[385A] སརྦ་ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་སྱ་གུ་ཧྱ་སིདྡྷྱ་རྠ་ཨ་བཧི་ས་མ་ཡ་ཧེ་ཏུ་སརྦ་བོ་དཧི་སཏ་སྱ་ཙརྱ་ས་མུ་དྲ་
དེ་ཤ་བུདྡྷོཥྞྵི་ཥ་ཤཱུ་རངྒ་ནཱ་མ་མ་ཧཱ་ཡཱ་ན་སཱུ་ཏྲ་བོད་སྐད་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་སྒྲུབ་པའི་དོན་མངོན་པར་ཐོབ་པའི་རྒྱུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་
པ་རྒྱ་མཚོ་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། བམ་པོ་དང་པོ། འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་

[385B]སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ན་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུའི་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ཆེན་པོ་དང་ཐབས་ཅིག་ཏུ་བཞུགས་སོ། །ཐམས་
ཅད་ཀྱང་དགྲ་བཅོམ་པ། ཟག་པ་ཟད་པ། ཤཱཀྱའི་སྲས་པོ་ཆོས་ལ་དབང་ཐོབ་པ། སྲིད་པ་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་སྐྱེ་བོ་ལ་སྨན་པར་མཛད་པ། སངས་རྒྱས་དང་
ལྷན་ཅིག་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ། ཚོས་ཀྱི་ཚུལ་སྟོན་པར་ནུས་པ། འདུལ་བའི་ཚུལ་གཙང་བ། ཁམས་གསུམ་ལས་འཕགས་པའི་སྤོབས་པ་ཅན། རྫུ་འཕྲུལ་དཔག་ཏུ་མེད་པ། གདུལ་
བྱ་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པ། མ་འོངས་པའི་འགྲོ་བ་འདྲེན་པ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་འོབས་ལས་བརྒལ་བ་ཤ་སྟག་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། གཙོ་བོར་གྱུར་བ་ནི། ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་ཤཱ་རིའི་བུ་དང། མཽངྒལ་གྱི་བུ་
ཆེན་པོ་དང། གསུས་པོ་ཆེ་དང། གང་པོ་བྱམས་མའི་བུ་དང། རབ་འབྱོར་དང། ཉེ་རྒྱལ་སོགས་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་རྣམས་དང། གཞན་ཡང་རང་རྒྱལ་སློབ་པ་དང་མི་སློབ་པའི་དགེ་འདུན་
དང། གསར་དུ་ཞུགས་པའི་ཉན་ཐོས་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་དབྱར་གནས་པ་ལས་དགག་དབྱེའི་དུས་སུ་ཕྱོགས་བཅུའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་
པའི་སློད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཆོས་སྟོན་པར་གསོལ་བར་ལྷགས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བས་རྗེས་སུ་གདམས་པ་དང། གསང་བའི་གནས་ཡོངས་སུ་ཞུ་བར་འཁོད་

[386A]༄༅། །པ་ན༑ བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་གསང་བ་འདི་འཆད་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར་གདན་བཤམས་པ་ལ་སྐུ་དྲང་པོར་བསྲངས་ནས་བཞུགས་ཏེ། འཁོར་འདུས་
པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐོས་པར་དཀའ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བ་འདི། གསུང་ཀ་ལ་པིངྒའི་དབྱངས་ཀྱིས་ཕྱོགས་བཅུར་ཁྱབ་པར་མཛད་དེ་སྟོན་པར་མཛད་དོ། །དེའི་
ཚེ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འདུས་པར་གྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇམ་དཔལ་དབྱངས་གཙོ་བོར་གྱུར་པའོ། །དུས་དེའི་ཚེ་རྒྱལ་
པོ་གསལ་རྒྱལ་གྱིས་རང་གི་ཡབ་ཀྱི་དུས་མཆོད་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གདུགས་ཚོད་གསོལ་བར་ཕོ་བྲང་དུ་གདན་དྲངས་སོ་།རང་ཉིད་ཀྱིས་བསུས་ཏེ་ཞལ་ཟས་བླ་ན་མེད་
པའི་རོ་མཆོག་དང་ལྡན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བཤམས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱང་ཐབས་ཅིག་ཏུ་གདན་དྲངས་ཤིང་ཕོ་བྲང་གི་བྲམ་ཟེ་དང། རིག་བྱེད་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱང་
དུས་སྟོན་ལ་མགྲོན་དུ་གཉེར་རོ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་རང་རང་གིས་གནས་སུ་དུས་སྟོན་གསོལ་བར་འདོད་པ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཇམ་དཔལ་
དབྱངས་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང། དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ལ་སྦྱིན་པ་དག་གི་ཁྱིམ་སོ་སོར་དུས་སྟོན་སྤྱོད་པར་བྱེད་དུ་ཆུ་གཅིག་གསུང་ངོ་

[386B] །སྔ་ལོགས་ཤིག་ནས་གཞན་ཞིག་ཏུ་ཕྱིན་ནས་དུས་སྟོན་དེར་མ་འདུས་པ་ལས་རེ་ཞིག་ན་གནས་བརྟན་དང། སློབ་དཔོན་གཞན་མེད་པར་རང་ཉིད་གཅིག་པུར་འོངས་པ་
ན་གདུགས་ཚོད་ཡོལ་བས་ལྷུང་བཟེད་ཐོགས་ཏེ་བསོད་སྙོམས་ལ་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་དུ་རྒྱུ་བ་ན་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདག་གིས་ཅི་ནས་ཀྱང་སྦྱིན་བདག་མཆོག་གམ་དམན་པ་ཡང་རུང་
སྟེ༑ རྒྱལ་རིགས་དང། གདོལ་བའི་རིགས་སོགས་གཙང་བ་དང། སྨད་པ་མཐའ་དག་སྙོམས་པར་སེམས་པས། སྦྱིན་པ་པོ་མཐའ་དག་གི་དགེ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྫོགས་པར་བྱའོ། །
ཅིའི་ཕྱིར་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འོད་སྲུང་ཆེན་པོ་དང། རབ་འབྱོར་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་ཁྱེད་ཅག་གིས་སེམས་མི་སྙོམས་པ་མ་བྱེད་ཅིག་ཅེས་ནན་ཏར་ཟློག་པར་མཛད་
པས་སོ༑ ༑ཞེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགོངས་པ་ལ་བརྟེན་ཏེ་སེམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་བསལ་ཏེ་ཐེ་ཚོམ་དང་སྨད་པར་འགྱུར་བའི་གནས་སྤངས་ཏེ་ལམ་སྲང་མཐར་གྱིས་བགྲོད་ནས་ཕོ་བྲང་གི་སྒོར་
སླེབ་པ་ན་གཟུགས་དྲང་པོར་བསྲངས་ཏེ་དྲན་པ་མངོན་དུ་བྱས་ནས་སློང་བའི་སྤྱོད་ལམ་ཞི་བས་རྒྱུ་བའི་ཚེ་སྨད་ཚོང་མའི་སྒོ་ཁང་དུ་སླེབ་པ་ན། སྒྱུ་མའི་གཡོ་ཐབས་ཀྱི་འཕྲུལ་ཅན་མ་ཏིངྒ་དང་
ཕྲད་པ་ན་དེས་ཀ་པི་ལ་ཞེས་བྱེ་བའི་ཚངས་པའི་རིག་སྔགས་བཏབ་བས་ཀུན་དགའ་བོ་རང་དབང་མེད་པར་རིག་སྔགས་ཀྱིས་གཟིར་ཏེ་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་ཁང་པར་སླེབ་པ་ན་ནོམ་ཉུག་

[387A]༄༅། །བྱེད་པར་བརྩམས་ཤིང། མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པར་བྱེད་པ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་སྒྱུ་མའི་སྔགས་རྫས་ཀྱིས་གཟིར་བ་མངོན་པར་མཁྱེན་ནས་ལ་
འུར་ཞལ་ཟས་གསོལ་ཏེ་ཕྱིར་གཤེགས་སོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་དང་བློན་པོ་དང། ཁྱིམ་བདག་དང། རྗེའུ་རིགས་རྣམས་འདུས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལས་ཆོས་ཉན་པའི་ཕྱིར་སླད་ཀྱིས་
འབྲངས་པ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱི་བོའི་གཙུག་ནས་འཇིགས་པ་མེད་པའི་ནོར་བུ་བརྒྱ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འོད་ཟེར་སྤྲོས་པའི་རྩེ་མོར་པདྨ་འདབ་མ་སྟོང་དང་ལྡན་པ་ཞིག་བྱུང་བ་ལ་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྲུལ་པའི་གཟུགས་སྐྱིལ་ཀྲུང་གིས་བཞུགས་པས་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚིགས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། འཇམ་དཔལ། ཁྱོད་ཀྱིས་
རིག་སྔགས་འདིས་ཀུན་དགའ་བོ་བསྐྱབ་པར་གྱིས་ལ་སྒྱུ་མའི་སྔགས་རྫས་འཇིག་པར་གྱིས་ཤིག་གསུངས་པ་དང། འཇམ་དཔལ་གྱིས་བཀའ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བགྱིས་པས། མ་ཏིངྒ་
དང་ཀུན་དགའ་བོ་ཡང་འཇམ་དཔལ་གྱི་སླད་བཞིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བར་འོངས་པ་དང། ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་མཐོང་བ་དང་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་མཆིམ་བླགས་
ནས་ཇི་ལྟར་ན། བདག་སྔོན་ནས་མང་དུ་ཐོས་པ་ལགས་ནའང་རྟོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རོམ་མྱོང་སྙམ་དུ་འགྱོད་པས་གདུངས་བཞིན་དུ་གུས་པ་ཆེན་པོས་ནན་ཏར་གསོལ་པ། ཕྱོགས་

[387B]མཛད་པའི་ཞི་ལྷག་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་བདེ་བླག་ཏུ་འཐོབ་པའི་ཐབས་བཤད་དུ་གསོལ་ཞེས་ཞུས་པ་དང། དེའི་ཚེ་
གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་གཞན་ཡང་ཕྱོགས་བཅུའི་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ལ་ཞུགས་པ་མང་པོ་དག་ཀྱང་ཆོས་སྟོན་པ་ཉན་པར་
འདོད་པས་མཆིས་ཤིང། རྣ་བ་བླགས་ཏེ་ཅང་མི་སྨྲ་བར་འཁོད་དོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་བདག་དང་རིགས་གཅིག་པ་ལགས་ཏེ། སྔོན་ཆད་ཁྱོད་
ཀྱིས་ཁོ་བོའི་བསྟན་པའི་ཚུལ་ལ་ལེགས་པ་ཅི་ཞིག་མཐོང་ནས་དྲིན་དང་ལྡན་ཞིང་སྙིང་དུ་སྡུག་པ་དང་ཕངས་པ་དག་བོར་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་བར་གྱུར། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། ཁོ་བོས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱིས་སྤྲས་པ་ངོ་མཚར་ཞིང་དག་ཅིང་གསལ་བ་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་མཐོང་ནས་རྟག་ཏུ་འདི་ལྟར་སེམས་ལགས་ཏེ། བཻ་ཌཱུརྱ་ལྟར་
རྣམ་པར་དག་པའི་སྐུའི་བཀོད་པ་འདི་ནི། འདོད་པ་དང་སྲེད་པའི་ཟག་པ་དང་འདྲེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདོད་པ་དང་སྲེད་པ་ནི། དྲི་མ་དང་སྙིགས་མ་མི་གཙང་བས་སྦྲེལ་པ་
ཁུ་ཁྲག་འདྲེས་པ་ལས་ནི། ངོ་མཚར་ཞིང་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་གསེར་བཙོམ་ལྟ་བུར་དག་ཅིང་གསལ་བའི་སྐུའི་བཀོད་པ་དེ་ལྟ་བུ་འཁྲུངས་པར་མི་རིགས་སོ། །དེ་བས་ན། རྒྱུ་འདི་

[388A]༄༅། །སེམས་གུས་པས་དད་ཅིང་སྐྲ་བྲེགས་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱི་རྗེས་སུ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ལེགས་སོ་།ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱེད་ཅག་
གིས་འདི་ལྟར་བལྟ་སྟེ། ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་སྐྱེ་འཆི་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པས་འཁོར་བ་ན་རང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དག་ཅིང་འོད་གསལ་བ་རྟག་ཏུ་གནས་པ་མ་རྟོགས་པས་མངོན་
ཞེ་ན་ཉེ་བར་བླངས་ཏེ། འདོད་པ་འདི་ནི། གསོག་འབའ་ཞིག་པས་ན་ཀུན་ཏུ་བརྒྱུད་མར་འཁོར་ཞིང་འཕྱན་ཏོ། །ཁྱོད་ད་སྟེ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་དོན་དམ་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནན་
ཏན་དུ་ཚོལ་བར་སེམས་ན། རྣམ་པར་དག་པའི་ཡིད་ཀྱིས་ལན་སྨྲོས་ཤིག་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བགྲོད་པ་གཅིག་པའི་དབུ་མའི་ལམ་འདི་ས་སྐྱེ་འཆི་
བརྒལ་བ་སྟེ། སེམས་དང་ངག་དབུ་མའི་ལམ་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ་།མཐར་ཐུག་པའི་བར་གྱིས་དང་ལམ་ལ་གནས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དབུ་མའི་ལམ་འདི་ལས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་
འདྲེན་པ་མ་མཆིས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁོ་བོས་ཁྱོད་ལ་དྲི་བར་བྱ་སྟེ། ཁྱོད་ཀྱིས་དང་པོར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ལ་སེམས་ཅན། ཇི་ལྟར་ན་མཚན་བཟང་
པོར་བལྟ་བར་བྱ། གང་གིས་ན་བལྟ་བར་བྱ། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་བ་སྟོན་པ། ཁོ་བོས་མིག་དང་ཡིད་ཀྱིས་མཐོང་ཞིང་འདོད་པ་སྟེ། མིག་གིས་གསལ་བར་བཅོམ་ལྡན་

[388B]མངོན་པར་འདོད་པ་ལགས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་བདག་གིས་སྐྱེ་འཆི་སྤངས་པར་འཁུམས་[?]ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་མིག་གིས་མཐོང་ཞིང་ཡིད་ཀྱིས་འདོད་ན། མིག་དང་ཡིད་གང་ལ་གནས་པ་མ་ཤེས་ན་ཉོན་མོངས་དང་སྡུག་བསྔལ་སྤང་བར་མི་ནུས་ཏེ། དཔེར་
ན༑ རྒྱལ་པོ་འགའ་ཞིག་ཆོམ་པོ་བ་འོངས་པ་དམག་གིས་བཟློག་པར་འདོད་པ་ན་དམག་གི་དཔུང་དེས་ཀྱང་ཆོམ་པོ་པ་གང་དུ་གནས་པ་ཤེས་པར་བྱ་དགོས་པ་བཞིན་ནོ། །མིག་དང་ཡིད་
དག་ཉིད་ཀྱིས་འཁོར་བར་བསྡམས་པ་སྟེ། མིག་དང་ཡིད་དག་ཉིད་གང་དུ་གནས་པ་ཁྱོད་ལ་དྲི་བར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། སྟོན་པ། འཁོར་བའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སེམས་
ཅན་དུ་གདགས་པའི་རྣམ་གྲངས་བཅུས་བསྡུས་པ་སོ་སོ་བ་ཉིད་ནའང་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལུས་ཀྱི་ནང་དུ་གནས་པར་བལྟའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་མཐོན་
མཐིང་པདྨ་ལྟ་བུ་ཡང་ཞལ་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་མཆིས་པར་བལྟའོ། །བདག་གི་ཡུལ་བཞི་འཛིན་པའི་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་དྭངས་པ་བཞི་ནི། བདག་གི་གཟུགས་ཉིད་ལ་གནས་ཏེ་
བདག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། ལུས་ཀྱི་ནང་དུ་གནས་པར་བལྟ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ད་ལྟ་ཁྱོད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་འདུན་སར་

[389A]༄༅། །གནས་པ་ན་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་གང་དུ་གནས་པར་བལྟ་ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། སྟོན་པ། ཆོས་ཀྱི་འདུན་ས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཀུན་དགའ་ར་བ་འདི་ནི་
མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་གནས་ལགས་ཏེ། རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་ནི། ཕྱི་ལོགས་སུ་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་འདུན་ས་
འདིར་ཇེ་ཅི་ཞིག་མཐོང། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། སྟོན་པ། བདག་གིས་ཇེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང། དེ་ནས་དགེ་འདུན་དང། ཕྱི་ལོགས་སུ་ཀུན་དགའ་ར་བ་ཚལ་དང་བཅས་པ་
མཐོང་ངོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ་ཀུན་དགའ་བོ། ཇི་ལྟར་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་ར་བ་ཚལ་དང་བཅས་པ་མཐོང་བ་ཡིན། ཀུན་དགའ་བོས་
གསོལ་པ། སྟོན་པ། ཀུན་དགའ་ར་བ་གསེང་ཡབ་དང། མཐོང་རྒྱ་ཆེ་བ་འདིའི་ནང་དུ་བདག་གནས་བཞིན་དུ་མཐོང་ངོ། །དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕྱག་གསེར་གྱི་མདོག་ཅན་
བརྐྱང་ཀྱི་འཁོར་འདུས་པའི་ནང་ནས་ཀུན་དགའ་བོའི་སྤྱི་བོར་བཞག་སྟེ་འཁོར་འདུས་པ་རྣམས་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་རྒྱལ་པོ་སྤྱོད་
པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོད་དེ། ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ལམ་འདི་ཉིད་དང། སྒོ་འདི་ཉིད་ནས་

[389B] །ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་གསུངས་པས། ཀུན་དགའ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་གུས་པས་འདུད་ཅིང་འདུག་གོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་
པ༑ ཁྱོད་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་ར་བ་གསེང་ཡབ་དང། མཐོང་རྒྱ་ཆེ་བ་འདིའི་ནང་དུ་གནས་བཞིན་དུ་ཕྱིའི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ནགས་ཚལ་དང་བཅས་པ་མཐོང་བར་སྨྲ་ན། ཅི་སེམས་ཅན་འགའ་
ཞིག་འདིར་གནས་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་མཐོང་བར་ཀུན་དགའ་ར་བའི་ཕྱི་ལོགས་མཐོང་བ་ལྟ་མཆིས་སམ། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ་སྟོན་པ། སེམས་ཅན་འགའ་
ཞིག་འདིར་གནས་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་མཐོང་བར་ཀུན་དགའ་ར་བའི་ཕྱི་ལོགས་མཐོང་བ་འགའ་ཡང་མ་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་
བོ༑ ཁྱོད་ཉིད་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་བ་ཉིད་ན་ཐམས་ཅད་གསལ་བར་རིགས་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་བ་ལུས་ཀྱི་ནང་ན་ལྟ་མཆིས་སམ། དེ་
ལྟ་ན་ལུས་ཀྱི་ནང་ཉིད་གསལ་བར་རིགས་ན། སེམས་ཅན་གྱི་ནང་ན་འགའ་ཞིག་ཐོག་མར་ཤེས་པས་ལུས་ཀྱི་ནང་གསལ་བར་བྱས་ནས་གཟོད་ཕྱིའི་ཡོ་བྱད་གསལ་བར་བྱེད་པ་འགའ་
མཆིས་སམ། ཇི་ལྟར་ན། སྙིང། མཆིན་པ། མཆེར་བ། ཕོ་བ་ལྟ་ཞོག་སེན་མོ་དང། སྐྲའི་ཁམས་དང། ཆུ་རྒྱུས་དང། རྩ་རྒྱུ་ས་གཡོ་བ་ཡང་མི་གསལ་བར་སྣང་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་

[390A]༄༅། །ཉིད་གསལ་བར་འགྱུར། ཇི་ལྟར་ན། དེ་དག་གསལ་བར་མི་འགྱུར། དེས་ན། ངེས་པར་ནང་གསལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ན། ཕྱི་གསལ་བ་ཉིད་དུ་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར་
དེས་ན། འདི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། ཁྱོད་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་ཞིང་རིག་པ་ལུས་ཀྱི་ནང་དུ་ཡོད་པར་སྨྲས་པ་ནི། གནས་མེད་པའོ། །ཀུན་དགའ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བདག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་འདི་འཚལ་བ་ལྟར་ན། གདོན་མི་ཟ་བར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། ལུས་ཀྱི་ཕྱི་ན་གནས་པར་འཁུམས་ལགས་ཏེ་
ཅིའི་སླད་དུ་ན། དཔེར་ན། ཁང་པའི་ཕུག་ཏུ་སྦར་བའི་སྒྲོན་མེ་ནང་གསལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་སྒོ་ནས་ཁྱམས་ཆེར་གསལ་བར་བྱེད་དོ་།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནང་གི་བདག་ཉིད་མི་
གསལ་བར་ལུས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་གསལ་བ་འདི་ཡང་མར་མེའི་འོད་ཀྱིས་ཕྱིའི་དངོས་པོ་གསལ་བར་བྱེད་ཀྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །འདི་ནི། ངེས་པར་འདི་ལྟ་སྟེ། གདོན་མི་
ཟ་བར་སྟོན་པའི་དགོངས་པ་ལ་འབབ་པར་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་ལགས་སམ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་གང་ངའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ་མཉན་ཡོད་ནས་ཁམ་གྱི་
ཟས་བསོད་སྙོམས་ལ་རྒྱུ་བས་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་དུ་ཟས་སྤངས་པའི་དགེ་སློང་ལ་ལྟོས་ཤིག་ཅི་གཅིག་གིས་འཚལ་མ་འཚལ་བས་ཐམས་ཅད་འགྲངས་པར་འགྱུར་ལགས་སམ་

[390B] སྟོན་པ། དེ་ལྟར་མ་ལགས་སོ། །ཅིའི་སླད་དུ་ན། དགེ་སློང་འདི་དག་དགེ་སློང་ཉིད་དུ་མཚུངས་ནའང་ལུས་དང་སྲོག་ཐ་དད་པ་ལགས་པས་ཇི་ལྟར་ན། གཅིག་
གིས་འཚལ་མ་འཚལ་བས་ཐམས་ཅད་འགྲངས་པར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་ཞིང་རིག་པ་ཕྱི་རོལ་ཏུ་མཆིས་ན་ལུས་དང་སེམས་ཐ་དད་
པས་འབྲེལ་བ་མེད་པར་འགྱུར་ལ། སེམས་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བ་ན་ལུས་ཀྱིས་མྱོང་བར་མི་འགྱུར་ལ། ལུས་ཉིད་ཀྱིས་མྱོང་བ་ན་སེམས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱི་ཕྱག་ཤིང་བལ་ལྟར་འཇམ་པ་འདི་མཐོང་ན་ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་བྱེ་བྲག་ཕྱེད་པར་འགྱུར་རམ། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། སྟོན་པ། དེ་ལྟར་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་
སྩལ་པ༑ དེ་ལྟར་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་ཏུ་མཆིས་ཞེས་བྱ། དེས་ན། འདི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། ཁྱོད་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལུས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གནས་པར་སྨྲས་པ་འདི་
ནི༑ གནས་མེད་པའོ། །ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། སྟོན་པས་བཀའ་སྩལ་པ་ལྟར་ན། ལུས་ཀྱི་ནང་ཉིད་གསལ་བ་མ་ཡིན་པས་ན་སེམས་ནང་དུ་མི་གནས་ལ། ལུས་སེམས་ཕན་
ཚུན་དུ་འབྲེལ་ཞིང་མི་འབྲལ་བས་ན། སེམས་ལུས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་དུ་ཡང་མ་མཆིས་ཏེ། བདག་གིས་འཚལ་བ་ལྟར་ན། གནས་པའི་གནས་གཅིག་མཆིས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་

[391A]༄༅། །ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། གང་དུ་གནས་པར་བལྟ། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། ཤེས་པ་གསལ་ཞིང་རིག་པ་ནང་དུ་ཡང་མ་ཡིན་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་མཐོང་ནུས་པ་
ལས་ན། བདག་གིས་འཚལ་བ་ལྟར་ན། ཁམས་ཀྱི་ནང་དུ་གབ་པ་སྟེ་དཔེར་ན། འགའ་ཞིག་གིས་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་ཀོང་བུ་མིག་གཉིས་ལ་བཀབ་པར་གྱུར་ཀྱང་སྣང་ཡུལ་ལ་སྒྲིབ་
པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་དབང་པོ་དེས་མཐོང་བར་གྱུར་ལ་བྱེ་བྲག་ཕྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་ཞིང་རིག་པ་ལུས་ཀྱི་ནང་གསལ་བ་མ་ཡིན་པས་ན་ཁམས་ཀྱི་ནང་དུ་
གནས་ཤིང། ཕྱི་རོལ་རྣམ་པར་གསལ་བར་བྱེད་པ་ལ་མི་སྒྲིབ་པས་ན། དབང་པོའི་སྤུབས་ན་གབ་ཅིང་གནས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་ལྟར་
མིག་གི་དབང་པོའི་སྦུབས་སུ་བཻ་ཌཱུརྱའི་ཀོང་བུ་མཆིས་ན། འོན་ཏེ་མི་འགའ་ཞིག་བཻ་ཌཱུརྱའི་ཀོང་བུས་མིག་འགེབས་བཞིན་བལྟ་བ་ན་རི་ཀླུང་མཐའ་དག་མཐོང་བས་ཅི་བཻ་ཌཱུརྱའི་ཀོང་
བུ་ཉིད་མཐོང་བར་འགྱུར་རམ་མི་འགྱུར། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། དེ་ལྟར་ལགས་ཏེ། བཻ་ཌཱུརྱ་ཉིད་ཀྱང་མཐོང་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། སེམས་བཻ་
ཌཱུརྱའི་ཀོང་བུ་དང་མཚུངས་པ་ལྟ་ན། རི་ཀླུང་མཐའ་དག་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་མིག་ཉིད་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་མི་མཐོང། གལ་ཏེ་མིག་ཉིད་ཀྱང་མཐོང་ན་ནི། མིག་ཉིད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ཏེ། འབྲེལ་

[391B] །མིག་ཉིད་མི་མཐོང་ན་ནི། ཇི་ལྟར་ན་དབང་པོའི་སྤུབས་སུ་གནས་ཤིང་བཻ་ཌཱུརྱའི་ཀོང་བུ་དང་མཚུངས་པར་འགྱུར། དེས་ན། འདི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། ཁྱོད་ཀྱིས་
རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་ཞིང་རིག་པ་ཁམས་ཀྱི་ནང་དུ་གནས་ཤིང་བཻ་ཌཱུརྱའི་ཀོང་བུ་དང་མཚུངས་པར་སྨྲས་པ་འདི་ནི། གནས་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་
འདས། བདག་གིས་ཡང་འདི་ལྟར་སེམས་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་དོན་དང་སྣོད་ནང་ན་གནས་ཤིང། སྒོ་དང་སྦུབས་ནི། ཕྱི་རོལ་དུ་མཆིས་ལ་ནང་ན་གནས་པས་མུན་པར་རེད་ལ་
ཕྱིན་[?]གནས་པས་གསལ་བ་སྟེ། བདག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཐད་ནས་མིག་ཕྱེ་སྟེ་བལྟས་པའི་ཚེ་གསལ་བར་མཐོང་བ་ཉིད་ལ་ཕྱི་རོལ་གསལ་བར་བསྙད་ལ། མིག་བཙུམས་པ་
ན་མུན་པ་མཐོང་བ་ཉིད་ལ་ནང་གསལ་བར་བསྙད་པ་སྟེ། ཅི་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་ལགས་སམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། མིག་བཙུམས་པས་མུན་པ་མཐོང་བ་ན་མུན་པའི་ཁམས་
དང་མིག་འཕྲད་དམ། མ་འཕྲད་པ་ཞིག་ཡིན་གྲང། འོན་ཏེ་འཕྲད་ན་ནི། མུན་པ་ཉིད་མིག་གི་མདུན་རོལ་དུ་སྣང་བར་འགྱུར་བས་ཇི་ལྟར་ན་ནང་དུ་གནས་པར་འགྱུར། ཅི་སྟེ་ནང་དུ་གནས་ན་
ནི༑ དེའི་ཚེ། མུན་པ་འཐུག་པོའི་ཕུག་ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་དང་མར་མེའི་སྣང་བ་མི་འཇུག་པའི་མུན་བདེ་ཉིད་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱི་ནང་རོལ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར། གལ་ཏེ་མ་འཕྲད་ན་ནི། ཇི་ལྟར་

[392A]༄༅། །ན་མཐོང་བར་འགྱུར། ཕྱི་རོལ་མཐོང་བ་དང་བྲལ་བས་ན། ནང་གི་བདག་ཉིད་འཕྲད་པས་གྲུབ་པ་མིག་བཙུམས་པས་མུན་པ་མཐོང་བས་ལུས་ཀྱི་ནང་མཐོང་བར་
བསྙད་ལ། མིག་ཕྱེ་བའི་ཚེ་སྣང་བ་མཐོང་ན། ཅིའི་ཕྱིར་བྱད་བཞིན་མི་མཐོང་བར་འགྱུར། བཞིན་མི་མཐོང་བ་ཞིག་ན། ནང་བདག་ཉིད་དང་འཕྲད་པར་འགྱུར་བ་མི་འཐད་དོ། །བཞིན་
མཐོང་བ་ཉིད་ན་རྣམ་ཤེས་གསལ་ཞིང་རིག་པ་མིག་གི་ཁམས་དང་བཅས་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་བར་སྣང་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི་ནང་གི་བདག་ཉིད་དུ་མི་འབྲེལ་བར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་བར་
སྣང་ན་ཡོད་པ་ཞིག་ན། རང་གི་ལུས་དང་མི་འབྲེལ་བར་འགྱུར་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱི་བཞིན་མཐོང་བས་ཅི་ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་དང་འབྲེལ་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་གམ། ཁྱོད་
ཀྱིས་མིག་གིས་མཐོང་བ་ཙམ་དུ་འགྱུར་གྱི་ཁྱོད་ཉིད་ཀྱིས་ཅི་ཡང་མི་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཤེས་པ་དང་ཁྱོད་ཉིད་གཉིས་ཀས་ཤེས་པ་ཞིག་ན། རྒྱུད་གཉིས་སུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ལ་
ཁྱོད་ཉིད་སངས་རྒྱས་པའི་ཚེ་ཡང་རྒྱུད་གཉིས་སུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་འདི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། ཁྱོད་ཀྱིས་མུན་པ་མཐོང་བ་ཉིད་ལས་ནང་གསལ་བར་བསྙད་པའོ། །ཞེས་སྨྲ་
བ་འདི་ནི། གནས་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། བདག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་ཏུ་འཁོར་རྣམ་བཞི་ལ་བཀའ་སྩལ་པ་ཐོས་པ་ལས་ན་ཤེས་པ་ཡོད་པས་ན་ཤེས་བྱ་

[392B] ཤེས་བྱ་ཡོད་པས་ན་ཤེས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་སྐྱེ་བར་གསུངས་པས་ན། བདག་གིས་འདི་ལྟར་སེམས་ཏེ། སེམས་ཀྱི་དངོས་པོ་འདི་ཉིད་ཀ་བདག་གི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་
ལགས་ཏེ། ཡུལ་དང་འཕྲད་པ་ན་སེམས་རྗེས་སུ་སྐྱེ་བ་ཞིག་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་ཕྱི་དང། ནང་དང། བར་ནའང་མེད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཤེས་བྱ་ཡོད་པས་
ཤེས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་འབྱུང་ལ་ཡུལ་དང་འཕྲད་པ་ན་སེམས་རྗེས་སུ་སྐྱེ་བར་སྨྲ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཤེས་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་ཡུལ་དང་འཕྲད་པར་འགྱུར། ཅི་སྟེ་ཤེས་པ་དངོས་
པོ་མེད་པ་ཉིད་ཡུལ་དང་འཕྲད་པར་སྨྲ་ན། ཡུལ་བདུན་པ་དང་ཁམས་བཅུ་དགུ་པ་ཉིད་འཕྲད་པ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ལ། དོན་འདི་ནི། མེད་པ་ཉིད་དོ། །འོན་ཏེ་ཤེས་པ་དང་དངོས་པོ་ཡོད་
པ་ཉིད་ན། ཁྱོད་ཀྱི་ལག་པས་རང་གི་ལུས་ལ་རེག་པ་ཉིད་ན་རྟོགས་པའི་སེམས་དེ་ནང་ནས་འབྱུང་བ་ཉིད་དམ། ཕྱི་རོལ་ནས་འཇུག་པ་ཞིག་ཡིན་གྲང། ནང་ནས་འབྱུང་བ་ཞིག་ན་ཡང་
ལུས་ཀྱི་ནང་ཉིད་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་ཕྱི་རོལ་ནས་འཇུག་པ་ཞིག་ན་སྔོན་དུ་རང་གི་བཞིན་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། མིག་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བར་
འགྱུར་ལ། ཤེས་པས་ནི། རྟོགས་པར་འགྱུར་མོད་ཀྱི། མིག་ཉིད་ཀྱིས་མ་ཡིན་ལ། ཤེས་པ་ཁོ་ན་ས་[?]མཐོང་བ་ཡང་གནས་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་

[393A]༄༅། །པ༑ གལ་ཏེ་མིག་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བར་ནུས་པ་ཉིད་ན་ཁྱོད་ཉིད་ཁང་པའི་ནང་དུ་འདུག་པའི་སྒོ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་མཐོང་བར་འགྱུར་རམ། ཤི་བའི་རོལ་ཡང་
མིག་གི་དབང་པོ་སྣང་བས་དེས་ཀྱང་མཐོང་བར་རིགས་ལ། དེས་ཀྱང་མཐོང་ན་ནི། ཇི་ལྟར་ཤི་བ་ཉིད་ཡིན། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་ཞིང་རིག་པ་དངོས་
བོར་སྨྲ་བ་ཉིད་ན། དངོས་པོ་ངོ་བོ་གཅིག་པ་ཞིག་གམ། འོན་ཏེ་དུ་མ་ཞིག་ཡིན་གྲང། ད་ལྟ་ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་ལ་ཁྱབ་པ་ཉིད་དམ། མ་ཁྱབ་པའི་དངོས་པོ་ཞིག་ཡིན་གྲང། གལ་ཏེ་དངོས་
པོ་གཅིག་པ་ཞིག་ན། ལག་པས་ཡན་ལག་གཅིག་ལ་རེག་པ་ན་ཡན་ལག་བཞི་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མྱོང་བར་རིགས་ལ། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མྱོང་ན་ནི། རེག་པ་ཉིད་མི་འཐད་པར་འགྱུར་
རོ༑ ༑རེག་པ་ཡོད་ན་ནི། ངོ་བོ་གཅིག་པ་མི་འགྲུབ་བོ། །གལ་ཏེ་དུ་མ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི། ཡང་གང་ཟག་རྒྱུད་དུ་མར་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟ་ན་གང་ཞིག་ཁྱོད་ཀྱི་ཡིན་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་ཁྱབ་
པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི། སྔོན་དུ་རེག་པའི་ཚེ་བརྗོད་པ་དང་མཚུངས་ལ། གལ་ཏེ་མ་ཁྱབ་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི། ཁྱོད་ཀྱིས་དུས་གཅིག་ཅར་མགོ་བོ་དང་རྐང་པ་ལ་རེག་པའི་ཚེ་མགོ་བོས་ནི། མྱོང་
བར་འགྱུར་ལ། རྐང་པས་ནི། མི་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་ཁྱོད་ཀྱི་འདི་མི་འཐད་པ་ཞིག་གོ་དེས་ན། འདི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཡུལ་དང་འཕྲད་པ་ན་སེམས་རྟེན་

[393B] གནས་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། སྟོན་པ། བདག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཇམ་དཔལ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱལ་བའི་སྲས་རྣམས་ལ་ཡང་དག་
པ་ཇི་ལྟ་བ་འཆད་པའི་ཚེ་སྟོན་པས་ཤེས་པ་ནང་ན་ཡང་མ་ཡིན་ཕྱི་རོལ་ན་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་པ་ཐོས་པ་ལས་ན། བདག་གིས་འདི་ལྟ་བུ་བསམ་སྟེ། ནང་ན་གསལ་བར་བྱ་
བའང་མ་མཆིས་ལ། ཕྱི་རོལ་ཏུ་ཕན་ཚུན་གསལ་བ་ཡང་མ་མཆིས་ལ། ནང་དུ་གསལ་བར་བྱེད་པ་མ་མཆིས་པས་ནང་དུ་ཡོད་པར་མི་འགྲུབ་ལ། ལུས་སེམས་འབྲེལ་བས་ན་ཕྱི་རོལ་
ཏུ་ཡང་མི་འགྲུབ་པས། འདི་ལྟར་ན་ནང་དུ་ཡང་གསལ་བར་མ་མཆིས་པས་དབུས་ཉིད་ན་མཆིས་པར་འོས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་དབུས་ཉིད་དུ་
སྨྲས་པ་དེ་དབུས་ཉིད་ཡིན་ན་གསལ་བར་གནས་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པས་ན་ཁྱོད་ཀྱི་དབུས་ཉིད་གང་ཞིག་ན་མཆིས། གནས་ག་གེ་མོ་ཞིག་གམ། ལུས་ཉིད་ན་གནས་གྲང། ཁྱོད་ཀྱིས་དབུས་
ཉིད་སྟོན་ཅིག་གལ་ཏེ་ལུས་ཉིད་ནང་དུ་གནས་པ་ལྟ་ན། དེ་བས་ན་ལོགས་ཤིག་ཏུ་གནས་པས་དབུས་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དབུས་ཉིད་ཀྱི་ནང་དུ་ན་ལུས་ཀྱི་ནང་དུ་གནས་པ་དང་མཚུངས་
པ་ཉིད་དོ། །འོན་ཏེ་གནས་ཤིག་ན་ཡོད་ན་ནི། དྲང་ཐིག་ཡོད་པ་ཞིག་གམ། དྲང་ཐིག་མེད་པ་ཞིག་གྲང། དྲང་ཐིག་མེད་པ་ཞིག་ན། གཏན་ནས་མེད་པ་དང་མཚུངས་སོ། །ཡོད་ན་

[394A]༄༅། །ནི༑ ཡང་དྲང་ཐིག་མ་ངེས་པ་ཉིད་དེ། ཅིའི་སླད་དུ་ན། དཔེར་ན། མི་འགའ་ཞིག་གིས་དྲང་ཐིག་བསླབ་ནས་དྲང་ཐིག་དབུས་སུ་བྱས་ཏེ་ཤར་ནས་བལྟས་
པའི་ཚེ་ནུབ་ཀྱི་ངོས་སུ་འགྱུར་ལ། ལྷོ་ནས་བལྟས་པའི་ཚེ་བྱང་གི་ངོས་སུ་འགྱུར་བས་དྲང་ཐིག་འཆོལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཀྱང་འཆོལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ་
བདག་གིས་སྨྲས་པའི་དབུས་ནི། དེ་ལྟ་མ་ལགས་ཏེ། སྟོན་པས་མིག་དང་གཟུགས་འདུས་པ་ལས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་ངོ་གསུངས་པ་ལས་ན་མིག་གིས་ནི། བྱེ་བྲག་
འབྱེད་པར་འགྱུར་ལ། གཟུགས་ནི། ཤེས་པ་དང་བྲལ་བ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། དེ་འདི་བུས་ཉིད་ནས་འབྱུང་བས་འདི་ནི། སེམས་ཀྱི་གནས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་དབང་པོ་དང་ཡུལ་གྱི་དབུས་སུ་སེམས་གནས་པར་བལྟ་ན། དབང་པོ་ཡུལ་དང་ལྷན་ཅིག་པའམ། ལྷན་ཅིག་པ་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཡིན་གྲང། ལྷན་
ཅིག་པ་ཉིད་ན། དབང་པོ་དང་ཡུལ་འཆོལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དབང་པོས་ནི། རྟོགས་ལ་ཡུལ་གྱིས་ནི། མ་ཡིན་པས་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་ཟད་པས་ན། ཇི་ལྟར་ལྷན་ཅིག་པའི་དབུས་སུ་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་
ཏེ་གཉིས། ལྷན་ཅིག་པ་མ་ཡིན་ན་ནི། རྟོགས་པ་དང་མི་རྟོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་དབུས་ན་གནས་བ་ཇི་ལྟར་འཐད་པར་འགྱུར། །

[394B] འདི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། དབུས་ན་གནས་པར་སྨྲ་བ་འདི་ནི། གནས་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། སྟོན་པ། བདག་གིས་སྔོན་བཅོམ་ལྡན་འདས་མཽངྒལ་གྱི་བུ་ཆེན་པོ་དང་
རབ་འབྱོར་དང། གང་པོ་དང། ཤཱ་རིའི་བུ་སྟེ། ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་བཞི་དང་ལྷན་ཅིག་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་མཐོང་བ་ན་རྟོགས་ཤིང་ཤེས་ལ་བྱེ་བྲག་ཕྱེད་པའི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནང་
དུ་ཡང་མི་གནས། ཕྱི་རོལ་ན་ཡང་མ་ཡིན། དབུས་ནའང་མེད་ལ་གནས་མེད་པས་ན་ཐམས་ཅད་དུ་ཐོགས་པ་མེད་དོ། །ཞེས་རྟག་ཏུ་གསུངས་པ་ཐོས་པ་ལས་ན། འདི་ནི། སེམས་ཀྱི་གནས་
ལགས་ཏེ། ཐམས་ཅད་དུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་འདི་ཉིད་ཀ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་བསྙད་པར་བྒྱིའམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ་ཁྱོད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་ཞིང་
རིག་པའི་རང་བཞིན་གནས་མེད་པར་སྨྲ་ན། འཇིག་རྟེན་ན་བར་སྣང་དང། ཆུ་དང། སྐམ་ལ་ལྡིང་ཞིང་གཡོ་བ་དང་བརྟན་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་པ་འདི་ལ་ཐམས་ཅད་ཅེས་
བསྙད་པ་སྟེ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཐོགས་པ་མེད་པ་འདི་ལ་གནས་ཡོད་པ་ཞིག་གམ། མེད་པ་ཞིག་ཡིན་གྲང། གནས་མེད་པ་ཞིག་ན་ནི། རུས་སྤལ་གྱི་སྤུ་དང། རི་བོང་གི་རྭ་དང་མཚུངས་པས་
ཇི་ལྟར་ན་ཡང་ཐོགས་པ་མེད་པར་སྨྲ་བར་བྱེད། འོན་ཏེ་ཐོགས་པ་མེད་པ་འདི་ཡོད་པ་ཞིག་ན་ནི། ཡོད་པས་ན་ཇི་ལྟར་ཡང་མེད་པར་གདགས་པར་བྱ་རིགས། དངོས་པོ་མེད་པ་ནི། མེད་

[395A]༄༅། །པ་ཉིད་ཡིན་ལ། མེད་པ་མ་ཡིན་པ་ནི། དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་ནི། སྡོད་ལུགས་སུ་ཡོད་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ན་ཐོགས་པ་མེད་པར་གདགས་
འདི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། ཐམས་ཅད་དུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་སྨྲས་པ་འདི་ནི། གནས་མེད་དོ། །དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་བོས་དགེ་འདུན་གྱི་དབུས་སུ་སྟན་ལས་
ལངས་ཏེ་བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ཏེ་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་གུས་པས་བཏུད་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བདག་
ནི༑ བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ནུབ་བོ་ཐ་ཆུང་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཐུགས་བརྩེ་བས་རྗེས་སུ་བཟུང་སྟེ་ད་ལྟ་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་ཀྱང་སྙིང་དུ་སྡུག་པ་ཉིད་གློ་བ་ལ་གཅགས་ཤིང་མང་
དུ་ཐོས་པ་ལགས་ཀྱང་ཟག་པ་ཟད་པར་མ་གྱུར་པས། ཀ་པི་ལའི་རིགས་སྔས་བཅོམ་ཞིང་གཞིག་པར་མ་ནུས་པས་དེའི་དབང་དུ་གྱུར་ནས་སྨད་ཚོང་མའི་གནས་སུ་འཁྲིད་པར་གྱུར་པ་
ལགས་ཏེ། ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་འཇུག་པའི་ཚུལ་རྟོགས་པར་མ་གྱུར་པས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཐུགས་བྱམས་པ་དང། བརྩེ་བ་ཆེན་པོས་བདག་ཅག་རྣམས་ལ་ཤ་མ་ཐ་ཏིང་
ངེ་འཛིན་གྱི་ལམ་རྗེས་སུ་བསྟན་དུ་གསོལ། ལོག་སྲེད་ཅན་རྣམས་དྲང་དུ་གསོལ། ལོག་པར་ལྟ་བ་གཞོམ་དུ་གསོལ་ཞེས་གསོལ་ནས་ཡན་ལག་ལྡས་ས་ལ་གཏུགས་ཏེ་ཕྱག་འཚལ་

