་
ཕྱིར་དེངས་ཤིག་པར་བསྒོའོ། །ཡང་འདི་སྐད་དུ། རིན་པོ་ཆེ་འདི་དག་ནི་འཛམ་བུའི་གླིང་ན་ངོ་མཚར་དུ་རིན་ཆེ་བ་ཡིན་གྱི། ཧ་ཅང་ཡང་མ་ལྕི་ཞིག་ལྕིས་ན་གྲུ་འབྱིང་བར་འགྱུར་རོ། །ཧ་
ཅང་ཡང་ན་ཡང་ལམ་རིང་པོར་ཉོན་མོངས་པའི་དོན་མེད་པས། རན་པར་བྱོས་ལ་དེངས་ཤིག་ཅེས། མི་དེ་དག་ལ་ཁྱེད་རྣམས་བདེ་བར་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་པར་གྱུར་ཅིག་བདག་ནི་ཡིད་

[219A]༄༅། །བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཚོལ་དུ་འགྲོའོ་ཞེས་བསྒོ་ནས། མཆི་ཕྱག་བྱས་ཏེ་སོ་སོར་དོང་ངོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ནི་ལམ་མཁན་དང་གཉིས་ཆས་
ནས༑ ཞག་བདུན་གྱ་བར་དུ་ཆུ་པུས་མོ་ལས་མི་ནུབ་པའི་ནང་དུ་སོང་ངོ། །དེ་ནས་ཞག་བདུན་ནི་རྒྱལ་ཏེ་ཕ་རོལ་རྒྱ་མཚོའི་གླིང་དུ་ཕྱིན་ཏོ། །རྒྱ་མཚོའི་གླིང་དེར་ས་གཞི་དངུལ་གྱི་
བྱེ་མ་བདལ་བ་ཞིག་ཏུ་ཕྱིན་ནས། ལམ་མཁན་གྱིས་ས་གཞི་འདི་ཅི་ཡིན་ཞེས་དྲིས་ན། རྒྱལ་བུས་ས་གཞི་འདི་ནི་དངུལ་གྱི་བྱེ་མ་འབའ་ཞིག་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ལམ་མཁན་
གྱིས་སྨྲས་པ། ཕྱོགས་བཞིར་ལྟོས་ཤིག་དང། རི་དཀར་པོ་ཞིག་སྣང་བའི་རིགས་ན་ཁྱོད་མཐོང་ངམ། རྒྱལ་བུས་སྨྲས་པ། ཤར་ལྷོའི་མཚམས་ན་རི་དཀར་པོ་ཞིག་སྣང་ངོ།།
ལམ་མཁན་གྱིས་སྨྲས་པ། ཕར་འགྲོ་བའི་ལམ་ནི་རི་དེའི་དྲུང་ན་ཡོད་དེ། དེའི་འགྲམ་ཕ་ཟད་ཅིག་ན། གསེར་གྱི་བྱེ་མ་བདའ་བའི་ས་གཞི་ཞིག་ཡོད་པའི་རིགས་ཞེས་སྨྲས་
ནས། ངལ་ཆད་དེ་ཉམ་ཐག་ནས་ས་ལ་འགྱེལ་ཏེ། རྒྱལ་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་ནི་ཉམ་ཐག་ནས་མ་ནུས་འདིར་འཆིའོ་།རྒྱལ་བུ། ཁྱོད་འདི་ནས་ཤར་ཕྱོགས་སུ་
ཞག་བདུན་གྱི་བར་དུ་སོང་ཞིག་དང། གསེར་གྱི་རི་དང་ཕྲད་པའི་རིགས་སོ། །དེ་ནས་ཞག་བདུན་གྱི་བར་དུ་སོང་ཞིག་དང། ས་གཞི་བད་མོ་སྔོན་པོ་འབའ་ཞིག་ཡོད་པར་ཕྱིན་

[219B] །དེ་ནས་ཡང་ཞག་བདུན་སོང་ཞིག་དང། ས་གཞི་པདྨོ་ལེབ་རྒན་འབའ་ཞིག་ཡོད་པ་དང་ཕྲད་པའི་རིགས་སོ་།པད་མོ་དེའི་ཕ་རོལ་ན་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་མཁར་ཞིག་
ཡོད་དེ། མཁར་དེའི་ཉེན་ནི་གསེར་ལས་བྱས། ཅོག་པར་དངུལ་ལས་བྱས་མདའ་ཡབ་ཀེ་ཀེ་རུ་དམར་པོ་ལས་བྱས། མན་ཤེལ་དང། སྤུག་ལ་སོགས་པ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྤྲས་
ཏེ༑ མུ་ཏིག་དམར་པོའི་དྲ་བས་སྟེང་གཡོགས་ལ། མཐའ་མ་བཻ་ཌཱུརྱ་མཐོན་མཐིང་གི་འོབས་རིམ་པ་བདུན་གྱིས་བསྐོར་བའི་ནང་ན། ཀླུའི་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་ཡོད་ཀྱི། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་དེའི་
རྣ་བའི་ནང་ན་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཡོད་ཀྱི། སློངས་ཤིག་དེ་ཐོབ་པར་གྱུར་ན། འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ཆར་འབེབས་ཤིང་གོས་དང། ཟས་དང། ནད་
ཀྱི་རྐྱེན་སྨན་དང། རོལ་མོ་དང། དགོས་པའི་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ཡིད་བཞིན་དུ་ཆར་འབེབས་སོ། །དེ་བས་ན་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་རྒྱལ་བུས་ཐོབ་ན་
སྨོན་པ་ཐམས་ཅད་ངེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། ཚེའི་དུས་བྱས་པར་གྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེ་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་ལམ་མཁན་དེ་པང་དུ་བླངས་ནས། སྐད་ཕྱུང་སྟེ་དུས་སོ། །
ཀྱི་ཧུད། ཀྱི་ཧུད། ཅིའི་ཕྱིར་བདག་གི་ལྷན་ཅིག་སྟོར་བར་གྱུར་ཅེས་ལམ་མཁན་གྱི་རུས་བུ་གསེར་གྱི་བྱེ་མའི་ནང་དུ་སྦས་ནས། གཡས་ཕྱོགས་ནས་ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ཏེ་

[220A]༄༅། །ཕྱག་བྱས་ནས་སོང་ངོ། །དེ་ནས་སོང་སོང་བ་ལས་གསེར་གྱི་རིའི་དྲུང་དུ་ཕྱིན་ནོ། །གསེར་གྱི་རིའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་ནས་བད་མོ་སྔོན་པོས་ས་གཞི་ཁེབས་
པར་འདུག་པ་དེ་ན་པད་མོ་དེ་དག་གི་འོག་ན། སྦྲུལ་གདུག་པ་ཆེན་པོས་གང་བར་མཐོང་ངོ། །སྦྲུལ་གདུག་པ་ཅན་དེ་དག་ལ། གདུག་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཟིན་པའི་གདུག་
པ་དང། རེག་པའི་གདུག་པ་དང། ཁ་རླངས་ཀྱི་གདུག་པའོ། །སྤྲུལ་གདུག་པ་དེ་དག་པད་མོ་སྔོན་པོའི་སྡོང་བུ་ལ་འཁྲིལ་ཞིང། ཁ་ནི་གདངས། མིག་ནི་བགྲད་དེ། རྒྱལ་བུ་ལ་ལྟའོ། །དེའི་ཚེ་ན་
རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་བྱམས་པའི་སེམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་ཞུགས་ནས་།ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཐུས་དེ་ནས་ཆས་ཏེ། བད་མོ་དེ་དག་ལ་རྡོག་པས་རྫིས་ཤིང་སོང་ཡང། སྦྲུལ་གདུག་པ་དེ་
དག་གིས་གནོད་པར་མ་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར་བྱམས་པའི་སེམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཤུགས་ཀྱིས་སོང་སོང་བ་ལས་ཀླུའི་ཕོ་བྲང་གི་དྲུང་དུ་ཕྱིན་ནོ། །ཀླུའི་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་གི་ཕྱི་
རོལ་འོབས་རིམ་པ་བདུན་གྱིས་བསྐོར་ཏེ་འོབས་དེ་དག་གི་ནང་ན། ཀླུ་གདུག་པ་གཅིག་ལ་གཅིག་འཁྲི་ཞིང་མགོ་བཏེག་སྟེ་མཁར་སྒོ་སྲུང་ངོ། །དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་
མཁར་སྒོ་དེར་ཕྱིན་ཏེ། ཀླུ་གདུག་པ་དེ་མཐོང་ནས་བྱམས་པའི་སེམས་ཀྱིས་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡིད་ལ་བྱས་ཏེ། བདག་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཏུ་སོང་སོང་

[220B] གལ་ཏེ་ཀླུ་གདུག་པས་གནོད་པ་བྱས་ན་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་ལག་བ་གཡས་པ་བཏེག་ནས། ཀླུ་གདུག་
པ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བསྒོའོ། །ཁྱེད་རྣམས་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་བདག་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་དང་ཕྲད་པར་འདོད་དོ། །དེ་ནས་ཀླུ་གདུག་པ་རྣམས་ཀྱིས་
ལམ་ཕྱེ་སྟེ། འོབས་རིམ་པ་བདུན་གྱི་བར་དུ་ཐལ་ཏེ་སོང་ནས་མཁར་སྒོར་ཕྱིན་ནོ། །མཁར་སྒོ་དེ་ན་ཤེལ་གྱི་བུ་མོ་གཉིས་ཤིག་ཤེལ་གྱི་སྐུད་པ་འཁལ་ཞིང་འདུག་པ་མཐོང་ངོ། །ཁྱེད་
ཅི་ཡིན་ཞེས་དྲིས་ན། ཁོ་མོ་ནི་ཀླུའི་རྒྱལ་པོའི་ཕྱི་སྒོ་སྲུང་བའི་བྲན་མོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ནས་ཡང་ནང་དུ་ཞུགས་ཏེ་སོང་བ་ལས་བར་སྒོར་ཕྱིན་པ་དང་བར་སྒོ་ན། ཤེལ་གྱི་བུ་མོ་
བཞི་ཞིག་དངུལ་གྱི་སྐུད་པ་འཁལ་ཞིང་འདུག་པ་མཐོང་ངོ། །བུ་མོ་དེ་ལ་ཁྱོད་ཀླུའི་རྒྱལ་པོའི་བཙུན་མོ་ཡིན་ནམ་ཞེས་དྲིས་ན་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་ནི་ཀླུའི་རྒྱལ་པོའི་བར་སྒོ་སྲུང་བའི་
བྲན་མོ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ནས་ཡང་རྒྱལ་བུ་སྒོ་དེའི་ནང་དུ་ཞུགས་ཏེ་སོང་བ་ལས། ནང་སྒོ་དེ་ན་ཤེལ་གྱི་བུ་མོ་བརྒྱད་ཅིག་གསེར་གྱི་སྐུད་པ་འཁལ་ཞིང་འདུག་པ་མཐོང་ངོ།།
ཁྱེད་ཅི་ཡིན་ཞེས་དྲིས་ན། བདག་ཅག་ནི་ཀླུའི་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་ནང་སྒོ་སྲུང་བའི་བྲན་མོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་བུ་མོ་དེ་དག་ལ། བདག་ནི་

[221A]༄༅། །འཛམ་བུའི་གླིང་གི་ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོའི་བུ་དགེ་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། རྒྱལ་པོ་དང་ཕྲད་འདོད་པས་ད་ལྟར་སྒོ་ན་འདུག་གོ་ཞེས་
འཕྲིན་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བསྒོའོ། །དེ་ནས་སྒོ་སྲུང་དེས་ཀྱང་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ལ་དེ་བཞིན་དུ་གསོལ་པ་དང། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་དོ་མཚར་དུ་འཛིན་ཏེ། འདི་སྙམ་དུ་འདི་ནི་བསོད་ནམས་
དང། དགེ་བའི་རྩ་པ་ཤིན་ཏུ་བྱེད་པ་ཞིག་མ་ཡིན་པར་ཐ་མལ་པ་གཞན་ཞིག་གིས་ལམ་འདི་ལྟ་བུ་བགྲོད་ཅིང་འོང་མི་ནུས་སོ་སྙམ་བསམས་ནས་ནང་དུ་བོས་ཏེ། ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ཉིད་
ཀྱིས་བསུ་ནས་ཕོ་བྲང་གི་ནང་དུ་ཁྲིད་དོ། །ཀླུའི་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་གི་ནང་ནི་ས་གཞི་བཻ་ཌཱུརྱ་ལས་བྱས། ཁྲི་སྟན་ནི་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་བྱས་སོ། །འོད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་
ནི་མིག་གིས་མི་བཟོད་པ་ཙམ་དུ་འཚེར་རོ། །དེ་ནས་ཀླུའི་རྒྱལ་པོས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་སྟན་བཏིང་བ་ལ་བཞག་ནས་གཏམ་བྱས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་དེ་ལས་གླེངས་ཏེ་
ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ལ་སྤྲོ་བ་དང། གཟེངས་བསྟོད་པ་དང། དགའ་བའི་གཏམ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང། སྦྱིན་པའི་གཏམ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་གཏམ་དང། ལྷ་དང། མིའི་གཏམ་
ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་སྨྲས་ཏེ་ཆོས་བཤད་དོ། །དེ་ནས་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་ཞིང་རངས་པར་གྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་བགྲོད་དཀའ་བ་བགྲོད་ཅིང་ལམ་རིང་

[221B] རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འཛམ་བུའི་གླིང་གི་སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་གོས་དང། ནོར་
དང༑ ཟས་དང། སྐོམ་གྱི་ཕྱིར། མཐའ་མེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་མྱོང་བར་འགྱུར་བས། རྒྱལ་པོའི་སྙན་གཡོན་པའི་ནང་ནས་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་འདོད་དོ། །ཀླུའི་རྒྱལ་
པོས་སྨྲས་པ། ཞག་བདུན་གྱི་བར་དུ་བདག་གིས་མཆོད་པ་སྦྱར་བ་ཙམ་བཞེས་སུ་གནང་ན། ནོར་བུ་སྦྱིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ཀླུའི་རྒྱལ་པོས་སྤྱན་
དྲངས་པ་བཞིན་ཞག་བདུན་གྱི་བར་དུ་ཀླུའི་ཕོ་ཕྲང་ན་འདུག་འདུག་ནས། ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཁྱེར་ཏེ་ཕྱིར་འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་འགྲོ་བར་ཆས་པ་ལས། དེའི་ཚེ་ན་
ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་ཀླུ་རྣམས་ཀྱིས་མཐུས་ནམ་མཁའ་ལ་འཕུར་ཏེ། རྒྱ་མཚོའི་ཚུ་རོལ་གྱི་ངོགས་སུ་བསྒྲལ་ཏོ། །དེར་ཕྱིན་པ་དང། ནུ་བོ་ངན་དོན་དང་ཕྲད་དོ། །རྒྱལ་བུས་
ནུ་བོ་ངན་དོན་ལ་ཁྱོད་ཀྱི་གྲོགས་པོ་ཀུན་ག་རེ། ཞེས་དྲིས་ནས་ཁྱོད་གཅིག་བུ་འདི་ན་འདུག་གམ་ཞེས་བྱས་བ་དང། རྒྱལ་བུ་ངན་དོན་ན་རེ། གྲུ་བྱིང་ནས་ཐམས་ཅད་
ཤི་སྟེ། བདག་འབའ་ཞིག་རོ་ཞིག་ལ་འཇུ་འཇུ་མ་ཤི་ནས་ཕྱིན་ཏེ་གཞན་ནི་གཅིག་ཅར་ཀུན་ཤིའོ། །རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་སྨྲས་པ་འཇིག་རྟེན་ན་རིན་པོ་ཆེའི་མཆོག་

[222A]༄༅། །ནི་བདག་གི་ལུས་ལས་འདའ་བ་མེད་དོ། །ནུ་བོས་སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱུག་བཞིན་དུ་ཤི་ཡང་བླ་ཡི། དབུལ་བཞིན་དུ་མི་གསོན་ནོ། །དེར་
ཅི་སྡོན་ཞེ་ན། བདག་དུར་ཁྲོད་གཅིག་ན་འདུག་པར་ཕྱིན་པ་ན། དུར་ཁྲོད་དེ་ན་ཡོད་པའི་རོ་དག་དེ་སྐད་ཅེས་ཟེར་བ་ཐོས་སོ། །རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་རང་བཞིན་གྱིས་དྲང་བས་
ནུ་བོ་ལ་ཁྱོད་རིན་པོ་ཆེ་མེད་ཀྱང་ཚོད་ཡོད་ཀྱི། བདག་ལ་ཀླུའི་རྒྱལ་པོའི་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཡོད་དོ། །ནུ་བོས་ནོར་བུ་ག་རེ་ཞེས་དྲིས་ན། ཕུ་བོས་སྨྲས་པ། ཡིད་
བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་བདག་གི་དོ་ཀེར་གྱི་ནང་ན་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ནུ་བོས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས་ཕྲག་དོག་གི་སེམས་ཀྱིས་ལྷག་པར་འཁྲུག་ཅིང་ཞེ་སྡང་
གི་སེམས་བསྐྱེད་དེ། འདི་སྙམ་དུ་ཡབ་རྒྱལ་པོ་དང། ཡུམ་བདག་ལ་ལྷག་པར་སྡང་བའི་སྟེང་དུ་ད་ཕུ་བོས་ནི་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་རྙེད་པས། ད་ནི་ལྷག་པར་བདག་
ལ་སྡང་ཞིང་ས་རྡོ་དང་འདྲ་བར་བེན་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་བསམས་ནས། ཕུ་བོ་དགེ་དོན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཤིན་ཏུ་ལེགས་སོ་།ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཐོབ་པ་ཤིན་ཏུ་
ལེགས་ཀྱི། ད་འཇིགས་པ་འདིར་ལེགས་པར་བསྲུང་དགོས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་དོ་ཀེར་བཀྲོལ་ཏེ། ནོར་བུ་ནི་ནུ་བོ་ངན་དོན་གྱི་ལག་ཏུ་བྱིན་ཏེ། ཁྱོད་ངལ་ཞིང་

[222B] ཁོ་བོས་བཙའ་ཞིང་སྲུང་ངོ། །ཁོ་བོ་ངལ་ཏེ་ཉལ་བའི་ཚེ་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་བཙའ་ཞིང་སྲུངས་ཤིག་།དེའི་ཚེ་ངན་དོན་ནོར་བུ་སྲུང་རེས་ལ་བབ་ན། ཕུ་བོ་
དགེ་དོན་དེ་གཉིད་ལོག་ཅིང་འདུག་པ་ལས། ངན་དོན་གྱི་ས་སྨྱུག་མ་སྐམ་པོའི་ཚལ་པ་གཉིས་ཀྱིས། དགེ་དོན་གྱིས་མིག་གཉིས་ཀྱི་ནང་དུ་བཙུགས་ནས། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་
ཁྱེར་ཏེ་བྲོས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས། ནུ་བོ་ངན་དོན་བོས་ཏེ། ངའི་མིག་གཉིས་སུ་རྐུན་པོས་ཤིང་ཚལ་བཙུགས་ཀྱི། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཐོགས་ལ་བྲོས་ཤིག་ཅེས་
བོས་ན་ཅང་མི་གྲགས་པས། དེ་ན་བདག་གི་ནུ་བོ་ངན་དོན་ཡང་དགྲས་བསད་པ་ལྟ། ཅང་མི་གྲག་གོ་ཞེས་སྐད་ཆེན་པོས་ལྷ་རྣམས་ཐོས་པ་ཙམ་དུ་བོས་ཀྱང། རིང་ཞིག་གི་བར་
དུ་ཅང་མི་གྲག་གོ་དེ་ནས་ཤིང་ལྗོན་པའི་ལྷ་ཞིག་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲའོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ནུ་བོ་ངན་དོན་ཉིད་དགྲ་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱི་མིག་གཉིས་ཕྱུང་ནས་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཁྱེར་ཏེ་བྲོས་ནས་
སོང་བ་ལས། ངན་དོན་ཞེས་བོས་པས་ཅི་ཕན་ཞེས་སྨྲས་སོ། །རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་ཏེ། ཡི་མུག་པར་གྱུར་ཏེ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་བུ་ངན་
དོན་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཁྱེར་ཏེ་ཕྱིར་བདག་གི་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་ནས་ཡབ་ཡུམ་དང་ཕྲད་དེ། ཡབ་རྒྱལ་པོ་དང། ཡུམ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་ནི་བསོད་ནམས་དང་ལྡན་

[223A]༄༅། །ཏེ༑ ཉེ་ཞོ་མེད་པར་སླར་མཆིས་སོ། །རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་དང་གྲོགས་གཞན་ནི་བསོད་ནམས་ཆུང་བས་ཆུར་གུམ་སྟེ། ཟད་པར་ཤིའོ། །ཡབ་རྒྱལ་པོ་
དང། ཡུམ་གྱིས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས། སྐད་ཆེན་པོ་ཕྱུང་ནས་དུས་སོ་།བརྒྱལ་ཏེ་ས་ལ་འགྱེལ་ཏོ། །དེ་ནས་ཆུ་གྲང་མོ་གཏོར་བས་རིང་ཞིག་ལོན་པ་དང་ཕྱིར་སངས་ནས་རྒྱལ་བུ་
ངན་དོན་ལ་ངོ་སོ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ན་ངེད་དང་ཕྲད་ཅིང་འོངས་ཞེས་སྨྲས་པ་དང། རྒྱལ་བུ་ངན་དོན་མི་དགའ་ནས་ཁྲོས་ཏེ་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དབེན་པ་ཞིག་ཏུ་ས་རྐོས་ནས་སྤས་སོ།།
དེའི་ཚེ་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་མིག་གཉིས་སུ་སྨྱུག་མའི་ཚལ་པ་སྐམ་པོ་ཟུག་པ་འདོན་པའི་མི་མེད་པས། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུངས་ཏེ་ས་ལ་འགྲེའོ། །གར་འགྲོ་ཡང་མི་ཤེས་
ཏེ༑ བཀྲེས་པ་དང། སྐོམ་པས་ཀྱང་གདུངས་ནས། གསོན་ན་གསོན་དུ་མེད། ཤི་ན་ཤིར་ཡང་མེད་དེ། བགས་ཀྱི་འཐོམ་ཞིང་སོང་བ་ལས་རྒྱལ་པོ་ལི་ཤི་བར་གྱི་ཡུལ་
འདབ་ཏུ་ཕྱིན་ཏོ། །ལི་ཤི་བར་གྱི་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་བུ་མོ་ཞིག་ཡོད་པ་ནི། ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ལ་སྦྱིན་པར་བྱས་སོ། །རྒྱལ་པོ་ལི་ཤི་བར་དེ་ལ་
རྫིའུ་བ་ལང་ལྔ་བརྒྱ་འཚོ་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། རྩྭ་དང། ཆུ་ག་ལ་ཡོད་བར་འཚོ་ཞིང་འགྲོའོ། །དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ལམ་ཀ་ཞིག་ན་འདུག་པ་ལས། རྫིའུ་དེས་གནག་

[223B] བ་ལང་ཕལ་གྱིས་བརྫིས་ལ་ཁད་པ་ལས། བ་ལང་དེའི་ནང་ན་ཁྱུ་མཆོག་གི་རྒྱལ་པོ་གཅིག་ཡོད་པས། རྒྱལ་བུའི་སྟེང་དུ་ཞོན་ཏེ་བ་ལང་
ཕལ་ཀུན་ཐལ་བའི་འོག་ཏུ། ཕ་ཟས་སོང་ནས་ས་ལ་འགྲེ་ཞིང་རྒྱལ་བུ་ལ་ལྟ་ཞིང་ཕྱིར་ལངས་ཏེ། རྒྱལ་བུའི་མིག་གཉིས་སུ་ལྕེས་བལྡགས་ནས་སྨྱུག་མའི་ཚལ་པ་ཡང་ཕྱུང་ངོ། །དེ་
ནས་གནག་རྫི་ཡང་ཕྱི་བཞིན་དེར་འོངས་ནས། ཁྱོད་སུ་ཞིག་ཡིན་ཅེས་དྲིས་སོ། །དགེ་དོན་གྱིས་འདི་སྙམ་དུ། བདག་གི་ཆོ་རིགས་དང་ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་ཞིབ་ཏུ་སྨྲས་ན། གལ་ཏེ་བདག་
གི་ནུ་བོ་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་མྱོང་ངོ་སྙམ་བསམས་ནས། བདག་ནི་ལོང་བ་མུ་ལྟོ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་གནག་རྫི་དེས་བལྟས་ན། མཚན་གཞན་ལས་དཔགས་ཏེ་
ཐ་མལ་པ་མ་ཡིན་པར་མཐོང་ནས། ཁོ་བོའི་ཁྱིམ་འདི་ནས་མི་རིང་བ་ཞིག་ན་ཡོད་དེ། ཁྱོད་ཀྱི་འཚོ་བ་སྦྱར་གྱི་ངའི་ཁྱིམ་དུ་འདོང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ཁྱིམ་དུ་
ཁྲིད་དོ། །གནག་རྫི་དེས་ཁྱིམ་དུ་ཁྲིད་ནས། ཟས་དང། སྐོམ་དང་དགོས་པ་ཐམས་ཅད་སྦྱར་ནས། ཁྱིམ་གྱི་བུ་དང། བུ་མོ་དང། ཁྱིམ་གང་བའི་མི་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་
ལོང་བ་འདི་ལ་ང་དང་འདྲ་བར་རིམ་གྲོ་བྱོས་ཤིག་ཅེས་བསྒོའོ་།དེ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་ཟླ་བ་གཅིག་ལྷག་གི་བར་དུ་ཁྱིམ་ནས་གསོ་གསོ་བ་ལས། སྐྱོ་བར་གྱུར་ནས་འདི་སྐད་དུ་

[224A]༄༅། །ད་ནི་སོ་ཚིས་ཀྱང་དམས་པས། རྟག་ཏུ་ལོང་བ་འདི་གསོ་སུས་ནུས་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དགེ་དོན་གྱིས་ཚིག་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་དེ་ཐོས་ནས། སེམས་ཉམ་ང་
བར་གྱུར་ཏེ། དེའི་མཚན་མོ་འདས་ནས། ཕྱི་དེ་ཉིན་ཁྱིམ་བདག་ལ་ད་མཆིའོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང། ཁྱིམ་བདག་གིས་སྨྲས་པ། ཅི་ཞིག་མ་རངས་ན་བདག་ཅག་སྤངས་ནས་འགྲོ་
བར་སེམས། དགེ་དོན་གྱིས་སྨྲས་པ། བཟའ་དང། མགྲོན་ནི་ཆོས་ཀྱིས་ཡུན་རིང་དུ་འགྲོགས་ཤིང་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དགེ་དོན་གྱིས། ཡང་སྨྲས་པ། ཁྱོད་འདི་ལྟར་བདག་
ལ་བྱམས་ན། བདག་ལ་རོལ་མོ་ཇེད་སྙན་པ་གཅིག་བྱས་ཏེ། གང་ན་མི་མང་པོ་འདུ་བའི་གནས་སམ། གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་སྐྱོལ་ཞིག་།དེ་ནས་ཁྱིམ་བདག་དེས་ཀྱང་དེའི་
ཡིད་བཞིན་དུ་དགོས་པ་སྦྱར་ནས། རྒྱལ་པོ་ལི་ཤི་བར་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་མི་མང་པོའི་ནང་དུ་བསྐྱལ་ནས། བདེ་བར་ཕྱིར་ལོག་གོ་།དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ཇེད་ལ་ཤིན་ཏུ་
མཁས་པས། ཇེད་གི་སྒྲ་སྙན་པས་ཀུན་གྱིས་ཡིད་དུ་འོང་པས། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འཚོ་བའི་ཡོ་བྱད་བྱིན་ནོ། །བཟའ་བ་དང། བཏུང་བས་མི་བྲེལ་བར་བྱས་སོ། །དེའི་ཚེ་
ན་ལི་ཤི་བར་གྱི་ཡུལ་ན་སྤྲང་པོ་ལྔ་བརྒྱ་ཡོད་པ་ཡང། ཐམས་ཅད་བཟའ་བ་དང། བཏུང་བས་ཆོག་པར་བྱས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་བཟའ་ཤིང་གི་ར་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། འབྲས་

[224B]བའི་སྣ་བོས་དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱོད། བདག་གི་ཤིང་ཏོག་གི་ར་བ་སྲུང་ཞིང་འདུག་མི་ནུས་སམ་
བདག་གིས་ཁྱོད་ལ་དགོས་པའི་ཡོ་བྱད་སྦྱར་རོ། །དགེ་དོན་གྱིས་སྨྲས་པ། བདག་ལ་མིག་གཉིས་མེད་དེ། མི་མཐོང་ན་ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱི་ར་བ་བསྲུང་ཞིང་བྱ་རྣམས་བསྐྲད་ནུས། ར་
བའི་སྣ་བོས་སྨྲས་པ། བདག་ལ་ཐབས་ཡོད་དེ། བདག་གིས་སྐྱེད་ཤིང་གི་ཁར་ཐག་པ་སྦྲེལ་ཏེ། ཐག་པ་ལ་དྲིལ་བུ་བཏགས་ལ་ཐག་པ་ཁྱོད་ཀྱི་ལག་ཏུ་བཞག་ལ། བྱ་སྐད་ནམ་
གྲག་པ་དང་ཐག་པ་ལས་དྲངས་པས་ཆོག་གོ་དགེ་དོན་གྱིས་སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་བྱས་ན་བདག་གིས་ནུས་ཀྱི། ཤིང་དྲུང་དུ་ཁྲིད་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་ནས་དེར་སོང་ངོ། །རྒྱལ་བུ་དགེ་
དོན་ར་བ་དེ་ན་ཤིང་ཏོག་སྲུང་ཞིང་རོལ་མོ་བྱེད་བྱེད་དེ། རྩེ་ཞིང་འདུག་གོ་དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་པོའི་བུ་མོ་འཁོར་རྣམས་དང་བཟའ་ཤིང་གི་ར་བར་འཆག་ཅིང་ལྟད་མི་ལྟར་སོང་
བ་ལས། ལོང་བ་དེ་མཐོང་ནས་ལོང་བའི་དྲུང་དུ་སོང་སྟེ། ཁྱོད་སུའི་མི་ཡིན་ཞེས་དྲིས་སོ། །སྨྲས་པ། བདག་ནི་དམུས་ལོང་མུ་ལྟོ་བ་ཡིན་ནོ། །རྒྱལ་པོའི་བུ་མོས་ལོང་བ་དེ་མཐོང་
ནས་དེ་ལ་སྙིང་ཆགས་ཏེ་གཏོང་མ་ཕོད་དོ། །རྒྱལ་པོས་བུ་མོ་འབོད་དུ་གཏང་བ་ལས་ཁམ་མི་འགྲོའོ། །བཟའ་བ་དང། །བཏུང་བ་འདིར་སྐྱོལ་ཅིག་བདག་ལོང་བ་འདི་དང་ལྷན་

[225A]༄༅། །ཅིག་ཟའོ། །དེ་ལྟར་ལོང་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཟན་ཟོས་ནས་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བདག་ལོང་བ་འདི་ལ་སྩལ་དུ་གསོལ། དེ་ལ་
སྩལ་ན་བདག་གི་ཡིད་ཚིམ་པར་འགྱུར་རོ། །རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། བུ་མོ་ཁྱོད་འདྲེ་གདོན་གྱིས་བརླམས་སམ། འོན་ཏེ་མྱོས་སམ། སྙིང་མྱོས་སམ། ཅིའི་ཕྱིར་ན་ལོང་བ་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་
གནས༑ ཁྱོད་མི་ཤེས་སམ། སྔར་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོའི་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་ཆུང་མར་བླངས་ཏེ། དེ་ལ་སྦྱིན་པར་བྱས་ནས། རྒྱལ་བུ་ད་ལྟར་རྒྱ་མཚོར་སོང་བ་ལས་ཕྱིར་མ་
འཁོར་ན། ཅིའི་ཕྱིར་ན་མུ་ལྟོ་བ་ཞིག་གི་ཆུང་མ་བྱེད་པར་སེམས་བུ་མོས་གསོལ་པ། དེ་ལྟར་ལགས་མོད་ཀྱི། སྲོག་འདི་ཡལ་ཡང་ལོང་བ་མི་གཏོང་ངོ། །རྒྱལ་པོས་ཚིག་
དེ་ཐོས་ནས། བུ་མོའི་ངོ་མ་བཟློག་ནས། ལོང་བ་བཀུག་ནས་ཕོ་བྲང་གི་ནང་དུ་ཁང་པ་དབེན་པ་ཞིག་ཏུ་བཞག་གོ་དེ་ནས་རྒྱལ་པོའི་བུ་མོ་དེ་ལོང་བའི་ཐད་དུ་སོང་ནས་འདི་སྐད་
ཅེས་སྨྲས་སོ། །མཁྱེན་ཏམ། ད་བདག་ཁྱོད་དང་བཟའ་ཤུག་ཏུ་འདུའོ་།དགེ་དོན་གྱིས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་སུའི་བུ་མོ་ཡིན་ཏེ། བདག་དང་བཟའ་ཤུག་ཏུ་འདུ་བར་སེམས་
སྨྲས་པ། བདག་ནི་རྒྱལ་པོ་ལི་ཤི་བར་གྱི་བུ་མོ་ཡིན་ནོ། །དགེ་དོན་གྱིས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ནི་རྒྱལ་པོའི་བུ་མོ་ཡིན་ཏེ། བདག་ནི་མུ་ལྟོ་བ་ཡིན་ན་གཅིག་ལ་གཅིག་ཇི་ལྟར་བཀུར་

[225B] ཆུང་མས་སྨྲས་པ། བདག་སྙིང་ནས་ཁྱོད་ཀྱི་རིམ་གྲོ་བྱ་སྟེ་ཡིད་དང་འགལ་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཞག་དགུ་བཅུའི་བར་དུ་འདུས་ཤིང་འཁོད་པ་ལས་ཉིན་
གཅིག་ཆུང་མས་ཁྱིམ་ཐབ་ལ་གཏམ་མ་བྱས་པར་ཕྱི་རོལ་དུ་སོང་བ་ལས་རིང་ཞིག་ལོན་པ་དང་ཕྱིར་འོངས་སོ། །དགེ་དོན་གྱིས་ཆུང་མ་ལ་ཁྱོད་གསང་སྟེ་གར་སོང་སོང། བདག་
ལ་ཡང་གཏམ་མ་བྱས་པར་གང་དུ་ཕྱིན། གང་ནས་ཕྱིར་ལོག་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཆུང་མས་སྨྲས་པ། བདག་གསང་སྟེ་སོང་བ་མེད་དོ་།དགེ་དོན་གྱིས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་གསང་
ངམ༑ མི་གསང་མི་སུས་ཤེས། ཆུང་མས་མི་དགའ་སྟེ་ཡི་ཆད་ནས་མིག་མཆི་མས་གང་བཞིན་དུ་འདི་སྐད་དུ་སྨྲེ་སྟེ་དམ་བཅས་སོ། །གལ་ཏེ་བདག་ཁྱོད་ལ་གསང་བ་
ཞིག་ལ་སོང་བར་གྱུར་ན། ཁྱོད་ཀྱི་མིག་གཉིས་ནམ་དུ་ཡང་འཚོ་བར་མ་གྱུར་ཅིག་གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་ཁྱོད་ཀྱི་མིག་ཡ་གཅིག་སྔོན་བཞིན་དུ་མཐོང་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་
དམ་བཅས་པའི་ཚིག་སྨྲས་མ་ཐག་ཏུ། ཁྱིམ་ཐབ་ཀྱི་མིག་ཡ་གཅིག་སྔོན་བཞིན་དུ་མཐོང་ཞིང་གསལ་བར་གྱུར་ཏེ། སྐར་མ་ལྟར་བཀྲ་ལ་མངོན་པར་ཆུང་མས་མཐོང་བར་གྱུར་
པ་དང། ཆུང་མས་སྨྲས་པ། ད་ཁྱོད་ཡིད་ཆེས་སམ། དགེ་དོན་འཛུམ་དམུལ་ཏེ་ཅང་མི་སྨྲའོ། །ཆུང་མས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ནི་ཁྲེལ་མེད་པ། དྲིན་མི་ཤེས་པ་ཞིག་སྟེ། བདག་ནི་རྒྱལ་

[226A]༄༅། །པོ་ཆེན་པོའི་བུ་མོ་ཞིག་སྟེ༑ ཁྱོད་ནི་མི་ཐ་མལ་པ་ཞིག་ལས་བདག་གིས་སྙིང་ནས་རིམ་གྲོ་བྱས་ན་འོན་ཀྱང་ཁྱོད་ཡིད་མི་ཆེས་སོ། །ཁྱིམ་ཐབ་ཀྱིས་
སྨྲས་པ། ང་སུ་ཡིན་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཤེས་སམ། སྨྲས་པ། མི་ཤེས་ཏེ། ཁྱོད་ནི་མུ་ལྟོ་བ་ཡིན་ནོ། །ཁྱིམ་ཐབས་ཀྱིས་སྨྲས་པ། མ་ཡིན་ནོ། །ཁོ་བོ་ནི་ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་སྲས་
རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཆུང་མས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ནི་ཆེར་གླེན་པ་ཞིག་གོ་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲ། ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་རྒྱ་མཚོར་ཞུགས་ཏེ་རིན་པོ་ཆེ་ལེན་
དུ་སོང་བ་ལས་ད་དུང་ཕྱིར་མ་འཁོར་ན། ཅིའི་ཕྱིར་ཁྱོད་དེ་ཡིན་ཞེས་ཟེར། ཁྱོད་རྫུན་ཟེར་བས་ཁོ་མོ་ཡིད་མི་ཆེས་སོ། །རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་སྨྲས་པ། བདག་ནི་ཐོག་མ་
སྐྱེས་ནས་ད་ཙམ་གྱི་བར་དུ་རྫུན་ཟེར་མ་མྱོང་ངོ། །ཆུང་མས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་སྨྲས་པ་བདེན་ནམ། རྫུན་བ་སུ་ཞིག་ཡིད་ཆེས་པར་འགྱུར། ཁྱིམ་ཐབ་ཀྱིས་སྨྲས་པ། ཁོ་བོ་སྨྲས་
པའི་ཚིག་འདི་རྫུན་ཏེ་ཁྱོད་བསླུས་པར་གྱུར་ན། ཁོ་བོའི་མིག་ཡ་གཅིག་གཏན་མི་མཐོང་བར་ཤོག་ཅིག་གལ་ཏེ་ཚིག་འདི་བདེན་ན་བདག་གི་མིག་ཡ་གཅིག་ཀྱང་སྔོན་
བཞིན་དུ་མཐོང་བར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་མ་ཐག་ཏུ། མིག་ཡ་གཅིག་གི་འབྲས་བུ་ཡང་སྔོན་བཞིན་དུ་གསལ་ཞིང་མཐོང་བར་གྱུར་ཏོ་།རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་མིག་གཉིས་

[226B] མིའི་མཚན་དང་ལྡན་ཞིང་ཡིད་དུ་འོང་ལ། འཇིག་རྟེན་ན་དཔེ་མེད་པར་བཟང་བར་ཆུང་མས་མཐོང་ནས། རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་
སྐྱེས་ཏེ། འཕགས་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཙམ་དུ་སྤྲོ་ཞིང། མིག་མི་འཛུམ་པ་ཙམ་དུ་ལྟའོ། །དེ་ནས་ཕོ་བྲང་དུ་སོང་སྟེ། ཡབ་རྒྱལ་པོ། བདག་གི་ཁྱིམ་ཐབ་དེ་ནི་རྒྱལ་བུ་དགེ་
དོན་ཡིན་ཞེས་གསོལ་བ་དང། རྒྱལ་པོ་སྨྲས་པ། གླེན་མ་འདི་སྨྱོས་སམ། ཡི་དྭགས་ཀྱིས་བསླུས་སམ། ཅི་ཉེས་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་ཟེར། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ནི་རྒྱ་མཚོར་ཞུགས་
ཏེ་ད་དུང་ཡང་མ་འཁོར་ཞེས་ཟེར་ན། ཅིའི་ཕྱིར་ཁྱོད་མུ་ལྟོ་བ་ཞིག་ལ་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ཞེས་ཟེར། བུ་མོས་གསོལ་པ། དེ་ལྟར་མ་ལགས་ཏེ། རྒྱལ་པོ་ཐུགས་མི་ཆེས་ན་སྤྱན་གྱིས་
གཟིགས་པར་ཅི་གནང་ཞེས་གསོལ་པ་དང། རྒྱལ་པོས་གཟིགས་མ་ཐག་ཏུ་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ཡིན་པར་རྟོགས་སོ། །དེ་ལྟར་རྟོགས་ནས་དངངས་ཏེ་འདི་སྐད་དུ། གལ་ཏེ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་
པོས་ཐོས་ན། བདག་ལ་དཔྱས་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སྨྲས་ནས། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ལ་བདག་གིས་སྔར་རྒྱལ་བུ་ཡིན་པར་མ་ཤེས་པ་ཉེས་བཤགས་སོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །
རྒྱལ་བུས་སྨྲས་པ། དེ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དེ། རྒྱལ་པོའི་གནག་རྫི་དེ་ལ་སྦྱིན་པ་བྱིན་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ལི་ཤི་བར་གྱིས་གནག་རྫི་དེ་ལ་གསེར་དང། དངུལ་དང། རིན་

[227A]༄༅། །པོ་ཆེ་དང། གོས་དང། བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་ཡང་བྱིན། གནག་ལྔ་བརྒྱ་ཡང་ཐལ་བྱུང་བྱིན་ནོ། །དེ་ནས་གནག་རྫི་དེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་དགའ་ནས། རྒྱལ་
བུ་དགེ་དོན་ལ་བདག་གིས་ཕན་པའི་དྲིན་ཅི་ཞིག་བྱས་ན་བདག་ལ་ནོར་དང། རིན་པོ་ཆེ་འདི་སྙེད་ཅིག་བྱིན་ཞེས། མི་མང་པོའི་ནང་དུ་སྐད་ཆེན་པོས་གསང་མ་ཁྱུད་དེ་སྦྱིན་པ་བྱས་
ཀྱང་དྲིན་མངོན་སུམ་དུ་འོངས་པས། སྦྱིན་པ་བྱས་པའི་འབྲས་བུའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་འདི་ལྟར་རྒྱ་ཆེའོ་ཞེས་བསྒྲགས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་འཁོར་མང་པོ་ཀུན་རབ་ཏུ་དགའ་ནས་
སྦྱིན་པ་ལ་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེས་སོ། །གང་སངས་རྒྱས་འདོད་པས་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱིན་པ་བྱའོ། །ཞེས་ལྷ་རྣམས་ཀྱང་མི་དེ་ལ་བསྔགས་ཤིང་བསྟོད་པས་དེ་བཞིན་དུ་
གྲུབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་པོ་དགེ་དོན་རྒྱ་མཚོར་མ་ཞུགས་པ། ཕོ་བྲང་ན་འདུག་པ་ན་ངང་པ་དཀར་པོ་གཅིག་གསོས་ཏེ་རྟག་ཏུ་འགྲོགས་ཤིང་བཟའ་བ་དང། བཏུང་
བ་དང། འགྲོ་བ་དང། སྡོད་པ་དང། འདུག་པ་དང། ཉལ་བ་ན་རྟག་པར་ལྷན་ཅིག་གོ་དེ་ནས་ཡུམ་བཙུན་མོས་བྱ་ངང་པའི་དྲུང་དུ་སོང་ནས། འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རྒྱལ་བུ་
འདུག་པའི་ཚེ་ཁྱོད་དང་རྟག་པར་འགྲོགས་ན། ད་རྒྱ་མཚོར་སོང་སྟེ་ཤིའམ། གསོན་གཏོལ་མེད་ཏེ། བདག་མི་ཤེས་ན་ཁྱོད་རྒྱལ་བུ་མི་དྲན་ནམ། ངང་པས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་སྐད་

[227B] མིག་མཆི་མས་གང་བཞིན་དུ་བཙུན་མོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བཙུན་མོ། བདག་རྒྱལ་བུ་ཚལ་བར་བཀའ་སྩལ་ན་མཆིའོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། དེའི་ཚེ་ན་
བཙུན་མོས་ཡི་གེར་བྲིས་ཏེ་ངང་པའི་མགུལ་དུ་བཏགས་ནས་རྒྱལ་བུ་ཚོལ་དུ་བཏང་ངོ། །དེ་ནས་ངང་པ་དེས་རྒྱལ་བུ་གང་ལོགས་སུ་སོང་བ་དྲིས་ནས། ནམ་མཁའ་ལ་འཕུར་ནས་
རྒྱ་མཚོ་ལོགས་སུ་སོང་ངོ། །བཙུན་མོས་དེ་ལྟར་ངང་པ་སོང་བ་མཐོང་ནས། ད་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་བདག་གི་བུ་གསོན་ནམ། ཤི་བའི་གཏམ་ངེས་པར་ཉེ་བར་ཐོས་པར་འགྱུར་སྙམ་སེམས་
སོ༑ ༑དེ་ནས་ངང་པ་དེས་རྒྱ་མཚོའི་སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ་ལྡིང་ལྡིང་ནས་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་ནས་བཙལ་ཀྱང་རྒྱལ་བུ་མ་མཐོང་ནས་མཐར་གྱིས་རྒྱལ་བུ་ལི་ཤིའི་བར་གྱིས་ཡུལ་དུ་
ཕྱིན་པ་དང། རྒྱང་མ་ནས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་ན་འདུག་པ་མཐོང་ངོ། །དེ་ནས་ངང་པ་དེ་དེ་ཉིད་དུ་བབས་ཏེ། རྒྱལ་བུ་གང་ན་བར་འོངས་ཏེ། སྙིང་རྗེ་རྗེ་སྐད་སྐད་ཕྱུང་སྟེ་
རབ་ཏུ་དགའ་བས་རྒྱལ་བུ་ལ་ལྟའོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུས་ངང་པའི་མགུལ་ནས་ཡི་གེ་བླངས་ནས་མགོ་བོས་གུས་པར་ཕྱག་བཙལ་ཏོ། །དེ་ནས་ཡི་གེ་ཕྱེ་ནས་བཀླགས་སོ། །རྒྱལ་པོ་
ཡབ་ཡུམ་གཉིས་ཉིན་མཚན་དུ་རྒྱལ་བུ་དྲན་པས། རྟག་ཏུ་ངུ་ངུ་བས་མིག་གཉིས་ལྡོངས་པར་རྟོགས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་ཞིབ་ཏུ་ཡི་གེར་བྲིས་ཏེ། ཕྱིར་

[228A]༄༅། །ཡང་ངང་པའི་མགུལ་དུ་བཏགས་ན་ཕྱིར་བཏང་ངོ། །དེ་ནས་ངང་པ་རབ་ཏུ་དགའ་ཞིང་ཕྱིར་ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིར་ཡབ་རྒྱལ་པོ་དང་ཡུམ་གྱི་དེར་འོངས་སོ།།
རྒྱལ་པོས་ཡི་གེ་འོངས་པ་མཐོང་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་མགུ་རངས་ཏེ་སྤྲོ་བ་ཚད་མེད་པར་གྱུར། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ཡང་ངན་དོན་གྱིས་རྐུ་བྱས་ཏེ། རིན་པོ་ཆེ་ཡང་ཕྲོགས་པས་སྡུག་བསྔལ་
མང་པོ་མྱོང་བར་རྟོགས་སོ། །དེ་ནས་ཡབ་རྒྱལ་པོས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ངན་དོན་བཟུང་ནས་ལག་པ་དང། རྐང་པ་ཁོང་སྒྲིལ་ཏུ་བཅུག་།གཉའ་བ་ཡང་ལྕགས་ཐག་གིས་བཏགས་ནས་
ཁྲི་མུན་དུ་བོར་རོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ལི་ཤི་བར་གྱི་སྟེང་དུ་ཕོ་ཉ་བཏང་ནས། ཅིའི་ཕྱིར་རྒྱལ་བུ་བཀག་སྟེ་བདག་ཅག་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་པར་བྱས་ཤེས་སྤྲིངས་སོ། །དེ་ནས་
རྒྱལ་པོ་ལི་ཤི་བར་སྐྲག་ནས། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གོས་དང། རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན་ཏེ། ས་མཚམས་སུ་བཞག་སྟེ། ཕོ་ཉ་ལ་སྤྲིང་བར་ལྟར་བྱས་ནས། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་རྒྱ་མཚོ་
ནས་སླར་འཁོར་ཏེ་ད་འདིར་གཤེགས་སོ། །ཞེས་ཕོ་ཉ་འོངས་པ་ལྟར་བྱས་སོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་ལི་ཤི་བར་གྱིས། གང་ནས་འོངས་པའི་ས་ཕྱོགས་དེ་ཀུན་ཕྱག་དར་བྱས། ཆག་
ཆག་བཏབ་ནས། རྒྱལ་མཚན་དང། བ་དན་དང། གདུགས་བྲེས་ཏེ། དྲིལ་བུ་དང། རྡ་བརྡུངས། རོལ་མོ་སྣ་ཚོགས་བྱས་ཏེ། རྒྱང་མ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཉིད་འཁོར་དང་བཅས་པས། རྒྱལ་བུ་ཕོ་

[228B] བུ་མོ་ཆུང་མར་བྱིན་ཏེ་ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིར་སྐྱེལ་དུ་བཏང་ངོ། །ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོ་དང་བཙུན་མོས་རྒྱལ་བུ་འོངས་ཞེས་ཐོས་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་མགུ་རངས་
ཏེ༑ བལ་གྱི་གླང་པོ་ཆེ་རབ་ལ་ཞོན་ནས་རྒྱལ་བུ་བསུས་སོ། །བསུ་བའི་ས་ཕྱོགས་དེ་ཡང་ཕྱག་དར་དང། ཆག་ཆག་བྱས་ཏེ་བདུག་སྤོས་དང། བ་དན་དང། རྒྱལ་མཚན་དང། གདུགས་
ལ་སོགས་པ་སྦྱར་ཅིང་བྲེས་ནས་རོལ་མོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་བྱས་སོ། །ཡུལ་དེ་ན་གནས་པའི་ཡུལ་མི་ཕོ་མོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས། རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་རྒྱ་མཚོ་ནས་བདེ་བར་ཕྱིར་འཁོར་
བར་ཐོས་ནས། ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་དགའ་ནས་ཀུན་གྱིས་རྒྱལ་བུ་བསུས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་ཡབ་རྒྱལ་པོ་དང། ཡུམ་བཙུན་མོའི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ་
རྒྱལ་པོ་དང། བཙུན་མོ་མིག་ལྡོངས་ཏེ་རྒྱལ་བུ་མི་མཐོང་བས། ལག་པས་མནམས་བྱུགས་ནས། ཁྱོད་ངའི་བུ་དགེ་དོན་ཡིན་ནམ། ཁྱོད་རྟག་པར་དྲན་ཏེ་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་
བས་འདི་ལྟར་གྱུར་ཏོ། རྒྱལ་བུས་ཡབ་རྒྱལ་པོ་དང། བཙུན་མོ་ལ་ཕྱག་བྱས་ནས། རྒྱལ་ཕྲན་རྣམས་དང། བློན་པོ་རྣམས་དང། མི་མང་པོ་ལ་ལག་པ་བཏེག་སྟེ་སྐད་ཆེན་པོས་
སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་དོ། །བདག་ཉོན་མོངས་ཀྱང་ཁྱེད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གྱིས་ཕྱིར་འཁོར་རོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ལ་བདག་གིས་ནུ་བོ་ངན་དོན་ད་ལྟར་ག་