[395B]ཏེ་དད་པས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ཆོས་འཆད་པ་ལ་རྣ་བ་བླགས་ཏེ་འདུག་གོ་།དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དཔྲལ་བ་ནས་འོད་ཟེར་སྣ་ཚོགས་
བ་ཁ་དོག་ཐ་དད་པ་ཉི་མ་བརྒྱ་སྟོང་དང་མཚུངས་པ་བཀྱེ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་པར་གྱུར་པ་དང། དེ་བཞིན་དུ་ཕྱོགས་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་
རྟེན་གྱི་ཁམས་དུས་གཅིག་ཏུ་གསལ་བར་གྱུར་ཏེ། ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་ཀྱི་དཔལ་གྱིས་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་གྱུར་ཏོ། །ཞིང་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ན་ཡང་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཇི་སྙེད་ཅིག་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་རང་གི་ཞིང་ན་འཁོད་བཞིན་དུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཆོས་སྟོན་པ་ལ་མཉན་པར་སེམས་ཤིང་འདུག་གོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཤིང་ཏོག་ཨ་ཀྲ་གུ་དང་མཚུངས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་ལས་ཀྱི་ས་བོན་དང་གིས་སྨིན་
པས༑ ཀུན་ཏུ་དཀའ་ཐུབ་སྤྱོད་པ་རྣམས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་མ་ནུས་ཏེ། ཕྱིར་ཞིང་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་དང། གཞན་ཡང་མུ་སྟེགས་བྱེད་དང། ལྷ་དང། བདུད་
ཀྱི་རིས་ཀྱི་དབང་པོ་དང། བདུད་ཀྱི་སྡེ་ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་གོ་དེ་ནི། རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་གཉིས་མི་ཤེས་པར་གཞན་དུ་འཁྲུལ་པ་ལ་ཞུགས་པ་དག་བྱེ་མ་བཙོས་པ་ལ་ཟས་ཀྱི་མཆོག་

[396A]༄༅། །ཏུ་འགྱུར་བར་རློམ་པ་དང་མཚུངས་པས། རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་ཀྱི་བསྐལ་པའི་བར་དུ་བརྩོན་པར་བྱས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་འཐོབ་པར་མི་ནུས་སོ། །ཇི་ལྟར་ན། རྣམ་
གྲངས་གཉིས་ཡིན་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ། རྣམ་གྲངས་གཅིག་ནི། ཐོག་མ་མེད་པའི་སྐྱེ་འཆིའི་རྩ་བ་སྟེ། ད་ལྟ་ཁྱོད་ཅག་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཅན་གྱིས་སེམས་ཉིད་
རང་གི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་བལྟ་བའོ། །རྣམ་གྲངས་གཞན་ནི་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་འབྲལ་དུ་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་དང། མྱང་འདས་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ། ད་ལྟ་ཁྱོད་ཀྱི་རང་
བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས། རྣམ་འགྱུར་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ། རང་གི་ངོ་བོ་རྙེད་པར་དཀའ་བ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་ངོ་བོ་
ཡོངས་སུ་སྟོར་བས་ན། ཉིན་བཞིན་དུ་འབད་པར་བྱས་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རིགས་སྣ་ཚོགས་སུ་དོན་མེད་པར་འཁྱམས་པར་གྱུར་ཏེ་རང་གི་རང་བཞིན་མ་རྟོགས་སོ། །ཀུན་དགའ་
བོ༑ ད་སྟེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལམ་གྱིས་སྐྱེ་འཆིའི་རང་བཞིན་སྤོང་བར་འདོད་ན། འདི་ཁྱོད་ལ་དྲི་བར་བྱའོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏེ། དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཕྱག་གསེར་གྱི་
མདོག་ཅན་ཁུ་ཚུར་མཛད་ནས་བརྐྱང་སྟེ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་མཐོང་ངམ། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། མཐོང་ལགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། ཇི་ལྟར་

[396B] གསོལ་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཁུ་ཚུར་གསེར་གྱི་མདོག་ཅན་གྱིས་བདག་གི་ཡིད་དང་མིག་སྣང་བར་བྱས་ལགས་སོ་།བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་ཞིག་
གིས་མཐོང། གསོལ་པ། བདག་ཅག་འཁོར་འདུས་པས་མིག་གིས་མཐོང་ལགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཁུ་ཚུར་གསེར་གྱི་མདོག་ཅན་གྱིས་ཁྱོད་ཀྱི་
མིག་དང་ཡིད་སྣང་བར་བྱས་པར་སྨྲ་ན། ཁྱོད་ཀྱི་མིག་གིས་མཐོང་མོད་ཀྱི། ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་གང་ཞིག་བདག་གི་ཕྱག་གིས་སྣང་བར་བགྱི་བའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སེམས་གང་དུ་གནས་པ་འདྲི་ན། བདག་གིས་སེམས་བཙལ་ཏེ་དཔྱད་ཅིང་ནན་ཏར་གཏུགས་པ་ན་དཔྱོད་ཅིང་གཏུགས་པ་འདི་ནི། སེམས་ལགས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་
སོ༑ ༑བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཐོང། འདི་ནི། ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ་དངངས་ཏེ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་
གསོལ་པ། འདི་ཉིད་བདག་གི་སེམས་མ་ཡིན་ན། ཅི་ཞིག་བདག་གི་སེམས་ཡིན། བཀའ་སྩལ་པ། འདི་ནི། ཕྱི་རོལ་དོན་གྱིས་སྟོངས་པའི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་རྫུན་པ་སྟེ། ཡང་དག་པའི་
སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྙོག་པར་བྱེད་དོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ་རྐུན་པོ་ལ་རང་གི་བུར་རློམ་པས། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོར་བས་ན་འཁོར་བར་འཁོར་

[397A]༄༅། །རོ༑ ༑ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། སྟོན་པ། བདག་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ནུ་བོ་ཐ་ཆུང་ལགས་ཏེ། བདག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལས་མངོན་པར་དད་པས་རབ་ཏུ་
བྱུང་སྟེ། བདག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ལ་བསྙེན་བཀུར་བ་ནས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཤེས་གཉེན་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྒྲུབ་པའི་སྙིང་
སྟོབས་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དེ་བྱ་བར་དཀའ་བའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པ་མཐའ་དག་སེམས་འདི་ཁོ་ནའི་བགྱི་བ་ལགས་སོ། །དམ་པའི་ཆོས་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་ཤིང་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྨད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་
ཀྱང་སེམས་འདི་ཉིད་ལགས་སོ། །ད་ལྟ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་སེམས་འདི་ཉིད་མ་ཡིན་པར་གསུངས་ན། ད་ནི། སེམས་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ས་དང་ཤིང་ལྟ་བུར་འགྱུར་རོ། །སེམས་
གསལ་བ་ཉིད་དང་བྲལ་ན་ནི། གཞན་ཅི་ཞིག་ཡོད་པར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཇི་ལྟར་ན། འདི་ལྟར་གསུངས་ཏེ། འདི་སེམས་ཉིད་མ་ཡིན་པར་གསུངས་ཏེ། བདག་དངངས་པར་
མ་ཟད་ཉན་ཐོས་འདི་དག་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་མེད་པ་མ་མཆིས་སོ་།ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་བདག་ཅག་གི་རྨོངས་པ་བསལ་དུ་གསོལ། དེའི་ཚེ་སྟོན་པས་ཀུན་དགའ་བོ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་འཁོར་འདུས་པ་
དང་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་འཆད་པར་མཛད་པས། བཅོམ་ལྡན་འདས་སེངྒེའི་ཁྲི་ལ་བཞུགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོའི་སྤྱི་

[397B] བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་ཏུ་འཆད་པ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་བ་ནི། སེམས་ལས་འབྱུང་བ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཡན་ཆད་ཀྱི་རྒྱུ་དང་
འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་དངོས་པོར་རེད་པར་བཤད་དེ། ཀུན་དགའ་བོ། འཇིག་རྟེན་ན་ཡོད་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་རྩྭ་དང། ལོ་མ་དང། སྣལ་མ་དང། འཇུར་
མདུད་ཡན་ཆད་ཀྱང་རྒྱུའི་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་སྟེ། སྟོང་པའི་ངོ་བོ་དག་ཀྱང་མིང་དང། རྣམ་པ་དང་བཅས་སོ། །འོད་གསལ་བའི་སེམས་རྨད་དུ་བྱུང་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་སེམས་ཀྱི་
ཁམས་ནི། ཇི་ལྟར་ན་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་ནས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་རྟོག་ཅིང་དཔྱོད་པའི་སེམས་ཀུན་ཏུ་གསལ་བ་འདི་ཉིད་ག་སེམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་མངོན་པར་
ཞེན་ན༑ དེ་ལྟ་ན་གཟུགས་དང། དྲི་དང། རོ་དང། རེག་བྱ་སོགས་ལས་སུ་བྱ་བའི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་གཞན་དུ་སེམས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཞིག་ཡོད་པར་འགྱུར་
རོ༑ ༑དེ་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་འཆད་པ་ཉན་པ་ན་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་རྟོག་པ་འདི་ནི། ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་ཉིད་ལས་འབྱུང་ཞིང། ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་དང་སྒྲ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའི་
ཞི་བའི་སེམས་ཁོ་ནར་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པར་གནས་པ་ན་ཡང་ཆོས་ཀྱི་ཡུལ་གྱིས་བཅིངས་ཏེ། རྡུལ་གྱི་གཟུགས་བརྙན་ལ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང་འདྲ་སྟེ། བདག་གིས་ཁྱོད་ལ་སེམས་

[398A]༄༅། །མེད་པར་བལྟ་བར་བཤད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་སེམས་ཉིད་ལ་སོ་སོར་རྟོག་བས་དཔྱོད་པར་གྱིས་ཤིག་གལ་ཏེ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་
བའི་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་སེམས་ཉིད་ཀ་ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་ཡིན་ན། རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་སེམས་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བ་ནི། དངོས་པོ་མེད་པར་འགྱུར་ལ། འོན་ཏེ་འདི་ཉིད་ཀ་
ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་རྣམ་པར་རིག་པའི་རྡུལ་གྱི་གཟུགས་བརྙན་དང་འདྲ་ན། ཡུལ་ནི། མི་རྟག་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་འགག་པའི་དུས་སུ་ཕྱིན་པ་ན་སེམས་ཉིད་རུས་སྤལ་གྱི་སྤུ་དང། རི་
བོང་གི་རྭ་དང་མཚུངས་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་དང་ལྷན་ཅིག་ཆད་པ་དང་འགག་པར་འགྱུར་བས་གང་ཞིག་གིས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པར་འགྱུར་
དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་བོ་འཁོར་འདུས་པ་དང་བཅས་པ་ཅང་མི་སྨྲ་བར་ངོ་མཚར་ཞིང་འཁོད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། འཇིག་རྟེན་ན་ལམ་ཡོངས་
སུ་སློབ་པ་རྣམས་ད་ལྟར་མཐར་གྱིས་སྙོམས་འཇུག་དགུ་ལ་བསླབ་ཀྱང་ཟག་པ་ཟད་པའི་དགྲ་བཅོམ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེ་འཆིའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སེམས་ཉིད་ལ་བདེན་པར་
རློམ་པས་སོ། །དེ་ཡང་ཀུན་དགའ་བོ་ཁྱོད་ཀྱང་མང་དུ་ཐོས་པ་ཉིད་ནའང་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་མ་གྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོས་དེ་སྐད་ཐོས་པ་དང། ཡང་མཆི་

[398B]ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བདག་གིས་སྟོན་པའི་ཞམ་འབྲིང་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་སྟོན་པའི་གཟི་
བྱིན་གྱི་མཐུ་ལས་རྟག་ཏུ་བསམ་པ་ན་བདག་གིས་ཡོངས་སུ་འབད་པ་མེད་པར་ཅི་ཞིག་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྩལ་པར་བགྱིད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ལགས་ཏེ། ལུས་སེམས་ཐ་
དད་དུ་ཡོངས་སུ་མ་རྟོགས་ལགས་པས། བདག་གིས་སེམས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྟོར་བར་གྱུར་ན། ལུས་ཀྱིས་ཚངས་པར་སྤྱད་ནའང་སེམས་ཀྱིས་འབྲས་བུ་མངོན་དུ་མ་བྱས་ཏེ། དཔེར་ན། བུ་
དབུལ་པོས་རང་གི་ཕ་བསྐྱུར་ཏེ་བྲོས་པ་བཞིན་ནོ། །ད་སྟེ་མང་དུ་ཐོས་ནའང་བསྒོམས་པས་ཡིད་ལ་མ་བྱས་ན་ནི། མ་ཐོས་པ་དང་མཚུངས་པར་འགྱུར་ཏེ། གཞན་གྱིས་ཟས་བཟང་པོར་བསྙད་
ཀྱང་རོ་མ་མྱོང་བ་བཞིན་ནོ། །སྟོན་པ། བདག་ཅག་ནི། ད་ལྟ་སྒྲིབ་པ་གཉིས་ཀྱིས་བཅིངས་པས། སེམས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པར་མ་གྱུར་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་
མ་གོན་མེད་སྐྱབས་མེད་རྣམས་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བས་སེམས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གསལ་བར་མཛད་ཅིང་ཆོས་ཀྱི་མིག་འབྱེད་པར་མཛད་དུ་གསོལ་ཞེས་གསོལ་པ་དང། དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་
ཐུགས་ཀྱི་དཔལ་བེའུ་ལས་འོད་ཟེར་གྱི་ཚོགས་ཁ་དོག་བརྒྱ་སྟོང་འཁྲུག་པ་སྤྲོས་ཏེ། ཕྱོགས་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུས་གཅིག་ཏུ་བསྐོར་ཏེ། ཞིང་བཀོད་

[399A]༄༅། །པ་དེ་དག་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་ལ་རེག་ནས་སླར་འཁྱིལ་ཏེ་ཀུན་དགའ་བ་དང། འཁོར་འདུས་པ་རྣམས་ཀྱང་སྣང་བར་བྱས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ་ལ་
བཀའ་སྩལ་པ། བདག་གིས་ཁྱོད་ཀྱི་སླད་དུ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་ཆེན་པོ་བསྒྲེང་ཞིང། ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཟབ་ཅིང་གསང་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང། དག་ཅིང་
གསལ་བའི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གསལ་བར་བྱེད་ཅིང་རྣམ་པར་དག་པའི་མིག་འཐོབ་པར་བྱས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་སྔར་ལན་གསོལ་བའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཕྱག་
འོད་འཕྲོ་བའི་ཁུ་ཚུར་རྒྱུ་ཅིས་ན། ཡོད་པར་སྨྲ། ཇི་ལྟར་ན་ཁུ་ཚུར་དུ་གྲུབ། ཅི་ཞིག་གིས་མཐོང་བར་གྱུར། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྐུ་ཛམྦུ་ཆུ་བོའི་གསེར་
གྱི་མདོག་ཅན་རིན་པོ་ཆེའི་རི་བོ་དང་མཚུངས་པ་དག་ཅིང་གསལ་བར་འཁྲུངས་པས་ན། འོད་ཟེར་གྱིས་རྒྱས་ལགས་ཏེ། བདག་ཅག་གི་མིག་ལམ་དུ་སྣང་བ་ན་ཕྱག་སོར་གྱི་
འཁོར་ལོ་རྣམ་པར་བཟླུམས་ཏེ་སྟོན་པར་མཛད་པ་ལས་ན། ཁུ་ཚུར་གྱི་རྣམ་པར་སྣང་ངོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ད་སྟེ་བདེ་བའི་བཀའ་
ཡིས་གསལ་བར་བགྱི་སྟེ། བློ་གྲོས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི། དཔེས་བསྙད་པ་ན་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཀུན་དགའ་བོ། །དཔེར་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཁུ་ཚུར་ནི། བཅོམ་

[399B] བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཁུ་ཚུར་དུ་མི་འགྲུབ་ལ། ཁྱོད་ཀྱི་མིག་མ་མཆིས་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་མཐོང་བར་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཁྱོད་ཀྱི་མིག་གི་དབང་པོ་བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱི་ཕྱག་དང་དཔེར་བགྱིས་པ་ན་འདྲ་བར་མཆིས་སམ། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། སྟོན་པ། བདག་གི་མིག་གི་དབང་པོ་དང་བྲལ་ན་ནི། བདག་གིས་མཐོང་
བར་མི་འགྲུབ་སྟེ། བདག་གི་མིག་གི་དབང་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཕྱག་དང་དཔེར་བགྱིས་པ་ནི། དོན་མཚུངས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀལ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་འདྲ་
བར་བསྙད་པ་ནི། དོན་འདྲ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ན། ལག་པ་མེད་པའི་མི་ལ་ཁུ་ཚུར་ཉིད་མེད་པར་རིགས་ཏེ། དཔེར་ན། མིག་མེད་པའི་མིས་མཐོང་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་
པར་མི་རུང་ངོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་ལམ་དུ་འགྲོ་བའི་ལོང་བ་རྣམས་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་ཞིག་མཐོང་ཞེས་བགམ་སྟེ་འདི་བར་བྱ་སྟེ། དེས་ནི། གདོན་མི་ཟ་བར་མུན་པ་ཉིད་མཐོང་
བར་འགྱུར་ཏེ་གཞན་མི་མཐོང་ངོ། །ཞེས་སྨྲ་བ་ལས་བརྩམས་ཏེ་བསམ་པ་ན་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ནི། མུན་པ་སྟེ། མཐོང་བ་ནི། དྲི་བ་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། ལོང་བའི་
མདུན་དུ་མུན་པ་སྣང་བ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་མཐོང་བར་བསྙད་པར་བགྱི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ལོང་བས་མཐོང་བའི་མུན་པ་དང། མིག་ལྡན་པས་མཐོང་བའི་ཕུག་

[400A]༄༅། །གི་མུན་པ་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་མཆིས་སམ། འོན་ཏེ་མ་མཆིས། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། སྟོན་པ། ཕུག་ན་གནས་པའི་མུན་པ་དང། ལོང་
བས་མཐོང་བའི་མུན་པ་གཉིས་ལ་ཐ་དད་དུ་བྱ་བ་ཅི་ཡང་མ་མཆིས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། ལོང་བས་མུན་པ་མཐོང་བར་གྱུར་ན། གློ་བུར་དུ་མིག་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ན་
མདུན་གྱི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་པ་མཐོང་བར་འགྱུར་རམ། དེ་ལྟ་ན་མུན་པའི་ཕུག་ན་གནས་པའི་སྐྱེས་བུས་མདུན་གྱི་མུན་པ་མཐོང་བ་ན་བློ་བུར་དུ་སྒྲོན་མེ་སྦར་བའི་ཚེ་ཡུལ་
གྱི་རྣམ་པ་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་པ་མཐོང་བ་ན་སྒྲོན་མེས་མཐོང་བར་བསྙད་པར་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་སྒྲོན་མེ་མཐོང་བར་འགྱུར་ན་ནི་སྒྲོན་མེ་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བར་ནུས་པས་སྒྲོན་མེར་
བསྙད་པར་མི་བགྱིད་ལ། གལ་ཏེ་སྒྲོན་མེ་མཐོང་བར་གྱུར་ནི། མིག་ལ་རག་མ་ལུས་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན། འདི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ་སྒྲོན་མེས་གཟུགས་སྣང་བར་ནུས་པ་དང་
མཐོང་བ་འདི་ནི། མིག་ཉིད་དེ་སྒྲོན་མེས་མ་ཡིན་པ། མིག་གིས་གཟུགས་གསལ་བར་ནུས་པ་ཉིད་ལ་རང་བཞིན་མཐོང་བ་ནི། སེམས་ཀྱིས་མཐོང་བ་ཡིན་གྱི། མིག་གིས་ནི། མ་ཡིན་
ནོ༑ ༑ཞེས་གསུངས་པ་དང། ཀུན་དགའ་བོ། །འཁོར་འདུས་པ་དང་བཅས་པས་སྟོན་པའི་བཀའ་འདི་ཡང་ཐོས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཆང་མི་སྨྲ་བར་འཁོད་ཀྱང་ད་དུང་སེམས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་

[400B] སླད་ཀྱིས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་རྗེས་སུ་བཟུང་བར་གསོལ་བའི་སླད་དུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་གུས་པས་བཏུད་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་ཕྱོགས་ཏེ་བལྟ་
ཞིང་འདུག་གོ་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཤིང་བལ་ལྟར་འཇམ་ཞིང་དྲ་བས་འབྲེལ་བའི་ཕྱག་གསེར་གྱི་འོད་ཅན་བརྐྱང་སྟེ་ཕྱག་སོར་གྱི་འཁོར་ལོ་ཡོངས་སུ་ཕྱེ་སྟེ་འཁོར་འདུས་པ་དང་བཅས་པའི་
ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། བདག་གིས་བདུད་རྩི་ཐོག་མར་རྙེད་ནས་དྲང་སྲོང་སྨྲ་བ་རི་དྭགས་ཀྱི་ནགས་སུ་ཀུན་ཤེས་ཀཽནྜི་ནྱ་ལ་སོགས་པ་དགེ་སློང་ལྔ་སྡེ་དང་འཁོར་རྣམ་བཞི་ལ། སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་མ་ཐོབ་ཅིང་དགྲ་བཅོམ་པར་མ་གྱུར་པ་ནི། ཡུལ་གྱི་མགྲོན་པོ་ཉོན་མོངས་པའི་ཚོགས་ཀྱིས་བསླད་པའོ། །ཞེས་འཆད་པར་མཛད་དེ། དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་ན་ཡོངས་སུ་
རྫོགས་པར་ཁྱེད་ཅག་གིས་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར། དེའི་ཚེ་ཀུན་ཤེས་ཀཽནྜི་ནྱ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བདག་ནི། ན་ཚོད་ཡོལ་བ་ལགས་ཏེ་
འཁོར་འདུས་པའི་ནང་ན་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་གནས་མངོན་དུ་བྱས་པ་སྟེ། ཡུལ་གྱི་མགྲོན་པོ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ལས་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ལགས་སོ། །སྟོན་པ། དཔེར་ན། མགྲོན་པོ་འགའ་ཞིག་
མགྲོན་ཁང་དུ་སླེབ་སྟེ་ཉལ་བའམ་ཟ་བར་བརྩམས་ཏེ་དོན་མངོན་པར་འགྲུབ་པ་ན། བྱེས་ཀྱི་ཆས་རྣམས་བསྣམས་ཏེ་ཡང་ལམ་དུ་འགྲོ་བར་བརྩམས་ནས་འདུག་པར་མི་སེམས་པ་སྟེ། གལ་

[401A]༄༅། །ཏེ་གཞིར་འཁོད་པ་ཞིག་ན་གཞན་དུ་འགྲོ་བར་མི་བྱེད་དེ་བདག་ནི། འདི་ལྟར་སེམས་ཏེ། མགྲོན་པོ་ནི། མི་སྡོད་ཅིང་གཞིར་འཁོད་པ་ནི། སྡོད་པ་སྟེ། སྡོད་པར་མི་
བྱེད་པ་ཉིད་ལ་མགྲོན་པོ། ཞེས་བརྗོད་སྙམ་མོ། །ཡང་དཔེར་ན། ནམ་མཁའ་དྲངས་པ་ན་ཉི་མའི་ཟེར་སྣོད་དུ་ཕོག་པ་ན་རྡུལ་ཕྲ་མོའི་ཚོགས་ནམ་མཁའི་ཁམས་ལ་གསལ་བར་འགྱུར་ཏེ་
རྡུལ་ཕྲན་གཡོ་བ་ཉིད་ནའང་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཡོ་བ་མེད་དེ། བདག་གིས་འདི་ལྟར་བསམ་སྟེ། དྭངས་ཤིང་མི་སྒྲིབ་པ་ནི། སྟོང་པར་བསྙད་དེ། གཡོ་ཞིང་འགྱུར་བ་
ནི༑ ཡུལ་དུ་བསྙད་པར་སེམས་ལག་སྟེ། གཡོ་ཞིང་འགྱུར་བ་ཉིད་ལས་ཡུལ་དུ་བརྟགས་པའོ། །བཀའ་སྩལ་པ། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །གསུངས་པ་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཁོར་
འདུས་པའི་ནང་དུ་ཕྱག་སོར་གྱི་འཁོར་ལོ་འབྱེད་པ་དང་སྡུམ་པ་རེས་མོས་སུ་མཛད་བཞིན་པས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ད་ལྟར་ཇི་ལྟར་མཐོང། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ་
བདག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རིན་ཆེན་བརྒྱ་ལྟར་མཛེས་པའི་ཕྱག་གི་འཁོར་ལོ་འཁོར་འདས་པའི་ནང་དུ་འབྱེད་སྡུམ་མཛད་པ་མཐོང་ངོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་
པ༑ ཁྱོད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཕྱག་འཁོར་འདུས་པའི་ནང་དུ་འབྱེད་འཛུམ་བྱེད་པར་མཐོང་བ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཕྱག་ལ་འབྱེད་སྡུམ་ཡོད་པས་དེ་ལྟར་མཐོང་

[401B] ཁྱོད་ཀྱི་མཐོང་བ་ཉིད་ལ་འབྱེད་པ་དང་སྡུམ་པ་ཡོད་པ་ལས་དེ་ལྟར་གྱུར། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། སྟོན་པའི་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྱག་འཁོར་འདུས་པའི་ནང་དུ་འབྱེད་ཅིང་སྡུམ་པ་
བདག་གིས་མཐོང་བ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཕྱག་ཉིད་ལ་འབྱེད་སྡུམ་ཡོད་པ་ལས་ཏེ། བདག་གི་མཐོང་བ་ཉིད་ལ་འབྱེད་སྡུམ་ཡོད་པས་ནི། མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་
སྩལ་པ༑ གང་ཞིག་ནི། གཡོ་བ་ཡིན་ལ། གང་ཞིག་ནི། དྭངས་པར་འགྱུར། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཕྱག་ནི། གཡོ་བ་སྟེ། བདག་གི་མཐོང་བ་ཉིད་ལ་
གནས་པ་ཡང་མ་མཆིས་ན་གཡོ་བ་ལྟ་ག་ལ་ཞིག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཕྱག་གི་མཐིལ་ནས་རིན་པོ་ཆེའི་འོད་ཟེར་
ཀུན་དགའ་བོའི་གཡས་ལོགས་སུ་སྤྲོས་པ་ལ། ཀུན་དགའ་བོས་གཡས་སུ་ཀྱོགས་ཏེ་བལྟ་ཞིང། སླར་ཡང་འོད་ཟེར་གཅིག་ཀུན་དགའ་བོའི་གཡོན་ལོགས་སུ་སྤྲོས་པ་ལ་ཀུན་དགའ་
བོས་གཡོན་དུ་ཀྱོགས་ཏེ་བལྟ་བ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱི་མགོ་བོ་ད་ལྟ་ཇི་ལྟར་ན་གཡོ་བར་འགྱུར། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རིན་
པོ་ཆེའི་འོད་ཟེར་མཛེས་པ་སྤྲོས་པ་བདག་གི་སྣ་མ་ལོགས་གཡས་གཡོན་དུ་འཁྱུག་པ་ན་གཡས་གཡོན་དུ་བལྟ་བའི་སླད་དུ་མགོ་བོ་གཡོ་བར་གྱུར། བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་

[402A]༄༅། །ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་འོད་ཟེར་བལྟ་བར་གཡས་གཡོན་དུ་མགོ་བོ་གཡོ་བ་ན་ཅི་མགོ་བོ་ཉིད་གཡོ་བའམ་མཐོང་བ་ཉིད་གཡོ་བར་འགྱུར། གསོལ་པ། སྟོན་
པ༑ བདག་གི་མགོ་བོ་ཉིད་གཡོ་བ་སྟེ། མཐོང་བ་ནི། དྭངས་པ་ཡང་མ་དམིགས་ལ་གཡོ་བ་ཡང་མ་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཁོར་འདུས་པ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་གཡོ་བ་ཉིད་ལས་ཡུལ་དུ་བསྙད་ལ། མི་སྡོད་པས་ན་མགྲོན་པོར་བསྙད་པ་སྟེ། ཁྱེད་ཅག་གིས་ཀུན་
དགའ་བོའི་མགོ་བོ་ཉིད་གཡོ་བར་བྱེད་ལ་མཐོང་བ་ཉིད་མི་གཡོ་བར་ལྟོས་ཤིག་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཕྱག་འབྱེད་སྡུམ་བྱེད་ལ་མཐོང་བ་ཉིད་ལ་འབྱེད་སྡུམ་མད་པ་ལ་ལྟོས་ཤིག་ཇི་
ལྟ་ན་ད་ལྟ་གཡོ་བས་ནི། ལུས་སུ་བསྙད་ལ། ཡང་གཡོ་བས་ནི་ཡུལ་དུ་བསྙད་པར་འགྱུར། །མགོ་ནས་མཇུག་གི་བར་དྲན་རྟོག་གིས་སྐྱེ་འགག་བྱེད་པས། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྟོར་བས་ཕྱིན་ཅི་
ལོག་ཏུ་སྤྱོད་དོ། །སེམས་ཀྱི་དེ་ཉིད་བདེན་པ་སྟོར་བས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་རང་གི་དེ་ཉིད་དུ་འཁྲུལ་བས་འཁོར་བ་འདིར་རང་ཉིད་འཕྱན་པ་འབའ་ཞིག་ལེན་ཏོ། །དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་གསང་བ་སྒྲུབ་པའི་དོན་མངོན་པར་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྒྱ་མཚོ་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་

[402B] བམ་པོ་གཉིས་པ། དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་བོ་འཁོར་འདུས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་སྩལ་པའི་བཀའ་ཐོས་པས་ལུས་སེམས་སིམ་པ་མྱོང་སྟེ། ཐོག་མ་མེད་
པ་ནས་རང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྟོར་བས། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་རྫུན་པ་ལ་བདེན་པར་ཞེན་ཏེ་གཟུགས་བརྙན་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་གྱུར་པ་ལས་ད་སྟེ་ལེགས་པར་རྟོགས་པས་ནུ་མ་སྟོར་བའི་བྱིས་པ་
གློ་བུར་དུ་བརྩེ་བའི་མ་དང་འཕྲད་པ་ལྟར་གྱུར་ཏེ། ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་འདི་སྐད་ཅེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་རྗེས་སུ་མཉན་པར་སེམས་པས། ལུས་སེམས་མངོན་དུ་བྱས་
ཏེ༑ དོན་དམ་དང་ཀུན་རྫོབ་བམ། བདེན་པ་དང་རྫུན་པ་ད་ལྟ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བའི་སྐྱེ་འགག་ཡོད་པ་དང། སྐྱེ་འགག་དང་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་རྣམ་པ་གཉིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསལ་
བར་མཛད་དུ་གསོལ་ཞེས་རེ་ཞིང་སྡོད་དོ། །དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་གསལ་རྒྱལ་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བདག་གིས་སྔོན་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་བསྟན་པ་མ་ཐོས་པའི་ཚེ་ཀ་ཏྱཱ་
ན་དང་ཡང་དག་རྒྱལ་བ་ཅན་སོགས་ཀྱིས་ཤི་བའི་ཚེ་བེམ་རིག་རྒྱུན་ཆད་པ་ལ་མྱང་འདས་ཞེས་སྨྲ་བ་ཐོས་སོ། །ད་སྟེ་སངས་རྒྱས་མཇལ་བ་ན་བདག་གི་ཡིད་ནེམ་ནུར་དུ་གྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་ན། ད་
ལྟའི་སེམས་འདི་སྐྱེ་འགག་མེད་པའི་གནས་གསལ་བར་མཛད་པར་འགྱུར་སྙམ་སྟེ། འཁོར་འདུས་པའི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་སེམས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་

[403A]༄༅། །ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་གསལ་རྒྱལ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། བདག་གིས་ཁྱོད་ལ་འདི་འདྲི་སྟེ། ཁྱོད་ཀྱི་ཤ་རུས་རྡོས་བཅས་ཀྱི་ལུས་འདི་རྡོ་རྗེ་ལྟར་གཞོམ་དུ་མེད་བཞིག་གམ། འོན་
ཏེ་འགྱུར་ཞིང་འཇིག་པ་དང་བཅས་གྲང་ཞེས་སྨྲ། གསལ་རྒྱལ་གྱིས་གསོལ་པ། སྟོན་པ། བདག་གི་ལུས་འདི་མཐར་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསལ་
རྒྱལ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ད་ལྟ་གསོན་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་དུ་ཤེས། གསལ་རྒྱལ་གྱིས་གསོལ་པ། སྟོན་པ། བདག་གི་ལུས་མི་རྟག་ཅིང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་
ད་ལྟ་མ་ཞིག་མོད་ཀྱང། བདག་གི་སེམས་ད་ལྟ་དྲན་རིག་ད་ལྟ་ཡང་སྐྱེ་ཞིང་ཡང་འཇིག་པ་གློ་བུར་གློ་བུར་དུ་འགྱུར་ཞིང་མི་བརྟན་པ། མེས་ཐལ་བར་བྱེད་པ་ལྟར་འཕྲལ་འཕྲལ་དུ་
འཇིག་ཅིང་འགག་པ་མཐོང་བ་ལས་ན། འགག་པ་རང་འཇིག་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་བས་ངེས་ན། བདག་གི་ལུས་མཐར་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་དུ་ངེས་པར་རྟོགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །རྒྱལ་པོ། ཁྱོད་ནི། ད་ལྟ་ལང་ཚོ་ཡོལ་ཏེ་བྱད་བཞིན་དར་ལ་བབས་པའི་སྐབས་ལས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ལགས་མོད། གསལ་རྒྱལ་
གྱིས་གསོལ་པ། སྟོན་པ། བདག་བྱིས་པའི་སྐབས་སུ་ཤ་པགས་འཇམ་ཞིང་འཁྲིལ་ཆགས་ལ། དར་ལ་བབས་པའི་སྐབས་སུ་རྩལ་སྟོབས་ཡོངས་སུ་རྒྱས་པ་ལས། ད་ལྟ་ལང་

[403B]པས་ལུས་ཀྱི་རང་བཞིན་འགྱུར་ལ་ཟུངས་དམའ་ཞིང་ཁམས་རྙོག་པས་སྐྲ་དཀར་གཉེར་མ་ལྷགས་པས་རིང་པོར་མི་ཐོགས་ཏེ། ཇི་
ལྟར་ན༑ སྔོན་གྱི་དར་ལ་བབས་པའི་གནས་སྐབས་དང་འདྲ་བར་གྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རྒྱལ་པོ། ཁྱོད་ཀྱི་ལང་ཚོ་གློ་བུར་དུ་རྒས་པར་ལྟ་མཆིས་སམ། གསལ་
རྒྱལ་གྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ལང་ཚོ་ནི། ཁད་ཀྱིས་ཡོལ་བ་སྟེ། མངོན་པ་མ་ཡིན་པར་དབྱར་དགུ་ན་དུས་ཀྱིས་འགྱུར་བས་རིམ་གྱིས་གཏུགས་པར་གྱུར་ནས་ཚོད་འདིར་སླེབ་
སྙམ་ལགས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་ལོ་ཉི་ཤུ་ལོན་པ་ན་གཞོན་པ་ཉིད་ནའང་བྱད་བཞིན་འགྱུར་བས། ལོ་བཅུའི་དུས་ལས་རྒུད་པར་གྱུར་ལ། ལོ་སུམ་ཅུའི་ཚེ་ཉི་ཤུ་ལས་ཀྱང་རྒུད་ལ། ད་
ལྟ་ནི༑ ལོ་གཉིས་ཀྱིས་ལྷག་པའི་དྲུག་ཅུ་ལགས་ཏེ། སྔོན་ལོ་ལྔ་བཅུའི་གནས་སྐབས་ན་འདི་བས་གཞོན་ཤ་ཅན་ལགས་སོ། །སྟོན་པ། རིམ་གྱིས་ལང་ཚོ་ཡོལ་བའི་རྣམ་འགྱུར་རྗེས་སུ་དཔག་
སྟེ༑ རེ་ཞིག་ལོ་བཅུ་བཅུ་ན་རྣམ་འགྱུར་མངོན་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ཞིབ་ཏུ་བརྟགས་ཚེ་ལོ་ཁྱུད་ཀོར་རེ་ལ་འགྱུར་བར་མ་ཟད་ལོ་རེ་བཞིན་འགྱུར་བ་དང། ལོ་རེར་མ་ཟད་ཟླ་རེར་དང་
ཟླ་རེར་མ་ཟད་ཉིན་རེར་ཡང་འགྱུར་བ་དང། ཞིབ་ཏུ་ན་སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་ལ་ཡིད་འགྱུར་བའི་བར་དག་ཏུ་ཡང་མི་བརྟན་པ་སྟེ། དེས་ན་བདག་གི་ལུས་མཐར་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་དུ་ངས་

[404A]༄༅། །པར་རྟོགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་རྣམ་པར་འགྱུར་ཞིང་མི་བརྟན་པའི་ངང་ཚུལ་མཐོང་བས། ཁྱོད་མཐར་
འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་དུ་ཤེས་ན། ཅི་ཁྱོད་མཐར་འཇིག་པའི་ཚེ་ན་ཁྱོད་ལ་མི་འཇིག་པའི་ཆོས་འགའ་ཞིག་མཆིས་སམ། རྒྱལ་པོ་གསལ་རྒྱལ་གྱིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་
གསོལ་པ། བདག་གིས་ངེས་པར་མ་འཁུམས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བདག་གིས་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། རང་བཞིན་ནི་སྐྱེ་འགག་མ་མཆིས་སོ། །རྒྱལ་
པོ༑ ཁྱོད་ཀྱིས་སྔོན་ནམ་ཞིག་ན་གངྒཱའི་ཀླུང་མཐོང་བ་ཡིན་རྒྱལ་པོས་གསོལ་པ། བདག་ལོ་གསུམ་ན་མས་བཀུར་ཏེ་ཁྱབ་འཇུག་གི་ལྷ་ཁང་མཇལ་བར་དོང་བའི་ཚེ་ཀླུང་བབས་པ་
མཐོང་སྟེ། དེའི་ཚེ་གངྒཱ་ཡིན་པར་འཁུམས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རྒྱལ་པོ། ཁྱོད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་ལྟ་ན་ལོ་ཉི་ཤུ་ན་ལོ་བཅུ་ལས་བརྒལ་བ་ནས་བཟུང་སྟེ་དྲུག་
ཅུའི་བར་དུ་ལོ་དང། ཟླ་བ་དང། ཉི་མ་དང། དུས་ཚོད་རེ་རེ་བཞིན་ཡིད་ཙམ་རེ་རྣམ་པར་འགྱུར་བར་སྨྲ་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་ལོ་གསུམ་ན་གངྒཱའི་ཀླུང་མཐོང་བ་ལས། ལོ་བཅུ་གསུམ་པའི་
ཚེ་མཐོང་བ་ན་ཅི་གངྒཱ་གཞན་དུ་འགྱུར་རམ། གསོལ་པ། ལོ་གསུམ་གྱི་ཚེ་མཐོང་བ་ལས་གཞན་དུ་མ་འགྱུར་ཞིང། ལོ་དྲུག་ཅུ་ན་ཡང་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་

[404B] ཁྱོད་ད་ལྟ་སྐྲ་དཀར་གཉེར་མ་ལྷགས་པས་ན། བཞིན་བྱིས་པའི་གནས་སྐབས་ཡོས་ངེས་པར་རྒས་པར་གྱུར་མོད། ཁྱོད་ཀྱིས་སྔོན་བྱིས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་མཐོང་བ་
ལས་གངྒཱ་གཞན་དུ་འགྱུར་བའི་དབྱེ་བ་ལྟ་མཆིས་སམ། གསོལ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ་རྒྱལ་པོ། །ཁྱོད་ཀྱི་བཞིན་རྒས་ཤིང། རང་
བཞིན་ནི། རྒས་པ་མེད་དོ། རྒས་པ་ནི། འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་ལ། རྒས་པ་མེད་པ་ནི། མི་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱའོ། །འགྱུར་བ་ནི། སྐྱེ་འཆི་ཉམས་སུ་མྱོང་ལ། འགྱུར་བ་མེད་པ་ཉིད་ནི། གདོད་
ནས་སྐྱེ་འཆི་མ་མཆིས་ན། དེ་ཇི་ལྟར་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་སྐྱེ་འཆི་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར། དེས་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་ད་དུང་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་སོགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ་ཤི་བའི་ཚེ་བེམ་རིག་ཆད་པར་
སྨྲ་བར་བགྱིད། རྒྱལ་པོ་གསལ་རྒྱལ་གྱིས་དེ་སྐད་ཐོས་པ་དང་ལུས་འདི་བརྗེས་པའི་ཚེ་རྟེན་འདི་བོར་ནས་སྐྱེ་བ་གཞན་ལེན་པ་འཁོར་འདུས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྔོན་མ་ཐོས་པའི་གཏམ་གྱིས་
ལྷག་པར་རྩེན་ཞིང་དགའ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་བོ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་ཕྱག་འཚལ་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་པུས་མོ་བཙུགས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ་
བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གིས་གསུང་འདི་འཁུམས་པ་ལམ་ན། རང་བཞིན་ནི། སྐྱེ་འགག་མ་མཆིས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདག་ཅག་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་རང་

[405A]༄༅། །གི་རང་བཞིན་བརླག་སྟེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྤྱོད་པར་གསུངས། དེས་ན་བྱམས་བརྩེས་བདག་གི་དྲི་མ་སྦྱང་དུ་གསོལ། དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕྱག་གསེར་གྱི་
མདོག་ཅན་འཁོར་ལོ་རྩིབས་སྟོང་དང་ལྡན་པ་འོག་ཏུ་བརྐྱང་སྟེ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་གི་ཕྱག་རྒྱ་འདི་མཐོང་བ་ལས་གྱེན་དུ་བལྟ་བར་སྨྲའམ། ཐུར་དུ་བལྟ་
བར་སྨྲ༑ ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། འཇིག་རྟེན་རྣམས་ཀྱིས་ནི། འདི་ལ་ཐུར་དུ་བལྟ་བར་སྨྲ་སྟེ། གང་ཞིག་ནི། གྱེན་དང། གང་ཞིག་ཐུར་དུ་བསྙད་པར་བདག་གིས་མ་འཁུམས་
ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། འཇིག་རྟེན་རྣམས་ཀྱིས་འདི་ལ་ཐུར་དུ་བསྙད་པར་བགྱི་ན། གང་ཞིག་ལ་གྱེན་དུ་བསྙད་པར་བགྱི། ཀུན་
དགའ་བོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕྱག་བསྒྲེངས་ཏེ་ཤིང་བལ་ལྟར་འཇམ་པའི་སོར་མོ་སྟེང་དུ་བསྟན་པའི་ཚེ་དེ་ལ་གྱེན་དུ་བསྙད་པར་བགྱི་མོད། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕྱག་
བསྒྲེངས་ཏེ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། འདི་ལྟར་སྟེང་འོག་ཕན་ཚུན་གོས་བརྗེས་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་འདྲ་བར་མཐོང་བ་ཡིན་སྙམ་ན། ཁྱེད་ཅག་གི་ལུས་དང། བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱི་དག་གསལ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་གཉིས་དཔེ་མཚུངས་སུ་ཕྱེ་བའི་ཚེ་གོ་བར་ནུས་ཡོད། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི། ཡང་དག་པར་རྟོགས་ལ། ཁྱེད་ཅག་གི་ལུས་ནི། རང་བཞིན་