[229A]༄༅། །རེ༑ གང་ན་མཆིས་ཞེས་གསོལ་པ་དང། ཡབ་རྒྱལ་པོས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱེད་དེའི་གཏམ་མ་འདྲི་ཞིག་སྡིག་པ་ཅན་དེ་ད་ལྟར་ཁྲི་མོན་ན་ཡོད་དེ་
གཏང་ཞེས་བྱ་བ་མེད་དོ། །རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་གསོལ་པ། བདག་ངན་དོན་དང་འཕྲད་དུ་གསོལ་ཅིག་ཅེས། དེ་བཞིན་དུ་ལན་གཉིས་ལན་གསུམ་གྱི་བར་དུ་དུས་ཀྱིས་
གསོལ་ནས། ཡིད་མ་བཟློག་སྟེ་ཁྲི་མོན་ནས་ངན་དོན་ཕྱུང་ངོ་།ངན་དོན་གྱི་ལག་པ་དང། རྐང་པ་ལས་ལྕགས་དང། ཁོང་སྒྲིལ་ཕྱུངས་ཤིག་པར་གསོལ་ལོ། །དེ་ནས་བཙོན་ར་ནས་
ཕྱུང་ནས། ངན་དོན་པང་དུ་འཁྱུད་ནས། ཁྱོད་རབ་ཏུ་ཉོན་མོངས་སམ་ཞེས་ཚིག་འཇམ་པོས་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་དེ་གཏམ་བྱས་ནས། ངའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཁྱེར་བ་ག་རེ། ཞེས་ལན་
གཉིས་ལན་གསུམ་གྱི་བར་དུ་དྲིས་ནས། གདོད་སའི་འོག་ནས་སྤས་ཤིང་འདུག་གོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་གྱིས་གནས་དེ་ནས་རིན་པོ་ཆེ་ཕྱུང་ནས་བླངས་སོ། །
དེ་ནས་ཡབ་རྒྱལ་པོ་དང། ཡུམ་བཙུན་མོའི་དྲུང་དུ་འོངས་ཏེ། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་བདུག་སྤོས་བཟང་པོས་བདུགས་ནས། པུས་མོ་བཙུགས་ཏེ་སྨོན་ལམ་འདི་སྐད་ཅེས་བཏབ་
བོ༑ ༑ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་ཡང་དག་ན། ཡབ་རྒྱལ་པོ་དང། ཡུམ་བཙུན་མོའི་སྤྱན་སྔོན་བཞིན་ཕྱིར་མཐོང་བར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་མ་ཐག་ཏུ། ཡབ་རྒྱལ་པོ་དང་

[229B]ནས། རབ་ཏུ་དགའ་མགུ་རངས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་ཟླ་བ་ཉ་བའི་དུས། ཚེས་བཅོ་ལྔའི་ཉིན་པར་
ཁྲུས་བྱས་ནས་གོས་སར་པ་གཙང་མ་གྱོན་ནས། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཡང་ཏོག་གི་སྟེང་དུ་བཞག་ནས། ལག་ན་བདུག་སྤོས་ཀྱི་སྣོད་ཐོགས་ནས། ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་
ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ནས། འདི་སྐད་ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ། །བདག་གིས་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་ཉམས་སུ་བླངས་ཏེ་
ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་བླངས་སོ་ཞེས་སྨྲས་མ་ཐག་ཏུ་དེའི་ཚེ་ཤར་ཕྱོགས་ནས་རླུང་ཆེན་པོ་ལངས་ནས། སྤྲིན་དང། ན་བུན་བུས་ཏེ་ནམ་མཁའ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱས་ཏེ། འཛམ་བུའི་གླིང་
གི་མི་གཙང་བའི་ཉལ་ཉིལ་དང། བཤང་གཅི་དང། ཕྱག་དར་དང། མི་སྡུག་པ་ཐམས་ཅད་རླུང་གིས་བུས་ཏེ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱས་ནས། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེའི་བྱིན་རླབས་ཀྱིས་
འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་མ་རྨོས་པར་རང་གྲུབ་པའི་འབྲས་སཱ་ལུ་ཆར་བཞིན་དུ་བབ་ནས་འབྲས་སཱ་ལུ་དེ་ཡང་འཇམ་ཞིང་ཁ་དོག་དང་རོར་ལྡན་པ། ཤང་ཤོང་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གང་
ནས་པུས་མོ་ནུབ་ཙམ་དུ་བབ་བོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བགོ་བའི་གོས་དམ་པ་དང། ལུས་ཀྱི་རྒྱན་གདུབ་དང། ནོར་བུ་དང། གདུ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཆར་བཞིན་བབ་བོ། །དེའི་འོག་ཏུ་གསེར་

[230A]༄༅། །དང། དངུལ་དང། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང། དེ་ལ་སོགས་ཏེ། རོལ་མོ་སྣ་ཚོགས་དང། མདོར་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགོས་པའི་ཡོ་བྱད་ཅི་འདོད་པ་
ཐམས་ཅད་ཆར་བཞིན་དུ་བབ་ནས། ཐམས་ཅད་ཆོག་ཅིང་ཚིམ་པར་བྱས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཤུགས་ཀྱིས་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་
སྤྱོད་དེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དགོས་པའི་ཡོ་བྱད་ཆོག་པར་སྦྱིན་པའི་དོན་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དེའི་ཚེ་
དེའི་དུས་ན་ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་ན་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་ནི་དེ་ལྟར་ན་ངའི་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ཟས་
གཙང་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བཙུན་མོ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་ན་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བཙུན་མོར་གྱུར་པ་དེ་ནི་ད་ལྟར་ངའི་ཡུམ་ལྷ་མཛེས་ཡིན་
ནོ༑ ༑དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་བུ་ངན་དོན་དེ་ནི་ད་ལྟར་ལྷས་བྱིན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་བུ་དགེ་དོན་དེ་ནི་ད་ལྟར་ང་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ལྷས་བྱིན་འདི་ནི་སྔོན་འདས་པའི་དུས་
ན་ཡང་རྒྱུན་དུ་ངན་སེམས་ཀྱིས་ང་ལ་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང། ངས་ནི་རྟག་ཏུ་བཟོད་པ་དང་དུ་བླངས་ནས། རྟག་ཏུ་དེ་ལ་དྲིན་བྱིན་པས་རྒྱུན་དུ་བདེ་བར་བྱས་ན། ད་མངོན་པར་

[230B] བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་གསུངས་པ་ན། ལྷ་དང། མི་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ནས། དགྲ་བཅོམ་
པའི་འབྲས་བུའི་བར་དུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །གཞན་ཡང། ལྷ་དང་མི་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས། སེམས་
ཅན་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །ཀུན་དགའ་བོས་སངས་རྒྱས་ལ་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། མདོ་སྡེ་
འདིའི་མིང་ཅི་ཞེས་བགྱི། ཇི་ལྟར་གཟུང་བར་བགྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། མདོ་སྡེ་འདིའི་མིང་ཐབས་མཁས་པ། སངས་རྒྱས་དྲིན་ལན་བསབ་པ། སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་ལ་ཚིམ་པར་སྦྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཁོར་མང་པོ་རྣམས་མདོ་སྡེ་འདི་གསུངས་པ་ལ་རབ་ཏུ་དགའ་ནས། ཕྱག་བྱས་ཏེ་ཕྱིར་དོང་ངོ། །གཞན་ཡང། ལྷས་བྱིན་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་
བསྟན་པའི་རྗེས་སུ་རབ་ཏུ་བྱུང་མོད་ཀྱི། ཁེ་བཀུར་དང། རྙེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུན་དུ་ཕྲག་དོག་བྱེད་དེ། ལྷ་སྦྱིན་མདོ་སྡེ་སྤོས་ཀྱི་གླང་པོ་ཆེའི་ཁལ་དྲུག་ཁྲི་སྙེད་ཁ་ཏོན་དུ་འདོན་ཤེས་ཀྱང་
མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལས་མཐར་རོ། །དེའི་ཚེ་ན་ལྷས་བྱིན་རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲ་དང་རབ་ཏུ་མཛའ་ནས། གཅིག་ལ་གཅིག་དགའ་ཞིང་ཉེ་བར་སེམས་ཏེ་གཅིག་གི་

[231A]༄༅། །ཚིག་ལ་གཅིག་ཡིད་ཆེས་སོ། །དེ་ནས་ལྷས་བྱིན་གྱིས་རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱོད་ནི་རྒྱལ་པོ་སར་པ་བྱོས་ཤིག་བདག་ནི་སངས་
རྒྱས་སར་པ་བགྱིའོ། །རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲས་སྨྲས་པ། ད་ལྟར་ཡབ་རྒྱལ་པོ་ཡང་བཞུགས་པས་ད་ལྟར་མི་རུང་ངོ། །ལྷས་བྱིན་གྱིས་སྨྲས་པ། དེ་མེད་པར་བྱར་རུང་ངོ། །བདག་
ཀྱང་སངས་རྒྱས་མེད་པར་བྱས་ལ། དེའི་འོག་ཏུ་རྒྱལ་པོ་སར་པ་དང། སངས་རྒྱས་སར་པས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་པ་མི་བགྱིད་དམ་དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲས་ལྷས་
བྱིན་གྱིས་སྨྲས་པ་བཞིན་ཡབ་རྒྱལ་པོ་བཀྲོངས་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཡུལ་མ་ག་དྷ་བཟུང་ངོ། །ལྷ་སྦྱིན་གྱིས་རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲ་ལ་སྨྲས་པ། བདག་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་མེད་པར་བྱའོ། །མ་སྐྱེས་དགྲས་སྨྲས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོའི་མཐུ་མངའ་བས། གཞན་གྱིས་བསམས་པའི་སེམས་ཤེས་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་ཇི་
ལྟར་མེད་པར་བྱ་བར་ནུས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་གཞན་ཡང་ཉེ་གནས་ཆེན་པོ་ཤཱ་རིའི་བུ་དང། མོའུ་དགལ་གྱི་བུ་ཆེན་པོ་དང། ན་བུན་དང། མ་འགགས་པ་ལ་སོགས་
པ་ཡོད་པས་མི་ནུས་སོ། །ལྷས་བྱིན་གྱིས་རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲ་ལ་སྨྲས་པ། རྒྱལ་པོ། ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་གི་གྲོགས་བྱོས་ཤིག་རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ལས་ཅི་ཞིག་བྱེད་པར་

[231B] ལྷ་སྦྱིན་གྱིས་སྨྲས་པ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་ཡུལ་ཕྱོགས་སུ་བཀར་བཏགས་ཏེ་སུ་ཡང་དགེ་སློང་རྣམས་ལ་གོས་དང། བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་དང། བསོད་སྙོམས་སྦྱིན་དུ་
མ་སྩལ་ཅིག། དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲས་ཀྱང་བཀར་བཏགས་ཏེ་དགེ་སློང་རྣམས་ལ་སུ་ཡང་གོས་དང། ཟས་དང། བསོད་སྙོམས་སྦྱིན་པར་གྱུར་ན། རྐང་ལག་གཅད་དོ་ཞེས་
བཀར་བཏགས་སོ། །དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ཆེན་པོའི་འཁོར་དང་བཅས་ཏེ། བྱ་རྒོད་སྤུངས་པའི་རི་ནས་བསོད་སྙོམས་སློང་དུ་སོང་བ་ལས་ཅི་ཡང་མ་རྙེད་
དོ༑ ༑དེ་བཞིན་དུ་ཞག་གཅིག་ནས་ཞག་བདུན་གྱི་བར་ཅི་ཡང་མ་རྙེད་པས། ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་སོགས་པ་སློབ་མ་ཆེན་པོ་རྣམས་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་ཡུལ་ཁམས་གཞན་དུ་གོས་དང་
ཟས་དང། བསོད་སྙོམས་སློང་དུ་སོང་སྟེ། དེའི་ཚེ་ན་ལྷས་བྱིན་གྱིས་རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ད་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སློབ་མ་ཆེན་པོ་གཅིག་ཀྱང་མེད་དེ་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་པུ་བཞུགས་ཀྱི། རྒྱལ་པོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྤྱན་འདྲེན་དུ་ཐོངས་ཤིག་ཕོ་བྲང་གི་ནང་དུ་འོངས་ན་བདག་ཅག་གིས་བལ་གྱི་གླང་པོ་ཆེ་ནག་པོ་
མ་རུངས་པ་ལྔ་བརྒྱ་ཆང་བླུད་དེ། རབ་ཏུ་མྱོས་པར་བྱས་ལ་སངས་རྒྱས་སྤྱན་དྲངས་ཏེ། ཕོ་བྲང་གི་ནང་དུ་འོངས་ནས་བལ་གླང་རྨིས་ཤིང་མྱོས་པ་དེ་དག་གིས་བརྫིས་ཏེ་གསད་

[232A]༄༅། །པར་བྱའོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྤྱན་འདྲེན་དུ་བཏང་ནས། སངས་རྒྱས་དང། དགྲ་བཅོམ་པ་ལྔ་བརྒྱ་རྒྱལ་པོ་ས་སྤྱན་
དྲངས་པར་གཤེགས་པར་གནང་སྟེ། རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཏུ་གཤེགས་སོ་།དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲས་བལ་གླང་རྨིས་ཤིང་མྱོས་པ་ལྔ་བརྒྱ་བཀྱེ་ནས། བལ་གླང་རྨིས་པས་
ཤིང་བཅག། ར་བ་ཡང་དྲལ། རྩིག་པ་ཡང་བསྒྱེལ་ཏེ་ངར་བའི་སྒྲ་ཆེན་པོ་ཕྱུང་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང། དགྲ་བཅོམ་པ་ལྔ་བརྒྱའི་ལོགས་སུ་མཆོངས་ཏེ་སོང་ངོ། །དེ་
ནས་དགྲ་བཅོམ་པ་ལྔ་བརྒྱ་རབ་ཏུ་སྐྲག་ནས་སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ་འཕགས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ་འཁོད་དོ་།དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་བོ་འབའ་ཞིག་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་དང་མ་བྲལ་ཏེ་འདུག་གོ་དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བྱམས་པ་དང། སྙིང་རྗེའི་ཤུགས་ཀྱིས། ཕྱག་གཡས་པ་བཏེག་པས་ཕྱག་སོར་ལྔ་ལས་
སེང་གེ་ཁ་གདངས་ཤིང་སྒྲ་ཆེན་པོ་སྒྲོགས་པས་སྤྲུལ་ནས། བན་གླང་རྨིས་པ་ལྔ་བརྒྱ་འཇིགས་སྐྲག་ནས་ས་ལ་འགྱེལ་ཏོ། །དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཁོར་མང་
པོས་བསྐོར་ཏེ། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དུ་གཤེགས་ནས། རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲ་ཕྱི་རོལ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བསུས་ནས་གདན་ལ་བཞུགས་སུ་གསོལ་ལོ། །གདན་

[232B] མཐོལ་ཞིང་འགྱོད་ཚངས་བྱས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ནི་བདག་གིས་བགྱིས་པ་མ་ལགས་སོ། །ལྷ་སྦྱིན་
གྱིས་བགྱིད་དུ་སྩལ་ལོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་ངས་ཤེས་ཏེ་ལྷ་སྦྱིན་འདིས་རྟག་ཏུ་ང་ལ་གནོད་པ་བྱས་ཏེ། ད་ལྟར་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་དེ། འདས་པའི་
དུས་ན་ཡང་རྟག་ཏུ་ང་ལ་གནོད་པ་བྱས་ན་ཡང། ངས་ནི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཤུགས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་ཕན་པ་བྱས་སོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་
ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ལྷས་བྱིན་འདིས་སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་གནོད་པ་བགྱིས་པ་གང་དང། གང་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ་
ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་དང། དགྲོལ་ཞིང་བཤད་པར་བྱའོ། །སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ན། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ངང་པའི་ཤ་ལ་དགའ་བ་
ཞིག་ཡོད་དེ། རྒྱུན་དུ་རྔོན་པ་ཞིག་བྱ་ངང་པ་བཤོར་དུ་བཅུག་གོ་།དེའི་ཚེ་བྱ་ངང་པ་ལྔ་བརྒྱ་ཞིག་བྱང་ཕྱོགས་ནས་ནམ་མཁའ་ལ་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་འཕུར་བ་ལས། ངང་པའི་རྒྱལ་པོ་དེ་་
རྔོན་པའི་བྱ་རྒྱ་ལ་ཟིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་རྔོན་པ་དེ་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སུ་གྱུར་ནས། སྤྱིལ་བུ་ནས་བྱུང་སྟེ། གསད་པར་གཟས་པ་ལས་ངང་པ་མོ་ཞིག་འཕུར་ཏེ་དྲུང་དུ་འོངས་ནས་སྙིང་

[233A]༄༅། །རྗེ་རྗེ་སྐད་དུ་ཟེར་བའི་སྒྲ་བྱུང་ངོ། །དེ་ནས་རྡོན་པ་དེས་གཞུ་བརྡུངས། མདའ་སྟོང་དུ་བཅུག་སྟེ། གསད་པར་གཟས་ན་ཡང་མདས་མ་སྐྲག་སྟེ། འདབ་
མ་གཉིས་བརྡབས་ནས་དང་པའི་རྒྱལ་པོའི་སྟེང་དུ་མཆོངས་སོ་།ངང་པ་ཕལ་ལྔ་བརྒྱ་ཡང་དེའི་སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ་འཁོར་ཞིང་ལྡིང་ངོ། །དེའི་ཚེ་ན་རྔོན་པ་དེས་ངང་མོ་དེ་
སྙིང་རྗེ་བའི་སྐད་ཕྱུང་སྟེ། ཁ་ནས་ཁྲག་སྐྱུག་ཅིང་སྲོག་ལ་ཡང་མི་ལྟ་བར་ངང་པའི་རྒྱལ་པོ་ལ་ཆགས་པ་མཐོང་ནས། རྔོན་པ་དེ་འདི་སྙམ་དུ། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སུ་གྱུར་
པའི་བྱ་ཡང་འདི་ལྟར་གཅིག་ལ་གཅིག་ཆགས་ཏེ་ལུས་དང། སྲོག་ཀྱང་འདོར་ན། བདག་ཇི་ལྟ་བུའི་སྙི་ཞིག་གིས་ངང་པའི་རྒྱལ་པོ་འདི་གསད་སྙམ་བསམས་ནས། བྱ་རྒྱ་བཏེག་
སྟེ་བཏང་ངོ། །དེའི་ཚེ་ངང་མོ་ཡང་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། ཕྱི་བཞིན་འཕུར་ཏེ། ངང་པ་ལྔ་བརྒྱས་བསྐོར་ནས་ནམ་མཁའ་ལ་འཕུར་ཏེ་སོང་ངོ། །དེའི་ཚེ་རྔོན་པ་དེས་རྒྱལ་པོ་ལ་
འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བདག་གིས་ངང་པའི་རྒྱལ་པོ་གཅིག་ཟིན་ཏེ་དབུལ་བར་བགྱིས་པ་ལས། ངང་པ་མོ་ཞིག་ཁ་ནས་ཁྲག་སྐྱུག་ཅིང་མདའ་གཞུ་ལ་ཡང་མི་འཛེམ་པར་ངང་བའི་
རྒྱལ་པོའི་སྟེང་དུ་མཆོངས་པས་བདག་སྙིང་གིས་མ་བཟོད་ནས་བཏང་བ་ལས། ངང་པ་ལྔ་བརྒྱས་བསྐོར་ནས་ནམ་མཁའ་ལ་འཕུར་ཏེ་སོང་ངོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་དེ་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་

[233B] སྙིང་རྗེ་བའི་སེམས་སྐྱེ་ནས་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སུ་གྱུར་པ་ལ་ཡང་གཅིག་ལ་གཅིག་ཆུ་གང་བྱེད་དེ་ལུས་དང། སྲོག་ཀྱང་མི་འཕངས་སོ་སྙམ་བསམས་
ནས། རྒྱལ་པོ་ཡང་ངང་པའི་ཤ་མི་ཟ་བར་ཡི་དམ་བཅས་སོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་ནི་ད་ལྟར་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྔོན་པར་གྱུར་པ་དེ་ནི། ད་
ལྟར་ལྷས་བྱིན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ངང་པ་མོ་ཁ་ནས་ཁྲག་སྐྱུག་པ་དེ་ནི། ད་ལྟར་ཀུན་དགའ་བོ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ངང་པ་ལྔ་བརྒྱ་ནི། ད་ལྟར་དགྲ་བཅོམ་ལྔ་བརྒྱ་
ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ངང་པའི་རྒྱལ་པོར་གྱུར་པ་དེ་ནི་ད་ལྟར་ང་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་དེ་ལྟར་ཀུན་དགའ་བོས། ད་ལྟར་ང་ལ་ཆགས་པ་ཡང་སྔོན་དང་འདྲའོ། །དེའི་ཚེ་ན་
དགྲ་བཅོམ་པ་ལྔ་བརྒྱ་སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ་འཕགས་པ་ཡང་སྔོན་གྱུར་པ་དང་འདྲའོ། །དེའི་ཚེ་ནའང་ལྷས་བྱིན་ང་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཡང་ངས་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཤུགས་ཀྱིས་
རྒྱུན་དུ་ཕན་པའི་དོན་བྱས་སོ། །ཆོས་འདི་བསྟན་པའི་ཚེ། ལྷ་དང། མི་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་འབྲས་བུ་དང་པོ་ཐོབ་པ་ནས་འབྲས་བུ་བཞི་པའི་བར་དུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ལ་ལ་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས། ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །གཞན་ཡང། ལྷས་བྱིན་ངན་སེམས་མ་ཞི་ནས། འདི་

[234A]༄༅། །སྙམ་དུ་བདག་གི་སོར་མོ་བཅུའི་སེན་མོ་རིང་དུ་བསྐྱེད་ལ་སེན་མོའི་བར་དུ་དུག་བཅུག་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གང་ན་བར་སོང་ལ་མགོ་བོས་
ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལ། དེ་ལྟར་ཕྱག་བཙལ་ཏེ་ཞབས་ལ་བཟུང་བའི་ཚེ། སེན་མོ་བཅུའི་འོག་ན་དུག་ཡོད་པས་ཞབས་ལ་བསྐུས་ཏེ། དུག་ལངས་ནས་གདོན་མི་ཟ་བར་
ཚེའི་དུས་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་བསམས་ནས། ཇི་ལྟར་བསམས་བ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གང་ན་བར་སོང་ནས་དེར་ཕྱིན་པ་དང་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་
བཙལ་ནས་ཞབས་ལ་ལག་པས་བཟུང་སྟེ་དུག་བསྐུས་པ་དང། དེའི་ཚེ་དུག་དེ་དག་ནི་ཟིལ་དངར་དུ་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་གནོད་པར་མ་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར་
ལྷས་བྱིན་གྱིས་བསམས་པ་ལྟར་མ་གྱུར་ནས། ཡང་འདི་སྙམ་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ད་ལྟར་བྱ་རྒོད་སྤུངས་པའི་རི་ལ་གཅིག་པུ་བཞུགས་ཀྱི། རི་དེའི་སྟེང་དུ་སོང་ལ་ཕ་
བོང་རྦབ་ཏུ་གཏང་ལ་གསད་པར་བྱའོ་སྙམ་བསམས་ནས། རིའི་རྩེ་མོར་སོང་སྟེ་རྦབ་བཏང་བ་ལས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞབས་ཀྱི་མཐེའུ་ཆུང་རྨས་ཀྱང་ངའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་
པོའི་ཤུགས་ཀྱིས་དགྲ་དང། གཉེན་ལ་མཉམ་སྙོམས་སོ། །གཞན་ཡང་ལྷས་བྱིན་གྱིས་སྔོན་འདས་པའི་དུས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པའི་ཕ་རོལ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་སངས་

[234B] དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། རིག་པ་དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་
གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། སྟོན་པ་རྒྱལ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་།སངས་རྒྱས་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་གཟུགས་བརྙན་
ལ་ཆོས་སྤྱོད་པའི་ཚེ། བསམ་གཏན་བྱེད་པའི་དགེ་སློང་ཞིག་དགོན་པའི་ཚལ་ན་འདུག་པ་ལས། དེའི་ཚེ་དགེ་སློང་དེ་ལ་ཤིག་མང་དུ་ཟའོ། །དེ་ནས་དགེ་སློང་དེས་ཤིག་དང་འདི་
སྐད་དུ་དམ་བཅས་སོ། །ཁོ་བོ་བསམ་གཏན་བྱེད་པའི་ཚེ་ཁྱེད་མ་འགུལ་བར་ཡིབ་ཅིང་སྡོད་ཅིག་ཅེས་དམ་བཅས་པས། ཤིག་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་དུས་
གཞན་ཞིག་ལྗི་བ་ཞིག་དེར་འོངས་ནས་ཤིག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱེད་འདི་ལྟར་ཚོ་ཞིང་ཉམ་འཚག་བཟང་བ་ཅི་ལས་གྱུར་ཅེས་དྲིས་ན། ཤིག་གིས་སྨྲས་པ། བདག་
གི་གནས་པོ་རྟག་ཏུ་བསམ་གཏན་བྱེད་པ་དེས། བདག་ཅག་གི་ཟས་དང་སྐོམ་དུས་ལས་མི་ཡོལ་བར་དུས་བཞིན་དུ་ཟ་བས་ན་ཉམ་འཚག་བཟང་བ་ཡིན་ནོ། །ལྗི་བས་སྨྲས་པ་
བདག་ཀྱང་ཁྱེད་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འདུག་གོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། དེ་ན་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འདུག་གོ་དེའི་ཚེ་དགེ་སློང་དེ་བསམ་གཏན་བྱེད་པ་ལས་ལྗི་བ་དེས་ཤ་དང། ཁྲག་གི་དྲི་ཚོར་ནས་དགེ་

[235A]༄༅། །སློང་དེ་ལ་བཙུགས་སོ། །དེ་ནས་དགེ་སློང་དེ་སེམས་འཁྲུགས་ནས་གོས་བུད་དེ། མེའི་ནང་དུ་བོར་ནས་བསྲེགས་སོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བསམ་
གཏན་བྱེད་པའི་དགེ་སློང་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་འོད་སྲུང་ཡིན་ནོ་།དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ལྗི་བ་དེ་ནི་ལྷས་བྱིན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཤིག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་ནི་ད་ལྟར་ང་ཡིན་
ནོ༑ ༑ལྷས་བྱིན་དེ་ཁེ་བཀུར་དང། རྙེད་པའི་ཕྱིར་ང་ལ་གནོད་པ་བྱས་ན། ད་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ན་ཡང་ཁེ་བཀུར་དང། གྲགས་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ལ་ཁྲག་ཕྱུང་
བས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོར་ལྷུང་ངོ། །ལྷས་བྱིན་གྱིས་རྟག་ཏུ་ང་ལ་ངན་སེམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་གནོད་བ་བྱས་པ་ནི་བསྐལ་པར་ཡང་བརྗོད་ཀྱིས་མི་
རྫོགས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་རྟག་ཏུ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་བྱམས་ཤིང་བརྩེ་བའི་ཐུགས་ཀྱིས་བསྐྱབས་སོ། །ང་ནི་ལྷས་བྱིན་དང་ཕྲད་པས་མྱུར་དུ་སངས་རྒྱས་སུ་གྲུབ་
པར་གྱུར་ཏེ། དྲིན་དྲན་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ཐུགས་རྗེས་བསྐྱབས་སོ་།དེའི་ཚེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཁྱེད་སེམས་
ཅན་དམྱལ་བའི་ནང་དུ་སོང་ལ། ལྷས་བྱིན། ཁྱོད་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཉོན་མོངས་སམ། ཞེས་དྲིས་ལ་ཤོག་ཅིག་དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་

[235B] སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་ནང་དུ་སོང་ནས་དམྱལ་བའི་སྒོར་ཕྱིན་ཏེ། དམྱལ་བའི་སྲུང་མ་ཨ་བང་ལ། ཁྱོད། ལྷས་བྱིན་བོས་ཤིག་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཨ་བང་གི་སྨྲས་པ། ཁྱོད་
སངས་རྒྱས་གང་གི་ལྷས་བྱིན་འདོད། འདས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། དེ་ནས་ཨ་བང་གིས། ལྷས་བྱིན་ལ་ཀུན་དགའ་བོ་ད་
ལྟར་སྒོའི་ཕྱི་རོལ་ན་སྡོད་དེ་ཁྱོད་དང་ཕྲད་དགོས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །ལྷས་བྱིན་དེར་འོངས་ཏེ། ཀུན་དགའ་བོ་ལ་ལེགས་པར་འོངས་སམ་ཅི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གསུང་
བདག་ལ་ད་ལྟར་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་འདི་ན་བདེ་བ་ནི་དགེ་སློང་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ལ་ཞུགས་པའི་བདེ་བ་ཐོབ་པ་དང་འདྲའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོས། སྐྱེ་ཤིའི་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་གྲངས་མེད་པ་མྱོང་ཡང་
དེ་ལ་གནོད་པར་མི་འཛིན་ནོ། །གང་ཞིག་ལྷས་བྱིན་ནི་ཡང་དག་པར་སྡིག་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་སྙམ་སེམས་ན་དེ་ནི་གནས་མེད་
དོ༑ ༑དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལས་འཁོར་མང་པོ་རྣམས། ལྷ་སྦྱིན་གྱི་སྤྱོད་པ་ཐབས་མཁས་པ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོ་འདི་གསུངས་པ་ཐོས་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚད་མེད་

[236A]༄༅། །པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ལྷ་དང། མི་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ནི། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་
བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ལྷ་དང། མི་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ནི། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ནས། དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུའི་བར་དུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །
དེའི་ཚེ་བར་སྣང་གི་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལས་ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་ཆར་བཞིན་དུ་ཕབ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་རོལ་མོ་བྱས་ནས། འོད་ཟེར་ཆེན་པོས་ཀུན་ཏུ་སྣང་བར་བྱས་
ཏེ༑ དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པ་ངོ་མཚར་ཆེ་སྟེ། དགེའོ་ཞེས་བསྟོད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་གསུངས་པ་ལ་འཁོར་མང་པོ་མངོན་པར་དགའ་ནས་
མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ་ཕྱིར་དོང་ངོ། །ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་ལས། ངན་དོན་གྱི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་སྟེ་དྲུག་པའོ།། །།བམ་
པོ་ལྔ་པ། དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འཁོར་མང་པོས་རིམ་གྲོ་བྱས། བཀུར་སྟི་བྱས། མཆོད་པ་བྱས་ནས། བསྔགས་ཤིང་བསྟོད་པ་བྱས་ཏེ། ཡོངས་སུ་བསྐོར་ནས་མདུན་
གྱིས་བལྟས་ཏེ་བཞུགས་སོ། །དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོའི་སྦྱོད་ཡུལ་ཚད་མེད་པ་ལ་རོལ་ཏེ། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་སྲིད་པ་གསུམ་གྱི་མི་བཟོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་

[236B] སྒྲིབ་པ་ལྔ་བསལ་བ་དང། ཀུན་ནས་གླགས་ཤིང་འཆིང་བ་དགྲོལ་བ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐོབ་པར་བྱ་ཞིང། འདུས་མ་བྱས་པའི་
བདེ་བ་ལ་དགོད་པའི་ཕྱིར། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་རྣམ་པ་གཉིས་ཕྱེ་ཞིང་བསྟན་ཏོ། །གཉིས་གང་ཞེ་ན། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་དང། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་
པ་མ་ཡིན་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་ངོ། །དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། ཕ་མ་དང། མཁན་པོ་དང། བླ་མ་དང། སངས་རྒྱས་དང། ཆོས་དང་དགེ་འདུན་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་
ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱིས་དེའི་ཕྱོགས་སུ་མཆོད་པའི་བསོད་ནམས་བྱས་ནས། ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། ཤེས་རབ་ཅན་གྱི་མཆོག་
ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་གནས་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཁྱེད་རྣམས་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་མྱ་
ངན་ལས་འདའོ། །ཤཱ་རིའི་བུས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་ཐོས་ནས། ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་ལ་ཁབ་ཀྱིས་བཙགས་པ་ལྟར་མི་བདེ་ཞིང་མྱ་ངན་གྱིས་ནོན་ནས་ས་ལ་འགྱེལ་ཏེ་
བརྒྱལ་བ་ལས། གདོང་དུ་ཆུ་གྲང་མོས་གཏོར་ནས་རིང་ཞིག་ལོན་པ་དང་ཕྱིས་སངས་ཏེ། ལངས་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་དེ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་

[237A]༄༅། །དོ༑ ༑སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་བདུད་རྩི་ལ། །ཉན་པ་ངལ་ཞིང་སྐྱོ་བ་མེད། །ལེ་ལོའི་དབང་དུ་གྱུར་པའམ། །ཕན་པར་མི་འགྱུར་གང་ཡང་མེད། །རྒྱུད་ལྡར་
འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་ནི། །རྙོག་པའི་འདམ་དུ་འབྱིང་བ་བཞིན་།སྲེད་ཅིང་འདོད་པས་བཅིངས་པས་ན། །ཤེས་པ་མེད་པས་འཇིག་རྟེན་འཁོར། །སྔོན་ཚེ་ཡང་དག་དྲང་སྤྱད་དེ།།
སྦྱིན་པ་སྙོམས་པར་མཛད་པས་ན། །སྨིན་མཚམས་མཚན་དང་ལྡན་འགྱུར་ཏེ། །འོད་ཀྱི་སྣང་བ་དཔག་ཏུ་མེད། །སྤྱན་ནི་ཟླ་བ་ཚེས་པ་འདྲ། །ཕྱོགས་བཅུའི་ཡུལ་ཁམས་མ་
ལུས་གཟིགས། །འགྲོ་བ་ཀུན་གྱི་སེམས་ཀྱི་མིག་མཐོང་བས་རབ་ཏུ་དགའ་བར་འགྱུར། །དེའི་ཚེ་ཤཱ་རིའི་བུས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱ་སྟོང་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་
བསྟོད་ནས། མགོ་བོས་ཞབས་ལ་ཕྱག་བཙལ་ཏེ། ལན་བརྒྱ་སྟོང་གི་བར་དུ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས། ལྷ་རྣམས་དང། ཀླུ་དང། མི་དང། མི་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་
སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཀྱི་ཧུད། ཀྱི་ཧུད། འཇིག་རྟེན་སྟོངས་སོ། །ཨེ་མའོ། །ཨེ་མའོ། །འཇིག་རྟེན་སྟོངས་སོ། རེ་སྡུག། རེ་སྡུག་།འཇིག་རྟེན་སྟོངས་སོ། །རིན་པོ་ཆེ་
དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་གྲུ་ཟམ་ཞིག་གོ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་ཆག་གོ་རིན་པོ་ཆེ་དམ་པའི་རྒྱལ་མཚན་འགྱེལ་ལོ། །བླ་ན་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཉི་མ་མྱ་ངན་ལས་

[237B] །དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང། འཁོར་མང་པོ་ཐམས་ཅད་དངངས་ནས་ལུས་ཀྱི་བ་སྤུ་ལངས་པ་ཙམ་དུ་སྐྲག་པར་གྱུར་ཏོ། །ཉི་མ་ཡང་འོད་མི་གསལ་ཞིང་
རི་རྣམས་ཀྱང་འགྱེལ་ལོ། །ས་ཆེན་པོ་ཡང་རབ་ཏུ་གཡོས་སོ། །དེ་ནས་ཤཱ་རིའི་བུས་འཁོར་མང་པོ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་སོ། །བདག་གིས་སངས་རྒྱས་སྐུ་མཐོང་བ།།
བཙོ་མ་གསེར་གྱི་རི་བོ་འདྲ། །མཚན་དང་ཡོན་ཏན་ཀུན་འགགས་ཏེ་།མིང་ཙམ་འབའ་ཞིག་ལུས་བར་འགྱུར། །འཇིག་རྟེན་གསུམ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། །བརྩོན་འགྲུས་དབང་
དུ་འབད་པར་བྱ། །དགེ་བའི་ལས་རྣམས་འདམ་བྱ་ན། །མྱ་ངན་འདའ་བ་མཆོག་ཏུ་བདེ། །དེ་ནས་ཤཱ་རིའི་བུས། འཁོར་མང་པོ་ལ་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་ནས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུ་མངོན་དུ་བསྟན་
ཏོ༑ ༑རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ་འཕགས་ནས། རིན་པོ་ཆེའི་བལ་གླང་ཆེན་པོ་མགོ་བོ་སྟོང་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཏུ་སྤྲུལ་ཏོ། །བལ་གྱི་གླང་པོ་ཆེ་གཅིག་ལ་གཅིག་འཁྲི་
ཞིང་མགོ་བོ་སྟོང་ཕྱིར་ལྟ་བར་བསྟན་ཏོ། །བལ་གྱི་གླང་པོ་དེ་རེ་རེ་ཡང་མཆེ་བ་བདུན་བདུན་དང་ལྡན་ཏེ། མཆེ་བ་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཁྲུས་ཀྱི་རྫིང་བུ་རེ་རེ་ཡོད་དོ། །རྫིང་བུ་རེ་རེ་ལ་ཡང་མེ་
ཏོག༑ བད་མོ་བདུན་བདུན་ཡོད་དོ། །བད་མོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་སྤྲུལ་པའི་སངས་རྒྱས་རེ་རེ་བཞུགས་སོ། །སྤྲུལ་པའི་སངས་རྒྱས་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཉེ་གནས་ཤཱ་རིའི་བུ་རེ་རེ་ཡོད་ལ། ཤཱ་རིའི་བུ་རེ་

[238A]༄༅། །རེས་ཀྱང་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་བཀྱེ་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་སྣང་བར་བྱས་ཏེ་རྒྱུ་མཐུན་པ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་སོ།།
རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་འདུས་ནས། དེ་ནས་ཤཱ་རིའི་བུས་ལུས་ཆེན་པོས་ནམ་མཁའ་ཡོངས་སུ་གང་བ་བསྟན་ཏོ། །ལུས་ཆེན་པོ་ལས་ལུས་ཆུང་ངུར་བསྒྱུར་བ་བསྟན་པ་
ཡང་བསྟན་ཏེ། སའི་ནང་དུ་ཆུ་ལ་བྱ་བ་བཞིན་དུ་འཇུག་ཅིང་འབྱུང་བ་དང། ཞུགས་པར་ཡང་མི་མངོན་སྟེ། ལུས་ཀྱི་སྨད་ནས་མེ་འབར་བ་དང། ལུས་ཀྱི་སྟོད་ནས་ཆུ་འབབ་
པ་ཡང་བསྟན་ཏོ། །སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་བརྒྱ་ནས་སྟོང་གི་བར་དུ་ཆོ་འཕྲུལ་གྲངས་མེད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་བསྟན་ནས། ནམ་མཁའ་ལས་འབབ་ཏེ་
འཁོར་མང་པོ་ལ་ཆོས་རྒྱས་པར་བསྟན་ནས། སྤྲོ་བ་དང། གཟེངས་བསྟོད་པ་དང། དགའ་བར་བྱས་ནས། སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ནི། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་
པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དུ་བཅུག། སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ནི། རྒྱུན་དུ་ཞུག་པ་ནས་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུའི་བར་དུ་ཐོབ་པར་བྱས་ནས་
གཞན་ཡང། སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ནི། ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་སུ་སེམས་བསྐྱེད་དུ་བཅུག་གོ། ཤཱ་རིའི་བུས་དེ་ལྟར་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་ཚད་

[238B] འཁོར་མང་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ་།བདག་གིས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་སྙེད་ཀྱིས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྔར་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་མི་མཐོང་བར་བྱ་ཞེས་ཏེ་
སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ་འཕགས་ནས་བདག་གི་ལུས་ལས་མེ་ཕྱུང་ནས་བསྲེགས་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ཡིད་ལ་གཅགས་ནས། མིག་མི་
འཛུགས་པར་ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་ལྟ་ཞིང་སྐད་ཆེན་པོས་ཆོ་ངེས་བཏབ་སྟེ། ལུས་ལ་ས་རྡུལ་གྱིས་གོས་པར་གྱུར། ཉི་མ་ཡང་འོད་མི་གསལ་ཞིང། གནམ་ས་ཡང་ཆེར་གཡོས་སོ། །
དེ་ནས་འཁོར་མང་པོས་ཤཱ་རིའི་བུའི་རུས་པ་བསྡུས་ཏེ། མཆོད་རྟེན་བརྩིགས་ཏེ་མཆོད་པ་བྱས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་འཁོར་མང་པོ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ནི་ཤཱ་རིའི་བུ་དྲན་པའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་
སེམས་གདུངས་ནས་མྱོས་ཤིང་འཐོམས་ཏེ། དྲན་པ་ཉམས་པར་གྱུར་ཏོ་།དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐུགས་རྗེའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཤཱ་རིའི་བུར་སྤྲུལ་ནས། འཁོར་གྱི་ནང་དུ་
འདུག་པར་བྱས་པས་འཁོར་མང་པོ་དེ་དག་ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་མཐོང་ནས་མི་དགའ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་ནས། ཕྱིར་རབ་ཏུ་དགའ་བར་གྱུར་ཏོ་།དེ་ལྟར་དགའ་བའི་སེམས་སུ་གྱུར་ནས་
ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་འཁོར་མང་པོ་ཐེ་ཚོམ་དུ་

[239A]༄༅། །གྱུར་པ་སེམས་ཀྱིས་ཤེས་ནས་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བྱས། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཅུགས་ཏེ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་
བཏུད་ནས། སངས་རྒྱས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས། ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་པས་སྔར་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཏེ། འཁོར་
མང་པོ་མི་དགའ་སྟེ་མྱ་ངན་བྱེད་པར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་དང། འཁོར་མང་པོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ད་ལྟར་འདི་འབའ་ཞིག་ཏུ་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་བས་མྱ་ངན་ལས་སྔར་འདས་པར་མ་ཟད་དེ། སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་ཡང་ང་སྔར་འདས་པ་མཐོང་བར་མི་བཟོད་ནས་སྔར་འདས་སོ། །དེ་ནས་ཀུན་དགའ་
བོས་སངས་རྒྱས་ལ་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་ཤཱ་རིའི་བུ་སྔར་འདས་པའི་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ་
ཁྱེད་ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་སྔོན་འདས་པའི་དུས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པའི་ཕ་རོལ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སི་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་དེ། ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ནི་
འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །རྒྱལ་པོ་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་མཐའི་རྒྱལ་ཕྲན་དྲུག་ཅུ་དང། གྲོང་ཁྱེར་བརྒྱད་པ་རྒྱལ་དབང་བསྒྱུར་ཏེ། རྒྱལ་པོ་དེ་རྒྱུན་དུ་སྙིང་རྗེའི་སེམས་

[239B]ཡོངས་སུ་གཏོང་ངོ། །དེའི་ཚེ་ན་མཐའི་རྒྱལ་ཕྲན་གཅིག་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་མི་དགའ་སྟེ། རྒྱུན་དུ་ངན་སེམས་སྐྱེའོ། །རྒྱལ་པོ་
འོད་ཟེར་ཆེན་པོས་ཟླ་བ་ངོ་རེ་རེ་ཞིང། དུས་དྲུག་གི་ཉི་མ་དང་སྦྱར་ཏེ། བལ་གྱི་གླང་པོ་ཆེ་ལྔ་བརྒྱ་ལ་རིན་པོ་ཆེ་དང། ནོར་རྫས་དང། གོས་དང། བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་བཀལ་
ཏེ༑ ཚོང་དུས་དང། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་སྒོ་བཞིར་སྤུངས་ནས། ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱིན་པ་བྱེད་དོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་ཕྲན་དགྲར་གྱུར་པ་དེས་དེ་ལྟར་རྒྱལ་པོ་འོད་ཟེར་ཆེན་པོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡིད་དང་
མི་འགལ་བར་གོས་དང། ཟས་དང། གསེར་དང། དངུལ་དང། རིན་པོ་ཆེའི་བར་དུ་ཅི་འདོད་པ་ལས་སྦྱིན་པ་བྱེད་དོ་ཞེས་ཐོས་ནས་མཐའི་རྒྱལ་ཕྲན་དེས་རྒྱལ་པོ་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་སྦྱིན་པའི་
བསོད་ནམས་བྱེད་པ་ལ་ཕྲག་དོག་གི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། བློན་པོ་རྣམས་བསྡུས་ནས། ཁྱེད་རྣམས་ལས་སུ་ཞིག་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོ་འོད་ཟེར་ཆེན་པོའི་མགོ་སློང་དུ་འགྲོ་ནུས་ཞེས་
བསྒོ་བ་དང། བློན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་ཅག་ནི་གང་ཡང་རྔོ་མི་ཐོགས་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་ཡང་ཐམས་ཅད་ལ་བཀར་བཏགས་ཏེ། སུ་ཞིག་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོ་འོད་ཟེར་
ཆེན་པོའི་མགོ་བསླངས་ཏེ་འོངས་ན་གསེར་རྒྱ་མ་སྟོང་སྦྱིན་ནོ་ཞེས་བཀར་བཏགས་པ་དང། བྲམ་ཟེ་གཅིག་གིས་བདག་གིས་སློང་དུ་འགྲོ་ནུས་ཀྱི། བདག་གི་ཡོ་བྱད་དང། རྒྱགས་

[240A]༄༅། །སྦྱོར་ཅིག་ཅེས་བསྒོའོ། །ཡུལ་འདི་ནས་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིར་རྒྱང་གྲགས་དྲུག་སྟོང་ཡོད་པས་དེ་བཞིན་དུ་རྒྱགས་དང། ཡོ་བྱད་སྦྱར་ནས། བྲམ་ཟེ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིར་
སོང་ངོ། །དེའི་ཚེ་བྲམ་ཟེ་དེ་ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་ཡུལ་ཕྱོགས་དེར་ཕྱིན་པ་ལས། ས་ཆེན་པོ་ཡང་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས། གཅན་གཟན་དང། རི་དྭགས་རྣམས་ཀྱང་སྐྲག་ནས་ཕྱོགས་
བཞིར་བྲོས། ཉི་མ་དང། ཟླ་བ་ཡང་བསྒྲིབས་པ་བཞིན་མི་གསལ་ཞིང་མི་སྣང་བར་གྱུར། གཟའ་ལྔ་དང། སྐར་མ་རྣམས་ཀྱང་དུས་བཞིན་དུ་མི་རྒྱུ། འཇའ་ལྟ་བུ་དམར་པོ་
དང༑ ནག་པོ་དང། དཀར་པོ་དང། ཉིན་མཚན་དུས་དུས་སུ་སྣང་སྐར་མ་ཡང་འཁྲུག་ཅིང་ལྷུང་བར་གྱུར། ཡུལ་དེའི་འབབ་ཆུ་དང་ཆུ་མིག་དང། ཁྲུས་ཀྱི་རྫིང་དང། མེ་
ཏོག་དང། འབྲས་བུའི་ཤིང་རྒྱས་པ་ཡིད་དུ་འོང་བ་རྣམས་ཀྱང་བསྐམས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེ་དེ་ཡང་ཡུལ་ཝཱ་ར་ཎཱ་སིའི་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་གི་སྒོ་ཕྱིན་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཕོ་
བྲང་གི་སྒོ་སྲུང་བའི་ལྷས་སྒོ་སྲུང་བའི་མི་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བྲམ་ཟེ་མ་རུངས་པ་འདི་ལམ་རིང་པོ་ནས་རྒྱལ་པོ་འོད་ཟེར་ཆེན་པོའི་དགེ་སློང་དུ་འོངས་ཀྱི། ཁྱོད་ནང་དུ་མ་
བཏང་ཤིག་དེ་ནས་བྲམ་ཟེ་དེ་ཕོ་བྲང་ནང་དུ་འགྲོར་མེད་དེ་ཞག་བདུན་གྱི་བར་ཞུ་སྡོད་སྡོད་ནས་སྒོ་སྲུང་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་ནི་ལམ་རིང་པོ་ནས་འོངས་

[240B] རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དང་འཕྲད་འདོད་དོ་ཞེས་གསོལ་ཅིག་དེ་ནས་སྒོ་སྲུང་གྱིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་བྲམ་ཟེ་གཅིག་ལམ་རིང་པོ་ནས་འོངས་ཏེ་ད་ལྟར་སྡོད་དོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་
པོས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྒོར་བྱུང་སྟེ། བསུས་ནས་ཇི་ལྟར་ཕ་དང་བུ་ཕྲད་པ་བཞིན་དུ་ཕྱག་བྱས་ཏེ། ཁྱོད་གནས་འོངས། ལམ་དུ་ཉོན་མོངས་ཤིང་ངལ་བར་མ་གྱུར་ཏམ་
ཞེས་སྨྲས་སོ། །བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ། བདག་ཡུལ་གཞན་ནས་རྒྱལ་པོ་ཁྱོད་ཀྱིས་མིའི་ཡིད་དང་མི་འགལ་བར་སྦྱིན་པ་གཏོང་བའི་ཡོན་ཏན་ཐོས་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱིས་མིང་སྙན་པ་ནི་
གནམ་སའི་བར་ཀུན་ཏུ་གྲགས་ནས། ཁྱོད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་མི་རྫུན་ཏེ་བདེན་ནོ་ཞེས་ཐོས་པས་བདག་ཀྱང་ཆེད་དུ་ལ་ལུང་བགྲོད་དེ་རེ་བ་ཡོད་པས་འོངས་སོ། །རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ་
བདག་ནི་ད་ལྟར་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སློང་བའམ་དགོས་པ་ཡོད་ན་ཐེ་ཚོམ་མ་བྱེད་པར་སློངས་ཤིག་བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ། བདེན་ཡང་དག་གམ། བདག་ནི་
གཞན་ནི་ཅི་ཡང་མི་དགོས་ཀྱི། མཆོད་སྦྱིན་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱེད་པས་རྒྱལ་པོའི་མགོ་སློང་དུ་འོངས་སོ། །རྒྱལ་པོས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདག་ཐོག་མ་མེད་པ་
ནས་སྐྱེ་ཤིར་འཁོར་ཏེ། ལུས་འདི་འདྲ་བ་ཆུད་གསན་ཀྱང། ཚུལ་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་གྱི་དོན་མེད་པར་སྐྱེ་ཤིར་འཁོར་བས་བདག་ཉོན་མོངས་སོ། །བདག་གི་ལུས་