[405B]པ་ན་ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ལ་དཔེར་བྱས་པའི་ཚེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བསྙད་ན་ཅི་ཞིག་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཅེས་བརྗོད་དེའི་ཚེ་ཀུན་
དགའ་བོ་འཁོར་འདུས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མིག་འབུར་ཚུགས་སུ་མི་འཛུམ་པར་བལྟ་ཞིང་ལུས་སེམས་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གང་ལ་བསྙད་པ་མ་ཤེས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་བྱམས་བརྩེ་བསྐྱེད་དེ་ཀུན་དགའ་བོ་དང། འཁོར་འདུས་པ་ལ་ཐུགས་ཀྱིས་བསྲང་སྟེ་རྒྱ་མཚོའི་རླབས་དང་མཚུངས་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་འདུས་པའི་ཚོགས་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་
རྣམས༑ བདག་གིས་རྒྱུན་དུ་བསྟན་ཏེ། གཟུགས་དང། ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ། སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ། ཀུན་གྱི་རྒྱུའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། སེམས་ཉིད་ལས་
བྱུང་བ་སྟེ། ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་དང། སེམས་ཐམས་ཅད་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སེམས་འོད་གསལ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། ཁྱོད་ཅག་ཇི་ལྟར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སེམས་འོད་གསལ་བ། དག་པའི་དེ་
ཁོན་ཉིད་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེ་སྟེར་ནས་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ལས་རྨོངས་པ་ཚོལ་བར་བྱེད། རྨོངས་པ་ལས་ནི། སྟོང་པའི་སྐབས་ཕྱེ་ཞིང། རྨོངས་པ་དང། སྟོང་པའི་འཇུར་མདུད་ལས་གཟུགས་དང། དེ་
ལས་ཡང་འདུ་ཤེས་སྣ་ཚོགས་པ་འབྱུང་ཞིང། དེ་ལས་ཕུང་པོར་རེད་པར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུའི་རྣམས་འདུས་པ་ལས་ནང་གི་གཡེང་བའི་རྣམ་རྟོག་གིས་བསྐྱོད་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཐམས་ཅད་ལ་

[406A]༄༅། །རྒྱུག་པས་འཁྲུལ་ཞིང་འཁྱམས་ནས་རྙོག་པའི་རྣམ་པ་ལ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་འཁྲུལ་ལོ། །དེ་ལྟར་གཅིག་ཏུ་རྨོངས་པས་ན། གཟུགས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཉིད་ནང་
གི་རང་བཞིན་དུ་བཟུང་ནས་རྟག་ཏུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་ཀྱི་དངོས་པོ་རི་ཀླུང་དང་ནམ་མཁའ་སྟོང་པས་ཆེན་པོའི་བར་ཐམས་ཅད་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སེམས་འོད་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་
པ་མ་ཤེས་སོ། །དཔེར་ན། དྭངས་ཤིང་གསལ་བའི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་པ་ཡོངས་སུ་དོར་ནས་ཆུ་བུར་ཕྲ་མོའི་རྣམ་པ་ལ་རྦ་རླབས་སུ་བལྟས་ཏེ་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་རྟག་ཏུ་འཁྲུལ་
པ་བཞིན་ནོ། །ཁྱེད་ཅག་ནི། རྨོངས་པ་ལས་ཀྱང་ཆེར་རྨོངས་པ་སྟེ། ད་གཟོད་བདག་གི་ཕྱག་ཐུར་དུ་བསྟན་པ་བྱེ་བྲག་མ་ཕྱེད་པ་དང་འདྲ་བས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཁྱེད་ཅག་ལྷག་
པར་བྱམས་པ་དང། བརྩེ་བར་བྱ་བར་གསུངས་སོ། །དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལས་ལྷག་པར་བརྩེ་བའི་བཀའ་ལུང་མནོས་ཏེ་མིག་མཆི་མས་གང་བཞིན་དུ་ཐལ་
མོ་སྦྱར་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བདག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་རྨད་དུ་བྱུང་བ་དེ་ལྟར་ཐོས་པ་ལས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སེམས་འོད་གསལ་བ། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་
རྟག་ཏུ་གནས་པ་རྟོགས་པར་གྱུར་མོད་ཀྱི། བདག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་བཀའ་མཆིད་སྩལ་བརྟོགས་པ་ལས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་འདི་ཉིད་དྲངས་པས་གཅིག་ཏུ་གུས་ཤིང་པུ་དུད་

[406B] དེ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཙམ་ཞིག་ཐོབ་མོད་ཀྱི་སེམས་དེ་ཉིད་བདེན་པའི་རྩ་བ་ཅན་དུ་ལྟ་བར་མ་ནུས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷག་པར་བྱམས་པ་དང། བརྩེ་བས་བདག་གི་ཐེ་
ཚོམ་བཅད་ནས་བླ་ན་མེད་པའི་གོ་འཕང་ལ་འགོད་པའི་ཆོས་ཟབ་མོ་བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ་ཁྱེད་ཅག་རྒྱུ་དངོས་པོའི་སེམས་ཉིད་ཀྱིས་
ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ཐོས་པར་གྱུར་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་བདེན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཆོས་ཀྱི་དེ་ཉིད་མ་རྟོགས་སོ། །འགའ་ཞིག་གིས་སོར་མོའི་རྩེ་མོས་ཟླ་བ་བསྟན་པ་ན་དེ་ལས་ཟླ་བ་ལ་བལྟ་བར་རིགས་
ཀྱི༑ སོར་མོ་ཉིད་ཟླ་བར་བཟུང་ན། མི་དེས་ཟླ་བར་རིང་དུ་འཁྲུལ་པར་མ་ཟད་སོར་མོ་དེ་ལའང་རིང་དུ་འཁྲུལ་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ན་སྟོན་བྱེད་ཀྱི་སོར་མོ་དྭངས་པའི་ཟླ་བ་ཞེས་རིང་དུ་འཁྲུལ་བས་
སོར་མོར་རིང་དུ་འཁྲུལ་བ་ལྟ་ཞོག་སྣང་མུན་ཀྱང་མི་ཕྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ན། སོར་མོའི་རྩེ་མོ་དྭངས་པའི་ཟླ་བར་བཟུང་བས་སྣང་མུན་ལོག་པར་ནོར་བས་སོ། །ཁྱོད་ཀྱང་དེ་བཞིན་
དུ་བལྟའོ། །བདག་གིས་དམ་པའི་ཆོས་འཆད་པའི་བཀའ་རྣམ་པར་འབྱེད་ནུས་པ་ཉིད་དུ་བཟུང་ན། འོན་ཏེ་བདག་གིས་སྩལ་པའི་བཀའ་དང་འབྲེལ་བ་མེད་པའི་ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་ཉིད་གཞན་དུ་
གྱུར་བ་ལྟ་མཆིས་སམ། དཔེར་ན། མགྲོན་པོ་མགྲོན་ཁང་དུ་འོང་བ་ཅུང་ཟད་འདུག་ཅིང། འཕྲལ་དུ་འགྲོ་བས་རྒྱུན་དུ་མི་གནས་ལ། ཁྱིམ་གྱི་བདག་པོ་ནི། འགྲོ་བར་མི་བྱེད་པས་ན། ཁྱིམ་

[407A]༄༅། །གྱི་བདག་པོ་ཟེར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ན་ནི། གང་དུ་ཡང་འགྲོ་བར་མི་བྱེད་པས། ཇི་ལྟར་ན་སྒྲ་དང་བྲལ་བའི་རྣམ་པར་རིག་པའི་
རང་བཞིན་ཡང་མེད་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་ན། སྒྲ་ལ་རྣམ་པར་རིག་པའི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་པར་མ་ཟད། བདག་གི་བཞིན་རྣམ་པར་རིག་པ་ཡང་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐམས་
ཅད་ལས་གཞན་དུ་ཁྱོད་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པའི་རང་བཞིན་མེད་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟར་ན། སྣ་ཚོགས་པའི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་བར་དང། གཟུགས་མ་ཡིན་
ཞིང་སྟོང་པ་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་གནག་ལྷས་ཀྱི་བུ་སོགས་ཀྱིས་ཟབ་མོའི་གནས་སུ་ཞེན་པའི་བར་དང་མཚུངས་སོ། །ཅི་སྟེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་རྣམ་པར་རིག་པའི་རང་
བཞིན་མེད་པར་གྱུར་ལ། ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་སོ་སོར་ལྡོག་ཅིང་འགྲོ་བ་ཉིད་ན་གང་ཞིག་གནས་པ་པོ་ཉིད་དུ་གྱུར། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། བདག་གི་སེམས་ཉིད་སོ་
སོར་ལྡོག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པའི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སེམས་གསལ་རིག་ཇི་ལྟར་ན་མི་ལྡོག་པར་འགྱུར། ཐུགས་བརྩེབས་དགོངས་ཏེ་བདག་གི་སླད་དུ་བཀའ་སྩལ་
དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱི་མཐོང་བའི་རང་བཞིན་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་རིག་འདི། རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སེམས་ཀྱི་དེ་ཉིད་རང་བཞིན་

[407B] ཟླ་བའི་བརྙན་པོ་དང་མི་འདྲའོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་བདག་གིས་མི་ལྡོག་པའི་རང་བཞིན་ཁྱོད་ལ་བསྟན་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཀུན་དགའ་
ར་བའི་སྒོ་ཕྱེ་སྟེ་ཤར་ཕྱོགས་ནས་ཉི་མ་ཤར་བ་ན་འོད་འཁྱུག་པར་འགྱུར་ཏེ། ནམ་གུང་ན་ཟླ་སྣང་བྲལ་བའི་ཚེ་སྨག་དང་སྤྲིན་འཐིབས་པས་མུན་པར་འགྱུར་རོ། །སྒོ་དང་སྐར་ཁུང་ནས་ནི་མཐོང་བ་
གསལ་བར་འགྱུར་ལ། རྩིག་པ་དང་སྒྲིབ་ཡོལ་གྱིས་ཆོད་པ་ན་མཐོང་བ་སྒྲིབ་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་གནས་སུ་ནི། ཡང་ཡོངས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །བར་སྣང་ལ་ནི། ཅི་ཡང་སྟོང་པ་
ཁོ་ན་སྣང་ངོ། །ཐག་རིང་པོའི་རྡུལ་འཚུབས་པའི་རྣམ་པ་ནི་མུན་པར་གཏིབས་པར་སྣང་ངོ། །རྡུལ་དྭངས་པའི་ཚེ་ན་ཡང་དྭངས་ཤིང་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱེད་ཅག་
གིས་འགྱུར་བ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟོས་ཤིག་།བདག་གིས་དེ་དག་རང་རང་གི་རྒྱུའི་གནས་སུ་ལྡོག་པ་སྟོན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན། རྒྱུའི་གནས་ཡིན་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ་
འགྱུར་བ་དང་བཅས་པ་དེ་དག་ལས། སྣང་བ་ནི། ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་ལྡོག་པར་བགྱིས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ན། ཉི་མ་མེད་ན་སྣང་བ་མེད་དེ། སྣང་བའི་རྒྱུ་ནི། ཉི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་
ཉི་མ་ལ་ལྡོག་པར་བགྱིའོ། །མུན་པ་ནི། ནམ་གུང་གི་ཟླ་སྣང་བྲལ་བ་ལ་ལྡོག་པར་བགྱིའོ། །མཐོང་གསལ་བ་ནི། སྐར་ཁུང་ལ་ལྡོག་པར་བགྱིའོ། །སྒྲིབ་པ་ནི། རྩིག་པ་དང་སྒྲིབ་ཡོལ་ལ་

[408A]༄༅། །ལྡོག་པར་བགྱིའོ། །ཡོངས་སུ་རིག་པ་ནི། རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་གནས་སུ་ལྡོག་པར་བགྱིའོ། །བར་སྣང་ནི། སྟོང་པ་ལ་ལྡོག་པར་བགྱིའོ། །གཏིབས་པའི། རྡུལ་
འཚུབས་པ་ལ་ལྡོག་པར་བགྱིའོ། །དྭངས་པ་ནི། རྡུལ་དྭངས་པ་ལ་ལྡོག་པར་བགྱིའོ། །འདི་ལྟར་ན། འཇིག་རྟེན་ན་ཡོད་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི། སྡེ་ཚན་འདི་རྣམས་ལས་མི་འདའོ། །ཁྱོད་
ཀྱི་མཐོང་བའི་སྡེ་ཚན་བརྒྱད་ཀྱི་སྣང་བའི་རང་བཞིན་གསལ་ཞིང་རིག་པ་འདི་གང་དུ་ལྡོག་པར་བགྱི། ཅིའི་ཕྱིར་ན། གལ་ཏེ་སྣང་བ་ལ་ལྡོག་ན་ནི། སྣང་བ་མེད་པའི་ཚེ་མུན་པ་ཡང་མི་
མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །སྣང་མུན་སོགས་སྣ་ཚོགས་པའི་ཡུལ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཡོད་པའི་ཚེ་མཐོང་བ་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་མེད་ལ་ལྡོག་པར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ནི། ཁྱོད་མ་ཡིན་
བ་ཉིད་དོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ནི། ཁྱོད་མ་ཡིན་པ་གཞན་སུ་ཞིག་ཡིན། འདི་ཉིད་ལས་ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་ཡེ་ནས་དག་ཅིང་གསལ་བ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། ཁྱོད་རང་ཉིད་
རྨོངས་པས་རང་བཞིན་བརླག་སྟེ་སྐྱེ་འཆིའི་འཁྲུལ་འཁོར་དུ་ཆུད་པས་རྣམ་པར་འཁྱམས་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཁྱེད་ཅག་སྙིང་རེ་རྗེ་ཞེས་བརྩེ་བར་མཛད་
དོ༑ ༑ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། བདག་གི་མཐོང་བའི་རང་བཞིན་འདི་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཤེས་ཀྱང་གང་ཞིག་བདག་གི་ཡང་དག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་འགྱུར། །བཅོམ་

[408B] ངས་ཁྱོད་ལ་འདྲི་བར་བྱ་སྟེ། ཁྱོད་ཀྱིས་ད་ལྟ་ཟག་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་དག་པ་མ་ཐོབ་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུ་ལས་བསམ་གཏན་དང་
པའི་བར་དུ་སྒྲིབ་ཐོགས་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །མ་འགགས་པས་ནི། འཛམ་བུ་གླིང་ལ་ལྟ་བའི་ཚེ་ལག་མཐིལ་གྱི་ཨ་མྲའི་འབྲས་བུ་བཞིན་དུ་སྣང་ངོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ནི་
འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྒྱ་སྟོང་སྣང་ངོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི། ཕྲ་རབ་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་དག་པའི་ཞིང་གི་མཐར་ཐུག་པའི་བར་མི་གཟིགས་པ་ཅི་ཡང་མ་མཆིས་
སོ༑ ༑སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ནི། གསལ་བར་བལྟས་པའི་ཚེ་ནས་དང་ཚོན་ལས་མི་འདའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། བདག་གིས་ཁྱོད་དང་ལྷན་ཅིག་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་གཞལ་མེད་ཁང་ལྟ་བ་དང་
དེའི་བར་གྱི་ཆུ་དང། སྐམ་དང། བར་སྣང་འགྲོ་བ་རྣམས་ཡོངས་སུ་ལྟ་བ་ན། སྣང་མུན་སྣ་ཚོགས་པའི་རྣམ་པ་ཡོད་ཀྱང་མདུན་རོལ་གྱི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་སོ་སོ་དང་ར་ཞིང་བསྒྲིགས་པ་སྟེ། གཞན་
མ་མཆིས་པས་ཁྱོད་ཀྱིས་འདིར་རང་དང་གཞན་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་རིགས་སོ། །ད་ལྟ་ངས་ཁྱོད་ཀྱི་སླད་དུ་སྣང་བ་དེ་དག་ལས་གང་ཞིག་བདག་གི་རང་བཞིན་ཡིན། གང་ཞིག་དངོས་པོའི་རང་
བཞིན་འབྱེད་པར་བགྱིད། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱི་ནུས་པ་ཅི་ཡོད་ཀྱིས་ལྟོས་དང། ཉི་ཟླའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བར་ནི། དངོས་པོ་ཡིན་གྱི་ཁྱོད་མ་ཡིན་ལ་གསེར་གྱི་རི་བདུན་གྱི་བར་ཞི་བ་

[409A]༄༅། །ཏུ་བརྟགས་པའི་ཚེ་སྣ་ཚོགས་པའི་འོད་བཀྲ་བ་ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་གྱི། ཁྱོད་མ་ཡིན་ནོ། །རིམ་གྱིས་ཞིབ་ཏུ་བརྟགས་པ་ན་སྤྲིན་ལྡང་བ། བྱ་འཕུར་བ། རླུང་
གཡོ་བ༑ རྡུལ་འཚུབས་པ། ནགས་ཚལ། རི། ཀླུང། རྩྭ་ལྡུམ། མི་དང། དུད་འགྲོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དངོས་པོ་ཡིན་གྱི། ཁྱོད་མ་ཡིན་ནོ་།ཀུན་དགའ་བོ། དེ་ལྟར་ཉེ་བ་དང། རིང་བའི་རྣམ་
པ་སྣ་ཚོགས་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སོ་སོ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱི་གསལ་ཞིང་རིག་པའི་སྣང་བ་སྟེ། དངོས་པོ་དེ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སོ་སོ་ཐ་དད་པའི་དབྱེ་བ་ཡོད་ཀྱང་སྣང་བའི་རང་བཞིན་
ལ་ཐ་དད་མེད་དོ། །འདིའི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་ཞིང་རིག་པ་ནི། ཁྱོད་ཀྱི་སྣང་བའི་རང་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྣང་བ་ཉིད་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་ཡིན་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་ངའི་སྣང་བ་ཡང་མཐོང་བར་
འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ལྷན་དུ་མཐོང་བ་ལ་ངའི་སྣང་བ་མཐོང་བ་སྨྲ་ན། ངས་མི་མཐོང་བའི་ཚེ་ཅིའི་ཕྱིར་ངའི་མི་མཐོང་བའི་ཡུལ་ཉིད་མི་མཐོང་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་ངའི་མི་མཐོང་བ་ཉིད་
མཐོང་ན། རང་ཉིད་མི་མཐོང་བའི་རྣམ་པ་ཅན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ངའི་མི་མཐོང་བའི་ཡུལ་མི་མཐོང་ན་རང་ཉིད་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བས་ན། ཇི་ལྟར་ན་ཁྱོད་མ་ཡིན་
པར་འགྱུར། གཞན་ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་དངོས་པོ་མཐོང་བའི་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱིས་དངོས་པོ་མཐོང་བ་དང། དངོས་པོ་ཀྱང་ཁྱོད་མཐོང་བར་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟར་ན་རང་བཞིན་འཁྲུག་པར་གྱུར་པས་

[409B] ཁྱོད་ཉིད་འཇིག་རྟེན་དང་བཅས་པ་རྣམ་པར་བཞག་པ་མི་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་མཐོང་བའི་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱི་ཡིན་ལ་བདག་གི་མ་ཡིན་པའི་སྣང་བའི་རང་བཞིན་
ཁྱབ་པར་གྱུར་པ་ཁྱོད་མ་ཡིན་ན། གཞན་སུ་ཞིག་ཡིན། ཅིའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱི་རང་གི་ཡང་དག་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་རང་གི་རང་བཞིན་མི་ཤེས་པར་ཅིའི་ཕྱིར་ཕྱིར་ཞིང་བདག་ལ་ཐེ་ཚོམ་
ཟ་ཞིང་འདྲི་བར་བགྱིད། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་སྣང་བའི་རང་བཞིན་འདི་ནི། གདོན་མི་ཟ་བར་བདག་གི་ཡིན་ལ་གཞན་གྱི་མ་ཡིན་ན། བདག་གིས་བཅོམ་
ལྡན་འདས་དང་ལྷན་དུ་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ངོ་མཚར་གཏེར་གྱི་རིན་ཆེན་ཁང་པ་བརྟགས་པ་དང། ཉི་ཟླའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བར་སྣང་བ་འདིས་ཡོངས་སུ་ཁྱབ་ཅིང་མི་མཇེད་ཀྱི་ཁམས་ཡོངས་སུ་གཏུགས་
བར་གྱུར་ཏོ། །ཕྱིར་ལོག་སྟེ་བསམ་གཏན་གྱི་ཁང་པར་སླེབ་པ་ན་ཀུན་དགའ་ར་བ་ཁོ་ན་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །བསམ་གཏན་གྱི་ཁང་པ་ནས་མཉམ་པར་བཞག་པའི་ཚེ་བྱ་འདབ་ཙམ་ཞིག་མཐོང་
བར་སྣང་ངོ། །སྟོན་པ། སྣང་བ་འདི་རང་གི་ངང་གིས་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཁྱབ་པར་སྣང་ལ། ད་སྟེ་ཁང་པའི་ནང་དུ་གང་བར་སྣང་ངོ། །སྣང་བ་འདི་ཆེན་པོ་རྣམས་འདུས་ནས་ཆུང་བར་གྱུར་ཏམ་
རྩིག་པ་དང་སྒྲིབ་ཡོལ་གྱིས་ཆོད་པས་བསྐལ་པར་གྱུར་ཏམ། འདིའི་དོ་ན་གང་ན་གནས་པ་བདག་གིས་མ་ཤེས་པས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་བདག་གི་སླད་དུ་རྒྱས་པར་བཀའ་སྩལ་དུ་གསོལ། བཅོམ་

[410A]༄༅། །ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལས་དོན་ཆེ་ཆུང་ཕྱི་ནང་ཐམས་ཅད་མདུན་རོལ་གྱི་ཡུལ་སྣང་གིས་བསྡུས་པ་སྟེ་
མཐོང་བ་འདི་ལ་བཀྲམ་པ་དང། བཅུམ་པར་སྨྲ་བར་མི་བྱའོ། །དཔེར་ན། སྣོད་གྲུ་བཞི་བའི་ནང་གི་སྟོང་པ་གྲུ་བཞི་པ་མཐོང་བ་དང་མཚུངས་སོ། །ཁོ་བོས་ཁྱོད་ལ་ཡང་འདྲི་བར་བྱ་སྟེ། སྣོད་
གྲུ་བཞི་པ་འདིའི་ནང་གི་སྟོང་པ་གྲུ་བཞི་པ་སྣང་བ་དེ་ངེས་པར་གྲུ་བཞི་པ་ཡིན་ནམ། གྲུ་བཞི་པ་མ་ངེས་པ་ཡིན་གྲང། གལ་ཏེ་ངེས་པར་གྲུ་བཞི་པ་ཡིན་ན་ནི། སྣོད་ཟླུམ་པོ་བཞག་པའི་ཚེ་
དེའི་ནང་གི་སྟོང་པ་ཟླུམ་པོར་མི་འགྱུར་ལ། གལ་ཏེ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཚེ་སྣོད་གྲུ་བཞི་པའི་ནང་དུ་ཡང་སྟོང་པ་གྲུ་བཞི་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་དོན་འདི་གང་དུ་གནས་པ་མ་ཤེས་པར་
སྨྲ་ན༑ དོན་འདིའི་རང་བཞིན་ནི། དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་གནས་པར་སྨྲ་བར་བགྱི། ཀུན་དགའ་བོ། གྲུ་བཞི་དང་ཟླུམ་པོ་མེད་པར་འཇུག་ན་ནི། སྣོད་ཀྱི་གྲུ་བཞི་པ་གསལ་བར་བྱ་ཡི་སྟོང་
པའི་དངོས་པོ་ལ་གྲུ་བཞི་པ་མེད་པས། བར་སྣང་སྟོང་པའི་དངོས་པོ་གྲུ་བཞི་པ་ཡོད་པ་གསལ་བར་བྱའོ། །ཞེས་སྨྲ་པར་མི་རིགས་སོ་།གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱིས་དྲིས་པ་ལྟར་ཁང་པའི་ནང་དུ་གནས་
པའི་ཚེ་མཐོང་སྣང་བཅུམ་ནས་ཆུང་དུར་བྱས་པ་ཡིན་ན། གྱེན་དུ་ཉི་མ་ལ་བལྟས་པའི་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱིས་མཐོང་སྣང་འདི་བཏེག་ནས་ཉི་མ་ལ་སླེབ་པར་བྱེད་དམ། གལ་ཏེ་རྩིག་པ་དང་སྒྲིབ་ཡོལ་

[410B] སྒྲིབ་པར་ནུས་ན་སྐར་ཁུང་ཆུང་དུ་བྲུས་པའི་ཚེ་ཅི་མཐོང་སྣང་འཐུད་པར་འགྱུར་ཏམ། དོན་འདི་ཉིད་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་རང་
གི་རང་བཞིན་དངོས་པོ་ལ་ཞེན་པས་དངོས་པོ་འཁྲུལ་པར་འཕྱན་པས་ན། དེ་དག་སྟོར་ཏེ་ལས་ཆེན་པོ་དང་ཆུང་དུ་ཞེས་རློམ་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ལས་མངོན་པར་ལོག་པའི་ཚེ་ན་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་དང་མཚུངས་པར་གྱུར་ཏེ། ལུས་དང་སེམས་ཡོངས་སུ་ཡེ་ནས་དག་ཅིང་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལས་གཡོ་བ་མེད་ལ། བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་གཅིག་ལ་ཡང་ཕྱོགས་བཅུའི་ཞིང་རབ་
འབྱམས་ཆུད་པར་བྱེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། སྟོན་པ། གལ་ཏེ་མཐོང་སྣང་འདི་ཉིད་བདག་གི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན། རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་འདི་ནི། བདག་
གི་མདུན་ན་གནས་པས་གདོན་མི་ཟ་བར་མཐོང་བ་ཉིད་དུ་བདེན་པས་ད་ནི། བདག་གི་ལུས་དང་སེམས་ཅི་ཞིག་ཏུ་འགྱུར། བདག་གི་ལུས་དང་སེམས་ནི། རྣམ་པར་དབྱེ་བར་བྱར་ཡོད་ཀྱང་
མཐོང་བའི་རང་བཞིན་དེས་བདག་གི་ལུས་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་མ་མཆིས་སོ། །གལ་ཏེ་བདག་གི་སེམས་བདག་ལ་ལྟ་བ་པོའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཚེ་ལྟ་བའི་རང་བཞིན་ནི། ངེས་པར་བདག་
གི་ཡིན་པར་འགྱུར་ལ། ལུས་ནི། བདག་གི་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྔོན་དུ་དངོས་པོ་བདག་ལ་ལྟ་བར་འགྱུར་བ་མི་འཐད་པར་གསུངས་པ་དང་ཅིས་མི་

[411A]༄༅། །མཚུངས། བརྩེ་བ་ཆེན་པོས་མ་རྟོགས་པའི་གནས་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་མཛད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་མཐོང་སྣང་
འདི་ཁྱོད་ཀྱི་མདུན་དུ་གནས་པར་སྨྲས་པ་ནི། ཡང་དག་པའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ངེས་པར་མཐོང་སྣང་འདི་ཁྱོད་ཀྱི་མདུན་དུ་གནས་ཤིང་མཐོང་བར་ངེས་པ་ཡིན་ན། མཐོང་བའི་རང་
བཞིན་འདི་ནི། ཕྱོགས་ཆ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ལ། བསྟན་དུ་མེད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེར་མ་ཟད་ད་ལྟ་ཁྱོད་དང་ལྷན་ཅིག་རྒྱལ་བྱེད་ཚལ་དུ་བསྡད་ནས་ནགས་ཚལ་དང། ཀླུང་རྒྱུན་
དང། ཕོ་བྲང་དང། ཀུན་དགའ་ར་བ་དང། ཡར་ཉི་ཟླའི་བར་དང། མདུན་དུ་གངྒཱ་ལ་ཕྱོགས་ཏེ་ཡོངས་སུ་བལྟས་པ་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་གི་སེངྒེའི་ཁྲིའི་མདུན་ནས་ལག་པ་བརྐྱང་སྟེ་རྣམ་
པ་སྣ་ཚོགས་དེ་དག་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ན་འཐིབས་པོ་ནི། ནགས་ཚལ་དང། སྣང་བ་ནི། ཉི་མའི་འོད་དང། སྒྲིབ་པ་ནི། རྩིག་པ་དང་སྒྲིབ་ཡོལ་དང། ཐལ་བྱུང་ནི། སྟོང་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་
རྩྭ་ཤིང་ནས་སྤུ་ཉག་གི་བར་ཆེ་ཆུང་སོ་སོ་ཐ་དད་པ་ཡོད་ཀྱང་གཟུགས་ཀྱང་ཡིན་ཕྱིན་ཆད་བསྟན་དུ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མཐོང་སྣང་འདི་ཁྱོད་ཀྱི་མདུན་དུ་ངེས་པར་གནས་པའི་ཚེ་ཁྱོད་
གྱིས་མཛུབ་མོས་རིག་པར་བསྟན་ཏེ། གང་ཞིག་མཐོང་སྣང་ཡིན་པ་སྟོན་པར་རིགས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རིག་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་སྟོང་པ་ནི། མཐོང་སྣང་ཡིན་ན། མཐོང་སྣང་དུ་གྲུབ་

[411B] །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་མཐོང་སྣང་ཡིན་ན། མཐོང་སྣང་དུ་གྲུབ་པས་ཇི་ལྟར་དངོས་པོར་འགྱུར། ཁྱོད་ཀྱིས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཞིབ་ཏུ་གཞིགས་ཏེ་ཕྲ་ཞིང་
གསལ་བ་དག་ཅིང་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་མཐོང་སྣང་གི་རང་བཞིན་འདི་དང་འདི་ཞེས་བདག་ལ་བསྟན་ཏེ་དངོས་པོ་དེ་དག་དང་འདྲ་བར་ཕྱེ་སྟེ་གསལ་བར་མ་འདྲེས་པར་གྱིས་ཤིག་ཀུན་དགའ་བོས་
གསོལ་པ། བདག་ད་ལྟ་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་ཀུན་དགའ་ར་བ་གནས་ཐག་རིང་པོར་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བར་དང། ཡར་ཉི་ཟླར་བལྟས་པ་དང་ལག་པས་བསྟན་ཅིང་མིག་གིས་མཐོང་དུ་རུང་བ་ཐམས་ཅད་
དངོས་པོ་ཁོ་ན་དེ་མཐོང་སྣང་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། རྒྱལ་བས་གསུངས་པ་ལྟར་ན། བདག་ལྟ་བའི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཉན་ཐོས་ལས་དང་པོ་པ་ལྟ་ཞོག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་
ཀྱིས་ཀྱང་དངོས་པོའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ལོགས་སུ་མཐོང་སྣང་ཕྱེ་སྟེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་རང་གི་རང་བཞིན་བསྟན་པར་མི་ནུས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་དེ་བཞིན་ཏེ་
དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡང་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་མཐོང་སྣང་འདི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ལོགས་སུ་རང་གི་རང་བཞིན་མེད་དོ། །ཞེས་སྨྲས་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱིས་བསྟན་པའི་དངོས་
པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་མཐོང་སྣང་དུ་གདགས་པ་མ་མཆིས་སོ་།ཡང་ཁྱོད་ལ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ཁྱོད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་རྒྱལ་བྱེད་ཚལ་ནས་ཡང་ནགས་ཚལ་དང་རབ་ནས་ཉི་

[412A]༄༅། །ཟླའི་བར་དུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ལ་སོ་སོར་དཔྱད་པ་ན་ཅི་ཞིག་ལྟར་ནའང་ཁྱོད་ཀྱི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་མཐོང་སྣང་བསྟན་དུ་མེད་ཅིང། ཁྱོད་ཀྱིས་ཡང་དངོས་པོ་དེ་དག་ལས་
གང་ཞིག་མཐོང་སྣང་མ་ཡིན་པ་སྟོན་ཅིག་ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ་བདག་གིས་རྒྱལ་བྱེད་ཚལ་ལ་སོགས་པ་བལྟས་པ་ན་དེ་དག་ལས་གང་ཞིག་མཐོང་སྣང་མ་ཡིན་པ་མ་འཁུམས་སོ། །
ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ནགས་ཚལ་ཉིད་མཐོང་སྣང་མ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་ན་ནགས་ཚལ་མཐོང་བར་འགྱུར། ཅི་སྟེ་ནགས་ཚལ་ཉིད་མཐོང་སྣང་ཡིན་ན་ཡང་ཅི་ཞིག་ནགས་ཚལ་མཐོང་བར་འགྱུར། །
ཞེས་པ་ནས་ཇི་ལྟར་སྟོང་པ་མཐོང་སྣང་མ་ཡིན་ན། སྟོང་པ་ཉིད་ཇི་ལྟར་མཐོང་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་སྟོང་པ་ཉིད་མཐོང་སྣང་ཡིན་ན། ཡང་ཅི་ཞིག་སྟོང་པ་མཐོང་བར་འགྱུར། ཡང་བདག་གིས་
ཞིབ་ཏུ་བརྟགས་པ་ན་དངོས་པོ་དེ་དག་གི་ནང་ནས་ཕྲ་ཞིབ་ཞིབ་པར་ཕྱེ་བའི་ཚེ་མཐོང་སྣང་མ་ཡིན་པ་མ་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །
དེའི་ཚེ་འཁོར་འདུས་པའི་སློབ་པ་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་འདི་ཐོས་པས་སེམས་བློང་བློང་བོར་འགྱུར་ཞིང། དོན་དེའི་མཐའ་དང་མུ་མ་ཤེས་པས་ཡུད་ཅིག་དངངས་ཤིང་
ནེམ་ནུར་དུ་གྱུར་ཏེ་དྲན་པ་སྟོར་བ་ལྟར་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་དག་རྟབ་རྟབ་བོར་གྱུར་པར་གཟིགས་ནས་བྱམས་བརྩེ་མངོན་དུ་མཛད་དེ་ཀུན་དགའ་བོ་དང་འཁོར་འདུས་

[412B] རིགས་ཀྱི་བུ། བླ་ན་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་བཀའ་ཡང་དག་པ་བདེན་པ་སྟེ། ཇི་ལྟ་བ་ཉིད་ཇི་བཞིན་དུ་གསུངས་པ། རྫུན་པ་མེད་ཅིང་བསླུ་བ་
མེད་ལ༑ ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་རྣམ་པ་བཞིས་འཆི་བ་མེད་པར་བརླང་པོས་ལོག་པར་སྨྲས་པ་དང་མི་མཚུངས་སོ། །ཁྱེད་ཅག་གིས་ཞིབ་ཏུ་བརྟག་པར་བྱ་སྟེ། བརྩེ་བས་བསྐྱངས་པའི་རེ་བ་མ་བརླག་ཅིག་དེའི་
ཚེ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་འཁོར་རྣམ་པ་བཞི་ལ་བརྩེ་བའི་སེམས་ཀྱིས་འཁོར་འདུས་པ་མང་པོའི་ནང་ནས་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་
ནས་ལག་པ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་གུས་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འཁོར་འདུས་པ་འདི་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསལ་བར་ཕྱེ་བའི་མཐོང་བ་རྣམ་པར་དག་པ་གཟུགས་
དང་སྟོང་པ་གཉིས་ཡིན་མིན་གྱི་དོན་མ་རྟོགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདིའི་མདུན་གྱི་རྐྱེན་གཟུགས་དང་སྟོང་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མ་རྣམས་གལ་ཏེ་མཐོང་བ་ཡིན་ན་བསྟན་དུ་ཡོད་པར་རིགས་
སོ༑ ༑གལ་ཏེ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ན། མཐོང་བར་མི་འགྱུར་བར་རིགས་སོ་།ད་ལྟ་དོན་དེ་ཉིད་ཀྱི་གནས་ལུགས་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་ཅིང་སྐྲག་པར་གྱུར་ཏེ། སྔོན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་
ཆུང་བ་དག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བརྩེ་བ་ཆེན་པོས་དངོས་པོ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་མ་དང་མཐོང་བའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པའི་སྡོད་ལུགས་དེ་

[413A]༄༅། །ཉིད་ལས་གང་ཞིག་ཡིན་པ་དང་མ་ཡིན་པ་མ་འཚལ་ན་དོན་འདི་གསལ་བར་ཕྱེ་ནས་བསྟན་དུ་གསོལ་ཞེས་གསོལ་པ་དང། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཇམ་
དབྱངས་ལ་སོགས་པ་འཁོར་འདུས་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ་།ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སོ་སོར་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་
པ་ན་དེར་མཐོང་བ་དང་མཐོང་བའི་རྐྱེན་སྣང་བའི་མཚན་མ་དག་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལྟར་གདོད་མ་ནས་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །མཐོང་བ་འདི་དང་རྐྱེན་འདི་དག་གདོད་མ་ནས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་
ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་ཅིང་གསལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དེར་ཡང་ཡིན་པ་དང་མ་ཡིན་པ་ནི། ཇི་ལྟར་གནས། འཇམ་དཔལ། ངས་ད་ལྟ་ཁྱོད་ལ་དྲི་ཡི། དཔེར་ན། ཁྱོད་འཇམ་དཔལ་ཡིན་ཞིང་
འཇམ་དཔལ་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་ཡང་ཡོད་དམ། འོན་ཏེ་འཇམ་དཔལ་དེ་ལྟ་བུ་མེད་བཀའ་སྩལ་པ་དང། འཇམ་དཔལ་གྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །བདག་
འཇམ་དཔལ་ཡིན་ཞིང་བདག་ལས་གཞན་འཇམ་དཔལ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་ལས་གཞན་འཇམ་དཔལ་ཡོད་ན་གཉིས་སུ་འགྱུར་རོ་།གཞན་ཡང་ད་ལྟ་བདག་གིས་འཇམ་
དཔལ་མེད་ཅེས་མ་སྨྲས་སོ། །དེ་ལ་ཡིན་པ་དང་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་མ་མེད་དོ། །དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་བ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རྨད་དུ་བྱུང་བའི་མཐོང་བ་

[413B] ཡུལ་སྟོང་པ་ཉིད་དག་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་ནོ། །གདོད་མ་ནས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་བ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཡང་དག་པའི་སེམས་དམ་པའི་བདེན་པ་ཡིན་ནོ། །རྫུན་པའོ་
གཟུགས་དང་སྟོང་པ་ཐོས་པ་དང་མཐོང་བར་གྱུར་པ་ནི། ཟླ་གཉིས་དང་འདྲ་སྟེ། གང་ཞིག་ནི། ཟླ་བ་ཡིན་ལ། གང་ཞིག་ནི། ཟླ་བ་མིན་ཞེས་བྱ། འཇམ་དཔལ། ཟླ་བ་གཅིག་ཏུ་བདེན་ན། དེ་ལ་
རང་ངོས་ནས་ཟླ་བ་ཡིན་པ་དང། མ་ཡིན་པ་གཉིས་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ད་ལྟ་ཁྱོད་ཀྱི་མཐོང་བ་དང་མཐོང་བའི་ཡུལ་ལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་གསལ་བར་སྣང་བ་འདི་ནི། ལོག་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་
འདིའི་ནང་ནས་ཡིན་པ་དང་མ་ཡིན་པ་འབྱེད་པར་མི་ནུས་སོ། །དེ་ཡང་དག་པར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་ཞིང་རིག་པའི་རང་བཞིན་ལ་བརྟེན་པས་ན་ཁྱོད་ལ་བསྟན་དུ་ཡོད་པ་དང། བསྟན་དུ་མེད་པ་
ལས་འདའ་བར་ནུས་སོ། །དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བདེན་པ་གསུང་བ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོས་བཀའ་སྩལ་བའི་རིག་པའི་རྐྱེན་ཕྱོགས་
བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཁྱབ་པར་གསལ་ཞིང་དྭངས་པས་གཏན་དུ་གནས་པའི་རང་བཞིན་སྐྱེ་འགག་མེད་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདེན་པ་གསུང་བ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོས་བཀའ་སྩལ་པ་ལྟར་ན་
སྔོན་གྱི་བྲམ་ཟེ་ཀ་པི་ལས་སྨྲས་པའི་གསང་ཚིག་དང། ཐལ་བ་བྱུག་བ་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱི་རོལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་བདེན་བར་ཡོད་ཅིང་ཕྱོགས་བཅུར་བྱ་བ་པ་ཡིན་ཞེས་པ་འདི་དང་ཇི་ལྟར་

[414A]༄༅། །མི་འདྲ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལངྐའི་རི་ལ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་དོན་འདི་རྒྱས་པར་བཀའ་སྩལ་པའི་ཚེ་ཕྱིར་
རོལ་པ་དེ་དག་རྟག་པ་རང་བྱུང་དུ་སྨྲ་ལ་བདག་གིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་བཀའ་སྩལ་པ་འདི་ནི། དེ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ན། ད་ལྟ་གལ་
ཏེ་གསལ་ཞིང་རིག་པ་འདིའི་རང་བཞིན་རང་བྱུང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་འགག་པ་མེད་པ་གསོབ་དང། རྫུན་དང། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཐམས་ཅད་དང་ཡོངས་སུ་བྲལ་བ་འདི་ནི། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་
བ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་ན། དེ་དག་གིས་རང་བྱུང་དུ་གྲུབ་ཅེས་སྨྲས་པ་དང་འདྲ་བས་ཇི་ལྟར་ན་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་ནས་ལོག་པའི་ལྟ་བ་གང་ལ་ཡང་མི་འཇུག་ཅིང་ཡང་དག་པའི་སེམས་ཀྱི་གསལ་
ཞིང་རིག་པའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པར་མཛད་དུ་གསོལ་ཞེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། བདག་གིས་ད་ལྟ་དེ་ལྟ་བུར་ཐབས་ལ་མཁས་
པས་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་ནས་ཁྱོད་ལ་ཡང་དག་པར་བཀའ་སྩལ་པ་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་མ་རྟོགས་པར་རང་བྱུང་བའོ་སྙམ་དུ་རྟོག་གོ་ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་རང་བྱུང་དུ་གྲུབ་པར་བདེན་ན། གོར་མ་
ཆག་པར་རང་བྱུང་བའི་དངོས་པོ་ཡོད་པར་གསོལ་བར་འབྱེད་རིགས་སོ་།ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་དཔྱོད་ཅིག་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་མཐོང་བ་གསལ་བ་འདིའི་ནང་ན་གང་ཞིག་བདག་

[414B] མུན་པ་བདག་གམ། སྟོང་པ་བདག་གམ། བེམ་པོ་བདག་ཡིན། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་སྣང་བ་བདག་ཡིན་ན། མུན་པ་མི་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་
ཏེ་སྟོང་པ་རང་བྱུང་བའི་དངོས་པོ་ཡིན་ན། བེམ་པོ་མི་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེས་མཚོན་ནས་མུན་པའི་མཚན་མ་ལ་སོགས་པའི་བར་བདག་ཡིན་ན། སྣང་བའི་དུས་སུ་མཐོང་བའི་རང་
བཞིན་རྒྱུན་ཆད་ནས་ཇི་ལྟར་ན་སྣང་བ་མཐོང་བར་འགྱུར་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། ཀུན་དགའ་བོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ད་ལྟ་མཐོང་བ་དམ་པ་འདིའི་རང་བཞིན་ངེས་པར་རང་བྱུང་མིན་པར་
བཀའ་སྩལ་བ་ལས་ན། ཡང་བདག་གིས་གསལ་བར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །འོན་ཀྱང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ལེགས་པར་མ་རྟོགས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དྲི་བ་
ཞུའོ༑ ༑དོན་འདི་ཇི་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དང་མཐུན་ཞེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་འདྲི་ཞིང་གསོལ་ན་
བདག་གིས་སླར་ཡང་ཁྱོད་ལ་འདྲིའོ། །ད་ལྟ་ཁྱོད་ཀྱིས་མཐོང་བའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་རང་བཞིན་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཤེས་སོ་ཞེ་ན། ཡང་མཐོང་བ་འདི་སྣང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་མཐོང་ངམ་མུན་
པ་ལ་བརྟེན་ནས་མཐོང་ངམ། སྟོང་པ་ལ་བརྟེན་ནས་མཐོང་ངམ་བེམ་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་མཐོང། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་སྣང་བ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ན། མུན་པ་མི་མཐོང་བར་རིགས་སོ། །མུན་

[415A]༄༅། །པ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ན། སྣང་བ་མི་མཐོང་བར་རིགས་སོ་།དེས་མཚོན་ནས་སྟོང་པ་ལ་བརྟེན་པ་དང། བེམ་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་བར་དུ་སྣང་བ་དང་མུན་པ་ལྟར་རོ། །
ཀུན་དགའ་བོ། ཡང་མཐོང་བ་འདི་སྣང་བ་དང་འབྲེལ་བར་མཐོང་ངམ། མུན་པ་དང་འབྲེལ་བར་མཐོང་ངམ། སྟོང་པ་དང་འབྲེལ་བར་མཐོང་ངམ། བེམ་པོ་དང་འབྲེལ་བར་མཐོང་
ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་སྟོང་པ་དང་འབྲེལ་བ་ཡིན་ན། བེམ་པོ་མི་མཐོང་བར་རིགས་སོ། །བེམ་པོ་དང་འབྲེལ་བ་ཡིན་ན། སྟོང་པ་མི་མཐོང་བར་རིགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་དང་འབྲེལ་
བ་དང། མུན་པ་དང་འབྲེལ་བའི་བར་དུ་སྟོང་པ་དང་བེམ་པོ་ལྟར་རོ། །འདི་ལྟར་རིགས་པར་བྱ་སྟེ། ཡང་དག་ཅིང་རྨད་དུ་བྱུང་བ་གསལ་ཞིང་རིག་པ་འདི་གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་
འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན། རང་བྱུང་དུ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན། རང་བྱུང་དུ་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན། མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན། མ་ཡིན་པ་མིན་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཡིན་
པ་མིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞིང་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། །ཁྱོད་ད་ལྟ་ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལ་སེམས་ཞེན་ཅིང་འཇིག་རྟེན་པ་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་ཚིག་བླ་དྭགས་ཀྱི་མིང་དང་མཚན་མས་ཇི་ལྟར་སོ་སོར་འབྱེད་པར་ནུས། དཔེར་ན། ལག་པས་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ལ་ཉུག་ཅིང་ནོམ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རང་དགར་རང་ཉིད་སྡུག་

[415B]འདོད་པ་བཞིན་ཇི་ལྟར་འཛིན་པར་ནུས། ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། གལ་
ཏེ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རིག་པའི་རང་བཞིན་འདི་ངེས་པར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགེ་སློང་རྣམས་ལ་མཐོང་བའི་རང་བཞིན་ལ་རྐྱེན་བཞི་འདི་ལྟ་སྟེ་
སྟོང་པ་ལ་བརྟེན་པ་དང། སྣང་བ་ལ་བརྟེན་པ་དང། སེམས་ལ་བརྟེན་པ་དང། མིག་ལ་བརྟེན་པར་བཀའ་སྩལ་བའི་དོན་ཅི་ལྟ་བུ་ལགས། འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། བདག་གིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་བཀའ་སྩལ་པ་ནི། ཡང་དག་པའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ངས་ཁྱོད་
ལ་སླར་ཡང་འདྲིའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བདག་གིས་མཐོང་བར་ནུས་སོ། །ཞེས་སྨྲ་མོད་ཀྱང། ཇི་ལྟར་ན་མཐོང་ལ་ཇི་ལྟར་ན་མི་མཐོང་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། ཀུན་དགའ་
པོས་གསོལ་པ། འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་བོ་དག་ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་དང་སྒྲོན་མེའི་འོད་ལ་བརྟེན་ནས་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་མཐོང་བས་ན་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་ལ། གལ་ཏེ་འོད་གསལ་བའི་སྣང་བ་གསུམ་པོ་འདི་
མེད་ན༑ མཐོང་བར་མ་ནུས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། །གལ་ཏེ་སྣང་བ་མེད་པའི་ཚེ་མི་མཐོང་ཞེ་ན། མུན་པ་ཉིད་ཀྱང་མི་མཐོང་བར་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་ངེས་པར་མུན་པ་མཐོང་ན། འདི་ལ་སྣང་བ་

[416A]༄༅། །མེད་ཅས་བྱ་བར་རིགས་ཀྱི། ཇི་ལྟར་ན་མཐོང་བ་མེད་ཅེས་སྨྲ། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་མུན་པའི་དུས་སུ་སྣང་བའི་མཚན་མ་མི་མཐོང་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་ན་
ད་ལྟ་སྣང་བའི་དུས་སུ་མུན་པའི་མཚན་མ་མི་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཡང་མི་མཐོང་བ་ཉིད་ཅེས་ཐ་སྙད་འདོགས་པར་རིགས་སོ། །འདི་ལྟར་ན་མི་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། མཚན་མ་གཉིས་ཀ་
ལ་འཇུག་པར་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་མཚན་མ་གཉིས་ཡོད་ན་གཅིག་གིས་གཅིག་ཕན་ཚུན་གོ་སྐབས་འཕྲོག་པར་འགྱུར་ལ། ཁྱོད་ཀྱི་མཐོང་བའི་རང་བཞིན་འདི་ཉིད་རེ་ཞིག་ཀྱང་མེད་པར་
གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ན་གཉིས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་མི་མཐོང་བར་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་ལྟར་རིག་པར་
བྱ་སྟེ༑ སྣང་བ་མཐོང་བའི་ཚེ་མཐོང་བ་དེ་སྣང་བ་མ་ཡིན་མུན་པ་མཐོང་བའི་ཚེ་མཐོང་བ་དེ་མུན་པ་མ་ཡིན། སྟོང་པ་མཐོང་བའི་ཚེ་མཐོང་བ་དེ་སྟོང་པ་མ་ཡིན། བེམ་པོ་མཐོང་བའི་ཚེ་མཐོང་
བ་དེ་བེམ་པོ་མ་ཡིན། དོན་འདི་བཞི་དེ་ལྟར་ཡིན་མོད་ཀྱང་སླར་ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། མཐོང་བྱ་མཐོང་བའི་ཚེ་མཐོང་བ་དེ་མཐོང་བྱ་མ་ཡིན། མཐོང་བ་དེ་མཐོང་བྱ་དང་
བྲལ་ན་མཐོང་བའི་དོན་ཚང་བར་མི་ནུས་སོ། །ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དང། རང་བྱུང་དང། འཕྲད་པ་དང། ལྟོས་པའི་མཚན་མ་ཞེས་བརྗོད། ཁྱོད་ལ་སོགས་པ་ཉན་

[416B][?]རྟུལ་ཞིང་རྟོགས་པ་མེད་པས་དག་ཅིང་གསལ་བའི་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་མ་རྟོགས་སོ། །ངས་ཁྱོད་ལ་བསྟན་པར་བྱའོ། །ལེགས་པར་དཔྱོད་ཅིག་བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་ལམ་ལ་
ལེ་ལོ་མ་བྱེད་ཅིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱབས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདག་ཅག་ལ་བསྟན་པའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་
བ་དང། རང་བྱུང་དང། འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པའི་མཚན་ཉིད་དང། འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བཀའ་སྩལ་པ་རྣམས་བདག་ཅག་གི་སེམས་ཀྱིས་གསལ་བར་མ་
རྟོགས་ཏེ། ད་ལྟ་གཞན་ཡང་མཐོང་བྱ་མཐོང་བ་ནི། མཐོང་བ་མིན་པའོ། །ཞེས་ཐོས་པས་ཆེས་ཆེར་འཁྱམས་པ་དང། རྨོངས་པ་རྒྱས་པར་གྱུར་ཏོ། །ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་རྗེས་སུ་བརྩེ་བར་
དགོངས་ཏེ་བདག་ཅག་ཐམས་ཅད་ལ་དག་ལ་གསལ་ཞིང་རིག་པའི་སེམས་གསལ་བར་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་དུ་གསོལ་ཞེས་ཞུས་ནས་ངུས་ཤིང་མིག་ནས་མཆི་མ་ཕྱུང་སྟེ་གདུང་བའི་ཡིད་ཀྱིས་སྤྱི་བོས་
ཕྱག་འཚལ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་བཀའ་ནོད་ཅིང་འདུག་གོ་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་དང་བཅས་པའི་འདུས་པའི་འཁོར་རྣམས་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བར་
དགོངས་ཏེ་གཟུངས་ཆེན་པོ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་སྦྱངས་པའི་ལམ་རྒྱས་པར་བཀའ་སྩལ་པར་དགོངས་ཏེ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་

[417A]༄༅། །སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་ནན་ཏན་དུ་སྦྱངས་པས་མང་དུ་ཐོས་པར་གྱུར་མོད་ཀྱི། དོན་འདི་ཟབ་ཅིང་ཕྲ་བའི་བསྒོམས་བྱུང་གིས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མ་
རྟོགས་སོ། །ད་ལྟ་ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་ངས་ཁྱོད་ལ་གསལ་བར་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེར་མ་ཟད་ཡང་སླད་མའི་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གོ་
འཕང་ལ་དགོད་ཅིང་གཞག་པའི་ཕྱིར་དུའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་བ་དེ་ཐམས་ཅད་འཁོར་བར་འཁོར་བ་ནི། ཕྱིན་ཅི་ལོག་རྣམ་པ་གཉིས་སོ་སོར་འབྱེད་པའི་མཐོང་བ་
རྫུན་པའི་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་བླངས་ཏེ། ལས་ཀྱི་དབང་གིས་འཁོར་བར་འཁོར་རོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཐོང་བ་གཉིས་གང་ཞེ་ན། གཅིག་ནི། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སོ་སོའི་ལས་
ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཐོང་བ་དང། གཅིག་ཤོས་ནི། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱི་མཐུན་གྱི་ལས་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཐོང་བའོ། །སོ་སོའི་ལས་ཀྱི་མཐོང་བ་གང་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ་
དཔེར་ན། འཇིག་རྟེན་ན་མི་ཞིག་ནད་ཀྱིས་མིག་དམར་ཞིང་རབ་རིབ་ཏུ་གྱུར་ཏེ་མཚན་མོ་སྒྲོན་མེའི་འོད་ལ་བལྟས་པའི་ཚེ་འོད་ཀོར་ཟླུམ་པོ་ཁ་དོག་ལྔ་པ་རིམ་པར་བཀྲ་བ་མཐོང་བ་ལྟ་
བུའོ༑ ༑ཁྱོད་ཅི་སྙམ་དུ་སེམས། མཚན་མོ་འབར་བའི་སྒྲོན་མེའི་འོད་ལས་བྱུང་བའི་འོད་ཀོར་ཟླུམ་པོ་འདི་སྒྲོན་མེའི་གཟུགས་སམ། འོན་ཏེ་མཐོང་བའི་གཟུགས་ཞེས་བྱའམ་

[417B] །གལ་ཏེ་འདི་ཉིད་སྒྲོན་མེའི་གཟུགས་ཞེ་ན། མིག་ལ་རབ་རིབ་མེད་པ་རྣམས་ཅིའི་ཕྱིར་ཐུན་མོང་དུ་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་ཞིང། མིག་རབ་རིབ་དང་ལྡན་པ་ཁོ་ནས་འོད་ཀོར་
ཟླུམ་པོ་མཐོང་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་མཐོང་བའི་གཟུགས་ཞེ་ན། མཐོང་བ་དེ་ཉིད་གཟུགས་སུ་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། མིག་རབ་རིབ་དང་ལྡན་པ་དེས་འོད་ཀོར་ཟླུམ་པོ་ཇི་ལྟར་མཐོང། གཞན་
ཡང་ཀུན་དགའ་བོ། །གལ་ཏེ་འོད་ཀོར་ཟླུམ་པོ་འདི་སྒྲོན་མེ་དང་བྲལ་ཞིང་ལོགས་སུ་ཡོད་ན། ཉེ་ལོགས་སུ་ཡོད་པའི་ཡོལ་བ་དང། བླ་བྲེས་དང། ཁྲི་དང། སྟན་ལ་བལྟས་པ་ན་ཡང་གྲིབ་མ་
ཟླུམ་པོ་འབྱུང་བར་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་མཐོང་བ་དང་བྲལ་ནས་ལོགས་སུ་ཡོད་ན། མིག་གིས་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཞིང་མིག་རབ་རིབ་དང་ལྡན་པ་དེའི་མིག་ལ་གྲིབ་མ་ཟླུམ་པོ་
གང་ནས་མཐོང་བར་འགྱུར། འདི་འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གཟུགས་ངེས་པར་སྒྲོན་མེ་ལ་ཡོད་ལ་མཐོང་བའི་སྐྱོན་གྱིས་འོད་ཀོར་དུ་གྱུར་ཏོ། །འོད་ཀོར་དང་མཐོང་བ་གཉིས་རབ་རིབ་
ཀྱི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་གྱི། རབ་རིབ་མཐོང་བ་ཁོ་ནའི་སྐྱོན་མ་ཡིན་ནོ། །མཐར་གཏུགས་ན་སྒྲོན་མེ་འམ། མཐོང་བ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་བྱ་ན། དེ་ལ་སྒྲོན་མེ་མ་ཡིན། མཐོང་བ་མ་ཡིན་
ཞེས་བརྗོད་དུ་རུང་ངམ། ཟླ་གཉིས་སུ་སྣང་བ་ཉིད་དང་འདྲ་ཞིང་དངོས་ཀྱང་མ་ཡིན། གཟུགས་བརྙན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཟླ་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་རྒྱུ་མིག་འབྲས་བཙིར་

[418A]༄༅། །བ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་མཁས་པའི་སྐྱེ་བོ་གང་དག་མིག་འབྲས་བཙིར་བ་ཉིད་གཟུགས་དང་གཟུགས་མ་ཡིན་པ་མཐོང་བ་དང་བྲལ་བ་དང། མ་བྲལ་བ་
ཞེས་མི་བརྗོད་དོ། །འདི་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། མིག་རབ་རིབ་ཏུ་གྱུར་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ད་ལྟ་གང་ཞིག་སྒྲོན་མེ་ཡིན་ལ། གང་ཞིག་མཐོང་བ་ཡིན་ཞེས་ཐ་སྙད་མི་འདོགས་ན། སྒྲོན་མེ་མ་
ཡིན༑ མཐོང་བ་མ་ཡིན་ཞེས་སོ་སོར་ཕྱེ་སྟེ་ཅི་ཞིག་བརྗོད། སྤྱི་མཐུན་གྱི་ལས་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཐོང་བ་གང་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ། འཛམ་བུ་གླིང་འདིར་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་ཆུ་བོའི་བར་
བར་དུ་གླིང་སྟོང་ཕྲག་གསུམ་ཡོད་ཅིང་དབུས་ཀྱི་གླིང་ཆེན་པོ་ལ་ཤར་ནུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལ་རྒྱལ་ཁམས་སྟོང་ཕྲག་གཉིས་དང་སུམ་བརྒྱ་ཡོད་དོ། །གླིང་ཕྲན་གཞན་ཐམས་ཅད་
རྒྱ་མཚོའི་ནང་ན་གནས་སོ། །གླིང་དེ་དག་ལ་ལར་རྒྱལ་ཁམས་བརྒྱ་ཕྲག་གཉིས་གསུམ་དང། འགའ་ཞིག་ཏུ་རྒྱལ་ཁམས་གཅིག་དང་གཉིས་ནས་བརྩམས་ཏེ་སུམ་ཅུ་དང། བཞི་བཅུ་
དང། ལྔ་བཅུའི་བར་དུ་ཡང་ཡོད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སྤྱིར་འདིའི་ནང་དུ་གླིང་ཕྲན་གཅིག་ལ་རྒྱལ་ཁམས་གཉིས་ཡོད་པ་ལས་རྒྱལ་ཁམས་གཅིག་གི་སྐྱེ་བོ་དག་ལ་སྤྱི་མཐུན་གྱི་ལས་
ངན་པའི་འབྲས་བུ་མྱ་ངན་དང་འཕྲད་པའི་སྔོན་དུ་གླིང་ཕྲན་གྱི་གནས་དེའི་སེམས་ཅན་ལ་ལྟས་དང་མཚན་མ་ངན་པ་སྣ་ཚོགས་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་ན་ཉི་མ་གཉིས་སམ། ཟླ་བ་གཉིས་

[418B] ཡང་ན་ཉི་ཟླ་གཟས་ཟིན་པ་དང། འཁྱིམས་པའམ། ཨ་ལོང་དང་ལྕགས་ཀྱུ་ལྟ་བུའི་འོད་འཁྱུག་པ་དང། གཟའ་དང་སྐར་མ་དུ་བ་ཅན་འཆར་བ་དང། སྐར་མདའ་རྒྱུག་
པ་དང། ལྟུང་བ་དང། ཉི་སྙན་དང། འཇའ་ཟུག་པ་ལ་སོགས་པའི་ལྟས་ངན་པ་སྣ་ཚོགས་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །རྒྱལ་ཁམས་གཅིག་པུ་དེས་དེ་ལྟར་མཐོང་བ་ལས་གཞན་དུ་རྒྱལ་ཁམས་
གཅིག་ཤོས་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་གཏན་ནས་མཐོང་བལྟ་ཅི་སྨོས་ཐོས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ད་ལྟ་ངས་ཁྱོད་ལ་ལས་གཉིས་ལུགས་འབྱུང་ལྡོག་ཏུ་དཔེ་དོན་སྦྱར་ཞིང་
གྲངས་ཏེ་གསལ་བར་བསྟན་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སོ་སོའི་ལས་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཐོང་བས་མཐོང་བའི་ཚེ་སྒྲོན་མེའི་འོད་ལས་བྱུང་བའི་འོད་ཀོར་
དེ་ཡུལ་མངོན་སུམ་པ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ནི། གང་ཟག་དེའི་མིག་རབ་རིབ་ཏུ་གྱུར་པ་ལས་བྱུང་ངོ། །རབ་རིབ་ཏུ་གྱུར་པ་ནི། མཐོང་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་ཅིང་གཟུགས་ལས་གྲུབ་པ་
མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། དེ་ལྟ་ན་ཡང་རབ་རིབ་མཐོང་བ་ནི། མཐར་གཏུགས་པའི་མཐོང་བའི་སྐྱོན་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ད་ལྟ་ཁྱོད་ཀྱི་མིག་ལ་རི་དང། ཆུ་ཀླུང་དང། རྒྱལ་ཁམས་དང་
ཡུལ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མཐོང་བ་རྣམས་ནི། ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་བྱུང་བའི་མཐོང་བའི་སྐྱོན་ནོ། །མཐོང་བ་དང་མཐོང་བའི་རྐྱེན་ནི། ཡུལ་མངོན་སུམ་པ་ལྟར་གྱུར་ཀྱང་

[419A]༄༅། །གདོད་མ་ནས་བདག་ཅག་གི་གསལ་ཞིང་རིག་པའི་མཐོང་བ་དང་འབྲེལ་བའི་རབ་རིབ་ཡིན་པས་མཐོང་བ་ལྟ་བུར་རིག་པ་ཉིད་རབ་རིབ་ཏུ་གྱུར་ཏོ། །གསོ་
ཞིང་རིག་པའི་སེམས་སུ་གྱུར་ཅིང་གདོད་མ་ནས་རིག་པ་རྐྱེན་གྱིས་རབ་རིབ་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རབ་རིབ་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་རིག་པས་རིག་ན་རིག་པ་དེ་རབ་རིབ་ཅན་དུ་མི་གནས་སོ།།
འདི་ནི༑ ཡང་དག་པར་མཐོང་བ་མཐོང་ངོ། །ཞེས་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཡང་རིག་པ་དང། ཐོས་པ་དང། ཤེས་པ་དང། མཐོང་བ་པོ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་པར་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་ད་
ལྟ་ཁྱོད་ཀྱིས་ང་དང་ཁྱོད་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འགྲོ་བ་རིགས་བཅུ་པོ་རྣམས་མཐོང་བ་འདི་ཐམས་ཅད་རབ་རིབ་ཏུ་གྱུར་པས་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །མཐོང་བས་རབ་རིབ་
ཏུ་གྱུར་པ་མ་མཐོང་བ་ཡིན་གྱི། མཐོང་བ་དངོས་གཞི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ངེས་པར་དག་པའི་རིག་པའི་རང་བཞིན་གདོད་མ་ནས་རབ་རིབ་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་མཐོང་བ་
ཞེས་ཐ་སྙད་མི་འདོགས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། དཔེར་ན། སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྤྱི་མཐུན་གྱི་ལས་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཐོང་བ་དང་ལྡན་པའི་སྐྱེ་བོའི་ནང་དུ་བྱེ་བྲག་
གི་ལས་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཐོང་བ་དང་ལྡན་པའི་སྐྱེ་བོ་གཅིག་གི་མིག་གློ་བུར་དུ་ན་ན་སྐྱེ་བོ་གཅིག་པུ་དེས་རབ་རིབ་ཏུ་གྱུར་པའི་གྲིབ་མ་ཟླུམ་པོ་མཐོང་བ་ལྟར་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་འདི་ཐམས་

[419B] །དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལས་ལས་སྡུག་བསྔལ་བསྐྱེད་པའི་དབང་གིས་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ་།འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་མཐོང་བ་རྫུན་
པ་ལས་གྱུར་ཏོ། །དཔེར་ན། འཛམ་བུ་གླིང་གི་གླིང་སྟོང་ཕྲག་གསུམ་དང་བཅས་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་བཞིས་བརྒྱན་པ་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང། གཞན་ཡང་ཕྱོགས་བཅུ་ཇི་སྙེད་པའི་ཟག་
བཅས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དུ་འདྲ་བར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཟག་པ་མེད་པའི་གསལ་ཞིང་རིག་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སུ་གྱུར་ཅིང་མཐོང་བ་དང་
ཐོས་པ་དང། རིག་པ་དང། ཤེས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པའི་སྐྱོན་དང་འབྲེལ་བས་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་ལས་སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་སྤྱིར་འཕྲད་པ་དང་
ལྟོས་པ་དང། འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་པའི་རྐྱེན་དང་གཏན་དུ་འབྲལ་བར་ནུས་ན། ཁྱད་པར་དུ་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པའི་རྐྱེན་ཐམས་ཅད་འགག་ཅིང་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་
ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་ནས་དག་ཅིང་གསལ་བའི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་རིག་པའི་རང་བཞིན་གཏན་དུ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་སྔོན་གདོད་མའི་རིག་པ་
རྨད་དུ་བྱུང་བ་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ནི། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། རང་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་མ་ཡིན་པ་རིག་ནའང་གདོད་མའི་རིག་པ་འདི་ཉིད་འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་ལས་

[420A]༄༅། །བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན། འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་ལས་མ་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་གསལ་བར་མ་ཤེས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ངས་ད་ལྟར་སླར་ཡང་ཡུལ་མངོན་སུམ་པ་
ལས་བརྩམས་ཏེ་ཁྱོད་ལ་འདྲི་བར་བྱའོ། །ཁྱོད་ད་ལྟ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལོག་པར་རྟོག་པ་འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་ལ་སོགས་པ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་བཟུང་ནས་
རང་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་ཅིང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྫོགས་པ་ནི། འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་ལས་བསྐྲུན་པ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་མོད་ད་ལྟ་ཁྱོད་ཀྱི་རྣམ་པར་དག་པའི་མཐོང་བའི་རིག་པ་ནི། སྣང་
བ་དང་འཕྲད་པ་ཡིན་སྙམ་མམ། མུན་པ་དང་འཕྲད་པ་ཡིན་སྙམ་མམ། ཐོགས་མེད་དང་འཕྲད་པ་ཡིན་སྙམ་མམ། བེམ་པོ་དང་འཕྲད་པ་ཡིན་སྙམ་མམ། གལ་ཏེ་སྣང་བ་དང་འཕྲད་པ་ཡིན་
ཞེ་ན༑ ད་ལྟ་ཁྱོད་ཀྱིས་སྣང་བ་མཐོང་བའི་ཚེ་སྣང་བ་ཁོ་ན་མངོན་སུམ་དུ་གསལ་བར་མཐོང་བར་རིགས་ཀྱི། མཐོང་བའི་བྱ་བ་སྣ་ཚོགས་འདྲེས་པ་ག་ལ་རིགས། མཐོང་བའི་མཚན་མ་
འབྱེད་པར་ནུས་ཀྱི། སྣ་ཚོགས་འདྲེས་པ་ནི། གང་གི་མཚན་མ་ཡིན་གལ་ཏེ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། ཅིའི་ཕྱིར་སྣང་བ་མཐོང་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་མཐོང་བ་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། ཇི་
ལྟར་ན༑ མཐོང་བ་མཐོང་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་དུ་སྣང་བ་དང་འཕྲད་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་སྣང་བས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་དུ་མཐོང་

[420B] གདོན་མི་ཟ་བར་མཐོང་བ་སྣང་བ་དང་ཐ་དད་ཅེ་ན། འདྲེས་པའི་དབང་གིས་གདོད་མ་ཞེས་པའི་མིང་འདོར་བར་འགྱུར་ཏེ། འདྲེས་པ་ཡིན་ན། སྣང་བའི་རང་བཞིན་
འདོར་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་སྣང་བ་འཕྲད་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་།མུན་པ་དང། ཐོགས་མེད་དང། བེམ་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་ཉིད་དང་འདྲའོ། །སླར་ཡང་ཀུན་དགའ་བོ། ད་ལྟ་ཁྱོད་
ཀྱི་རྣམ་པར་དག་པའི་མཐོང་བའི་རིག་པ་དེ་སྣང་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་སྙམ་མམ། མུན་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་སྙམ་མམ། ཐོགས་མེད་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་སྙམ་མམ། བེམ་པོ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་སྙམ་མ་མམ་
གལ་ཏེ་སྣང་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། མུན་པའི་དུས་སུ་སླེབ་པ་ན་སྣང་བའི་མཚན་མ་འགགས་ནས་ཞི་བར་གྱུར་ཅིང་མཐོང་བ་འདི་མུན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་མུན་པ་མཐོང་
བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་མུན་པ་མཐོང་བའི་ཚེ་མུན་པ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་གྱི་སྣང་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་སྙམ་ན། དེའི་ཚེ་སྣང་བ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པས། སྣང་བ་མི་མཐོང་ན་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ལ་ལྟོས་
ཞེས་བརྗོད་པར་རིགས། དེས་སྣང་བ་མུན་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཤེས་སླ་ལ། མུན་པ་དང། ཐོགས་མེད་དང། བེམ་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་ཉིད་དང་འདྲའོ་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་
དང། ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གིས་འཚལ་བ་ལྟར་ན་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གདོད་མའི་རིག་པ་འདི་དང། ཡུལ་གྱི་རྐྱེན་ཐམས་ཅད་

[421A]༄༅། །དང། སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ལགས་གྲང་ཞེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་
པ༑ ཁྱོད་ཀྱིས་ད་དུང་ཡང་རིག་པ་འདི་འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་སྨྲའམ། ངས་སླར་ཡང་ཁྱོད་ལ་འདྲི་བར་བྱའོ། །རྣམ་པར་དག་པའི་མཐོང་བའི་རིག་པ་འདི་འཕྲད་པ་དང་
ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། སྣང་བ་དང་འཕྲད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱའམ། མུན་པ་དང་འཕྲད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱའམ། ཐོགས་མེད་དང་འཕྲད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱའམ། བེམ་པོ་དང་འཕྲད་པ་མ་ཡིན་
ཞེས་བྱ༑ གལ་ཏེ་སྣང་བ་དང་འཕྲད་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། མཐོང་བ་དང་སྣང་བ་འདི་གདོན་མི་ཟ་བར་རང་རང་གི་བདག་གིར་གཟུང་བའི་ཡུལ་ཡོད་དགོས་སོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་དཔྱོད་
ཅིག་སྣང་བ་གང་ལ་གནས། མཐོང་བ་གང་ལ་གནས། མཐོང་བ་དང་སྣང་བའི་བར་ཡུལ་གྱི་མཚམས་ཇི་ལྟར་འབྱེད། ཀུན་དགའ་བོ་གལ་ཏེ་སྣང་བའི་ནང་དུ་ངེས་པར་མཐོང་བ་མེད་
ཅེ་ན༑ དེ་གཉིས་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་སྣང་བའི་མཚན་མ་ཡོད་པའི་གནས་མི་ཤེས་ན་ཡུལ་འདི་གང་ལས་འགྲུབ། མུན་པ་དང། ཐོགས་མེད་དང། བེམ་པོ་དེ་དག་
ཀྱང་དེ་ཉིད་དང་འདྲའོ། །གཞན་ཡང་རྣམ་པར་དག་པའི་མཐོང་བའི་རིག་པ་འདི་འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། སྣང་བ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱའམ། མུན་པ་ལ་ལྟོས་

[421B] ཐོགས་མེད་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱའམ། བེམ་པོ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ། གལ་ཏེ་སྣང་བ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། མཐོང་བ་དང་སྣང་བའི་རང་བཞིན་སོ་
སོར་ཐ་དད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རྣ་བ་སྣང་བ་དང་ཕན་ཚུན་ལྟོས་མེད་དོན་གཞན་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་ཡང་སྣང་བའི་མཚན་མ་ཡོད་པའི་གནས་མི་ཤེས་པར་འགྱུར་ན། ལྟོས་པ་དང་མ་ལྟོས་
པའི་དོན་ཇི་ལྟར་གསལ་བར་འབྱེད། མུན་པ་དང། ཐོགས་མེད་དང། བེམ་པོ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་ཉིད་དང་འདྲའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཡང་ཡུལ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཐམས་ཅད་དང། སྒྱུ་མ་དང། སྤྲུལ་
པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མ་དེ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་ཞིང། དེ་ཉིད་དུ་འགག་ཅིང་ཞི་བ་མ་ཤེས་སོ། །སྒྱུ་མ་རྫུན་པ་ལ་མཚན་མ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་ཏེ། དེའི་རང་བཞིན་ངེས་པར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་
ཞིང་རིག་པའོ། །འདི་ནས་ཕུང་པོ་ལྔ་དང། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང། གཟུང་འཛིན་བཅུ་གཉིས་དང། ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་ཐམས་ཅད་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་དང་འཕྲད་
པ་དང་ལྟོས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང། ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་རྟེན་ཅིང་འབྱུང་བ་དང་བྲལ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་འགག་པའི་མིང་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །མདོར་ན་སྐྱེ་འགག་འགྲོ་འོང་ནི། གདོད་མ་
ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་གཡོ་བ་མེད་པ་ཁྱབ་པར་རྫོགས་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་དམ་པའི་རང་བཞིན་མ་རྟོགས་པར་བདེན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ནང་

[422A]༄༅། །ནས་འགྲོ་འོང་འཁྲུལ་རྟོག་སྐྱེ་འགག་བཙལ་བས་ནམ་ཡང་མི་རྙེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཇི་ལྟར་ན་ཕུང་པོ་ལྔ་གདོད་མ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དེ་
བཞིན་ཉིད་དམ་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ། དཔེར་ན་སྐྱེ་བོ་ཞིག་མིག་ཤིན་ཏུ་དག་པས་གསལ་ཞིང་དྭངས་པའི་ནམ་མཁའ་ལ་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བར་སྣང་ཉིད་ལས་གཞན་དུ་
ཅི་ཡང་མེད། སྐྱེ་བོ་དེ་རང་དགར་མིག་འབྲས་གཡོ་མེད་དུ་གཏད་ནས་བལྟས་པས་ངལ་ཏེ་འཁྲུལ་ན་ནམ་མཁའ་ལ་ར་རི་སྣ་ཚོགས་ཐ་དད་པ་མཐོང་ཞིང། གཞན་ཡང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་
པའི་ར་རི་རྫུན་པའི་མཚན་མ་ཞི་ཞིང་འབྱུང་སྟེ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཉིད་ཀྱང་འདི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ༑ ༑ཀུན་དགའ་བོ། ར་རི་དེ་དག་ནམ་མཁའ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། མིག་ལས་བྱུང་བ་མ་
ཡིན་ནོ༑ ༑ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ནམ་མཁའ་ལས་བྱུང་བ་དེ་ཉིད་སླར་ཡང་ནམ་མཁའ་ལ་ཐིམ་པར་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་
འབྱུང་བ་དང་ཐིམ་པ་ཡོད་ན། ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་སྟོང་པ་དེ་སྟོང་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། རང་གི་ར་རིའི་མཚན་མ་དེ་དག་རང་བཞིན་གྱིས་སྤྲོས་པ་དང་ཞི་
བའི་གོ་སྐབས་མེད་པའི་ཕྱིར། ཀུན་དགའ་བོའི་ལུས་ལ་ལུས་དེ་ཉིད་ཐིམ་པར་མི་འགྱུར་བ་དང་འདྲའོ། །གལ་ཏེ་མིག་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། མིག་ལས་བྱུང་བ་དེ་ཉིད་སླར་ཡང་མིག་ལ་

[422B] །གཞན་ཡང་ར་རི་འདི་དག་གི་རང་བཞིན་ནི། མིག་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། མཐོང་བ་ཡོད་པར་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་མཐོང་བ་ཡོད་ཅེ་ན། ནམ་མཁའ་ལ་སོང་ནས་ར་
རིར་གྱུར་པ་ཡིན་ན་ཚུར་ལ་མིག་མཐོང་བར་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་མཐོང་བ་མེད་ཅེ་ན། ནམ་མཁའ་ལ་སོང་སྟེ་རབ་རིབ་ཏུ་གྱུར་ནས་ཚུར་མིག་ལ་སྒྲིབ་པར་རིགས་སོ། །ཡང་རབ་རི་མཐོང་བའི་ཚེ་
མིག་ལ་གདོད་མ་ནས་རབ་རིབ་ཏུ་གྱུར་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ན་དྭངས་པའི་ནམ་མཁའ་མཐོང་བ་ལ་ནི། ད་གདོད་དག་པའི་མིག་ཅེས་ཐ་སྙད་འདོགས། དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཀུན་
རྫོབ་ཙམ་དུ་གྱུར་ཅིང་གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ་།ཀུན་དགའ་བོ། དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་གང་ཞིག་རྐང་ལག་ལ་
ནད་མེད་ཅིང་ལུས་ཁམས་སྙོམས་ཤིང་བདེ་བར་གནས་པ་ལ་ཇི་མི་སྙམ་པར་དྲན་པ་བརྗེད་པ་ལྟར་རང་བཞིན་ལ་ཕན་པ་དང་གནོད་པ་མི་ཚོར་བར་སྐྱེ་བོ་དེ་རང་དགར་ནམ་མཁའ་ལ་
ལག་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་མཉེ་བཞིན་པ་ལས་རྫུན་པ་ཙམ་དུ་ལག་པ་གཉིས་ལས་རྩུབ་པ་དང་འཇམ་པ་དང་གྲང་བ་དང་ཚ་བ་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་མཚན་མ་འབྱུང་བ་ལྟར་
ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ་རེག་པ་རྫུན་པ་འདི་སྟོང་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། ཐལ་མོ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟར་རིག་པར་

[423A]༄༅། །བྱ་སྟེ༑ གལ་ཏེ་སྟོང་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ཐལ་མོ་ཙམ་ལ་རེག་ལ་ལུས་ལ་རེག་པར་མི་འགྱུར། བར་སྣང་སྟོང་པ་འདིས་རིས་སུ་བཅད་ནས་
རེག་པར་མི་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་ཐལ་མོ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན་སྦྱོར་མི་དགོས་སོ། །གཞན་ཡང་ཐལ་མོ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པས་སྦྱར་བ་ན་ཐལ་མོས་ཚོར་དགོས་སོ། །ཕྱེ་བ་ན་
རེག་པ་ཐིམ་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དཔུང་པ་དང་ལག་ངར་དང་རུས་པ་དང་རྐང་ནས་བཟུང་སྟེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གང་ནས་བརྒྱུད་དེ་ཐིམ་པའི་ལམ་ཚོར་བར་རིགས་སོ། །གདོན་མི་ཟ་
བར་ཚོར་བའི་སེམས་ཡོད་ཅིང་འབྱུང་བ་དང་ཐིམ་པ་ཤེས་སོ་ཞེ་ན། དངོས་པོ་རང་མཚན་པ་ཞིག་ཡོད་ཅིང་ལུས་ལ་ཕན་ཚུན་དུ་འགྲོ་དགོས་པ་ཞིག་ན། ཅིའི་ཕྱིར་སྦྱར་བ་ལ་ལྟོས་
ནས་ད་གདོད་རེག་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས། དེའི་ཕྱིར་ཚོལ་བའི་ཕུང་པོ་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ཞིང་གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་
མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་གང་ཞིག་ཤིང་ཐོག་སྒྱུར་པོ་དེའི་སྒྱུར་བའི་རོ་གླེང་ཞིང་སྨྲ་བ་ན་འགྲམ་ཆུ་ལྡང་བ་དང། གཡང་ས་མཐོན་པའི་ཁར་འབྲེང་བར་
སེམས་པ་ན། སྒྱིད་པ་སྒྱུར་བ་ལྟར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སྐྱུར་པོ་འདི་གླིང་ཞིང་སྨྲས་པ་དེ་ཤིང་ཐོག་སྐྱུར་པོ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། ཁ་ལ་

[423B] །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ་གལ་ཏེ་ཤིང་ཐོག་སྐྱུར་པོ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཤིང་ཐོག་རང་ཉིད་ཀྱིས་སྨྲ་བར་རིགས་ཀྱི། སྐྱེ་བོས་སྨྲ་བ་ལ་
སྒུག་ཅི་དགོས། གལ་ཏེ་ཁ་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཁ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཐོས་པར་རིགས་ཀྱི། རྣ་བ་ལ་སྒུག་ཅི་དགོས། གལ་ཏེ་རྣ་བ་ཁོ་ནས་ཐོས་པ་ཙམ་མོ་ཞེ་ན། འགྲམ་ཆུ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་རྣ་བ་
ལས་མི་འབྱུང། གཡང་ས་མཐོན་པོའི་ཁར་འགྲང་བར་སེམས་པ་དེ་སྐྱུར་པོ་གླེང་བ་དང་འདྲ། དེའི་ཕྱིར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ཞིང་གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་
མ་ཡིན༑ རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ་།ཀུན་དགའ་བོ། དཔེར་ན། རྒྱུན་དྲག་ཏུ་འབབ་པ་དང་གཉེར་མ་དང་རླབས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྔ་ཕྱི་བསྟུད་མར་མི་འཚོལ་
བ་ལྟར་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རྒྱུན་འདིའི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། ཆུ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། ཆུའི་རང་བཞིན་
ཡང་མ་ཡིན། ཡང་སྟོང་པ་དང་ཆུ་དང་བྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་།ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་སྟོང་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཕྱོགས་བཅུའི་མཐའ་ཡས་པའི་
ནམ་མཁའ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་མཐའ་ཡས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་རང་ཉིད་བྱིང་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཆུ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། རྒྱུན་དྲག་ཏུ་

[424A]༄༅། །འབབ་པ་འདིའི་རང་བཞིན་ཆུ་ཡིན་པར་མི་རིགས་ཤིང་དེའི་གནས་དང་དེའི་རྣམ་པ་ད་ལྟ་ཆུ་ལས་ཐ་དད་པར་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བར་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་ཆུའི་
རང་བཞིན་ཡིན་ཞེ་ན། དྭངས་པའི་ཚེ་ཆུའི་གནས་ལུགས་མིན་ཞེས་བྱ་བར་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་སྟོང་པ་དང་ཆུ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སྟོང་པ་ལས་གཞན་དུ་ཅི་ཡང་མེད་ཅིང། ཆུ་
ལས་གཞན་དུ་རྒྱུན་མི་དམིགས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ཞིང་གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་
བྱའོ༑ ༑ཀུན་དགའ་བོ། དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་གང་ཞིག་བྱ་མ་བུམ་ཐོགས་ནས་དེའི་བུག་པ་གཉིས་བཀག་སྟེ་དེའི་ནང་དུ་ནམ་མཁའ་སྟོང་པས་བཀང་བར་རློམ་ཞིང་ཁྱེར་ནས་ཐག་རིང་དཔག་ཚད་
སྟོང་གི་སར་ཕྱིན་ནས་རྒྱལ་ཁམས་གཞན་ལ་སྐྱེལ་བ་ལྟར་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཁོ་ན་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་པོ། ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ཕྱོགས་དེ་ནས་འོངས་པ་མ་ཡིན། ཕྱོགས་
འདི་ནས་ཞུགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཕྱོགས་དེ་ནས་འོངས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བུམ་པའི་ནང་དུ་ནམ་མཁའ་སྟོང་པས་བཀང་སྟེ་ཁྱེར་ནས་སོང་
བའི་ཕྱིར་བུམ་པ་འདིའི་རྩ་བའི་གནས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ཅུང་ཟད་བྲི་བར་འགྱུར་བར་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་ཕྱོགས་འདི་ནས་ཞུགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བུམ་པ་ཕྱེ་ནས་བུམ་པ་ཁ་སྦུབ་ན་ནམ་མཁའ་

[424B] །དེའི་ཕྱིར་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ཞིང་གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། རང་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་
བྱའོ༑ ༑དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་སྒྲུབ་པའི་དོན་མངོན་པར་ཐོབ་པའི་རྒྱུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ང་རྒྱ་མཚོ་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་
དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། བམ་པོ་གསུམ་པ། དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོ། ཇི་ལྟར་ན། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གདོད་མ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དོན་དམ་པའི་དེ་ཁོ་ན་
ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ། མིག་གིས་གཟུགས་ལ་གཏད་ནས་ངལ་བའི་རྒྱུས་འཁྲུལ་ནས་སྣང་བའི་གཟུགས་བརྙན་དང་མཚུངས་ལ། མིག་དང་བཅས་པ་ངལ་བའི་འཁྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གཏད་ནས་འཁྲུལ་པའི་མཚན་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྣང་བ་དང་མུན་པ་གཉིས་བདེན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ལ་བརྟེན་ནས་བར་སྐབས་དེར་བལྟ་བར་བྱ་བ་བྱུང་སྟེ་
ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་ལྟ་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །བལྟ་བར་བྱ་བ་འདི་ནི། སྣང་བ་དང་མུན་པ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་ན་གཏན་ནས་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟར་རིག་
པར་བྱ་སྟེ། བལྟ་བར་བྱ་བ་འདི་ནི། སྣང་བ་དང་མུན་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། དབང་པོ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། སྟོང་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་སྣང་བ་

[425A]༄༅། །ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། དེ་མ་ཐག་ཏུ་མུན་པ་འགག་སྟེ་སླར་མུན་པ་མི་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་མུན་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྣང་བ་
འགག་སྟེ་སྣང་བ་མི་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དབང་པོ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། ངོས་པར་སྣང་བ་དང་མུན་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་།འདི་ལྟར་ན། བལྟ་བར་བྱ་བ་དང་ལྟ་བར་བྱེད་
པའི་ཤེས་པ་གདོད་མ་ནས་རང་བཞིན་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་སྟོང་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། མདུན་གྱི་ཡུལ་མཐོང་བ་ན་ཕྱིར་ཞིང་དབང་པོ་ཡང་མཐོང་པར་རིགས་སོ། །ཡང་སྟོང་པ་རང་
ཉིད་མཐོང་བ་ལ་ཁྱོད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ལྟོས་པ་འབྲེལ་མེད་དོ་།དེའི་ཕྱིར་ཡིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ཞིང་གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན། རང་བྱུང་
བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ་དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་གང་ཞིག་ལག་པ་གཉིས་ཀྱི་སོར་མོས་རྣ་བ་དམ་དུ་བཀག་ནས་རྣ་བའི་དབང་པོ་ངལ་ནས་འཁྲུལ་
པ་ན་མགོ་པོའི་ནང་ནས་འུར་སྒྲ་གྲག་པ་དང་འདྲ། རྣ་བ་དང་བཅས་པ་ངལ་བའི་འཁྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གཏད་ནས་ང་ལ་ཞིང་འཁྲུལ་པའི་མཚན་མ་ཡིན་
ཞིང། གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བ་གཉིས་བདེན་པ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ལ་བརྟེན་ནས་བར་སྐབས་དེར་མཉན་པར་བྱ་བ་འབྱུང་སྟེ། ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་མཉན་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་

[425B] །མཉན་པར་བྱ་བ་འདི་གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བའི་ཡུལ་དང་བྲལ་བ་ན་གཏན་ནས་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། མཉན་པ་འདི་ནི། གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བ་ལས་བྱུང་
བ་མ་ཡིན། དབང་པོ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། སྟོང་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་མི་གཡོ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། དེ་མ་ཐག་ཏུ་གཡོ་བས་འགགས་ནས་གཡོ་བ་ཐོས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་
ཏེ་གཡོ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། དེ་མ་ཐག་ཏུ་མི་གཡོ་བ་འགགས་ནས་མི་གཡོ་བ་ཚོར་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དབང་པོ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བ་ངེས་པར་མེད་པར་
འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ན་མཉན་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་གདོད་མ་ནས་རང་བཞིན་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་སྟོང་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། མཉན་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པས་རང་ཉིད་སྟོང་པ་མ་ཡིན་
བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་སྟོང་པ་རང་ཉིད་ཐོས་པ་ཡིན་ན་ཁྱོད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ལྟོས་པ་འབྲེལ་ཆེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ཞིང་གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་
འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན། མང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་གང་ཞིག་སྣ་བུག་ནས་ནང་དུ་རྡུབ་ཅིང་རྡུབ་པས་ངལ་ཏེ་འཁྲུལ་པ་ན་སྣའི་
ནང་དུ་གྲང་བའི་རེག་བྱ་ཚེར་བར་འགྱུར་རོ། །རེག་པ་ལས་སྣ་བུག་འབྱེད་པ་དང་འགག་པ་དང་ཁོང་སྟོང་དང་གོང་བུ་ལ་སོགས་པའི་དྲི་བཟང་ངན་སྣ་ཚོགས་པ་གསལ་བར་འབྱེད་དོ། སྣ་དང་