[241A]༄༅། །འདིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་བསྒྲུབ་པར་དམ་བཅས་པས། ད་མ་བྱིན་པར་གྱུར་ན། བདག་གི་ཐོག་མར་བསམས་
པ་དང་ཡང་འགལ་ལ། གལ་ཏེ་ལུས་འདི་མ་བྱིན་ན། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར་སྙམ་བསམས་ནས་བྲམ་ཟེ་ལ་ཤིན་
ཏུ་དགའོ། །བདག་ཡུལ་སྲིད་ཀྱི་གདམས་པ་དང། བཙུན་མོ་དང། རྒྱལ་བུ་དང། དེ་དག་ལ་བསྒོ་བ་ཅུང་ཟད་བྱས་ཏེ། དེ་ནས་ཞག་བདུན་ན་ཁྱོད་འདོད་པ་སྦྱིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་
སོ༑ ༑དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཕོ་བྲང་གི་ནང་དུ་སོང་ནས། བཙུན་མོ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བསྒོའོ། །གནམ་སའི་བང་ན་མཛའ་ཞིང་སྡུག་པ་ཐམས་ཅད་ནི་བྱེ་ཞིང་འབྲལ་
བར་འགྱུར། མི་ལ་སྐྱེ་བ་ཡོད་ན་འཆི་བ་ཡོད་དེ། གྲུབ་པ་སྲིད་ན་འཇིག་པ་ཡང་སྲིད་དེ། དབྱར་ས་ལས་ཅི་སྐྱེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དགུན་ནི་ཀུན་བསྐམ་པར་འགྱུར་རོ་
ཞེས་སྨྲས་སོ། །བཙུན་མོ་དང། རྒྱལ་བུ་རྣམས་ཀྱིས། རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པའི་ཚིག་དེ་ཐོས་ཏེ། དཔེར་ན། མི་བརྣངས་པ་དང་འདྲ་སྟེ་སྐྱུག་ཏུ་ཡང་མེད། མིད་དུ་ཡང་མེད་པ་
ལྟར་གྱུར་ཏེ། རྒྱལ་པོ་ལ་ཅིའི་སླད་དུ། འདི་སྐད་གསུངས་ཞེས་གསོལ་པ་དང། རྒྱལ་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བྲམ་ཟེ་ཞིག་ལམ་རིང་པོ་ནས་འོངས་ཏེ་ངའི་མགོ་སློང་དུ་འོངས་

[241B] ༑ངས་ཀྱང་སྦྱིན་པར་བྱས་སོ། །བཙུན་མོ་དང། རྒྱལ་བུ་རྣམས་ཀྱིས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས། ལུས་ས་ལ་བརྡབས་ནས་ཆོ་ངེས་བཏབ་ནས། སྐྲ་ཡང་འབལ། གོས་ཀྱང་གཤགས་དྲལ་ཏེ་
འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། འཇིག་རྟེན་ན་བདག་གི་ལུས་ལས་ཕངས་པ་མེད་ན། ཅིའི་སླད་དུ་འདི་ལྟ་བུ་ཤིན་ཏུ་བཏང་དཀའ་བ་གཏང་ཞིང་སྦྱིན་པ་མཛད་ཅེས་གསོལ་
ཏོ༑ ༑དེའི་ཚེ་ན་བློན་པོ་ལྔ་བརྒྱས་ཀྱང་བྲམ་ཟེ་ལ། ཁྱོད། འདི་ལྟར་རྣག་ཁྲག་དང་བཅས་པ། མནམ་ཞིང་བཙོག་པའི་མགོ་འདི་ཅིར་དགོས་ཞེས་སྨྲས་པ་དང། བྲམ་ཟེ་སྨྲས་པ། བདག་
དགོས་པས། བདག་གིས་བསླངས་པ་ལ་ཁྱེད་ཀྱིས་དྲིར་ཡང་ཅི་ཡོད་བློན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་བདག་ཅག་གི་ཡུལ་དུ་འོངས་པས་བདག་ཅག་གིས་ཀྱང་དྲི་ཞིང་ཁྱོད་ཀྱང་ཚུལ་
བཞིན་དུ་སྨྲ་བའི་རིགས་སོ། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེས་དྲང་པོར་སྨྲར་ཡང་བློན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་སྲོག་གི་དབང་པོ་དང་ཕྲལ་དུ་དོགས་ནས་འཇིགས་པས་ཅང་མ་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་བློན་པོ་ལྔ་
བརྒྱས་བྲམ་ཟེ་ལ་ཁྱོད་མ་སྐྲག་ཅིག་ཁྱོད་ལ་མི་འཇིགས་པ་སྦྱིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེ་དེ་ལ་བྲམ་ཟེ་དབུལ་པོ་ཁྱོད་ལ་རྣག་ཁྲག་གི་མགོ་མནམ་པོ་དེ་ཅི་ཞིག་ཏུ་རུང། ངེད་
བློན་པོ་ལྔ་བརྒྱས་མི་གཅིག་ཅིང་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་བྱས་པའི་མགོ་[?]བ་རྗེ་ཞིང། ཅི་དགོས་པ་ཡང་མི་རབས་བདུན་གྱི་བར་དུ་ཆོག་པར་སྦྱིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །བྲམ་ཟེ་

[242A]༄༅། །ན་རེ། མི་འདོད་དོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །བློན་པོ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱང་བསམ་བ་ལྟར་མ་གྱུར་ནས། མྱ་ངན་གྱིས་ཡིད་གདུངས་ཏེ། སྐད་ཕྱུང་སྟེ་དུས་ནས་རྒྱལ་པོ་
ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། བྲམ་ཟེ་མི་གཅིག་གི་ཕྱིར་ཡུལ་ས་དང། འབངས་དང། བཙུན་མོ་དང། རྒྱལ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་བོར་ཏེ། བདག་
ཅག་གཏན་དྲར་བོར་ཞིང་ལུས་པར་ཐུགས་ཀྱིས་བཟོད་དམ། རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། ད་ནི་ཁྱེད་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར་ལུས་འདི་སྟོང་ཞིང་སྦྱིན་པ་བྱེད་དོ། །དེའི་ཚེ་ན་
བློན་པོ་ནང་གི་ཆེན་པོ་གཅིག་གིས་རྒྱལ་པོས་གསུངས་པ་ཐོས་པས་རྒྱལ་པོས་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་བྲམ་ཟེ་འདི་ལ་སྐུ་གཏོང་ངོ་བར་ཆད་དོ་སྙམ་བསམས་ནས། བདག་ཇི་ལྟར་
རྒྱལ་པོ་ལུས་གཏོང་བ་ལ་སྙིང་མི་བཟོད་ཅིང་ལྟ་བར་མི་བྱ་སྙམ་བསམས་ནས། ཁང་པ་དབེན་པར་སོང་སྟེ་མཚོན་རྣོན་པོ་ཐོགས་ཏེ་བདག་གི་སྲོག་བཅད་དོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་
ཆེན་པོ་ཕོ་བྲང་གིས་རྒྱབ་ཀྱི་ར་བར་སོང་སྟེ། བྲམ་ཟེ་བོས་ཏེ་ཚུར་ཤོག་ད་ངའི་མགོ་ཁྱེར་ཅིག་ཁྱོད་ལ་བྱམས་ཤིང་བརྩེ་བའི་ཕྱིར། ཁྱོད་ཀྱིས་སེམས་དང། ཡིད་མ་བཟློག་ནས་
སྦྱིན་པ་འདིས་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་མགོ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་ནས། ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱོགས་བཅུར་ཕྱག་བྱས་སོ་།ཕྱག་བྱས་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །

[242B] བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བདག་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བར་དགོངས་ཏེ། བདག་གི་བསམ་པ་འདི་གྲུབ་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ་ཞེས་
སྨྲས་ནས་བྲམ་ཟེ་ལ་ད་ཁྱོད་ལ་སྦྱིན་གྱི་ཁྱེར་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བྲམ་ཟེས་སྨྲས་པ། རྒྱལ་པོ་ལ་གྱད་གྱི་སྟོབས་ཡོད་དེ། ན་ཚ་མི་བཟོད་པས་ཕྱིར་བདག་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་གྱི། རྒྱལ་
པོ་ཁྱོད་ཡང་དག་པར་དེ་ལྟར་ནུས་ན་རྒྱལ་པོ་ཉིད་ཀྱི་སྐྲ་བཀྲོལ་ཏེ། ཤིང་ལ་ཐོགས་ཤིག་རྒྱལ་པོས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས། ལྷག་པར་སྙིང་བརྩེ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། བྲམ་ཟེ་
འདི་རིད་ལ་ཉམ་ཆུང་བས། གལ་ཏེ་བདག་གི་མགོ་གཅོད་མ་ནུས་ན་བདག་གི་བསམ་པ་ཆེན་པོ་མི་འགྲུབ་བོ་སྙམ་བསམས་ནས། རྒྱལ་པོ་ཉིད་ཀྱིས་ཐོར་ཏོ་ཤིང་ལ་བཏགས་
ཏེ༑ བྲམ་ཟེ་ལ་ཁྱོད་བདག་གི་མགོ་ཆོད་ལ་ཕྱིར་བདག་གི་ལག་པར་ཞོག་ཅིག་བདག་གི་ལག་གིས་ཁྱོད་ལ་སྦྱིན་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེ་རལ་གྲི་ཐོགས་ནས་དྲུང་དུ་སྤགས་པ་ལས། དེའི་
ཚེ་ཤིང་དེའི་ལྷས་བྲམ་ཟེ་ལ། དམིགས་ཚུགས་བྱས་པས་བརྒྱལ་ཏེ་ས་ལ་འགྱེལ་ཏོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་འོད་ཟེར་ཆེན་པོས་ཤིང་གི་ལྷ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱོད་ཁོ་བོའི་གྲོགས་
མི་བྱེད་པར། ཕྱིར་ཁོ་བོའི་དགེ་བའི་བགེགས་དང། བར་ཆད་བྱེད་དམ། དེ་ནས་ཤིང་གི་ལྷ་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་ཏེ། ཀྱི་ཧུད། ཀྱི་ཧུད། ཅེས་སྨྲས་ནས། ནམ་མཁའ་ལ་སྤྲིན་མེད་

[243A]༄༅། །པར་ཆར་པ་ཁྲག་ཏུ་བབ་སྟེ། ས་ཆེན་པོ་ཡང་རབ་ཏུ་གཡོས། ཉི་མ་ཡང་མི་གསལ་ཞིང་མུན་པར་གྱུར། དེ་ནས་བྲམ་ཟེས་རྒྱལ་པོའི་མགོ་བཅད་དེ་
ཕྱིར་ཡུལ་དུ་སོང་ངོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་བུ་ལྔ་བརྒྱས་བློན་པོ་རྣམས་དང། རྒྱལ་པོ་འོད་ཟེར་ཆེན་པོའི་རུས་བུ་བསྡུས་ནས། མཆོད་རྟེན་བརྩིགས་ཏེ་མཆོད་པ་བྱས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བློན་པོ་ནང་གི་ཆེན་པོས། རྒྱལ་པོ་འོད་ཟེར་ཆེན་པོས་མགོ་སྦྱིན་པ་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་ལ་མཐོང་བར་སྙིང་མི་བཟོད་
ནས་སྔར་ཚེའི་དུས་བྱས་པ་ནི་ད་ལྟར་ཤཱ་རིའི་བུ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་རྒྱལ་པོ་འོད་ཟེར་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དེ་ནི་ད་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ང་ཡིན་
ནོ༑ ༑བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལྟར་ན་ཤིན་ཏུ་སྤྱད་དཀའ་བ་སྤྱད་པར་དམ་བཅས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་དྲིན་བསབས་ནས། བླ་ན་
མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་སོ། །དེ་བས་ན་ཤཱ་རིའི་བུ་ཡང་ང་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་མིག་གིས་མཐོང་བར་མི་བཟོད་པས་སྔར་
མྱ་ངན་ལས་འདས་ཏེ། སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་ཡང་ང་སྦྱིན་པ་བྱེད་པ་ལ་མཐོང་བ་མི་བཟོད་ནས་སྔར་ཚེའི་དུས་བྱས་སོ། །ཕོ་བྲང་རྒྱབ་ཀྱི་ར་བ་འདིར་ཤིང་འདི་ཁོ་ན་ལ། འཁོར་

[243B]ཡོངས་སུ་བཏང་ན། ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་ལག་པ་དང། རྐང་པ་ལ་སོགས་པ་སྦྱིན་པ་བྱས་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་
སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དཀའ་ཐུབ་མཛད་པ་འདི་བསྟན་པའི་ཚེ། སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་
གྱུར་ཏོ། །ལྷ་དང། མི་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ནི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ནས་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུའི་བར་དུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ལྷ་དང། མི་ཚད་མེད་པ་
བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ནི་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་སུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་ལ། ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། མི་དང་
མི་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་འཁོར་མང་པོ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་དགའ་བས་ཕྱིར་དོང་ངོ། །གཞན་ཡང། འདི་ལྟ་སྟེ། ཡུལ་མ་ག་དྷ་ན་མི་རྒོད་རི་བྲག་པ་ལྔ་བརྒྱ་ཞིག་རྟག་ཏུ་ཆོམ་པོ་
བྱེད་དེ། འདྲོན་པོ་ཕན་ཚུན་རྒྱུར་མེད་པར་གྱུར་ནས། དེའི་ཚེ་ཡུལ་མ་ག་དཧའི་རྒྱལ་པོས་དམག་རྣམ་བཞི་བཤམས་ཏེ། མི་རྒོད་རྣམས་ཕབ་ནས་མིག་ཕྱུང། རྣ་བ་དང། སྣ་ཡང་བཅད་
དེ༑ རི་བྲག་ཡང་བར་བོར་རོ། །དེའི་ཚེ་ན་མི་རྒོད་ལྔ་བརྒྱ་པོ་ལུས་ཀྱི་ན་ཚས་སྡུག་བསྔལ་བར་གྱུར་ཏེ། སྲོག་ལ་བབ་བོ། །མི་རྒོད་ལྔ་བརྒྱ་པོ་དེའི་ནང་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སློབ་མར་

[244A]༄༅། །གྱུར་པ་གཅིག་ཡོད་དེ། དེས་སྨྲས་པ། བདག་ཅག་ནི་ཚེའི་དུས་བྱེད་པ་ལས་མི་རིང་ན། ཅིའི་ཕྱིར་ཀུན་གྱིས་སངས་རྒྱས་ལ་སྐྱབས་སུ་མི་གསོལ་ཞེས་
སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་མི་རྒོད་ལྔ་བརྒྱ་རྣམས་སྐད་མཐུན་པར་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང། དེའི་ཚེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བྱ་རྒོད་སྤུངས་པའི་
རི་ལ་བཞུགས་པ་ལས། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཤུགས་ཀྱིས་རི་གན་ད་ཧ་ཞེས་བྱ་བར་གཤེགས་ནས་རླུང་ཆེན་པོ་ལངས་ཏེ། རི་དེ་ལ་ཤིང་ཙནྡན་གྱི་ཚལ་ཡོད་པའི་ཕྱེ་མ་
བུས་ནས། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཡོངས་སུ་གང་བར་བྱས་ཏེ། མི་རྒོད་རྣམས་གནས་པའི་རི་ལ་ཡང་ཙནྡན་གྱི་ཕྱེ་མ་ཕྱིན་པར་གྱུར་ཏེ་ཙནྡན་གྱི་ཕྱེ་མ་དེས་མི་རྒོད་
ཀྱི་རྨའི་སྟེང་དུ་གོས་ནས། མིག་དང། སྣ་དང། ལུས་ཀྱི་རྨ་ཐམས་ཅད་སོས་ཏེ། ཁྲག་ཀྱང་འོ་མར་གྱུར་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་ཅག་ནི་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་ལུས་ཀྱི་རྨ་ཀུན་སོས་ཏེ་བདེ་བར་གྱུར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་བསབ་པའི་ཕྱིར། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་
ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ཞེས་སྨྲས་ནས། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཚིག་མཐུན་པར་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་བདེ་བ་མ་ཐོབ་པ་རྣམས་ནི་བདེ་བ་ཐོབ་པར་བྱའོ། །མ་གྲོལ་བ་རྣམས་ནི་གྲོལ་

[244B] །ཕ་རོལ་ཏུ་མ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པར་བྱའོ། །འབྲས་བུ་མ་ཐོབ་པ་རྣམས་ནི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱའོ་ཞེས་དམ་བཅས་སོ། །གཞན་ཡང། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ཐབས་མཁས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ། །སངས་རྒྱས་མཉན་དུ་ཡོད་པ་ན་བཞུགས་པའི་ཚེ། མི་རྒོད་ལྔ་བརྒྱ་ཞིག་རི་
བྲག་ན་གནས་ཏེ། འདྲོན་པོ་འཇོམས་ཤིང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་བྱེད་དོ་།དེའི་ཚེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐབས་མཁས་པའི་ཤུགས་ཀྱི་མི་ཞིག་ཏུ་སྤྲུལ་ནས། བལ་གྱི་གླང་པོ་ཆེ་
བཟང་པོ་ལ་ཞོན་ནས། ལུས་ལ་ཡང་གོས་གྱོན་ཞིང་མདའ་གཞུ་དང་མཚོན་ཆ་ཐོགས་ཏེ། བལ་གྱི་གླང་པོ་ཆེ་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་བརྒྱན་ཏེ་བདག་གི་ལུས་ལ་ཡང་
རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་བརྒྱན་ནས་གཅིག་པུ་མི་རྒོད་འདུག་པའི་རི་བྲག་ལོགས་སུ་སོང་ངོ། །དེའི་ཚེ་ན་མི་རྒོད་ལྔ་བརྒྱ་རྣམས་རྒྱང་མ་ནས་མི་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་འོང་བ་མཐོང་ནས་
གཅིག་ལ་གཅིག་བདག་ལོ་མང་དུ་མི་རྒོད་བྱས་ན་འདི་ལྟ་བུ་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་མི་རྒོད་དེ་དག་གི་དཔོན་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེས་ཁྱེད་རྣམས་ཅི་མཐོང་ཞེས་དྲིས་
ན༑ དེ་དག་གིས་མི་གཅིག་ཅིག་བལ་གླང་བཟང་པོ་ཞིག་ལ་ཞོན་ཏེ་འོང་བ་ཞིག་ཡོད་དོ། །མི་དེའི་གོས་དང། རྒྱན་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལ་བྱས། བལ་གླང་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་

[245A]༄༅། །བདུན་གྱིས་བརྒྱན་ཏེ། གནམ་ས་ལ་ཡང་འོད་འཚེར་བ་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་ལམ་ཐོག་ཐག་ཏུ་འོང་ངོ། །གལ་ཏེ་བདག་ཅག་གིས་མི་དེ་ཐེབས་ཤིང་ཟིན་ན། མི་རབས་
བདུན་གྱི་བར་དུ་ཕྱུག་པའི་ནོར་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེའི་ཚེ་མི་རྒོད་ཀྱི་དཔོན་པོ་དེ་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། འདི་སྐད་བགྲོས་སོ། །བདག་ཅག་གིས་དལ་གྱིས་བཞགས་
ལ་དྲུང་དུ་ཕྱིན་པ་དང། ཀུན་གྱིས་མདའ་འཕངས་ཏེ་གཟུང་བར་བྱའོ། །དེ་ནས་མི་རྒོད་ལྔ་བརྒྱས་དྲུང་དུ་བསྙེན་ནས་གཅིག་ཅར་སྐད་ཕྱུང་ནས་ཀུས་བཏབ་བོ། །དེའི་ཚེ་ན་སྤྲུལ་
པའི་མི་དེས་བྱམས་ཤིང་བརྩེ་བའི་སེམས་ཀྱིས་གཞུ་བརྡུངས་ནས་མདའ་འཕངས་པ་དང། མི་རྒོད་ལྔ་བརྒྱ་རྣམས་ལ་མདའ་རེ་ཕོག་སྟེ། མི་བཟོད་པའི་ན་ཚ་མྱོང་ནས་ས་ལ་
འགྲེ་ཞིང་སྐད་ཆེན་པོ་ཕྱུང་ནས་དུས་སོ། །དེ་དག་གི་མདའ་ཕྱུང་བར་བསྐྱོད་ན་མདའ་རབ་ཏུ་དམ་པས་སྟོབས་ཅི་ཡོད་པས་བཙལ་ཀྱང་མ་ནུས་སོ། །དེ་ནས་མི་རྒོད་ལྔ་བརྒྱ་
སྐྲག་ནས་ད་ནི་བདག་ཅག་གདོན་མི་ཟ་བར་འཆིའོ་སྙམ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་ཅག་འདི་སྙེད་ཀྱིས་མི་གཅིག་པུ་ཞིག་མ་ཐུབ་པ་ངོ་མཚར་ཆེའོ་ཞེས་ཐམས་ཅད་ཚིག་
མཐུན་པར་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །མི་ཡི་ནང་ན་ཁྱོད་ཅི་ཡིན་།ལྷ་འམ་ཀླུ་འམ་ཡི་དྭགས་སམ། །འོན་ཏེ་རིག་སྔགས་མཐུ་ཡིན་ནམ་།མདའ་གཅིག་འཕངས་པས་ལྔ་བརྒྱ་

[245B] ༑ན་བའི་སྡུག་བསྔལ་བཟོད་དཀའ་བས། །བདག་ཅག་ཁྱོད་ལ་སྲོག་ཕྱོགས་ཀྱིས། །གདུག་པའི་མདའ་རྣམས་དབྱུང་དུ་གསོལ། །ཕྱིན་ཆད་འགལ་བ་མི་བགྱིད་དོ། །དེ་
ནས་སྤྲུལ་པའི་མི་དེས་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་སྨྲས་པ། སྟ་རེ་རྨ་ལས་འདས་པ་མེད། །འཕེན་པའི་ནང་ན་མདེའུ་ཐུང་མཆོག་ལང་ཚོ་གྱད་ཀྱིས་མི་ཕྱིན་ཏེ། །མང་དུ་ཐོས་པས་མེད་པར་
འགྱུར། །དེའི་ཚེ་སྤྲུལ་པའི་མི་དེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་སྨྲས་ནས། ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུར་བསྒྱུར་ཏེ། འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་བཀྱེ་ནས། ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་
ཅད་སྣང་བར་བྱས་ནས། འོད་དེས་རེག་པའི་སེམས་ཅན་ལོང་བ་རྣམས་ནི་མིག་གིས་གཟུགས་མཐོང་བར་གྱུར། ལུས་ཞ་བོ་སྒུར་པོ་རྣམས་ནི་ཕྱིར་སངས་པར་གྱུར། ལུས་ཀྱི་རྐང་
ལག་མ་ཚང་བ་རྣམས་ནི་ཡན་ལག་དང་ལྡན་པར་གྱུར། སྨྱོས་པ་རྣམས་ཀྱང་དྲན་པ་རྙེད་པར་གྱུར། མདོར་ན་ཇི་ཙམ་དུ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་ཐམས་ཅད་ཡིད་དུ་འོང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་
ཚེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མི་རྒོད་ལྔ་བརྒྱ་ལ་ཆོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བསྟན་ཏེ། སྤྲོ་བ་དང། གཟེངས་བསྟོད་པ་དང། དགའ་བར་བྱས་པས་མི་རྒོད་ལྔ་བརྒྱ་རྣམས་ཆོས་ཐོས་ནས་
རབ་ཏུ་དགའ་ནས་ལུས་ཀྱི་རྨ་ཡང་སོས། ཁྲག་ཀྱང་འོ་མར་གྱུར་ཏེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས། ཐམས་ཅད་ཚིག་མཐུན་པར་ཚིགས་

[246A]༄༅། །སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསོལ་ཏོ། །བདག་ཅག་བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། །སེམས་ཅན་ཕན་དོན་རྒྱས་པར་བགྱི། །སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་རྗེས་སུ་
བསླབ། །བཀུར་སྟི་རིམ་གྲོ་རྒྱུན་དུ་བགྱི། །སངས་རྒྱས་ཐུགས་རྗེའི་ཤུགས་ཀྱིས་བསྐྱབས། །སྡུག་བསྔལ་ལས་ཐར་སེམས་ལུས་བདེ། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་དང། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དྲིན་ལན་བགྱི། །སློབ་དཔོན་བླ་མ་ཕ་མ་དང། །དེ་ལས་གཞན་པ་སེམས་ཅན་རྣམས། །བྱམས་སྡང་ཀུན་ལ་མཉམ་པར་སེམས། །
དྲིན་གྱི་བསོད་ནམས་གཉིས་སུ་མེད། །དེའི་ཚེ་སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ལྷ་བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པས་ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་ཆར་བཞིན་དུ་ཕབ་
ནས༑ ༑ལྷ་རྫས་ཀྱིས་རོལ་མོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་བྱས་ཏེ། སྐད་མཐུན་པར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བདག་ཅག་སྔོན་གྱི་བསོད་ནམས་
ཀྱིས༑ ༑འོད་ཟེར་སྣང་བ་མཆོག་ཏུ་མཛེས། །མཆོད་པའི་ཡོ་བྱད་དམ་པ་ཡིས། །ཀུན་ལ་ཕན་པའི་དོན་བགྱིའོ། །སངས་རྒྱས་ཕྲད་པར་ཤིན་ཏུ་དཀའ། །དམ་ཆོས་ཐོས་པར་རབ་
ཏུ་དཀའ། །སྔོན་ཚེ་དགེ་རྩ་བསྐྲུན་པས་ནས། །ཤཱཀ་རིས་ལྷ་དང་ཕྲད་པར་གྱུར། །སངས་རྒྱས་བཀའ་དྲིན་དྲན་སླད་དུ། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་ནི་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །བདག་ཅག་སངས་

[246B] །ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་དགེ་བ་རྣམས། །འགྲོ་བ་མ་ལུས་དོན་གྱི་ཕྱིར། །བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་།དེའི་ཚེ་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་དག་སྨྲས་
ནས༑ ལན་བརྒྱ་སྟོང་དུ་བསྐོར་བ་བྱས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བྱས་ནས། སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ་ཕྱིར་དོང་ངོ། །གཞན་ཡང། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐབས་
མཁས་པ་དང། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་སྟོབས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ། །དེའི་ཚེ་ཡུལ་ཡངས་པ་ཅན་ན་བྲམ་ཟེ་ཞིག་ལོག་པར་ལྟ་བ་ལ་ཞེན་ཏེ། ང་རྒྱལ་གྱིས་མངོན་
པར་ཟིན་པས། ཤཱ་རིའི་བུ་དང། མོའུ་དགལ་གྱི་བུ་ཆེན་པོ་དང་བྲམ་ཟེ་དེ་དང་བཤེས་ཏེ། རྒྱུན་དུ་ཁྱིམ་དུ་སོང་ནས་ཆོས་བསྟན་ཀྱང་དད་པར་མ་གྱུར་ཏེ། ངན་པར་ལྟ་བ་ལ་ཆགས་
སོ༑ ༑བྲམ་ཟེ་དེ་རབ་ཏུ་ཕྱུག་པ་ལས་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་རབ་ཏུ་མང་ཡང་དེ་ལ་བུ་མེད་དེ། གལ་ཏེ་ཤི་བར་གྱུར་ན་ནོར་ཕྱུག་ཐམས་ཅད་སླར་སྡུད་དོ་སྙམ་བསམས་སོ། །དེ་ནས་རི་གཉན་
གྱི་ལྷ་དང། ཤིང་གི་ལྷ་དང། དེ་དག་ལ་སོགས་པ་ལ་མཆོད་ཅིང་གསོལ་ནས། ཞག་དགུ་བཅུ་ལོན་པ་དང། ཆུང་མ་ལ་བུ་ཡོད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་ཟླ་བ་ཚང་བ་དང། ཁྱེའུ་བྱད་
གཟུགས་བཟང་བ། བལྟ་ན་སྡུག་པ། མིའི་མཚན་དང་ལྡན་པ། ཕ་མའི་སྙིང་དུ་སྡུག་པ། མང་པོའི་ཡིད་དུ་འོང་བ་ཞིག་བཙས་སོ་།བུ་དེ་གསོས་བསྐྱེད་དེ་ལོ་ཉི་ཤུ་ལོན་པ་

[247A]༄༅། །དང༑ གྲོགས་པོ་དང་ཕྱི་རོལ་དུ་འཁྱམས་ཞིང་ལྟད་མོ་ལྟར་སོང་བ་ལས། ལམ་དུ་བལ་གླང་རྨིས་པ་དང་ཕྲད་དེ་བརྫིས་ཏེ་ཤི་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར་བུ་ཤི་བར་
ཕ་མས་ཐོས་ནས་སྐད་ཕྱུང་ནས་ངུ་ཞིང་ཆོ་ངེས་བཏབ་ནས། ས་ལ་འགྲོ་ཞིང་ལུས་ལས་རྡུལ་བ་གོས་ཏེ། སྐྲ་ཡང་འབལ་ནས་ནང་གཅིག་ཏུ་བདག་གི་རིན་པོ་ཆེ་མེད་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་
སྨྲས་ཏེ། ཆོ་ངེས་བཏབ་སྟེ། བུའི་རོ་གང་ན་བ་དེར་སོང་ནས་བུ་རོ་པང་དུ་བླངས་ཏེ་བརྒྱལ་ཞིང་ཕྱིར་སངས་པ་ཙམ་དུ་ངུ་ངུ་ནས་མྱོས་པར་གྱུར་ཏོ། །གོས་ཀྱང་བོར་ནས་སྒྲེན་མོར་སོང་
སོང་བ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་ཕྲད་དོ། །དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཤུགས་ཀྱིས་དེའི་བུར་སྤྲུལ་ཏེ། བུ་དང་ཕྲད་པར་བྱས་ནས་བུའི་ཕ་མ་
རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། བུ་པང་དུ་བླངས་ཏེ་མྱོས་པ་ཡང་སངས་ཏེ། སེམས་ཕྱིར་སོར་ཆུད་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ཏོ། །དེས་ཆོས་དེ་
ཐོས་ནས་མོད་ལ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །གཞན་ཡང། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་
དང༑ དགེ་བའི་རྩ་བའི་སྟོབས་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་བཻ་ཌཱུརྱའི་དམག་རྣམ་བཞི་བཤམས་ནས། ཡུལ་སེར་སྐྱ་ཕམ་པར་བྱས་ཏེ། ཤཱཀ་རིགས་

[247B]ནས། གཡོ་ཞིང་འགུལ་མི་ནུས་པར་ས་ཐམས་ཅད་སུ་བཅུག་གོ་དེ་ལྟར་ས་ཐམས་སུ་བཅུག་ནས། ཞག་བདུན་ལོན་པ་དང་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ས་ཐམས་ཅད་ཁྲུས་ཀྱི་རྫིང་བུར་སྤྲུལ་ཏེ། རྫིང་བུའི་ཆུ་དེ་ཡང་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་ལ་མེ་ཏོག་པདྨས་སྟེང་ཡོག་གོ་
འདི་ལྟ་སྟེ། མེ་ཏོག་པདྨ་དང། པུཎྜ་རི་ཀ་ཁ་དོག་སྔོན་པོ་དང། དམར་པོ་དང། སེར་པོ་དང། དཀར་པོ་ཤིང་རྟའི་འཕང་ལོ་ཙམ་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཁེབས་ལ་བྱ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་
ཀྱང་སྐད་སྙན་པ་འབྱིན་པར་སྤྲུལ་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་རྣམས་དེ་ལྟར་གྱུར་པས། རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ནས། མོད་ལ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་
བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་རྒྱལ་པོ་བཻ་ཌཱུརྱས་བལ་གྱི་གླང་པོ་ཆེ་ནག་པོ་མ་རུངས་པ་ལྔ་བརྒྱ་ཆང་བླུད་དེ་སྨྱོས་པར་བྱས་ནས། རྐང་པ་ལ་
ལྕགས་ཀྱི་རྨིག་པ་བསྐོན་ནས། སྣ་ལ་རལ་གྲི་རྣོན་པོ་བཏགས་ནས་སྐད་ངན་ཕྱུང་སྟེ། ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་རྣམས་བརྫིར་བཅུག་གོ་།བལ་གླང་གི་རྨིག་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཤཱཀ་རིགས་
ཀྱི་བུ་རྣམས་བརྫིས་ནས། ལྷུ་ཚིགས་དང། ཤ་དང། པགས་པ་དང་ནྲུས་པ་ཀུན་ཞིབ་མོར་ས་ལ་བཙོག་བཙོག་ལྟར་བཞག་གོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་

[248A]༄༅། །སྟོབས་ཀྱིས་དེ་དག་སེམས་དང། ལུས་ལ་མི་བདེ་བ་མེད་པར་གྱུར། ལུས་དང། སེམས་བདེ་བས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་
སེམས་བསྐྱེད་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མཉམ་སྙོམས་པའི་སེམས་སུ་གྱུར། སེམས་མཉམ་པར་གྱུར་པས་ཞེས་དང་གི་སེམས་མེད་པར་གྱུར། ཞེ་སྡང་མེད་པས་
ཚེ་འཕོས་ནས་མཐོ་རིས་ཀྱི་ལྷར་སྐྱེས་སོ། །དེ་ལྟར་མཐོ་རིས་ཀྱི་ལྷར་སྐྱེས་ནས། ལྷའི་མིག་གིས་ཐོག་མ་རྒྱུ་ཅི་ལས་གྱུར་པ་བརྟགས་ནས། གཅིག་ལ་གཅིག། འདི་སྐད་དུ་
བདག་ཅག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་ལྷར་སྐྱེས་ཏེ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་གཞལ་ཡས་ཁང་དང། ལྷ་རྫས་ཀྱི་གོས་དམ་པ་དང་ལྡན་ཏེ། ལུས་ལ་
འོད་ཀྱང་ཡོད་ལ་རོལ་མོ་དང། བདེ་བའི་ལོངས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་དེ་ལྟར་གྱུར་པས་
ན༑ བདག་ཅག་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་དུ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་གང་ན་ཡོད་པ་ན་གྲོང་ངམ་
གོང་རྡལ་ལམ། རིའམ། ཚལ་ལམ། ཤིང་དྲུང་ངམ། ཕོ་བྲང་འཁོར་རམ། ཁང་ཁྱིམ་མམ། གང་ན་མདོ་སྡེ་འདི་འྡྲིའམ། ཀློག་གམ། འདོན་ཏམ། འཆད་པའི་

[248B]བར་བྱའོ། །གནས་དེར་མཚོན་གྱིས་གནོད་པར་བྱེད་པ་དང། རིམས་ནད་དང། མུ་གེ་མི་འབྱུང་བར་བདག་ཅག་གིས་
ཉིན་མཚན་དུ་བསྲུང་ཞིང་བསྐྱབ་པར་བགྱིའོ་ཞེས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་ནས། ལྷ་དེ་དག་གི་ཚེ་དང། སྟོབས་དང། ལུས་ཀྱི་མདོག་དང། འོད་གསལ་བ་སྔ་བས་ཀྱང་
ལྷག་པར་བཟང་བར་གྱུར་ཏེ། དེ་དག་རབ་ཏུ་དགའ་ནས་ནམ་མཁའི་ཕྱོགས་ནས་ཕྱིར་དོང་ངོ། །གཞན་ཡང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐབས་མཁས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་
དགེ་བའི་རྩ་བའི་སྟོབས་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་བཻ་ཌཱུརྱས་ཡུལ་ཡངས་པ་ཅན་ཕབ་ནས། ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་མེད་པར་བྱས་པའི་འོག་ཏུ་ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་
བཟང་མོ་ཅི་ལ་ཡང་མཁས་པ་གཞན་པས་ལྷག་པ་ལྔ་བརྒྱ་ཞིག་གདམས་ནས། བུ་མོ་ལྔ་བརྒྱས་བསྐོར་ཏེ། རོལ་མོ་བྱས་ཏེ་ཕྱིར་བདག་གི་ཡུལ་དུ་འོངས་ཏེ། བཙུན་མོ་དང། སླས་
རྣམས་བཅས་སུ་ཕོ་བྲང་དུ་འདུས་ཚོགས་ནས་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཏེ་འདུག་གོ་གདན་ལ་འདུག་ནས་བདག་སྐྱིད་དོ། །ལེགས་སོ་ཞེས་སྨྲས་སོ་།དེ་ནས་ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་རྣམས་
ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་བཻཌཱུརྱ་ལ་ཁྱོད་ཅི་སྐྱིད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། ཁོ་བོ་དགྲ་ལས་རྒྱལ་བས་སྐྱིད་དོ། །བུ་མོ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་རྒྱལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་རྒྱལ་པོའི་དམག་

[249A]༄༅། །རྣམ་བཞི་ཀུན་ལོག་ན་ཡང་ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་གཅིག་ཡང་མི་ཐུབ་བོ། །བདག་ཅག་ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་མི་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སློབ་མར་གྱུར་ཏེ། ཅི་ལའང་
བརྟོད་པ་མེད་པས་རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་བར་ཟད་དོ། །གལ་ཏེ་ངན་སེམས་སྐྱེས་ན། ཁྱོད་སྔ་ཕྱི་ལན་གསུམ་བཞིའི་བར་དུ་ཡུལ་ཡངས་པ་ཅན་དུ་དམག་རྣམ་བཞི་དྲངས་པ་ན་རྟག་ཏུ་ཕམ་
པར་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཁྱོད་ཐོགས་མ་དམག་དྲངས་པའི་ཚེ་ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་རྣམས་འདི་སྐད་ཟེར་རོ། །རྒྱལ་པོ་བཻ་ཌཱུརྱ་ཁྲེལ་མེད་པ་དྲིན་མི་ཤེས་པར་གནོད་པ་བྱེད་དུ་
འོང་བ་དེ་དང་འགྱེད་པར་གྱུར་ན་མཛངས་ངན་གྱི་བྱེ་བྲག་གང་ཡང་མེད། དཀར་ནག་ཀྱང་མི་མངོན་གྱིས། བདག་ཅག་གིས་སྐྲག་པ་ཙམ་བྱས་ཏེ། ཕྱིར་ཟློག་པའི་ཕྱིར་ཐམས་
ཅད་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་དམ་བཅས་སོ། །བདག་ཅག་གིས་མདའ་གཅིག་ཆར་འཕངས་ལ་ཕ་རོལ་ལ་རྨས་ཤིང་གནོད་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་དམག་རྣམ་བཞི་བཤམས་ནས། རྒྱང་
གྲགས་བཞི་བཅུའི་མདུན་དུ་ཁྱོད་ཀྱི་དམག་བསུས་ནས། ཀུན་གྱིས་མདའ་འཕངས་ནས་མདའི་རྒྱུན་མ་ཆད་དེ། རྒྱལ་པོ་ཁྱོད་སྐྲག་ནས་ཕྱིར་མ་ལོག་གམ། དེ་ནས་ཡང་ཞག་
དགུ་བཅུ་ལོན་པའི་འོག་ཏུ་ཕྱིར་དམག་རྣམ་བཞི་དྲངས་ནས། ཤཱཀ་རིགས་ལ་དྲངས་ཏེ་བརྒལ་བ་ན། དེའི་ཚེ་ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་རྣམས་འདི་སྐད་ཅེས་བགྲོས་སོ། །རྒྱལ་པོ་

[249B] ངོ་ཚ་མི་ཤེས་པ་ད་ཡང་བདག་ཅག་ལ་གནོད་པ་བྱེད་དུ་འོངས་པས། བདག་ཅག་ཤཱཀ་རིགས་རྣམས་ཀྱིས་འདི་ལྟར་དམ་བཅའོ། །དགྲ་དེ་དག་ལ་བདག་
གིས་ཅིག་ཅར་མདའ་འཕངས་ལ། དེ་དག་གི་ལུས་ལ་གནོད་པར་མི་འགྱུར་བར་དེའི་ཡ་ལད་ཀྱི་རྒྱུན་ཀུན་བཅད་དེ་ཁྲབ་ཀྱི་ཡ་ལད་ལ་ལྷགས་པར་བྱའོ། །ཞེས་དམ་བཅས་ནས། ཤཱཀ་
རིགས་ཀུན་གྱིས་མདའ་འཕངས་ནས། ཁྲབ་ཀྱི་རྒྱུན་ཀུན་བཅད་དེ་སྒྲེན་མོར་བཞག་གོ་དེ་ནས་རྒྱལ་བོ་ཁྱོད་སྐྲག་ནས་ད་ནི་བདག་ཅག་གི་སྲོག་ལ་བབ་ན་ཇི་ལྟར་བྱ་ཞེས་བགྲོས་པ་ལས་
བློན་པོ་གཅིག་གིས་འདི་སྐད་ཅེས་གྲོས་མ་བཏབ་བམ། ཤཱཀ་རིགས་རྣམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སློབ་མ་ཡིན་པས་སྲོག་མི་གཅོད་པའི་ཁྲིམས་སྲུང་སྟེ། སྙིང་རྗེ་ཆེ་བས་བདག་ཅག་ལ་
གནོད་པ་མ་བྱས་ཀྱི། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་བདག་ཅག་གི་ལུས་དང། སྲོག་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། ད་ལྟར་བདེན་ན་ད་རུང་དུ་བརྒལ་ལོ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། དེའི་ཚེ་ན་ཤཱཀ་རིགས་
ཀྱི་བུ་རྣམས་ནི་ལག་པ་མི་འགུལ་བར་སྡོད་དོ། །རྒྱལ་པོ་བཻ་ཌཱུརྱའི་དམག་རྣམས་བཞི་དྲུང་དུ་བསྙེགས་ཀྱང་ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་རྣམས་མི་རྒོལ་བར་སྡོད་དོ། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེ་ཞིག་འདུག་
པས་ཤཱཀ་རིགས་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ད་མི་བདེ་བ་བྱུང་བཞིན་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་རྒོལ་བར་སྡོད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང་ཤཱཀ་རིགས་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་པ། བདག་ཅག་ནི་ཅི་

[250A]༄༅། །ལ་ཡང་བརྟོད་པ་མེད་དེ། གལ་ཏེ་འདི་དང་བརྟོད་པར་གྱུར་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སློབ་མར་མི་རུང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་བྲན་ཟེ་དེ་དག་གིས་སྨྲས་པ་ལ་
མ་རངས་ཏེ་གཅིག་པུ་ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་མདུན་དུ་འཕགས་ནས་རྒྱལ་པོ་བཻ་ཌཱུརྱའི་དམག་ལ་བརྒལ་ཏེ། མདའ་གཅིག་འཕངས་བས་མི་བདུན་བདུན་རྨས་པར་བྱས་པས། རིང་པོ་མ་
ཐོགས་པར་རྨས་པ་དང། ཤི་བ་མང་བར་གྱུར་ཏེ། རྒྱལ་པོ་ཁྱོད་དམག་རྣམ་བཞི་དང་ཕྱིར་མ་ལོག་གམ། དམག་ཕྱིར་ལོག་པའི་འོག་ཏུ་ཤཱཀ་རིགས་རྣམས་འདི་སྙམ་
དུ་སེམས་པར་གྱུར་ཏོ། །བདག་ཅག་རྣམས་བྲམ་ཟེ་སྡིག་པ་ཅན་འདི་དང་ལྷན་ཅིག་འདུག་ཅིང་འགྲོགས་པ་མི་རིགས་སོ་སྙམ་བསམས་ནས་ཤཱཀ་རིགས་རྣམས་འདུས་ནས་བྲམ་
ཟེ་དེ་ཡུལ་དེ་ནས་བསྐྲད་དོ། །བྲམ་ཟེ་དེ་བསྐྲད་པའི་འོག་ཏུ་ཡང་རྒྱལ་པོས་དམག་རྣམ་བཞི་དྲངས་ན། ཡུལ་སེར་སྐྱ་ཕབ་ནས་རྒྱལ་བར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་
པོ་བཻ་ཌཱུརྱ་སྐྱེངས་ཏེ་ངོ་ཚ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་རིགས་ངན་པའི་བཤན་པ་བཀུག་ནས། ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་རྣམས་རྐང་པ་དང། ལག་པ་གཏུབས་ལ། སྣ་དང། རྣ་བ་
བཅད་དེ་ཤིང་རྟས་བསྐྱས་ནས། དུར་ཁྲོད་དུ་བོར་རོ། །དེའི་ཚེ་ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་རྣམས་རྐང་ལག་བཅད་ནས་ས་ལ་འགྲེ་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་མྱོང་བར་གྱུར་ནས་སྲོག་

[250B] །དེའི་ཚེ་ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུངས་པས། ལ་ལ་ནི་ཕ་མ་དང། མིང་པོ་དང། ཕུ་ནུ་མོའི་མིང་ནས་འབོད། ལ་ལ་ནི་གནམ་འབོད། ལ་ལ་ནི་ས་འབོད་
ལ་ལ་ནི་རབ་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བར་འབོད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ནང་ན་ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་གཅིག་གིས་བུ་མོ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཕུ་ནུ་མོ་དག་འདི་ལྟར་
རིག་པར་གྱིས་ཤིག་བདག་གིས་སྔོན་སངས་རྒྱས་ལས་འདི་ལྟར་ཐོས་སོ། །གང་ཞིག་ཕོངས་ཤིང་ཉམ་ཐག་པར་གྱུར་པ་ན། སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཡིད་ལ་བྱས་ཏེ་མཚན་
ནས་བརྗོད་ལ། སྲོག་ཕྱོགས་ན་བསམ་པ་བཞིན་དུ་འགྲུབ་ཅིང་བདེ་བར་འོང་བར་ཐོས་སོ། །དེ་ན་ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ལྔ་བརྒྱ་རྣམས་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བཏུད་ནས་མཐུན་པར་སངས་རྒྱས་
ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བརྗོད་དེ། ཀྱི་ཧུད། ཀྱི་ཧུད། ཨེ་མ་རེ་སྡུག་།ཨེ་མ་རེ་སྡུག། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདེ་བར་
གཤེགས་པ་ཞེས་བོས་སོ། །དེ་སྐད་སྨྲས་མ་ཐག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཤུགས་ཀྱིས་སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྤྲིན་ཆགས་ཏེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་
སྤྲིན་ལས་ཆར་པ་ཕབ་ནས། ཆར་པའི་ཐིག་པས་བུ་མོའི་ལུས་ལ་ཕོག་གོ་ཆར་པས་ཕོག་མ་ཐག་ཏུ་བུ་མོ་དེ་དག་གི་ལག་པ་རྐང་པ་དེ་དག་ལ་སོགས་པ་སྔ་མཁོ་བཞིན་དུ་སོས་པར་

[251A]༄༅། །གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་རྣམས་རབ་ཏུ་དགའ་བར་གྱུར་ནས། ཐམས་ཅད་ཚིག་མཐུན་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བྱམས་པའི་ཕ་མ་
བླ་ན་མེད་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྨན་དམ་པའོ་།འཇིག་རྟེན་གྱི་སྣང་བའི་སྤྱན་ནོ། །ཁམས་གསུམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཐར་བར་མཛད་པའོ། །ཤིན་ཏུ་བདེ་
བ་སྦྱིན་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་ཅག་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུངས་པ་ལས་ཐར་བར་གྱུར་པས་བདག་ཅག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་དྲིན་དྲན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ད་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་བསབ་པར་བྱ་ན་ཐབས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་གིས་བཀའ་དྲིན་བསབ་པར་བྱ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི་རྡོ་རྗེའི་སྐུ། རྟག་ཏུ་གནས་པའི་སྐུ། བཀྲེས་
པ་དང། སྐོམ་པ་མེད་པའི་སྐུ། གཟུགས་དམ་པའི་སྐུ། བསམ་གཏན་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། དབང་པོ་དང། སྟོབས་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་
ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པའོ། །མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུས་ཡོངས་སུ་བརྒྱན་པའོ། །ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་ལ་གནས་
ཤིང༑ སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲ་གཅན་འཛིན་དང་འདྲ་བར་གཟིགས་སོ། །དགྲ་དང། གཉེན་ལ་ཡང་མཉམ་པར་གཟིགས་ཏེ་ལན་མི་རེ་བ་ཡིན་ན། ད་བདག་ཅག་གི་སངས་

[251B] བདག་ཅག་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུངས་ལ་དམ་པའི་ཆོས་གཟུང་ངོ་སྙམ་བསམས་ནས། ཆོས་གོས་དང། ལྷུང་བཟེད་བཙལ་ཏེ། དགེ་
སློང་མའི་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་སོང་ནས། རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་གསོལ་ཏེ། དགེ་སློང་མའི་གནས་སུ་ཕྱིན་ནས། དགེ་སློང་མ་དྲུག་སྡེ་སྔར་ཕྲད་པར་གྱུར་ཏེ། དགེ་སློང་མ་དྲུག་སྡེས་བདག་
ཅག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བསྒོའོ། །བུ་མོ་ཁྱེད་རྣམས། གཞོན་ཞིང་ལང་ཚོའི་དུས་ལ་བབ་ལ་བྱད་བཞིན་བཟང་ལ་སྡུག་ན། ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལྟ་བུ་གཏང་དཀའ་བ་གཏོང་བར་སེམས་ཤིང་རབ་
ཏུ་འབྱུང་བར་སེམས། དེ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་འདོད་པ་ལྔ་ལས་ལོངས་སྤྱོད་ན་མི་སྐྱིད་དམ། སྐྱིད་པ་མྱོང་ནས་ཚེ་ནར་ཕྱིན་ཏེ་རབ་ཏུ་བྱུང་ན་མི་སླེབས་སམ་ཞེས་བསྒོའོ། །དྲུག་སྡེ་མ་
རྣམས་ཀྱིས་བསམས་པ། འདི་དག་རབ་ཏུ་མ་བྱུང་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་བདག་ཅག་གི་ཆོས་གོས་དང། ལྷུང་བཟེད་དང། འདོད་པ་ཐམས་ཅད་དབུལ་བར་འགྱུར་རོ་བསམས་ནས། ཤཱཀ་
རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་རྣམས་རབ་ཏུ་འབྱུང་བའི་བགེགས་བྱས་སོ། །བུ་མོ་རྣམས་ཀྱིས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་ལྷག་པར་མི་དགའ་ཞིང་མྱ་ངན་གྱིས་ནོན་པར་གྱུར་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ད་དུང་ཡང་འདི་ལྟ་བུའི་
འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་དང་ཕྲད་པར་འགྱུར། ཁ་ཟས་བཟང་པོའི་ནང་ན་དུག་མ་རུངས་པ་ཡོད་པ་ལྟར། དགེ་སློང་མ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་འདོད་པ་ལྔ་ནི་འཇིགས་

[252A]༄༅། །པའི་སྐྱོན་མང་བར་བདག་ཅག་ཀྱང་ཤེས་ན། ཅིའི་ཕྱིར་འདི་དག་དེ་ལ་ཡོན་ཏན་དུ་ལྟ་སྙམ་བསམས་ནས་སྐད་ཕྱུང་སྟེ་དུས་སོ། །དེ་ནས་ཕྱིར་བྱུང་སྟེ། སོང་
སོང་བ་ལས་དགེ་སློང་མ་ཨུཏྤ་ལའི་མདོག་དང་ཕྲད་དེ། བདག་ཅག་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་དུ་ཞེས་དྲིས་སོ། །བདག་ཅག་གིས་དགེ་སློང་མ་ལ་བསམ་པ་ལྟར་མ་གྱུར་པས་དུ་བ་ཡིན་ནོ། །
ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཨུཏྤ་ལའི་མདོག་གིས་སྨྲས་པ། ཁྱེད་ཅིར་བསམ་ན་མ་གྲུབ་པར་གྱུར། བདག་ཅག་གིས་རབ་ཏུ་དབྱུང་དུ་གསོལ་བ་ལས། རབ་ཏུ་དབྱུང་དུ་མ་གནང་ངོ། །
ཨུཏྤ་ལའི་མདོག་གིས་སྨྲས་པ། ཁྱེད་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་དགའ་ན་ཁོ་མོས་རབ་ཏུ་དབྱུང་ངོ། །ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་རྣམས་རབ་ཏུ་དགའ་ནས། ཨུཏྤ་ལའི་མདོག་གིས་སློབ་
མར་རབ་ཏུ་བྱུང་ངོ། །དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་ཐམས་ཅད་འདུས་ཏེ། འདི་སྐད་ཅེས་གཏམ་བྱས་སོ། །བདག་ཅག་རྣམས་རབ་ཏུ་མ་བྱུང་བ་ན། སྡུག་བསྔལ་འགའ་ཙམ་མྱོང་
བར་མ་ཟད་དེ། ཕ་མ་དང། གཉེན་བཤས་ཀྱང་དགྲས་བསད། བདག་ཅག་ཀྱང་སྣ་དང། རྣ་བ་དང། རྐང་ལག་ཀུན་བཅད་གཏུབས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་མི་སྲིད་པ་མྱོང་
ངོ༑ ༑ཨུཏྤ་ལའི་མདོག་གིས་སྨྲས་པ། ཁྱེད་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་དེ་ཙམ་མྱོང་བ་ལ་གཏམ་ཡང་བྱར་ཅི་ཡོད། ཁོ་མོ་རབ་ཏུ་མ་བྱུང་བ་ཙམ་ན་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བའི་གཏམ་དེ་མི་