[426A]༄༅། །བཅས་པ་ངལ་བའི་འཁྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གཏད་ནས་ངལ་ཞིང་འཁྲུལ་པའི་མཚན་མ་ཡིན་ཞིང། །འབྱེད་པ་དང་འགག་པ་གཉིས་བདེན་
པ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ལ་བརྟེན་ནས་བར་སྐབས་དེར་སྣོམ་པར་བྱ་བར་འབྱུང་སྟེ། ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་མྱོང་བའི་སྣོམ་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་གདགས་སོ། །སྣོམ་པར་བྱ་བ་འདི་འབྱེད་པ་དང་འགག་
པ་གཉིས་ཀྱི་ཡུལ་དང་བྲལ་བ་ན་གཏན་ནས་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། སྣོམ་པར་བྱ་བ་འདི་ནི། འབྱེད་པ་དང་འགག་པ་ལས་འོངས་པ་མ་ཡིན། དབང་པོ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་
སྟོང་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་འབྱེད་པ་ལས་འོངས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འགག་པའི་ཚེ་སྣོམ་པར་བྱ་བ་འགག་པར་གྱུར་ཅིང། ཇི་ལྟར་ན་སྣ་བུག་འགག་པ་ཤེས་
པར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་འགག་པ་ལས་འོངས་པ་ཡིན་ན། འབྱེད་པའི་ཚེ་སྣོམ་པར་བྱ་བ་མེད་ཅིང་དྲི་བཟང་ངན་ལ་སོགས་པའི་རེག་པ་ཇི་ལྟར་གསལ་བར་འབྱེད། གལ་ཏེ་དབང་པོ་
ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། འབྱེད་པ་དང་འགག་པ་གདོན་མི་ཟ་བར་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ན་སྣོམ་པར་བྱེད་པའི་རིག་པ་གདོད་མ་ནས་རང་བཞིན་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་སྟོང་པ་ལས་
བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སྣོམ་པར་བྱ་བ་འདི་ཉིད་ཚུར་ཁྱོད་ཀྱི་སྣ་ལ་སྣོམ་པར་རིགས་སོ། །སྟོང་པ་རང་ཉིད་སྣོམ་པར་བྱེད་ན་ཁྱོད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ལྟོས་པ་འབྲེལ་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་སྣའི་སྐྱེ་

[426B] གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། །རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་གང་
ཞིག་ལྕེས་རང་གི་མ་ཆུ་ལ་བལྡག་ཅིང་བལྡག་ནས་ངལ་ཞིང་འཁྲུལ་པ་ན་སྐྱེ་བོ་དེ་ནད་ཅན་ཡིན་ན་ཁ་བའི་རོ་བྲོ་བར་འགྱུར་ལ། སྐྱེ་བོ་ནད་མེད་ཡིན་ན་ཅུང་ཟད་མངར་བའི་རོ་བྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །ལྕེ་
མ་འགུལ་བའི་དུས་སུ་རོ་མངར་བ་དང་ཁ་བ་ཚོར་བ་ལྟ་ཞོག་རོ་བྲོ་བ་ཙམ་ཡང་མེད་ཅིང་དཀྱུས་མའི་གནས་ཚུལ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་དང་འདྲའོ། །ལྕེ་དང་བཅས་པ་ངལ་བའི་འཁྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གཏད་ནས་ངལ་ཞིང་འཁྲུལ་པའི་མཚན་མ་ཡིན་ཞིང། མངར་བ་དང་ཁ་བའི་རོ་དང། རོ་མོ་བྲོ་བ་སྟེ་རྣམ་པ་གཉིས་བདེན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ལ་བརྟེན་ནས་བར་སྐབས་
དེར་ཤེས་པ་སྐྱེ་སྟེ། ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་གདགས་ཞེས་བྱའོ། །རོ་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་འདི་མངར་བ་དང་ཁ་བའི་རོ་དང། རོ་མི་བྲོ་བ་སྟེ་ཡུལ་དེ་གཉིས་
དང་བྲལ་བ་ན་གཏན་ནས་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། རོ་ཁ་བ་དང་རོ་མི་བྲོ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་རོ་མངར་བ་དང་ཁ་བ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། རོ་མི་བྲོ་བ་
ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། དབང་པོ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན། སྟོང་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་རོ་མངར་བ་དང་ཁ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། རོ་མེད་པའི་ཚེ་ཤེས་

[427A]༄༅། །པ་འགག་ཅིང་ཇི་ལྟར་རོ་མེད་པར་ཤེས་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་རོ་མེད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། རོ་ཡོད་པའི་ཤེས་པ་མེད་ཅིང་མངར་བ་དང་ཁ་བའི་རོ་
ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་ལྕེ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། མངར་བ་དང་ཁ་བའི་རོ་དང་རོ་མི་བྲོ་བ་གདོན་མི་ཟ་བར་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ན་རོ་འདི་ཤེས་པའི་དབང་པོ་
གདོད་མནས་རང་བཞིན་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་སྟོང་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སྟོང་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་མྱོང་བར་འགྱུར་ཞིང་ཁྱོད་ཀྱི་ཁས་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་སྟོང་པ་རང་
ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཁྱོད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ལྟོས་པ་འབྲེལ་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ཞིང། གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་
རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་གང་ཞིག་ལག་པ་གྲང་མོས་ལག་པ་དྲོན་མོལ་རེག་པའི་རྗེས་སུ་གྲང་བའི་རེག་པ་ཤུགས་ཆེ་ན་
དྲོ་བ་དེ་གྲང་བར་འགྱུར་བ་དང། དྲོ་བའི་རེག་པ་ཤུགས་ཆེན་གྲང་བ་དེ་དྲོ་བར་འགྱུར་བ་དང་འདྲ། དེ་བཞིན་དུ་འདི་གཉིས་མཉམ་དུ་འཕྲད་ཅིང་ཚོར་བའི་རེག་པ་འདི་བྲལ་བ་ལས་ཤེས་
པ་མངོན་དུ་གྱུར་ཅིང། ཤུགས་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ཚོར་བའི་ངལ་བ་འཁྲུལ་པ་ལས་གྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ལུས་དང་བཅས་པ་ངལ་ངའི་འཁྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་

[427B] འབྲལ་བ་དང་འཕྲད་པ་གཉིས་དེན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ལ་བརྟེན་ནས་བར་སྐབས་དེར་ཤེས་པ་སྐྱེ་སྟེ། ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་མྱོང་བའི་
ཕྱིར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་གདགས་སོ། །ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་འདི་འབྲལ་བ་དང་འཕྲད་པ་དང་ཕན་པ་དང་གནོད་པ་སྟེ་ཡུལ་དེ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་ན་གཏན་ནས་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་
བོ༑ འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཤེས་པ་འདི་འབྲལ་བ་དང་འཕྲད་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། ཕན་པ་དང་གནོད་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་དབང་པོ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། སྟོང་པ་ལས་
བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་འཕྲད་པའི་དུས་སུ་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། བྲལ་མ་ཐག་ཏུ་འགག་པའི་ཕྱིར་བྲལ་བ་ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་འགྱུར། ཕན་པ་དང། གནོད་པའི་མཚན་
མ་གཉིས་དེ་ཉིད་དང་འདྲའོ། །གལ་ཏེ་དབང་པོ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། གདོན་མི་ཟ་བར་འབྲལ་བ་དང་འཕྲད་པ་དང་ཕན་པ་དང་གནོད་པའི་མཚན་མ་བཞི་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་
ན༑ ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་ཤེས་པ་གདོད་མ་ནས་རང་བཞིན་མེད་དོ་།གདོན་མི་ཟ་བར་སྟོང་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སྟོང་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ལྟོས་
པ་འབྲེལ་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ཞིང། གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ།།

[428A]༄༅། །ཀུན་དགའ་བོ། དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་གང་ཞིག་ངལ་ཞིང་དུ་བ་ནས་གཉིད་ལོག་ལོག་པ་ལས་སད་པར་གྱུར་པ་དང་ཡུལ་མཐོང་ཞིང་སེམས་ཀྱི་ཀུན་རྟོག་འཆར་ལ་
སེམས་གཡེངས་ནས་འཕྲལ་དུ་བརྗེད་པ་དང་འདྲ། དེ་ལྟར་ལོག་པར་རྟོག་པས་རིམ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་དང། གནས་པ་དང། འཕོ་བ་དང་འགག་པའི་བག་ཆགས་སྨིན་པ་མྱོང་བའི་
དབང་གིས་རིམ་པ་མི་འཆོལ་བར་འབྱུང་བ་ནི། ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་དབང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ཡིད་དང་བཅས་པ་ངལ་བའི་འཁྲུལ་བ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གཏད་ནས་ངལ་ཞིང་
འཕྲུལ་བའི་མཚན་མ་ཡིན་ཞིང། སྐྱེ་འགག་གཉིས་བདེན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ལ་བརྟེན་ནས་བར་སྐབས་དེར་ཤེས་པ་འདུས་ཏེ། མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་ནང་དུ་ལོག་ནས་འཇུག་ཏུ་མེད་
པའི་ཡུལ་སྐྱེ་ཞིང་འགག་པའི་ནང་གི་དོན་མྱོང་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་གདགས་སོ། །ཤེས་པའི་རང་བཞིན་འདི་སད་གཉིད་དང། སྐྱེ་འགག་སྟེ་ཡུལ་དེ་གཉིས་དང་བྲལ་
བ་ན་གཏན་ནས་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ་ཤེས་པའི་དབང་པོ་འདི་སད་པ་དང་གཉིད་ལོག་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། སྐྱེ་འགག་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། དབང་
པོ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། སྟོང་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་སད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། གཉིད་ལོག་ནས་འཕྲལ་དུ་འགག་པའི་ཕྱིར་གང་ཞིག་

[428B] གདོན་མི་ཟ་བར་སྐྱེས་པའི་ཚེ་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། འགག་ན་མེད་པ་ཉིད་དང་འདྲ། འགག་པ་སུ་ཞིག་གིས་ཚོར། གལ་ཏེ་འགག་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སྐྱེས་
པས་འགག་པ་གཏན་ནས་མེད་ཅིང། སྐྱེས་པ་ཤེས་པ་པོ་སུ་ཞིག་གལ་ཏེ་དབང་པོ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སད་པ་དང་གཉིད་ལོག་པའི་མཚན་མ་གཉིས་ལུས་ཀྱི་དབང་གིས་འབྱེད་པ་
དང་སྡུད་པར་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོ་འདི་གཉིས་དང་བྲལ་བ་ན་དེ་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན་གཏན་ནས་རང་བཞིན་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་སྟོང་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན་
སྟོང་པ་རང་ཉིད་ཤེས་པ་པོར་འགྱུར་བས་ཁྱོད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ལྟོས་པ་འབྲེལ་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ཞིང། གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་
མ་ཡིན༑ ༑རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ་།སླར་ཡང་ཀུན་དགའ་བོ། ཇི་ལྟར་ན། སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་གདོད་མ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དམ་པའི་
རང་བཞིན་ཡིན་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་ད་ལྟ་ལྟོས་ཤིག་།ཛེ་ཏའི་ཚལ་འདི་དང། ཡང་ཆུ་མིག་དང་རྫིང་བུ་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་མཐོང་བ་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། འདི་
དག་གཟུགས་ལས་མིག་གི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེའམ། མིག་གིས་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མར་གྱུར་བ་ཡིན་ཞེའམ། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་མིག་གི་དབང་པོ་ལས་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་

[429A]༄༅། །མར་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྟོང་པ་མཐོང་བའི་ཚེ་གཟུགས་མ་ཡིན་ན། གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཞི་བར་རིགས་སོ། །ཞེ་ན་མངོན་སུམ་དུ་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་
ཅི་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མ་མེད་པར་གྱུར་ན་སྤྱིར་སྟོང་པའི་གནས་ལུགས་སུས་ཤེས། སྟོང་པ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་དང་འདྲའོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་གཟུགས་ལས་[?]
མིག་གིས་མཐོང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སྟོང་པ་མཐོང་བའི་ཚེ་གཟུགས་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ན་མཐོང་བ་ཉིད་འཕྲལ་དུ་ཞི་ཞིང་འགག་གོ་འགག་ན་ཐམས་ཅད་ཅི་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་ཞིང། སྟོང་
པ་དང་གཟུགས་སུས་ཤེས། དེའི་ཕྱིར་ཡུལ་ཅན་མཐོང་བ་དང་ཡུལ་གཟུགས་དང་སྟོང་པ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་ཞིང་མཆེད་པའི་གནས་མེད་དོ་།གཟུགས་དང་མཐོང་བའི་སྐྱེ་མཆེད་
ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ཞིང། གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ལེགས་
པར་ཉོན་ལ་དཔྱོད་ཅིག་ཛེ་ཏའི་ཚལ་འདིའི་ནང་དུ་ཟས་བཤམས་པའི་རྗེས་སུ་རྔ་བརྡུང་བ་དང། དགེ་འདུན་མང་པོ་འདུ་བ་ལ་དྲིལ་ཆེན་བརྡུང་བའི་ཚེ་རྔ་དང་དྲིལ་ཆེན་གྱི་སྒྲ་སྔ་
ཕྱི་བར་མཆད་པར་གྲགས་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས་སྒྲ་འདི་དང་རྣ་བའི་དྲུང་དུ་འོངས་པ་ཡིན་སྙམ་མམ། རྣ་བ་སྒྲའི་གནས་སུ་སོང་བ་ཡིན་སྙམ། ཀུན་

[429B] གལ་ཏེ་སྒྲ་འདི་རྣ་བའི་དྲུང་དུ་འོངས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དཔེར་ན། ང་མཉན་ཡོད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་བསོད་སྙོམས་ལ་ཕྱིན་པ་ན་ཛེ་ཏའི་ཚལ་དུ་ང་མེད་པ་དང་འདྲ། སྒྲ་འདི་གདོན་མི་ཟ་
པར་ཀུན་དགའ་བོའི་རྣ་བ་ལ་འོངས་པའི་ཕྱིར་མཽངྒལ་གྱི་བུ་དང་འོད་སྲུང་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣ་བར་མི་ཐོས་པར་རིགས་ན་འདིའི་ནང་དུ་དགེ་སློང་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་པོ་དག་
དྲིལ་ཆེན་གྱི་སྒྲ་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་ཐམས་ཅད་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བཀད་སར་འདུས་ནས་འོང་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། སླར་ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་རྣ་བ་སྒྲ་དེའི་གནས་སུ་སོང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། དཔེར་ན། ང་ཛེ་ཏའི་ཚལ་དུ་
འོངས་ནས་འདུག་པ་ན་ང་མཉན་ཡོད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་མེད་པ་དང་འདྲ། ཁྱོད་ཀྱིས་རྔའི་སྒྲ་ཐོས་ནས་རྣ་བ་འཕྲལ་དུ་རྔ་བརྡུང་བའི་སར་སོང་བའི་ཕྱིར་མཉམ་དུ་བྱུང་བའི་དྲིལ་ཆེན་གྱི་སྒྲ་མི་ཐོས་
པར་རིགས་ན། དེའི་ནང་དུ་གླང་པོ་ཆེ་དང་རྟ་དང་ཕྱུགས་དང་ལུག་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་སྒྲ་སྐད་རྣམས་ལྟ་ཅི་སྨོས། གལ་ཏེ་འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་ནི་མེད་ན་ཡང་ཐོས་པ་ཉིད་མེད་དོ། །
དེའི་ཕྱིར་ཐོས་པ་དང་སྒྲའི་གདངས་ཐམས་ཅད་གནས་ཀྱང་མེད་ཐོས་པ་དང་ཡུལ་སྒྲ་གཉིས་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ཞིང། གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན། རང་
བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། །ཡང་ཁྱོད་སྤོས་སྣོད་ཀྱི་ནང་དུ་བསྲེགས་པའི་ཙནྡན་གྱི་དྲི་ལ་སྣོམས་ཤིང། །ཙནྡན་འདི་ལས་ཅུང་ཟད་ཅིག་བསྲེགས་

[430A]༄༅། །པ་ན་མཉན་ཡོད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་མཐའ་སྐོར་ཀུན་ནས་རྒྱང་གྲགས་བཞི་བཅུའི་ནང་དུ་དུས་གཅིག་ཏུ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དྲི་ཚོར་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ཇི་སྙམ་དུ་
སེམས༑ ཙནྡན་གྱི་དྲི་འདི་ཙནྡན་གྱི་ཤིང་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་སྙམ་མམ། ཁྱོད་ཀྱི་སྣ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་སྙམ་མམ། ཡང་ན་སྟོང་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་སྙམ་མམ། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་
ཙནྡན་གྱི་དྲི་འདི་ཁྱོད་ཀྱི་སྣ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྣ་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་སྣ་ལས་འབྱུང་བར་རིགས་ན། སྣ་དེ་ཙནྡན་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་སྣའི་ནང་དུ་ཙནྡན་གྱི་དྲི་ཡོད་པར་འགྱུར། ཁྱོད་
གྱིས་ཙནྡན་གྱི་དྲི་ཚོར་རོ་ཞེ་ན། སྣར་འཇུག་པར་རིགས་པས་སྣའི་ནང་ནས་ཙནྡན་གྱི་དྲི་བྱུང་བ་ལ་ཚོར་རོ་ཞེས་སྨྲ་བར་མི་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་སྟོང་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྟོང་པའི་རང་
བཞིན་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཙནྡན་གྱི་དྲི་དེ་རྟག་པར་འགྱུར་བར་རིགས་སོ། །སྤོས་ཀྱི་སྣོད་ཀྱི་ནང་དུ་ཤིང་སྐམ་པོ་འདི་བསྲེག་ཅི་དགོས། གལ་ཏེ་ཤིང་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཅིའི་ཕྱིར་
ཙནྡན་བསྲེགས་པ་འདི་ལས་ད་གདོད་དུ་བ་བྱུང་བ་ཡིན། སྣས་ཚོར་རོ་ཞེ་ན། ཅིའི་ཕྱིར་དུ་བའི་དྲི་ལ་སྒུག་ཅི་དགོས། དུ་བ་དེ་ནམ་མཁའ་ལ་སོང་ནས་ཐག་རིང་པོར་མ་ཕྱིན་པ་ལ་རྒྱང་གྲགས་
བཞི་བཅུའི་བར་དུ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་དྲི་ཚོར་བར་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་ཙནྡན་དང་སྣས་དྲི་སྣོམ་པ་ཐམས་ཅད་གནས་ཀྱང་མེད་སྣོམ་པ་དང་ཡུལ་དྲི་གཉིས་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ཞིང་

[430B] རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་དུས་གཉིས་སུ་ཚོགས་མང་པོ་དང་མཉམ་དུ་
བསོད་སྙོམས་ལ་འགྲོ་བར་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟར་འགྲོ་བ་ན་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཞོ་འོ་མ་མར་ཁུ་བདུད་རྩི་ལྟ་བུ་རྙེད་ནས་ཟོས་ཏེ་རོ་མཆོག་ཅེས་ཐ་སྙད་འདོགས་སོ། །འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། རོ་འདི་སྟོང་པ་
ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་སྙམ་མམ། ལྕེ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་སྙམ་མམ། ཡང་ན་ཟས་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་སྙམ། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་རོ་འདི་ཁྱོད་ཀྱི་ལྕེ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཁྱོད་ཀྱི་ཁའི་ནང་
དུ་ལྕེ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ཞིང། ལྕེ་འདི་ལ་དེའི་ཚེ་འོ་མའི་རོས་ཁྱབ་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། ཀ་ར་ཟོས་པ་ན་ཡང་རོ་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བར་རིགས་ན། རོ་གཞན་དུ་མ་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་ལ་རོ་ཤེས་པ་
ཞེས་བརྗོད་དུ་མི་རུང་ངོ། །གཞན་དུ་འགྱུར་ན་ལྕེ་མང་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ལྕེ་གཅིག་གིས་རོ་དེ་སྙེད་ཅིག་ཤེས་པར་འགྱུར་གལ་ཏེ་ཟས་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཟས་ལ་ཤེས་པ་མེད་ཅིང་
ཇི་ལྟར་རང་གིས་ཤེས་པར་འགྱུར། ཟས་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པ་ཡིན་ན། གཞན་གྱིས་ཟོས་པ་དང་འདྲ་བས་ཁྱོད་ཀྱིས་རོ་ཤེས་པ་འབྲེལ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་སྟོང་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ནམ་
མཁའ་སྟོང་པའི་རོ་མྱོང་བར་གྱིས་ཤིག་དང་རོ་ཇི་ལྟར་འཇུག་།གདོན་མི་ཟ་བར་ནམ་མཁའ་སྟོང་པའི་རོ་དེ་ལན་ཚྭའི་རོའོ་ཞེ་ན། ཁྱོད་ཀྱི་ལྕེས་ལན་ཚྭའི་རོ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཞིང། ཁྱོད་ཀྱི་

[431A]༄༅། །བཞིན་ལ་ཡང་ལན་ཚྭའི་རོ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་འཇིག་རྟེན་འདིའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་རྒྱ་མཚོའི་ཉ་དང་འདྲ་བར་རྟག་ཏུ་ལན་ཚྭའི་རོ་ཚོར་བའི་ཕྱིར་རོ་མི་བྲོ་
བ་གཏན་མི་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །རོ་མི་བྲོ་བ་མི་ཤེས་ན་ལན་ཚྭའི་རོ་མི་ཚོར་བར་འགྱུར་རོ། །གདོན་མི་ཟ་བར་ཤེས་པ་མེད་ཅེ་ན། ཇི་ལྟར་རོ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས། དེའི་ཕྱིར་རོ་དང་
ལྕེ་དང་བྲོ་བ་ཐམས་ཅད་གནས་ཀྱང་མེད། བྲོ་བ་དང་ཡུལ་རོ་གཉིས་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ཞིང། གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་
ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ནང་རེ་བཞིན་དུ་ལག་བས་མགོ་ལ་བྱུག་པར་བྱེད་པ་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས་བྱུགས་ནས་རེག་ཅིང་ཤེས་པ་དེ་སུས་ཤེས་པ་
ཡིན༑ ཤེས་པ་དེ་ལག་པ་ལ་ཡོད་དམ། མགོ་ལ་ཡོད་དམ། གལ་ཏེ་ལག་པ་ལ་ཡོད་ཅེ་ན། མགོ་ལ་ཤེས་མ་མེད་པར་འགྱུར་ཞིང། ཇི་ལྟར་ན་རེག་པ་ཚོར་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ། གལ་
ཏེ་མགོ་ལ་ཡོད་ཅེ་ན། ལག་པས་བྱུག་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་རེག་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་སུ་རུང། གལ་ཏེ་སོ་སོར་ཡོད་ཅེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་གཉིས་སུ་འགྱུར་
བར་རིགས། གལ་ཏེ་མགོ་དང་ལག་པ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རེག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཞེ་ན། མགོ་དང་ལག་པ་གཉིས་ཡན་ལག་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བར་རིགས། གལ་ཏེ་ཡན་ལག་གཅིག་

[431B] རེག་པ་དེ་མི་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡན་ལག་གཉིས་ཡིན་ན། རེག་པ་དེ་གང་ལ་གནས། རེག་བྱེད་ལ་ཡོད་ན་རེག་བྱ་མ་ཡིན། རེག་བྱ་ལ་ཡོད་ན་རེག་བྱེད་མ་ཡིན། སྟོང་པ་
དེ་ཁྱོད་ཀྱི་རེག་བྱར་མི་རིགས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་དང་རེག་བྱ་ལུས་ཐམས་ཅད་གནས་ཀྱང་མེད། ལུས་དང་ཡུལ་རེག་བྱ་གཉིས་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ཞིང། གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་
བར་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་རྒྱུད་དང་འབྲེལ་བའི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་མ་
བསྟན་གསུམ་པོ་དེ་ནི། གདོད་མ་ནས་རང་གྲུབ་པའི་ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཡིན་ནོ། །ཆོས་འདི་སེམས་ཉིད་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་སྙམ་མམ། ཡང་ན་སེམས་ལས་ལོགས་སུ་བྲལ་ཏེ་གནས་
པའི་གནས་ཡོད་དམ། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་སེམས་ཉིད་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་དེ་ཡུལ་མ་ཡིན་ཞིང། སེམས་རྒྱུད་དང་འབྲེལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བའི་
ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གནས་སུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་སེམས་ལས་ལོགས་སུ་བྲལ་ཏེ་ཐ་དད་དུ་གནས་པའི་གནས་ཡོད་ཅེ་ན། ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དེ་ལ་ཤེས་པ་ཡོད་དམ། ཤེས་པ་མེད་
ཤེས་པ་ཡོད་ན་ཤེས་པ་དེ་ལ་སེམས་ཞེས་བྱ་ལ། ཁྱོད་ལས་ཐ་དད་ཅིང་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན། གཞན་གྱི་སེམས་སུ་གྱུར་པ་དང་འདྲའོ། །ཁྱོད་ཉིད་ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་ཡིན་ཞེ་ན་

[432A]༄༅། །ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ལས་ཐ་དད་དུ་འགྱུར། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་མེད་ཅེ་ན། ཡུལ་འདི་གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་དང་འབྲལ་བ་དང་འཕྲད་པ་དང་གྲང་བ་དང་ཚ་
བ་ལ་སོགས་པ་སྟོང་པའི་མཚན་མ་མ་ཡིན་པ་ལ་གང་ལ་གནས་པར་འགྱུར། ད་ལྟ་གཟུགས་དང་སྟོང་པ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་བསྟན་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ན་སྟོང་པ་ལས་གཞན་
དངོས་པོ་ཡོད་དམ། སེམས་རྒྱུད་དང་འབྲེལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ན། གནས་གང་ལ་བརྟེན་ནས་གནས། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་དང་སེམས་ཐམས་ཅད་གནས་ཀྱང་མེད། སེམས་
དང་ཡུལ་ཆོས་གཉིས་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ཞིང། གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་ཡང་ཀུན་
དགའ་བོ་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་པོ་འདི་གདོད་མ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དམ་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཤེས་པ་དེ་མིག་དང་གཟུགས་འབྲེལ་
བ་ལས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་མིག་ལས་སྐྱེས་ཤིང་མིག་གི་ཁམས་སུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནམ་ཡང་ན་གཟུགས་ལས་སྐྱེས་ཤིང་གཟུགས་ཀྱི་
ཁམས་སུ་འགྱུར་བ་ཡིན། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་མིག་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། གཟུགས་དང་སྟོང་པ་རྣམ་པ་གཉིས་མེད་པ་ལ་ཐ་དད་དུ་བྱར་མེད་དོ། །ཁྱོད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་

[432B] ཁྱོད་ཀྱི་མཐོང་བ་ཡང་སྔོ་སེར་དཀར་དམར་མ་ཡིན་ཞིང། མཚན་མར་བཟུང་ནས་བསྟན་དུ་མི་རུང་ན། ཅི་ཞིག་ཁམས་སུ་འགྱུར། གལ་ཏེ་གཟུགས་ལས་
སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྟོང་པ་ཙམ་ལ་གཟུགས་མེད་པའི་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགག་པར་རིགས། ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་ཤེས་པ་ཡིན། གལ་ཏེ་གཟུགས་
འགྱུར་བའི་ཚེ་ཁྱོད་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མ་འཕོ་ཞིང་འགྱུར་བར་ཤེས་པར་རིགས་ཀྱི། ཁྱོད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་འཕོ་བས་ཁམས་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པ་ཡིན། མཉམ་དུ་འགྱུར་བ་
ཡིན་ཞེ་ན། འཕྲལ་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་པས། ཁམས་ཀྱི་མཚན་མ་རང་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །མི་འགྱུར་ཞེ་ན། རྟག་པར་འགྱུར་རོ་།གཟུགས་ལས་སྐྱེས་ན། སྟོང་པའི་གནས་ལུགས་རྣམ་པར་
ཤེས་པས་མི་ཤེས་པར་རིགས། གལ་ཏེ་མིག་དང་གཟུགས་རྣམ་པ་གཉིས་འཕྲད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། འཕྲད་པ་ན་དེ་དབུས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར། བྲལ་ན་ཐ་དད་པ་གཉིས་འཕྲད་
པར་འགྱུར་རོ། །རང་བཞིན་འདྲེས་ཤིང་འཁྲུགས་པས་ཇི་ལྟར་ཁམས་སུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་མིག་དང་གཟུགས་འབྲེལ་བ་ལས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སྐྱེ་བའི་
གནས་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་མེད་དོ། །མིག་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་རྣམ་པ་གསུམ་གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་

[433A]༄༅། །ཡང་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་ཤེས་པ་དེ་རྣ་བ་དང་སྒྲ་འབྲེལ་ནས་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་
ཤེས་པ་འདི་རྣ་བ་ལས་སྐྱེས་ནས་རྣ་བའི་ཁམས་སུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནམ། ཡང་ན་སྒྲ་ལས་སྐྱེས་ནས་སྒྲའི་ཁམས་སུ་འགྱུར་བ་ཡིན། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་རྣ་བ་ལས་སྐྱེས་པ་
ཡིན་ཞེ་ན། གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བའི་མཚན་མ་གཉིས་མངོན་དུ་མ་གྱུར་པར་དབང་པོས་ཤེས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་གདོན་མི་ཟ་བར་ཤེས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་པ་ཡང་
མེད་པར་འགྱུར་བ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་མ་དང་གཟུགས་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན། གལ་ཏེ་རྣ་བས་ཐོས་པར་ནུས་ཤེ་ན། གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བ་མེད་པར་ཐོས་པ་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་
ཇི་ལྟར་རྣ་བའི་གཟུགས་དང་རེག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་འདྲེས་པ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་པར་འགྱུར། འདི་ལ་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱང་
གང་ལ་བརྟེན་ནས་གྲུབ་པ་ཡིན། གལ་ཏེ་སྒྲ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་སྒྲ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཐོས་པ་ལ་འབྲེལ་མེད་དོ། །ཐོས་པ་མེད་ན། སྒྲའི་མཚན་མ་ཡོད་
པའི་གནས་མེད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་སྒྲ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྒྲ་དེ་ཐོས་པ་ལས་བརྟེན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྒྲའི་མཚན་མ་ཡོད་ཅེས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །ཐོས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་

[433B] མ་ཐོས་ཤེ་ན། ཁམས་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཐོས་ཤེ་ན། སྒྲ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཐོས་པར་འགྱུར་ན་སུ་ཞིག་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐོས་ཤིང་
ཤེས་པ་ཡིན། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་མེད་ཅེ་ན། རྩྭ་དང་ཤིང་འབའ་ཞིག་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྒྲ་དང་ཐོས་པ་གཉིས་འདྲེས་པས་ཁམས་དེའི་དབུས་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཁམས་ལ་
གནས་དབུས་མ་མེད་ན། ཕྱི་ནང་གེ་མཚན་མ་གང་ལས་འགྲུབ། དེའི་ཕྱིར་རྣ་བ་དང་སྒྲ་འབྲེལ་ནས་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དང་སྐྱེ་བའི་གནས་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་མེད། རྣ་བ་
དང་སྒྲ་དང་སྒྲའི་ཁམས་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་ཤེས་
པ་དེ་སྣ་དང་དྲི་འབྲེལ་ནས་སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་སྣ་ལས་སྐྱེས་ཤིང་སྣའི་ཁམས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནམ། ཡང་ན་དྲི་ལས་སྐྱེས་ཤིང་དྲིའི་ཁམས་སུ་
གྱུར་པ་ཡིན། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་སྣ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་གང་ཞིག་སྣ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས། ཤའི་མཚན་མ་སྣ་གཤོག་གཉིས་པོའི་གཟུགས་དེ་ཡིན་སྙམ་མམ། ཡང་ན་
སྣོམ་ནས་ཤེས་པ་པོ། གཡོ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་སྙམ། གལ་ཏེ་ཤའི་མཚན་མ་ཡིན་ཞེ་ན། ཤའི་གཟུགས་ཉིད་ལུས་ཡིན་ཞིང་ལུས་ཀྱི་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་རེག་བྱའོ། །ལུས་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོག་

[434A]༄༅། །ན་སྣ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །རེག་བྱ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་ན་ཡུལ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །སྣ་ཡང་ཐ་སྙད་འདོགས་པར་འོངས་པའི་གནས་མ་རྙེད་པ་ལ་ཇི་ལྟར་
ཁམས་གནས་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་སྣོམ་ནས་ཤེས་པ་དེ་ཡིན་ཞེ་ན། ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་གང་ཞིག་ཤེས་པ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས། ཤ་དེ་ཤེས་པ་ཡིན་སྙམ་ན། ཤེས་ཤེས་བ་དེ་རེག་
བྱར་འགྱུར་གྱི་སྣ་མ་ཡིན་ནོ། །སྟོང་བ་དེ་ཤེས་པ་ཡིན་སྙམ་ན་སྟོང་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཤེས་མི་ཚོར་བར་རིགས་སོ་།དེས་ན་སྟོང་པ་ཉིད་ཁྱོད་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི་ཁྱོད་
ཀྱི་ལུས་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ན། ད་ལྟ་ཀུན་དགའ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་པར་རིགས་སོ། །དྲི་དེ་ཤེས་པ་ཡིན་སྙམ་ན། ཤེས་པ་དེ་རང་ཉིད་དྲིའི་ནང་དུ་ཚུད་པའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ལ་འབྲེལ་ཅི་ཡོད་
གལ་ཏེ་དྲི་བཟང་ངན་ངེས་པར་ཁྱོད་ཀྱི་སྣ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དྲི་བཟང་ངན་གཉིས་འབྱུང་བ་དེ། ཨེ་རཎྜ་དང་ཙནྡན་གཉིས་ལས་མི་འབྱུང་བར་རིགས། དྲི་གཉིས་པོ་དེ་མ་བྱུང་
བའི་སྔོན་དུ་ཁྱོད་ཀྱིས་སྣས་སྣོམ་ནས་ལྟོས་ཤིག་དྲི་ཞིམ་པོ་ཡིན་ནམ་དྲི་ང་བ་ཡིན། དྲི་ང་བ་ཡིན་ན། དྲི་ཞིམ་པོ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དྲི་ཞིམ་པོ་ཡིན་ན། དྲི་ང་བ་མ་ཡིན་པར་
འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དྲི་བཟང་ངན་གཉིས་པོ་ཐམས་ཅད་སྣོམ་ནུས་ན་ཁྱོད་མི་གཅིག་ལ་སྣ་གཉིས་འབྱུང་བར་རིགས། ང་ལས་ཆོས་དྲི་བ་པོའི་ཀུན་དགའ་བོ་གཉིས་ཡོད་པས་

[434B] གལ་ཏེ་སྣ་གཅིག་ཡིན་ཞེ་ན། དྲི་བཟང་ངན་གཉིས་མེད་པར་འགྱུར་བར་རིགས། དྲི་ང་བ་ཡང་དྲི་ཞིམ་པོར་འགྱུར་བ་དང། དྲི་ཞིམ་པོ་ཡང་དྲི་ང་
བར་མི་འགྱུར་ན། རང་བཞིན་གཉིས་མེད་པ་ལ་ཁམས་གང་ལ་བརྟེན་ནས་གནས། གལ་ཏེ་དྲི་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲི་ལས་བྱུང་བ་དེ་དཔེར་ན། མིག་གིས་ཡུལ་མཐོང་
ལ་ཚུར་མི་གཉིད་མཐོང་མི་ནུས་པ་བཞིན། དྲི་ལས་སྐྱེས་པ་ལ་དྲི་དེ་མི་ཤེས་པར་རིགས། ཤེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དྲི་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མི་ཤེས་ཤེ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དྲི་དེ་
ཤེས་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ན། དྲིའི་ཁམས་མི་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེས་དྲི་མི་ཤེས་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱང་དྲི་ལ་བརྟེན་ནས་གནས་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་
རོ༑ ༑དབུས་མ་མེད་ན། ཕྱི་ནང་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྣོམ་པའི་རང་བཞིན་དེ་དག་མཐར་གཏུགས་ན་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་མོ། །དེའི་ཕྱིར་སྣ་དང་དྲི་འབྲེལ་ནས་སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དང་སྐྱེ་
བའི་གནས་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་མེད། སྣ་དང་དྲི་དང་དྲིའི་ཁམས་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་
པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་ཤེས་པ་དེ་ལྕེ་དང་རོ་འབྲེལ་ནས་ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་ལྕེ་ལས་སྐྱེས་ཤིང་ལྕེའི་ཁམས་སུ་གྱུར་པ་

[435A]༄༅། །ཡིན་ནམ། ཡང་ན་རོ་ལས་སྐྱེས་ཤིང་རོའི་ཁམས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན། ཀུན་དགའ་པོ། གལ་ཏེ་ལྕེ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བུ་རམ་
ཤིང་དང་སྐྱུ་རུ་ར་དང་ཧོང་ལེན་དང་ཚྭ་དང་མིང་ཅན་ནག་པོ་དང་སྒ་དང་ཤིང་ཚྭའི་རོ་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱིས་རང་གི་ལྕེའི་རོ་མྱོང་བ་ལ་ལྟོས། མངར་བར་སྣང་ངམ། ཁ་
བར་སྣང། གལ་ཏེ་ལྕེའི་རང་བཞིན་ཁ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སུ་ཞིག་འོངས་ནས་ལྕེའི་རོ་མྱོང་བ་ཡིན། ལྕེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་རོ་མྱོང་བར་མི་ནུས་ཤེ་ན། སུས་རིག་ནས་ཤེས་པ་ཡིན། ལྕེའི་
རང་བཞིན་ཁ་བ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། རོ་རང་ཉིད་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཁམས་སུ་གྱུར་ནས་གནས། གལ་ཏེ་རོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ལྕེའི་
དབང་པོ་བཞིན་དུ་རང་ཉིད་མྱོང་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རོ་དང་རོ་མ་ཡིན་པ་རིག་ནས་ཤེས་པར་འགྱུར། ཡང་རོ་སྣ་ཚོགས་དངོས་པོ་གཅིག་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། རོ་མང་
པོ་སྐྱེས་པ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཡང་མང་པོར་འགྱུར་བར་རིགས། གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་གཅིག་ཡིན་ཞིང། ངེས་པར་ཕུང་པོ་རོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན་
ལན་ཚྭ་དང་རོ་མི་གྲོ་བ་དང་མངར་བ་དང་རོ་ཚ་བ་རྣམས་སྦྱར་བ་དང་ལྷན་སྐྱེས་དང་འགྱུར་བའི་རོ་སྣ་ཚོགས་པ་སོ་སོའི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་རོ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བས་ན། སོ་སོར་

[435B] སོ་སོར་དབྱེ་བར་བྱར་མེད་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་སུ་མི་རུང་ངོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ལྕེ་དང་རོ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཞེས་ཐ་སྙད་བཏགས་
ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ཁྱོད་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ངོ་བོར་སྐྱེ་བར་མི་རིགས་སོ། །ལྕེ་དང་རོ་འདྲེས་ཤིང་འཕྲད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདིའི་དབུས་སུ་གདོད་མ་ནས་དེ་བཞིན་ཉིད་མེད་པ་ལ་ཇི་
ལྟར་ཁམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་ལྕེ་དང་རོ་འབྲེལ་ནས་ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སྐྱེ་བའི་གནས་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་མེད་ལྕེ་དང་རོ་དང་ལྕེའི་ཁམས་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་
གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་ཤེས་པ་དེ་ལུས་དང་རེག་བྱ་འབྲེལ་ནས་ལུས་
ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་ལུས་ལས་སྐྱེས་ཤིང་ལུས་ཀྱི་ཁམས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནམ། ཡང་ན་རེག་བྱ་ལས་སྐྱེས་ཤིང་རེག་བྱའི་ཁམས་སུ་གྱུར་པ་
ཡིན༑ ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་ལུས་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ངེས་པར་འཕྲད་པ་དང་འབྲལ་བ་གཉིས་ཤེས་པས་རིག་པ་འབྲེལ་བ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ལུས་ཅི་ཞིག་གིས་ཤེས་
པ་ཡིན༑ གལ་ཏེ་རེག་བྱ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ངེས་པར་ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སུས་ལུས་མེད་པ་ལ་འཕྲད་པ་དང་འབྲལ་བ་ཤེས་པར་འགྱུར། ཀུན་དགའ་བོ་

[436A]༄༅། །དངོས་པོ་དེས་རེག་བྱ་མི་ཤེས་ཤིང། ལུས་དེས་རེག་བྱ་ཡོད་བར་ཤེས་སོ། །ལུས་ཀྱིས་ཤེས་པ་དེ་རེག་བྱ་ཉིད་དོ། །རེག་བྱ་ཤེས་པ་དེ་ལུས་ཉིད་དོ། །རེག་
བྱ་ཡིན་ན་ལུས་མ་ཡིན། ལུས་ཡིན་ན་རེག་བྱ་མ་ཡིན། ལུས་དང་རེག་བྱའི་མཚན་མ་གཉིས་གདོད་མ་ནས་གནས་ཀྱང་མེད། ལུས་དང་འཕྲད་པ་ན་ལུས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་རང་བཞིན་
ཉིད་དུ་འགྱུར། ལུས་དང་བྲལ་བ་ན་ཁོང་སྟོང་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མར་འགྱུར་རོ། །ཕྱི་ནང་མ་གྲུབ་པ་ལ་དབུས་ཇི་ལྟར་གནས། དབུས་མི་གནས་ན་ཕྱི་ནང་གི་རང་བཞིན་
སྟོང་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་དེ་གང་ལ་བརྟེན་ནས་ཁམས་གནས། དེའི་ཕྱིར་ལུས་དང་རེག་བྱ་འབྲེལ་ནས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་
སྐྱེ་བའི་གནས་གསུམ་པོ་མེད། ལུས་དང་རེག་བྱ་དང་ལུས་ཀྱི་ཁམས་གསུམ་པོ་གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་
ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་ཤེས་པ་དེ་ཡིད་དང་ཆོས་འབྲེལ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱའོ་།རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་ཡིད་ལས་སྐྱེས་
ཤིང་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནམ། ཡང་ན་ཆོས་ལས་སྐྱེས་ཤིང་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་ཡིད་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཁྱོད་

[436B]ཁྱོད་ཀྱི་ཡིད་མངོན་སུམ་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་མདུན་གྱི་ཆོས་མེད་ན་ཡིད་སྐྱེ་བ་ཡང་མེད། འབྲེལ་པ་དང་བྲལ་ན་མཚན་
མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ག་ལ་དགོས། ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་སྣ་ཚོགས་པའི་རྟོག་པ་དང་སྤྲོས་པ་ལ་སོགས་ཕྱེ་ནས་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་འདྲའོ་སྙམ་མམ་
ཐ་དད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཡིད་དང་འདྲ་ན་ཡིད་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ཇི་ལྟར་ཡིད་ལས་སྐྱེས་པ་ཞེས་བརྗོད། ཡིད་ལས་ཐ་དད་ཅིང་འདྲ་བ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། ཤེས་པར་བྱ་བ་མེད་པར་འགྱུར་བར་
རིགས༑ གལ་ཏེ་ཤེས་པར་བྱ་བ་མེད་ན་ཇི་ལྟར་ཡིད་ལས་སྐྱེས་པ་ཞེས་བརྗོད། གལ་ཏེ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡོད་ན་ཇི་ལྟར་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བརྗོད། འདི་ལ་འདྲ་བ་དང་ཐ་དད་
གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་མི་འགྲུབ་པ་ལ་ཁམས་གང་ལ་གནས། གལ་ཏེ་ཆོས་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡུལ་ལྔ་དང་མི་འབྲལ་ལོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་དཔྱོད་ལ་ལྟོས་
ཤིག་གཟུགས་ཀྱི་ཆོས་དང་སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་རྣམ་པ་གསལ་བར་དབང་པོ་ལྔ་ལ་སོ་སོར་ངོ་སྐལ་དུ་སྦྱོར་བ་ཡིན་གྱི། ཡིད་ལ་
ཡོངས་སུ་སྡུད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱོད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ངེས་པར་ཆོས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ད་ལྟ་ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་ལྟོས་ཤིག་སྣ་ཚོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་མཚན་

[437A]༄༅། །མ་ཇི་ལྟར་ཡོད། གལ་ཏེ་གཟུགས་སྟོང་པ་དང། གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བ་དང། འབྱེད་པ་དང་འགག་པ་དང། འཕྲད་པ་དང་འབྲལ་བ་དང། སྐྱེ་བ་དང་འགག་
དང་བྲལ་ན། འདི་དག་མཚན་མ་མང་པོ་ལས་གཞན་ཅི་ཡང་མེད་དོ་།སྐྱེས་པ་ན་གཟུགས་དང་སྟོང་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་རིམ་གྱིས་སྐྱེས་ལ་འགག་པ་ན་གཟུགས་དང་སྟོང་པ་ལ་
སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་རིམ་གྱིས་འགག་གོ་གདོད་མ་ནས་བརྟེན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་མ་དང་རྣམ་པར་གྱུར་པ་ཡིན། མཚན་མ་དང་
རྣམ་པ་མེད་པ་ལ་ཁམས་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་བ་ཡིན། དེའི་ཕྱིར་ཡིད་དང་ཆོས་འབྲེལ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སྐྱེ་བའི་གནས་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་མེད། ཡིད་དང་ཆོས་དང་ཡིད་
ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་གདོད་མ་ནས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་དང་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་ཆོས་འབའ་ཞིག་གསུངས་པ་ན། འཇིག་
རྟེན་དུ་སྣ་ཚོགས་བའི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་དང། སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པ་ལས་མངོན་པར་འབྱུང་བའོ་ཞེས་སོ། །ད་ལྟ་དེ་བཞིན་གཤེགས་

[437B] རང་བྱུང་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཅིའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་སྤངས། ད་ལྟ་འདིའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་བདག་གིས་མ་འཚལ་ལགས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཐུགས་བརྩེ་
བས་དབུ་མའི་ལམ་ཟབ་མོ་དྲང་དོན་ཙམ་དུ་མ་ཡིན་པར་གསལ་བར་བསྟན་དུ་གསོལ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་སྔོན་ཐེག་པ་
ཆུང་དུ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལས་ཡིད་བྱུང་སྟེ་བྲལ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་གུས་པས་ཚོལ་བའི་ཕྱིར་ངས་ད་ལྟ་ཁྱོད་ལ་ངེས་པའི་
དོན་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཕྱེ་ནས་བསྟན་བཞིན་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་དྲང་བའི་དོན་དུ་རྣམ་པར་བརྟགས་ནས་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བས་རང་ཉིད་དཀྲིས་ཤིང་འཆིང་བར་བྱེད། ཁྱོད་མང་དུ་ཐོས་
པ་ཡིན་ནའང་དཔེར་ན། སྨན་གྱི་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་པོ་འགའ་ཞིག་མིག་སྔར་སྨན་རྣམས་མཐོང་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་ངོ་མི་ཤེས་པ་དང་འདྲའོ། །འདི་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱིར་
ཞིང་ཐུགས་བརྩེ་བའི་ཡུལ་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེང་ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་ངས་ཁྱོད་ལ་ཁྱད་པར་ཕྱེ་ཞིང་བཀྲལ་ཏེ་བསྟན་ནས་སླད་མའི་དུས་སུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོས་འགྲོ་
བ་རྣམས་ལ་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ་།ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་ལ་གུས་པས་ཅང་མི་སྨྲ་བར་འདུག་གོ་ཀུན་

[438A]༄༅། །དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་ལྟར་ན་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པ་ལས་འཇིག་རྟེན་དུ་སྣ་ཚོགས་པའི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་དང། སྐྱེ་བ་
མངོན་པར་འབྱུང་ངོ་ཞེས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་དང་གཟུགས་འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ན། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་ལྷན་
ཅིག་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པར་མི་ནུས་སོ། །དཔེར་ན། ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟོས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་པར་
འགྱུར་བ་དང། སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་གཅིག་ལས་གཅིག་སྐྱེ་ཞིང། སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་དེ་སྐྱེས་ནས་འཆི་ཞིང་ཤི་ནས་སྐྱེ་བ་དང། སྐྱེ་བཞིན་
འཆི་བཞིན་དུ་མགལ་མེའི་འཁོར་ལོ་འཁོར་བ་ལྟར་རྒྱུན་དུ་མི་གནས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། དཔེར་ན། ཆུ་ཡང་འཁྱགས་པར་གྱུར་ནས་འཁྱགས་པ་ཡང་ཆུར་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །
ཁྱོད་དཔྱོད་ལ་ལྟོས་ཤིག་སའི་ཁམས་རགས་པ་ནི། ས་གཞི་ཆེན་པོར་གྱུར་ཏོ། །ཕྲ་མོ་ནི། ས་རྡུལ་ཕྲ་མོ་ནས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་པར་དུ་གྱུར་ཏོ། །གཟུགས་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་མཐར་ཐུག་དེ་ཆ་
བདུན་ལས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སླར་ཡང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་བགོས་ན་ངེས་པར་སྟོང་པར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་འདི་ཉིད་བགོས་པས་ནམ་མཁའ་སྟོང་པར་འགྱུར་

[438B] ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ལས་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་གྲུབ་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ད་ལྟ་ཁྱོད་ཀྱིས་དྲིས་པ་ནི། འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འཇིག་རྟེན་དུ་སྣ་ཚོགས་པའི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་
དང། སྐྱེ་བའི་གཟུགས་སྐྱེའོ། །ཞེས་སྨྲས་པ་མ་ཡིན་ནམ། ལེགས་པར་ལྟོས་ཤིག་རྡུལ་ཕྲ་རབ་གཅིག་པུ་འདི་ཇི་ཙམ་པའི་ནམ་མཁའ་དང་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར། རྡུལ་ཕྲ་
རབ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཉིད་དང་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སླར་ཡང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་བགོས་ཏེ་སྟོང་པར་འགྱུར་ན། ཇི་ཙམ་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱིས་ནམ་མཁའ་སྟོང་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་
གཟུགས་ལྟོས་པ་ཡིན་ན། གཟུགས་ལྟོས་པ་ཡིན་གྱི་སྟོང་པ་མ་ཡིན། གལ་ཏེ་སྟོང་པ་ལྟོས་པ་ཡིན་ན་སྟོང་པ་ལྟོས་པ་ཡིན་གྱི་གཟུགས་མ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་ལ་བགོ་བར་ནུས་ཀྱི་སྟོང་པ་ལ་ཇི་
ལྟར་ལྟོས་པ་ཡིན། དེ་ལྟ་བས་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་གཟུགས་ནི། ཡང་དག་པའི་སྟོང་པའོ། །རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ནི། ཡང་དག་པའི་གཟུགས་སོ། །དེ་ནི་
རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་དང་མཐུན་པར་རང་རང་གི་བློའི་སྐལ་བ་དང་འཚམ་པར་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་མངོན་དུ་
འགྱུར་བ་ཁྱོད་ཀྱིས་གཏན་ནས་མ་རྟོགས་སོ། །སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་འཁོར་བ་པ་དག་རྨོངས་ཏེ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་དང། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ནི། ཐམས་ཅད་དུ་རིག་པ་དང་སེམས་ཀྱིས་སོ་སོར་

[439A]༄༅། །ཕྱེ་ནས་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །ཅུང་ཟད་ཙམ་བརྗོད་དུ་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། མེའི་ཁམས་ལ་ལུས་མེད་ཅིང། འབྲེལ་པ་ལ་
ལྟོས་པ་ཡིན། ཁྱོད་ལྟོས་ཤིག་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ནང་དུ་ཟས་མ་ཟོས་པའི་ཁང་པར་གཡོས་བྱེད་པ་ལ་ལག་ཏུ་མེ་ཤེལ་ཐོགས་ནས་ཉི་མའི་ཐད་དུ་གཏད་ནས་མེ་སྔོར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འཕྲད་
ཅིང་ལྟོས་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་བཏགས་པ་ནི། དཔེར་ན། ང་ད་ལྟ་ཁྱེད་ཅག་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུའི་དགེ་སློང་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འདུས་པ་དང་འདྲའོ། །འདུས་པ་གཅིག་ཡིན་ཀྱང་དེའི་རིགས་
རུས་ཕྱེ་ན་ལུས་སོ་སོར་ཡོད་ཅིང། ཐམས་ཅད་ལ་ཉེ་དུ་དང་རིགས་དང་རུས་དང་མིང་དག་སོ་སོར་ཡོད་དོ། །དཔེར་ན། ཤཱ་རིའི་བུ་ནི་བྲམ་ཟེའི་རིགས་དང། ལྟེང་རྒྱས་ནི། འོད་སྲུང་གྱི་
རིགས་ཡིན་པ་ནས་ཀུན་དགའ་བོ་གཽ་ཏ་མའི་རིགས་ཡིན་པའི་བར་རོ་།ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་མེའི་ཁམས་འདི་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ལག་ཏུ་ཤེལ་ཐོགས་
ནས་ཉི་མའི་ཐད་དུ་མེ་སྦོར་བའི་ཚེ་མེ་དེ་ཤེལ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནམ། སྤྲ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནམ། ཉི་མ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་ཉི་མ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན་
ཁྱོད་ཀྱི་ལག་གི་སྤྲ་བ་དེ་ཉི་མ་ཉིད་ཀྱིས་སྦར་བར་ནུས་ན་འོད་དེ་ཕོག་པའི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནགས་ཚལ་ཐམས་ཅད་སྲེག་པར་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་ཤེལ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཤེལ་

[439B] ཤེལ་ལས་བྱུང་ནས་རང་ཉིད་ཀྱིས་སྤྲ་བ་སྦོར་ནུས་བཞིན་དུ་ཤེལ་རང་ཉིད་ཅིའི་ཕྱིར་ཞུ་བར་མི་འགྱུར། ཁྱོད་ཀྱི་ལག་ཏུ་འཛིན་པ་ན་ཚིག་པའི་རྣམ་པ་ཡང་མེད་ན། ཤེལ་ཞུ་བ་སྨོས་ཅི་དགོས་
གལ་ཏེ་སྤྲ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཅིའི་ཕྱིར་ཉི་མ་དང་ཤེལ་ལ་བརྟེན་ནས་འོད་དང་ཤེལ་ཕན་ཚུན་འཕྲད་པ་ལས་གདོད་མེ་འབྱུང་བར་འགྱུར། ཁྱོད་སླར་ཡང་དཔྱོད་ལ་ལྟོས་ཤིག་ཤེལ་
ནི༑ ལག་ཏུ་བཟུང་བ་དང། ཉི་མ་ནི། ནམ་མཁའ་ལ་ཤར་བ་ཡིན་ཞིང། སྤྲ་བ་ནི། ས་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་པ་ལ་མེ་འདི་གང་ནས་བྱུང་སྟེ་རིམ་པས་འདིར་སླེབ་པ་ཡིན། ཉི་མ་དང་ཤེལ་ཕན་
ཚུན་ཐག་རིང་པོས་བར་དུ་ཆོད་ནས་འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་མེ་ལྕེ་ནི། རྒྱ་མེད་པར་རང་བྱུང་བ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་བས་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པཱི་རང་བཞིན་གྱི་མེ་ནི་
ཡང་དག་པའི་སྟོང་པའོ། །རང་བཞིན་གྱི་སྟོང་པ་ནི། ཡང་དག་པའི་མེའོ། །དེ་ནི། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་དང་
མཐུན་པར་རང་རང་གི་བློའི་སྐལ་བ་དང་འཚམ་པར་སྣང་བ་ཁྱོད་ཀྱིས་གཏན་ནས་མ་རྟོགས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་བོ་ཡུལ་གང་དུ་ཤེལ་ཐོགས་
བའི་ཡུལ་དེར་མེ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབྱིངས་ཁྱབ་པར་ཀུན་ཏུ་སོང་ན་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དུ་མཆེད་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པར་མཆེད་

[440A]༄༅། །ན་ཕྱོགས་མཚམས་ཡོད་དམ། ལས་ཀྱི་དབང་གིས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི། སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་འཁོར་བ་བདག་རྨོངས་ཏེ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་དང། རང་བྱུང་བའི་རང་
བཞིན་ནི། ཐམས་ཅད་དུ་རིག་པ་དང་སེམས་ཀྱིས་སོ་སོར་ཕྱེ་ནས་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །ཅུང་ཟད་ཙམ་བརྗོད་དུ་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཆུའི་
ཁམས་མི་བརྟན་ཅིང། འབབ་པ་དང་འཁྱིལ་བ་ནི། སྡོད་དུ་འཇུག་མི་ནུས། དཔེར་ན། མཉན་ཡོད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་དྲང་སྲོང་ཀ་བི་ལ་དང། ཙཀྲ་དང། པདྨ་ཨ་སི་ཏ་ལ་སོགས་པའི་
སྒྱུ་མ་མཁན་ཆེན་པོ་དག་ཟླ་བའི་བཅུད་བླངས་ཏེ་སྒྱུ་མའི་རྫས་བསྡེབས་པ་ལ་སྒྱུ་མ་མཁན་དེ་དག་མཚན་གུང་ནམ་མཁའ་དྲངས་པར་ཟླ་བ་རྒྱས་པ་ལ་ལག་ཏུ་ཆུ་ཤེལ་ཐོགས་ཏེ་ཟླ་བ་ལས་ཆུ་
བཟེད་དེ་ལེན་ནོ། །ཆུ་འདི་ཤེལ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནམ། ནམ་མཁའ་ལ་རང་གི་ངང་གིས་ཡོད་དམ། ཟླ་བ་ལས་བྱུང་ངམ། ཀུན་དགའ་བོ་གལ་ཏེ་ཟླ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཐག་
རིང་པོ་ནས་འོངས་ཏེ་ཤེལ་ལས་ཆུ་དབྱུང་ནུས་པ་ཡིན་པ་ལ་དེ་བརྒྱུད་ནས་འོངས་པའི་གནས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནགས་ཚལ་དག་ལས་རྒྱུན་འབབ་པར་རིགས་ཀྱི། རྒྱུན་དེ་ཤེལ་ལས་འབྱུང་
བ་ལ་སྒུག་མི་དགོས་སོ། །མི་འབབ་ན། ཆུ་དེ་ཟླ་བ་ལས་བབས་པ་མིན་པར་གསལ་ལོ། །གལ་ཏེ་ཤེལ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། ཤེལ་འདིའི་ནང་ནས་རྒྱུན་དུ་ཆུ་འབབ་པར་རིགས་ཀྱི་

[440B] གལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་ལས་བྱུང་ན། ནམ་མཁའི་ཁམས་མཐའ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆུ་ཡང་མཐའ་མེད་པ་འབྱུང་བར་རིགས་ཤིང། མི་
ཡུལ་ནས་ལྷ་ཡུལ་གྱི་བར་དུ་བྱིང་བར་རིགས་ན། ཅིའི་ཕྱིར་ཆུ་དང་སྐམ་དང་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བ་དག་ཡོད་པར་འགྱུར། ཁྱོད་སླར་ཡང་ལེགས་པར་ལྟོས་ཤིག་ཟླ་བ་ནི། ནམ་མཁའ་ལ་
ཤར་བ་ཡིན་ཞིང། ཤེལ་ནི། ལག་པར་བཟུང་བ་ཡིན་ལ། ཤེལ་ལ་བཟེད་པའི་ཆུའི་སྣོད་ནི། མི་ཡིས་སྟ་གོན་བྱས་པ་ཡིན་པ་ལ། ཆུ་དེ་ཕྱོགས་གང་ནས་བབས་ཏེ་འདིར་འོང། ཟླ་བ་
དང་ཤེལ་ཕན་ཚུན་ཐག་རིང་པོས་བར་དུ་ཆོད་ནས་འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་མ་ཡིན། ཆུ་དེའི་བཅུད་ནི། རྒྱུ་མེད་པར་རང་བྱུང་བ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་
རང་བཞིན་གྱི་ཆུ་ནི། ཡང་དག་པའི་སྟོང་པའོ། །རང་བཞིན་གྱི་སྟོང་པ་ནི། ཡང་དག་པའི་ཆུའོ། །དེ་ནི། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པས་སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་དང་མཐུན་པར་རང་རང་གི་བློའི་སྐལ་བ་དང་འཚམ་པར་སྣང་བ་ཁྱོད་ཀྱིས་གཏན་ནས་མ་རྟོགས་སོ། །ཡུལ་གང་དུ་ཤེལ་ཐོགས་པའི་ཡུལ་དེ་ལ་ཆུ་འབྱུང་ངོ། །ཆོས་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབྱིངས་ཁྱབ་པར་སོང་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་སྐྱེའོ། །སྐྱེ་བ་ནི། འཇིག་རྟེན་ཀུན་ཏུ་བཀང་ན་ཕྱོགས་མཚམས་ཡོད་དམ། ལས་ཀྱི་དབང་གིས་མངོན་དུ་འགྱུར་

[441A]༄༅། །བ་ཡིན་གྱི། སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་འཁོར་བ་པ་དག་རྨོངས་ཏེ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་དང། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ནི། ཐམས་ཅད་དུ་རིག་པ་དང་སེམས་ཀྱིས་འཛིན་པར་
བྱེད་དོ༑ ༑ཅུང་ཟད་ཙམ་བརྗོད་དུ་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རླུང་གི་ཁམས་ལ་ལུས་མེད། གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བ་ནི། ངེས་པ་མེད། ཁྱོད་སྐབས་
འགའ་ཞིག་ཏུ་གོས་ཚགས་བྱས་ཏེ་དགེ་འདུན་གྱི་ཚོགས་ཆེན་པོ་འདུས་པའི་ཚེ་སྣམ་སྦྱར་གྱི་གྲ་བསྐྱོད་ནས་དྲུང་གི་མི་གཞན་ལ་རེག་པ་ཙམ་གྱིས་རླུང་ཆུང་ངུ་དེས་མིའི་གདོང་ལ་ཕོག་པར་
བྱེད་དོ༑ ༑རླུང་འདི་ནི། སྣམ་སྦྱར་གྱི་གྲ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནམ་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནམ། མི་དེའི་གདོང་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནམ། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་རླུང་དེ་
སྣམ་སྦྱར་གྱི་གྲ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་རླུང་གྱོན་པར་འགྱུར་ལ། གོས་དེ་རླུང་གིས་བསྐྱོད་ནས་ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་དང་འབྲལ་བར་རིགས་སོ། །ངས་ད་ལྟ་ཚོགས་ཀྱི་ནང་དུ་ཆོས་
གསུངས་པ་ན་གོས་ཀྱི་གྲ་རླུང་གིས་བསྐྱོད་པ་ལ་ལྟོས་ཤིག་ངའི་གོས་ཀྱི་རླུང་གང་དུ་འདུག་གོས་ཀྱི་ནང་དུ་རླུང་སྦེད་པར་མི་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ལས་སྐྱེས་
སོ་ཞེ་ན༑ ཁྱོད་ཀྱི་གོས་མི་བསྐྱོད་པའི་ཚེ་ཅིའི་ཕྱིར་རླུང་མི་འབྱུང། སྟོང་པའི་རང་བཞིན་རྟག་པ་ཉིད་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རླུང་ནི། རྒྱུན་དུ་འབྱུང་བར་རིགས་ཤིང་རླུང་མེད་ན་

[441B] །རླུང་འགག་པ་ཤེས་པར་ནུས་ཀྱི། སྟོང་པ་འགག་པ་ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་ནུས་གལ་ཏེ་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ཡོད་ན་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ཞེས་བརྗོད་དུ་
མི་རུང་ངོ། །ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ཡིན་པ་ལ་རླུང་ཇི་ལྟར་འབྱུང་གལ་ཏེ་རླུང་ཕོག་པའི་གདོང་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་གདོང་ལས་བྱུང་ཞིང་ཁྱོད་ལ་ཕོག་པར་རིགས་ཀྱི། ཁྱོད་ཀྱི་
གོས་ཚགས་བྱས་པ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་གཞན་གྱི་གདོང་ལ་ཕོག་པར་འགྱུར། ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་དཔྱོད་ལ་ལྟོས་ཤིག་གོས་ཚགས་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་ཡིན་ཞིང། གདོང་ནི། གཞན་གྱི་
ཡིན་ལ༑ ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ནི། གཏན་མི་གཡོ་བ་ལ་རླུང་གང་ནས་བསྐྱོད་དེ་འདིར་སླེབ། རླུང་དང་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པའོ། །འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་མ་ཡིན། རླུང་གི་
ཁམས་རྒྱུ་མེད་པར་རང་བྱུང་བ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་བས་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་རླུང་ནི། ཡང་དག་པའི་སྟོང་པའོ། །རང་བཞིན་གྱི་སྟོང་པ་ནི། ཡང་
དག་པའི་རླུང་ངོ། །དེ་ནི། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་དང་མཐུན་པར་རང་རང་གི་བློའི་སྐལ་བ་དང་
འཚམ་པར་སྣང་བ་ཁྱོད་ཀྱིས་གཏན་ནས་མ་རྟོགས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ་དཔེར་ན། ཁྱོད་མི་གཅིག་པུའི་གྱོན་པའི་གོས་ཅུང་ཟད་བསྐྱོད་པ་ལ་རླུང་ཅུང་ཟད་འབྱུང་བ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་

[442A]༄༅། །དབྱིངས་ཁྱབ་པར་སོང་བ་ན་ཡུལ་ཁམས་ཐམས་ཅད་འགེངས་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ན་ཕྱོགས་མཚམས་ཡོད་དམ་ལས་ཀྱི་དབང་
གིས་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི། སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་འཁོར་བ་པ་དག་རྨོངས་ཏེ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་དང། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ནི། ཐམས་ཅད་དུ་རིག་པ་དང་སེམས་ཀྱིས་
འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །ཅུང་ཟད་ཙམ་བརྗོད་དུ་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སྟོང་པའི་རང་བཞིན་ལ་གཟུགས་མེད། གཟུགས་དང་སྟོང་
པའི་དབང་གིས་ཤེས་ཤིང་གསལ་ལོ། །དཔེར་ན། མཉན་ཡོད་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཆུ་ཀླུང་ནས་ཐག་རིང་པོའི་སར་རྒྱལ་རིགས་དང། བྲམ་ཟེའི་རིགས་དང། རྗེའི་རིགས་དང་
གདོལ་བའི་རིགས་མང་པོ་དེ་དག་གཞི་གསར་པ་བཟུང་སྟེ་ཁྲོན་པ་བརྐོས་ཏེ་ཆུ་ཚོལ་བའི་སྐབས་སུ་ས་ཁྲུ་གང་བརྐོས་པ་ན་ནང་དུ་སྟོང་པ་ཁྲུ་གང་ཡོད་ལ། དེ་བཞིན་དུ་
འདོམ་དོ་བརྐོས་ན་སྟོང་པ་འདོམ་དོ་ཡོད་ཅིང། སྟོང་པ་ཟབ་མི་ཟབ་ནི། བརྐོས་ཏེ་བླངས་པའི་ས་མང་ཉུང་གི་དབང་གིས་སོ། །སྟོང་པ་འདི་ནི། ས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནམ་
བརྐོས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནམ། ཡང་ན་རྒྱུ་མེད་པར་རང་བྱུང་བ་ཡིན་ནམ། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་སྟོང་པ་འདི་རྒྱུ་མེད་པར་རང་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ས་བརྐོ་བའི་སྔོན་

[442B] ས་གཞི་ཆེན་པོ་ཉིད་མཐོང་གི་སྟོང་པ་མཐོང་བ་གཏན་ནས་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་ས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ས་བརྐོ་བའི་ཚེ་སྟོང་པ་འཇུག་པ་མཐོང་
བར་རིགས་ལ། ས་བརྐོ་བ་ལ་སྟོང་པ་མི་འཇུག་ན། ཅིའི་ཕྱིར་ས་ལས་སྐྱེ་ཞེས་སྨྲ་རུང། གལ་ཏེ་འབྱུང་བ་དང་འཇུག་པ་མེད་ཅེ་ན་སྟོང་པ་དང་ས་གཏན་ནས་ཐ་མི་དད་དུ་འགྱུར་བར་རིགས་
ཐ་དད་མ་ཡིན་ན། གཅིག་ཏུ་འདྲ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ས་དབྱུང་བའི་ཚེ་སྟོང་པ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མི་དབྱུང། གལ་ཏེ་བརྐོས་པས་བྱུང་ཞེ་ན། བརྐོས་ནས་བྱུང་བ་ནི། སྟོང་པ་ཡིན་གྱི། ས་
ཕྱུང་བ་ཡིན་ཞེས་སྨྲ་མི་རུང། བརྐོས་པས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། ས་ཁོ་ན་བརྐོས་ནས་ཕྱུང་བ་ཡིན་པར་རིགས་ཀྱི། ཅིའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་མཐོང་བ་ཡིན། ཁྱོད་ཀྱིས་སླར་ཡང་ཞིབ་ཏུ་དཔྱོད་
ཅིང། ལེགས་པར་རྟོག་ལ་ལྟོས་ཤིག་བརྐོ་བ་ནི། མིའི་ལག་པས་ས་ཇི་ཙམ་བརྐོས་པའི་ཚོད་ཙམ་གྱིས་བསྐྱིས་ནས་ལེན་ནོ། །ས་ནི། ས་ལས་བསྐྱིས་ནས་དབྱུང་བ་ཡིན་པ་ལ། སྟོང་པ་
འདི་གང་ནས་བྱུང་བ་ཡིན། བརྐོ་བ་དང་སྟོང་བར་འགྱུར་བ་དང་ཁོང་སྟོང་དང་ཁོང་སྟོང་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཕན་ཚུན་མཚོན་དུ་མི་རུང་ཞིང། འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་མ་ཡིན། སྟོང་པ་རྒྱུ་མེད་
པར་རང་བྱུང་བ་ཞེས་སྨྲ་རུ་མི་རུང་ངོ། །གལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་འདིས་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཁྱབ་པར་བཀང་ནས་གདོད་མ་ནས་བརྒྱུད་དེ་མི་གཡོ་བར་འགྱུར་ན། གདོན་མི་ཟ་བར་མིག་

[443A]༄༅། །སྔར་ཡོད་པའི་ས་ཆུ་མེ་རླུང་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལྔ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་འདོགས་པ་ཤེས་པར་རིགས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཡང་དག་མཐར་
ཐུག་ནི༑ དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་གདོད་མ་ནས་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་མི་གསལ་ཞིང་རྨོངས་པའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་
གདོད་མ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོར་མ་ཤེས་སོ། །ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ལ་ལྟོས་ཤིག་འབྱུང་བ་ཡིན་ནམ། འཇུག་པ་ཡིན་ནམ་ཡང་ན་འབྱུང་འཇུག་མ་ཡིན་པའམ་
དེ་བས་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་རིག་པ་ནི། ཡང་དག་པའི་སྟོང་པའོ། །རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ནི། ཡང་དག་པའི་རིག་པའོ། །དེ་ནི། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་
གསལ་བའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་དང་མཐུན་པར་རང་རང་གི་བློའི་སྐལ་བ་དང་འཚམ་པར་ཁྱོད་ཀྱིས་གཏན་ནས་མ་རྟོགས་སོ། །ཀུན་
དགའ་བོ། དཔེར་ན། ཁྲོན་པ་གཅིག་བརྐོས་ན་ཁྲོན་པ་གཅིག་གི་སྟོང་པ་འབྱུང་ངོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་ནམ་མཁའ་སྟོང་པའི་བར་དུ་ཡང་འདི་ལྟར་ཡིན་གྱིས་ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ཏུ་
ཁྱབ་ན་ཕྱོགས་མཚམས་ཡོད་དམ། ལས་ཀྱི་དབང་གིས་མངོན་དུ་འགྱུར་པ་ཡིན་གྱི། སོ་སོ་སྐྱེ་པོ་འཁོར་བ་པ་དག་རྨོངས་ཏེ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་དང། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་

[443B] ཐམས་ཅད་དུ་རིག་པ་དང་སེམས་ཀྱིས་འཛིན་པར་བྱེད་དོ་།ཅུང་ཟད་ཙམ་བརྗོད་དུ་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རྣམ་པར་རིག་པ་ལ་ཤེས་པ་
མེད༑ གཟུགས་དང་སྟོང་པའི་དབང་གིས་སྐྱེའོ། །དཔེར་ན། ད་ལྟ་ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་ཛེ་ཏའི་ཚལ་དུ་གནས་པ་ལྟར་ཉིན་མོ་སྣང་བ་དང། མཚན་མོ་མུན་པར་གནས་ལ། མཚན་གུང་དུ་ཟླ་བ་
ཡོད་ན་འོད་དང་ལྡན་ལ། ཟླ་བ་མེད་ན་མུན་པའོ། །སྣང་བ་དང་མུན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རིག་པ་འབྱེད་དོ། །རིག་པ་འདི་སྣང་བ་དང་མུན་པའི་གཟུགས་དང་སླར་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་དང་ལྷན་
དུ་ལུས་གཅིག་ཡིན་ཞེའམ། ལུས་གཅིག་མིན་ཞེའམ། འྡྲའམ༑ མི་འྡྲའམ་ཡང་ན་གཞན་ཡིན་ནམ། གཞན་མ་ཡིན་ནམ། ཀུན་དགའ་བོ། རིག་པ་འདི་གལ་ཏེ་སྣང་བ་དང་མུན་
པ་དང་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་དང་གདོད་མ་ནས་ལུས་གཅིག་ཡིན་ཞེ་ན་སྣང་བ་དང་མུན་པ་གཉིས་ཀྱི་གཟུགས་ཐམས་ཅད་འགག་པར་འགྱུར་རོ་།མུན་པའི་ཚེ་སྣང་བ་མེད་ཅིང་སྣང་བའི་ཚེ་
མུན་པ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་མུན་པ་དང་གཅིག་ཡིན་ཞེ་ན། སྣང་བ་ཡིན་ན་རེག་པ་འགག་པར་འགྱུར་རོ། །གདོན་མི་ཟ་བར་སྣང་བ་དང་ལྷན་དུ་ཡིན་ན་མུན་པའི་དུས་སུ་འགག་པར་རིགས་
འགག་ན་དེར་ཟད་ཀྱི་ཡང་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་མཐོང་བ་དང་མུན་པ་མཐོང་ཞེས་རུང་ངམ། གལ་ཏེ་སྣང་བ་དང་མུན་པ་ཡིན་ན་ཐ་དད་རིགས་པ་ལ་སྐྱེ་འགག་མེད་པ་ཡིན་ན་ཅིའི་ཕྱིར་གཅིག་ཅེས་

[444A]༄༅། །རུང། གལ་ཏེ་རིག་པ་འདིའི་ངང་ཚུལ་མུན་པ་དང་སྣང་བ་དང་ལྷན་དུ་ལུས་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི། མ་ཡིན་ཞེ་ན། ཁྱོད་སྣང་བ་དང་མུན་པ་དང་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་
ལས་ཕྲལ་ཏེ་རིག་པའི་གདོད་མའི་གནས་ལུགས་དབྱེ་བར་ནུས་སམ། སྣང་བ་དང་བྲལ་ཞིང། མུན་པ་དང་བྲལ་ལ། ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་དང་བྲལ་ན། རིག་པ་འདིའི་ངང་ཚུལ་རུས་
སྦལ་གྱི་སྤུ་དང། རི་བོང་གི་རྭ་དང་འདྲའོ། །སྣང་བ་དང་མུན་པ་དང་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་འདི་སོ་སོར་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རིག་པ་གང་ནས་གྲུབ། སྣང་བ་དང་སོ་སོར་ཐ་
དད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འདྲ་ཞེས་རུང་བ་ཡིན། རྣམ་པ་གསུམ་པོ་འདི་ལས་བྲལ་ན། གཏན་ནས་མེད་པ་ལ་ཇི་ལྟར་གཞན་ཞེས་རུང་བ་ཡིན་སྟོང་པ་ལ་ཆ་ཕྱེ་རིག་པ་ལ་ཆ་ཕྱེ་ཞེ་ན། རང་རང་
གི་ངོ་སྐལ་གྱི་ཡུལ་འབྱེད་དུ་མེད་ཅིང། ཇི་ལྟར་མི་འདྲ་ཞེས་སོ་།མུན་པ་མཐོང་བ་དང་སྣང་བ་མཐོང་བའི་རང་བཞིན་དེ་འཕོ་ཞིང་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་ཇི་ལྟར་ཐ་དད་ཅེས་སོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་
སླར་ཡང་ལེགས་པར་སྒྲིམས་ལ་གསལ་བར་གྱིས་ཤིག་རབ་ཏུ་རྟོག་ཅིང་དཔྱོད་ལ་ལྟོས་ཤིག་སྣང་བ་ནི། ཉི་མ་ལས་སྤྲོ། །མུན་པ་ནི། ཟླ་བ་མེད་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་སྟོང་པ་ནི། ནམ་
མཁའ་སྟོང་པར་འགྱུར་ལ། སྟོང་པ་མ་ཡིན་པ་ནི། ས་གཞི་ཆེན་པོར་འགྱུར་ན། རིག་པ་འདིའི་ངང་ཚུལ་གང་གིས་འབྱུང། རིག་པ་ནི་ཚོར་པ་ཡིན། སྟོང་པ་ནི། ཆད་པ་ཡིན་

[444B] རིག་པའི་ངང་ཚུལ་རྒྱུ་མེད་པར་རང་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེས་སྨྲ་མི་རུང། གལ་ཏེ་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ཅིང་གདོད་མ་
ནས་གཡོ་འགུལ་མེད་ན། གདོན་མི་ཟ་བར་མཐའ་མེད་ཅིང་མི་གཡོ་བ་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་སླར་ཡང་གཡོ་བ་ས་ཆུ་མེ་རླུང་དང་ལྷན་དུ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་དྲུག་ཅེས་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་ཤེས་
པར་རིགས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཡང་དག་མཐར་ཐུག་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་གདོད་མ་ནས་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཐོག་མ་ནས་བླུན་
པ་དང་རྨོངས་པས་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་ཚོར་བ་དང་ཤེས་པ་ནི། གདོད་མ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོར་མ་ཤེས་སོ་།ཁྱོད་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་ཚོར་བ་དང་ཤེས་པ་
འདི་ལ་ལྟོས་ཤིག་སྐྱེས་པའམ། འགགས་པའམ། འདྲ་བའམ། མི་འདྲ་བའམ། སྐྱེ་བའམ། འགག་པར་འགྱུར་བའམ། འདྲ་བ་མི་འདྲ་བ་གང་ཡང་མ་ཡིན་ཞེའམ། དེ་བས་ན་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་རིག་པ་ནི། ཚོར་བའི་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བའི་ངང་ཚུལ་ནི། སྣང་བའི་རིག་པའོ། །དེ་ནི། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་པའོ། །ཆོས་
ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་དང་མཐུན་པས་རང་རང་གི་བློའི་སྐལ་བ་དང་འཚམ་པར་ཁྱོད་ཀྱིས་གཏན་ནས་མ་རྟོགས་སོ། །དཔེར་ན། མཐོང་བའི་དབང་

[445A]༄༅། །པོ་གཅིག་གི་མཐོང་བ་ནི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཁྱབ་ན་ཐོས་པ་དང་སྣོམ་པ་དང་མྱ་བ་དང་རེག་པ་དང་ཚོར་ཞིང་ཤེས་པའི་ཡོན་ཏན་དམ་པ་ཐམས་ཅད་རྒྱས་པར་
ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ནས་ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ན་ཕྱོགས་མཚམས་ཡོད་དམ། ལས་ཀྱི་དབང་གིས་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི། སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་འཁོར་བ་པ་དགེ་རྨོངས་ཏེ་
བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་དང། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ནི། ཐམས་ཅད་དུ་རིག་པ་དང་སེམས་ཀྱིས་སོ་སོར་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །ཅུང་ཟད་ཙམ་བརྗོད་དུ་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པའི་
དོན་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་རྒྱུ་མེད་དབང་པོ་དྲུག་དང་ཡུལ་ལ་བརྟེན་ནས་འཁྲུལ་པ་སྐྱེའོ། །ཁྱོད་ད་ལྟ་འཕགས་པའི་དགེ་འདུན་གྱི་ཚོགས་འདི་
དག་ལ་ལྟོས་ཤིག་ཁྱོད་ཀྱིས་མིག་གིས་ཐམས་ཅད་ལ་རིམ་གྱིས་ལྟ་བ་ནི། མེ་ལོང་དུ་ཤར་བ་བཞིན་དུ་དབྱེ་བ་གཏན་ནས་འབྱེད་ནུས་པ་མེད་དོ། །ཁྱོད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནང་གི་རྟོག་
པས་རེ་རེ་ནས་འདི་ནི། འཇམ་དཔལ་དབྱངས་སོ། །འདི་ནི། གང་པོའོ་།འདི་ནི། མཽངྒལ་གྱི་བུའོ། །འདི་ནི། རབ་འབྱོར་རོ། །འདི་ནི། ཤཱ་རིའི་བུའོ། །ཞེས་སོ་སོར་ངོས་འཛིན་པར་བྱེད་
དོ༑ ༑རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདིས་གསལ་བར་ཤེས་པ་ནི། རིག་པ་ལས་བྱུང་བའམ། གཟུགས་ལས་བྱུང་བའམ། ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ལས་བྱུང་བའམ་ཡང་ན་རྟེན་མེད་པར་གློ་བུར་དུ་

[445B] ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་རིག་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སྣང་བ་དང་མུན་པ་དང་གཟུགས་དང་སྟོང་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་གཏན་ནས་མ་བྱུང་
བས༑ ཁྱོད་ཀྱི་རིག་པ་གཏན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །རིག་པའི་ཁམས་ཀྱང་མེད་པ་ལ་གང་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ། གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་གཟུགས་ལས་བྱུང་བ་དང་
རིག་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། སྣང་བ་ལ་ལྟ་མི་དགོས་ཤིང་མུན་པ་ལ་ཡང་ལྟ་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་སྣང་བ་དང་མུན་པ་མ་མཐོང་ལ་དེ་ལྟ་ན་གཟུགས་དང་སྟོང་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གཟུགས་
དེ་ཡང་མེད་པ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ནས་སྐྱེ། གལ་ཏེ་སྟོང་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། གཟུགས་མ་ཡིན་ཞིང། རིག་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ལ་རིག་པ་མ་ཡིན་པར་ཕྱིར་དབྱེ་བར་མི་ནུས་སོ།།
རང་བཞིན་གྱིས་སྣང་བ་དང་མུན་པ་དང་གཟུགས་དང་སྟོང་པ་ཤེས་པར་མི་ནུས་སོ། །གཟུགས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་འགག་ཅིང་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་ཚོར་བ་དང་ཤེས་པ་དག་
བརྟེན་པའི་གནས་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་གཉིས་གཞན་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྟོང་པ་ནི། མེད་པ་དང་འདྲ་ལ། ཡོད་པ་ནི། དངོས་པོ་དང་འདྲ་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་
ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་ན་ཡང་ཅི་ཞིག་དབྱེ་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་བརྟེན་པ་མེད་པར་གློ་བུར་དུ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཅིའི་ཕྱིར་ཉིན་མོ་ཟླ་བ་ལོགས་སུ་ངོས་ཟིན་པར་མི་འགྱུར། ཁྱོད་ཀྱིས་སླར་ཡང་

[446A]༄༅། །བསྒྲིམས་ཏེ་ཕྲ་ཞིང་གསལ་བར་ཞིབ་ཏུ་ཕྱེ་སྟེ་དཔྱོད་ཅིག་རིག་པ་ནི། ཁྱོད་ཀྱི་མིག་ལ་བརྟེན་ལ། གཟུགས་ནི། མདུན་གྱི་ཡུལ་ལོ། །གཟུགས་ཤར་བ་ལ་ཡོད་པར་
འཇོག་ཅིང། གཟུགས་མ་ཤར་བ་ལ་མེད་པར་འཇོག་གོ་འདི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འབྲེལ་པ་གང་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པ་ཡིན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། གཡོ་ཞིང། རིག་པ་ནི། མི་
གཡོའོ༑ ༑འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པ་ཡང་མ་ཡིན། སྣོམ་པ་དང་ཐོས་པ་དང་ཚོར་བ་དང་ཤེས་པའི་བར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འབྲེལ་པ་རྐྱེན་མེད་པར་རང་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་
ནོ༑ ༑གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདིའི་ཡིད་གདོད་མ་ནས་བརྟེན་པའི་གནས་མེད་དོ་ཞེ་ན། གདོན་མི་ཟ་བར་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་ཚོར་བ་དང་ཤེས་པའི་བར་གསལ་བར་དབྱེ་བ་
དང། ཀུན་ནས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པ་དྭངས་ཤིང་འོད་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ཞེས་ཤེས་པར་རིགས་སོ། །དེ་ལྟར་སྟོང་པ་དང་ས་ཆུ་མེ་རླུང་དང་ལྷན་དུ་
འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བདུན་ཞེས་ཐ་སྙད་བཏགས་སོ། །ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་གདོད་མ་ནས་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ་
ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་རགས་ཤིང་རྫུན་པའོ། །མཐོང་བ་དང་ཐོས་པས་མངོན་པར་བྱུང་བ་ངེས་པར་ཤེས་པ་ནི། གདོད་མ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོར་མ་རྟོགས་སོ། །ཁྱོད་

[446B]མཐོང་བར་རིགས། མཉམ་པའམ། མི་མཉམ་པ་ཞེའམ། སྟོང་པ་ཞེའམ། ཡོད་པ་ཞེའམ། མཉམ་པ་དང་མི་མཉམ་པ་མེད་
པ་ཞེའམ། ཡང་ན་སྟོང་པ་དང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞེའམ། དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། འོད་གསལ་སྣང་བའི་ཤེས་པའོ། །ཚོར་བའི་
སྣང་བ་ནི། ཡང་དག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་རྣམ་པར་དག་པ་དྭངས་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་སྟོང་པའི་ནང་དུ་ཆུད་ཅིང་འབྱུང་བ་
མ་རྟོགས་སོ། །འདི་ལ་ཕྱོགས་མཚམས་ཡོད་དམ། ལུས་ཀྱི་དབང་གིས་མངོན་དུ་འགྱུར་གྱི། སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་འཁོར་བ་པ་དག་རྨོངས་ཏེ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་དང། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཐམས་
ཅད་རིག་པ་དང་སེམས་ཀྱིས་སོ་སོར་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །ཅུང་ཟད་ཙམ་བརྗོད་དུ་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་བོ་དང་དགེ་འདུན་གྱི་འཁོར་འདུས་
པ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཟབ་ཅིང་ཕྲ་བའི་སྒོ་ནས་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་པ་མནོས་ཏེ་ལུས་སེམས་དགའ་བདེ་རྒྱས་ཤིང་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཐོབ་པས་དགེ་འདུན་གྱི་འཁོར་འདུས་པ་དེ་
དག་རང་རང་གི་སེམས་སོ་སོ་ནས་ཕྱོགས་བཅུར་ཁྱབ་པར་ཤེས་ནས་ཕྱོགས་བཅུར་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་མཐོང་བ་ལ་ལག་ཏུ་ཐོགས་པའི་ལོ་མ་མཐོང་བ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་