[252B] །ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་རྣམས་ཀྱིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་སློབ་དཔོན་མ་ལ་རབ་ཏུ་མ་བྱུང་བའི་ཚེ། སྡུག་བསྔལ་ཇི་ལྟ་བུ་མྱོང་བ་བསྟན་དུ་གསོལ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་དགེ་
སློང་མ་ཨུཏྤ་ལའི་མདོག་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་ཞུགས་ནས། མངོན་པར་ཤེས་པའི་མཐུས་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་བཀྱེ་སྟེ། འཛམ་བུའི་གླིང་སྣང་བར་བྱས་ནས། ལས་དང་རྒྱུ་མཐུན་པས་ལྷ་དང་
ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། མི་དང། མི་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་བསྡུས་ནས། འཁོར་མང་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁོ་མོ་རབ་ཏུ་མ་བྱུང་བ་ན་ཡུལ་མཉན་དུ་ཡོད་པ་ཅན་ན་འདུག་པ་
ན༑ ཁོ་མོའི་ཕ་མས་བྱང་ཕྱོགས་ན་འདུག་པ་ལ་བག་མར་བཏང་ངོ། །བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་མི་དེ་དག་གི་ཡུལ་ཆོས་ཀྱི་བུ་བཙའ་ཀར་ཕྱིར་ཕ་མའི་ཡུལ་དུ་བུ་བཙར་གཙོང་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་
ལོ་དུ་མར་དེ་ལྟར་སྔ་ཕྱིར་བུ་བཙས་ནས་ཕྱིས་བུ་ཞིག་བཙའ་བའི་ཚེ། ཁྱིམ་ཐབ་དང་འགྲོགས་ཏེ་བཞོན་པ་རྟ་དང་ཐེག་པར་བཅས་ཏེ་ཕ་མའི་ཡུལ་དུ་སོང་བ་ལས། ལམ་ཕྱེད་དུ་ཕྱིན་པ་
ལས་ཆུ་ཀླུང་ཡོད་པ་ཆུ་བྲུག་སྟེ། མཐར་ནས་དེའི་ནུབ་མོ་འབྲོག་དགོན་པའི་ཆུ་འགྲམ་དེར་ཉལ་ལོ། །དེའི་ནུབ་མོ་བུ་བཙས་པ་དང་རྩྭའི་ནང་ནས་སྤྲུལ་གདུག་པ་ཡོད་པ་ཁྲག་གི་
དྲི་ཚོར་ནས། བདག་བུ་བཙས་པའི་ཕྱོགས་སུ་འོངས་སོ། །བདག་གི་དྲུང་དུ་མ་ཕྱིན་པས་བདག་གི་ཁྱིམ་ཐབ་དང་བྲན་ཉལ་བའི་སྟེང་དུ་འོངས་ནས། བཙུགས་ཏེ་སྔར་བྲན་བསད་དོ། །དེ་

[253A]༄༅། །ནས་ཁྱིམ་ཐབ་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་འོངས་ནས། བདག་གིས་སྦྲུལ་འོངས་སོ། །སྦྲུལ་འོངས་སོ། །ཞེས་ཁྱིམ་ཐབ་ལ་བོས་ན། མ་ཚོར་ཏེ་ཁྱིམ་ཐབ་ཀྱང་བསད་
དོ༑ ༑དེ་ནས་རྟ་དང། བ་ལང་དང། བཞོན་པ་ཀུན་བསད་དོ། །ཁོ་མོ་འབའ་ཞིག་ཐར་ཏེ། ཕྱི་དེ་ཉིན་ནམ་ནངས་ནས་བལྟས་ན། ཁྱིམ་ཐབ་ཀྱི་རོ་ཡང་བམ་ཞིང། ས་ལ་ཁྲག་བཙོག་
བཙོག་ལྟར་འདུག་པ་མཐོང་ནས། ཁོ་མོ་སྐྲག་འཁམས་ནས་ས་ལ་འགྱེལ་ཏོ། །དེ་ནས་སྐད་ཆེན་པོ་ཕྱུང་སྟེ་དུས་ནས། ཁུ་ཚུར་གྱིས་བྲང་བརྡུངས། སྐྲ་ཡང་འབལ་ནས་རོའི་
སྟེང་དུ་འགྱེལ་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞག་དུ་མར་ཆུ་ལ་མ་ཐར་ཏེ་ཆུ་འགྲམ་ན་འདུག་འདུག་པ་ལས་ཕྱིས་ཆུ་བྲུག་པ་བྲི་ནས། བུ་ཆེན་པོ་ཚུ་རོལ་ཏུ་བཞག་བུ་འབྲིང་པོ་ཁུར་དུ་
ཁྱེར༑ བུ་ཆུང་དུ་ཐུ་བའི་ནང་དུ་བཅུག་ཐུབ་སོས་གཟུང་སྟེ། ཆུ་འབོགས་པ་ལས་ཆུ་ཕྱེད་དུ་ཕྱིན་པ་དང། ཕྱིར་བུ་ལ་བལྟས་ན། བུ་ཆེན་པོ་སྟག་ཅིག་འོངས་ནས་བཟུང་བ་མཐོང་བ་
དང༑ ཁ་གདངས་ཏེ་ཁུས་བཏབ་པ་ལས་ཐུ་བ་ཤོར་བ་དང། བུ་ཆུང་དུ་ཆུར་ལྷུང་ངོ། །བུ་ཆུང་དུ་བསྟབས་པ་ལས་རྒྱབ་ན་ཡོད་པའི་བུ་ཡང་ཤོར་ནས་བུ་ཀུན་ཤིའོ། །དེ་ལྟར་བུ་
གཅིག་སྟག་གིས་ཟོས། གཞན་ཆུར་ཤི་ནས་བདག་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་ཏེ་སྙིང་གས་པ་ཙམ་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུངས་ནས། ཁ་ནས་ཁྲག་སྐྱུགས་ཏེ། ཀྱི་ཧུད། ཀྱི་ཧུད། ཅེས་

[253B] ནང་གཅིག་ཏུ་འདི་འདྲ་བའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མཐོང་བར་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་དུ་ཞིང་འདུག་འདུག་པ་ལས་རིང་པོ་མ་ཐོགས་པར་འདྲོན་པོ་མང་པོ་ཞིག་
དེར་ལྷགས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་འདྲེན་པོ་དེ་དག་ནི་ནང་ན་ཁྱིམ་བདག་གཅིག་ཅིག་ཁོ་མོའི་ཕ་མ་དང་མཛའ་ཞིང་བཤེས་པ་ཞིག་སྟེ། ཁོ་མོ་དེའི་གན་དུ་སོང་སྟེ་ཕ་མའི་གཏམ་དྲིས་
སོ༑ ༑དེ་ལ་ཁྱིམ་བདག་དེ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཕ་མ་དང། ཁྱིམ་དུ་མེ་ཤོར་ཏེ་ཁྱིམ་ཡང་ཚིག་གོ་ཁྱོད་ཀྱི་ཕ་མ་ཡང་ཚིག་གོ་བདག་གིས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་བརྒྱལ་ཏེ་ས་
ལ་འགྱེལ་ཏོ། །དེ་ནས་རིང་ཞིག་ལོན་པ་དང། ཕྱིར་སངས་ཏེ་སོང་སོང་བ་ལས་གྲོགས་པོ་རྣམས་མི་རྒོད་ལྔ་བརྒྱ་དང་ཕྲད་དེ་བཅོམ་མོ། །དེའི་ཚེ་མི་རྒོད་ཀྱིས་དཔོན་པོས་བདག་ཆུང་
མར་བླངས་ནས་རྟག་ཏུ་སྒོ་སྲུང་དུ་བཅུག་གོ་སྒོ་སྲུང་དུ་བཅུག་པ་ན་རིངས་དྲག་ཅིག་བྱུང་བ་ན་ཚོར་སང་ཆེར་བྱོས་ལ་ནང་དུ་སྤྲོན་ཅིག་ཅེས་བསྒོའོ། །དེ་ནས་དུས་གཞན་ཞིག་ན་
ཁྱིམ་ཐབ་དེ་མི་རྒོད་རྣམས་དང་འཕྲོག་ཅིང་འཇོམས་སུ་སོང་སོང་བ་ལས། རྒྱལ་པོའི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་མི་རྣམས་ཀྱིས་བདས་ནས་ཉམ་ཐག་སྟེ། ཕྱིར་གནས་སུ་བྲོས་པ་ལས་དེའི་ཐད་
ཀར་ཁོ་མོ་བུ་བཙའ་བའི་ཐད་ཀར་བབ་སྟེ། ཁྱིམ་ཐབ་སྒོ་ན་འབོད་པ་ཐོས་ཀྱང་སྒོ་འབྱེད་མ་ནུས་པས། དེའི་ཚེ་ཁྱིམ་ཐབ་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་པར་གྱུར་ཏོ། །བདག་གི་ཆུང་མ་

[254A]༄༅། །འདི་ནི་ང་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པར་སེམས་པ་ལྟ། སྒོ་འབྱེད་དུ་ཡང་མ་བཏུབ་བོ་སྙམ་བསམས་ནས། རྩིག་པ་བརྒལ་ནས་ནང་དུ་འོངས་སོ། །དེས་ཆུང་
མ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་སྒོ་མི་འབྱེད་ཅེས་བྱས་སོ། །ཆུང་མས་སྨྲས་པ་བདག་བུ་བཙའ་ཞིང་འདུག་པས། སྒོ་འབྱེད་མ་ནུས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཁྱིམ་ཐབ་དེ་ཁྲོས་ནས་ཇི་ཙམ་དུ་ལུས་
ཡོད་ན་བུ་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཁྱོད་ང་ལ་གནོད་པ་བྱས་པས་བུ་དེ་ཡོད་ན་ཡང་ཅི་རུ་རུང། མྱུར་དུ་སོད་ཅིག་ཅེས་བསྒོའོ། །དེའི་ཚེ་བདག་བུ་ལ་བྱམས་ཆེས་པས་གསོད་མ་ཕོད་
དོ༑ ༑དེ་ནས་བདག་གི་ཁྱིམ་ཐབ་ཀྱིས་རལ་གྲི་ཕྱུང་ནས་བུའི་རྐང་ལག་བཅད་དེ་ཤ་འདི་ཟོ་ཞིག་ཤ་མ་ཟོས་ན་མགོ་བཅད་དོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་བདག་སྐྲག་ནས་བུའི་ཤ་
ཟོས་སོ། །དེ་ལྟར་བུའི་ཤ་ཟོས་ནས་ཁྲོ་བ་ཡང་ཞི་བར་གྱུར་ཏོ་།དེ་ནས་ཡང་དུས་གཞན་ཞིག་ན་རྐུ་ཞིང་འཕྲོག་དུ་སོང་སོང་བ་ལས། རྒྱལ་པོས་ཟིན་ཏེ། ཁྲིམས་དང་སྦྱར་
ནས་སྲོག་བཅད་དོ། །དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་པོ་དེའི་ཡུལ་ཆོས་ཀྱིས་རྐུན་པོ་བསད་ན་ཡུལ་ཆོས་ཀྱིས་རྐུན་པོའི་རོ་དང་ཆུང་མ་གསོན་པོར་དུར་དུ་བཅུག་གོ་ཁོ་མོ་རྒྱན་དང་བཅས་སུ་
དུར་དུ་བཅུག་པར་གཞན་གྱིས་མཐོང་ནས། དེ་ནས་མོད་ལ་གཞན་གྱིས་བདག་གི་རྒྱན་འདོད་པའི་ཕྱིར་མཚན་མོ་དུར་བྲུས་ནས་བདག་ཀྱང་ཁྲིད་དེ། ཆུང་མར་བླངས་ནས་དུར་

[254B]ཁྲིམས་དང་སྦྱར་ནས་བསད་དོ། །ཡུལ་ཆོས་ཀྱིས་རྐུན་པོའི་ཆུང་མ་ཡང་གསོན་པོར་རོ་དང་དུར་དུ་བཅུག་གོ་དེ་ནས་རིང་པོ་མ་ལོན་
པར་སྤྱང་ཀི་ལྟོགས་པས་རོ་ཟོས་ནས་ཕྱིར་བྱུང་ནས་བདག་ཀྱང་དེ་ནས་ཐར་ཏེ། མྱོས་བཞིན་དུ་འཐོམ་ཞིང་སོང་སོང་བ་ལས་མི་མང་པོ་ཞིག་དང་ཕྲད་དེ། དེ་དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ།།
བདག་ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་མང་པོས་ཡོངས་སུ་གཟིར་བར་གྱུར་པས། ང་མྱ་ངན་མེད་པའི་གནས་ཤིག་འདོད། དེ་ནས་ཁྱིམ་བདག་བྲམ་ཟེ་ཞིག་བདག་ལ་སྙིང་བརྩེ་བའི་ཕྱིར་བདག་
ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་ཆོས་ལ་ཞུགས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་རྐྱེན་མེད་དེ་རབ་ཏུ་བདེའོ་ཞེས་ཐོས་སོ་།བདག་གིས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་
སེམས་སྐྱེས་ཏེ། དགེ་སློང་མ་སྐྱེ་དགུའི་བདག་མོ་ཆེན་མོ་གྲགས་འཛིན་མ་ག་ལ་བ་དེར་སོང་ནས་ཕྱིན་པ་དང་རབ་ཏུ་བྱུང་ངོ་།རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་མཐར་གྱིས་བསྒོམས་ནས་འབྲས་བུ་ཐོབ་
པར་གྱུར་ཏེ། རིག་པ་གསུམ་དང། མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ཁོ་མོ་རབ་ཏུ་མ་བྱུང་བའི་ཚེ་དེ་ལྟ་བུའི་སྡུག་
བསྔལ་ཆེན་པོ་མྱོང་ངོ། །མྱོང་ནས་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་འབྲས་བུ་ཡང་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ཤཱཀ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་རྣམས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས། རབ་ཏུ་དགའ་

[255A]༄༅། །བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྣམ་པར་དག་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ཆོས་ཉན་པའི་འཁོར་རྣམས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་ལམ་བཏབ་ནས་དགའ་
བས་ཕྱིར་དོང་ངོ། །དེའི་ཚེ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུམ་སྲུ་དགེ་སློང་མ་གཽ་ཏ་མའིས་དགེ་སློང་མ་དང། །བར་ཁྲིམས་མ་དང། དགེ་སྦྱོང་མ་དང། དགེ་བསྙེན་མ་ལ་སོགས་ཏེ་བུད་མེད་
ཐམས་ཅད་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བར་འགྱུར་བའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་ཏེ། འབྲས་བུ་རྣམ་པ་གསུམ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་
ཕྱིར༑ དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོར་འཇུག་པ་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པའི་སྐལ་པ་ཡོད་མོད་ཀྱི། བདག་ཅག་བུད་མེད་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་མ་གནང་ངོ། །དེ་
ཡང་བུད་མེད་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲིབ་པ་མང་ཞིང། གཏོང་མི་ཕོད་པ་ཆགས་ཞིང་ཞེན་པ་དང། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ལས་གྲངས་མེད་པས་གླགས་པ་དང། ཤེས་པ་ཆུང་ཞིང་
ཞན་པ་དང། ལེ་ལོ་བྱེད་ཅིང་ང་རྒྱལ་ཆེ་བ་དང། ལུས་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱིས་རྒྱུན་དུ་མི་འགྱུར་ཞིང་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཐོབ་པར་མི་རུང་བ་དང། འཁོར་བར་འཁོར་བ་ན་
འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་འབྲས་བུའི་མཆོག་དགེ་བ་བཅུའི་ཆོས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་མང་པོ་སྡུད་མི་ནུས་པ་དང། ཚངས་པའི་རྒྱལ་པོའི་ཐབས་བླ་ན་མེད་པ་མི་འཐོབ་ཅིང་

[255B] བདེ་བའི་དོན་དུ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་བསྐུལ་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བུད་མེད་རྣམས་
ཆོས་ལ་འཇུག་པའི་སློབ་མར་མ་གནང་ངོ། །ལྷའི་བདུད་དང། ངན་པར་ལྟ་བ་དང། མུ་སྟེགས་ཅན་ཐམས་ཅད་རྟག་ཏུ་ངན་པར་ལྟ་བ་ལ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་ཏེ། དམ་པའི་ཆོས་མེད་པར་
བྱ་བ་དང། སངས་རྒྱས་དང། ཆོས་དང། དགེ་འདུན་བཤིག་པར་འདོད་པ་དང་འདྲ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བུད་མེད་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་མོས་ཀྱང་འཇུག་ཏུ་མ་
གནང་སྟེ། ཁོ་མོས་བུད་མེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཡང་དང། ཡང་ལན་གསུམ་གྱི་བར་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་འཇུག་པར་གསོལ་ན་མ་གནང་ངོ། །དེ་ལྟར་
ལན་གསུམ་གྱི་བར་དུ་གསོལ་ཀྱང་མ་གནང་ནས། བསམ་པ་བཞིན་མ་གྱུར་ནས། ཁོ་མོ་མི་དགའ་བའི་མྱ་ངན་གྱིས་ནོན་ཏེ། མིག་མཆི་མས་གང་སྟེ། ཕྱིར་བྱུང་སྟེ་སོང་སོང་བ་
ལས་ལམ་དུ་ཀུན་དགའ་བོ་དང་ཕྲད་ནས། ཀུན་དགའ་བོས། ཁོ་མོ་ལ་ཡུམ། ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་མི་དགའ་ཞིང་མྱ་ངན་བྱེད་ཅེས་དྲིས་སོ་།ཁོ་མོས་དེའི་ཚེ་ན་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་
སྨྲས་སོ། །བདག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དད་ཅིང་མོས་ཏེ། ལན་གསུམ་གྱི་བར་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་གསོལ་བ་ལས་མ་གནང་བས་དེའི་ཕྱིར། བདག་མི་དགའ་ཞིང་མྱ་ངན་

[256A]༄༅། །བྱེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང། དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་བོས་བདག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཡུམ༑ མི་དགའ་བ་མ་བྱེད་ཅིག་བདག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་ལ་གསོལ་ཏེ། ཡུམ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱའོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་བདག་མོད་ལ་དགའ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོས་སངས་རྒྱས་གང་ན་བ་དེར་
སོང་ནས་ཕྱིན་པ་དང། འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཞུ་ཞིང་གསོལ་བའི་སྐབས་དབྱེ་བར་གནང་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཞུའོ་ཞེས་གསོལ་པ་དང་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཅི་དང། ཅི་འདོད་པ་དྲིས་ཤིག་པར་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཀུན་དགའ་བོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཡུམ་གཽ་
ཏེ་མའི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་གསོལ་ཞིང། བསྐྱེད་བསྐྱེད་དེ། ད་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པའང་ཡུམ་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་
ལགས་ཏེ། ཡུམ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དྲིན་ཆེ་བ་ལགས་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་ཏུ་གནང་ན་
ཡུམ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་འཇུག་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་འཚལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་སྨྲས་པ་བཞིན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་

[256B]ཡིན་ན། བུད་མེད་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པར་མ་གནང་ངོ། །གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་བུད་མེད་འཇུག་ཏུ་གནང་བར་གྱུར་ན། དམ་པའི་ཆོས་ལོ་ལྔ་བརྒྱས་སྔར་ནུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་བུད་མེད་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པར་མི་བགྱིས་སོ། །དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ། ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་དེ། ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་
ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བདག་མངོན་དུ་དྲན་པ་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འཁོར་བཞི་དང་ལྡན་ན། སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་འབའ་ཞིག་འཁོར་བཞི་དང་ལྡན་པ་མ་ལགས་སམ་
སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་ལྟར་གཽ་ཏ་མའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དད་ན། བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དེ་བཙུན་པར་བྱ་བའི་ཆོས་རྣམ་པ་བརྒྱད་ཡོངས་
སུ་དག་པར་སྤྱོད་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་འཇུག་ཏུ་གནང་ངོ་།དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ། །ལན་གསུམ་བསྐོར་བྱས་ནས་ཕྱིར་
སོང་སྟེ། ཡུམ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ནན་གྱིས་གསོལ་ནས་ཡུམ་ཆོས་ལ་འཇུག་ཏུ་གནང་ངོ། །ཤིན་ཏུ་ལེགས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། དེ་

[257A]༄༅། །བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཡང་དང། ཡང་དུ་གསོལ་ཏེ། ཡུམ་བསམ་པ་ལྟར་གྱུར་པ་ལེགས་སོ། །ཡུམ་གྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་
པ་ལ་འཇུག་ཏུ་གནང་བ་ཐོས་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་ནས། བདག་གི་ལུས་མི་རྟག་པ་འདིས་དེང་འདིར་རྟག་པའི་རིན་པོ་ཆེའི་ལུས་སུ་གྱུར་ཏོ་།བདག་གི་སྲོག་འདི་ཡང་སྐད་ཅིག་སྐད་
ཅིག་ཅིང་འགྱུར་ཞིང་འཕོ་བ་ལས་དེང་འདིར་རིན་པོ་ཆེའི་སྲོག་ཏུ་གྱུར་ཏོ། །ད་ལྟར་བདག་གི་ལུས་དང། སྲོག་དང། ནོར་ཡང་རྐྱེན་འདུས་པ་ལས་ཡོད་པར་ཟད་དེ། ད་ནི་རིན་པོ་
ཆེའི་ནོར་རྙེད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར་བདག་གིས་ཕན་པ་དང། བདེ་བར་ཡོན་ཏན་ཆེན་པོ་མཐོང་བས། ཀུན་དགའ་བོ་ལ་ལྷག་པར་བཀུར་སྟི་དང། རིམ་གྲོ་བྱ་བའི་སེམས་སྐྱེས་སོ། །
ཀུན་དགའ་བོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཐེ་ཚོམ་མ་ཟ་ཞིག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དགོངས་ཏེ་གསུངས་པའི་རྗེས་སུ་སྤྱོད་ཅིང། ལུས་དང། སྲོག་ཡལ་ཡང་ཉམས་པར་
མི་བགྱིད་དོ། དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བཙུན་པར་བྱ་བའི་ཆོས་རྣམ་པ་བརྒྱད་ཉམས་པར་མི་བྱ་བ་ཡང་ཞིབ་ཏུ་བསྟན་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ཡུམ་གཽ་ཏ་མའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཤུགས་
ཀྱིས་མ་འོངས་པའི་བུད་མེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ། ཡང་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། མ་འོངས་པའི་དུས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་

[257B] དེ་ཡང་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པར་གནང་བར་མཛད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་སྩལ་པ། ལེགས་སོ། །བུད་མེད་གང་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སྲུང་ཞིང་འཛིན་ལ། མཐར་གྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་སྦྱིན་པ་དང། མང་དུ་ཐོས་པ་དང། དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཉམས་སུ་ལེན་ན། རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་དང། ཁྱིམ་པར་
འདུག་ཀྱང་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་དང། གཏན་ཁྲིམས་ལྔ་དང་ཁྲིམས་རྫོགས་པའི་བར་དུ་ནོད་ཅིང་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གི་ཆོས་ཀྱི་བར་དུ་འཇུག་ཏུ་
གནང་ངོ། །དེ་ལ་ནན་ཏན་བྱས་ན་འབྲས་བུ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡང་འཐོབ་ཅིང། ལྷ་དང། མིའི་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །གཽ་ཏ་མའི་ས་དེ་སྐད་གསུངས་པ་ཐོས་ནས་
རབ་ཏུ་མགུ་རངས་དགའ་བའི་སེམས་སུ་གྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བདག་གིས་འབྲས་བུ་ཐོབ་བར་གྱུར་པ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་ལགས་
སོ༑ ༑བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྩལ་པ། དེ་སྐད་མ་ཟེར་ཅིག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དྲིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་
ལ་དྲིན་ཡོད་ཅེའམ། དྲིན་མེད་ཅེས་མི་དགོངས་སོ། །གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དྲིན་བགྲང་ན་མཉམ་སྙོམས་པའི་ཐུགས་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། གཽ་ཏ་མའི་

[258A]༄༅། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་དྲིན་ཡོད་ཅེའམ། མེད་ཅེས་དགོངས་ན་མཉམ་སྙོམས་པ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་
གང་གིས་སངས་རྒྱས་ལ་གནོད་པ་ཞིག་བྱས་ན་ཡང་དེ་ལ་ཞེ་སྡང་བ་ཡང་མེད། སེམས་ཅན་གང་སྤོས་ཙནྡན་འདི་གུས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ལ་བསྐུས་ན་ཡང་དེ་ལ་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་དགྱེས་པར་མི་དགོངས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་མཉམ་སྙོམས་པར་གཟིགས་ཏེ། འདི་ནི་ཀུན་དགའ་བོའི་དྲིན་ཡིན་གྱི། དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་དྲིན་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོའི་རྐྱེན་གྱིས་བུད་མེད་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པར་གྱུར་ཏོ། །གཽ་ཏ་མའི་མ་འོངས་པའི་དུས་ན། དགེ་སློང་
མ་དང། དགེ་བསྙེན་མ་དང། བུད་མེད་རྣམས་རྟག་པར་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོམས་ཤིག་བཀུར་སྟི་དང། རིམ་གྲོ་ཆེར་བྱས་ཏེ། མིང་ནས་ཀྱང་བརྗོད་པ་
རྒྱུན་དུ་དྲིན་དྲན་པར་བྱའོ། །དེ་མ་ཡིན་ན་ཉིན་མཚན་དུས་དྲུག་ཏུ་ཡང་མི་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དྲན་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་གཽ་ཏ་མའི་ས་དགེ་སློང་མ་རྣམས་དང། བུད་མེད་རྣམས་ལ་
འདི་སྐད་ཅེས་བསྒོའོ། །བདག་ཅག་རྣམས་ཀྱིས་སྟོན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སྐྱབས་སུ་གསོལ་ཏེ་སྲོག་ཕྱོགས་སོ། །བུད་མེད་གང་ཞིག་རྟག་ཏུ་བདེ་སྐྱིད་པ་དང། བཀྲ་

[258B] འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་འདོད་ན། རྟག་ཏུ་དཔྱིད་ཟླ་འབྲིང་པོའི་ཚེས་བརྒྱད་དང། སྟོན་ཟླ་འབྲིང་པོའི་ཚེས་བརྒྱད་ལ་གོས་སར་པ་གཙང་མ་བགོས་
ཏེ༑ སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ཉིན་ཞག་གཅིག་ཁྲིམས་བརྒྱད་མ་ནོས་ལ་དུས་དྲུག་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་བསྐྱེད་དེ། མཆོད་པ་བྱས་ན་ཀུན་དགའ་བོས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་སྐྱོབ་ཅིང་བསམས་པ་
བཞིན་དུ་འགྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ཆོས་ཐོས་པས་རབ་ཏུ་དགའ་ནས། བསྐོར་བ་བྱས་ནས་ཕྱིར་དོང་ངོ། །ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་
མདོ་ལས། སྙིང་རྗེའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་སྟེ་བདུན་ནོ།། །།བམ་པོ་དྲུག་པ། དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་འཁོར་མང་པོས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ནས། མཆོད་པ་དང། རིམ་
གྲོ་བྱས། བཀུར་སྟི་དང། ཕུ་དུད་བྱས། བསྔགས་ཤིང་བསྟོད་ནས་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོས། འཁོར་མང་པོའི་ཐེ་ཚོམ་སེམས་ཀྱིས་རྟོགས་ནས། སྟན་ལས་ལངས་
ནས་སངས་རྒྱས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅིའི་སླད་དུ་མ་འགགས་པ་ལྟ་བུ་མ་རབས་རིགས་ངན་པ་ཡང་རབ་ཏུ་འབྱུང་དུ་གནང། མ་འགགས་པ་རབ་ཏུ་བྱུང་
བས༑ རྒྱལ་རིགས་དང། རྗེའུ་རིགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དད་པ་དང། གུས་པའི་སེམས་ཉམས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར་དད་པའི་སེམས་ཉམས་པས་བསོད་ནམས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་ཉམས་

[259A]༄༅། །པར་གྱུར། རྒྱལ་པོ་ཟས་གཙང་མའི་སྲས་དགེ་སློང་དགའ་བོས་ཀྱང་བརྙས་པའི་སེམས་སྐྱེས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་
བོ་དང། འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ་།ཁྱེད་རྣམས་ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཉམ་སྙོམས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་
པོ་དང། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་གསུམ་དང། ཡེ་ཤེས་ལྔ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་མེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་ཀྱང་བླ་ཡི། དགེ་སློང་མ་འགགས་པ་འདི་ཡང་དག་པར་མ་རབས་རིགས་ངན་
ཡིན་ཞེའམ། སྤྱོད་པ་ཐ་མའམ། སྨོན་ལམ་ཐ་མའམ། བརྩོན་འགྲུས་ཐ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱར་རུང་ངམ། ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི། ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པའོ།།
མི་རྟག་པའོ། །འགྱུར་ཞིང་འཕོ་བའོ་ཞེས་བྱས་ཀྱང་བླ། དགེ་སློང་མ་འགགས་པ་མར་བས་རིགས་ངན་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་རུང་ངོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་བདེན་པའི་ཚིག་གསུངས་པས། ཁྱེད་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་ནི་འཁོར་བའི་སྐྱོན་དང། ཉེས་པ་གཟིགས་ཤིང་མཁྱེན་པས་རང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས། དགེ་སློང་མ་འགགས་པ་ལྟ་བུ་རབ་ཏུ་བྱུང་བས་རིག་པ་གསུམ་

[259B] མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་དུ་ལྡན་ཏེ། ལྷ་དང། མི་རྣམས་ཀྱི་མཆོད་པའི་གནས་སུ་གྱུར་ཏོ་།དམ་པའི་ཆོས་སྲུང་ཞིང་འདུལ་བ་འཛིན་པའི་མཆོག་དམ་
པར་གྱུར་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཆོད་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པས་ན། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ཀྱང་འབྲས་བུ་དམ་པ་གསུམ་ཐོབ་པར་བྱེད་དོ་།འདི་ལྟ་སྟེ། ད་ལྟར་གྱི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་དང། སྐྱེས་
པའི་འབྲས་བུ་དང། མ་འོངས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱེད་དེ། དེ་བས་ན་འགགས་པ་ནི་སྤྱོད་པ་མཆོག་དམ་པ་དང་ལྡན་ཏེ། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་སྙིང་རྗེ་ཆེ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ། །
སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་ཡང། སངས་རྒྱས་གྲངས་མེད་པ་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་ནས། སངས་རྒྱས་དེ་དག་གི་ཆོས་ལ་ཡང་འདུལ་བ་འཛིན་
པའི་མཆོག་བྱས། ད་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་ཆོས་ལ་ཡང་འདུལ་བ་འཛིན་པའི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་དགེ་སློང་དགའ་བོས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཐོས་ནས་
འདུག་པ་ལས་ལངས་ཏེ་མགོ་བོས། འཕགས་པ་ཀཽཎྜི་ནྱའི་རྐང་པ་ལ་ཕྱག་བཙལ་ཏེ། མཐར་གྱིས་མ་འགགས་པའི་དྲུང་དུ་ཕྱིན་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་བཏུད་པ་ཙམ་བྱས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས། དགའ་བོ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་བཀའ་སྩལ་པ། དགའ་བོ་ཁྱོད་ནི་ཤེས་པར་བྱོས། །དབུལ་ཞིང་སྡུག་པར་དེ་འགྱུར་རམ་།ཆེ་བ་ཙན་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་གྱི། །

[260A]༄༅། །རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་ཆོས་ཉིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་དགའ་བོ་ལ་བསྟན་པ་དང། གཟེངས་བསྟོད་པ་དང། དགའ་བའི་ཆོས་རྣམ་པ་དུ་མ་
གསུངས་ནས། དགའ་བོ་རབ་ཏུ་དགའ་མགུ་རངས་ཏེ། གོས་ཚགས་བཅོས་ནས་འཕགས་པ་མ་འགགས་པའི་རྐང་བ་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་བ་དང་དེ་མ་ཐག་ཏུ་གནམས་ཡང་
རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་སོ། །ལུས་དང། སེམས་མཉེན་ཞིང་ལས་སུ་རུང་བར་གྱུར་ཏེ། བདག་གི་དོན་རབ་ཏུ་རྙེད་ཅིང་བྱ་བ་བྱས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཕགས་
པ་མ་འགགས་པ་ལ། ཁྱོད་ཀྱིས་མྱུར་དུ་སེང་གེའི་སྒྲ་སྒྲོགས་ཤིག་།འདི་ལྟ་སྟེ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་དང། བདེན་པ་བཞི་དང། ཁྱིམ་པ་དང། རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་འཁོར་
བདུན་གྱི་ཁྱད་པར་དང། དེ་དག་གི་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་དང་གཏན་ཁྲིམས་ལྔ་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དུ། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་
ཉོན་མོངས་པ་སྦྱོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། སྤྱོད་ལམ་གྱིས་གདུལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཟག་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྟན་ཏེ་
དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་གདུང་རྒྱས་པར་བྱོས་ཤིག། དེ་ནས་མ་འགགས་པས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་

[260B] བདག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཅུང་ཟད་ཅིག་ཞུའོ། །གསོལ་པ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ཞེས་བགྱི་བ་གང་ལགས། སངས་རྒྱས་དང། ཆོས་
དང༑ དགེ་འདུན་ཞེས་བགྱི་བ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་མཚན་ཉིད་མ་མཆིས་ན། ཅིའི་སླད་དུ་ཆོས་དང། དགེ་འདུན་བྱེ་བྲག་དང། ཁྱད་པར་མཆིས་ཤིང། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་
སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་ཇི་ལྟར་གཟུངས་སུ་གཟུང། སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་གསུམ། གལ་ཏེ་གཅིག་ལགས་ན། གསུམ་ཞེས་གསུང་པ་ཡང་མི་རིགས། གལ་ཏེ་སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་གསུམ་དུ་
གསུངས་ན། ཅིའི་སླད་དུ་འཁོར་རྣམ་པ་བདུན་མཆིས་པར་གསུངས། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅི་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་ན། སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་ཞེས་བགྱི་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དོན་དེ་
དག་སོ་སོ་ནས་རྣམ་པར་བཀྲོལ་ཏེ། འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ་།སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚོར་བ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་ཚོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་
ཡང༑ སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་ཁམས་གསུམ་ན་རྒྱུན་དུ་གཉིད་ཀྱིས་མྱོས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱན་བྱེ་བས་ན་བདག་ཀྱང་ཚོར་བ་ལ་ཕ་རོལ་པོ་ཡང་ཚོར་བར་བྱེད་པས་ཚོར་
བ་ཞེས་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཐབས་ཐོབ་པ་ཐམས་ཅད་གསུངས་པའོ། །གསོལ་པ། ཇི་ལྟར་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་གསུངས་པ་ཞེས་བགྱི་བ་ལགས།།

[261A]༄༅། །འོན་ཏེ་དུས་ཚོད་ལས་མ་ཡོལ་བར་དབང་པོ་ཅི་དང་འཕྲོད་པ་བཞིན་དུ་གསུངས་པ་ལ་བྒྱིའམ། འོན་ཏེ་སོ་སོའི་སྡེ་ཐ་དད་པ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་
གསུངས་པ་ལ་བགྱི། བཀའ་སྩལ་པ། སངས་རྒྱས་ནི་དབང་པོ་ཇི་བཞིན་དུ་དུས་ལས་མི་ཡོལ་བར་ཆོས་ཐམས་ཅད་གསུངས་ན། ཕྱིས་ཉེ་གནས་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་
བསྡུས་པའི་ཚེ་མདོ་སྡེའི་པག་ལ་བསྟན་ཏོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ནི་སྐབས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ཉེ་གནས་རྣམས་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ལྕི་བ་དང། ཡང་བ་དང། ལྟུང་བ་དང། ལྟུང་བ་མེད་
པ་བཅས་ཏེ། འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་དུ་ཕྱེའོ། །སྐབས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་རྒྱུ་དང། འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་ལས་ཉོན་མོངས་པ་དང། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བས། ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་
གསུངས་ཏེ། ཆོས་མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་ཕྱེའོ། །ལྷ་དང། མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་བཅས་པ་ལ་ཅི་དང་འཕྲོད་པ་བཞིན་དུ་བསྟན་ཅིང་གསུངས་པ་ནི། གཞུང་གཅིག་ནས་འཕྲོས་པ་
ཞེས་བྱ་སྟེ། འདུལ་བའི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ཀྱིས་སྤྱོད་པའི་ལས་སུ་གསུངས་སོ། །སེམས་ཅན་དབང་པོ་རྣོན་པོ་རྣམས་ལ་དོན་ཟབ་མོ་རྣམ་པ་མང་པོ་གསུངས་
པ་ནི༑ གཞུང་བར་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སློབ་མ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ལས་སུ་གསུངས་སོ། །བསམ་གཏན་གྱི་ཆོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་གསུངས་པ་ནི་གཞུང་སིལ་བུ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གང་

[261B]སོ། །མུ་སྟེགས་ཅན་མང་པོ་གཞིག་པའི་དོན་དུ་གཞུང་རིང་པོ་གསུངས་སོ། །གསོལ་པ། གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་
ཐམས་ཅད་གསུངས་པ་ལ་གནས་ནས། མདོ་སྡེ་ལས་སངས་རྒྱས་ཤིང་ལྗོན་པ་ཞིག་གི་དྲུང་དུ་བཞུགས་ཏེ། ཤིང་དེའི་ཡལ་ག་གཅིག་གི་འདབ་མ་ལས་བཟུང་ནས་ཉེ་གནས་
རྣམས་ལ་ཡལ་ག་གཟུང་བ་འདིའི་འདབ་མ་མང་ངམ། ཤིང་ལྗོན་པ་ཆེན་པོའི་འདབ་མ་མང་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ནས། ཤིང་ལྗོན་པའི་འདབ་མ་མང་ངོ་ཞེས་གསོལ་པ་ལས། སངས་
རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་ངས་མཁྱེན་པའི་ཆོས་ནི་ཤིང་ལྗོན་པའི་འདབ་མ་དང་འདྲའོ། །ངས་བཤད་པའི་ཆོས་ནི་ལག་པས་གཟུང་བའི་འདབ་མ་དང་འདྲའོ་ཞེས་གསུངས་ནས། སངས་རྒྱས་
ཐམས་ཅད་གསུངས་པའོ་ཞེས་བགྱིར་རུང་ངམ། བཀའ་སྩལ་པ། མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དང། མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་ཡོད་དོ། །འདིར་
ནི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་དགོངས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ནི་ཐམས་ཅད་གསུངས་པའོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ཡང་སེམས་ཅན་གྱིས་ཟད་པར་གཟུང་མི་ནུས་པ་ལ་བྱ་ཡི། སངས་
རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་མི་ནུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་ཡང་ཐམས་ཅད་གསུངས་པ་ཞེས་བྱ་ཡི། དྲང་ཐབས་སུ་ཐམས་ཅད་གསུངས་པ་ཞེས་བྱར་མི་

[262A]༄༅། །རུང་ངོ། །གསོལ་བ། གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མཁྱེན་པས་གསུངས་པ་ལགས་ན་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱང་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་ཏེ་སྨྲ་
ན༑ ཅིའི་སླད་དུ་དེ་ལ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཞེས་མི་གདགས། བཀའ་སྩལ་པ། དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ནི་མཁྱེན་པ་དང། གསུངས་པ་གཉི་གའི་མཐར་ཕྱིན་ནོ། །ཐེག་
པ་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་པ་དང། སྨྲ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་མཐར་མ་ཕྱིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང། སངས་རྒྱས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆུབ་པར་མཁྱེན་པས། མིང་བཏགས་པ་ཡང་མཁྱེན་
གྱི༑ ཐེག་པ་གཉིས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མི་ནུས་སོ། །གཞན་ཡང། སངས་རྒྱས་ནི་ཆོས་བརྙེས་པ་ཡང་མཐའ་ཡས་ལ། ཆོས་གསུངས་པ་ཡང་མཐའ་ཡས་ཏེ། ཐེག་པ་གཉིས་ནི་
དེ་ལྟར་མི་ནུས་སོ། །གཞན་ཡང། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བརྙེས་པའི་ཐུན་མོང་ནི་ཐེག་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཐོབ་པ་དང་ཐུན་མོང་བ་ཡང་ཡོད་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་ཐོབ་པ་དང། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་
ཡང་ཡོད་དོ། །ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་ཤེས་པ་ཐུན་མོང་ནི། ཐེག་པ་འབྲིང་གིས་ཐོབ། ཐེག་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཤེས་པ་ཐུན་མོང་ནི། སངས་རྒྱས་འབའ་ཞིག་གིས་བརྙེས་ཏེ་
ཐེག་པ་གཉིས་ཀྱིས་མི་ཤེས་པ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཉག་གཅིག་གིས་མཁྱེན་ཏོ། །གཞན་ཡང། ཇི་ཙམ་དུ་སྒྲོམ་ཆེན་ཁ་གབ་ཀྱང་ཆེ་སྟེ། ཆོས་ཆེན་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མཐའ་

[262B]ཡས་པའི་ཆོས་གསུངས་ཏེ། ཐེག་པ་གཉིས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་མཐའ་ཡོད་པས་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅེས་མི་
གདགས་སོ། །གཞན་ཡང། དབང་པོ་དང་དོན་དུ་ལྡན་ཏེ། དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོའོ། །དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་བོ། །དབང་པོའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་
ཀྱིས་དམིགས་པའི་ཆོས་སོ། །སངས་རྒྱས་ནི་དབང་པོ་དང། དོན་གཉིས་ཀ་རྫོགས་ཏེ། ཤེས་རབ་ཀྱིས་དམིགས་པའི་ཆོས་ཀྱང་མཐར་མ་ཕྱིན་པ་མེད་དོ། །ཐེག་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་
དབང་པོ་དང། དོན་གཉིས་ཀ་མ་རྫོགས་སོ། །གཞན་ཡང། སངས་རྒྱས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཁྱེན་པའི་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་བརྙེས་པ་ཡིན་
ནོ༑ ༑ཐེག་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་ཆོས་ཀྱི་གཏིང་ཆུབ་པར་མི་ཤེས་པས་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བར་མི་རུང་སྟེ། དེ་ལྟར་དོན་རྣམ་པ་མང་པོའི་སྒོ་ནས། ཐེག་པ་གཉིས་ལ་སངས་རྒྱས་
ཞེས་བྱར་མི་རུང་ངོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་དང་སྒྲའི་སྒོ་ནས་གདགས་སུ་མི་རུང་གི་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་བཏགས་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་གཉེན་
པོའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང། འཇིག་རྟེན་པའི་སྒྲ་སྐད་མི་མཐུན་པས་འཇིག་རྟེན་པ་རང་གི་མི་ཤེས་པར་ཟད་ཀྱི། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ནི་ཀུན་མཁྱེན་པས་

[263A]༄༅། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། དགེ་སློང་རྩིབ་ལོགས་ཅེས་བྱ་བའི་གཞུང་ལས། ཐེག་པ་གཉིས་དང། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི། ཁ་ཅིག་དབེན་
ཞིང་ཞི་བ་ལ་དད་པ་ཡང་ཡོད། ཁ་ཅིག་ནི་བསམ་གཏན་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དད་པ་ཡང་ཡོད། ཁ་ཅིག་ནི་རྐྱེན་གཞན་གྱིས་གསང་མཁྱུད་དེ་མི་སྟོན་པ་ཡང་ཡོད་ཀྱི། སངས་
རྒྱས་ཀྱིས་བརྙེས་པའི་ཆོས་ནི་བྱམས་པ་དང། ཐུགས་རྗེའི་མཐུར་ལྡན་པས། གཞན་ལ་སྟོན་ཅིང་གསུང་བར་སྤྲོའོ། །གཞན་དུ་ན་གདུག་པ་གསུམ་བཅོམ་པས་ན། བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཞེས་བྱའོ། །གསོལ་པ། ཐེག་པ་གཉིས་ཀྱང་གདུག་པ་གསུམ་བཅོམ་ན་ཅིའི་སླད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་མི་གདགས། བཀའ་སྩལ་པ། དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐེག་པ་
གཉིས་ནི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ཡོད་ཀྱི། སངས་རྒྱས་ལ་ནི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིར་ལྡོག་པ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། འབྲས་བུ་ཕྱིར་ལྡོག་པ་དང། འབྲས་བུ་མ་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་དང། སྤྱོད་པའི་ལས་ཕྱིར་ལྡོག་པའོ། །འབྲས་བུ་ཕྱིར་ལྡོག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། ཉན་ཐོས་ཀྱི་འབྲས་བུ་གསུམ་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ཟད་ཀྱི། འབྲས་བུ་ཐ་མ་ཕྱིར་མི་
ལྡོག་པ་དང། ཐེག་པ་བར་མ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། གལ་ཏེ་བསྐལ་པ་བརྒྱའི་བར་དུ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་རང་སངས་རྒྱས་ནི། འབྲས་བུ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་གོ་གལ་ཏེ་ཐོག་མ་

[263B] རང་སངས་རྒྱས་སུ་གྱུར་ན། དེའི་འབྲས་བུ་ནི་ཕྱིར་ལྡོག་པར་འགྱུར་གྱི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་གོ་འབྲས་བུ་མ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་ཕྱོགས་པའི་གང་ཟག་འབྲས་བུ་མ་ཐོབ་པར་ཕྱིར་ལྡོག་པ་དང། དགེ་སློང་རྣལ་འབྱོར་ཅན་ལེ་ལོ་བྱེད་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་མེད་
པ་དང། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ལ་ཉམས་ཏེ། མི་བརྩོན་པ་འདི་གསུམ་ནི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྤྱོད་པའི་ལས་ཕྱིར་ལྡོག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། ཇི་ཙམ་དུ་ཐོབ་པར་
བྱ་བའི་ཆོས་མངོན་སུམ་དུ་ལས་སུ་མི་རུང་བའོ། །དཔེར་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྟོབས་བཅུ་དང། ཐེག་པ་ཆུང་དུའི་ཡེ་ཤེས་བཅུ་ལྟ་བུ་གཅིག་ལ་ལས་སུ་བྱས་ཀྱི་ལྷག་མ་གཞན་མི་
དགོས་པའམ། མདོ་སྡེའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འབུམ་ཁ་ཏོན་དུ་ཤེས་པ་ལས། གལ་ཏེ་ཁ་ཏོན་དུ་མ་བྱས་པའི་དུས་ན། དེ་ཀུན་ལ་སྤྱོད་པའི་ལས་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཐེག་
པ་ཆུང་དུ་ལ་ཡང་འབྲས་བུ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཡོད། ཐེག་པ་བར་མ་ལ་ཡང་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ཡོད་ཀྱི། སངས་རྒྱས་ལ་ནི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་མེད་
དོ༑ ༑དེ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བརྩོན་འགྲུས་མ་བྱས་པ་མད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐེག་པ་གཉིས་ལ་ནི་སྤྱོད་པ་ལས་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ཡོད་ཀྱི། སངས་རྒྱས་ལ་ནི་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་ཏེ། སྟོབས་

[264A]༄༅། །བཅུ་ལས་གཅིག་ལས་སུ་བྱས་པས་ཆོག་གི་དགུ་ལས་སུ་བྱ་མི་དགོས་པ་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་གཞན་དུ་ན་ལས་སུ་བྱ་བ་ལ་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་
ལྡོག་པ་མེད་དེ། དཔེར་ན། མདོ་སྡེའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཁྲི་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ཁ་ཏོན་དུ་འདོན་ཤེས་ན། གང་ཟག་ནི་མཐུ་ཞན་པས་ཉིན་ཞག་གཅིག་གམ། ཉིན་ཞག་གཉིས་ཀྱི་བར་
དུ་རྫོགས་པར་འདོན་ནུས་ཀྱིས། སངས་རྒྱས་ནི་སྐད་ཅིག་ཙམ་གྱིས་རྫོགས་པས་སྟོབས་བཅུ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། ལས་སུ་བྱ་དགོས་ན་སྐད་ཅིག་ཙམ་གྱིས་མཛད་པ་ཚད་མེད་
པས། ལས་སུ་བྱ་བ་ལ་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་མེད་དོ། །གཞན་ཡང། སངས་རྒྱས་ལ་ལས་སུ་བྱ་བ་ལ་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་མེད་དེ། དཔེར་ན། ན་བཟའ་སྨད་གཡོགས་
གསོལ་བའི་ཚེ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་ལྟ་བུར་གཞུང་མེད་པར་གསོལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ཡང་སེམས་ཅན་མང་པོ་ལ་ཕན་པའི་དོན་དུ་ཕྲིན་ལས་ཅི་མཛད་ཀྱད་ཕན་པ་ཡོད་ན་
ལས་དེ་མཛད་ཀྱི། ཕན་པ་མེད་ན་མི་མཛད་དོ། །དེ་ལྟར་ལས་སུ་བྱ་བ་ལ་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་མེད་ཀྱི། སོ་སོ་ནས་དགོས་པ་ཡོད་དེ་གཅིག་ཏུ་ངེས་པས་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་དགོངས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །གསོལ་པ་ཉན་ཐོས་ལ་ཅིའི་སླད་དུ་འབྲས་བུ་གསུམ་ནི་ཕྱིར་ལྡོག་ལ་འབྲས་བུ་ཐ་མ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ལགས་

[264B] འབྲས་བུ་གསུམ་ནི་སྔོན་ཡང་ཐོབ་པས་ན་ཕྱིར་ལྡོག་གོ་འབྲས་བུ་ཐ་མ་ནི་ད་དུང་མ་ཐོབ་པས་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་གོ་དཔེར་ན། གང་ཟག་བཀྲེན་པ་ཞིག་ཁ་ཟས་
ཞིམ་པོ་དང་ཕྲད་ན། ཡུན་རིང་པོར་མི་བརྗེད་པ་ལྟར་དོན་འདི་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །གཞན་ཡང། འབྲས་བུ་ཐ་མ་ནི། བཟོད་པ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ལམ་དུ་འགྱུར་ལ་ཡེ་ཤེས་
རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་དུ་འགྱུར་རོ། །འབྲས་བུ་གསུམ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ལམ་དུ་མ་གྱུར་ལ། ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཕྱིར་ལྡོག་གོ་
གཞན་ཡང། བདེན་པ་མཐོང་བའི་ལམ་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་གི་བསམ་པའི་ལམ་ནི་ཕྱིར་ལྡོག་སྟེ། དག་པ་དང། མ་དག་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པའི་མདུད་པ་གཅད་པའི་ཕྱིར་
རོ༑ ༑སེམས་པ་ལ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཡོད་ཀྱི། བདེན་པ་མཐོང་བ་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་དེ། བདེན་པ་མཐོང་བས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་ཅིང། བདེན་པ་
མཐོང་བས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་མཐོང་ལ། དོན་མཐོང་བས་དོན་ཟབ་མོ་སེམས་པ་ཡང་སྐྱེ་སྟེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་གོ་གཞན་ཡང། བདེན་པ་མཐོང་
བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་ཆེ་བ་ནི། དཔེར་ན། སྡོང་པོ་ཆེན་པོས་རྫས་མནན་པ་དང་འདྲ་སྟེ། སེམས་ཤིང་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ཤེས་རབ་ཞན་པས་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ཡོད་དོ། །གཞན་ཡང་