[447A]༄༅། །ཀྱི་དངོས་པོ་ཇི་སྙེད་པ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་འོད་གསལ་བའི་སེམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཀྱི་ངང་ཚུལ་ཡོངས་སུ་ཁྱབ་པའི་ནང་དུ་ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་
ཅད་འདུས་ཤིང་ཆུད་དོ། །ཕ་མ་ལས་སྐྱེས་པའི་ལུས་ལ་ཕྱིར་བལྟས་ན། ཕྱོགས་བཅུའི་ནམ་མཁའ་སྟོང་པའི་ནང་དུ་རླུང་གིས་བདས་པའི་རྡུལ་ཕྲན་ལྟར་སྡོད་དུ་མེད། ཡང་མཚོ་
ཆེན་པོ་སྣོན་པོའི་སྟེང་དུ་གཡེངས་པའི་ལྦུ་བ་གཅིག་བཞིན་དུ་གནས་པ་དང། འཇིག་པ་མ་ངེས་སོ། །འདིས་རང་རང་གི་ལུས་ལ་ལེགས་པར་རིག་ཅིང། རྨད་དུ་བྱུང་བའི་མཆོག་གི་གདོད་
མའི་སེམས་རྟག་པར་གནས་ཤིང་འགག་པ་མེད་པའི་དོན་རང་གིས་རྙེད་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ལ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་སྔར་མ་ཐོས་པའི་ཆོས་ཐོས་སོ། །ཞེས་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་སྤྱན་སྔར་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་སྒོ་ནས་སངས་རྒྱས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བསྟོད་དོ། །འགྱུར་མེད་རྨད་བྱུང་འོད་གསལ་ཁྱབ་བདག་རྗེ། །དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་རྒྱལ་པོ་སྲིད་
ན་དཀོན། །བདག་ཅག་བསྐལ་པ་བྱེ་བའི་ལོག་རྟོག་བསལ། །གྲངས་མེད་ཚོགས་ལ་མ་ལྟོས་ཆོས་སྐུ་ཐོབ། །རེ་འབྲས་རིན་ཆེན་རྒྱལ་པོ་མཆོག་གྲུབ་ནས། །གངྒཱའི་བྱེ་སྙེད་སེམས་ཅན་
བསྒྲལ་བར་བྱ། །ཟབ་མོ་སེམས་འདིས་རྡུལ་སྙེད་ཞིང་མཆོད་དེ། །འདི་ཡིས་བརྩེ་ལྡན་རྒྱལ་བའི་བཀའ་དྲིན་གཞལ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དབང་པོར་མཛད་དུ་གསོལ། །སྙིགས་མ་

[447B] །གལ་ཏེ་འགྲོ་གཅིག་སངས་རྒྱས་མ་ཐོབ་པར། །བདག་ནེ་ཅི་ནས་མྱ་ངན་ཡོངས་མི་འདའ། །དཔའ་བ་ཆེན་པོ་མཐུ་ཆེན་སྙིང་རྗེ་ཆེ། །ལྐོག་གྱུར་ཕྲ་མོའི་ཐེ་ཚོམ་
བསལ་དུ་གསོལ། །བདག་ནི་བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་ལ་བཀོད་ནས། །ཕྱོགས་བཅུའི་ཁམས་སུ་ཆོས་ཀྱི་དགའ་སྟོན་བྱ། །སྟོང་པའི་རང་བཞིན་གཞིག་པར་ནུས་སྲིད་ཀྱང། །མི་ཕྱེད་སེམས་འདི་
ཅིས་ཀྱང་འགྱུར་བ་མེད། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་སྒྲུབ་པའི་དོན་མངོན་པར་ཐོབ་པའི་རྒྱུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྒྱ་མཚོ་སྟོན་པ། སངས་
རྒྱས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། བམ་པོ་བཞི་པ། དེའི་ཚེ་བྱམས་མའི་བུ་གང་པོ་དགེ་འདུན་གྱི་འཁོར་འདུས་པའི་ནང་དུ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བླ་གོས་
ཕྲག་པ་གཡོན་པར་གཟར་ཏེ་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གུས་པས་གསོལ་ཏོ། །དཔལ་ཡོན་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་སངས་རྒྱས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆེད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཉམ་པ་མེད་པའི་དོན་དམ་པའི་དོན་གསལ་བར་མཛད་པ་ལ་མཁས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས། བདག་ཆོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་བསྔགས་པ་ལགས་ན། ད་ལྟ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཟབ་ཅིང་ཕྲ་བའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱངས་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཐོས་བ་ན་དཔེར་ན། སྐྱེ་

[448A]༄༅། །བོ་འོན་བས་གོམ་པ་བརྒྱ་ཙམ་གྱི་ཐག་རིང་པོའི་སར་སྦྲང་བུའི་སྐད་མཉན་པ་ན་དེའི་གཟུགས་ཀྱང་མི་མཐོང་ན། སྐད་ཐོས་པ་སྨོས་ཅི་དགོས་པ་བཞིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་གསལ་བར་གསུངས་ནས་བདག་གི་སྒྲོ་འདོགས་སེལ་བར་མཛད་ཀྱང་ད་དུང་ཡང་དོན་འདི་ལ་སོམ་ཉི་མེད་ཅིང་ཐེ་ཚོམ་དང་བྲལ་ཏེ་གཏིང་མཐའ་རྟོགས་པར་མ་གྱུར་ཏོ། །སངས་
རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས། དཔེར་ན། ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེ་བོ་དག་དོན་ཇི་ཙམ་ཁོང་དུ་ཆུད་ཀྱང་གོམས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ཟག་པ་མ་ཟད་ལ། བདག་ལ་སོགས་པ་ཟག་པ་ཟད་པའི་སྐྱེ་
བོ་འདུས་པའི་ཚོགས་དག་ཟག་པ་ཟད་ཀྱང་ད་ལྟ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱངས་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་བྱེད་མི་ནུས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
གལ་ཏེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྣ་ཚོགས་པའི་དབང་པོ་དང། ཡུལ་དང་ཕུང་པོ་དང། སྐྱེ་མཆེད་དང། ཁམས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་གདོད་མ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་འོད་
གསལ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་གློ་བུར་དུ་རི་དང་ཆུ་ཀླུང་དང་ས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་དངོས་པོའི་རྣམ་པ་སྐྱེས་ནས་རིམ་གྱིས་ཕན་ཚུན་དུ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པར་རེས་
མོས་སུ་འཁོར་བ་ལགས། ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་ས་ཆུ་མེ་རླུང་གི་རང་བཞིན་མཉམ་པ་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ནས་གསལ་བར་རྟག་ཏུ་གནས་པ་

[448B] སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས། གལ་ཏེ་སའི་ཁམས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཆུ་ལ་ཇི་ལྟར་ཆུད་པར་འགྱུར། ཆུའི་ཁམས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། མེ་སྐྱེ་བར་མི་
འགྱུར༑ ཡང་ཆུ་དང་མེ་གཉིས་ཀྱི་ཁམས་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ལ་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ནས་ཇི་ལྟར་ཕན་ཚུན་དུ་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་དུ་གྱུར་ཏེ་ཉམས་པར་བྱེད་མི་ནུས་ཞེས་བྱར་རུང། བཅོམ་ལྡན་འདས་
སའི་ཁམས་ནི། ཁོང་སྟོང་མ་ཡིན་ལ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ནི། ཁོང་སྟོང་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་འདི་གཉིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ། དོན་འདི་བདག་གིས་མ་འཚལ་ཏོ། །
དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བརྩེ་བ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྒོ་ནས་བདག་སོགས་འཁོར་འདུས་པ་རྨོངས་ཤིང་འཁྱམས་པ་རྣམས་ལ་བློ་གྲོས་སྐྱེད་པར་འཚལ་བས་གསོལ་པ་ལགས་སོ། །ཞེས་ཞུས་ཏེ་
ཡན་ལག་ལྔ་ས་ལ་གཏུགས་ཏེ་སྐོམ་པས་གདུངས་པ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བླ་ན་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ནོད་ཅིང་འདུག་གོ་།དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གང་པོ་དང་བཅས་
པ་འདུས་པའི་ནང་དུ་ཟག་པ་ཟད་པ་མི་སློབ་པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དེ་རིང་འདུས་པ་ལ་དམ་པ་ལས་ཀྱང་དམ་པའི་དོན་གྱི་རང་བཞིན་
བསྟན་ནས་འདུས་པ་ཁྱེད་ཅག་རང་བཞིན་གྱི་རིགས་ངེས་པའི་ཉན་ཐོས་དང། བདག་མེད་པ་གཉིས་མངོན་དུ་མ་གྱུར་པ། རང་གི་ཐེག་པ་ལས་ལོག་སྟེ་ཐེག་པ་མཆོག་ལ་གཞོལ་

[449A]༄༅། །བའི་དགྲ་བཅོམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཁོ་ནའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ས་དང། རྣམ་པར་དག་པའི་ས་དང་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའི་སྤྱོད་པ་མཆོག་གི་
གནས་ཐོབ་པར་བྱའོ། །ཁྱེད་ཅག་ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་དང་བཤད་པར་བྱའོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། གང་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མཉན་པར་བྱའོ།།
ཞེས་གུས་པས་ནོད་ཅིང་འདུག་གོ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ་གང་པོ། ཁྱོད་ཀྱིས་གདོད་མ་ནས་འོད་གསལ་བ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་གློ་བུར་དུ་རི་དང་ཆུ་ཀླུང་དང་ས་གཞིར་གྱུར་
པ་ཡིན་ཞེས་སྨྲས་ན། ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསལ་བང་གསུངས་པའི་ཡང་དག་པའི་རིག་པ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་འོད་གསལ་པ་དེ་གདོད་མ་ནས་རིག་པ་རྨད་དུ་
བྱུང་བའི་འོད་གསལ་བྱའོ། །ཞེས་མ་ཐོས་སམ། གང་པོས་གསོལ་པ་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གིས་རྒྱུན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསལ་བར་གསུངས་པའི་དོ་ན་
འདི་ཐོས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་རིག་པ་འོད་གསལ་བ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་ཕྱིར་རིག་པ་ཞེས་བཏགས་པ་འམ། ཡང་
ན་རིག་པ་དེ་འོད་གསལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འོད་གསལ་བའི་རིག་པ་ཞེས་བཏགས། གང་པོས་གསོལ་པ། གལ་ཏེ་འདི་ཉིད་འོད་གསལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རིག་པ་ཞེས་བཏགས་ན་

[449B] །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། གལ་ཏེ་གསལ་དུ་མེད་པས་འོད་གསལ་བ་ཉིད་རིག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡོད་ན་
རིག་པ་མ་ཡིན་ལ། གཟུང་བར་བྱ་བ་མེད་ན། གསལ་བ་མ་ཡིན་ནོ་།གསལ་བ་མ་ཡིན་ན། རིག་པ་ཡང་དྭངས་ཤིང་གསལ་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་གྱི་རིག་པ་ནི་
གདོན་མི་ཟ་བར་གསལ་བ་ཡིན་ལ། འཁྲུལ་ནས་འོད་གསལ་བར་གྱུར་ཅིང་སངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གསལ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་གསལ་བའི་ཕྱིར་གཟུང་བར་བྱ་བ་མངོན་པར་བྱས་སོ།།
འཁྲུལ་ཞིང་གཟུང་བར་བྱ་བ་མངོན་པར་བྱས་པས་ན། ཁྱོད་ཅག་གི་འཁྲུལ་པའི་འཛིན་པ་སྐྱེས་སོ། །གདོད་མ་ནས་འདྲ་བ་དང་མི་འདྲ་བ་མེད་པ་ལ་གློ་བུར་དུ་གཞན་དུ་གྱུར་ཏོ། །དེ་ཡང་
གཞན་དང་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སླར་ཡང་འདྲ་བ་མངོན་པར་བྱས་སོ། །འདྲ་བ་དང་མི་འདྲ་བ་ཕྱེ་སྟེ། འདི་ལས་ཡང་མི་འདྲ་བ་དང་གཞན་དུ་མེད་པ་གཟུང་བར་བྱ་བ་མངོན་པར་བྱས་
སོ༑ ༑དེ་ལྟར་རྨོངས་ཤིང་ལྡོངས་ནས་ཕན་ཚུན་རེས་མོས་སུ་གྱུར་ཏེ་ངལ་ནས་འཁྲུལ་པ་སྐྱེའོ། འཁྲུལ་པ་བརྒྱུད་ནས་ཡུལ་བརྩམས་ཏེ་རང་ཉིད་འཁྱམས་ཤིང་གཡེངས་ནས་དེ་ལས་
ཡུལ་གྱི་འཁྲུལ་པ་ཉོན་མོངས་སྐྱ་ཞིང་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ་།སྐྱེས་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་གནས་སུ་གྱུར་ཏོ། །རང་བཞིན་དུ་གནས་པ་ནི། ནམ་མཁའ་སྟོང་པར་གྱུར་ཏོ། །ནམ་མཁའ་

[450A]༄༅། །སྟོང་པ་ལ་ནི། འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་ལ། འཇིག་རྟེན་གྱི་གནས་ལ་ནི། མི་འདྲ་བ་ཞེས་བྱའོ། །གཏན་ནས་འདྲ་བ་དང་གཞན་དུ་མེད་པ་ཞེས་པ་དེ་ཡང་དག་པའི་དངོས་
པོའི་ཆོས་སོ། །སངས་པའི་གསལ་བ་དང་སྟོང་པའི་མུན་པ་གཉིས་ཀ་ཕན་ཚུན་ལྟོས་ནས་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་མཐའ་
བརྟེན་པར་གྱུར་ཏོ། །སྟོང་པ་ལས་གཡོ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་ནས་གསལ་བ་རབ་ཏུ་སྒྲིབ་པར་འགྱུར་རོ། །རིན་པོ་ཆེ་གསེར་ཞེས་བྱ་བ་དེ་གསལ་ཞིང་དག་པས་རབ་ཏུ་བཟུང་བ་ལས་བྱུང་
བ་ཡིན༑ དེའི་ཕྱིར་གསེར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱིས་ཡུལ་ཁམས་གནས་གཞི་ཐམས་ཅད་བརྟེན་པར་གྱུར་ཏོ། །དག་ཅིང་བརྟེན་པ་ལས་རིན་པོ་ཆེ་གསེར་དུ་གྱུར་ཏོ། །གཡོ་ཞིང་གསལ་བ་ལས་
རླུང་འབྱུང་ངོ། །རླུང་དང་གསེར་གཉིས་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པའི་ཕྱི་མའི་འོད་ཀྱིས་འགྱུར་བ་དང་གཡོ་བའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ་།རིན་པོ་ཆེ་གསལ་བ་ལས་རླན་བྱུང་སྟེ་མེའི་འོད་སྟེང་དུ་སྤྲོས་
བས་ཆུའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཕྱོགས་བཅུའི་མཐའི་ཁོངས་སུ་ཆུད་དོ། །མེ་སྟེང་དང་ཆུ་འོག་ཏུ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་ཏེ་བརྟན་པར་གནས་ཤིང་གཤེར་ནི། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་གྱུར་ཏོ། །སྐམ་
པའི་ཆ་ནི༑ གླིང་དུ་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་ནང་དུ་མེའི་འོད་འཕགས་པར་གྱུར་ཏེ། གླིང་གི་སྟེང་དུ་ཆུ་བོའི་རྒྱུན་འབབ་བོ། །ཆུའི་ནུས་བ་མེ་ཡིས་ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས་

[450B] །དེའི་ཕྱིར་རིའི་རྡེ་ལ་རྒྱབ་ན་མེ་འབྱུང་ལ་བཞུགས་པ་ན་ཆུར་འགྱུར་རོ། །སའི་ནུས་པ་ཆུས་ཟིལ་གྱིས་མནན་པས་གོང་བུར་གྱུར་ནས་རྩི་ཤིང་དུ་གྱུར་
ཏོ༑ ༑དེའི་ཕྱིར་ནགས་ཚལ་བསྲེགས་བན་སའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་ལ་བཙིར་ན་ཆུ་འབྱུང་ངོ། །ཕན་ཚུན་དུ་འདྲེས་ནས་ས་བོན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པ་འདི་ལས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་
རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གྱུར་ཏོ། །གསལ་བའི་རྫུན་པ་གཞན་མེད་ཀྱི་དག་པའི་གསལ་བ་ལ་འཁྲུལ་ལོ། །རྫུན་པ་གཅིག་ཏུ་གནས་ནགས་ལ་བའི་ངང་ཚུལ་ལས་འདར་མི་རུང་ལ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པའི་ཆོས་
དག་ལས་ཐོས་པ་ནི། སྒྲ་ལས་མི་འདའོ། །མཐོང་བ་ནི། གཟུགས་ལས་མི་འདའོ། །གཟུགས་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱ་ལ་སོགས་པའི་རྫུན་པ་རྣམ་པ་དྲུག་འདི་ལས་སྐྱེས་ནས་མཐོང་བ་དང་
ཚོར་བ་དང་ཐོས་པ་དང་ཤེས་པ་རྣམས་སོ་སོར་བྲལ་ནས་ལས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་མཐོང་ནས་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །ཚོགས་པ་དང་གྱེས་པ་ལས་ནི། འགྲུབ་པ་དང་འགྱུར་བའོ། །གསལ་བ་མཐོང་
ནས་གཟུགས་མངོན་དུ་འགྱུར་བའོ། །གསལ་ཞིང་རིག་པ་ལས་འདུ་ཤེས་འབྱུང་ངོ། །མཐོང་བ་མི་མཐུན་པ་ལས་ནི། སྡང་བ་སྐྱེའོ། །འདུ་ཤེས་དང་མཐུན་པ་ལས་ནི། ཆགས་པ་སྐྱེའོ། །
ཆགས་པ་ལས་རིམ་གྱིས་ས་བོན་དུ་གྱུར་ཏེ་འདུ་ཤེས་དང་འབྲེལ་ནས་མངལ་ཆགས་སོ། །འབྲེལ་བ་ལས་སྐྱེ་བ་དང་སྐྱེད་པའི་ལས་གཅིག་ཏུ་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བའི་དབང་

[451A]༄༅། །གིས་མངལ་དང། སྒོ་ང་དང། དྲོད་གཤེར་དང། རྫུས་སྐྱེས་ལ་སོགས་པ་མེར་མེར་པོ་དང་ནུར་ནུར་པོར་གྱུར་ནས་རང་རང་གི་སྐལ་བ་ལས་མི་འདའོ། །སྒོ་ང་ལས་
སྐྱེས་པ་ཡིན་ན། འདུ་ཤེས་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ལ། མངལ་སྐྱེས་ཡིན་ན། འདོད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་ངོ། །དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན། ཚོར་བ་དང་རེག་པ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཞིང་
རྫུས་སྐྱེས་ཡིན་ན། སྐྱེ་བ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན། བསམ་པ་དབང་འདུ་ཤེས་དང་ཚོགས་པ་དང་འབྲལ་བ་ནི། ཕན་ཚུན་དུ་འགྱུར་ནས་རེས་མོས་སུ་རང་རང་གིས་བསགས་པའི་ལས་ཀྱི་དབང་
གིས་སྐྱེ་གནས་བཟང་བ་དང་ངན་པར་འགྲོའོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པ་འདི་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པ་ཡིན་ནོ་།གང་པོ། འདུ་ཤེས་དང་ཆགས་པ་ལྷན་དུ་
འབྲེལ་ནས་འདོད་པས་འབྲལ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕ་མ་དང་བུ་དང་ཚེ་བོར་འགྱུར་ཞིང་སྐྱེས་ནས་རྒྱུན་མི་འཆད་དོ། །འདི་དག་གི་རྩ་བ་ནི། འདོད་པ་དང་
ཆགས་པའོ། །སྲེད་པ་དང་ཆགས་པ་ལྷན་དུ་རྒྱས་ནས་ཆགས་པ་ལྡོག་ཏུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོང་སྐྱེས་དང། རྫུས་སྐྱེས་དང། དྲོད་གཤེར་སྐྱེས་དང། མངལ་སྐྱེས་
དག་རང་རང་གི་མཐའི་དབང་གིས་མཐུ་དང་ལྡན་པས་མཐུ་མེད་པ་ཟ་ཞིང་གཙས་སོ། །འདི་དག་གི་རྩ་བ་ནི། གསོད་པ་དང་ཆགས་པའོ། །མིས་ལུགས་ཟོས་པའི་རྗེས་སུ་ལུག་དེ་མིར་སྐྱེས་

[451B] སྔར་གྱི་མི་དེ་ཤི་ནས་ལུག་ཏུ་སྐྱེ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་རིས་བཅུའི་བར་དུ་འཆི་བཞིན་སྐྱེ་བཞིན་དུ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རེས་མོས་ཀྱིས་ལན་གློན་ཞིང་ཟ་བཞིན་དུ་ལས་
ངན་པ་ལྷན་དུ་རྒྱས་ཤིང་ཕྱི་མའི་མཐའི་བར་དུ་ཐུག་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་དག་གི་རྩ་བ་ནི། བཀུ་བ་དང་ཆགས་པའོ། །ཚུར་སྲོག་བཅད་པའི་ལན་དུ་ཕར་ཡང་ལན་འཇལ་བར་
འགྱུར་རོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པ་འདི་ལ་བསྐལ་པ་བརྒྱ་སྟོང་འདས་ན་ཡང་སྐྱེ་འཆི་ལས་ཐར་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཚུར་ཡིད་འཕྲོག་པར་བྱས་པ་ན་ཕར་གཟུགས་ལ་ཆགས་པར་བྱེད་
དོ༑ ༑རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པ་འདི་ལ་བསྐལ་པ་བརྒྱ་སྟོང་འདས་ན་ཡང་ཀུན་དཀྲིས་ལས་གྲོལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །སྲོག་གཅོད་པ་དང། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང། ལོག་པར་གཡེམ་པ་
རྣམ་པ་གསུམ་པོ་འདི་ཅི་ནས་ཀྱང་རྩ་བར་གྱུར་བའི་ཕྱིར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པ་འདི་ལ་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཕན་ཚུན་དུ་བརྒྱད་པའོ་།གང་པོ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གསུམ་པོ་འདི་བརྒྱུད་པ་
ནི༑ དག་ཅིང་གསལ་བས་ཡང་དག་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །ཤེས་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་སུ་གྱུར་ཅིང་རྫུན་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་སྣང་བ་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །རི་དང་
ཆུ་ཀླུང་དང་ས་གཞིའི་གཟུགས་དང་ཁ་དོག་ཐམས་ཅད་རིམ་གྱིས་རེས་མོས་སུ་འཁོར་བཞིན་དུ་རྫུན་པའི་འཁྲུལ་པ་འདིའི་རྐྱེན་གྱིས་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པར་གཅིག་ཏུ་འཁོར་

[452A]༄༅། །བའོ༑ ༑གང་པོས་གསོལ་བ། གལ་ཏེ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རིག་པ་འདི་གདོད་མ་ནས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་བའི་རིག་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་
སྙིང་པོ་སྟེ། འཕེལ་བ་ཡང་མ་ཡིན། འབྲི་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མེད་པར་གློ་བུར་དུ་རི་དང་ཆུ་ཀླུང་དང་ས་ཆེན་པོ་དང་གཟུགས་ཐམས་ཅད་དངོས་སུ་སྐྱེ་ཞེ་ན་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ད་ལྟ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སྟོང་པ་དང་གསལ་བ་དང་རིག་པ་བརྙེས་པ་ཡིན་ན། རི་དང་ཆུ་ཀླུང་དང་ས་ཆེན་པོ་སོགས་དངོས་པོ་རྣམས་དང་འབྲེལ་ཞིང་
གོམས་པའི་བག་ཆགས་དང་ཟག་པ་ཇི་ལྟར་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གང་པོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དཔེར་ན། ཕྱོགས་བསླད་པའི་སྐྱེ་བོ་ཞིག་ཡུལ་
ལྗོངས་ཤིག་ཏུ་ལྷོ་ལ་བྱང་ངོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ན། དེ་འཁྲུལ་ནས་ཕྱོགས་བསླད་པའམ། ཡང་ན་མ་འཁྲུལ་པར་ཕྱོགས་བསླད། གང་པོས་གསོལ་པ། ཕྱོགས་བསླད་
པའི་སྐྱེ་བོ་འདི་འཁྲུལ་པ་ཡང་མ་ཡིན། མ་འཁྲུལ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཁྲུལ་པ་ལ་རྩ་བ་མེད་ལགས་ན། ཇི་ལྟར་དེ་ལ་འཁྲུལ་པ་ཞེས་བྱ་བར་རུང། རྟོགས་
པ་ན་འཁྲུལ་པ་མི་སྐྱེ་ལགས་ན། ཇི་ལྟར་དེ་ལ་མ་འཁྲུལ་པ་ཞེས་བྱ་བར་རུང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། འཁྲུལ་པའི་སྐྱེ་བོ་དེ་འཁྲུལ་བཞིན་པའི་ཚེ་གློ་བུར་

[452B]འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། སྐྱེ་བོ་འདི་ཇི་ཙམ་འཁྲུལ་ཡང་ཡུལ་ལྗོངས་དེར་སླར་ཡང་འཁྲུལ་ལམ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་
ན་གང་པོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་ལྟ་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། གང་བོ། ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་
ནོ༑ ༑འཕྲུལ་པ་འདི་ལ་གཏན་ནས་རྩ་བ་མེད་ཅིང། རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །གཏན་ནས་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ལ་འཁྲུལ་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །འཁྲུལ་པ་རིག་ན་འཁྲུལ་པ་དེ་
འགག་པར་འགྱུར་ལ་སླར་ཡང་མི་སྐྱེའོ། །སྐྱེ་བོ་རབ་རིབ་ཅན་བར་སྣང་སྟོང་པ་ལར་རི་མཐོང་བ་དང་འདྲ་སྟེ། ནད་དང་བྲལ་མ་ཐག་ཏུ་བར་སྣང་ལ་ར་རི་མཐོང་བ་མེད་པར་འགྱུར་
རོ༑ ༑གལ་ཏེ་སྐྱེ་བོ་བླུན་པོ་སྟོང་པའི་ར་རི་དག་ནས་སླར་ཡང་སྟོང་པ་ལས་ར་རི་སྣང་བ་ལ་སྒུག་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་བླུན་པོ་ཞེས་བྱའམ། བློ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ། གང་པོས་གསོལ་
པ༑ བར་སྣང་སྟོང་པ་ལ་གདོད་མ་ནས་ར་རི་མེད་དོ། །འཁྲུལ་ནས་ར་རི་སྐྱེ་བ་དང། ར་རི་དང་བྲལ་བ་མཐོང་ངོ། །ར་རི་སྣང་བའི་སྟོང་པ་ལ་ར་རི་དང་བྲལ་བ་མཐོང་བ་ནི། ཕྱིན་ཅི་ལོག་
ཡིན་པ་ལ། སླར་ཡང་དེ་སྣང་དུ་རེ་བ་ན། དེ་ངེས་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བླུན་པོ་ཡིན། འདི་ལྟ་བུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སྐྱེ་བོ་ལ་བླུན་པོའམ་བློ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་ཇི་ལྟར་འདྲིར་རུང། བཅོམ་

[453A]༄༅། །ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཕྱེ་སྟེ་སྨྲས་པ་ལྟར་ན། ཅིའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རིག་པ་འོད་གསལ་སྟོང་པ་ལ་
ཅིའི་ཕྱིར་ཡང་རི་དང་ཆུ་ཀླུང་ས་ཆེན་པོ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞེས་འདྲི་བར་བྱེད། ཡང་དཔེར་ན། གསེར་ཁོང་ན་ཡོད་པའི་གསེར་ལྷད་དང་འདྲེས་པ་དེ་བཞུས་པ་ན་སླར་ཡང་གཞན་
དུ་མི་འགྱུར་ལ། ཤིང་ཐལ་བར་གྱུར་པ་དེ་སླར་ཡང་ཤིང་དུ་མི་འགྱུར་བ་དང་འདྲའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །གང་
པོ༑ ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་དྲིས་པའི་ས་ཆུ་མེ་རླུང་གི་རང་བཞིན་མཉམ་པ་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ན་ཆུ་དང་མེའི་ཁམས་ཕན་ཚུན་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་དུ་གྱུར་ནས་མི་འགག་
གམ་སྙམ་དུ་རྟོག་ཅིང། ཡང་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་དང་ས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཁྱབ་ནས་ངེས་པར་ཕན་ཚུན་དུ་ཆུད་པར་མི་རིགས་སོ། །ཞེས་སྨྲ་
ན༑ གང་པོ། དཔེར་ན། ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་བཞིན་གཟུགས་ནི། ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་པ་མིན་ཡང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་དེ་དག་མངོན་དུ་གྱུར་པ་མི་འགོག་གོ་ཅིའི་ཕྱིར་
ཞེ་ན༑ གང་པོ། ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ལ་ཉི་མ་ཤར་ན་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །སྤྲིན་གྱིས་སྒྲིབ་ན་མོག་བོར་འགྱུར་རོ། །རླུང་ལྡང་ན་གཡོ་བ་འབྱུང་ལ། སྤྲིན་དང་བྲལ་ན་དྲངས་

[453B] །ན་བུན་འཐིབས་ན་མི་གསལ་བར་འགྱུར་ཞིང་རྡུལ་ལངས་ན་རྙོག་མ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །ཆུ་དྭངས་ན་གཟུགས་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། དེ་
ལྟར་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་པ་དངོས་པོ་རང་རང་གི་གནས་ནས་སྐྱེས་སམ། ཡང་ན་སྟོང་པ་ལ་ཡོད་དམ། གལ་ཏེ་རང་རང་གི་གནས་ལས་སྐྱེས་སོ་ཞེ་ན། གང་པོ། དཔེར་ན་
ཉི་མ་ཤར་བའི་ཚེ་འོད་དེ་ངེས་པར་ཉི་མའི་འོད་ཡིན་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པར་འགྱུར་གྱི། ཅིའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་ལ་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་གཅིག་ཉིད་
ལ་ལྟོས༑ གལ་ཏེ་ནམ་མཁའི་འོད་ཡིན་ཞེ་ན། ནམ་མཁའ་རང་ཉིད་ལྷམ་མེར་འགྱུར་བར་རིགས་པས། མཚན་གུང་དང་སྤྲིན་དང་ན་བུན་འཐིབས་པའི་ཚེ་ཅིའི་ཕྱིར་འོད་གསལ་
བ་མཐོང་བར་མི་འགྱུར། དེས་ན་སྣང་བ་དེ་ཉི་མའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། ནམ་མཁའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། ནམ་མཁའ་དང་ཉི་མ་ཐ་དད་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་
ཞེས་ཤེས་པར་རིགས། རྣམ་པ་ལ་དཔྱད་ན། གདོད་མ་ནས་རྫུན་པ་ངོས་གཟུང་མེད་པ་ལ་སྟོང་པའི་མེ་ཏོག་ལས་སྟོང་པའི་འབྲས་བུ་ཆགས་པ་ལྟར་ཅིའི་ཕྱིར་དེའི་སྐབས་མེད་པར་
ཕན་ཚུན་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་དུ་འགྱུར་བའི་དོན་འདྲི་རུང་ངམ་རང་བཞིན་ལ་དཔྱད་ན། གདོད་མ་ནས་བདེན་ཞིང་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་བའི་རིགས་དེ་ཙམ་མོ། །རྨད་དུ་

[454A]༄༅། །བྱུང་བའི་སེམས་གསལ་རིག་ནི། གདོད་མ་ནས་ཆུ་དང་མེ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་དུ་མི་ཆུད་པ་དྲིས། ངེས་པར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་རིག་
ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཁྱོད་སྟོང་པ་ཉིད་འདོད་ན་སྟོང་པ་ཉིད་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །ས་ཆུ་མེ་རླུང་འདོད་ན་དེ་ཡང་སོ་སོར་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡོད་དོ་ཅོག་གསལ་བར་
བྱེད་ན༑ དེ་དག་ཀྱང་སོ་སོར་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་གསལ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་པོ། དཔེར་ན། ཆུའི་ནང་དུ་ཉི་མའི་གཟུགས་བརྙན་མཐོང་བ་ལྟར་སྐྱེ་
བོ་གཉིས་ཀྱིས་མཉམ་དུ་ཆུའི་ནང་གི་ཉི་མ་ལ་བལྟ་བཞིན་དུ་གྱེས་ནས་ཕྱོགས་ཤར་ནུབ་ཏུ་སོང་བ་ན་སོ་སོར་ཉི་མའི་གཟུགས་བརྙན་རེ་རེ་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་འགྲོ་ཡང་ཤར་དུ་
གཅིག་དང་ནུབ་ཏུ་གཅིག་གདོད་མ་ནས་མེད་ལ་ཉི་མ་གཅིག་ཉིད་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་སོ་སོར་འགྲོ། །ཉི་མ་སོ་སོ་བ་གཉིས་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་ཉི་མ་གཅིག་གི་གཟུགས་བརྙན་མཐོང་
ཞེས་རྒོལ་ཞིང་སྨྲ་བར་མི་རིགས་སོ། །ཡང་དང་ཡང་དུ་བརྟགས་ན་རྫུན་དང་གསོབ་ཁོ་ན་ཡིན་ཞིང་ངེས་པའི་གཏད་སོ་མེད་དོ། །གང་པོ། ཁྱོད་གཟུགས་དང་སྟོང་པ་ཕན་
ཚུན་འགལ་ཟླར་བཟུང་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོར་རྟོག་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཉིད་གཟུགས་དང་སྟོང་པར་གྱུར་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་

[454B] །དེས་ན་དེའི་ནང་ནས་རླུང་ནི། གཡོ་ཞིང། ནམ་མཁའ་ནི། རང་བཞིན་དུ་གནས་སོ། །ཉི་མ་ནི། སྣང་བར་བྱེད་ལ་སྤྲིན་ནི། མོག་པོར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་རྨོངས་ཤིང་འཁྱམས་ནས་རིག་པ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་ཏེ་ཡུལ་ལ་ལྟོས་པས། དེ་ཡིས་ཡིད་ཉོན་མོངས་ཏེ་འཁྲུལ་པ་བྱུང་སྟེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་གཟུགས་སུ་གྱུར་ཏོ། །ངའི་
རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་བ་འགག་པ་མེད་པ་དང་སྐྱེ་བ་མེད་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ལ་ལྟོས་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི། རྨད་དུ་བྱུང་
བའི་གསལ་རིག་གཅིག་པུས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ནས་གསལ་བར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་འདིའི་ནང་ནས་གཅིག་དཔག་ཏུ་མེད་པར་གྱུར་ལ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཡང་གཅིག་
ཏུ་གྱུར་ཏོ། །ཆུང་བ་ལས་ཆེ་བ་མངོན་དུ་གྱུར་ཅིང། ཆེ་བ་ལས་ཆུང་བ་མངོན་དུ་གྱུར་ཏོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལས་མི་གཡོ་ཞིང་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་
བོ༑ ༑སྐུ་ལ་ཕྱོགས་བཅུའི་མཐའ་མེད་པའི་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ཆུད་ཅིང། སྐྲའི་རྩེ་མོ་གཅིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྣང་བར་མཛད་དོ། །རྡུལ་གཅིག་གི་ནང་དུ་བཞུགས་ནས་
ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་རོ། །ཡུལ་འགག་ནས་རིག་པ་ལ་ལྟོས་པས། དེ་བཞིན་ཉིད་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་རིག་གི་རང་བཞིན་བྱུང་ངོ་།དེ་ལྟར་ཡིན་པ་ལ་དེ་བཞིན་

[455A]༄༅། །གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གདོད་མའི་སེམས་ནི། སེམས་མ་ཡིན། སྟོང་པ་མ་ཡིན། ས་མ་ཡིན། ཆུ་མ་ཡིན། རླུང་མ་ཡིན། མེ་མ་
ཡིན༑ མིག་མ་ཡིན། རྣ་བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་མ་ཡིན། གཟུགས་མ་ཡིན། སྒྲ་དང། དྲི་དང། རོ་དང། རེག་བྱ་དང་ཆོས་མ་ཡིན། མིག་གི་
རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་མ་ཡིན་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་བར་དུ་མ་ཡིན་ནོ། །རིག་པ་དང། མ་རིག་པ་དང། རིག་པ་དང་མ་རིག་པ་ཟད་པ་མ་
ཡིན་པ་ནས་རྒ་པ་མ་ཡིན། ཤི་བ་མ་ཡིན། རྒ་ཤི་ཟད་པ་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བ་མ་ཡིན། སྐྱེ་བ་མ་ཡིན། འགག་པ་མ་ཡིན། ལམ་མ་ཡིན། ཡེ་ཤེས་མ་ཡིན། ཐོབ་པ་མ་
ཡིན༑ སྦྱིན་པ་མ་ཡིན། ཚུལ་ཁྲིམས་མ་ཡིན། བརྩོན་འགྲུས་མ་ཡིན་བཟོད་པ་མ་ཡིན། བསམ་གཏན་མ་ཡིན། ཤེས་རབ་མ་ཡིན། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མ་ཡིན། དེ་
བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་ཡིན། དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་མ་ཡིན། རྟག་པ་མ་ཡིན་
བདེ་བ་མ་ཡིན། བདག་མ་ཡིན། གཙང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་

[455B]སེམས་ཉིད་དང། སྟོང་པ་ཉིད་དང། ས་ཉིད་དང། ཆུ་ཉིད་དང་རླུང་ཉིད་དང། མེ་ཉིད་དང། མིག་ཉིད་དང། རྣ་བ་ཉིད་
དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། སེམས་ཉིད་དོ། གཟུགས་ཉིད་དང། སྒྲ་ཉིད་དང། དྲི་དང། རོ་དང། རེག་བྱ་དབང། ཆོས་ཉིད་དོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་
ཉིད་ནས་དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཉིད་ཀྱི་བར་རོ། །རིག་པ་ཉིད་དང། མ་རིག་པ་ཉིད་དང། ཡང་རིག་པ་དང་མ་རིག་པ་ཟད་པ་ནས་རྒ་བ་ཉིད་དང། ཤི་བ་
ཉིད་དང། རྒ་ཤི་ཟད་པའི་བར་ཉིད་དོ། །སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དང་སྐྱེ་བ་ཉིད་དང། འགག་པ་ཉིད་དང། ལམ་ཉིད་དང། ཡེ་ཤེས་ཉིད་དང། ཐོབ་པ་ཉིད་དོ། །སྦྱིན་པ་ཉིད་དང་
ཚུལ་ཁྲིམས་ཉིད་དང། བརྩོན་འགྲུས་ཉིད་དང། བཟོད་པ་ཉིད་དང་བསམ་གཏན་ཉིད་དང། ཤེས་རབ་ཉིད་དང། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་
དང། དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད་དང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་དང། རྟག་པ་ཉིད་དང་བདེ་བ་ཉིད་དང། བདག་ཉིད་དང། གཅིང་
བའི་བར་ཉིད་དོ། །འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི། འཇིག་རྟེན་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་གདོད་མའི་གསལ་རིག་ཉིད་

[456A]༄༅། །ཡིན་ཞིང། ཡིན་པ་དང་བྲལ་བ་དང། མ་ཡིན་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ནི། ཡིན་པ་ཉིད་དང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་སྲིད་པ་གསུམ་དུ་འཁྱམས་
པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཉན་ཐོས་དང་རང་རྒྱལ་རྣམས་རང་རང་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་དཔགས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བླ་ན་
མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་དང། །འཇིག་རྟེན་གྱི་གཏམ་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་བལྟའོ། །ཞེས་ཇི་ལྟར་སྨྲ། དཔེར་ན། པི་ཝང་རྒྱུད་བདུན་པ་དང། རྒྱུད་ཉེར་ལྔ་པ་དང་
རྒྱུད་བཅུ་བཞི་པ་དང། རྒྱུད་བཞི་པ་རྣམས་དང་འདྲ་སྟེ། ཇི་ཙམ་དུ་དབྱངས་སྙན་ཀྱང་སོར་མོ་མཉེན་པ་མ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་ཡང་འབྱིན་མི་ནུས་པ་བཞིན་ནོ། །ཁྱེད་ཅག་སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་འདི་ཉིད་དང་འདྲའོ། །རིན་པོ་ཆེ་ལྟ་བུ་ཡང་དག་པའི་སེམས་གསལ་རིག་སོ་སོར་རྫོགས་པར་ཁྱབ་ན་ཡང་གལ་ཏེ་ངའི་སོར་མོས་མནན་པ་ཙམ་གྱིས་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུའི་
ཕྱག་རྒྱས་འོད་ཟེར་ལྷམ་མེར་མཐོང་ངོ། །ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་གཡོས་མ་ཐག་ཏུ་དང་པོ་ཁོ་ནར་ཡུལ་དང་ཉོན་མོངས་པའི་འཁྲུལ་པ་སྐྱེའོ། །འདི་ཐམས་ཅད་ནི། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་
ཆུབ་ཀྱི་གོ་འཕང་ལ་ནན་ཏན་དུ་མི་བརྩོན་པར་ཐེག་པ་དམན་པ་ལ་མོས་ཤིང་འདོད་ནས་ཅུང་ཟད་ཐོས་པས་ངོམས་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །གང་པོས་གསོལ་པ། བདག་

[456B]རིགས་དྭངས་པའི་སེམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་འདྲ་བར་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པ་ནི། གཞན་དུ་མེད་པ་ལ། བདག་གིས་
ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་རྟོག་པའི་སེམས་ཀྱིས་བཟུང་ནས་འཁོར་བར་ཡུན་རིང་དུ་འཁྱམས་པས། ད་ལྟ་ཐེག་པ་མཆོག་ཐོབ་ཀྱང་ད་དུང་མཐར་ཐུག་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་རིང་ངོ། །བཅོམ་
ལྡན་འདས་ནི། འཁྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་ནས་གཅིག་པུར་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཡང་དག་པ་བརྙེས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་ནས་གསོལ་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་ཅིའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པས་བཟུང་ནས་རང་གི་གསལ་རིག་སྒྲིབ་ཅིང་འདི་ལྟར་བྱིང་ནས་སྡིག་པ་མྱོང་བ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གང་པོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཐེ་ཚོམ་
ཟད་ཀྱང་གཏན་ནས་མ་ཟད་དོ། །ངས་འཇིག་རྟེན་དུ་གསལ་བའི་དོན་གཅིག་བཟུང་ནས་ཁྱོད་ལ་འདྲི་བར་བྱའོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་མཉན་ཡོད་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་ཨཱ་ཛྙཱ་ཏ་ཏིའི་ཚུལ་མ་ཐོས་
སམ། དེ་སྔ་དྲོ་ཞིག་གློ་བུར་དུ་རང་གི་བྱད་བཞིན་མཐོང་བར་འདོད་ནས་མེ་ལོང་ལ་བལྟས་ཏེ་མཐོང་བ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་མ་མཐོང་སྙམ་དུ་སྐྲག་ཅིང་གདུང་བས་མ་བཟོད་ནས་
གདོན་གྱི་འཁྲུལ་དུ་བསམ་སྟེ་མྱོས་པ་ལྟ་བུར་ཕྱོགས་ཀུན་ཏུ་གཏོལ་མེད་པར་རྒྱུ་བ་འདི་ལ་ཁྱོད་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། མི་འདི་ཅིའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་མྱོས་ནས་གཏོལ་

[457A]༄༅། །མེད་པར་རྒྱུ་བ་ཡིན། གང་པོས་གསོལ་པ། མི་འདིའི་སེམས་མྱོས་པ་ཡིན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་གཞན་གཏན་མེད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་
པ༑ རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་རིག་ནི། གདོད་མ་ནས་ལྡན་པའི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསོལ་བའོ། །མི་བདེན་ཞེས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་བརྟེན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཡོད། །གལ་ཏེ་
བརྟེན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་ཅེ་ན། ཇི་ལྟར་མི་བདེན་ཞེས་བརྗོད་དུ་རུང། སྣ་ཚོགས་པའི་འཁྲུལ་པའི་རྟོག་པ་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་པས་འཁྱམས་པ་ལས་ཀྱང་འཁྱམས་
ཏེ་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་བསྐལ་པ་འདས་སོ། །འདི་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཇི་ཙམ་གསལ་བར་གསུངས་ཀྱང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མི་ནུས་སོ། །འདི་ལྟར་འཁྱམས་པའི་རྒྱུ་ནི་
འཁྲུལ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་གྱི། འཁྲུལ་པའི་གཞི་མེད་པར་ཤེས་ན། འཁྲུལ་པའི་རྟེན་མི་རྙེད་དོ། །འདི་ལ་ཕྱིར་ཞིང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་འགག་པ་ཇི་ལྟར་ཡོད་
ཅེས་བྱ༑ བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་རྣམས་གཉིད་སད་པའི་མི་རྨི་ལམ་སྨྲ་བ་དང་འདྲའོ། །སེམས་ཇི་ལྟར་གསལ་ཡང་རྟེན་འབྲེལ་གང་ལ་བརྟེན་ནས་རྨི་ལམ་ནང་གི་དངོས་
པོ་ལེན་པར་ནུས། འདི་གདོད་མ་ནས་མེད་པ་ལ་བརྟེན་པའི་རྒྱུ་མེད་པར་སྨོས་ཅི་དགོས། ད་ལྟ་ཡང་གྲོང་ཁྱེར་དེའི་ནང་ཨཱ་ཛྙཱ་ཏ་ཏི་རྒྱུ་རྐྱེན་གང་ལས་རང་གི་མགོ་