[265A]༄༅། །བདེན་པ་མཐོང་བ་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་བཟོད་པ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་སེམས་གཉིས་ཀྱིས་ནི། དགུ་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་མདུད་པ་
གཅོད་དོ། །ཁམས་གོང་མའི་བཟོད་པ་དང། ཤེས་རབ་ཀྱི་སེམས་གཉིས་ཀྱིས་ནི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་གཅོད་དོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་
མཐར་ཕྱིན་པས་ཕྱིར་ལྡོག་པ་མེད་དོ། །དོན་དེ་ལྟ་བས་ན། དེ་འབའ་ཞིག་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། སངས་རྒྱས་ལ་ནི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྣམ་པ་མེད་ཀྱི། ཐེག་
པ་གཉིས་ཀའི་བག་ཆགས་མ་ཟད་དོ། །དཔེར་ན། དགེ་སློང་རྟག་ཏུ་བལྡད་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྟག་པར་བ་ལང་ལྟར་བལྡད་པ་ཡང་ཚེ་རབས་སྔ་མ་ལ་ཚེ་རབས་དུ་མར་བ་ལང་བྱེད་
བྱེད་པ་ལས་མིར་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན། དགེ་སློང་ཞིག་ཟག་པ་ཟད་ཀྱང་རྟག་ཏུ་མེ་ལོང་ལ་ལྟ་བ་ནི་ཚེ་རབས་དུ་མར་བུད་མེད་སྨད་འཚོང་མ་ལས་མིར་སྐྱེས་
པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན། དགེ་སློང་ཞིག་ཁྲི་དང། གདང་ལ་འཛེག་པར་དགའ་བ་ཡང་ཚེ་རབས་དུ་མར་སྤྲེའུ་བྱེད་བྱེད་པ་ལས་མིར་སྐྱེས་ཏེ། དེ་དག་ལ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཞེས་བྱར་མི་རུང་ངོ། །གསོལ་པ། འདི་སྐད་བདག་གི་ཐོས་ཞེས་བགྱི་བ་སངས་རྒྱས་བཞུགས་པའི་ཚེ། བདག་གིས་ཐོས་ཞེས་གསུངས་སམ་སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་

[265B] ཆོས་ཀྱི་མཛོད་བསྡུས་པའི་ཚིག་ལས་བདག་གིས་ཐོས་ཞེས་བྱ་ན་སངས་རྒྱས་ཤིང་བསྟན་པ་ཡང་བདག་ལ་མ་ལུས་པར་བསྟན་
ཅིང་བཤད་པར་གསོལ་ལོ་ཞེས་མ་སྨྲས་སམ། གསོལ་པ། ལོ་ཉི་ཤུའི་བར་དུ་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་ཅི་བཤད་པ་དེ་ཇི་ལྟར་བསྟན་པར་བགྱི། བཀའ་སྩལ་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐབས་
མཁས་པས། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་ཀྱང་ཆོས་གྲངས་མེད་པ་སྟོན་ལ། ཆོས་གྲངས་མེད་པའི་དོན་ཡང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་སྟོན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མདོ་
ཙམ་ཞིག་བསྟན་ན་ཡང་ཀུན་དགའ་བོས་མ་ལུས་པར་ཤེས་པ་ནི། རྣོ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་གཟུངས་སུ་འཛིན་པའི་སྟོབས་ཆེ་བའི་ཕྱིར་རོ་།ཆོས་བརྒྱད་ཁྲི་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། དཔེར་
ན༑ ཤིང་གི་རྩ་བ་དང། ཡལ་ག་དང། ལྕུག་མ་དང། འདབ་མ་ལ་སྤྱིར་སྡོང་པོ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལྟར། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཐོག་མ་ནས། ཐ་མའི་བར་དུ་
ཆོས་བསྟན་པ་ལ་སྡེ་སྣོད་གཅིག་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་བརྒྱད་ཁྲིའོ། གཞན་དུ་ན་སངས་རྒྱས་གདན་གཅིག་ལས་མ་གཡོས་པར་ལོ་ཉི་ཤུའི་བར་དུ་ཆོས་བཤད་ཀྱང། ཀུན་
དགའ་བོས་མ་ཐོས་ན། ཅིའི་སླད་དུ་བདག་གིས་ཐོས་ཞེས་བགྱི། བཀའ་སྩལ་པ། ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སྨྲས་ཞེས་ཀྱང་བྱ་གཞན་དུ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་

[266A]༄༅། །འདས་ཀུན་རྫོབ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཐུགས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོས་ཤེས་པར་བྱས་ཞེས་ཀྱང་བྱ། གཞན་དུ་ན་དགེ་སློང་རྣམས་ལས་ཐོས་ཞེས་ཀྱང་
བྱའོ༑ ༑གཞན་ཡང། ཀུན་དགའ་བོས་འདི་སྐད་ཅེས་སངས་རྒྱས་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་བོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ན་བཟའ་རྙིང་པ་བདག་ལ་མི་སྩལ་ཅིང་ཡོན་བདག་གི་བསོད་
སྙོམས་བདག་ལ་མི་སྩལ་བར་གསོལ་ལོ། །བདག་ནི་ཆོས་འདོད་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ལ་ཕུ་དུད་དང། རིམ་གྲོ་བགྱིད་དེ། ཅི་བཞེད་པ་སྦྱར་གྱི། གོས་དང། ཟས་ཀྱི་
ཕྱིར་མ་ཡིན་ནོ། །དགེ་སློང་གཞན་རྣམས་ནི་སྔ་དྲོ་དང། ཕྱི་དྲོའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་སངས་རྒྱས་མཐོང་གི་བདག་ནི་ནམ་ལྟ་འདོད་ན་མཐོང་བར་གསོལ་ལོ། །གཞན་ཡང། ལོ་ཉི་ཤུའི་བར་
དུ་ཆོས་གསུངས། ཆོས་བསྟན་པ་ལ་སྡེ་སྣོད་གཅིག་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་བརྒྱད་ཁྲིའོ། །ཡང་གཞན་དུ་ན་ཡི་གེའི་ཚེག་བར་བཅུ་དྲུག་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཕྱེད་དོ། །ཡི་གེའི་
ཚེག་བར་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་ཅེས་བྱ་སྟེ་དེ་ལྟར་བརྒྱད་ཁྲིའོ། །ཡང་གཞན་དུ་ན་ཚིག་བཅད་ཀྱི་རྐང་པ་རིང་ཐུང་ལས་ཡི་གེའི་ཚེག་བར་བཞི་བཅུ་
རྩ་གཉིས་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་བརྒྱད་ཁྲིའོ། །ཡང་གཞན་དུ་ན་ཟླ་བ་བྱེད་ཕྱེད་ཅིང་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྟན་པ་ལ་སྡེ་སྣོད་གཅིག་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་བརྒྱད་

[266B] ༑ཡང་གཞན་དུ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དྲུག་ཁྲི་དྲུག་སྟོང་ལ་སྡེ་སྣོད་གཅིག་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་བརྒྱད་ཁྲིའོ། །ཡང་གཞན་དུ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་
ཉོན་མོངས་པ་བརྒྱད་ཁྲིའི་གཉེན་པོར། ཆོས་ཀྱི་སྨན་བརྒྱད་ཁྲིར་གསུངས་བས། ཆོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་བརྒྱད་ཁྲི་ཞེས་བྱའོ། །གསོལ་བ་ཅིའི་སླད་དུ། མདོ་སྡེ་དང། ཆོས་མངོན་པ་སངས་
རྒྱས་ཀྱིས་སྔར་མ་སྨོས་ལ། འདུལ་བ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སྔར་སྨོས་བཀའ་སྩལ་པ། མཆོག་ཡིན་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན། མདོ་སྡེ་ལྟ་བུ་ནི། ཉེ་
གནས་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་བསྟན་པ་ཡང་ཡོད། དཔེར་ན། བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོ་ལྟ་བུ་བདག་ནི་སྦྱིན་པ་བྱིན་པའི་ནང་ན་མཆོག་གོ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་གིས་སྦྱིན་པ་བྱིན་པས་
ལྷའི་དབང་པོར་གྱུར་ཏེ། བསམ་པ་ཡིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡང་ཡོད། དུས་ཁ་ཅིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་སྤྲུལ་པས་སངས་རྒྱས་སུ་
སྤྲུལ་ཏེ། སྤྲུལ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཆོས་གསུངས་པ་ཡང་ཡོད་ཀྱི། འདུལ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུངས་པས་དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སྔར་
སྨོས་སོ། །ཡང་གཞན་དུ་ན་མདོ་སྡེ་ནི་གནས་གང་ན་བཞུགས་པ་བཞིན་གསུངས་ཀྱི། འདུལ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། གནས་གང་དུ་ཉེས་པ་བྱུང་ན། དེ་ཉིད་དུ་ཁྲིམས་བཅའ་བ་མ་

[267A]༄༅། །ཡིན་གྱི། མཚམས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་ཏུ་བཅའ་བ་དང། ཁྱིམ་པའི་ནང་ན་ཉེས་པ་བྱུང་ན། དགེ་འདུན་གྱི་ནང་དུ་བཅའ་བ་དང་གྲོང་ཁྱེར་གཅིག་ཏུ་ཉེས་པ་བྱུང་
ན་ཡང་དགེ་འདུན་གྱི་ནང་དུ་བཅའ་བ་དང། འཁོར་རྣམ་ལྔའི་ནང་དུ་ཉེས་པ་བྱུང་ན། དགེ་སློང་དང། དགེ་སློང་མའི་ནང་དུ་བཅའ་བ་དགོས་པས། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་
སྔར་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡངས་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཡུལ་ཁ་ཅིག་ནི་རྒྱལ་པོའི་མཚན་ལས་བཏགས་པ་ཡང་ཡོད། ཡུལ་ཁ་ཅིག་ཡུལ་ས་ལས་བཏགས་པ་ཡང་ཡོད། ཁ་ཅིག་
ནི་གྲོང་ཁྱེར་ལས་བཏགས་པ་ཡང་ཡོད། ཡུལ་འདི་ནི་ཀླུ་ལས་ཡུལ་གྱི་མིང་དུ་བཏགས་སོ། །ཀ་ལན་ཏ་ཀའི་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བྱ་ལས་མིང་དུ་བཏགས་ཏེ། གྲོང་ཁྱེར་ཞེས་
བྱ་བ་ནི་གྲོང་གི་བདག་པོའི་མིང་ངོ། །ལྷས་བྱིན་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་དེའི་ཕ་མས་ལྷ་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་པས་བུ་རྙེད་པས་ན། ལྷས་བྱིན་ཞེས་མིང་དུ་བཏགས་སོ། །བཙན་ཕྱུག་
ཅེས་བྱ་བ་ནི། ཕྱུག་པ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་བག་དང། སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་བག་གོ་སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གསེར་དངུལ་དང། རིན་པོ་
ཆེ་སྣ་བདུན། བང་མཛོད་དང། ནོར་དབྱིག་དང། ཞིང་དང། ཁང་ཁྱིམ་མང་དུ་ཡོད་པའོ། །སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྲན་ཕོ་དང་བྲན་མོ་དང། ལས་བྱེད་པའི་མི་དང། བལ་

[267B] རྟ་དང། བ་ལང་དང། ལུག་དང། དབང་བྱེད་པའི་གྲོང་ཁྱེར་མང་དུ་ཡོད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཕྱུག་པོ་ཞེས་བྱའོ་།བཙན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་དང་ལྡན་པའམ། ལེགས་པའི་ཡོན་
ཏན་དང་ལྡན་ཏེ། མིའོ་ཅོག་གིས་ཕུ་དུད་བྱེད་ཅིང་བཙུན་པར་བྱེད་པ་བཙན་ཞེས་བྱའོ། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་ཕྱོགས་ཤིང་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་མནོས་པའོ། །གསོལ་
པ༑ སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། སྟོན་པ་ཁ་ཅིག་ནི་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་ནི་ཆོ་ག་ཡིན་གྱི། ཆོ་ག་ལ་མཚན་ཉིད་མེད་དོ། །སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་
ནོད་པའི་ཚེ། པུས་མོ་བཙུགས་ལ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་ཁ་ནས་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་པ་ནི། ལུས་དང། དག་གི་ཆོ་ག་བསྟན་པའོ། །གལ་ཏེ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ན་
ལུས་དང། ངག་ཡོད་ཀྱང་ཚོགས་བསྟན་པ་མེད་དེ། དེ་ནི་ཆོ་ག་བསྟན་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་དུ་ན་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་ནི། ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རང་
བཞིན་གསུམ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་གཞན་དུ་ན་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་དགེ་བ་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་དགེ་བས་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བར་བྱེད་དེ། དཀོན་
མཆོག་གསུམ་ནི་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བའི་གནས་སོ། །སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མགོན་སྐྱབས་སམ། དཔུང་གཉེན་གྱི་དོན་ཏེ། དཔེར་ན་མི་ཞིག་ལ་ཉེས་པ་ཆེན་པོ་བྱུང་བ་

[268A]༄༅། །ལས་ཡུལ་གཞན་དུ་འཕོས་པ་ལས། རྒྱལ་པོ་ཕ་རོལ་པོ་ལ་ཕར་སྐྱབས་སུ་བཙལ་ན། ཡུལ་ཕ་རོལ་གྱི་རྒྱལ་པོས་དེ་ལ་ཁྱོད་མི་འཇིགས་པ་འདོད་
ན་ངའི་ཡུལ་འདི་ནས་མི་འགྲོ་ཞིང་ངས་བསྟན་པ་ཉན་ན་མགོན་སྐྱབས་བྱའོ་ཞེས་བསྒོ་བ་དང་འདྲ་བར། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། བདུད་ཀྱི་དབང་དུ་གྱུར་ལ་སྐྱེ་ཤིར་
འཁོར་བའི་ཉེས་པ་ཡོད་པས། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་ཕྱོགས་ཏེ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ཕྱོགས་ཤིང་སྐྱབས་སུ་སོང་
ལ༑ སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ལས་འགལ་བར་མ་བྱས་ན། བདུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་སྡིག་པ་ཅན་གྱིས་ཅི་བྱར་ཡང་མེད་དོ། །སྔོན་ཕུག་རོན་གཅིག་ཁྲས་ཉེན་ནས་ཤཱ་རིའི་བུའི་
ཕག་གྲིབ་མར་སོང་བ་ལས། འོན་ཀྱང་སྐྲག་ཅིང་དངང་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གྲིབ་མའི་ཕག་ཏུ་སོང་བ་དང། འཇིགས་པ་མེད་དེ་འདར་བ་ཡང་མེད་དོ། །
གལ་ཏེ་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་འཕོ་ཞིང་འགྱུར་ཡང་སྲིད་ཀྱི། ཕུག་རོན་དེ་ནི་བསྒྱུར་དུ་མེད་དེ། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ནི་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོར་ལྡན་གྱི་
ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་ནི་བྱམས་པ་དང། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་མེད་དོ་།སངས་རྒྱས་ལ་ནི་བག་ཆགས་མེད་ཀྱི། ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་ནི་བག་ཆགས་མ་ཟད་དོ། །སངས་རྒྱས་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་

[268B]ཀྱི། ཤཱ་རིའི་བུ་ནི་བསྐལ་པ་དྲུག་ཅུའི་བར་དུ་དཀའ་ཐུབ་སྤྱད་དེ། དེ་བས་ན་ཕུག་རོན་ཡང་ཤཱ་རིའི་བུའི་གྲིབ་མར་
སོང་བ་ན། འོན་ཀྱང་སྐྲག་ཅིང་འཇིགས་ཀྱི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གྲིབ་མར་སོང་བ་ན་འཇིགས་པ་མེད་པར་གྱུར་ཏོ། །གསོལ་པ། གལ་ཏེ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་
བས༑ སྡིག་པ་མི་དགེ་བ་བྱང་ཞིང་འཇིགས་པར་མི་འགྱུར་ན། ཅིའི་སླད་དུ་ལྷས་བྱིན་ལྟ་བུ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བས་དད་པས་ཁྱིམ་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་
ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱང་རྫོགས་པ་ལས། མཚམས་མེད་པ་གསུམ་བགྱིས་ནས་མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་བར་འགྱུར། བཀའ་སྩལ་པ། མགོན་སྐྱབས་བྱ་བ་
མང། སྐྱབས་བྱ་བར་འོས་པ་ལ་སྐྱབས་སུ་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ལྷས་བྱིན་ལྟ་བུ་ནི་མི་དགེ་བའི་སྡིག་པ་ཆེན་པོ་བྱས་ལ། གདོན་མི་ཟ་བར་མྱོང་བའི་ལས་དང་ཡང་བཅས་པས་
དེའི་ཕྱིར་ཡང་མགོན་སྐྱབས་བྱར་ཡང་དཀའོ། །གསོལ་པ། གལ་ཏེ་སྡིག་པ་ཆེན་པོ་བགྱིས་པ་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མགོན་སྐྱབས་མི་མཛད་ན། སྡིག་པའི་ལས་མ་མཆིས་པ་ལ་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་མགོན་སྐྱབས་བགྱི་ཡང་ཅི་འཚལ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་མགོན་སྐྱབས་མངའོ་ཞེས་ཀྱང་ཇི་སྐད་བགྱི། བཀའ་སྩལ་པ་ལྷས་བྱིན་གྱིས་དཀོན་མཆོག་

[269A]༄༅། །གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ཡང་དག་པའི་སེམས་ཀྱིས་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་མ་རྫོགས་སོ། །དེ་ནི་རྒྱུན་དུ་རྙེད་པ་དང། བཀུར་སྟི་དང་
གྲགས་པ་འདོད་པའི་ཕྱིར་བདག་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཅན་ནོ་ཞེས་སངས་རྒྱས་ལ་ཡང་བདོ་བས་ན། དེའི་ཕྱིར་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་མཐུ་སྟོབས་ཆེན་པོ་ཡོད་
མོད་ཀྱི། མགོན་སྐྱབས་སུ་མི་འགྱུར་རོ། །དཔེར་ན། རྒྱལ་པོ་མ་སྐྱེས་དགྲ་ལྟ་བུ་ལ། མཚམས་མེད་པའི་སྡིག་པ་ཡོད་དེ། མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་
བར་རིགས་པ་ལས། ཡང་དག་པའི་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ། སངས་རྒྱས་ལ་སྐྱབས་སུ་གསོལ་བས། མཚམས་མེད་པའི་སྡིག་པ་བྱང་ནས། ཐིག་ནག་པོའི་སེམས་ཅན་
དམྱལ་བར་ལྷུང་ནས། མིའི་ནང་ནས་སྡིག་པ་ལྕི་བ་མྱོང་བས་ལྕི་བ་དང་འདྲ་བར་ཞག་བདུན་མྱོང་བ་ཙམ་གྱིས་སྡིག་པ་ཀུན་བྱང་བས་ན། དེ་ནི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་
མགོན་སྐྱབས་ཀྱི་མཐུ་ཞེས་བྱའོ། །གསོལ་པ། ལྷས་བྱིན་གྱིས་སྡིག་པ་བགྱིས་པའི་མགོན་སྐྱབས་བྱར་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བགྱིས་པ། མདོ་སྡེའི་ནང་ནས་གང་སུ་ཡང་རུང་
སངས་རྒྱས་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་ན། ངན་སོང་གསུམ་དུ་མི་ལྟུང་ངོ་ཞེས་བགྱི་བའི་དོན་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། ལྷས་བྱིན་གྱིས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་སྐྱབས་སུ་

[269B] མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་སོང་མོད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་ཡང་ཞིང་ཆུང་ལ་བསྟི་བའི་དུས་སྐབས་ཡོད་དོ། །དཔེར་ན། མི་ཞིག་རིའམ། ནགས་
ཚལ་ལམ། འབྲོག་དགོན་པ་འཇིགས་པའི་གནས་སུ་ཕྱིན་པ་ལས། གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཡིད་ལ་བྱས་ཤིང་བསམས་ན་དེའི་ཡོན་ཏན་གྱིས་འཇིགས་ཤིང་སྐྲག་པ་ཞི་བར་
འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་ན། མགོན་སྐྱབས་སུ་འགྱུར་བ་ཡང་མི་རྫུན་ནོ། །གསོལ་པ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ཞེས་བགྱི་བ་བདེན་པ་བཞི་ལས་
བདེན་པ་གང་གི་ནང་དུ་བསྡུ། དབང་པོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་ལས་དབང་པོ་གང་གི་ནང་དུ་བསྡུ། ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ལས་ཁམས་གང་གི་ནང་དུ་བསྡུ། སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ལས་སྐྱེ་
མཆེད་གང་གི་ནང་དུ་བསྡུ། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལས་ཕུང་པོ་གང་གི་ནང་དུ་བསྡུ་བར་བགྱི། བཀའ་སྩལ་པ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ནི། བདེན་པ་བཞི་ལས་འགོག་
པའི་བདེན་པར་བསྡུ་སྟེ། ལམ་གྱི་བདེན་པའི་ཕྱོགས་ཆ་གཅིག་གོ་།དབང་པོ་ནི་མི་ཤེས་པ་ཀུན་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དབང་པོར་བསྡུའོ་།ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ལས་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་དང་
ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དང། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་སུ་བསྡུའོ་།སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ལས། ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ནང་དུ་བསྡུའོ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་

[270A]༄༅། །ཕུང་པོ་ལྔ་ལས་ཟག་པ་མེད་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་ནང་དུ་བསྡུའོ། །དེ་ལ་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ནི། བདེན་པ་བཞི་ལས་ལམ་གྱི་བདེན་པའི་ཕྱོགས་
ཆ་གཅིག་གོ་ཆོས་དཀོན་མཆོག་ནི་བདེན་པ་བཞི་ལས་འགོག་པའི་བདེན་པར་བསྡུའོ། །དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་ཀྱང་བདེན་པ་བཞི་ལས། ལམ་གྱི་བདེན་པ་དང། ཕྱོགས་
ཆ་གཅིག་གོ་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ནི་དབང་པོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་ལས་ཀུན་ཤེས་པའི་དབང་པོར་བསྡུའོ། །ཆོས་དཀོན་མཆོག་ནི་འགོག་པའི་བདེན་པ་ཡིན་པས་འདུས་མ་
བྱས་པ་སྟེ། དབང་པོས་བསྡུ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་ནི་དབང་པོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་ལས་ཟག་པ་མེད་པའི་དབང་པོ་གསུམ་གྱི་ནང་དུ་བསྡུའོ། །སངས་རྒྱས་
དཀོན་མཆོག་ནི་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ལས། ཡིད་ཀྱི་ཁམས་དང། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དང། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཕྱོགས་ཆ་གཅིག་གི་ནང་དུ་བསྡུའོ། །སྐྱེ་མཆེད་
བཅུ་གཉིས་ལས་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཆ་གཅིག་གི་ནང་དུ་བསྡུའོ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལས། ཟག་པ་མེད་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་ཕྱོགས་
ཆ་གཅིག་གི་ནང་དུ་བསྡུའོ། །ཆོས་དཀོན་མཆོག་ནི་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ལས་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཆ་གཅིག་གི་ནང་དུ་བསྡུའོ། །སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ལས། ཆོས་ཀྱི་

[270B] །ཆོས་དཀོན་མཆོག་ནི་ཕུང་པོ་ལྔར་བསྡུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ནི་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགེ་
འདུན་དཀོན་མཆོག་ནི་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ལས་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་དང། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དང། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཆ་གཅིག་གི་ནང་དུ་བསྡུའོ། །སྐྱེ་མཆེད་
བཅུ་གཉིས་ལས། ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཆ་གཅིག་གི་ནང་དུ་བསྡུའོ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལས་ཟག་པ་མེད་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་ཕྱོགས་ཆ་
གཅིག་གི་ནང་དུ་བསྡུའོ། །གསོལ་པ། སངས་རྒྱས་ལ་སྐྱབས་སུ་གསོལ་ཞེས་བགྱི་བ་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ་སྐྱབས་སུ་གསོལ་ལམ་འོན་ཏེ་དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་
ལ་སྐྱབས་སུ་གསོལ། བཀའ་སྩལ་པ། དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ལ་སྐྱབས་སུ་གསོལ་ལོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་གཅིག་ཏུ་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སངས་རྒྱས་
གཅིག་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་གཞན་དུ་ན། དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་
ལ་སྐྱབས་སུ་གསོལ་ལོ་ཞེས་བགྱི་བ་ལྷ་རྣམས་ལས་ཁ་ཅིག་ནི་བདག་སངས་རྒྱས་འོད་སྲུང་གི་ཉེ་གནས་ཡིན་པར་སྨྲ། ཁ་ཅིག་ནི་བདག་སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་གཟིགས་ཀྱི་ཉེ་གནས་

[271A]༄༅། །ཡིན་པར་སྨྲ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་བདུན་ཆར་ལ་ཡང་སོ་སོ་ནས་བདག་ནི་སངས་རྒྱས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་གི་ཉེ་གནས་ཡིན་ཞེས་སྨྲ་བས་དེ་བས་ན་
སངས་རྒྱས་གཅིག་ལ་ང་སྐྱབས་སུ་གསོལ་བར་འོས་ཀྱི་དུས་གསུམ་མི་རིགས་སོ། །གཞན་ཡང། དེ་ལྟར་མི་རུང་ངོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ཡང་ཡོད་དོ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དཔེར་ན། རྣམ་
ཐོས་ཀྱི་བུས་དྲིས་པའི་མདོ་ལས། རྒྱལ་པོ་རྣམ་ཐོས་ཀྱི་བུ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་གསོལ་བ་ནི་འདས་པ་དང། མ་བྱོན་པ་དང་ད་ལྟར་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་
སྐྱབས་སུ་གསོལ་ལོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དོན་དེ་དང་སྦྱར་ན་དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་སྐྱབས་སུ་གསོལ་བར་མངོན་ནོ། །གསོལ་པ་གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་བུ་ལགས་ན། ལྷའི་
བུ་དག་སོ་སོ་ནས་བདག་ནི་སངས་རྒྱས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་གི་ཉེ་གནས་ལགས་སོ་ཞེས་བགྱི་བའི་དོན་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། ལྷའི་བུས་སྨྲས་པ་ལ་དོན་ངེས་པར་ཆད་པ་ཡང་
ཅི་ཡོད། ལྷའི་བུ་ཁ་ཅིག་ནི་སངས་རྒྱས་གཅིག་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་ཡོད། ཁ་ཅིག་ནི་དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ཡང་ཡོད་དོ། །མདོར་ན་སངས་རྒྱས་
གཅིག་ལ་བྱའོ། །གསོལ་པ། ཅི་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་ན། སངས་རྒྱས་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ཞེས་བགྱི། བཀའ་སྩལ་པ། སྐྱབས་སུ་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ངག་གི་འཁོར་ལོ་སྟེ་

[271B]སོང་བ་ལ། །གསོལ་པ། གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་ལ་སྐྱབས་སུ་མྖིའམ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི། བཀའ་སྩལ་
པ༑ ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་ཡི། གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསོལ་པ། གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་སངས་
རྒྱས་མ་ལགས་ན། ཅིའི་སླད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ལ་ཁྲག་ཕྱུང་བས་མཚམས་མ་མཆིས་པའི་ལས་བགྱིས་པར་འགྱུར། བཀའ་སྩལ་པ། གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་སྣོད་
ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་གནས་སོ། །དེ་བས་ན་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་ལ་གནོད་པ་བྱས་པས། མཚམས་མེད་པའི་ལས་སུ་འགྱུར་གྱི། གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་སངས་རྒྱས་ཡིན་པས། མཚམས་
མེད་པའི་ལས་སུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གསོལ་པ། ཅི་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་ན། ཆོས་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་ཞེས་བགྱི། བཀའ་སྩལ་པ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ངག་གི་འཁོར་ལོ་སྟེ། འདོད་
པ་དང། འདོད་པ་མེད་པའི་མཐར་ཕྱིན་ཅིང། །མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ནི། ཆོས་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ཞེས་བྱའོ་།གསོལ་པ། བདག་གི་ལུས་མཐར་ཕྱིན་པ་ལ་སྐྱབས་སུ་
མྖིའམ། གཞན་གྱི་ལུས་མཐར་ཕྱིན་པ་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི། བཀའ་སྩལ་པ། བདག་གི་ལུས་མཐར་ཕྱིན་པ་དང། གཞན་གྱི་ལུས་མཐར་ཕྱིན་པ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ནི། ཆོས་

[272A]༄༅། །ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །གསོལ་པ། ཇི་ལྟར་ན་དགེ་འདུན་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་ངག་
གི་འཁོར་ལོ་སྟེ། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་སློབ་པ་དང། མི་སློབ་པའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ནི། དགེ་འདུན་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །གསོལ་པ་
ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་དགེ་འདུན་ལ་སྐྱབས་སུ་མྖིའམ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་དགེ་འདུན་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི། གལ་ཏེ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་དགེ་འདུན་ལ་སྐྱབས་
སུ་མཆི་ན་ནི། སྔོན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དེ་ཝི་དང། བ་རི་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་ཕོག་པའི་ཚེ་ཕྱིས་དགེ་འདུན་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པར་འགྱུར་གྱི། དེ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་
ཞིག་ཅེས་གསུངས་པ་མི་རིགས་ཏེ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་དགེ་འདུན་ནི་རྟག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་ན་མཆིས་པ་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་དགེ་འདུན་ནི་
དོན་དམ་པའི་དགེ་འདུན་གྱིས་བརྟེན་པའི་གནས་ཡིན་པས་ན། ཕྱིས་དགེ་འདུན་ཡོད་པར་འགྱུར་གྱི། དེ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་ཞིག་ཅེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་གཞན་དུ་ན་
ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་དགེ་འདུན་ལ་བཀུར་ཞིང་བཙུན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དེ་སྐད་ཅེས་གསུངས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ནི་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་དགེ་འདུན་ནི་སངས་

[272B]དཔེར་ན། འོ་མ་ལས་ཞོ་བྱུང་ལ་ཞོ་ལས་མར་འབྱུང། མར་ལས་མར་གྱི་སྙིང་པོ་འབྱུང་སྟེ། མར་གྱི་སྙིང་པོ་ནི་མཆོག་རབ། གྱ་ནོམ་པ་དང་འདྲ་སྟེ་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཁོར་དགེ་འདུན་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། ཉེ་གནས་དགེ་འདུན་ཡོད་ན་དེའི་ནང་ན་འཇུག་པ་བཞི་དང། འབྲས་བུ་བཞི་ཐོབ་བོ། །བླ་ན་མེད་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་ཡོད་
པས་ན། འཁོར་རྣམ་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་དྲུག་གི་ནང་ན། དགེ་འདུན་ནི་གྱ་ནོམ་པ། མཆོག་ར་བ། དཔེ་ཟླ་མེད་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཕྱིས་དགེ་འདུན་ཡོད་པར་འགྱུར་གྱི། སྐྱབས་སུ་སོང་
ཞིག་ཅེས་གསུངས་པ་ལ་དོན་དང་འགལ་བ་མེད་དོ། །གསོལ་པ། སངས་རྒྱས་ཉིད་ཆོས་ལགས་ལ། ཆོས་ཉིད་ཀྱང་དགེ་འདུན་ལགས་ཏེ། དགེ་འདུན་ཉིད་ཀྱང་ཆོས་ལགས་
པས༑ ཡང་དག་པར་ན་ཆོས་གཅིག་ཏུ་བས་ན། ཁྱད་པར་རམ། བྱེ་བྲག་ཅི་མཆིས། བཀའ་སྩལ་པ། ཆོས་དེ་དག་ཡོད་མོད་ཀྱི་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་བྱེ་བྲག་ཡོད་དོ། །དཀོན་མཆོག་
གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་སྟོན་པ་མེད་པར་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་དང། སློབ་པ་མེད་པའི་ས་ནོན་ཏེ། ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ནི། སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ཅེས་བྱའོ། །འགོག་
པའི་བདེན་པ་དང། འདུས་མ་བྱས་པ་ནི་ཆོས་དཀོན་མཆོག་ཅེས་བྱའོ་།ཉན་ཐོས་ཀྱི་སློབ་པ་དང། མི་སློབ་པའི་ཡོན་ཏན་དང། ཤེས་རབ་ཏུ་ལྡན་པ་ནི། དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་

[273A]༄༅། །ཅེས་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། སྟོན་པ་མེད་པ་དང། བསླབ་པ་མེད་པའི་ཆོས་ནི་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ཅེས་བྱའོ་།འགོག་པའི་བདེན་པ་དང་
འདུས་མ་བྱས་པ་དང། སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན། མི་སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ནི། ཆོས་དཀོན་མཆོག་ཅེས་བྱའོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་སློབ་པ་དང། མི་སློབ་པ་ནི་དགེ་འདུན་དཀོན་
མཆོག་ཅེས་བྱ་སྟེ། དབང་པོའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། སངས་རྒྱས་ནི་ཀུན་ཤེས་པའི་དབང་པོའོ། །ཆོས་ནི་དབང་པོའི་ཆོས་མ་ཡིན་པའོ། །དགེ་འདུན་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་དབང་པོ་
གསུམ་མོ། །བདེན་པའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། སངས་རྒྱས་ནི་ལམ་གྱི་བདེན་པའི་ཕྱོགས་ཆ་གཅིག་གོ་ཆོས་ནི་འགོག་པའི་བདེན་པའོ། །དགེ་འདུན་ཡང་ལམ་གྱི་བདེན་པའི་ཕྱོགས་
ཆ་གཅིག་གོ་དགེ་སྦྱོང་གི་འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། སངས་རྒྱས་ནི་དགེ་སྦྱོང་ངོ། །ཆོས་ནི་དགེ་སྦྱོང་གི་འབྲས་བུའོ། །དགེ་འདུན་ནི་དགེ་སྦྱོང་ངོ། །ཆོས་དཀོན་མཆོག་ནི་
དགེ་སྦྱོང་གི་འབྲས་བུའོ། །བྲམ་ཟེའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། །སངས་རྒྱས་ནི་བྲམ་ཟེའོ། །ཆོས་ནི་བྲམ་ཟེའི་འབྲས་བུའོ། །དགེ་འདུན་ནི་བྲམ་ཟེའོ། །ཆོས་དཀོན་མཆོག་ནི་བྲམ་
ཟེའི་འབྲས་བུའོ། །ཚངས་པར་སྤྱོད་པའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། སངས་རྒྱས་ནི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པའོ། །ཆོས་ནི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པའི་འབྲས་བུའོ། །དགེ་འདུན་ནི་ཚངས་པར་

[273B] །ཆོས་དཀོན་མཆོག་ནི། ཚངས་པར་སྤྱོད་པའི་འབྲས་བུའོ། །རྒྱུ་དང། འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། སངས་རྒྱས་ནི་རྒྱུའོ། །ཆོས་ནི་འབྲས་བུའོ། །དགེ་འདུན་ནི་རྒྱུའོ།།
ཆོས་དཀོན་མཆོག་ནི་འབྲས་བུའོ། །ལམ་དང། འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། སངས་རྒྱས་ནི་ལམ་མོ། །ཆོས་ནི་འབྲས་བུའོ། །དགེ་འདུན་ནི་ལམ་མོ། །ཆོས་དཀོན་མཆོག་ནི་འབྲས་བུའོ།།
སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྟོན་པ་ནི་ཆོས་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ལས་སངས་རྒྱས་སྐྱེས་པས་ན། ཆོས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུམ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ནི་ཆོས་ལ་གནས་སོ། །གསོལ་པ། སངས་རྒྱས་
ཀྱི་སྟོན་པ་ཆོས་ལགས་ན། ཅིའི་སླད་དུ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལས་ཆོས་སྔར་མི་སྨོས། བཀའ་སྩལ་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྟོན་པ་ཆོས་ཡིན་མོད་ཀྱི། །ཆོས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་
མ་ཡིན་པ་གཞན་གྱིས་མི་སྟོན་ཏེ། ལམ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མིས་བསྒྲུབས་དགོས་པས་དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་སྔར་སྨོས་སོ། །དེ་ནས་མ་འགགས་པས། ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་
སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་གསོལ་བ་མནོད་པའི་ཚེ། སྔར་ཆོས་དཀོན་མཆོག་སྨོས་ལ། ཕྱིས་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་
སྨོས་ན། གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་བར་རུང་ངམ། བཀའ་སྩལ་པ་རྟོགས་ཤིང་ཤེས་པ་མེད་ན། གོ་རིམས་ནོར་ན་ཡང་ཉེས་པ་མེད་དེ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བར་ཆུད་དོ། །གལ་ཏེ་

[274A]༄༅། །ཤེས་བཞིན་དུ་ཆེ་དུ་ནོར་བར་སྨྲས་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ལ། གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བར་ཡང་མི་ཆུད་དོ། །གསོལ་པ། སངས་རྒྱས་དང། ཆོས་སྨོས་
ལ༑ དགེ་འདུན་མ་སྨོས་ན། སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་གསུམ་དུ་རུང་ངམ། གལ་ཏེ་ཆོས་དང། དགེ་འདུན་སྨོས་ལ། སངས་རྒྱས་མ་སྨོས་ན། སྐྱབས་སུ་མཆི་བར་རུང་ངམ། གལ་ཏེ་སངས་
རྒྱས་དང། དགེ་འདུན་སྨོས་ལ། ཆོས་མ་སྨོས་ན་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་བར་ཆུད་དམ། བཀའ་སྩལ་པ། དེ་གང་ཡང་མི་རུང་སྟེ། མི་ཆུད་དོ། །གསོལ་པ། གསུམ་ལ་སྐྱབས་
སུ་མ་མཆིས་པར་ཚུལ་ཁྲིམས་ལྔ་ཐོབ་པར་རུང་ངམ། གལ་ཏེ་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་མ་མཆིས་པར་ཡན་ལག་བརྒྱད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་རུང་ངམ། གལ་ཏེ་གསུམ་ལ་སྐྱབས་
སུ་མཆི་བ་མ་མཆིས་པར། ཚུལ་ཁྲིམས་བཅུ་ཐོབ་པར་རུང་ངམ། ཞུ་བ་དང། གསོལ་བ་བཞིའི་ལས་མ་བགྱིས་པར། ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་པར་མནོད་དུ་རུང་ངམ། བཀའ་
སྩལ་པ། དེ་དག་གང་ཡང་མི་རུང་ངོ། །གལ་ཏེ་ཚུལ་ཁྲིམས་ལྔ་ནོད་ན། སྔར་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བར་བྱའོ། །གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བའི་འོག་ཏུ། ཁྲིམས་ལྔ་ཐོབ་
པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནས་ཁྲིམས་ལྔ་གང་ཡིན་པ་བརྗོད་དེ། ཕ་རོལ་པོས་ཁྲིམས་ལྔའི་མིང་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གསོལ་པ་དང་ཞུ་བ་བཞིའི་ལས་བྱས་ནས། ཚུལ་ཁྲིམས་

[274B] དེའི་འོག་ཏུ་གནས་བཞི་དང། རྩ་བ་བཞི་དང། དགེ་འདུན་གྱི་ལྷག་མ་བཅུ་གསུམ་ཤེས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བརྗོད་ཅིང་བསྟན་པར་བྱའོ།།
ཡང་གཞན་དུ་ན་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་བྱས་ནས། སྲོག་མི་གཅོད་པའི་ཁྲིམས་བསྟན་ན། ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཁྲིམས་གཅིག་བཤད་པས། ཁྲིམས་ལྔ་ཐོབ་ཅེས་བྱ་སྟེ་
གལ་ཏེ་ཁྲིམས་གཅིག་ཐུབ་ན། ཁྲིམས་ལྔ་ཆར་ཐུབ་ཅེས་བྱའོ་།ཡང་གཞན་དུ་ན། ཁྲིམས་ལྔ་གཅིག་ལ་གཅིག་འབྲེལ་བ་ཡང་ཡིན་ལ་ཐོག་མ་ནས་ཁྲིམས་ལྔ་མནོས་པར་དམ་
བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་གཞན་དུ་ན་ཁྲིམས་ལྔ་ནི་མནོས་པའི་འོག་ཏུ་ཁྲིམས་ཐོབ་བོ། །སྟོན་པ་ཁ་ཅིག་ནི་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་བྱས་ནས། ཁྲིམས་ལྔ་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དོན་
བདེན་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་དང། ཞུ་བའི་ལས་བྱས་པ་བཞིན་ནོ་།ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་ཁྲིམས་ནོད་པ་དང། ཁྲིམས་བཅུ་ནོད་པ་དང་ཁྲིམས་ལྔ་ནོད་པ་བཤད་པ་བཞིན་ནོ།།
གསོལ་པ། གལ་ཏེ་སྔར་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆིས་ཏེ། དགེ་བསྙེན་དུ་གྱུར་པ་སླད་ཀྱིས་གལ་ཏེ་ཁྲིམས་ལྔ་ནོད་དམ། ཁྲིམས་བཅུ་ནོད་ཀྱང་རུང། སྐྱབས་སུ་མཆི་བ་གདོད་བགྱི་
འཚལ་ལམ། བཀའ་སྩལ་པ། སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་མ་བྱས་ཀྱང་སྔར་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀུན་ཐོབ་བོ། །གསོལ་པ། གལ་ཏེ་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་

[275A]༄༅། །འགྲོ་བ་ཡང་བགྱིས། གསོལ་པ་དང་ཞུ་བའི་ལས་ཀྱང་མ་བགྱིས་ན། ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རམ། བཀའ་སྩལ་པ། ཁྲིམས་ལྔ་དང། ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་ཁྲིམས་དང་
ཁྲིམས་བཅུ་ནོད་པ་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་ནས་ཁྲིམས་འཐོབ་བོ་།གལ་ཏེ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་པར་མནོས་པ་ནི། གསོལ་བ་དང། ཞུ་བ་བཞིའི་ལས་བྱས་པས། ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་པར་འགྱུར་
གྱི༑ གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་པར་མནོས་པ་ནི། ཡོན་ཏན་དང། བསོད་ནམས་ཆེ་བས་ན། ལས་ཅུང་ཟད་ཙམ་མམ། རྐྱེན་ཅུང་ཟད་ཙམ་
གྱིས་བསྒྲུབ་པར་མ་གྱུར་བས་དེ་བས་ན་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་དང། དགེ་སློང་བཅུའི་ནང་དུ་གསོལ་པ་དང། ཞུ་བ་བཞིའི་ལས་བྱས་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།།
ཁྲིམས་ལྔ་དང། ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་ཁྲིམས་དང། ཁྲིམས་བཅུ་ནི་ཡོན་ཏན་དང། མཐུ་དེ་ཙམ་དུ་མི་ཆེ་བས་དེ་བས་ན། གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བས། ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་
འགྱུར་ཏེ། ལས་མང་པོ་དང། རྐྱེན་མང་པོ་མི་དགོས་སོ། །གསོལ་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་པར་མནོས་པའི་འོག་ཏུ། རྩ་བ་བཞི་དང། དགེ་འདུན་གྱི་ལྷག་མ་བཅུ་གསུམ་
འབའ་ཞིག་ནི་བསྟན་ལ། གཞན་དག་རྫོགས་པར་མི་སྟོན། བཀའ་སྩལ་པ། ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པ་གཉིས་ནི་ནང་གི་ལྕི་བ་ཡིན་ཏེ། རྩ་བ་བཞི་ལས་གཅིག་ཉམས་ན། ཡང་

[275B] །ལྷག་མ་ནི་གསོར་རུང་མོད་ཀྱི་གསོ་དཀའ་སྟེ། དེ་ཡང་དགེ་འདུན་ལ་མགུ་བ་དང། ཆད་པའི་ལས་བྱས་ལ་གང་ན་དགེ་འདུན་ཉི་ཤུ་ཡོད་པའི་མདུན་དུ། ཉེས་
པ་བཤགས་དགོས་ཏེ། འདི་ནི་བསྲུང་དཀའ་བས། བསྲུང་དགོས་པའི་ཕྱིར་སྨོས་སོ། །གཞན་བསླབ་ན་བསྲུང་སླ་བའི་ཕྱིར་སྨོས་མི་དགོས་ཏེ་དེ་བས་ན་རྣམ་པ་འདི་གཉིས་སྨོས་
ཀྱི། གཞན་མ་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ། །གསོལ་པ། སོ་སོར་ཐར་པའི་ཁྲིམས་འདི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཁྲིམས་ལགས་སམ། བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། ཟག་
པ་མེད་པའི་ཁྲིམས་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ། བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །སོ་སོར་ཐར་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་འདི་ནི། གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་ན་
ཚུལ་ཁྲིམས་འདི་ཡོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་མ་གཤེགས་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་འདི་མེད་དོ། །ཟག་པ་མེད་པ་དང། བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི། སངས་རྒྱས་འཇིག་
རྟེན་དུ་གཤེགས་ཀྱང་རུང། མ་གཤེགས་ཀྱང་རུང། དུས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་དོ། །སོ་སོར་ཐར་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་བཅས་པ་ལས་ཡོད་པར་འགྱུར་གྱི། ཟག་པ་
མེད་པ་དང། བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་བཅས་པ་ལས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སོ་སོར་ཐར་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་གཞན་ལས་ཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི། ཟག་པ་མེད་པ་དང། བསམ་

[276A]༄༅། །གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་གཞན་ལས་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་།སོ་སོར་ཐར་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་གཉིད་ཀྱིས་ལོག་གམ། མ་ལོག་པའམ། དགེ་བའམ་
སྡིག་པའམ། ལུང་དུ་མི་སྟོན་པའི་སེམས་ཀྱི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་དོ། །ཟག་པ་མེད་པ་དང། བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི། བསམ་གཏན་དུ་འདུག་པ་དང། ཟག་པ་མེད་
པའི་སེམས་ལ་ངེས་པའི་ཚེ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོད་ཀྱི། སེམས་གཞན་ཐམས་ཅད་ལ་མེད་དོ། །སོ་སོར་ཐར་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་མིའི་ནང་འབའ་ཞིག་ན་ཡོད་ཀྱི། ཟག་པ་མེད་
པ་དང། བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་ལྷ་དང། མི་གཉིས་ལ་ཡོད་དོ། །སོ་སོར་ཐར་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི། འདོད་པའི་ཁམས་འབའ་ཞིག་ན་ཡོད་ཀྱི། ཟག་པ་མེད་པ་
དང༑ བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི། འདོད་པའི་ཁམས་དང། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ན་རྫོགས་པར་ཡོད་དོ། །ཟག་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། སོ་སོར་ཐར་པའི་
ཚུལ་ཁྲིམས་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སློབ་མ་འབའ་ཞིག་ལ་ཡོད་མོད་ཀྱི་བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་ལ་ཡང་ཡོད་དོ། །གསོལ་པ། དགེ་བསྙེན་གྱི་ཁྲིམས་
ལྔ་ལ། དུ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་སྡིག་ལགས། དུ་ནི་བཅས་པའི་སྡིག་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། བཞི་ནི་རང་བཞིན་གྱི་སྡིག། ཆང་འཐུང་བའི་ཁྲིམས་གཅིག་ནི་བཅས་པའི་

[276B]ཆང་འཐུང་བ་ནི་བག་མེད་པའི་ལེ་ལོའི་གནས་ཡིན་པ་སྟེ། སྡིག་པ་བཞིའི་གྲོགས་སུ་འགྱུར་རོ། །ཁྲིམས་ལྔ་ལ་ཆང་འཐུང་བ་ནི། བག་མེད་པའི་གཞི་ཡིན་པས། ཁྲིམས་
བཞི་ཡང་ཉམས་པར་བྱེད་དོ། །དཔེར་ན། སངས་རྒྱས་འོད་སྲུང་གི་ཚེ། དགེ་བསྙེན་ཞིག་ཆང་འཐུངས་པའི་རྐྱེན་གྱིས། གཞན་གྱི་ཆུང་མ་ལ་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཡང་
བྱས༑ ཕ་རོལ་པོའི་བྱ་ཡང་བརྐུས་ནས་བསད་དོ། །གཞན་ཞིག་གིས་ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་བྱེད་ཅེས་དྲིས་ན། བདག་གིས་བྱས་པ་མེད་ཅེས་ཟེར་ཏེ། དེ་ལྟར་ཆང་འཐུངས་པས་ཁྲིམས་
བཞི་ཆར་གཅིག་ཅར་ཉམས་པར་བྱས་སོ། །ཆང་འཐུངས་ན་མཚམས་མེད་པ་བཞི་ཡང་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དགེ་འདུན་གྱི་དབྱེན་འབའ་ཞིག་བྱེད་མི་ནུས་སོ། །འདི་ཡང་སྔོན་གྱི་ལས་
ཀྱིས་གཉེར་བ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་སྤྱོད་བ་དང་མི་དྲན་པར་སྨྱོ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཆང་འཐུངས་པས་བན་གླང་མྱོས་པ་ལྟར་མྱོས་ཤིང་འཁྲུག་པར་འགྱུར་ཏེ། ཆང་གིས་མྱོས་
ན་ཡང་དག་པའི་ལས་སུ་བྱ་བ་བསམ་གཏན་དང། མདོ་སྡེ་ཀློག་པ་དང། འདོན་པ་དང། དགེ་འདུན་གྱི་ལས་བྱ་བ་རྣམས་ཤོར་བར་འགྱུར་ཏེ། རང་བཞིན་གྱི་སྡིག་པ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི་
རང་བཞིན་གྱི་སྡིག་པ་དང་འདྲའོ། །དེ་ནས་མ་འགགས་པས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །དགེ་བསྙེན་གྱི་ཁྲིམས་ལྟ་བུ་སེམས་ཅན་འབའ་ཞིག་ལས་ཁྲིམས་

[277A]༄༅། །ཐོབ་བམ། སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་ཀྱང་ཐོབ་པར་རུང་འོན་ཏེ་གསད་དུ་རུང་བ་དང། བརྐུར་ཡོད་པ་དང། མི་ཚངས་པར་སྤྱད་དུ་རུང་བ་དང། རྫུན་
སྨྲར་རུང་བའི་སེམས་ཅན་ལས་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རམ། འོན་ཏེ་གསད་དུ་མི་རུང་བ་དང། བརྐུར་མ་མཆིས་པ་དང། མི་ཚངས་པར་སྤྱད་དུ་མི་རུང་བ་དང། རྫུན་སྨྲར་
མི་རུང་བ་དང། སེམས་ཅན་ལས་ཀྱང་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར། བཀའ་སྩལ་པ། སེམས་ཅན་ལས་ནི་ཁྲིམས་བཞི་ཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི། སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་ཆང་མི་འཐུང་
བའི་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་དུ་གཏོགས་པ་གསད་དུ་རུང་བའམ། གསད་དུ་མི་རུང་བའམ། མི་ཚངས་པར་སྤྱད་དུ་རུང་བའམ་མི་རུང་བའམ། བརྐུར་རུང་
བའམ༑ མི་རུང་བའམ། རྫུན་སྨར་རུང་བའམ། མི་རུང་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་སྟེ། མཚམས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཡན་ཆད། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་
མེད་མིན་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་མན་ཆད་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་གཏོགས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བར་དུ་སྲོག་དང་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཚུལ་ཁྲིམས་
འདི་བཞི་ཐོབ་པར་རུང་སྟེ། དེ་ཡང་ཐོག་མ་ཚུལ་ཁྲིམས་ནོད་པའི་ཚེ། སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྲོག་མི་གཅོད་པ་དང། ཐམས་ཅད་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང། ཐམས་ཅད་ལ་མི་

[277B] རྫུན་ཐམས་ཅད་མི་སྨྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་མཐའ་དང། ཚད་གཟུང་དུ་མེད་པས། དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་ཚུལ་ཁྲིམས་མི་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་
མེད་དོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་འབོགས་པ་ཆོག་བཞིན་དུ་བྱས་ནས། སྔར་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་ཡིད་ཆེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་བཤད་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བྱམས་པ་དང། སྙིང་རྗེའི་
སེམས་བསྐྱེད་དུ་གཞུག་གོ་དེ་ལྟར་ལྷག་པར་མོས་པའི་སེམས་སྐྱེས་ན་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་
སོ་སོ་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་བཞི་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་བཞི་སོ་སོར་དབྱེ་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་བཅུ་གཉིས་སུ་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་ལས་སྲོག་མི་གཅོད་པ་དང། མ་བྱིན་པར་
མི་ལེན་པ་དང། མི་ཚངས་པར་མི་སྤྱོད་པ་དང། རྫུན་མི་སྨྲ་བ་ལས་བཟློག་པའི་ཉེས་པ་བཞི་སྐྱེ་བ་ཡང་རྒྱུ་དང། རྐྱེན་གསུམ་གྱི་ཕྱིར་ཏེ་དེ་ཡང་འདོད་ཆགས་ལས་སྐྱེ་བ་དང། ཞེ་སྡང་
ལས་སྐྱེ་བ་དང། གཏི་མུག་ལས་སྐྱེ་བའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མི་དགེ་བ་བཅུ་གཉིས་པོ་འདི་ཡོད་དེ། མི་དགེ་བ་འདི་ལས་བཟློག་ན་དགེ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་
བྱེད་ཀྱི་གཟུགས་བཅུ་གཉིས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དཔག་ཏུ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་ཐོབ་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །གལ་ཏེ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཁྲི་ཕྲག་བྲྒྱའམ། འབུམ་

[278A]༄༅། །ཕྲག་བརྒྱ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཀྱང། ཐོག་མ་དགྲ་བཅོམ་པ་དེ་དག་ལས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་ན། དགྲ་བཅོམ་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཀྱང། ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་
ཉམས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཆང་མི་འཐུང་བའི་ཁྲིམས་ནི་ལུས་འདི་ཐོག་མ་ནས་ཐ་མའི་བར་དུ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཇི་ཙམ་ཚད་དུ་གཏོགས་
པ་ཐམས་ཅད་ལ་རྡུབ་རེ་ཞིང་ཁྲིམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཟུགས་འཐོབ་སྟེ། ཐོག་མ་ཁྲིམས་ནོད་པའི་ཚེ། ཆང་ཐམས་ཅད་མི་འཐུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བས་གལ་ཏེ་ཆང་ཐམས་
ཅད་ཟད་ཀྱང། ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་རྟག་ཏུ་ཡོད་པས་མི་ཉམས་སོ། །གསོལ་པ། ཐོག་མ་ཁྲིམས་ནོད་པའི་ཚེ་བུད་མེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་གསུམ་ནས་འདོད་པས་ལོག་པར་མི་
གཡེམ་པའི་ཁྲིམས་མནོས་ལ། ཕྱིས་ཆུད་མ་བླངས་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་འདི་ཉམས་པར་འགྱུར་རམ། བཀའ་སྩལ་པ། ཉམས་པར་མི་འགྱུར་རོ་།ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཐོག་མ་བྱུང་
མེད་ལ་འདོད་པས་ལོག་པར་མི་གཡེམ་པའི་ཁྲིམས་ཐོབ་ལ། འདི་ནི་བདག་གི་ཆུད་མ་ཡིན་པས་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྲིམས་འདི་ཉམས་པར་མི་
འགྱུར་རོ། །དོན་འདི་དང་སྦྱར་ན་ཐམས་ཅད་མཐུན་ཏེ་ཁྲིམས་བརྒྱད་དང། ཁྲིམས་བཅུ་དག་སེམས་ཅན་དང། སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་རྣམས་ལས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་པ་ཡང་

[278B] །ཚུལ་ཁྲིམས་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་ཡང་སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་སོ་སོ་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་བདུན་བདུན་ཞིག་ཐོབ་སྟེ། དེ་ཡང་རྣམ་པར་དབྱེ་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་
ཏུ་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ལུས་དང། ངག་གི་སྡིག་པ་བདུན་འབྱུང་སྟེ། སྡིག་པ་འབྱུང་བ་འདི་ཡང་རྒྱུ་དང། རྐྱེན་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་སྐྱེའོ། །དེ་ཡང་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་
སྐྱེ་བ་དང། ཞེ་སྡང་གིས་སྐྱེ་བ་དང། གཏི་མུག་གིས་སྐྱེ་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་དང། རྐྱེན་གསུམ་གྱི་སྡིག་པ་བདུན་བདུན་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་མི་དགེ་བའི་སྡིག་པ་བདུན་གསུམ་ཉི་ཤུ་
གཅིག་གོ་སྡིག་པ་དེ་ལས་བཟློག་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་སུ་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་གཅིག་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཟུགས་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་ཡོད་པ་བཞིན་དུ། སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །དོན་དེ་དང་སྦྱར་ན་དུས་གཅིག་ཏུ་ཚུལ་ཁྲིམས་གྲངས་མེད་པ་ཐོབ་པར་ནི་རུང་གི། དུས་གཅིག་ཏུ་གཅིག་ཅར་ཉམས་པར་འགྱུར་བའམ། དུས་གཅིག་
ཏུ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྩ་བ་ཉམས་ན། གོང་ནས་གོང་དུ་འཕར་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཅི་སྟེ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཕུལ་ལ་
ཕྱིས་ནོད་ན་ཡང། ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དཔེར་ན་ཉིན་ཞག་གཅིག་གི་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་ཁྲིམས་ཀྱི་རྩ་བ་ཉམས་ན་ཕྱིས་ཁྲིམས་བརྒྱད་དམ། ཁྲིམས་ལྔའམ་

[279A]༄༅། །ཁྲིམས་བྕུའམ། ཁྲིམས་རྫོགས་པའམ། བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་སམ། ཟག་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སམ། ཚུལ་ཁྲིམས་འདི་དག་གང་ཡང་
ནོད་དུ་མི་རུང་ངོ། །གལ་ཏེ་ཚུལ་ཁྲིམས་ལྔའི་རྩ་བ་ཉམས་ན་ཡང་ཁྲིམས་བརྒྱད་དམ། ཁྲིམས་བྕུའམ། ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་པའམ་བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་སམ་
ཟག་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་མནོས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པར་མི་རུང་ངོ། །གལ་ཏེ་ཁྲིམས་ལྔ་ཉམས་པའི་འོག་ཏུ་ཁྲིམས་ལྔ་ཕུལ་ལ་ཁྲིམས་བཅུ་ནོད་པ་དེ་ནི་གནས་མ་ཡིན་ནོ། །
གལ་ཏེ་ཁྲིམས་ལྔ་ཕུལ་བའི་འོག་ཏུ་ཁྲིམས་ལྔ་ནོད་ཀྱང་རུང་ཁྲིམས་བརྒྱད་དམ། ཁྲིམས་བྕུའམ། ཁྲིམས་རྫོགས་པའམ། བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་སམ། ཟག་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་མནོས་
ཀྱང༑ ཁྲིམས་གང་ཡང་མི་འཐོབ་བོ། །གལ་ཏེ་ཁྲིམས་བྕུའམ་ཁྲིམས་རྫོགས་པའི་རྩ་བ་ཉམས་ན། གོང་ནས་གོང་དུ་འཕར་བ་དང། ཁྲིམས་ཕུལ་ཏེ་ཁྲིམས་ནོད་པ་ནི་ཇི་ལྟར་
ཁྲིམས་ལྔ་ལས་བཤད་པ་དང་འདྲའོ། །གསོལ་པ། བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཟག་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། སོ་སོར་ཐར་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་
འདི་གསུམ་ལས་ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག་ཅེས་བགྱི་བ་གང་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག་སྟེ། གཞན་དུ་ན་སོ་སོར་ཐར་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱང་

[279B] །དེ་ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་འདི་ཡོད་པར་འགྱུར་གྱི། བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཟག་པ་མེད་པའི་ཚུལ་
ཁྲིམས་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དུས་སུ་ཡོད་དོ། །སོ་སོར་ཐར་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་སེམས་ཅན་དང། སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་ཀྱང་ཐོད་པར་རུང་གི་བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་
དང༑ ཟག་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སོ་སོར་ཐར་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བྱམས་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཐོབ་
པར་འགྱུར་གྱི། བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཟག་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་བྱམས་པའི་སེམས་ཀྱི་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སོ་སོ་ཐར་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི། སངས་རྒྱས་
ཀྱི་ཆོས་འཛིན་པ་འཁོར་རྣམ་པ་བདུན་འཇིག་རྟེན་ན་ཡོད་ཅིང་ཐེག་པ་རྣམ་གསུམ་གྱི་འབྲས་བུ་རྒྱུན་མི་ཚད་པར་བྱེད་པའི་གཞིར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི། བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་
དང༑ ཟག་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཁམས་གསུམ་ན། མཆོག་རབ་ཕུལ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །ཐོག་མ་ཁྲིམས་ནོད་པའི་ཚེ། གསོལ་བ་དང་ཞུ་
བ་བཞིའི་ལས་བྱས་མ་ཐག་ཏུ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཐོག་མའི་སེམས་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཟུགས་ནི་ལས་ཞེས་ཀྱང་བྱ། ལས་

[280A]༄༅། །ཀྱི་ལམ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་ཕྱི་མ་ལས་ཁྲིམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཟུགས་བྱུང་བ་ནི་ལས་ཞེས་བྱ་ཡི། ལས་ཀྱི་ལམ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་
ལྟ་བས་ན་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ལས། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཟུགས་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཏེ། བསམ་པ་དང་ལྡན་པས་བསམ་པའི་ལས་ཀྱི་ལམ་
ཞེས་བྱའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་སྔ་མས་རྒྱུ་བྱས་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་ལྷག་མའི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཟུགས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས་དེ་བས་ན་དེ་ལ་ལས་ཞེས་བྱ་ཡི། ལས་ཀྱི་ལམ་མ་ཡིན་ནོ་
དང་པོའི་སེམས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གི་ཁྲིམས་ནི་ཆོ་ག་དང་ཡང་བཅས་ལ། ཆོ་ག་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཕྱིར་རིམ་གྱིས་སྐྱེ་བའི་ཁྲིམས་ནི། ཆོ་ག་མེད་པ་འབའ་ཞིག་དང་ལྡན་
གྱི་ཆོག་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐོག་མའི་སེམས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གི་ཁྲིམས་ནི། ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་ཀྱང་བྱ། དགེ་བར་སྤྱོད་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ། འདུལ་བ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །
ཕྱིས་རིམ་གྱིས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྐྱེ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱང་དོན་དེ་དང་ལྡན་ནོ། །དེ་ནས་མ་འགགས་པས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། དུས་གསུམ་དུ་བཀུམ་པའི་ནང་ན་
དུས་གང་གིས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར། བཀའ་སྩལ་པ། ད་ལྟར་གྱི་དུས་ཀྱི་སེམས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གིས་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་།འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་

[280B] སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པས་ཁྲིམས་མི་འཐོབ་ཀྱི། ད་ལྟར་གྱི་སེམས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ནི་སེམས་ཅན་ཡིན་པས་ན་ཁྲིམས་འཐོབ་བོ། །གསོལ་པ། དགེ་བའི་སེམས་ཀྱིས་
ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་བམ། མི་དགེ་བའི་སེམས་ཀྱིས་སམ། འོན་ཏེ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་སེམས་ཀྱིས་སམ། སེམས་མེད་པས་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་བཀའ་སྩལ་པ། ཐམས་ཅད་
ཀྱིས་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐོག་མ་དགེ་བའི་སེམས་ཀྱིས་དགེ་འདུན་གྱི་རྐང་པ་ལ་ཕྱག་བྱས་ལ། ཆོས་གོས་དང། ལྷུང་བཟེད་བླངས་ཏེ་མཁན་པོ་གང་ཡིན་པ་ལ་གསོལ་བ་གདབ་བོ། །
དེ་ནས་ཙོག་ཙོག་པོར་འདུག་ལ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ལ། གསོལ་བ་དང། ཞུ་བ་བཞིའི་ལས་བར་ཚད་མེད་ལ་དགེ་བའི་སེམས་ཀྱིས་ཁྲིམས་རྫོགས་པ་ནི། དགེ་བའི་སེམས་ཀྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་
ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཆོ་ག་རིམ་གྱིས་བྱེད་པ་ན་རྟག་ཏུ་དགེ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་ཏེ། ལས་བྱེད་པ་ལས་གསོལ་བ་དང་ཞུ་བ་བཞིའི་ལས་བྱེད་པའི་ཚེ། འདོད་ཆགས་
དང༑ ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་མི་དགེ་བའི་བསམ་པ་བྱུང་ན། སེམས་ཅན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཟུགས་དང་ལྡན་ཡང། དེ་ནི་མི་དགེ་བའི་སེམས་ཀྱིས་ཁྲིམས་
ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ཐོག་མའི་དགེ་བའི་སེམས་དང། དགེ་བའི་ལས་ཀྱིས་ཤུགས་ཀྱིས་ཁྲིམས་ཐོབ་པ་ཡིན་གྱི། མི་དགེ་བའི་སེམས་ཀྱིས་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྔར་དགེ་བའི་

[281A]༄༅། །སེམས་ཀྱིས་ཆོ་གའི་ལས་བྱས་ལ་གསོལ་བ་དང། ཞུ་བ་བཞིའི་ལས་བྱེད་པའི་ཚེ། གལ་ཏེ་གཉིད་ལོག་གམ། ཡུར་ན་ལོག་ཅིང་ཡུར་བའི་སེམས་ལས་
ཁྲིམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཟུགས་སྐྱེ་བ་ནི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཁྲིམས་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྔར་དགེ་བའི་སེམས་ཀྱིས་ཆོག་བྱས་ལ། གསོལ་པ་དང། ཞུ་
པ་བཞིའི་ལས་བྱེད་པའི་ཚེ། འགོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ན། དེའི་ཚེ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཟུགས་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི། སེམས་མེད་པ་ལས་
ཁྲིམས་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །མ་འགགས་པས་ཡང་གསོལ་པ། གལ་ཏེ་ཁྱིམ་པའི་ཁྲིམས་ལྔ་ལ་མནོས་པར་ཐལ་བྱུང་ཁྲིམས་བཅུ་མནོས་ན་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རམ་
བཀའ་སྩལ་པ། དུས་གཅིག་ཏུ་དགེ་བསྙེན་གྱི་ཁྲིམས་དང། དགེ་སྦྱོང་གི་ཁྲིམས་རྣམ་པ་གཉིས་ཐོབ་བོ། །གལ་ཏེ་ཁྲིམས་ལྔ་ཡང་མ་མནོས། ཁྲིམས་བཅུ་ཡང་མ་མནོས་པར་
ཐལ་བྱུང་ཁྲིམས་རྫོགས་པར་མནོས་ན་ཡང་དུས་གཅིག་ཏུ་ཁྲིམས་གསུམ་ཆར་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །མ་འགགས་པས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་ཁྲིམས་རྫོགས་
པར་མནོས་པས་དུས་གཅིག་ཏུ་ཁྲིམས་རྣམ་པ་གསུམ་ཆར་ཐོབ་པར་འགྱུར་ན། རིམ་གྱིས་སྔར་ཁྲིམས་ལྔ་མནོས་ལ། དེའི་འོག་ཏུ་ཁྲིམས་བཅུ་མནོས་ཏེ། ཕྱིས་ཁྲིམས་རྫོགས་པ་

[281B] བཀའ་སྩལ་པ། དུས་གཅིག་ཏུ་ཚུལ་ཁྲིམས་གསུམ་ཆར་ཐོབ་མོད་ཀྱི། གང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་ལྷག་པར་མོས་པ་ནི། གདོན་མི་ཟ་བར་རིམ་
གྱིས་སྔར་ཁྲིམས་ལྔ་མནོས་ཏེ་དུལ་བར་བྱས་ལ་དད་པ་དང། མོས་པ་ལྷག་པར་སྐྱེས་ནས། དེའི་འོག་ཏུ་ཁྲིམས་བཅུ་མནོད་དོ། ཁྲིམས་བཅུ་མནོས་ནས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལྷག་པར་
སྐྱེས་ནས། དེའི་འོག་ཏུ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་པར་མནོས་ནས། དེ་ལྟར་རིམ་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རོ་ཐོབ་ཅིང་མོས་པ་བརྟན་པར་མི་ཤིགས་པར་འགྱུར་རོ། །དཔེར་ན། རྒྱ་
མཚོ་ཆེན་པོར་འཇུག་པ་ཡང་བགས་ཀྱིས་ཟབ་པ་དང་འདྲ་བར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོར་འཇུག་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་པར་གཅིག་ཅར་མནོས་ན་
གོ་རིམས་ཡང་ཤོར་ལ་སྤྱོད་ལམ་ཡང་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་དུ་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་ནི་ཁྲིམས་ལྔ་མནོས་པས་ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་
ཡང་ཡོད་དོ། །སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་བཅུ་མནོས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །དེ་ལྟར་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམ་པ་ཐ་དད་པས་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པས་གོ་རིམས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྔར་ཁྲིམས་ལྔ་མནོས་ལ་དེའི་འོག་ཏུ་ཁྲིམས་བཅུ་མནོས་ན་ཁྲིམས་བཅུ་མནོས་པའི་ཚེའང་ཁྲིམས་གཉིས་ཀ་དང་ལྡན་ནོ། །ཁྲིམས་ལྔ་དང་

[282A]༄༅། །ཁྲིམས་བཅུ་མནོས་པའི་འོག་ཏུ་ཁྲིམས་རྫོགས་པར་མནོས་ན་རྫོགས་པར་མནོས་པའི་ཚེ་ཁྲིམས་གསུམ་ཆར་དང་ཡང་ལྡན་ནོ་།ཁྲིམས་
ལྔ་དང། ཁྲིམས་བཅུ་དང། ཁྲིམས་རྫོགས་པར་མནོས་པ་རྣམ་པ་བདུན་ལ་གསོལ་བ་དང། ཞུ་བ་བཞིའི་ལས་བྱེད་པའི་ཁྲིམས་འབའ་ཞིག་ནི་རིམ་གྱིས་དུས་གསུམ་དུ་ཐོབ་བོ། །
ལྷག་མ་རྣམ་པ་དྲུག་ནོད་པ་ནི་དུས་གཅིག་གིས་ཐོབ་ཀྱི་དུས་གསུམ་གྱི་རིམ་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པ་གསུམ་དུས་གཅིག་ཏུ་ཐོབ་པ་འགལ་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཕྱིར་
དབུལ་བའི་ཚེ། བདག་ནི་དེང་ཕྱིན་ཆད་དགེ་སྦྱོང་ཡིན་ཏེ། དགེ་སློང་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སྨྲས་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་པ་མེད་ཀྱང་ཚུལ་ཁྲིམས་གཉིས་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཡོད་
དོ༑ ༑ཚུལ་ཁྲིམས་ལྔ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་བཅུ་མནོས་པ་ལས་ད་ཕྱིན་ཆད་བདག་དགེ་བསྙེན་ཡིན་ཏེ་དགེ་སྦྱོང་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སྨྲས་ན་ཁྲིམས་བཅུ་མེད་པར་ཟད་ཀྱི། ཁྲིམས་
ལྔ་ཡོད་དོ། གལ་ཏེ་བདག་ནི་ཁྱིམ་པ་དང། རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་ཁྲིམས་ཐམས་ཅད་དབུལ་ཏེ་བདག་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བའི་དགེ་བསྙེན་དུ་ཟུངས་ཤིག་ཅེས་སྨྲས་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་
རྣམ་པ་གསུམ་གཅིག་ཅད་མེད་ཀྱང་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གོ་རིམས་ཀྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པ་གསུམ་ཐོབ་པ་དང་ཕྱིར་དབུལ་བའི་ཆོ་ག་དང། རིམ་

[282B]འདྲའོ། །གསོལ་པ། གལ་ཏེ་སྔོན་དགེ་བསྙེན་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་ཁྲིམས་བཅུ་མནོས་ན། ཁྲིམས་ལྔ་མ་མཆིས་པར་མི་
འགྱུར་རམ། བཀའ་སྩལ་པ། མེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། མིང་དང། གོ་རིམས་བརྗེས་པར་ཟད་ཀྱི། ཁྲིམས་མེད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་དགེ་བསྙེན་གྱི་མིང་སྟོར་ཏེ། དགེ་སྦྱོད་
གི་མིང་ཐོབ་བོ། །ཁྱིམ་པའི་གོ་རིམས་ལྟོར་གྱི་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་གོ་རིམས་ཐོབ་བོ། །གསོལ་པ། དགེ་སློང་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་པ་མནོས་ན་ཁྲིམས་བཅུ་དང། ཁྲིམས་ལྔ་ལ་མཆིས་པར་མི་
འགྱུར་རམ། བཀའ་སྩལ་པ། མེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་མིང་དང་གོ་རིམས་སྟོར་བར་ཟད་དེ། དགེ་སྦྱོང་གི་མིང་སྟོར་ནས། དགེ་སློང་གི་མིང་ཐོབ་བོ། །དགེ་སྦྱོང་གི་གོ་རིམ་སྟོང་
ནས༑ དགེ་སློང་གི་གོ་རིམས་ཐོབ་སྟེ། ཐོག་མ་དང། ཐ་མའི་བར་དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡིན་གྱི། མིང་ཙམ་ནི་འཕྲལ་ལ་འདོགས་སོ། །དཔེར་ན་སྐྱེད་ཤིང་དང། ཤིང་གི་ལོ་མ་ལྟ་བུར་དཔྱིད་
དང༑ དབྱར་ནི་སྔོ། སྟོན་ནི་སེར། དགུན་ནི་སྐྱ་སྟེ། དེ་ཡང་དུས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བས་ཤིང་གི་ལོ་མ་ཁ་དོག་ཐ་དད་པར་ཟད་ཀྱི། ཐོག་མ་ནས་ཐ་མའི་བར་དུ་ཤིང་གི་ལོ་མར་ཟད་དེ་
ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་བར་རྟག་ཏུ་ཚུལ་ཁྲིམས་གཅིག་ཏུ་ཟད་ན། དུས་ཀྱིས་ཐ་དད་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང། དཔེར་ན། འོ་མ་དང། ཞོ་དང། མར་དང། མར་གྱི་སྙིང་པོ་ནི་

[283A]༄༅། །རྣམ་པ་བཞིར་ཐ་དད་དེ། དེ་ལྟར་དུས་ཀྱིས་ཐ་དད་ཀྱང་གཅིག་ཏུ་ཟད་པ་དང་འདྲ་བར་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དུས་གསུམ་གྱིས་ཐ་དད་ཀྱང་
ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་དོ། །མ་འགགས་པས་ཡང་གསོལ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། དགེ་བསྙེན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནོད་པ་ཉམས་ཀྱིས་རྫོགས་པར་ནོད་པར་མི་ནུས་པ་
ཚུལ་ཁྲིམས་གཅིག་གམ། གཉིས་སམ། བཞིའི་བར་དུ་མནོས་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་མནོས་པར་ཆུད་དམ། བཀའ་སྩལ་པ། དེས་ཁྲིམས་མི་འཐོབ་བོ་།གསོལ་པ། གལ་ཏེ་ཁྲིམས་
མི་ཐོབ་ན། མདོ་སྡེ་དག་ལས་ཕྱོགས་ཆ་ཆུང་བའི་དགེ་བསྙེན་དང། ཕྱོགས་ཆ་ཆེ་བའི་དགེ་བསྙེན་དང། ཕྱོགས་ཆ་རྫོགས་པའི་དགེ་བསྙེན་མཆིས་པར་གསུངས་ན་དེའི་དོན་
ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། དེ་སྐད་གསུངས་པ་ཡང་ཁྲིམས་བསྲུངས་པའི་ཡོན་ཏན་ཆེ་ཆུང་ཡོད་པ་ལས་དགོངས་ཏེ་གསུངས་ཀྱི་དེ་ལྟར་ཚུལ་ཁྲིམས་མནོད་དུ་རུང་
བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མ་འགགས་པས་ཡང་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁྲིམས་ལྔ་ནོད་པའི་ཉིན་ཞག་གཅིག་གམ། ཉིན་ཞག་གཉིས་ནས་ཉིན་ཞག་བཅུའི་བར་དུ་དེ་
ལྟར་མནོད། ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རམ། བཀའ་སྩལ་པ། དེ་ལྟར་མི་རུང་ངོ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་བཅས་པ་ཡང་སོ་སོ་ནས་དུས་དང། ཚད་ཡོད་དེ། དེ་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་

[283B]སོ། །གལ་ཏེ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་ཁྲིམས་མནོད་ན། གདོན་མི་ཟ་བར་ཉིན་ཞག་གཅིག་པ་མནོད་དགོས་ཏེ། དེ་ལྟ་
བས་ན་སྔ་མ་མི་རུང་ངོ། །གསོལ་བ་དང། ཞུ་བ་བཞིའི་ལས་བྱས་ཏེ། ཁྲིམས་ནོད་པ་ཡང་རབ་དང། འབྲིང་དང། ཐ་མ་ཡོད་དོ། །དེ་ལ་ཁྲིམས་ལྔ་ནི་ཁྲིམས་ཐ་མའོ། །ཁྲིམས་བཅུ་ནི་ཁྲིམས་
འབྲིང་པོའོ། །ཁྲིམས་རྫོགས་པ་ནི་ཁྲིམས་རབ་ཅེས་བྱའོ། །ཁྲིམས་ལྔ་ལ་ཡང་རབ་འབྲིང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཆུང་ཞིང་ཞན་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཁྲིམས་མནོས་པ་ནི། ཁྲིམས་ཐ་མ་ཞེས་བྱའོ་
སེམས་འབྲིང་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་མནོས་པ་ནི། ཁྲིམས་འབྲིང་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་སེམས་རབ་ཀྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་མནོས་པ་ནི། ཁྲིམས་རབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་
པ་ལ་རབ་འབྲིང་གསུམ་ཡོད་པ་ཡང་ཁྲིམས་ལྔ་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ་།གལ་ཏེ་སྔར་སེམས་ཐ་མས་ཁྲིམས་མནོས་པའི་འོག་ཏུ། སེམས་རབ་འབྲིང་གིས་ཁྲིམས་བཅུ་མནོས་ན་
ཁྲིམས་ལྔ་ནི་སྔ་མ་ལས་སྐྱེ་ཞིང་ལྷག་པ་མེད་ཀྱི། ཁྲིམས་ལྔ་མ་གཏོགས་པར་ཁ་ཟས་དུས་མ་ཡིན་པར་མི་བཟའ་བའི་བར་དུ་ཁྲིམས་ལྷག་མ་ལྔ་ནི་ལྷག་པའི་ཁྲིམས་སུ་
བསྒྱུར་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་སྔར་མནོས་པ་ལྔ་ནི་ཐ་མར་འགྱུར་རོ་།སེམས་ཐ་མས་སྔར་ཁྲིམས་ལྔ་མནོས་ལ། དེ་འོག་ཏུ་སེམས་རབ་དང་འབྲིང་གིས་ཁྲིམས་རྫོགས་པར་མནོས་

[284A]༄༅། །ན་ཡང་ཁྲིམས་སྔར་མནོས་པ་ལྔ་ནི་སྐྱེ་བའམ། ལྷག་པ་མེད་ཀྱི། ཁྲིམས་སྔ་མ་ལྔ་མ་གཏོགས་པར། ཚུལ་ཁྲིམས་གཞན་ཐམས་ཅད་ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་
པར་མནོད་པའི་ཚེ། རབ་དང། ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱིས་མནོས་པས། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་སོ་སོར་ཐར་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི། ཉིས་རིམ་དུ་
ཐོབ་པ་མེད་དེ། རིམ་པར་དབྱེ་ནི། ཁྲིམས་ལྔ་ནི་ཐ་མ་ཞེས་བྱའོ། །ཁྲིམས་བཅུ་ནི་འབྲིང་ཞེས་བྱ། ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་པ་ནི་རབ་ཅེས་བྱའོ། །དོན་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། སེམས་
རབ་ཀྱིས་ཁྲིམས་ལྔ་མནོས་ན། ཁྲིམས་དེ་ནི་རབ་ཅེས་བྱ། སེམས་འབྲིང་གིས་ཁྲིམས་བཅུ་མནོས་ན། ཁྲིམས་འབྲིང་ཞེས་བྱ། སེམས་ཐ་མས་ཚུལ་ཁྲིམས་རྫོགས་པར་
མནོས་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་ཐ་མ་ཞེས་བྱའོ། །དོན་དང་སྦྱར་ན་སེམས་རབ་དང། འབྲིང་དང། ཐ་མ་ལས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་པ་མི་མཐུན་ཏེ། ངེས་པར་གཅིག་ཏུ་ཆད་པ་མེད་དོ། །
གལ་ཏེ་མཁན་པོ་ཞིག་ལ་ཁྲིམས་བཅུ་ནོད་པར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ལས་ཁྲིམས་བཅུ་ནོད་པའི་ཚེ་མཁན་པོ་མངོན་སུམ་དུ་མ་གྱུར་ཀྱང་ཁྲིམས་བཅུ་ཐོབ་བོ། །གལ་ཏེ་
ཁྲིམས་བཅུ་ནོད་པའི་ཚེ་མཁན་པོ་ཤི་ན་ཤི་བར་ཤེས་སམ། ཐོས་ན་ཁྲིམས་མནོས་ཀྱང་ཁྲིམས་མི་འཐོབ་བོ། །གལ་ཏེ་ཤི་བར་མ་ཤེས་མ་ཐོས་ན་ཁྲིམས་ཐོབ་བོ། །གསོལ་

[284B] ཞུབ་བཞིའི་ལས་བྱེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་མནོད་པ་ནི་མཁན་པོ་མངོན་སུམ་དུ་མ་གྱུར་ན། ཁྲིམས་མནོད་ཀྱང་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དགེ་འདུན་གྱི་གྲངས་མ་ཚངས་
པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དགེ་འདུན་གྱི་གྲངས་ཚང་ན་མཁན་པོ་མེད་ཀྱང་ཁྲིམས་མནོད་དུ་རུང་ངོ། །མ་འགགས་པས་ཡང་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དགེ་བསྙེན་གྱི་ཁྲིམས་ལྔ་
པས་ཚོང་སྤོགས་བགྱིར་རུང་ངམ། བཀའ་སྩལ་པ། ཚོང་སྤོགས་བྱར་རུང་སྟེ། ལས་རྣམ་པ་འདི་ལྔ་ནི་མི་བྱའོ། །རྐང་འགྲོས་ཕྱུགས་ཀྱི་ཚོང་སྤོགས་ཀྱི་ལས་མི་བྱའོ། །བདག་ཉིད་
ཀྱི་ཕྱུགས་ཡོད་ན་འཚོང་དུ་གནང་གི་བཤན་པ་ལ་འཚོང་དུ་མི་རུང་པ་དང། མདའ་གཞུ་མཚོན་ཆའི་བག་ཚོང་སོགས་བགྱིར་མི་རུང་བ་དང། བདག་ལ་ཡོད་པ་ནི་བཙོང་དུ་རུང་བ་
དང། ཆང་གི་ཚོང་སྤོགས་ཀྱི་ལས་བྱར་མི་རུང་སྟེ། བདག་ཉིད་ལ་ཡོད་ན་འཚོང་དུ་རུང་བ་དང། སྲིན་བུ་མང་དུ་ཤི་བས་འབྲུ་མར་འཚིར་དུ་མི་རུང་བ་དང། རྒྱ་གར་གྱི་ཆོས་ཀྱིས་
དེ་བཞིན་ཏེ། ག་བུ་ཤ་ཚུན་ཆད་ནི་འབྲུ་མར་འཚིར་བའི་ནང་ན་སྲིན་བུ་མེད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཁ་དོག་ཚོན་ཆེན་པོ་རྣམ་པ་ལྔ་བཙོ་བླག་བྱེད་པ་ཡང་སྲིན་བུ་མང་དུ་མཆི་བས་མི་
རུང་སྟེ། ཡོ་ག་ཤ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་གཞན་དག་ན་ཚོན་གྱི་བཙོ་བླག་བྱེད་པ་ལས་སྲིན་བུ་མང་དུ་ཤི་སྟེ། དེ་བས་ན་མི་གནང་ངོ་།ཡུལ་རྒྱ་ཡུལ་ཡང་ཁ་དོག་མཐིང་ག་བཙོ་བ་ནི་

[285A]༄༅། །སྲིན་བུ་མང་དུ་ཤི་བས་བཙོ་བླག་རྣམ་པ་ལྔའི་ནང་དུ་གཏོགས་སོ། །མ་འགགས་པས་ཡང་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཉིན་ཞག་གཅིག་གི་
ཁྲིམས་བརྒྱད་ཅེས་བགྱི་བ་དུས་མ་ལགས་པ་ཕྱེམ་རེད་ཁ་ཟས་མི་འཚལ་པ་མ་གཏོགས་པར་དགུར་འགྱུར་ན། ཇི་ལྟར་བརྒྱད་ཅེས་བགྱི་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྲིམས་ཞེས་བྱ་
བ་ནི་ཆོས་ཀྱིས་ཕྱེ་མ་རེད་དུས་མ་ཡིན་པར་ཁ་ཟས་མི་བཟའ་བ་ཡིན་ཏེ། ཁྲིམས་བརྒྱད་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡིན་ཏེ། གྲོགས་སུ་གྱུར་པས་ཡན་ལག་གི་ཁྲིམས་བརྒྱད་ཅེས་བྱ། དགུར་
ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གསོལ་པ། ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་ཁྲིམས་མནོས་ན་གང་ཟག་དེ་འཁོར་རྣམ་པ་བདུན་ལ་འཁོར་གང་གི་ནང་དུ་བསྡུ། བཀའ་སྩལ་པ། ནམ་འཚོ་བའི་བར་
གྱི་ཁྲིམས་མ་མནོས་ཀྱང། ཉིན་ཞག་གཅིག་ཁྲིམས་ཡོད་པས། དེ་ལ་ཡང་དགེ་བསྙེན་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་དུ་ན་དགེ་བསྙེན་ཞེས་བྱར་ནི་ནམ་འཚོ་བའི་བར་དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་
མནོས་པ་མེད་ལ། དགེ་བསྙེན་མ་ཡིན་ཞེས་བྱར་ནི། ཉིན་ཞག་གཅིག་གི་ཁྲིམས་ཡོད་པས། དེ་ནི་གང་ཟག་བར་མ་དོ་ཞེས་མདོ་སྡེ་ལས་ཀྱང་འབྱུང་ངོ། །མ་འགགས་པས་
ཡང་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། འཁོར་བདུན་མ་གཏོགས་པར་སོ་སོར་ཐར་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་མཆིས་སམ། བཀའ་སྩལ་པ། ཡོད་དེ། ཡན་ལག་བརྒྱད་ཀྱི་ཁྲིམས་

[285B] །དོན་དེ་དང་སྦྱར་ན་ཡན་ལག་བརྒྱད་ཀྱི་ཁྲིམས་ནོད་པ་འཁོར་རྣམ་པ་བདུན་གྱི་ནང་དུ་མ་གཏོགས་སོ། །ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་ཁྲིམས་ནོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ནི། ཉིན་ཞག་
གཅིག་གི་བར་དུ་སྲོག་མི་གཅོད་དོ་ཞེས་ཚིག་དེ་སྐད་འཆད་པས་ན་ཁྲིམས་གཞན་ནམ་འཚོའི་བར་དུ་མནོས་པ་དང། བསྲེར་ཡང་མི་རུང་ངོ། །གསོལ་པ། ཡན་ལག་བརྒྱད་
ཀྱི་ཁྲིམས་མནོད་པ། ཉིན་ཞག་གཉིས་སམ། གསུམ་མམ། བཅུའི་བར་དུ་གཅིག་ཅར་མནོད་དུ་རུང་ངམ། བཀའ་སྩལ་པ། ཐོག་མ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཉིན་ཞག་གཅིག་གི་ཁྲིམས་
སུ་བཅས་པས། དེ་ལས་འདར་མི་རུང་ངོ། །གལ་ཏེ་ཉམས་ཀྱི་མནོད་ནུས་ན། ཉིན་ཞག་གཅིག་ཅིང་ལན་རེ་མནོད་དགོས་ཏེ། ཉིན་ཞག་དུ་མནོས་ཀྱང་རུང་ངོ། །ཉིན་ཞག་གཅིག་
གི་ཡན་ལག་བརྒྱད་ཀྱི་ཁྲིམས་མནོས་པའི་ཐབས་ནི་ཕ་རོལ་པོ་གཞན་ལས་མནོད་དགོས་ཏེ། དེ་ཡང་གང་ལས་མནོད་ཅེ་ན། འཁོར་ལྔ་པོ་གང་ཡང་རུང་བ་ལས་མནོད་དགོས་
སོ༑ ༑ཡན་ལག་བརྒྱད་ཀྱི་ཁྲིམས་མནོས་པའི་འོག་ཏུ་གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་ལ་བརྡེག་བཙོག་བྱས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་མ་ཡིན་ནོ་།ཁྲིམས་མནོས་པའི་ཉིན་པར་
བརྡེག་བཙོག་མ་བྱས་ལ། ཕྱི་དེ་ཉིན་བརྡེག་བཙོག་བྱ་བར་དམ་བཅས་ན་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མདོར་ན་ལུས་དང་ངག་གིས་ཇི་ཙམ་དུ་ཚུལ་བཞིན་མ་

[286A]༄༅། །ཡིན་པའི་ལས་བྱས་ན་ཁྲིམས་མ་ཉམས་མོད་ཀྱི་རྣམ་པར་དག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ལུས་དང། ངག་རྣམ་པར་དག་ཀྱང། སེམས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་
ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྐྱེད་དམ། ཞེ་སྡང་གི་འཚེ་བའི་རྣམ་པ་བསྐྱེད་ན་ཡང་རྣམ་པར་དག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་ལས་གསུམ་རྣམ་པར་དག་
ཀྱང༑ རྗེས་སུ་དྲན་པ་དྲུག་ཡིད་ལ་མ་བྱས་ན། དེ་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་ཅེས་མི་བྱའོ། །ཡན་ལག་བརྒྱད་ཀྱི་ཁྲིམས་མནོས་པའི་འོག་ཏུ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དྲུག་ཡིད་ལ་
བྱས་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་དག་ལས་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་རྒྱལ་པོ་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་ཁམས་སུ་གཏོགས་པའི་མི་ཐམས་ཅད་དང། དེའི་ནང་ན་ཡོད་
པའི་གསེར་དང། དངུལ་དང། ནོར་དབྱིག་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་བའི་བསོད་ནམས་ཀྱིས་ཡན་ལག་བརྒྱད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པའི་བསོད་ནམས་བཅུ་དྲུག་ཆར་
བགོས་པའི་ཆ་གཅིག་ཙམ་ཡང་མི་ཕོད་དོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ། །སུ་ཡང་རུང་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་ཁྲིམས་ནོད་པར་བྱས་ལ་བག་མེད་པར་རང་ཉམ་དུ་རོལ་མོའམ། གལ་ཏེ་ན་ཁ་
ཟས་ཞིམ་པོ་ལ་བག་མེད་པར་བཟའ་བའམ། རྩེད་མོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཡིད་བཞིན་དུ་བག་མེད་པར་བྱས་པའི་འོག་ཏུ་ཁྲིམས་མནོད་པ་ནི་སྔ་དྲོ་ཡང་རུང། ཕྱི་དྲོ་ཡང་རུང་

[286B] །གལ་ཏེ་སྔ་ནས་ཁྲིམས་གནོད་པའི་སེམས་མེད་ལ་བག་མེད་པའི་ལས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བྱས་པའི་འོག་ཏུ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་ཕྲད་དེ། ཁྲིམས་
མནོས་ན་སྔ་དྲོ་ཡང་རུང། ཕྱི་དྲོ་ཡང་རུང། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྲིམས་ཐོབ་བོ། །ཁྲིམས་མནོས་པར་ཆས་པ་ལས་བགེགས་སམ། བར་ཆད་བྱུང་སྟེ། དབང་མེད་པ་ལས་ཕྱིས་བགེགས་
དང། བར་ཆད་མེད་པའི་འོག་ཏུ་ཁྲིམས་མནོས་ན། སྔ་དྲོ་ཡང་རུང། ཕྱི་དྲོ་ཡང་རུང། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྲིམས་ཐོབ་བོ། །གསོལ་པ། གལ་ཏེ་ཉིན་པར་ཁྲིམས་བསྲུང་ལ། མཚན་
མོ་མི་སྲུང་བའི་ཁྲིམས་མནོས་ན། ཡན་ལག་བརྒྱད་ཀྱི་ཁྲིམས་ཐོབ་བམ། གལ་ཏེ་མཚན་མོ་ཁྲིམས་བསྲུང་ལ་ཉིན་པར་མི་སྲུང་བའི་ཁྲིམས་མནོས་ན། ཡན་ལག་བརྒྱད་ཀྱི་
ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རམ། བཀའ་སྩལ་པ། གང་ཡང་ཁྲིམས་མི་ཐོབ་བོ། །དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཐོག་མ་ནས་ཉིན་ཞག་གཅིག་པའི་ཁྲིམས་སུ་བཅས་ཏེ་ངེས་པའི་ཚད་ཡིན་
པས་འགལ་བར་བྱར་མི་རུང་ངོ། །མ་འགགས་པས་ཡང་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། འོ་ན་དེ་ལྟར་ཁྲིམས་མི་ཐོབ་ན། མདོ་དག་ལས། དགེ་སློང་ཨིག་ཞི་ཞིག་དགོན་པ་ཞིག་
ན༑ ཡི་དྭགས་ཁ་ཅིག་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་མྱོས་སྟེ། ལ་ལ་ནི་ཉིན་པར་ལོངས་སྤྱོད་བགྱིད་ལ། མཚན་མོ་སྡུག་བསྔལ་བགྱིད་པ་ཡང་མཆིས། ལ་ལ་ནི་མཚན་མོ་ལོངས་སྤྱོད་

[287A]༄༅། །བགྱིད་ལ། ཉིན་པར་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་ངག་མཐོང་ངོ། །དེ་བས་ན་དེ་དག་ཀྱང་སྔོན་མིའི་ནང་ན། ཉིན་པར་ནི་ཁྲིམས་བསྲུང་ལ། མཚན་མོ་ནི་སྡིག་
པ་བགྱིད་པའམ། ཡང་ན་མཚན་མོ་ཁྲིམས་བསྲུང་ལ། ཉིན་པར་སྡིག་པའི་ལས་བགྱིད་པ་མི་མཐུན་པའི་དོན་དེ་དག་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། སྐྱེ་བ་སྔ་མའི་
རྒྱུ་དང། རྐྱེན་འབའ་ཞིག་ལ་རྟེན་དུ་ཡང་མི་རུང་སྟེ། འདི་སྐད་དུ་བཤད་པ་ཡང་མདོ་སྡེའམ། འདུལ་བ་ལས་བཤད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་བདེན་པའི་དོན་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་
ཡང་མི་རུང་ངོ། །གཞན་དུ་ན་འདི་སྐད་བཤད་པ་འདི་ནི་འཕགས་པ་ཀ་ཏ་ཡ་ནས་ཨིག་ཞི་ཞིག་གདུལ་བའི་ཕྱིར་སྤྲུལ་པ་ཡིན་གྱི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྱུང་
ངོ༑ ༑ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་ཁྲིམས་མནོས་པ་ལས་ཁྲིམས་ཕྱིར་འབུལ་ན། ངེས་པར་འཁོར་རྣམ་པ་ལྔ་ལ་དབུལ་མི་དགོས་ཀྱི། ཕ་རོལ་པོ་གང་ཟག་གཅིག་ལ་ཁྲིམས་ཕྱིར་
དབུལ་ལོ་ཞེས་ཚིག་གཅིག་སྨྲས་པས། ཁྲིམས་ཕུལ་བར་འགྱུར་རོ། །སོ་སོ་ཐར་པའི་ཁྲིམས་ཐོབ་པའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན་ལམ་རྒྱུད་ལྔར་གཏོགས་པ་ལ་མིའི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་
པ་འབའ་ཞིག་གིས་ཁྲིམས་ཐོབ་ཀྱི། རྒྱུད་ལྷག་མ་གཞན་གྱིས་ཁྲིམས་མི་ཐོབ་བོ། །དཔེར་ན། ལྷའི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པ་ནི་བདེ་བའི་ལོངས་སྤྱོད་ལ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པས་

[287B] །དཔེར་ན། སྔོན་འཕགས་པ་མོའུ་དགལ་གྱི་ཉེ་གནས་ཤིག་ནད་ཀྱིས་བཏབ་པ་ལས་འཕགས་པ་མོའུ་དགལ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གནམ་དུ་སྨན་པ་འཚོ་བྱེད་
ལ་དཔྱད་འདྲིར་སོང་བ་ལས། དེའི་ཚེ་ལྷའི་བུ་རྣམས་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དུ་རྩེར་འདོང་བའི་ཁར་བབ་ནས། འཕགས་པ་མོའུ་དགལ་དེ་དག་འགྲོ་བའི་ལམ་ཀར་
སྡོད་ཅིང་འདུག་པ་ལས། ལྷའི་བུ་རྣམས་འཕགས་པ་མོའུ་དགལ་ལ་མིག་གིས་ལྟ་ཙམ་ཡང་མི་ཁོམ་པར་སོང་ངོ། །འཚོ་བྱེད་ཀྱི་ཐད་ཀར་ཕྱིན་པ་དང། རྒྱང་མ་ནས་མོའུ་
དགལ་ལ་ལག་པ་བཏེག་པ་ཙམ་ཞིག་བྱས་ནས། ཤིང་རྟ་ཁྲིད་དེ་སོང་ངོ། །དེ་ནས་འཕགས་པ་མོའུ་དགལ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །འཚོ་བྱེད་འདི་སྔོན་མིའི་ནང་ན་འདུག་པའི་ཚེ་
བདག་གི་སློབ་མ་ཡིན་ན། ད་ནི་ལྷའི་ལོངས་སྤྱོད་ལ་ཆགས་ཏེ་སྔོན་གྱི་དྲན་པ་ཉམས་པར་གྱུར་ཏོ་སྙམ་བསམས་ནས། རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འཚོ་བྱེད་ཀྱི་ཤིང་རྟ་འགྲོར་མེད་པར་བྱིན་གྱིས་
བརླབས་སོ། །དེ་ནས་འཚོ་བྱེད་ཤིང་རྟ་ལས་བབས་ཏེ་འཕགས་པ་མོའུ་དགལ་གྱི་རྐང་པ་ལ་ཕྱག་བྱས་ནས། མོའུ་དགལ་གྱིས་རྒྱུ་རྐྱེན་མང་པོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་གཏམས་སོ། །
འཚོ་བྱེད་ཀྱིས་མོའུ་དགལ་ལ་སྨྲས་པ། བདག་མིའི་ནང་ན་འདུག་པའི་ཚེ། བཙུན་པའི་སློབ་མ་ཡིན་པས། ལག་པ་ཙམ་བཏེག་སྟེ་བྲོ་དྲིས་ཀྱི། ལྷའི་བུ་གཞན་དག་དེ་ལྟར་བྱེད་པ་

[288A]༄༅། །ཡོད་དམ། ལྷར་སྐྱེས་པ་ནི་བདེ་བའི་ལོངས་སྤྱོད་ལ་ཞེན་ཅིང་ཆགས་པས་དབང་མེད་དེ་དེ་ལྟར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །མོའུ་དགལ་གྱིས་འཚོ་བྱེད་ལ་སྨྲས་པ་
སློབ་མ་ཞིག་ནད་ཀྱིས་བཏབ་སྟེ་ན་ན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་གསོ་བར་བྱ་འཚོ་བྱེད་ཀྱིས་སྨྲས་པ། རེ་ཞིག་ཁ་ཟས་མི་བཟའ་བར་བྱའོ། །དེ་ནས་མོའུ་དགལ་གྱིས་བུས་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་
བྱིན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བསྐུལ་ཏོ། །སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་པ་ཡང་ཤིན་ཏུ་ཕྲད་དཀའ་ན། ཅིའི་ཕྱིར་སྐབས་སྐབས་སུ་དྲུང་དུ་སོང་སྟེ། དམ་པའི་ཆོས་མི་གླེང་
དེ་ནས་བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོས། འཕགས་པ་མོའུ་དགལ་གྱི་བསམ་པ་སེམས་ཀྱིས་ཤེས་ནས། ལྷའི་བུ་ཞིག་མངགས་ཏེ། ལྷའི་བུ་ཞིག་འབོད་དུ་བཏང་བ་ལས་ལན་
གསུམ་གྱི་བར་དུ་བོས་ན་མ་འོངས་སོ། །ལྷའི་བུ་དེ་ལ་ལྷའི་བུ་མོ་གཅིག་དང་རོལ་མོ་བྱེད་པ་གཅིག་ལས་མེད་ཀྱང་འདོད་པ་ལ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པས། ལྷའི་དབང་པོ་ཚིག་
བཙན་མོད་ཀྱི་གཏོང་མ་ཕོད་དེ་ཕྱིས་གདོད་འོངས་སོ། །དེ་ནས་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་གྱུར་ཅེས་དྲིས་ན། ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་དྲང་པོར་གསོལ་ཏོ། །བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་མོའུ་
དགལ་ལ་གསོལ་པ། ལྷའི་བུ་འདི་ལ་ལྷའི་བུ་མོ་གཅིག་དང། རོལ་མོ་བྱེད་པ་གཅིག་ལས་མེད་ཀྱང་གཏོང་མི་ཕོད་དོ། །རྩེ་དགའ་ནི་ལྷའི་དབང་པོར་གྱུར་ཏེ། གཞལ་མེད་ཁང་

[288B] ལྷའི་བུ་མོ་གྲངས་མེད་པས་བསྐོར་ལྷའི་ཞལ་ཟས་རོ་བརྒྱ་དང་ལྡན་པ་སྣ་ཚོགས་དང། ལྷའི་རོལ་མོ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཅིང། རྩེ་དགའ་བས་ཤར་
ཕྱོགས་སུ་བལྟས་ན། ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱང་བརྗེད་པ་དེ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་པ་དང་ཕྲད་པ་ཡང་དཀའ། དམ་པའི་ཆོས་ཐོས་པ་ཡང་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བར་
ཤེས་མོད་ཀྱི་འདོད་པའི་བདེ་བས་བཅིངས་གླགས་ཏེ། རང་དབང་མེད་པས་ཤེས་ཀྱང་བྱར་མེད་པར་གྱུར་ཏོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་མནོས་པའི་ཆོས་ནི། དཔའ་ཞིང་རྟུལ་ཕོད་པའི་སེམས་
ཀྱིས་ཆད་པར་དམ་བཅས་པས་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ལྷའི་བུ་ལྟ་བུ་ནི་འདོད་པའི་བདེ་བ་ལ་ཆགས་པས་མི་དགེ་བའི་སེམས་ཀྱི་ཤས་ཆེ་སྟེ། དགེ་བའི་སེམས་ཀྱི་མཐུ་ཆུང་ན་
ཅིའི་དབང་གིས་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར། ཡི་དྭགས་ལྟ་བུ་ནི་བཀྲེས་པ་དང། སྐོམ་པས་སྡུག་བསྔལ་ཏེ། ལུས་དང། སེམས་འབར་ཞིང་ཚིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་ནི་
ཚ་གྲང་གི་སྡུག་བསྔལ་གྲངས་མེད་པས་གཟིར་ཏེ། མི་བཟོད་པ་སྣ་ཚོགས་མྱོང་ཞིང་ལུས་དང། སེམས་གདུངས་པར་གྱུར་པས་ཁྲིམས་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་མེད་དོ། །དུད་འགྲོ་ལྟ་བུ་ནི་ལས་
ཀྱིས་བསྒྲིབས་ཏེ། ཤེས་པ་མེད་པས་ཁྲིམས་གནོད་པའི་ཆོ་ག་མེད་དོ་།མདོ་སྡེ་ཁ་ཅིག་ལས་སྐབས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ཀླུས་ཚུལ་ཁྲིམས་མནོས་པར་བྱུང་བ་དགེ་བའི་སེམས་ཀྱིས་ཡན་

[289A]༄༅། །ལག་བརྒྱད་པའི་ཁྲིམས་མནོས་པས། ཉིན་ཞག་གཅིག་གི་བར་དུ་དགེ་བའི་སེམས་ཀྱིས་བསོད་ནམས་ནི་ཐོབ་ཀྱི་ལས་ཀྱིས་བསྒྲིབས་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་
ནི་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གླིང་བཞིས་དབྱེ་ན་ལྷོའི་འཛམ་བུའི་གླིང་དང། ནུབ་ཀྱི་པ་ལང་སྤྱོད་དང། ཤར་གྱི་ལུས་འཕགས་གླིང་དང་གླིང་གསུམ་པོ་འདིར་གཏོགས་པའི་རྒྱ་མཚོའི་
གླིང་ཕྲན་ན་འཁོད་པའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཁྲིམས་ཐོབ་བོ། །དཔེར་ན་ནུབ་ཀྱི་གླང་སྤྱོད་ན། འཕགས་པ་ཕིན་འདུ་ལ་གནས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ལུང་བསྟན་ཏེ། ད་ལྟར་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་མཛད་པ་ཆེན་པོ་རྒྱས་པར་བྱེད་པས། འཁོར་རྣམ་བཞི་ཡང་ཡོད་དོ། །ཤར་གྱི་ལུས་འཕགས་གླིང་ན་ཡང་དགེ་སློང་ཡོད་དེ། དེ་ན་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བྱེད་པས། འཁོར་བཞི་
བོ་དག་ཡོད་དོ། །བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན་འབའ་ཞིག་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མེད་དེ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱང་མི་འཐོབ་བོ། །དེ་ཡང་བསོད་ནམས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་བསྒྲིབས་
ཤིང༑ གཏི་མུག་གིས་བསྒྲིབས་པའི་ཕྱིར། འཕགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྣོད་དུ་མ་གྱུར་ཏོ། །གང་ཟག་ལ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། གང་ཞེ་ན། སྐྱེས་པ་དང། བུད་མེད་དང། མ་ནིང་དང་
མཚན་མ་གཉིས་པའོ། །རྣམ་པ་འདི་བཞི་ལ་སྐྱེས་པ་དང། བུད་མེད་གཉིས་ཀྱིས་ནི་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་རུང། མ་ནིང་དང། མཚན་མ་གཉིས་གཉིས་ཀྱིས་ནི་ཁྲིམས་མི་འཐོབ་བོ། །དེ་ཡང་

[289B] བུད་མེད་ལ་ཡང་གང་ཕ་མ་བསད་པ་དང་དགྲ་བཅོམ་པ་བསད་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ལ་ངན་སེམས་ཀྱིས་ཁྲག་ཕྱུང་བ་དང། དགེ་འདུན་གྱི་དབྱེན་བྱས་པ་དང། དགེ་སློང་
མ་ལ་མི་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་དང། གཅའ་འཕྲད་དུ་ཆོམ་པོ་དང་རྐུན་གནས་བྱེད་པ་དང། དགེ་བའི་རྩ་བ་བཅད་པ་དང། གང་ཟག་འདི་དག་ནི་གང་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་མི་ཐོབ་བོ། །དེ་ལ་དོན་
ཆེན་པོའི་སྒོ་ནས་བརྟགས་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་ཤིན་ཏུ་དད་ཅིང་མོས་པ་ནི་འདིར་མ་གཏོགས་ཏེ། ལྷ་འམ། ཀླུའམ། ཡི་དྭགས་སམ་གནོད་སྦྱིན་ནམ། བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན་ནམ། མ་
ནིང་ངམ། མཚན་མ་གཉིས་པའམ། སྡིག་པ་མི་དགེ་བ་སྣ་ཚོགས་བྱས་ཀྱང་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་མནོད་དུ་རུང་ངོ། །གསོལ་བ། དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཚུལ་
ཁྲིམས་བརྙེས་པ་མཉམ་མམ། བཀའ་སྩལ་པ། མི་མཉམ་མོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་དང། སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་རིས་ལས་ཁྲིམས་ཐོབ་[?]པར་འགྱུར་ཏེ་
སངས་རྒྱས་གཅིག་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་ན། སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་པ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་དོན་མཛད་དེ། ལྷག་མ་མ་ལུས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པས་ཕྱིས་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་
དུ་གཤེགས་པ་དག་སེམས་ཅན་དེ་དག་གང་ལས་ཀྱང་ཚུལ་ཁྲིམས་བརྙེས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་སངས་རྒྱས་རྣམས་སྔ་ཕྱིར་ཚུལ་ཁྲིམས་བརྙེས་པ་མི་མཉམ་མོ། །དཔེར་ན། སངས་

[290A]༄༅། །རྒྱས་འོད་སྲུང་གིས་སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་པ་ཞིག་བཏུལ་ཏེ་ལྷག་མ་མ་ལུས་པར་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཀྱང། སངས་རྒྱས་འོད་སྲུང་གིས་ནི་སེམས་ཅན་
དེ་དག་ཀུན་ལས་ཚུལ་ཁྲིམས་བརྙེས་ན། སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་ནི། སེམས་ཅན་དེ་དག་གང་ལས་ཀྱང། ཚུལ་ཁྲིམས་མ་བརྙེས་སོ་།སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འདྲ་བར་དངོས་
པོ་འདི་གསུམ་ནི་མཉམ་མོ། །གང་ཞེ་ན། སྤྱོད་པའི་ཚོགས་མཉམ་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མཉམ་པ་དང། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པ་མཉམ་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འདྲ་
བར་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་གྱི་བར་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་དེ། ཡན་ལག་ལྔའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཤིང། སྟོབས་བཅུ་དང། མི་འཇིགས་
པ་བཞི་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་པ་ཇི་སྙེད་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །གསོལ་པ། མདོ་སྡེ་དག་ལས་
སངས་རྒྱས་གཅིག་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་ན། སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་དགུ་བཅུ་སྙེད་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་དོན་མཛད་དོ་ཞེས་འབྱུང་ན། ཅིའི་སླད་དུ་སེམས་ཅན་གྲངས་
མེད་པའི་དོན་མཛད་ཅེས་གསུངས། བཀའ་སྩལ་པ། མདོ་སྡེ་དག་ལས་སངས་རྒྱས་གཅིག་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་ན། སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་དགུ་བཅུ་སྙེད་ཀྱི་དོན་

[290B] སངས་རྒྱས་དེ་ལས་གྲོལ་བར་གྱུར་པ་ལ་བྱ་སྟེ། གྲོལ་བའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་ལ་ལ་ནི་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱིས་དོན་མཛད་པ་ཡང་ཡོད། ཁ་ཅིག་ནི་སློབ་མས་
དོན་མཛད་པ་ཡང་ཡོད། ཁ་ཅིག་ནི་བཞག་པའི་ཆོས་ཀྱིས་གྲོལ་བ་ཡང་ཡོད་དེ། སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་དགུ་བཅུ་ཞེས་སྨོས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱིས་དོན་མཛད་པ་ལ་བྱ་
སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་པ་ལྷག་མ་མ་ལུས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྤྱིར་དོན་མཛད་པ་ལ་བྱའོ། །དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ནི་གསུམ་མཉམ་གྱི་
ཚུལ་ཁྲིམས་བརྙེས་པ་ནི་མི་མཉམ་མོ། །གསོལ་པ། སྡོམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཁྲིམས་ཞེས་བགྱི་བ། སེམས་ཅན་དང། སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རམ། ཟིན་པ་དང། མ་
ཟིན་པ་ཀུན་གྱིས་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར། བཀའ་སྩལ་པ། སེམས་ཅན་ལས་སྡོམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི། སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་སྡོམ་པ་མ་ཡིན་པའི་
ཁྲིམས་མི་ཐོབ་བོ། །གཞན་དུ་ན་གསོད་དུ་རུང་བའི་སེམས་ཅན་ལས་སྡོམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཁྲིམས་ཐོབ་ཀྱི་གསོད་དུ་མི་རུང་བའི་སེམས་ཅན་ལས་ཁྲིམས་མི་ཐོབ་བོ། །ཡང་གཞན་
དུ་ན་གསོད་དུ་རུང་བ་དང། གསོད་དུ་མི་རུང་བའི་སེམས་ཅན་གཉི་ག་ལས་སྡོམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཁྲིམས་ཐོབ་ཅེས་བྱའོ། །དཔེར་ན། ཤན་པ་ལུག་གསོད་པ་ནི་རྟག་ཏུ་གསོད་པའི་

[291A]༄༅། །སེམས་དང་ཆས་ཏེ། ལུག་གསོད་པ་འབའ་ཞིག་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་དེའི་ཚད་གཟུང་དུ་མེད་དོ། །ཅི་སྟེ་ལྷ་དང། མིར་སྐྱེས་ན་འཕྲལ་དུ་གསོད་པའི་ལས་
མི་བྱེད་ཀྱང། སྐྱེ་བ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་འཁོར་བས་ཕྱིར་ལུག་ཏུ་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཡོད་དོ། །དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སྡོམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། སྡོམ་
པ་མ་ཡིན་པའི་ཁྲིམས་བཅུ་གཉིས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ། །སྡོམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཁྲིམས་བཅུ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། བཤན་པ་དང། གཤེད་མ་དང། ཕག་གསོ་བ་
དང༑ བྱ་གསོ་བ་དང། ཉ་ཤོར་བ་དང། རྔོན་པ་དང། བྱ་ཤོར་བ་དང། སྦྲུལ་ཤོར་བ་དང། ཀླུ་ལ་སྔགས་འདེབས་པ་དང། བཙོན་རྫི་བྱེད་པ་དང། རྐུན་པོ་བྱེད་པ་དང་
རྐུན་པོ་འཛིན་པ་དང་བཅུ་གཉིས་སོ། །དར་གྱི་སྲིན་བུ་གསོ་བ་ཡང་སྡོམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཁྲིམས་ཀྱི་ནང་དུ་འདུས་སོ། །སྡོམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཁྲིམས་ཉམས་པའི་དུས་གསུམ་ཡོད་
ཡོད་དེ། ཤི་བའི་དུས་དང། ཆགས་ཤིང་ཞེན་པ་ཟད་པའི་དུས་དང་སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་མནོད་པའི་དུས་སོ། །དཔེར་ན། སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་གསུམ་མནོད་པའི་ཚེ། ཐོག་
མའི་ཚིག་དང་པོ་གཅིག་སྨྲས་པས། སྡོམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཁྲིམས་ཉམས་སོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཚིག་གཉིས་པ་དང། གསུམ་པ་སྨྲས་པའི་ཚེ་ན། དགེ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་

[291B] །གསོལ་པ། གང་ཟག་གིས་སྡོམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ལས་བྱེད་པ་ན། དུས་ཚོད་གང་གི་ཚེ་དགེ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་ཤིང་མི་དགེ་བའི་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར། བཀའ་སྩལ་
པ༑ ཤན་པའོ་ཞེས་ཚིག་གཅིག་དང་པོར་སྨྲ་བའི་ཚེ་དགེ་བའི་ཁྲིམས་ཉམས་པར་འགྱུར་ལ། ཤན་པའོ་ཞེས་ལན་གཉིས་ལན་གསུམ་སྨྲས་པས་མི་དགེ་བའི་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་
འགྱུར་རོ། །ཡང་གཞན་དུ་ན་གང་གི་ཚེ་དགེ་བའི་ཁྲིམས་བཏང་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ། མི་དགེ་བའི་ཁྲིམས་ཐོབ་བོ། །ཅི་སྟེ་དགེ་བའི་ཁྲིམས་སྲུང་བའི་གང་ཟག་གཅིག་བདག་ཤན་པའོ་
ཞེས་དམ་ནི་མ་བཅས། ཁེ་དང། རྙེད་པ་ཙམ་ལ་ཆགས་ཏེ། ཕག་ཕྲུག་གསོ་ཞིང་གསོད་པའི་ལས་བྱེད་ན། དེའི་ཚེ་དགེ་བའི་ཁྲིམས་ཉམས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་དགེ་བའི་ཁྲིམས་བཏང་
བ་མི་དགེ་བའི་ཁྲིམས་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་བདག་ཤན་པའོ་ཞེས་ངེས་པར་དམ་བཅས་ན་ཡང་མི་དགེ་བའི་ཁྲིམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །མི་དགེ་བའི་ཁྲིམས་ནོད་པ་ནི་བདག་
གིས་དམ་བཅས་པ་ཙམ་གྱིས་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཕ་རོལ་པོ་གཞན་ལས་གནོད་མི་དགོས་སོ། །གལ་ཏེ་མི་དགེ་བའི་ཁྲིམས་ཉིན་ཞག་གཅིག་གམ་གཉིས་ནས། ཉིན་ཞག་བྕུའམ་
ལོ་གཅིག་གམ། ལོ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་མནོས་པར་དམ་བཅས་ན། དམ་བཅས་པའི་དུས་རིང་ཐུང་ལས་དེ་བཞིན་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ནི་སྐྱེ་ཤི་

[292A]༄༅། །འཁོར་བ་ལ་གཞོལ་བར་བྱེད་ཀྱི། གོང་ནས་གོང་དུ་འཕར་བའི་དོན་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་མི་དགེ་བའི་ཁྲིམས་ནི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། དགེ་བའི་
ཚུལ་ཁྲིམས་དང་མི་འདྲའོ། །ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་ལས། མ་འགགས་པའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་སྟེ་བརྒྱད་པའོ།། །།བམ་པོ་
བདུན་པ་སྟེ་ཐ་མ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དྲིན་ལན་ཤེས་པ་དང། དྲིན་ལན་བསབ་པ་དང། ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་
པ་དང། བདེ་བའི་དོན་བྱེད་པ་དག་དུས་དང། སྐབས་ཤེས་ན་བསྟན་ཅིང་བཅོས་པ་ལ་གནོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། སངས་རྒྱས་མངོན་པར་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་བ། འཇིགས་
པ་མེད་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། དགྲ་བཅོམ་པ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། རིག་པ་དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་
མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ་སྟོན་པ་རྒྱལ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་ཏེ། སྐལ་བ་དང་ལྡན་པའི་དོན་མཛད་དོ། །སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་
ཀྱི་དོན་མཛད་ནས། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་དམ་པའི་ཆོས་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། བྲམ་ཟེའི་བུ་ཡིད་གཞུངས་ཤིང་རྣོ་བའི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པ་

[292B] དམ་པའི་ཆོས་འཛིན་པ་ཞིག་བྱུང་ངོ། །དུས་གཞན་ཞིག་ན་བྲམ་ཟེའི་བུ་དེ་ཡུལ་གཞན་ཞིག་ཏུ་དོན་གཉེར་དུ་སོང་སོང་བ་ལས། མགྲོན་དུ་འགྲོ་བའི་ལམ་
དེ་འཇིགས་ས་ཆེ་བས། ལམ་གྲོགས་ལྔ་བརྒྱ་དང་འགྲོགས་ཏེ་སོང་ངོ། །ལམ་གྲོགས་དེ་དག་དང་འཇིགས་སར་ཕྱིན་ནས། འཇིགས་ས་དེ་ན་མི་རྒོད་ལྔ་བརྒྱ་ཞིག་གནས་ཏེ། རྟག་
ཏུ་མགྲོན་པོ་རྒྱུ་བ་རྣམས་འཇོམས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་མི་རྒོད་དེ་དག་གིས་མགྲོན་པོ་དེ་དག་གཞོམ་པར་བྱས་ནས་མི་རྒོད་ཀྱི་དཔོན་པོ་དེས་མི་གཅིག་སྔར་མགྲོན་པོ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་
འགྲོ་བ་ལྟ་ཞིང་རྟོག་ཏུ་བཏང་ངོ། །དེའི་ཚེ་མི་རྒོད་དེ་དག་གི་ནང་ནས་མི་གཅིག་ཅིག་སྔོན་བྲམ་ཟེའི་བུ་ད་དང་མཛའ་ཞིང་བཤེས་པས་སྔར་མི་དེ་དག་གི་ནང་དུ་འོངས་ཏེ། བྲམ་
ཟེའུ་བུ་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བསྒོའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱོས་ཤིག་དོ་ནུབ་ནམ་གྱི་ཆ་སྟོད་ལ་དགྲ་འོངས་གིས། ཅི་ནས་ཀྱང་ཁྱོད་ཉིད་ལ་གནོད་པ་དང། རྨས་
པར་མ་གྱུར་པར་ཁྱོད་ཉིད་ཀྱིས་བྱོལ་བའི་ཐབས་བྱོས་ཤིག་པར་བསྒོའོ། །དེའི་ཚེ་བྲམ་ཟེའི་བུ་དེས་ཚིག་དེ་དག་ཐོས་ནས། དཔེར་ན་མི་བརྣངས་པ་ལྟར་མིད་དུ་ཡང་མེད་ལ་
སྐྱུག་ཏུ་ཡང་མེད་པ་བཞིན་མི་བདེ་བར་གྱུར་ནས། གྲོགས་པོ་རྣམས་ལ་གཏམ་བྱར་ནི་གྲོགས་པོ་རྣམས་ཀྱིས་མི་དེ་བསད་ཀྱིས་དོགས། ཅི་སྟེ་གྲོགས་པོ་རྣམས་ཀྱིས་མི་དེ་བསད་

[293A]༄༅། །ན༑ གྲོགས་པོ་རྣམས་ངན་འགྲོ་གསུམ་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྲངས་མེད་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་སྟེ། གལ་ཏེ་གྲོགས་པོ་རྣམས་ལ་མ་ལ་མ་སྨྲས་ན་ནི་དགྲས་
བསད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་གྲོགས་པོ་རྣམས་བསད་ན། དགྲ་རྣམས་ངན་འགྲོ་གསུམ་དུ་ལྟུང་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་གྲངས་མེད་པ་མྱོང་ངོ་སྙམ་བསམས་ནས། བདག་གིས་
སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་ཐབས་བྱས་ཏེ། བདག་ཉིད་ངན་འགྲོ་གསུམ་དུ་ལྟུང་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་ཡང་བླའོ་སྙམ་བསམས་ནས། རལ་གྲི་ཐོགས་ནས། སྒྲོན་པའི་མི་དེ་
བསད་ནས་གྲོགས་པོ་རྣམས་བདེ་བར་བྱས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་གྲོགས་པོ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་གྱུར་པ་མཐོང་ནས། བྲམ་ཟེའི་བུ་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བྲམ་ཟེའི་བུ། ཁྱོད་ནི་
མིའི་ནང་ནས་མཆོག་ཏུ་གྱུར། ཤིན་ཏུ་དགེ་བ་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་དེང་འདི་ལྟ་བུའི་སྡིག་པ་ཆེན་པོ་བྱེད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །དེའི་ཚེ་བྲམ་ཟེའི་བུ་དེས་པུས་མོ་ས་ལ་བཙུགས་ནས་ཐལ་མོ་
སྦྱར་ཏེ། ངོ་མཚར་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱིས་གྲོགས་པོ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་དེ་རིང་བྱ་བར་མི་རིགས་པའི་སྡིག་པ་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ། དེ་ཡང་སེམས་ཅན་རྣམས་
ལ་ཕན་པ་དང། གྲོགས་པོ་རྣམས་ལ་བདེ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ་།གྲོགས་པོ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཉིད་ཀྱིས་མི་བསད་པ་ལ་ངེད་བདེ་བར་བྱས་སོ་ཞེས་བརྗོད་དུ་ཡང་ཅི་ཡོད་

[293B] བྲམ་ཟེའི་བུས་སྨྲས་པ། བདག་གིས་བསད་པའི་མི་འདི་ནི་དགྲ་མ་རུངས་པ་ཡིན་ཏེ། དགྲ་འདིས་གྲོགས་པོ་ཁྱེད་གསོད་དུ་འོངས་པས། བདག་ནི་གྲོགས་པོ་ཁྱེད་ཀྱི་ཕྱིར་མི་འདིའི་
སྲོག་བཅད་པས་ན། ཁྱེད་རྣམས་ནི་བདེ་བར་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་ཏེ། བདག་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་ཡང་བླའོ། །དེ་ནས་གྲོགས་པོ་ལྔ་བརྒྱ་རྣམས་ཀྱིས་སྐད་ཕྱུང་སྟེ་དུས་
ནས༑ འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །གནམ་མཐའ་འོག་ན་ཕངས་པར་བྱ་བ་ནི་སྲོག་ལས་འདའ་བ་མེད་དོ། །འཇིགས་པའི་ནང་ན་འཆི་བ་ལས་འདའ་བ་མེད་དེ། དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་ནི་ལུས་དང། སྲོག་གི་ཕྱིར། གསེར་དང། དངུལ་དང། རིན་པོ་ཆེ་དང། ཡུལ་ས་དང། ཆུང་མ་དང། བུ་དང། ཟས་དང། གོས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་གཏོང་སྟེ། བདག་ཅག་ནི་དེང་དུ་ཕྱིར་
ལན་གཅིག་འཚོ་བའི་སྲོག་ཐོབ་བོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། བྲམ་ཟེའི་བུ་ཁྱོད་སེམས་ཅན་གྱི་ཕྱིར་ངན་འགྲོ་གསུམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཁྱད་དུ་བསད་པས། བདག་ཅག་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་དྲིན་ཤིན་ཏུ་
ལྕི་བར་དྲན་པར་བྱེད་དོ། །དྲིན་ལྕི་བ་དྲན་པས་ན་དེང་བདག་ཅག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ཏུ་
སེམས་བསྐྱེད་དོ། །དེའི་ཚེ་ན་མི་རྒོད་ལྔ་བརྒྱ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱོད་ནི་ཀུན་གྱི་མཆོག་ཤིན་ཏུ་དགེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ན། ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལྟ་བུའི་སྡིག་པ་

[294A]༄༅། །ཆེན་པོ་བྱེད། བྲམ་ཟེའི་བུས་སྨྲས་པ། བདག་བྱ་བར་མི་རིགས་པའི་སྡིག་པ་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ། དེ་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་
ཁྱེད་རྣམས་ཀྱི་ལུས་དང། སྲོག་གི་སྐྱབས་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནས་མི་རྒོད་དེ་དག་གིས་བྲམ་ཟེའི་བུ་ལ་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཉིད་ཀྱིས་མི་བསད་པ་ལ་བདག་ཅག་ལ་ཕན་པ་ཡང་
ཅི་ཞིག་ཡོད། བྲམ་ཟེའི་བུས་སྨྲས་པ། མི་རྒོད་ཁྱེད་རྣམས་འདི་ན་འདུག་པར་སྔ་ནས་ཤེས་ཀྱང། བདག་ཅང་མ་སྨྲས་ཏེ། རྒྱལ་པོ་ཡང་མ་སྦྲན། བདག་གིས་གྲོགས་པོ་
རྣམས་ལ་ཡང་མ་སྨྲས། གཏམ་མ་བྱས་པས་ཁྱེད་ཀྱི་ལུས་དང། སྲོག་བདེ་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་མི་རྒོད་དེ་དག་གིས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་ཐོས་ནས་འདི་སྙམ་དུ་གྱུར་
ཏོ༑ ༑བདག་ཅག་གི་ལུས་དང། སྲོག་ཀྱང་གཟོད་གསོན་ནོ་སྙམ་བསམས་ནས། བྲམ་ཟེའི་བུ་ལ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ། སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ། ཤིན་ཏུ་ལེགས་སོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་
དང་ལྡན་པ་བདག་ཅག་གིས་དེང་ཕྱིན་ཆད་ཅི་དང། ཅི་བྱ་བ་བསྟན་དུ་གསོལ། བྲམ་ཟེའི་བུས་སྨྲས་པ། ཁྱེད་རྣམས་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེད་ཅིག་
དེ་ནས་མི་རྒོད་རྣམས་ཀྱང་དྲིན་བསབ་པའི་ཕྱིར། དེ་མ་ཐག་ཏུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་

[294B] བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་འགྲུས་ལ་གནས་པ། བྱང་ཆུབ་ཡོངས་སུ་བརྒྱན་པ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་གྱི་ལན་བསབ་པར་
འདོད་པ་དག་རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བུ་གཅིག་པ་དང་འདྲ་བར་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་ཅིང་དྲན་པར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེའི་དུས་དེའི་ཚེ་ན་བྲམ་
ཟེའི་བུ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་པར་མ་སེམས་ཤིག་དེ་ལྟར་མི་ལྟའོ་།དེའི་ཚེ་བྲམ་ཟེའི་བུར་གྱུར་པ་དེ་ནི་ད་ལྟར་ང་ཉིད་ཡིན་ནོ་།དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་བསྐལ་པ་དགུ་བཅུ་སྙེད་ཀྱི་
འཁོར་བ་ལས་འདས་ནས་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་སོ། །གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་
མཁས་པ་ཆེན་པོ་སྤྱོད་ཅིང་དྲིན་ལན་ཤེས་པ་དང། དྲིན་ལན་བསབ་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འོད་མའི་ཚལ་ན་བཞུགས་པ་ན། དགེ་སློང་གཅིག་ལུས་ལ་
འབྲུམ་པའི་ནང་ཀྱིས་བཏབ་ནས། ལུས་ལ་ཀུན་ནས་རྣག་ཁྲག་རྒྱུན་དུ་ཟག་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་འདོད་དེ། གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཕྱི་རོལ་གནས་ཁང་ཞིག་པར་གྱུར་པ་ཐ་མ་
ཞིག་གི་ནང་དུ་བཞག་གོ་དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་འཁོར་མང་པོས་གཅིག་གིས་ཀྱང་མི་ཤེས་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་

[295A]༄༅། །པ་ཉག་གཅིག་དགེ་སློང་ནད་པའི་ཐད་དུ་གཤེགས་ཏེ། ཆུས་བཀྲུ་བར་དགོངས་ནས་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བརྒྱ་
བྱིན་ལྷའི་དབང་པོ་ལྷའི་འཁོར་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་གིས་བསྐོར་ཏེ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་ཆར་བཞིན་དུ་ཕབ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་རོལ་མོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བྱས་ནས། སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་
ལ་འཁོད་དོ། །དེའི་ཚེ་ན་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གནམ་གྱི་ལྷའི་དབང་པོ་བསོད་ནམས་བརྒྱ་ལས་གྲུབ་པའི་བུམ་པ་དམ་པའི་ནང་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཆུ་གཙང་མས་བཀང་ནས་
ལག་ན་ཐོགས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མདུན་ནས་བསུ་སྟེ། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་སྡོད་དོ། །དེའི་ཚེ་ན་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པས་བསོད་ནམས་བརྒྱ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱག་བརྐྱང་ནས་ཕྱག་སོར་མཉེན་ཞིང་རིང་བ་ལྔ་ལས་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་བཀྱེ་ནས་ལྷ་དང། འཁོར་མང་པོ་དེ་དག་རྣམས་
སྣང་བར་བྱས་ཏེ། འཁོར་མང་པོ་དེ་དག་འདུག་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་དགེ་སློང་ནད་པའི་དྲུང་དུ་གཤེགས་ཏེ། དབུའི་སྤྱི་གཙུག་ནས་འོད་ཟེར་བཀྱེ་ནས། དགེ་སློང་ནད་
པ་སྣང་བར་བྱས་སོ། །དགེ་སློང་ནད་པ་དེ་ལ་རེག་མ་ཐག་ཏུ་ན་བའི་སྡུག་བསྔལ་བྱང་བར་གྱུར་ཏེ། རྨའི་རྣག་ཁྲག་དང་བཅས་པའི་ལུས་ཀྱི་སྐྱབས་སུ་གསོལ་ནས་ལུས་ཀྱིས་དེ་

[295B] དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཕྱག་གཡས་པས་བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོ་ལས་རིན་པོ་ཆེའི་བུམ་པ་བླངས་ཏེ། དགེ་སློང་ནད་པའི་སྤྱི་བོ་ནས་ཆུ་
བླུགས་ཏེ། ཕྱག་གཡོན་པས་དགེ་སློང་ནད་པའི་ལུས་ཀྱི་རྨ་བཀྲུས་ཤིང་བྱུགས་པས་དགེ་སློང་ནད་པའི་རྨ་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཕྱག་གིས་རྗེས་སུ་སོས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་
ལྟར་རྨ་ཀུན་སོས་ནས་དགེ་སློང་དེ་དགའ་མགུ་རངས་པར་གྱུར་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཡབ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བླ་ན་མེད་པའི་སྨན་པའི་
རྒྱལ་པོ་མཆོག་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བརྗོད་དེ། བདག་གི་ལུས་ཀྱི་ནད་རྣམས་ནི་དེང་དུ་སོས་པར་གྱུར་ན། སེམས་ཀྱི་ནད་འབའ་ཞིག་མ་སོས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཐུགས་
བརྩེ་བའི་སླད་དུ་བདག་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྨན་སྩལ་ཅིང་སེམས་ཀྱི་ནད་ཀྱང་གསོ་བར་གསོལ་ལོ། །དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དགེ་སློང་ནད་པ་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་དྲིན་ཤིན་ཏུ་ལྕི་བར་དགོངས་པས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཁྱོད་ཀྱིས་དྲིན་ལན་བསབ་པར་མཛད་དོ། །དེའི་ཚེ་དགེ་སློང་ནད་པ་དེ་ཤིན་ཏུ་དགའ་བར་
གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྤྲོ་བ་དང། དགའ་བ་དང། གཟེངས་བསྟོད་པ་མཛད་ན། དགེ་སློང་ནད་པ་དེ་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་ནས། རིག་པ་གསུམ་དང། མངོན་པར་ཤེས་པ་

[296A]༄༅། །དྲུག་དང། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་བརྒྱད་དུ་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ་།བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལྷའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཅིའི་སླད་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཕྱག་དར་ཏེ། དགེ་སློང་ནད་པའི་ལུས་ཀྱི་རྨ་ཁྲག་ཀུན་བཀྲུས་ཏེ། དགེ་སློང་འདི་ལ་ཤིན་ཏུ་དྲིན་ལྕི་བ་ཡོད་དོ།།
ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་བདག་ཅག་ལ་དགྲོལ་ཞིང་བཤད་དུ་གསོལ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོ་དང། ལྷའི་འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ་
ཁྱེད་རྣམས་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཤིན་ཏུ་ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག་དང་དངོས་པོ་དེ་དག་བསྟན་པར་བྱའོ། །བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོ་སྔོན་འདས་པའི་དུས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད། ཚད་མེད་
པའི་ཕ་རོལ་ན། རྒྱལ་པོ་སྡིག་པ་ཅན་ཆོས་མ་ཡིན་པར་བྱེད་པ་ཀུན་ལ་འཕྲོག་རློམ་བྱེད་པ་ཞིག་བྱུང་ངོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་སྡིག་པ་ཅན་དེས་བློན་པོ་ལྔ་བརྒྱ་ཞིག་བཀུག་ནས་དཀུ་
གསང་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ། གསང་ལ་བཏགས་ནས། བློན་པོ་དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བསྒོའོ། །གང་སུ་ཡང་རུང་ཁྲིམས་ལས་འགལ་བར་བྱས་ན་།ཁྱེད་ཀྱིས་ཆད་པས་བཅད་པར་
དབང་བསྐུར་གྱི། ཁྱེད་ཀྱིས་ནོར་ཅི་ཐོབ་ཀྱང་རུང་ང་དང་ཐུན་མོང་དུ་བྱའོ་ཞེས་བསྒོའོ། །དེའི་ཚེ་ན་ལྔ་བརྒྱ་པོ་དེས་རྟག་ཏུ་གཞུ་རྡེག་བྱེད་དེ། ནོར་མང་དུ་ཐོབ་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་

[296B] །གང་ནོར་མེད་པ་ལ་ནི་སྲོག་ལ་བབ་ཀྱི་བར་དུ་གནོད་པ་བྱེད་དོ། །དེའི་ཚེ་ན་དགེ་བསྙེན་གཅིག་གིས་ཁྲིམས་ལ་འགལ་བ་ཅུང་ཟད་ཅིག་བྱས་པས། ལྔ་བརྒྱ་པའི་གན་དུ་ཁྲིད་ནས་
གཞུ་བརྡེག་བྱ་བར་བྱས་པ་ལས་དགེ་བསྙེན་ཤིན་ཏུ་དགེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐོས་པས་གནོད་པ་མ་བྱས་པར་ཡན་པར་བཏང་ངོ། །དེའི་རྐྱེན་གྱིས་དགེ་བསྙེན་དེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་དགའ་བར་གྱུར་
ཏོ༑༑ ཀཽ་ཤི་ཀ། འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ལྔ་བརྒྱ་པོ་དེ་ནི་དགེ་སློང་ནད་པ་འདི་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་དགེ་བསྙེན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ནི་ད་ལྟར་ང་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་
བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པའི་སྔོན་རོལ་གྱི་དྲིན་ཡང་བ་ཡང་ལྕི་བས་གླན་པ་ཡིན་ནོ། །མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་རྟག་ཏུ་མི་བརྗེད་དོ། །དེའི་ཚེ་ན་
བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོ་དང། ལྷའི་འཁོར་མང་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བར་གྱུར་ཏེ། ལྷའི་འཁོར་བཞི་ཁྲི་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་
པར་གྱུར་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་ལྷ་རྫས་ཀྱི་རོལ་མོ་བྱས་ཏེ། ཕྱིས་རང་རང་གི་གནས་སུ་སོང་ངོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུའམ་
རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང། དྲིན་ཤེས་པ་དང། དྲིན་ལན་བསབ་པ་ནི་དོན་རྣམ་པ་བཞི་ལ་ནན་ཏན་བྱའོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། དགེ་བའི་བཤེས་བསྙེན་བསྟེན་པ་དང། སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ཆོས་

[297A]༄༅། །ཉན་པ་དང། དོན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང། ཇི་ལྟར་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པའོ། །གཞན་ཡང། ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་ལ་གནས་པར་བྱའོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། ཆོས་
ལ་གནས་ཀྱི་གང་ཟག་གི་རྗེས་སུ་མི་གནས་པ་དང། དོན་ལ་གནས་ཀྱི་ཡི་གེའི་རྗེས་སུ་མི་གནས་པ་དང། ཡེ་ཤེས་ལ་གནས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་མི་གནས་པ་དང། ངེས་
པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ལ་ནི་གནས་ཀྱི་བཀྲི་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ལ་མི་གནས་པ་སྟེ། ཆོས་འདི་བརྒྱད་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་ན་ནི་དྲིན་ལན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། ཆོས་རྣམ་པ་
བརྒྱད་དང་ལྡན་ན་དྲིན་ལན་བསབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བརྒྱད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། རྙེད་པ་དང། ཁེ་དང། སྨད་པ་དང། བསྟོད་པ་དང། གྲགས་པ་དང། འཕྱ་བ་དང། སྡུག་
བསྔལ་བ་དང། བདེ་བ་ལ་མི་བལྟ་བའོ། །གཞན་ཡང། དངོས་པོ་འདི་བཞི་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པ་ནི། དྲིན་ལན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ། དྲིན་ལན་བསབ་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །བཞི་གང་
ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱམས་པ་བསྒོམས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སེམས་ཅན་སྡིག་པ་ཅན་དག་མཐོང་ན། བྱམས་ཤིང་སྙིང་བརྩེ་བའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང། སྙིང་རྗེ་བསྒོམས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་
སྡུག་བསྔལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་མཐོང་ན་མི་སྐྱོ་བར་ལྟ་ཞིང་མི་གཏོང་བ་དང། དགའ་བ་བསྒོམས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སློབ་དཔོན་དང་བླ་མ་དང། ཕ་མ་དང། ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་

[297B] དགའ་སེམས་སྐྱེད་པ་དང། བཏང་སྙོམས་བསྒོམས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་དགྲར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་མཐོང་ན། ཞེ་སྡང་གི་སེམས་མི་སྐྱེད་པའོ། །དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་
བོས་གོས་ཚགས་སུ་བཅོས་ནས། སངས་རྒྱས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐོག་མ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི། དྲིན་ཤེས་
པ་དང། དྲིན་ལན་བསབ་པའི་དོན་གྱི་དངོས་པོ་བཞི་ཇི་ལྟར་ནན་ཏན་དུ་མཛད་པ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། སྔོན་འདས་པའི་དུས་བསྐལ་པ་
གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད། ཚད་མེད་པའི་ཕ་རོལ་ན། སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་གཟིགས་ཞེས་བྱ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། རིག་པ་
དང། ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ་སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། སྟོན་པ། རྒྱལ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། སྐལ་པ་དང་ལྡན་པ་
རྣམས་ཀྱི་དོན་མཛད་དོ། །སྐལ་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་མཛད་ནས། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཏེ། དམ་པའི་ཆོས་དང། གཟུགས་བརྙན་ལས་ཆོས་བྱ་བ་ཡང་ནུབ་ནས། ཡུལ་ཝཱ་ར་
ཎཱ་སི་ཞེས་བྱ་བ་ན་མི་རྣམས་ཀྱང་སྐྱིད་ཅིང་བདེ་ལ། ལོ་ཡང་ལེགས་ཏེ། རྒྱལ་པོ་དེ་ཡང་དྲང་པོའི་ཆོས་ཀྱིས་ཡུལ་གྱི་སྲིད་འཚོའི་ཡུལ་དེ་ན་རི་དྲང་སྲོང་འཕགས་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་དེ་

[298A]༄༅། །རི་དེ་ལ་རྒྱུན་དུ་རང་སངས་རྒྱས་ལྔ་བརྒྱ་གནས་སོ་།དེ་མ་ཡིན་པ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པའི་དྲང་སྲོང་ཡང་མང་དུ་གནས་སོ། །དེའི་ཚེ་རི་དེ་ལ་རི་
དྭགས་དང། གཅན་གཟན་ཡང་མང་དུ་གནས་ཏེ། དེ་ན་སེང་གེ་ཡི་དམ་བརྟན་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་ལུས་ཀྱི་སྤུ་གསེར་གྱི་མདོག་ཏུ་འདུག་པ་མཐུ་སྟོབས་དང། གཟི་བརྗིད་ཆེ་བ། སྐད་ཕྱུང་
ན་བྱ་རྣམས་ཀྱང་ས་ལ་ལྟུང་བ། རི་དྭགས་རྣམས་ཀྱང་འབྲོས་པ་ཞིག་ཡོད་དེ། རི་དེ་ལ་འགྲོ་ཞིང་རྒྱུ་བ་དང། རང་སངས་རྒྱས་དགེ་སྦྱོང་གི་གཟུགས་དང། སྤྱོད་ལམ་དུ་ལྡན་པ་གཅིག་
དང་ཕྲད་ནས། ཤིན་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། ཉིན་གཅིག་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་བསྙེན་ནས། རྒྱུན་དུ་མདོ་སྡེ་ཀློག་པ་དང། དམ་པའི་ཆོས་འཆད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ན་རྔོན་
པ་ཆེན་པོ་མ་རུངས་པ་ཞིག་གིས། སེང་གེའི་པགས་པ་གསེར་གྱི་མདོག་ཏུ་འདུག་པ་དེ་མཐོང་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། འདི་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །གལ་ཏེ་བདག་གིས་
གསེར་གྱི་སེང་གེ་དེ་བསད་དེ། པགས་པ་བཤུས་ལ་རྒྱལ་པོ་ལ་ཕུལ་ན། གདོན་མི་ཟ་བར་བྱ་དགའ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། རབས་བདུན་གྱི་བར་དུ་ཕོངས་པ་མེད་པར་འགྱུར་
རོ་སྙམ་བསམས་ནས། ཡང་འདི་སྙམ་དུ་བསམས་སོ། །སེང་གེ་ཡིད་མ་བརྟན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་གཅན་གཟན་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཡིན་པས། མདའ་གཞུས་ཀྱང་མི་རྫི། རྙི་དང། རྒྱས་ཀྱང་བྱར་

[298B] དེ་བདག་གིས་ཐབས་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱའོ། །རི་དྭགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་སེང་གེ་འདི་ལྟར་དགེ་སྦྱོང་གི་ཕྱི་བཞིན་འབྲང་བས་བདག་ཀྱང་དགེ་སྦྱོང་གི་གཟུགས་སུ་བྱས་ལ། ཆོས་གོས་
ཀྱི་འོག་ཏུ་མདའ་གཞུ་སྦས་ལ་མིག་ཕབ་ལ། གོམ་པ་དལ་བུས་སོང་སྟེ། ཤིང་དྲུང་ཞིག་ཏུ་འདུག་ན་དེས་བདག་མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་གདོན་མི་ཟ་བར་བདག་གི་དྲུང་དུ་འོངས་ཏེ། གལ་ཏེ་
བདག་གི་དྲུང་དུ་འོངས་ན་གཞུ་བརྡུངས་བཀང་སྟེ། དུག་མདའ་ཕངས་ན། གདོན་མི་ཟ་བར་གསོད་དོ་སྙམ་བསམས་ནས། ཕྱིར་ཁྱིམ་དུ་འོངས་ཏེ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་རྒྱུད་ཀྱིས་
རྔོན་པ་བྱེད་བྱེད་དེ་གནས་ན། གཅན་གཟན་ལ་སྤུ་གསེར་དུ་འདུག་པ་ཡོང་མ་ཐོས་ན་མཐོང་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། ད་བདག་གིས་དེ་གསད་པའི་ཕྱིར་སྐྲ་དང། ཁ་སྤུ་བྲེགས་ལ། ཆོས་གོས་གྱོན་ནས་
ཕྱིར་ཡང་རི་དེ་ལ་སོང་ནས་ཤིང་དྲུང་ཞིག་ན་འདུག་ན། དེའི་ཚེ་སེང་གེ་ཡི་དམ་བརྟན་གྱིས་དགེ་སློང་མཐོང་ནས། རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ་མཆོད་རྒལ་ནས་དགེ་སློང་དེའི་དྲུང་དུ་བསྙེན་ཏེ། རྐང་
པ་ལ་ལྔག་གོ་དེ་ནས་རྔོན་པ་དེས་སེང་གེ་ལ་མངའ་འཕངས་སོ་།དེ་ནས་དུག་མདས་སྡུག་བསྔལ་བར་གྱུར་ཏེ། སྐད་ཕྱུང་ནས་གཟུང་ཞིང་མཆོད་པར་བྱས་པ་ལ་འདི་སྙམ་བསམས་སོ།།
འདི་ནི་དགེ་སྦྱོང་གོས་ཁ་དོག་བསྒྱུར་བ་གྱོན་པ་ཡིན་ཏེ། དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཕགས་པའི་རྒྱལ་མཚན་ཡིན་པས། འདི་ལ་བདག་གིས་གནོད་པ་བྱས་ན་དཀའ་བ་མ་ཡིན་ན་

[299A]༄༅། །གལ་ཏེ་འདི་ལ་གནོད་པ་བྱས་ཏེ་སྲོག་གི་དབང་པོ་དང་ཕྲལ་ན། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་འཕགས་པའི་རྒྱལ་མཚན་མ་རུངས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་
བསམས་ནས། ཅང་མ་བྱས་པར་བསྡད་པ་ལས་རིང་པོ་མ་ལོན་པར་དུག་ལངས་ནས་ལྷག་པར་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟོད་པར་གྱུར་ཏེ། ཡང་འདི་སྙམ་དུ་བཟའ་ཞིང་བཅའ་པའམ་
སྙམ་བསམས་པ་ལས། འདི་ནི་དཀའ་བ་མ་ཡིན་ན། གལ་ཏེ་བདག་གིས་འདི་ལ་གནོད་པ་བྱས་ན། སངས་རྒྱས་དང། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨོད་པར་འགྱུར་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ན་
དགེ་བ་བྱེད་པ་དང། སྡིག་པ་བྱེད་པ་ཡང་བྱེ་བྲག་མེད་དེ། འདི་ནི་སྡིག་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། བདག་གསོད་དུ་འོངས་པས། གལ་ཏེ་བདག་གིས་དེ་ལ་བཟོད་པ་མ་བྱས་ན་ནི། སྡིག་པ་ཅན་དེ་
དང་ཐ་དད་པ་ཡང་མེད་དེ། གང་བཟོད་པ་བསྒོམ་པ་དེ་ལ་ཐམས་ཅད་བྱམས་པར་འགྱུར་རོ། །གང་མི་བཟོད་པ་དེ་ལ་ནི་ཐམས་ཅད་སྡང་བར་འགྱུར་བས། དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་
བར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེས་པར་གྱུར་ན་སྐྱེ་ཤིའི་འཁོར་བར་འགྱུར་རོ། །སྐྱེ་ཤིར་འཁོར་བ་ན་མི་ཁོམ་པའི་གནས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། མི་ཁོམ་པའི་གནས་སུ་སྐྱེས་ན། དགེ་
བའི་བཤེས་གཉེན་དང་བྲལ་བར་འགྱུར། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་བྲལ་ན། དམ་པའི་ཆོས་མི་ཐོས་པར་འགྱུར། དམ་པའི་ཆོས་མ་ཐོས་ན། ཐེ་ཚོམ་གྱི་དྲ་བས་གླགས་པར་

[299B] ཐེ་ཚོམ་གྱི་དྲབས་གླགས་པར་གྱུར་ན། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་བདག་ནི་སྡིག་པའི་སེམས་མི་བསྐྱེད་དོ་སྙམ་བསམས་
ནས། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་གི་ལུས་སྲོག་ཡལ་ཡང་བླ། །མི་དགེ་སྡིག་པའི་སེམས་མི་བསྐྱེད། །བདག་ནི་སྲོག་དང་བྲལ་ཡང་རུང། །དུར་སྨྲིག་གྱོན་ལ་གནོད་
མི་བྱ། །རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་མི་དག་ལ། །ནམ་དུའང་ངན་སེམས་མི་བསྐྱེད་དོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་ནས། ཚེའི་དུས་བྱས་པར་གྱུར་ཏེ། གནམས་ཡང་ལན་དྲུག་ཏུ་གཡོས་
སོ༑ ༑གཅན་ཟན་དང། རི་དྭགས་ཀྱང་སྐྲག་ནས། ཕྱོགས་བཞིར་བྲོས་སོ། །སྤྲིན་མེད་པར་ཆར་པ་བབ་ནས་ཉི་མ་ཡང་འོད་མི་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་རྔོན་པ་དེས་གོས་ཕུད་ནས། གྲི་
ཐོགས་ནས་པགས་པ་བཤུས་ཏེ་ཕྱིར་ཁྱིམ་དུ་སོང་ངོ། །ཕྱིར་ཁྱིམ་དུ་སོང་ནས་རྒྱལ་པོ་ལ་ཕུལ་ལོ། །རྒྱལ་པོས་པགས་པ་དེ་མཐོང་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ། བློན་པོ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་
ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་སྐྱེས་ནས་དུད་འགྲོ་ལ་ལུས་ཀྱི་པགས་པ་སྤུ་[?]གསེར་གྱི་མདོག་ཏུ་འདུག་པ་ཡོད་པ་ཡོད་མ་ཐོས་ཏེ། ད་འདིར་མིག་གིས་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བ་ངོ་མཐར་ཆེའོ། །
ངོ་མཚར་ཆེའོ་ཞེས་རྔོན་པ་དེ་ལ་ཁྱོད་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་གིས་ཐབས་བྱས་ཏེ། པགས་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཐོབ་ཅེས་དྲིས་སོ། །དེ་ནས་རྔོན་པས་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་

[300A]༄༅། །ཆེན་པོ། འཇིགས་པ་མེད་པ་སྩལ་ན། དྲང་པོར་སྨྲའོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོས་ཀྱང་ཁྱོད་ཅི་འདོད་པ་བཞིན་གནང་ངོ་བར་བསྒོ་ནས། རྔོན་པ་དེས་
ཀྱང་ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་བཞིན་དུ་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོས་ཀྱང་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་མྱ་ངན་གྱིས་ནོན་ཏེ། དཔེར་ན། མི་བརྣངས་པ་བཞིན་མིད་དུ་ཡང་མེད་ལ། སྐྱུག་ཏུ་ཡང་མེད་པ་ལྟར་
མི་བདེ་བར་གྱུར་ཏེ། བློན་པོ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་དང། རྒྱལ་ཕྲན་དང། འཁོར་མང་པོ་ཀུན་བསྡུས་ཏེ། འདི་སྐད་ཅེས་བསྒོའོ། །ཁྱེད་རྣམས་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་ངས་
སྔོན་མཁས་པ་ཤེས་རབ་ཅན་དག་ལས་འདི་སྐད་ཅེས་ཐོས་ཏེ། དུད་འགྲོའི་ཁམས་སུ་སྐྱེས་པའི་ནང་ན་ལུས་ཀྱི་སྤུ་མདོག་གསེར་ལྟ་བུར་འདུག་ན། གདོན་མི་ཟ་བར་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། གལ་ཏེ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལས་གཅིག་ཙམ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ན། སེམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་
ཆེན་པོ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། ཅིའི་ཕྱིར་རྔོན་པ་སྡིག་ཅན་འདིས་དེ་འདྲ་བའི་ཐབས་བྱས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསད་པ་འདི་གལ་ཏེ་བདག་གིས་བློན་ཐབས་སམ། བྱ་
དགཱམ། བལ་གྱི་གླང་པོ་ཆེ་འམ། རྟ་འམ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ནམ། གོས་སམ། ཟས་སམ། ནོར་རམ། འྦྲུའམ། ནོར་ལྟར་བྱིན་པར་གྱུར་ན། སྡིག་ཅན་དེ་དང་མཐུན་པར་

[300B] དེའི་གྲོགས་སུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་བསམས་ནས། རྔོན་པ་དེའི་སྲོག་གི་དབང་པོ་བཅད་དོ། །དེ་ལྟར་རྔོན་པ་དེ་སྲོག་གི་དབང་པོ་བཅད་ནས། སེང་གེའི་པགས་པ་ཐོགས་ཏེ་རི་
དེ་ལ་སོང་ནས། ཤིང་གླང་མགོའི་ཙནྡན་སྤུངས་ཏེ། སེང་གེའི་པགས་པ་དང། རོ་བསྲེགས་སོ། །དེ་ལྟར་སེང་གེའི་རོ་བསྲེགས་ནས་རུས་པ་བསྡུས་ཏེ་མཆོད་རྟེན་བརྩིགས་ནས་
མཆོད་པ་བྱས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་སེང་གེ་ཡི་དམ་བརྟན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ད་ལྟར་
ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ང་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་བསྟེན་པའི་ཕྱིར། ལུས་དང། སྲོག་ཕྱིར་ཡལ་ཡང་བླ་ཡི། སྡིག་པའི་སེམས་མི་སྐྱེའོ།།
དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དྲིན་ཤེས་པ་དང། དྲིན་ལན་བསབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་ཅི་ལྟ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་བསྟེན་པས། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་རྒྱུན་དུ་བརྩོན་འགྲུས་སུ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བསྟེན་ཏེ། ཁམས་གསུམ་
གྱི་ཉོན་མོངས་པ་གཞོམ་ཞིང་རྒུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཚིག་གཅིག་ཙམ་མམ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གམ་དོན་གཅིག་ཙམ་གྱི་བར་དུ་ཉན་པ་ལ་རབ་

[301A]༄༅། །ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་རབ་ཚོལ་བ་ན། ཆོས་འདོད་པའི་སེམས་དང་
ཤིན་ཏུ་ལྡན་པས་ལུས་དང། སྲོག་ཀྱང་མི་ཕངས་པར་མེ་མ་མུར་གྱི་ལྕགས་སམ། ས་གཞི་ལས་ཀྱང་འབོག་ཅིང་འགྲོ་སྟེ། གནོད་པར་མི་སེམས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འགའ་ཙམ་གྱི་ཕྱིར་ཡང་ལུས་དང། སྲོག་མི་ཕངས་ན། མདོ་སྡེ་བཅུ་གཉིས་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་ཙམ་གྱི་ཕྱིར་ཡང་ལུས་དང་
སྲོག་མི་ཕངས་ན། དེ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིའི་ཟང་ཟིང་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཆོས་ཐོས་པའི་དོན་གྱིས་ལུས་དང། སེམས་ཤིན་ཏུ་བདེ་བར་འགྱུར་ཏེ་ཤིན་ཏུ་དད་པའི་སེམས་སྐྱེས་པས་ཡང་དག་
པའི་ལྟ་བའི་སེམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་སྟོན་པ་མཐོང་ན་ཕ་མ་མཐོང་བ་ལྟར་ང་རྒྱལ་གྱི་སེམས་མི་སྐྱེའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཆོས་ཉན་གྱི་རྙེད་པ་དང། གྲགས་པའི་
ཕྱིར་མ་ཡིན། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་བྱེད་ཀྱི་བདག་ལ་ཕན་པའི་དོན་གྱི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ནོ། །དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱིར་རྒྱལ་པོ་དང། བཀྲེས་སྐོམ་དང། གྲང་བ་
དང༑ ཚ་བ་དང། སྟག་དང། སྤྱང་ཀི་ལ་སོགས་ཏེ་གཅན་གཟན་ཁྲོ་བོ་དང། རྐུན་པོ་དང། དགྲ་ལ་སོགས་པས་འཇིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་།སྔར་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་བཏུལ་

[301B] དེའི་འོག་ཏུ་ཆོས་ཉན་པར་བྱེད་ཀྱི། དུས་མ་ཡིན་པར་ཉན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ཉན་པར་བྱེད་དོ། །ཆོས་ལ་བཀུར་སྟི་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་སྟོན་པ་ལ་རིམ་གྲོ་
གུས་པར་བྱེད་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དྲིན་ཤེས་པ་དང། དྲིན་ལན་བསབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ཆོས་ཉན་པ་ཞེ་ན། ཆོས་ཉན་
པ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཡང་དག་པའི་སེམས་དང། རྩེ་གཅིག་པའི་སེམས་དང། ཐམས་ཅད་དུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་དང། དགེ་བའི་སེམས་དང་བཞི་སྟེ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་མདོ་སྡེ་བཅུ་གཉིས་ཚོལ་བ་ལ་བརྩོན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་ལྕི་བ་དྲན་པ་ནི། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམ་པའི་ཆོས་ཀུན་ཏུ་རྒྱས་པར་
བྱ་བའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་དམ་པའི་ཆོས་སྐྱེ་ཞིང་འཕེལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་པ་དག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བླ་ན་
མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་པ་དྲན་པར་བྱེད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་བཀའ་དྲིན་ལྕི་བ་བསབ་
པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་མདོ་སྡེ་བཅུ་གཉིས་ཚོལ་བ་ལ་བརྩོད་པར་བྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་འགྲུས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཚོལ་བ་ནི། སེམས་ཅན་

[302A]༄༅། །ཐམས་ཅད་དད་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། རྒྱུའི་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་སློབ་པར་བྱེད་དོ། །གཞན་ཡང། ཉེས་པའི་སྐྱོན་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་བྱ་བ་
དང༑ མུ་སྟེག་ཅན་གྱི་ངན་པར་ལྟ་བའི་གཙུག་ལག་གཞིག་པར་བྱ་བ་དང། སེམས་ཅན་གདུལ་བའི་ཐབས་མཁས་པ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་
པའི་དོན་དང། འཇིག་རྟེན་པའི་ཚིག་གི་དོན་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱུའི་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་སློབ་པར་བྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཅིའི་ཕྱིར་
སྒྲའི་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་སློབ་པར་བྱེད་ཅེ་ན། སྒྲའི་ཚིག་ཡོངས་སུ་དག་པར་བརྒྱན་པ་དང། ཡོངས་སུ་མ་དག་པའི་ཚིག་གིས་དོན་གསལ་བར་སྟོན་མི་ནུས་པ་དང། དོན་ཐམས་
ཅད་ཤེས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་དང། ཡང་དག་པའི་ཚིག་མི་ཉམས་པས་ང་རྒྱལ་གྱིས་མི་ཤིགས་པ་དང། ངན་པར་ལྟ་བ་ལས་བཟློག་ཅིང་སེམས་ཅན་གདུལ་བའི་ཐབས་མཁས་
པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྒྲའི་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་སློབ་པར་བྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཅིའི་ཕྱིར་སྨན་དཔྱད་ཀྱི་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་སློབ་ཅེ་ན་
སེམས་ཅན་རྣམས་མི་དགེ་བའི་ནད་བརྒྱ་རྩ་བཞི་དང་དབྲལ་བར་བྱ་བ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བྱམས་ཤིང་སྙིང་བརྩེ་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་དད་པའི་སེམས་བསྐྱེད་

[302B] དེ་ལྟར་ནད་དང་བྲལ་བས་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེ་བར་བྱ་བ་དང། དེ་ལྟར་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེས་པས་རྟག་ཏུ་སངས་རྒྱས་དྲན་པར་འགྱུར་ཏེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་
སེམས་ཅན་རྣམས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྨན་དཔྱད་ཀྱི་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་སློབ་པར་བྱེད་དོ་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཅིའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་
གྱི་བཟོའི་རིག་པ་སློབ་པར་བྱེད་ཅེ་ན། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ནོར་ཟང་ཟིང་རྙེད་སླ་བས་སེམས་ཅན་རྣམས་དད་པ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་རྣམས་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་
བའི་དངོས་པོ་ཀུན་ཤེས་པས་ང་རྒྱལ་གཞོམ་པ་དང། སེམས་ཅན་གདུལ་བར་བྱ་བ་དང། སྲིད་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྒྲིབས་པ་ཀུན་བསལ་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་བཟོའི་རིག་པ་སློབ་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རིག་པའི་དངོས་པོ་ལྔ་སྔར་མ་བསླབས་ན། ནམ་དུ་ཡང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་
ཏུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་མི་ནུས་སོ། །དེ་བས་ན་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། རིག་པའི་དངོས་པོ་ལྔ་བསླབ་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་
དྲིན་ཤེས་པ་དང། དྲིན་ལན་བསབ་པ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་བཤད་པའི་དངོས་པོ་བཤད་ཅིང་བསྟན་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་བཤད་ཅེ་ན། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་

[303A]༄༅། །ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རིག་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པར་བཤད་པར་བྱའོ། །བཤད་པ་ལ་རྣམ་གཉིས་ཏེ། རིམ་གྱིས་བཤད་པ་དང། ཡོངས་སུ་དག་
པར་བཤད་པའོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་རིམ་གྱིས་བཤད་པ་གང་ཞེ་ན་སྔར་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཤད་ལ། དེའི་འོག་ཏུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནས། ཤེས་
རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བར་དུ་བཤད་པ་དང། དྲིན་ཤེས་པ་དང། དྲིན་བསབ་པའི་ཕྱིར། དོན་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་ཆོས་བཞིན་དུ་གནས་པ་ནི་རིམ་གྱིས་བཤད་པ་ཞེས་
བྱའོ༑ ༑དེ་ལ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཞེ་ན། ཉན་པ་འདུག་ལ་བཤད་པ་འགྲེང་ན། དེ་ལ་བཤད་པར་མི་བྱའོ་།གལ་ཏེ་ཉན་པ་ཆོས་ལ་སྐྱོན་ཚོལ་ལམ་
བཤད་པ་ལ་སྐྱོན་ཚོལ་ན་དེ་ལ་བཤད་པར་མི་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ཉན་པ་གང་ཟག་ལ་རྟེན་གྱི། ཆོས་ལ་མི་རྟེན་ན། ཆོས་ལ་མི་རྟེན་པས་དེ་ལ་བཤད་པར་མི་བྱའོ། །གལ་ཏེ་
ཉན་པ་ཡི་གེ་ལ་རྟེན་ལ། དོན་ལ་མི་རྟེན་ན་བཤད་པར་མི་བྱ་བ་ནས། བཀྲི་བའི་དོན་ལ་རྟེན་གྱི། ངེས་པའི་དོན་གྱི་བར་ལ་མི་རྟེན་ན་བཤད་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་
གང་ཟག་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཆོས་ལ་མ་གུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་བཤད་ཅིང་སྟོན་པ་ཡང་ཆོས་ལ་བཀུར་སྟི་

[303B] ཆོས་ཉན་པ་གང་གུས་པའི་སེམས་ཀྱིས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ཉན་ཅིང་ང་རྒྱལ་གྱི་སེམས་མེད་པ་ནི། ཡོངས་སུ་དག་པར་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། རིམ་གྱིས་བཤད་པ་ཞེས་
བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་བཤད་པའོ། །ཐམས་ཅད་བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མདོ་སྡེ་བཅུ་གཉིས་ནས་ཚིག་གཅིག་གམ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གམ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཕྱེད་
ཀྱི་བར་དུ་བཤད་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ཚིག་གི་སྒྲ་དང། དོན་དང་ཆོས་སུ་ལྡན་ལ། ཆོས་དང། དོན་བསྟན་པ་ཡང་སྤྲོ་བ་དང་གཟེངས་བསྟོད་པ་དང། དགའ་བར་བྱ་བའི་
ཕྱིར་དུས་སུ་བསྟན་པ་དང། དུས་ཁ་ཅིག་ཏུ་གཤེ་ཞིང་སྤྱོ་བ་དང། དུས་ཁ་ཅིག་ཏུ་དྲང་པོར་ཐད་ཀར་བསྟན་པ་དང། དུས་ཁ་ཅིག་ཏུ་དཔེ་རྣམས་བསྟན་ཏེ། ཅི་དང་འཕྲོད་པ་བཞིན་
དུ་བསྟན་པ་དང། དུས་ཁ་ཅིག་ཏུ་དེ་བས་ཉེ་ཞིང་སླབ་པར་བསྟན་པ་དང། དུས་ཁ་ཅིག་ཏུ་ཅི་ལྟར་མོས་པ་བཞིན་དུ་འཇུག་སླ་བ་བསྟན་པ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དྲིན་ཤེས་པ། དྲིན་བསབ་
པ་ལ་མཁས་པའི་མཆོག་ཆོས་རིམ་གྱིས་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། ཡོངས་སུ་དག་པར་བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དགྲ་སྡང་
པ་ལ་བྱམས་པའི་སེམས་བསྒོམ་སྟེ། བྱམས་པའི་སེམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་སྡིག་པ་དང་བཅས་པ་དང། གང་ཟག་བག་མེད་པ་དང། ལེ་ལོ་ཅན་དག་ལ། ཐབས་རྣམ་པ་མང་པོ་

[304A]༄༅། །ནས་ཆོས་བསྟན་ནས་རྒྱགས་ཤིང་དྲེགས་པ་དང། གང་ཟག་དབུལ་ཕོངས་པའི་བར་དུ་ཐབས་རྣམ་པ་མང་པོས་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་ཀྱི། བདག་
བསྟོད་པའམ། གཞན་སྨོད་པའམ། བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་དང། རྙེད་པ་དང། གྲགས་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དྲིན་ཤེས་ཤིང་དྲིན་བསབ་
པ་ལ་མཁས་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་དག་པར་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་ཆོས་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་ལས་དགེ་བའི་ཆོས་སྒོམ་
ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་ལྡན་ཏེ་དྲིན་ཤེས་པ་དང། དྲིན་བསབ་པ་ཡང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའོ། །གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དྲིན་ཤེས་ཤིང། དྲིན་བསབ་པ་ནི་དོན་ཡིད་ལ་བྱེད་དེ། མང་དུ་ཐོས་པས་གཟུངས་ཐོབ་པར་བྱེད་ཅིང་ཆོས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་འབར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་དུ་སྦྱིན་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། མང་དུ་ཐོས་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱ། ཆོས་སྟོན་ཅིང་འཆད་པ་ལ་མཆོད་པ་དང། རིམ་གྲོ་བྱ་ཡི་
ཆོས་ལ་སྐྱོན་མི་གདགས། སྟོན་ཅིང་འཆད་པ་ལ་སྐྱོན་མི་གདགས་གནོད་པ་དང། འཚེ་བ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ལ་མི་འཇིགས་པ་སྦྱིན་པ་ནི། དྲིན་ཤེས་པ་

[304B] །ལྷ་དང། མིའི་ལོངས་སྤྱོད་མྱོང་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་ལམ་ཐོབ་པ་ནི་དྲིན་ཤེས་པ་དང། དྲིན་བསབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི། གཞན་ཡང། དངོས་པོ་བཞིས་
བཟོད་པ་བསྒོམ་ཞིང་མི་བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་བརྒྱན་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་མང་པོ་བསྡུས་ནས་བཟོད་པ་བསྒོམ་པ་ལ་བཀོད་དེ། བདག་ཀྱང་བཟོད་པ་བྱེད་དེ། གཞན་ཡང་
བཟོད་པ་བྱེད་པ་ལ་འགོད་ཅིང། འཇིགས་པ་དང་བྲལ་བ་ནི་དྲིན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བཟོད་པ་བྱས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཞེ་སྡང་གི་སེམས་མི་འབྱུང་བས། འཁོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་
པ་དང་ལྡན། སྡུག་བསྔལ་བའམ། ཉོན་མོངས་པ་མི་འབྱུང་བས་འགྱོད་པའི་སེམས་མེད་དེ། ལུས་འདི་དང་བྲལ་ནས་ཀྱང་ལྷ་དང་མིའི་ལོངས་སྤྱོད་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ཐོབ་པ་ནི་
དྲིན་བསབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དངོས་པོ་རྣམ་པ་བཞིས་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་སྟེ། ལེ་ལོ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་བྱང་ཆུབ་བརྒྱན་པའི་ཕྱིར་
སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྡུད་དོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་གྱི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པས་ཉལ་ན་ཡང་བདེ་ལ། སད་ན་ཡང་བདེ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བས་བདེ་བའི་ཆོས་སྐྱེ་
ཞིང་འཕེལ་ཏེ། ལུས་ཀྱི་བདེ་བའི་ལོངས་སྤྱོད་མྱོང་བ་ནི་བདག་ལ་ཕན་པའི་དོན་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་ཡང། སེམས་ཅན་ལ་མི་འཚེ་སྟེ་

[305A]༄༅། །འཚག་རྡེག་དང། གཤེ་བ་དང། སྤྱོ་བ་མེད་པ་ནི། གཞན་ལ་ཕན་པའི་དོན་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལུས་འདི་དང་བྲལ་ནས་ཀྱང་ལྷ་དང། མིའི་ལོངས་སྤྱོད་
མྱོང་ཞིང་མཐུ་དང་དབང་དུ་ལྡན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ཐོབ་པས་འབྲས་བུ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པའི་དངོས་པོ་བཞི་ཞེས་
བྱའོ༑ ༑བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམས་པས་འཁྲུག་པའི་སེམས་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་བརྒྱན་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྡུད་དོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་
གྱི་ཕྱིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམས་པས་ཚེ་འདི་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་བདེ་བ་མྱོང་ལ། ལུས་དང། སེམས་དབེན་ཞིང་ཞི་བ་ནི་དྲིན་ལན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ལུས་དང། སེམས་
དབེན་ཞིང་ཞི་པས་སེམས་ཅན་ལ་མི་འཚེ་བ་ནི་དྲིན་བསབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལུས་འདི་དང་བྲལ་ནས། རྣམ་པར་དག་པའི་ལུས་ཐོབ་ཅིང་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་
ཚོགས་པའི་ལོངས་སྤྱོད་མྱོང་སྟེ། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ཐོབ་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསམ་གཏན་སྒོམ་པའི་དངོས་པོ་བཞི་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་དྲིན་ཤེས་པ་དང། དྲིན་བསབ་པ་ནི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པས་མ་རིག་པ་བཅོམ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཡོངས་སུ་བརྒྱན་པའི་ཕྱིར་བསྡུ་བའི་ཆོས་རྣམ་པ་བཞིས་

[305B] །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་བསྒོམས་པས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤེས་ཤིང་རྟོག་པའི་ཕྱིར། ལུས་ཀྱིས་བདེ་བའི་ལོངས་སྤྱོད་མྱོང་བ་ནི། བདག་ལ་ཕན་པའི་
དོན་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་དོན་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དོན་བསྐྱེད་པ་ནི་གཞན་ལ་ཕན་པའི་དོན་ཞེས་བྱའོ། །ཉོན་མོངས་པ་དང། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་
རྣམ་པ་གཉིས་ཡོངས་སུ་སྤངས་པས་ན། འབྲས་བུ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་དྲིན་ཤེས་ཤིང། དྲིན་བསབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དངོས་པོ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་
པ་བཞི་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྔོན་གྱི་གནས་དྲན་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པས། སྔོན་འདས་པའི་དངོས་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྟོགས་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་
དགེ་བ་དང། སྡིག་པའི་ལས་བརྟགས་ནས། དགེ་བའི་རིས་སུ་མཐུན་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་ཏུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐབས་
མཁས་པས་དགའ་ལྡན་གནམ་དུ་ཚེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་སྐྱེས་སོ། །དེ་ནས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་གསུམ་དང་ལྡན་ཏེ། ཚེ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་དང། གཟུགས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་
དང༑ གྲགས་པ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའོ། །ཐོག་མ་གནས་དེ་ནས་བབས་པའི་ཚེ་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་བཀྱེ་ནས། ཕྱོགས་བཅུ་སྣང་བར་བྱས་ཏེ། ཡུམ་གྱི་ལྷུམས་སུ་འཇུག་པ་དང། ལྷུམས་ན་ཇི་

[306A]༄༅། །སྲིད་གནས་པ་དང། ལྷུམས་ནས་བལྟམས་པའི་དུས་མཁྱེན་ཏོ་།ཕྱོགས་བཅུར་ཕྱོགས་རེ་རེར་ཡང་མིས་མ་བརྟེན་པར་གོམ་པ་བདུན་བདུན་པོར་ཏེ་
འདི་སྐད་ཅེས་བསྒྲགས་སོ། །བདག་གི་ད་ལྟར་གྱི་ལུས་འདི་ནི་ལུས་ནང་གི་ཐ་མ་སྟེ། ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང་
མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་མེ་ཏོག་དང། བདུག་སྤོས་དང། རོལ་མོ་དང། སིལ་སྙན་དང། བ་དན་དག་དང། གདུགས་དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཆོད་པ་བྱས་
སོ༑ ༑སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་ལྡན་པས་དེའི་ལུས་ལས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་གཞན་མེད་དོ། །བྱམས་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་བདུད་ཀྱི་དཔུང་རྣམས་
བཅོམ་མོ། །ལྷུ་ཚིགས་རེ་རེ་ལ་ཡང་གྱད་མཐུ་བོ་ཆེའི་སྟོབས་རེ་རེ་དང་ལྡན་ནོ། །གཞོན་ནུ་བུས་པའི་ཚེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་དངོས་པོ་མ་བསླབས་པར་ཐམས་ཅད་ཀུན་རྟོགས་ཤིང་
ཤེས་སོ། །སྟོན་པ་མེད་པར་རང་བཙལ་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་བོ། །ཚངས་པའི་ལྷའི་དབང་བོས་བསྐུལ་ནས་སེམས་
ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱིས་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ཏོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པས་འབྲུག་སྒྲ་བསྒྲགས་ཀྱང་མ་གཡོས་སོ། །གཅན་གཟན་རྣམས་ཉེ་བར་བསྟེན་ཏེ་ཕ་མ་

[306B] །བྱོལ་སོང་གི་བསོད་སྙོམས་ཕུལ་བ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དེའི་བསམས་པ་མཁྱེན་ཏོ། །ལྷ་དང། ཀླུས་ཆར་ཕབ་སྟེ། ལུས་ཀྱིས་ཁྲུས་བྱས་སོ། །ཤིང་
ལྗོན་པའི་ཡལ་ག་ཡང་དེའི་ཕྱོགས་སུ་བཏུད་དེ་གྲིབ་མའི་སྐྱབས་བྱས། མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཀྱང། ལོ་དྲུག་གི་བར་དུ་བདུད་མ་རུངས་པ། རྒྱུན་དུ་གླགས་བཙལ་ཀྱང་གླགས་
མ་རྙེད་དོ། །རྒྱུན་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་སེམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བ་དང། འགག་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་
མཁས་པས། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་བ་ཐུན་མོང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྐྱེ་བ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་དུ། དཔེར་ན་
གང་ཟག་སྨྱོས་པ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་སྔོན་གྱི་སེམས་སོར་ཆུད་པ་དང། དམུས་ལོང་གིས་མཐོང་བར་འགྱུར་བའམ། མངལ་མགོ་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་
ལེགས་པར་བཙས་པའམ། འོན་པ་རྣ་བས་ཐོས་པར་གྱུར་པའམ། འདོད་ཆགས་དང། ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་ཅན་དུག་གསུམ་བྱང་བར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་སྐྱེ་བ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་
བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། སྐྱེ་བ་ཐུན་མོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཛད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ། རྟག་ཏུ་གློ་གཡས་པ་ཕབ་ནས་གཟིམ་

[307A]༄༅། །པ་དང། སེང་གེའི་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུར་རྩྭ་འཇག་མ་ལྟར་མི་འགྲུག་པ་དང། རླུང་གི་རྒྱལ་པོ་བཧཻ་རམ་པས་ཀྱང་ན་བཟའི་མཐའ་ཙམ་མི་གཡོ་བ་དང་
གཤེགས་པའི་གོམ་སྟབས་རི་དྭགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་སེང་གེའམ། ངང་པའི་རྒྱལ་པོ་ལྟར་གཤེགས་པ་དང། གཤེགས་སུ་འཆའ་བ་ན་ཞབས་གཡས་པ་སྔར་འདོར་བ་དང་
གནས་གང་དང། གང་དུ་གཤེགས་ཀྱང་ས་གཞི་མཐོན་དམའ་མཉམ་པ་དང། བསོད་སྙོམས་ལ་དྲི་ང་བའི་སྐྱོན་མེད་ཅིང་ཞལ་ནས་ཕྱིར་མ་འབྲུལ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་ཐུན་མོང་བ་བསམ་
གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། སྐྱེ་བ་ཐུན་མོང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། ཞབས་ཀྱི་མཐིལ་མཉམ་ཞིང་གང་བ་ཡིན། ཞབས་ཀྱི་མཐིལ་ན་འཁོར་ལོ་རྩིབས་
སྟོང་དང་ལྡན་པ་ཡོད་པ་ཡིན། ཕྱག་སོར་ཕྲ་ལ་རིང་བ་ཡིན་ཞབས་ཀྱི་རྟིང་པ་ཟླུམ་ལ་གང་བ་ཡིན། ཕྱག་སོར་གྱི་བར་དྲ་བས་འབྲེལ་བ་ཡིན། ཕྱག་དང། ཞབས་འཇམ་ཞིང་
མཉེན་པ་ཡིན། ཞབས་ཀྱི་བྱིན་པ་རི་དྭགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཨེ་ན་ཡ་ལྟར་ཟླུམ་ལ་ཤུགས་ཀྱིས་གཞོལ་བ་ཡིན། ཞབས་ཀྱི་ལོང་བུ་ཕྱིར་མི་སྣང་བ་ཡིན། ཕྱག་པུས་མོར་སླེབས་
པ་ཡིན། རྟའི་རྒྱལ་པོ་ལྟར་མཚན་སྤུབས་ཀྱི་ནང་དུ་མི་སྣང་བ་ཡིན། ཤིང་ནྱ་གྲོ་དྷ་ལྟར་སྐུའི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིན། སྐུའི་བ་སྦུ་གྱེན་དུ་ཉལ་བ་ཡིན། བ་སྦུ་རེ་

[307B] སྐུ་མདོག་གསེར་བཙོ་མ་ལྟར་འདུག་པ་ཡིན། རྟག་པའི་འོད་འདོམ་གང་དང་ལྡན་པ་ཡིན། ལྤགས་པ་མཉེན་ཞིང་འཇམ་ལ་རྡུལ་དང། དྲི་མས་མི་གོས་པ་
ཡིན༑ གནས་བདུན་ཡོངས་སུ་གང་བ་ཡིན། སྐུའི་སྟོད་སེང་གེ་ལྟར་འདུག་པ་ཡིན། ཕྱག་གི་ལག་ངར་ཟླུམ་ལ་ཤུགས་ཀྱིས་གཞོལ་བ་ཡིན། སྒྲོག་རུས་མཉམ་པར་གང་བ་ཡིན། སྐུའི་སྟོད་སྨད་
འབྱེས་པའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཡིན། ཞལ་གྱི་ཚེམས་བཞི་བཅུ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། ཚེམས་ཀྱི་ཐགས་བཟང་ཞིང་མཉམ་པ་ཡིན། འཚེམས་ཀྱི་མདོག་དཀར་བ་ཡིན། འགྲམ་པ་རི་དྭགས་ཀྱི་
རྒྱལ་པོ་སེང་གེ་ལྟར་གང་བ་ཡིན། རོ་བྲོ་བའི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་ཡིན། ཤའི་དོ་ཀེར་གྱི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཡིན། ལྗགས་རིང་ལ་ཡངས་པ་ཡིན། ཚངས་པའི་སྒྲ་དབྱངས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །
སྤྱན་གྱི་མདོག་མཐོན་མཐིང་ལྟར་འདུག་པ་ཡིན། སྤྱན་ཁྱུ་མཆོག་གི་རྒྱལ་པོ་ལྟར་འདུག་པ་ཡིན། སྨིན་མཚམས་ཀྱི་མཛོད་སྤུ་དཀར་པོ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་བསམ་གྱིས་མི་
ཁྱབ་པའི་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུ་དང་ལྡན་ཏེ། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོའི་མཆོག་དམ་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཡོད་དེ། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་དེ་དག་རེ་རེ་ལ་ཡང་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐོག་མ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས། བྱང་ཆུབ་ལ་ནི་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པས། དྲིན་ཤེས་ཤིང་དྲིན་བསབ་པའི་ཕྱིར། སྤྱོད་པ་དམ་པ་དེ་དག་སྤྱད་དེ་དེ་བས་ན་བླ་ན་མེད་

[308A]༄༅། །པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སྔོན་ཡུན་རིང་པོ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད། ཚད་མེད་པའི་
བར་དུ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོངས་སུ་དག་པར་བསྲུངས་པས། ཞབས་ཀྱི་མཐིལ་མཉམ་པར་གང་བའི་མཚན་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །ཕ་མ་དང། སློབ་དཔོན་དང། བླ་མ་དང་
གང་ཟག་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ལ་མཆོད་པ་དང། བཀུར་སྟིར་བྱས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཞབས་ཀྱི་མཐིལ་འཁོར་ལོའི་མཚན་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་མི་འཚེ་
ཞིང་འཕྲོག་པ་དང། རྐུ་བའི་སེམས་མེད་ལ། ཕ་མ་དང། སློབ་དཔོན་དང། བླ་མ་དང། ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་གང་ཟག་ལ་རྒྱང་མ་ནས་བསུ་བསྐྱེལ་བྱས་ཤིང། ཁྲི་སྟན་བཏིང་ལ་ང་
རྒྱལ་སྤངས་ཏེ་རིམ་གྲོ་དང། བཀུར་སྟི་དང། ཕྱག་བྱས་པས། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་སོར་མོ་ཕྲ་ཞིང་རིང་བར་གྱུར་པའི་མཚན་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །གོང་དུ་སྨོས་པའི་བྱ་བ་
གསུམ་དང་ལྡན་པས། རྟིང་པ་ཟླུམ་ལ་གང་པའི་མཚན་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །བསྡུ་བའི་ཆོས་རྣམ་པ་བཞིས་འགྲོ་བ་མང་པོ་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པས། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་སོར་
མོའི་བར་དྲ་བས་འབྲེལ་བའི་མཚན་དང་ལྡན་པར་གྱུར་བ་ཡིན་ནོ་།མར་དང། འབྲུ་མར་གྱིས་པ་མ་དང། སློབ་དཔོན་དང། བླ་མ་དང་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་གང་ཟག་གི་ལུས་ལ་

[308B] དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་རྐང་ལག་མཉན་ཞིང་རིང་ལ་འཇམ་པ་ཡིན་ནོ། །དགེ་བའི་ཆོས་བསྒོམ་པ་ལ་མི་སྐྱོ་བས། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ཐལ་གོང་མཉམ་ལ་ལག་
པར་ཟླུམ་ཞིང་ཤུགས་ཀྱིས་གཞོལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཐོས་པར་དགའ་ཞིང་གཞན་ལ་ཆོས་སྟོན་པར་ཡང་མོས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་ཕྱིར་མངག་གཞུག་གི་ལས་བྱས་པས། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་
ལོང་བུའི་རུས་པ་མི་སྣང་བའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །སྒོ་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་ཅིང་ནད་གཡོག་དང། སྨན་གྱི་སྦྱིན་པ་བྱིན་ཏེ་ང་རྒྱལ་མེད་ལ་བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་ལ་ཆོག་ཤེས་པའི་
རྒྱུ་དང། རྐྱེན་གྱིས་ལུས་དྲང་པོར་འགྲེང་ན་ལག་པས་བུས་མོར་སླེབས་པ་ཡིན་ནོ། །འཁོན་གཅུགས་སུ་གྱུར་པ་ལ་ཚིག་འཇམ་པོས་བསྡུམས་ཏེ། བདག་ཀྱང་ངོ་ཚ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་སྤྱད་
དེ༑ གཞན་ཡང་སྤྱོད་དུ་བཅུག་ན། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་རྟའི་རྒྱལ་པོ་ལྟར་མཚན་སྦུབས་ཀྱི་ནང་དུ་ནུབ་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་གི་སྒོ་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་ལ། གཞན་ཡང་ཡོངས་སུ་དག་པར་
བྱེད་ཅིང་སེམས་ཅན་དག་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་འཁྲུགས་ཏེ་ནད་དུ་གྱུར་པའི་སྨན་དཔྱད་ཀྱིས་གསོས་པས་ན། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ལུས་ཀྱི་མཚན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཐོས་པར་
དགའ་ཞིང་གཞན་ལ་ཆོས་སྟོན་པར་མོས་པས་ན། ལུས་ཀྱི་བ་སྤུ་གྱེན་[?]དུ་ཉལ་བའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཡིན། ཆོས་ཀྱི་དོན་ཟབ་མོ་ཡིད་ལ་བགྱིད་ཅིང་དགེ་བའི་ཆོས་སྒོམ་པར་མོས་ལ། ཕ་

[309A]༄༅། །མ་དང། སློབ་དཔོན་དང། བླ་མ་དང། ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པས་གང་ཟག་ལ་མཆོད་པ་བྱས་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཆོད་རྟེན་དང། དགེ་འདུན་གྱི་
གནས་ཁང་དང། ལམ་སྲང་ན་འདུག་པའི་བོང་བའམ། རྡོ་བའམ་ཚེར་མའམ། མི་གཙང་བ་མེད་པར་བྱས་ན། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་སྤུ་རེ་རེ་ནས་གཡས་ཕྱོགས་སུ་འཁྱིལ་བའི་མཚན་
དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །ཕ་རོལ་པོ་གཞན་དག་ལ་ཟས་དང་སྐོམ་དང། རྒྱན་དང། དེ་ལ་སོགས་པ་བྱིན་ཞིང་ཞེ་སྡང་གི་སེམས་མེད་པས་ན། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་གསེར་
བཙོ་མའི་མདོག་དང་ལྡན་པ་དང། འོད་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ལས་ཀྱིས་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་རེ་རེ་ནས་སྤུ་རེ་རེ་སྐྱེས་པའི་མཚན་དང་ལྡན་ཞེ་ན། ལས་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་
གྱུར་ཏེ། ལས་ཀྱི་རྒྱུ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ལུས་མཉན་ཞིང་འཇམ་ལ། རྡུལ་དང། དྲི་མས་མི་གོས་པའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་དག་ལ་དགོས་པའི་ཟང་ཟིང་རྒྱུན་དུ་གཏོང་བས་ན་
དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་གནས་བདུན་མཉམ་པར་གང་བའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་གི་ང་རྒྱལ་དང། དྲེགས་པ་བཅོམ་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་མཉེན་ཞིང་དེས་པའི་སེམས་ཀྱིས་
སེམས་ཅན་གྱི་ཡིད་དང་སྦྱོར་ཏེ་ཆོས་བཞིན་དུ་སྤྱོད་ལ། མི་དགེ་བའི་ཆོས་སྤངས་པའི་ཕྱིར། དགེ་བའི་ཆོས་སྟོན་ན། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་རོ་སྟོད་རི་དྭགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་སེང་གེ་ལྟ་བུའི་

[309B] སྨིན་མཚམས་དང། སྒྲོག་རུས་མཉམ་པར་གང་བའི་མཚན་དང། སོར་མོ་རིང་བའི་མཚན་དང། ལུས་ཀྱི་མཐའ་ཡང་ཞིང་འཇམ་པའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །ཕྲ་མ་
ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ་རྩོད་ཅིང་འཁོན་པའི་བསྡུམས་བྱས་པས། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་སོ་བཞི་བཅུ་དང་ལྡན་པའི་མཚན་དང། སོའི་ཐགས་བཟང་བའི་མཚན་དང། སོ་མཉམ་པའི་མཚན་དང་
ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་བྱམས་པ་བསྒོམས་པས། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་སོ་དཀར་བའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་།སློང་བ་མཐོང་ན་དགའ་བའི་སེམས་ཀྱིས་བསུ་བསྐྱལ་
བྱས་པས། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་སེང་གེའི་འགྲམ་པ་ལྟ་བུའི་མཚན་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བུ་གཅིག་པ་བཞིན་དུ་འདྲ་བར་ལྟ་བས། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་རོ་བྲོ་
བའི་མཆོག་གི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་ལ་བླ་ན་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་རོ་རྟག་ཏུ་གཏོང་ཞིང་བརྗེད་ཅིང་མི་དྲན་པ་ལ་ཡང་དྲན་པར་བྱས་ཏེ། བདག་ཀྱང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལྔ་སྲུང་ལ་
གཞན་ཡང་བསྲུང་བར་བསྐུལ་ཞིང་བྱམས་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ཆེན་པོ་བྱས་ན། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ཤའི་གཙུག་ཏོར་གྱི་མཚན་དང། ལྕེ་རིང་ཞིང་ཡངས་པའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་
ཡིན་ནོ། །བདེན་པའི་ཚིག་དང། ཆོས་ཀྱི་དགའ་བའི་ཚིག་དང། མཉེན་དེས་པའི་ཚིག་སྨྲ་ཡི་དུས་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་མི་སྨྲ་བས། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚངས་པའི་སྒྲངས་དབྱངས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་

[310A]༄༅། །ནོ༑ ༑སྙིང་རྗེའི་སེམས་བསྒོམས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕ་མ་ལྟ་བུར་ལྟ་བས་དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་མིག་མཐོན་མཐིང་ལྟར་འདུག་པ་དང། མིག་ཁྱུ་
མཆོག་གི་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་ལེགས་པ་མ་བཅབས་ཤིང་བསྟོད་ཅིང་བསྔགས་པས་དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་མཛོད་སྤུ་དཀར་པོའི་
མཚན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་འདི་དག་གི་རྒྱུ་དང། རྐྱེན་སོ་སོར་བཤད་མོད་ཀྱི། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་ཡང་དག་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བརྩོན་འགྲུས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་
ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཚུལ་ཁྲིམས་མ་བསྲུངས། བརྩོན་འགྲུས་མ་སྤྱད་ན་མིའི་ལུས་ཀྱང་ཐོབ་པར་མི་ནུས་ན། མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཐོབ་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། སྤྱི་གཙུག་བལྟར་མི་སྣང་
བ་དང། ཤའི་གཙུག་ཏོར་གྱི་མཚན་གཉིས་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་དོ་།གཞན་ཡང་ཅི་བྱེད་དོ་ཅོག་ལ་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་ཏེ། འགྱོད་པའི་སེམས་མེད་ན། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་རྐང་
མཐིལ་མཉམ་པར་གང་བའི་མཚན་འཐོབ་བོ། །དེ་ཡང་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ན། དེའི་རྒྱུས་འཁོར་ལོའི་རྩིབས་སྟོང་དང་ལྡན་པའི་མཚན་དང། མཚན་གསུམ་པ་དང། བཞི་
པ་དང། སོར་མོའི་བར་འབྲེལ་བ་དང། གནས་བདུན་མཉམ་པར་གང་བ་དང། མཉེན་ཞིང་འཇམ་པ་དང། ཕྲག་པ་ཟླུམ་པ་དང། སྒྲོག་རུས་གང་བ་དང། ལུས་དྲང་བ་དང། ལྕེ་

[310B] །དེ་ཡང་བྱ་བ་རྟག་ཏུ་བྱས་ན། དེའི་རྒྱུས་སོར་མོ་རིང་བའི་མཚན་དང་ལག་པས་པུས་མོར་སླེབས་པའི་མཚན་དང། འོད་ནག་པ་འདོམ་
གང་གི་མཚན་དང། སོ་ཐགས་བཟང་ཞིང་ཡ་ཡོ་མེད་པའི་མཚན་ཐོབ་བོ། །བྱ་བ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱས་ན། དེའི་རྒྱུས་མཚན་ལྷག་མ་གཞན་རྣམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་
སེམས་ཅན་དག་ལ་དགེ་བ་འབའ་ཞིག་གི་སེམས་བསྐྱེད་པས་དེའི་རྒྱུས་རྐང་ལག་མཉེན་ཞིང་འཇམ་པ་དང། ལྤགས་པ་མཉེན་ཞིང་འཇམ་ལ་རྡུལ་དང། དྲི་མས་མི་གོས་པའི་མཚན་ཐོབ་བོ།།
རིམ་གྱིས་བསྒོམ་ཞིང་སྤྱོད་པ་དང། དུས་བཞིན་དུ་བསྒོམ་ཤིང་སྤྱོད་པས། དེའི་རྒྱུས་གཉིས་པ་དང། གསུམ་པ་དང། བཞི་པའི་མཚན་ཐོབ་བོ། །དགེ་བའི་ཆོས་བསྒོམ་པ་ལ་མོས་
ཤིང་འགྱོད་པའི་སེམས་མེད་པས་དེའི་རྒྱུས་ལུས་ཀྱི་མདོག་གསེར་ལྟ་བུ་དང། འོད་རྟག་པ་དང། སོ་དཀར་བ་དང། སྨིན་མཚམས་ཀྱི་མཛོད་སྤུའི་མཚན་ཐོབ་བོ། །བསྟོད་ཅིང་
བསྔགས་ན་ཡང་ང་རྒྱལ་མི་སྐྱེ་ལ། བདག་གི་ལེགས་པ་བཅབས་ཏེ་རློམ་སེམས་མེད་ན། དེའི་རྒྱུས་རྟ་ལྟ་བུར་མཚན་སྤུབས་སུ་ནུབ་པའི་མཚན་ཐོབ་བོ། །དགེ་བའི་ལས་
ཅི་བྱས་པ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོས་ན། དེའི་རྒྱུས་བ་སྤུ་ཁུང་རེ་རེ་ནས་སྤུ་རེ་རེ་སྐྱེ་པའི་མཚན་དང། བ་སྤུ་གྱེན་དུ་ཉལ་བ་དང་སོ་བཞི་བཅུ་དང་ལྡན་པ་དང། རོ་བྲོ་བའི་

[311A]༄༅། །མཆོག་གི་མཚན་ཐོབ་བོ། །རྟག་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་བྱས་ན་དེའི་རྒྱུས་འགྲམ་པའི་ལྷ་ང་ཟླུམ་པ་དང། ལུས་ཀྱི་སྟོད་སེང་གེ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཐོབ་བོ། །སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བུ་གཅིག་པ་དང་འདྲ་བར་སྡུག་པར་བསམས་པས་དེའི་རྒྱུས་སོ་ཐགས་བཟང་ཞིང་མཉམ་པ་དང། མིག་མཐོན་མཐིང་དུ་འདུག་པ་དང། མིག་ཁྱུ་མཆོག་གི་རྒྱལ་
པོ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཐོབ་བོ། །དགེ་བའི་ཆོས་སྒྲུབ་པ་ལ་སྐྱོ་ཞིང་ངལ་བའི་སེམས་མེད་པས། མཚན་ལྷག་མ་གཞན་རྣམས་ཐོབ་བོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་
པོ་མཚན་ཉིད་ལ་སྤྱོད་ཅིང་གནས་པའི་ཚེ། མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་ལས་བྱེད་དོ། །རྣམ་པར་དག་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་གནས་པའི་ཚེ། མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཡོད་མོད་ཀྱི་
ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའམ། གསལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །སྤྱོད་པ་བཅུ་གསུམ་པ་ལ་གནས་པ་ན། མཚན་རྣམས་ཀྱང་མངོན། གསལ་བར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་
ཀྱིས་མཚན་གྲངས་མེད་མོད་ཀྱི། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་མི་མཐུན་ཏེ་རབ་དང། འབྲིང་དང། ཐ་མ་ཡོད་པས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པས། དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མཚན་བཟང་པོ་
སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་གསུངས་སོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཇི་ཙམ་ཡོད་པ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཏེ་སྤུངས་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བ་སྤུ་གཅིག་གི་མཚན་

[311B] །བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཇི་སྙེད་གཅིག་ཡོད་པ་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཏེ་སྤུངས་ན། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་གཅིག་དང་མཉམ་མོ། །དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་ཇི་ཙམ་
ཡོད་པའི་བསོད་ནམས་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་ལས་བརྒྱ་འགྱུར་དུ་བྱས་ན་མཚན་གཅིག་དང་མཉམ་སྟེ། སྨིན་མཚམས་ཀྱི་མཛོད་སྤུ་དཀར་པོའི་མཚན་དང། སྤྱི་གཙུག་མཚན་བལྟར་མི་
སྣང་བའི་མཚན་ནི་མ་གཏོགས་སོ། །དེ་མ་ཡིན་པ་མཚན་གཞན་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཏེ་སྟོང་འགྱུར་དུ་བྱས་ན། མཚན་གོང་མ་གཉིས་སུ་འགྱུར་རོ། །མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་
དང༑ དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུ་པོའི་བསོད་ནམས་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་སྤུངས་ཏེ་ཁྲི་ཕྲག་སྟོང་འགྱུར་དུ་བྱས་པ་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འབྲུག་སྒྲ་ལྟ་བུའི་དབྱངས་
ཟབ་ཅིང་རྒྱང་རིང་པོར་གྲགས་པའི་མཚན་དང་མཉམ་སྟེ། གསུང་སྒྲ་དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་མཐའ་ཡས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་དུ་གྲགས་ཤིང་སེམས་
ཅན་གྱི་དོན་དུ་བྱམས་པ་དང། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྤྱོད་པས། དྲིན་ཤེས་པ་དང། དྲིན་བསབ་པ་འདི་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ། །དེ་ལྟར་མཚན་དང། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་དེ་དག་རེ་རེས་ཀྱང། སོ་
སོའི་སྐྱེ་བོ་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་བྱ་བ་བརྒྱ་སྟོང་གིས་ཆེན་པོའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་བྱས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དུ་བཅུག་གོ་དེ་ལྟར་མཐར་གྱིས་བསྒྲུབ་

[312A]༄༅། །པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས། མཚན་དང། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་རྣམ་པ་གཉིས་ཐོབ་སྟེ། མཚན་དང། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་དྲུང་དུ་
སོང་སྟེ། བདུད་ཀྱི་དཔུང་རྣམས་བཏུལ་ཏེ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཡང་དག་པར་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ཏོ། །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་དུ་འདོད་པའི་ཆུ་ཀླུང་
ལས་བསྒྲལ་ནས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་འགྲམ་དུ་བཀོད་དེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་དོན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་པོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་ཏེ། འཁོར་མང་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཁྱེད་
རྣམས་ལ་སུ་ཞིག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་རྟག་ཏུ་གཟོ་ཞིང་དམ་པའི་ཆོས་བསྲུང་བའི་ཕྱིར། ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་སྡེ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོ་འདི། གླེགས་
བམ་དུ་བྲི་བ་དང། ཀློག་པ་དང། ཁ་ཏོན་བྱེད་པར་འགྱུར། སུ་ཞིག་གིས་ཕྱི་མའི་དུས་ངན་པའི་ཚེ། བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་
པའི་བྱང་ཆུབ་འདི་སྲུང་ཞིང་གཟུངས་སུ་འཛིན་པར་འགྱུར། སུ་ཞིག་གིས་ཆོས་བསྲུང་བའི་ཕྱིར། མདོ་སྡེ་འདི་རྒྱས་པར་སྦེལ་ཞིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་

[312B] དེའི་ཚེ་འཁོར་དེ་ཉིད་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཁྲི་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་འདུག་པ་ལས་ལངས་ཏེ། གོས་ཚགས་བཅོས་ནས་བླ་གོས་
ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་གཟར་ཏེ་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས་སངས་རྒྱས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་གིས་སླད་མའི་
དུས་ངན་པའི་ཚེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདི་བསྲུང་ཞིང་དམ་པའི་ཆོས་གཟུངས་སུ་བཟུང་སྟེ། སེམས་ཅན་མང་པོ་ལ་ཕན་པའི་དོན་བྱེད་པར་སྤྲོའོ། །དེ་ནས་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེང་གེས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཀྱང་ཐབས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་བསྡུ་བར་སྤྲོའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་རྡོ་རྗེས་གསོལ་པ། སེམས་ཅན་གང་ངན་འགྲོ་གསུམ་དུ་ལྟུང་བར་གྱུར་པ་དག་བདག་གིས་ཅི་ནས་ཀྱང་མི་ལྟུང་བར་བགྱི་བར་སྤྲོའོ་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇམ་དཔལ་གྱིས་གསོལ་
པ༑ སེམས་ཅན་རྣམས་ཅི་དང། ཅི་འདོད་པ་བདག་གིས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བགྱི་བར་སྤྲོའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་གསོལ་པ། བདག་
གིས་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་སྦྱིན་པར་བགྱི་བར་སྤྲོའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་

[313A]༄༅། །གིས་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྦྱིན་པར་སྤྲོའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉི་འོད་ཀྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གིས་ནི་སེམས་
ཅན་རྣམས་ལ་བདེ་བ་སྦྱིན་པར་སྤྲོའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཟླ་འོད་ཀྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གིས་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ལས་བྱེད་
དུ་གཞུག་པར་བསྐུལ་བར་སྤྲོའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགེ་སྦྱོང་གིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཐམས་ཅད་བག་མེད་པ་ལ་མི་གནས་
པར་བསྐུལ་བར་སྤྲོའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཟད་མི་ཤེས་པའི་དབྱིངས་ཀྱི་དོན་མཐོང་
བར་བསྟན་པར་སྤྲོའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཟླ་འོད་དབུས་གསོལ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པའི་བདེ་བའི་སྦྱིན་པ་བགྱི་བར་སྤྲོའོ་ཞེས་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་སོ་སོ་ནས་དམ་བཅས་སོ། །བྱང་ཆུབ་ཡོངས་སུ་བརྒྱན་ཅིང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་ཞིང་བདེ་བ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་དྲན་ཞིང་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་བསབ་པའི་ཕྱིར། སྟན་ལས་ལངས་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་དེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མདོ་སྡེ་འདི་བདག་ཅག་ལ་གཏད་དུ་གསོལ། ཞེས་གསོལ་ཏོ། །དེའི་ཚེ་

[313B] འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། མདོ་སྡེ་འདིའི་མཚན་ཅི་ཞེས་བགྱི། ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་གཟུང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་
ལ་བཀའ་སྩལ་པ། མདོ་སྡེ་འདིའི་མིང་དགེ་བའི་དངོས་པོ་ཀུན་བསྡུ་བ་ཞེས་ཀྱང་བྱ། ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་ཀྱང་བྱ། དགོངས་པ་དམ་པའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ། སངས་རྒྱས་དྲིན་
ལན་བསབ་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཁྱེད་རྣམས་ཇི་ལྟར་
བསྟན་པ་བཞིན་དུ་ནན་ཏན་དུ་སྤྱོད་ཅིག་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གདམས་པའི་ལེའུ་འདི་བསྟན་པའི་ཚེ། ཉན་ཐོས་བདུན་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་གིས། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་
པར་གྱུར་ཏོ། །གཞན་ཡང། ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང་དྲི་ཟ་དང། མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང། མི་དང། མི་མ་ཡིན་པ་དང། དེ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་སངས་
རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་བར་གྱུར་ཏོ། །ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་དྲིན་ལན་བསབ་པའི་མདོ་ལས། ཉེ་བར་བསྙེན་པའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་སྟེ་དགུ་པའོ།། །།
ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་དྲིན་ལན་བསབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མདོ་རྫོགས་སོ།། །།རྒྱ་ནག་ལ་ས་བོད་དུ་འགྱུར་བ་ལ་འགྱུར་གསར་བཅད་མ་བྱས་པའོ།། །།