[457B] གློ་བུར་དུ་མྱོས་པ་སངས་པ་ན་མགོ་བོ་གཞན་ནས་རྙེད་པ་མ་ཡིན་ལ། མྱོས་པ་མ་སངས་པ་ན་ཡང་དངོས་པོ་དོར་བ་མེད་དོ། །གང་པོ། འཁྲུལ་
བའི་རང་བཞིན་འདི་ལྟར་ན་རྒྱུ་གང་ཞིག་ཡོད། ཁྱོད་གཅིག་པུ་འཇིག་རྟེན་དང། ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་འབྱེད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་པོས་
གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པའི་དབང་གིས་རྗེས་སུ་ནི་འབྲང་ན། རྣམ་པ་གསུམ་པོའི་འབྲེལ་པ་དང་བྲལ་བས་རྣམ་པ་གསུམ་པོའི་རྒྱུ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཨཱ་ཛྙཱ་ཏ་ཏི་མྱོས་པས་
སངས་པ་བཞིན་དུ་ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་འཁྲུལ་པ་རང་གི་ངང་གིས་སངས་པར་འགྱུར་ལ། སངས་མ་ཐག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་སེམས་གསལ་རིག་ཉིད་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །
གདོད་མ་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་བཞིན་པར་ཡོད་ཀྱི་གཞན་ལས་རྙེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ལུས་སེམས་ངལ་ཞིང་དུབ་པའི་དཀའ་ཐུབ་[?]བརྟེན་ཏེ་
ཐོབ་པར་འགྱུར། དཔེར་ན། སྐྱེ་བ་འགའ་ཞིག་རང་གི་གོས་ཀྱི་ནང་དུ་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ཐོགས་ཏེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་མ་ཤེས་པར་གནས་གཞན་དུ་སློང་ཞིང་རྒྱུ་བ་དང་འདྲ་སྟེ་
དེ་ཇི་ཙམ་དུ་དབུལ་ན་ཡང་ནོར་བུ་དེ་བརླག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གློ་བུར་དུ་སྐྱེ་བོ་མཁས་པས་དེའི་ནོར་བུ་དེ་ལ་བསྟན་པ་ན་རང་ཉིད་ཀྱི་འདོད་པ་ཚིམ་ཞིང་དོན་ཐམས་ཅད་ཡིད་

[458A]༄༅། །བཞིན་དུ་འགྲུབ་ཅིང་འབྱོར་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ནས་གདོད་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་གཞན་ནས་རྙེད་པ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་སོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་
པ་དང། དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་བོ་འཁོར་འདུས་པའི་ནང་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ནས་ལངས་ཏེ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་
ལྡན་འདས། སྲོག་གཅོད་པ་དང་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དེ་དག་གསུངས་པ་ན། རྣམ་པ་གསུམ་པོའི་འབྲེལ་པ་དང་བྲལ་བས་རྣམ་པ་གསུམ་པོའི་
རྒྱུ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཀྱི་ཨཱ་ཛྙཱ་ཏ་ཏི་མྱོས་པའི་རང་བཞིན་རང་གི་ངང་གིས་སངས་སོ། །སངས་པ་ན་དེ་ཉིད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གོ་འཕང་ཉིད་ཡིན་གྱི་གཞན་ནས་
རྙེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ལྟར་ན་རྟེན་འབྲེལ་ནི། ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཞིང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཅིའི་ཕྱིར་རྟེན་འབྲེལ་གཏན་
ནས་འདོར། བདག་གིས་ཐོག་མ་ནས་རྟེན་འབྲེལ་གྱིས་བློ་ཕྱེ་ནས་སད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དོན་འདི་བདག་ཅག་ཉན་ཐོས་སློབ་པ་ན་ཚོད་མ་ཡོལ་བ་དག་ཁོ་ན་
མ་ཡིན་པར་ད་ལྟ་འདུས་པ་འདིའི་མཽངྒལ་ཆེན་པོ་དང། ཤཱ་རིའི་བུ་དང། རབ་འབྱོར་ལ་སོགས་པ་བྲམ་ཟེ་རྒན་པོ་དགེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྟེན་འབྲེལ་ཐོས་པས་སེམས་བསྐྱེད་

[458B]ནམ། ད་ལྟ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གོ་འབང་གསུངས་པ་ལ་རྟེན་འབྲེལ་ལ་མི་ལྟོས་ཤེ་ན། རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཀྱི་ཀླུ་ཤ་ལི་ལ་སོགས་
པའི་སྐྱེ་བོ་དག་གིས་སྨྲས་པའི་རང་བྱུང་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དོན་དམ་པ་ཞེས་སྨྲ་རུང་ངམ། བརྩེ་བ་ཆེན་པོས་བདག་རྨོངས་ཏེ་འཁྱམས་པ་འདི་འབྱེད་དུ་གསོལ་ཞེས་གསོལ་པ་དང་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ད་ལྟ་ཡང་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཨཱ་ཛྙ་དྷ་ཏི་དང་མྱོས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རྟེན་འབྲེལ་འགག་ནས་སངས་ན། མྱོས་པ་མ་
ཡིན་པའི་རང་བཞིན་རང་གི་ངང་གིས་བྱུང་ལ། རྟེན་འབྲེལ་དང་རང་བྱུང་བའི་ཚུལ་འདར་ཟད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཨཱཛྙཱ་ཏ་ཏིའི་མགོ་རང་ལ་ཡོད་བཞིན་པ། གཞི་ནས་
ཡོད་བཞིན་པ་མེད་བཞིན་པ་མ་ཡིན་པ། འདི་ལ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་རྒྱུ་ཅི་ལས་མགོ་ལ་སྐྲག་ནས་མྱོས་ཏེ་བྲོས། གལ་ཏེ་ཡོད་བཞིན་པའི་མགོ་ནི། རྟེན་འབྲེལ་གྱིས་མྱོས་པ་ཡིན་ཞེ་ན་
ཅིའི་ཕྱིར་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་དབང་གིས་རང་བྱུང་མི་འདོར། དེའི་མགོ་མ་དོར་བཞིན་དུ་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་མྱོས་ནས་སྐྲག་པ་བསྐྱེད་ན་ཡང་འཕོ་བ་དང་འགྱུར་བ་གཏན་ནས་
མེད་དོ༑ ༑རྟེན་འབྲེལ་ལ་ཅི་ལྟོས་ཏེ་རང་མྱོས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ལྷན་སྐྱེས་སུ་མྱོས་ནས་སྐྲག་པའི་གནས་ཡོད་དོ། །མྱོས་པའི་སྔོན་དུ་མྱོས་པ་དེ་གང་དུ་སྦས་པ་ཡིན། རང་མ་མྱོས་ཤེ་ན་

[459A]༄༅། །མགོ་ལ་ཅི་ཡང་མ་བྱུང་བ་ལ། ཅིའི་ཕྱིར་མྱོས་ནས་བྲོས། གལ་ཏེ་ཚུལ་དེ་རིག་ནས་མྱོས་ཏེ་བྲོས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྟེན་འབྲེལ་དང། རང་བྱུང་བ་ཞེས་སྨྲ་བ་ནི་
རྩེད་མོའི་གཏམ་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་གིས་འབྲེལ་པ་རྣམ་གསུམ་དང་བྲལ་བ་ནི། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་ན་སྐྱེ་བ་དང་འགག་
པའི་སེམས་འགག་གོ། ཞེས་གསུངས་སོ། །འདི་ནི། སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ཁོ་ན་སྨྲས་པ་ཡིན་གྱི། སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་རྣམ་པར་དག་ན་རྩོལ་བ་བྱ་དགོས་པའི་གནས་མེད་དོ། །
གལ་ཏེ་འདི་ལྟར་རང་སྐྱེ་བའི་གནས་ཡོད་ན། རང་སེམས་བསྐྱེད་ནས་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པའི་སེམས་འགག་གོ་ཞེས་གལ་རིགས། འདི་ཉིད་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ཡོད་ཀྱི། སྐྱེ་
འགག་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་བྱུང་ཞེས་བཏགས་པར་རིགས་སོ། །དཔེར་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་གཟུགས་ཐམས་ཅད་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་ནས་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་
པ་མ་ཡིན་པ་ནི། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ། རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་དང་རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དང་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པ་དང་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་
པ་མ་ཡིན་པ་དང། འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པ་དང་རང་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་དང་འབྲལ་བ་དང། འབྲལ་བ་དང་འཕྲད་པ་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་ནོ། །ཚིག་འདི་གདོད་རྩེད་

[459B] །བྱང་ཆུབ་མྱང་འདས་ད་དུང་ཐག་རིང་ངོ། །ཁྱོད་གལ་ཏེ་བསྐལ་པ་མང་པོར་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་དཀའ་བ་སྤྱད་ནས་མངོན་དུ་མ་བྱས་ན་
ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ལུགས་མི་བརྗེད་པར་བཟུང་ནས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་ཚད་དུ་གྱུར་
ཀྱང་རྩེད་མོའི་ཚིག་ཙམ་དུ་ཟད་དེ་ཉིད་ལ་ཕན་པར་གྱུར། ཁྱོད་རྟེན་འབྲེལ་དང་རང་བྱུང་བའི་ཚུལ་སྨྲས་པ་ནི། ཤིན་ཏུ་གསལ་བས་འཇིག་རྟེན་ན་ཁྱོད་ལ་མང་དུ་ཐོས་པ་རྣམས་ཀྱི་
མཆོག་ཅེས་བསྔགས་ཤིང་བསྐལ་པ་མང་པོར་ཐོས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བསླབ་ཅིང་སྦྱངས་པ་ལྷག་པར་གྱུར་ན་ཡང་བུ་མོ་མ་ཏངྒིའི་འཇིགས་པ་ལས་ཐར་པར་མ་ནུས་སོ། །དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་གཙུག་ཏོར་གྱི་རིག་སྔགས་ཀྱིས་བུ་མོ་མ་ཏངྒིའི་སེམས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མེ་སྐད་ཅིག་ལ་བཅིལ་ནས་ཕྱིར་མི་འོང་གི་འབྲས་བུ་ཐོབ་ཅིང་བདག་གི་བསྟན་པ་ལ་བརྩོན་
འགྲུས་ཀྱིས་ནན་ཏན་མཐར་ཕྱིན་པ་གྲུབ་སྟེ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུན་བསྐམས་ནས་ཁྱོད་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལ་བཀོད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་བསྐལ་པའི་སྙེད་དུ་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་ཟབ་ཅིང་ཕྲ་ལ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ལུགས་བཀོད་པ་མི་བརྗེད་པར་བཟུང་བ་ནི། ཉིན་གཅིག་གི་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ལ་ནན་ཏན་དུ་བྱས་ཏེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆགས་པ་དང་

[460A]༄༅། །སྡང་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་རིང་དུ་གྱུར་པ་ལ་བསྒྲུན་དུ་མེད་དོ། །ད་ལྟ་ཡང་བུ་མོ་མ་ཏ་ངྒི་ཐོག་མ་ནས་འདོད་ཆགས་ཅན་ཡིན་པ་ལ་རིག་སྔགས་ཀྱིས་དེའི་
འདོད་ཆགས་འགགས་ནས་ད་ལྟ་བསྟན་པ་ལ་དགེ་སློང་མ་རང་བཞིན་ཅན་ཞེས་བྱ་བར་བཏགས་སོ། །སྒྲ་གཅན་འཛིན་གྱི་མ་གྲགས་འཛིན་མ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྐྱེ་བ་སྔ་མའི་རྒྱུ་
རིགས་ནས་སྐྱེ་བ་རྣམས་སུ་འདོད་པ་དང་སྲེད་པའི་འབྲས་བུ་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་མྱོང་ཞེས་རྩེ་གཅིག་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཟག་མེད་ཀྱི་དགེ་བ་ལ་བརྩོན་པར་བྱས་པས་ལ་ལ་བཅིངས་ལ་
ལས་གྲོལ་ལོ། །ལ་ལ་ལུང་བསྟན་ཐོབ་བོ། །འདི་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་བསླུས་ཏེ་ལྟ་བ་དང་ཉན་པའི་དོན་ལ་འཇོག་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོགས་པ་འཁོར་འདུས་པ་དེ་དག་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་ཐེ་ཚོམ་དང་རྨོངས་པ་ཐམས་ཅད་སངས་ནས་སེམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་རང་བཞིན་རིག་སྟེ་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་
ཐོབ་ཅིང། སྔར་མ་ཐོས་པའི་ཆོས་ཐོས་སོ། །ཞེས་དད་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་མཆིམ་བྱུང་སྟེ་ཡང་དང་ཡང་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་གུས་པས་འདུད་
ཅིང་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །མཉམ་པ་མེད་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ཅན། རྣམ་པར་དག་པའི་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱལ་པོ་བདག་ཅག་གི་སེམས་ཐབས་མཁས་

[460B] །འདི་ལྟ་བུ་རྟེན་འབྲེལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཐབས་མཁས་ཀྱིས་བསྟན་ཅིང་བསླབས་ནས་རྨོངས་ཤིང་བྱིང་བའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱ་
མཚོ་ལས་དྲངས་ཤིང་བསྒྲལ་ལོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ད་ལྟ་བདག་ཅག་ཆོས་ཀྱི་དབྱངས་འདི་དག་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སེམས་གསལ་
རིག་ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པ་དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དག་ཅིང་རྨད་དུ་བྱུང་བ་རིན་པོ་ཆེའི་བཀོད་པའི་རྒྱལ་པོའི་
ཞིང་ཁམས་ཆུད་པར་ཤེས་པ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སླར་ཡང་མང་དུ་ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཕ་ན། ནན་ཏན་དུ་སྒོམ་པ་ལ་བསྒྲུན་དུ་མེད་ཅེས་གདམས་སོ། །དཔེར་ན་
ད་ལྟ་བདག་ཅག་ལམ་དུ་འགྲོ་བ་དག་ལ་གོ་བུར་དུ་ལྷའི་རྒྱལ་པོས་ཁང་པ་བཟང་པོ་སྩལ་བ་ལྟར་ཁང་བཟང་རྙེད་ན་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་སྒོ་རྙེད་པ་ན་གདོད་འཇུག་ཏུ་ཡོད་དོ། །
བདག་ཅག་དོན་དུ་གཉེར་བ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བརྩེ་བ་ཆེན་པོ་ས་མི་འདོར་བར་འདུས་པ་འདིའི་རྨོངས་པའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐེག་པ་དམན་པ་སྤངས་ཏེ་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པའི་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱང་འདས་དང། རྩ་བའི་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ལམ་སྩལ་ཞིང། ཡང་སློབ་པ་རྣམས་གང་ནས་སྔོན་གྱི་བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་བའི་

[461A]༄༅། །སེམས་ཟད་ཅིང་དག་ནས་གཟུངས་ཐོབ་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་མཛད་དུ་གསོལ་ཞེས་ཡན་ལག་ལྔས་ས་ལ་
གཏུགས་ཏེ། འཁོར་འདུས་པ་ཐམས་ཅད་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བརྩ་བ་ཆེན་པོའི་བཀའ་མཉན་ཞིང་འདུག་གོ་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཁོར་འདུས་པའི་
ནང་གི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་དབང་མ་ཐོབ་པའི་ཉན་ཐོས་དང་རང་རྒྱལ་རྣམས་བརྩེ་བས་གཟིགས་ནས་སླད་མར་སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྗེས་བསྟན་པ་ནུབ་
པའི་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང། བླ་ན་མེད་པའི་ཐེག་པའི་བརྩོན་འགྲུས་མཆོག་གིས་བསྒྲུབ་པའི་ལམ་འབྱེད་པའི་སླད་དུ་
ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོགས་པ་འཁོར་འདུས་པ་རྣམས་ལ་བཀའ་སྩལ་ཏོ་།ཁྱེད་ཅག་སྙིང་ཐག་པ་ནས་སེམས་བསྐྱེད་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཆོག་ལ་
སྒྱིད་མི་ལག་ན་ཐོག་མར་བསྐྱེད་པའི་སེམས་ལ་རྩ་བའི་དོན་གཉིས་གསལ་བར་མཐོང་བར་བྱ་རིགས་སོ། །རྩ་བའི་དོན་གཉིས་པོ་གང་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ། དོན་དང་པོ་ནི་
ཁྱེད་ཅག་གལ་ཏེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་བསླབ་པ་དོར་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་འདོད་ན་རྒྱུའི་དུས་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་དང་

[461B]བརྟག་རིགས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་སྐྱེ་འགག་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཀྱིས་རྩ་བ་བྱས་ནས་བརྩོན་པ་ལ་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་སྐྱེ་འགག་མེད་པའི་ཐག་པ་ཚོལ་ན། དེ་ནི། གནས་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་བརྟག་ནས་གསལ་བར་བྱ་རིགས་སོ། །སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་རུང་གི་ཆོས་སྣ་ཚོགས་
པ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་གོ་ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་རུང་གི་ཆོས་རྣམས་ལ་ལྟོས་ཤིག་དེ་དག་ལས་གང་མི་འཇིག་པ་ཡིན། དེ་ལྟར་སྨྲས་ཀྱང་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ཞིག་
གོ་ཞེས་སྔོན་ཆད་ཐོས་པ་གཏན་ནས་མེད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་སྟོང་པ་ནི། གཏན་ནས་སྐྱེ་རུང་མ་ཡིན། འདིའི་ཕྱིར་ཐོག་མ་ནས་ཐ་མའི་བར་དུ་གཏན་ནས་ཞིག་ཅིང་
ཟད་པ་མེད་དོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་སྲབ་ནི། ས་དང། བརླན་ཞིང་གཤེར་བ་ནི། ཆུ་དང། དྲོ་བའི་རེག་པ་ནི། མེ་དང། གཡོ་བ་ནི་རླུང་སྟེ། བཞི་པོ་འདིས་བཅིངས་པའི་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱི་
རྣམ་པར་དག་པའི་སེམས་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཆར་བགོས་ནས་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་རིག་པ་དང་དཔྱོད་པ་སྐྱེས་ནས་ཐོག་མ་ནས་ཐ་མའི་བར་དུ་རྙོག་པ་ལྔ་བྱུང་ངོ། །རྙོག་པ་གང་ཞེ་ན་
ཀུན་དགའ་བོ། དཔེར་ན། ཆུ་དྭངས་པ་དང་འདྲ་སྟེ། རང་བཞིན་གྱིས་དྭངས་པའོ། །རྡུལ་དང་བྱེ་མ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི། སྒྲིབ་ཐོགས་དང་བཅས་པའོ། །དེ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་གཏན་

[462A]༄༅། །ནས་མཐུན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འགའ་ཞིག་གིས་ས་རྡུལ་དེ་དག་བླངས་ནས་ཆུ་ལ་བཏབ་ན། ས་དེ་སྒྲིབ་ཐོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་འདོར་ཞིང་ཆུ་དྭངས་པ་དང་བྲལ་ནས་
ཁ་དོག་དང་གཟུགས་འགྱུར་བ་ལ་རྙོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཁྱེད་ཅག་གི་རྙོག་པ་ལྔ་པོ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ནམ་མཁའ་སྟོང་པས་ཕྱོགས་བཅུར་ཁྱབ་པ་ལ་བལྟས་ན། སྟོང་པའི་
སྣང་བ་འབྱེད་པར་མི་ནུས་སོ། །སྟོང་པ་ལ་ལུས་མེད། སྣང་བ་ལ་ཤེས་པ་མེད། ཕན་ཚུན་འདྲེས་ནས་རྫུན་པར་སྐྱེས་པ་འདི་དང་པོ་དུས་ཀྱི་རྙོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་ད་ལྟ་འབྱུང་བ་
ཆེན་པོ་བཞི་འདུས་ནས་ལུས་སུ་གྱུར་ཏོ། །མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་ཚོར་བ་དང་ཤེས་པ་རྣམས་ལས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཁྱོད་ལ་བཀག་ཅིང་སྒྲིབ་ནས་ཆུ་མེ་རླུང་ས་རྣམས་ཀྱིས་
གློ་བུར་གློ་བུར་དུ་ཁྱོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་དེ་ཕན་ཚུན་འདྲེས་ནས་རྫུན་པར་སྐྱེས་པ་འདི་གཉིས་པ་ལྟ་བའི་རྙོག་པ་ཞེས་བྱའོ་།ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་འཛིན་པ་དང་ཤེས་པ་དང་སྨྲ་བ་དང་
སློབ་པ་ནི། ཤེས་རིག་གི་རང་བཞིན་ལས་བྱུང་ངོ། །རྣམ་པ་ནི་ཡུལ་རྣམ་པ་དྲུག་ལགས་སོ། །ཡུལ་དང་བྲལ་ན་གཟུགས་མེད། ཚོར་བ་དང་བྲལ་ན་རང་བཞིན་མེད། ཕན་
ཚུན་འདྲེས་ནས་རྫུན་པར་སྐྱེས་པ་འདི་གསུམ་པ་ཉོན་མོངས་ཀྱི་རྙོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་སྔ་དྲོ་ཕྱི་དྲོ་སྐྱེ་འགག་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་དང། ཤེས་པ་དང། ནུས་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་དུ་

[462B] ལས་ཀྱི་དབང་གིས་རྒྱུན་དུ་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་རིམ་གྱིས་འཕོ་བཞིན་དུ་ཕན་ཚུན་དུ་འདྲེས་ནས་རྫུན་པར་སྐྱེས་པ་འདི་བཞི་བ་སེམས་ཅན་གྱི་རྙོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཁྱེད་ཅག་
གི་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དག་གདོད་མ་ནས་རང་བཞིན་མེད། །ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲིབ་ཅིང་བརྒལ་ནས་རྒྱུ་མེད་པར་ཐ་དད་དུ་སྐྱེས་སོ། །རང་བཞིན་གྱི་ནང་དུ་ཕན་ཚུན་དུ་ཤེས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་
པའི་ཚེ་ཕན་ཚུན་དུ་འགལ་ལོ། །འདྲ་བ་དང་འདྲ་བ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་མཚང་ཞིང་ཕན་ཚུན་འདྲེས་ནས་རྫུན་པར་སྐྱེས་པ་འདི་ལྔ་པ་ཚེའི་རྙོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ད་ལྟ་
མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་ཚོར་བ་དང་རིག་པ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྟག་པ་དང་བདེ་བ་དང་བདག་དང་གཙང་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དང་ལེགས་པར་བསྟུན་ནོ་ཞ་ན། ཐོག་མར་འཆི་བ་
དང་སྐྱེ་བའི་རྩ་བའི་རྒྱུ་ཕྱེ་ནས་སྐྱེ་འགག་མེད་པའི་ཡོངས་གྲུབ་དག་ཅིང་དྭངས་ལ་གཡོ་བ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ལ་བརྟེན་ནས་དག་ཅིང་དྭངས་པས་རྫུན་པའི་སྐྱེ་འགག་དེ་བཟློག་པར་རིགས་སོ། །
གདོད་མའི་རིག་པ་བཟློག་ནས་གདོད་མའི་གསལ་རིག་སྐྱེ་འགག་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཐོབ་པས་རྒྱུའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་སེམས་སུ་གྱུར་ནས་འབྲས་བུའི་མཐར་ཐུག་པར་སྦྱོང་ཞིང་མངོན་
དུ་བྱས་ནས་ཡོངས་སུ་སྒྲུབས་ཤིག་དཔེར་ན། ཆུའི་རྙོག་པ་སེལ་བ་བཞིན་དུ་སྣོད་གཙང་མར་བཞག་ནས་ཟབ་ཅིང་དྭངས་པ་མི་གཡོ་བའི་ཕྱིར་ས་རྡུལ་རྣམས་རང་བཞིན་གྱི་འོག་ཏུ་བྱིང་

[463A]༄༅། །ཞིང་ཆུ་དྭངས་པ་མིག་སྔར་མཐོང་ངོ། །འདི་ལ་ཡུལ་གྱི་ཉོན་མོངས་པའི་རྟོག་པ་ཐོག་མར་མགོ་ནོན་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདམ་དེ་བསལ་ནས་ཆུ་ཙམ་དུ་གྱུར་པ་ན་
འདི་ལ་རྩ་བའི་མ་རིག་པ་གཏན་ནས་རྒྱུན་ཆད་དོ། །ཞེས་བྱའོ་།གསལ་བའི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་འགྱུར་ཞིང་སྐྱེས་པ་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་རྟོག་པ་ཞེས་མི་བྱའོ། །ཐམས་ཅད་མྱང་འདས་
ཀྱི་དྭངས་ཤིང་གསལ་བ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཡོན་ཏན་དང་མཐུན་པར་འགྱུར་རོ། །དོན་གཉིས་པ་ནི། ཁྱེད་ཅག་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་སྤྲོ་
ཞིང་བརྟན་པས་རོལ་ཏེ་བདེན་པའི་དངོས་པོ་ཅན་གྱི་གཟུགས་རྣམ་པར་སྤོང་ངོ་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་རྟོག་གི་རྩ་བ་ཞིབ་ཏུ་བརྟག་པར་རིགས་སོ། །འདིར་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ད་
ལྟའི་བར་དུ་ལས་འཕེལ་ནས་རིམ་གྱིས་འདི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ནི། སུས་བསྐྱེད་ཅིང་སུས་མྱང། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྦྱོང་བ་ན། གལ་ཏེ་ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་
རྟོག་གི་རྩ་བ་ཞིབ་ཏུ་མ་དཔྱད་ན་རྫུན་པ་འཁྲུལ་པའི་དབང་པོ་དང་ཡུལ་གང་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཤེས་པར་མི་ནུས་སོ་།གནས་མི་ཤེས་པ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་ཟད་ཅིང་དག་པའི་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འཐོབ་པར་འགྱུར། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་འཆིང་བ་འགྲོལ་བའི་སྐྱེ་བོ་ལ་ལྟོས་ཤིག་བཅིང་བ་མི་མཐོང་ན་འགྲོལ་བ་ཇི་ལྟར་ཤེས་ཁྱོད་

[463B]ཞེས་པ་གཏན་ནས་མེད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྟོང་པ་ནི། ཁ་དོག་དང་གཟུགས་མ་ཡིན་ཞིང། འཆིང་བ་དང་དགྲོལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ལྟ་ཁྱོད་
ཀྱི་མིག་དང། རྣ་བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་དེ་རྐུན་པོ་དྲུག་གིས་སྣ་དྲངས་ཏེ་ཁྱིམ་གྱི་ནོར་འཕྲོག་པར་འགྱུར་རོ་།དེའི་ཕྱིར་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཇིག་
རྟེན་དུ་བཅིངས་པས་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལས་ཇི་ལྟར་ཡང་ཐར་པར་མི་ནུས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཅིའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཞེས་བརྗོད་ཅེ་ན། དུས་དང་
ཕྱོགས་ཏེ། དུས་ནི། འཁོར་ཞིང་མི་གནས་པ་ཡིན་ལ། ཕྱོགས་ཞེས་པ་ནི། ས་དང་གནས་ཡིན་ནོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ད་ལྟ་ཤེས་པར་བྱ་རིགས་སོ་།ཤར་དང། ལྷོ་དང། ནུབ་དང། བྱང་དང་
ཤར་ལྷོ་དང། ལྷོ་ནུབ་དང། ནུབ་བྱང་དང། བྱང་ཤར་དང་སྟེང་དང། འོག་རྣམས་ནི། ཕྱོགས་ཞེས་བྱའོ། །འདས་པ་དང། མ་འོངས་པ་དང། ད་ལྟར་བ་ནི། དུས་ཞེས་བྱའོ། །
ཕྱོགས་ཀྱིས་ཕྱེ་ན་བཅུའོ། །དུས་ཀྱིས་ཕྱེ་ན་གསུམ་མོ། །གང་ཞིག་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རྫུན་པས་བསླུས་ནས་གཟུགས་གྲུབ་སྟེ་དེ་ལས་རིམ་པར་འཁོར་ནས་དུས་ནམ་ཡང་འཛད་པའི་
མཐའ་མེད་དོ། །ཁམས་འདིའི་རང་བཞིན་ཕྱོགས་བཅུ་ཡོད་ཅིང། གནས་པའི་ཡུལ་ནི། གསལ་བར་བྱེད་ན་ནུས་མོད་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཤར་ནུབ་ལྷོ་བྱང་ཙམ་ངོས་ཟིན་གྱི། སྟེང་

[464A]༄༅། །འོག་གི་གནས་མེད། དབུས་ན་གནས་པའི་ཡུལ་མེད་དོ། །བཞི་པོ་འདིའི་གྲངས་ཅིས་ཀྱང་མི་འཆུག་པའི་ཕྱིར་འདིས་འཇིག་རྟེན་དང་སྦྱར་ན་གསུམ་ཚན་བཞི་
རུ་བྱས་པ་དང། བཞི་ཚན་གསུམ་དུ་བྱས་པ་ན་ཡང་བཅུ་གཉིས་ལས་མི་འདའོ། །ཡང་རྒྱས་པར་བསྒྱུར་ནས་རྣམ་གྲངས་གསུམ་བསྣན་ཏེ་གཅིག་བཅུ་བརྒྱ་སྟོང་གི་བར་ཐོག་མ་ནས་ཐ་
མའི་བར་དུ་མདོར་བསྡུས་ནས་དབང་པོ་དྲུག་གི་ནང་དུ་ངོ་སྐལ་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོ་དང་སྤྱད་བྱ་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་རེ་ཡོད། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་འདིའི་ཡུལ་མང་ཉུང་ཕྱེ་ནས་ཟུངས་ཤིག་
ད་ལྟ་ཡང་མིག་གིས་བལྟ་བ་དང་གཏད་པ་ན་རྒྱབ་ཀྱི་ཡུལ་མི་མཐོང་ཞིང་མདུན་གྱི་ཡུལ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་མདུན་གྱི་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་ཐམས་ཅད་མཐོང་ལ། རྒྱབ་ཀྱི་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་གཏན་
ནས་མི་མཐོང་བ་དང། གཡས་གཡོན་གྱི་ཡུལ་ལ་ཆ་གསུམ་གཉིས་ཙམ་མཐོང་བ་དེར་སླེབ་ཏུ་རུང་བའི་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོ་དང་སྤྱད་བྱ་ཐམས་ཅད་འདྲིལ་ན་མི་ལྡང་བའི་ཕྱིར་ཆ་གསུམ་
ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཆ་གཅིག་ལོངས་མི་སྤྱོད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་མིག་གཅིག་པུ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོ་དང་ལོངས་སྤྱད་བྱ་བརྒྱད་བརྒྱ་ཡོད་ཅེས་བྱ་བར་རིགས་སོ། །རྣ་བས་ཁྱབ་པར་མཉན་པ་ན་ཕྱོགས་
བཅུའི་སྒྲ་ཐོས་པར་འགྱུར་ཞིང། རིང་བ་དང་ཉེ་བར་གྲགས་པ་དག་ཐོས་པར་འགྱུར་རོ། །ཝལ་ལེར་གནས་ན་མཐའ་དང་མུ་མེད་དོ་།དེའི་ཕྱིར་རྣ་བའི་དབང་པོ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོ་དང་

[464B]ཤེས་པར་བྱ་རིགས་སོ། །སྣས་དྲི་སྣོམ་པ་ན་དབུགས་འབྱུང་རྡུབ་ཀྱིས་ཚོར་བར་འགྱུར་རོ། །དབུགས་འབྱུང་རྔུབ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་
གཞན་མེད་ཅིང། སྣའི་དབང་པོ་ངེས་པར་ན་བྱ་བའི་ཆ་གསུམ་ལས་གཅིག་གིས་དམན་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་སྣའི་དབང་པོ་ཉིད་ལ་ལོངས་སྤྱད་བྱ་དང་སྤྱོད་བྱེད་བརྒྱད་བརྒྱ་ཡོད་ཅེས་ཤེས་པར་
བྱ་རིགས་སོ། །ལྕེས་སྨྲ་བའི་ཚེ་འཁོར་བ་དང་མྱང་འདས་ཀྱི་ཚུལ་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་སྨྲ་བར་ནུས་སོ། །སྨྲ་བ་ལ་ཚད་ཡོད་ཀྱི་གནས་ལུགས་ལ་ཚད་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་
ལྕེའི་དབང་པོ་ཉིད་ལ་ལོངས་སྤྱད་བྱ་དང་སྤྱོད་བྱེད་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་ཡོད་ཅེས་ཤེས་པར་བྱ་རིགས་སོ། །ལུས་ཀྱིས་རེག་བྱ་ཚོར་བའི་ཚེ་རེག་བྱ་ཡིད་དུ་འོང་མི་འོང་ཤེས་པར་ནུས་ཤིང། འཕྲད་
པའི་ཚེ་ཤེས་པར་ནུས་ལ་བྲལ་བའི་ཚེ་ཤེས་པར་མི་ནུས་སོ། །བྲལ་བ་ན་གཅིག་པུ་དང། ཕྲད་པ་ན་ཟུང་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ངེས་པར་ན་བྱ་བའི་ཆ་གསུམ་ལས་གཅིག་
གིས་དམན་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་ལུས་ཉིད་ལ་ལོངས་སྤྱད་བུ་དང་སྤྱོད་བྱེད་བརྒྱད་བརྒྱ་ཡོད་ཅེས་ཤེས་པར་བྱ་རིགས་སོ། །སེམས་ནང་དུ་གནས་པའི་ཚེ་ཕྱོགས་བཅུ་དུས་གསུམ་གྱི་འཇིག་
རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་དང་འཕགས་པ་སོགས་མ་ལུས་པ་དེར་ཆུད་ཅིང་སེམས་ཀྱིས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་

[465A]༄༅། །ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་ཉིད་ལ་ལོངས་སྤྱད་བྱ་སྤྱོད་བྱེད་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་ཚང་བར་ཤེས་པར་བྱ་རིགས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ་ཁྱོད་ད་ལྟ་སྐྱེ་འཆི་དང་འདོད་པའི་རྒྱུན་ལས་ཕྱིར་
ཕྱོགས་ཏེ་རྒྱུན་དེ་ལུགས་ལྡོག་ཏུ་འགགས་ནས་སྐྱེ་འགག་མེད་པའི་གནས་སུ་ཕྱིན་པར་འདོད་ན། དབང་པོ་དྲུག་པོ་འདི་དག་གི་ལོངས་སྤྱོད་གང་མཐུན་ལ་གང་མི་མཐུན་པ་དང། གང་ཟབ་
ལ་གང་མི་ཟབ་པ་དང། གང་རང་བྱུང་ལ་གང་རང་བྱུང་མ་ཡིན་པའི་ཚུལ་དཔྱད་ཅིང་ངེས་པར་བྱ་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་འདི་དག་ལས་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་བ་རྟོགས་ནས་ཐོག་མ་
མེད་པའི་འཁྲུལ་སྣང་གི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་བཟློག་ནས་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་དང། རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་མ་ཡིན་པས་འགྲོ་བ་ལ་ཞག་དང་བསྐལ་པའི་ཁྱད་པར་ཡོད་དོ། །ངས་
ད་ལྟ་དབང་པོ་དྲུག་གི་གསལ་ཞིང་དྭངས་པའི་རྩ་བ་ལོངས་སྤྱོད་བྱེད་དང་སྤྱད་བྱའི་ཚད་དང་གྲངས་ཚང་ཞིང་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་ནི། འདི་ལྟར་རོ། །ཁྱོད་རང་ཉིད་ཀྱི་འདོད་པས་གང་
ནས་འཇུག་པའི་སྒོ་ཚོལ་ཅིག་དང། ངས་གསལ་བར་བཤད་དེ་ཁྱོད་མངོན་པར་གཞུག་གོ་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ལས་གང་ཡང་
རུང་བ་གཅིག་གི་སྟེང་ནས་སྦྱངས་ཏེ་ཐམས་ཅད་མཚུངས་པར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པས། དེ་དག་ལ་དམན་མཆོག་མེད་དོ། །ཁྱོད་ཉིད་བློ་དམན་པས་

[465B]པའི་ཕྱིར་ངས་ཁྱོད་ལ་གསལ་བར་བཤད་ནས་ཁྱོད་ཟབ་མོའི་ལམ་གཅིག་པུར་བཙུད་དོ། །མི་བསླུ་བའི་གནས་གཅིག་ཏུ་ཞུགས་
ན༑ དབང་པོ་དྲུག་གི་ཤེས་པ་དེ་དག་སྐད་ཅིག་ལ་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཇི་ལྟར་ན། རྒྱུན་ལས་ལྡོག་
པའི་ལམ་ཟབ་མོ་གཅིག་པུར་ཞུགས་ན་དེ་མ་ཐག་ཏུ་དབང་པོ་དྲུག་རྣམ་པར་དག་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ད་ལྟ་རྒྱུན་
དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་ནས་ཁམས་གསུམ་གྱི་མཐོང་སྤང་རྟོག་པ་ཟད་ཀྱང་དབང་པོ་ལ་གནས་པའི་ཐོག་མ་མེད་པའི་འཁྲུལ་པའི་བག་ཆགས་མ་རྟོགས་པས་བག་ཆགས་དེ་སྦྱངས་
པས་གདོད་འགག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། དེའི་ནང་དུ་སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་དང་འགྱུར་བ་དང་འགག་པའི་ཆ་དང་གྲངས་དག་ཡོད་པ་ལ་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཁྱོད་ད་ལྟ་ལྟོས་ཤིག་དབང་པོ་དྲུག་
བོ་གཅིག་ཡིན་ནམ། དྲུག་ཡིན། ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་གཅིག་ཡིན་ན། རྣ་བས་ཅིའི་ཕྱིར་མི་མཐོང། མིག་གིས་ཅིའི་ཕྱིར་མི་ཐོས། མགོས་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འགྲོ། རྐང་པས་ཅིའི་ཕྱིར་མི་
སྨྲ༑ གལ་ཏེ་དབང་པོ་དྲུག་ཐ་དང་པ་དྲུག་ཡིན་ན། ད་ལྟ་ཡང་འདུས་པ་འདིའི་ནང་དུ་ངས་ཁྱོད་ལ་ཆོས་ཟབ་མོ་གསལ་བར་བཤད་ན། ཁྱོད་ཀྱི་དབང་པོ་དྲུག་བོ་གང་གིས་ལེན་པར་བྱེད་

[466A]༄༅། །ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། བདག་གིས་རྣ་བས་ཐོས་པར་བྱེད་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱི་རྣ་བས་ཐོས་ན། ལུས་དང་
ཁ་ལ་ལྟོས་ཅི་དགོས་ཀྱང་ཁས་དོན་འདྲི་ཞིང་ལུས་ཀྱིས་གུས་པས་ལེན་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་གཅིག་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི་དྲུག་ལ་ལྟོས་ལ། དྲུག་མ་ཡིན་གྱི་གཅིག་ཉིད་དོ། །མཐར་
ཐུག་ནི༑ ཁྱོད་ཀྱི་དབང་པོ་དག་གཅིག་དང་དྲུག་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། དབང་པོ་དེ་དག་གཅིག་མ་ཡིན། དྲུག་མ་ཡིན། ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ལོག་པར་འཁྱམས་
ཤིང་རྨོངས་པས་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པ་ལས་གཅིག་དང་དྲུག་ཅེས་པའི་དོན་འདི་ཁྱོད་ཀྱིས་ཤེས་པར་རིགས་སོ། །ཁྱོད་རྒྱུན་ཞུགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དྲུག་པོ་འདི་ཟད་ན་ཡང་གཅིག་
ཉིད་མ་སྤངས། ད་ལྟར་ཡང་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་དང་སྣོད་ཀྱི་དངོས་པོ་འདྲེས་པས་སྣོད་ཀྱི་གཟུགས་ཐ་དད་པའི་དབང་གིས་སྟོང་པ་ཡང་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྣོད་ཀྱི་དངོས་པོ་བསལ་ནས་
སྟོང་པ་ལ་བ་ལྟས་ན་སྟོང་པ་གཅིག་ཉིད་དོ། །ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ཁྱོད་ཀྱི་རང་དབང་དུ་ཐ་དད་དང་ཐ་མི་དད་དུ་འབྱེད་པར་མི་ནུས་པ་ལ་ཡང་གཅིག་གམ་གཅིག་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་
ཁྱོད་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་བྱེད་དབང་པོ་དྲུག་གསལ་བར་ཤེས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །སྣང་བ་དང་མུན་པ་གཉིས་ཀྱི་གཟུགས་ཕན་ཚུན་དུ་རྣམ་པ་གསལ་བ་ལས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་

[466B] །མཐོང་བའི་རང་བཞིན་གཟུགས་ལ་གཏད་པ་ལས་གཟུགས་མཐོང་ཞིང་དབང་པོར་འགྱུར་རོ། །དབང་པོའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་
དག་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་བརྟེན་ནས་མིག་གི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱའོ། །རྒུན་འབྲུམ་ལྟ་བུ་དབང་ཡུལ་གཞན་བཞིའི་དབང་གིས་གཟུགས་ལ་འཇུག་གོ་གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བ་
རྣམ་པ་གཉིས་ཕན་ཚུན་དུ་འཕྲད་པ་ལས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་དེར་དྭངས་རྐྱེན་ལས་ཐོས་པ་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཐོས་པའི་རང་བཞིན་སྒྲ་ལ་གཏད་པ་ལས་དབང་པོར་འགྱུར་རོ། །
དབང་པོའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་བརྟེན་ནས་རྣ་བའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ལོ་མ་གསར་པ་འཁྲིལ་བ་ལྟ་བུ་དབང་པོ་ཡུལ་གཞན་བཞིའི་དབང་གིས་སྒྲ་ལ་
འཇུག་གོ་འབྱེད་པ་དང་འགག་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཕན་ཚུན་དུ་འཕྲད་པ་ལས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་དེར་དྭངས་རྐྱེན་ལས་སྣོམ་པ་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །སྣོམ་པའི་རང་བཞིན་དྲི་ལ་
གཏད་པ་ལས་དབང་པོར་འགྱུར་རོ། །དབང་པོའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་བརྟེན་ནས་སྣའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱའོ། །སྡེར་མོ་གཉིས་ཐུར་དུ་གཤིབས་པ་ལྟ་
བུ་དབང་པོ་ཡུལ་གཞན་བཞིའི་དབང་གིས་དྲི་ལ་འཇུག་གོ་རོ་མི་བྲོ་བ་དང་རོ་བྲོ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཕན་ཚུན་དུ་འཕྲད་པ་ལས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་དེར་དྭངས་རྐྱེན་ལས་རོ་བྲོ་བ་གསལ་

[467A]༄༅། །བར་འགྱུར་རོ། །རོ་བྲོ་བའི་རང་བཞིན་རོ་ལ་གཏད་པ་ལས་དབང་པོར་འགྱུར་རོ། །དབང་པོའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་
བརྟེན་ནས་ལྕེའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ཟླ་བ་ཕྱེད་པ་ལྟ་བུ་དབང་པོ་ཡུལ་གཞན་བཞིའི་དབང་གིས་རོ་ལ་འཇུག་གོ་རེག་པ་དང་འབྲལ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཕན་ཚུན་དུ་འཕྲད་པ་ལས་
རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་དེར་དྭངས་རྐྱེན་ལས་རེག་པ་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །རེག་པའི་རང་བཞིན་རེག་བྱ་ལ་གཏད་པ་ལས་དབང་པོར་འགྱུར་རོ། །དབང་པོའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་
དག་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་བརྟེན་ནས་ལུས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ཟོམ་རྔ་ལྟ་བུ་དབང་པོ་ཡུལ་གཞན་བཞིའི་དབང་གིས་རེག་བྱ་ལ་འཇུག་གོ་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་རྣམ་པ་
གཉིས་ཕན་ཚུན་དུ་བསྟུད་པ་ལས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་དེར་དྭངས་རྐྱེན་ལས་ཡིད་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཆོས་ལ་གཏད་པ་ལས་ཆོས་ཉེ་བར་བསྡུས་ནས་
དབང་པོར་འགྱུར་རོ། །དབང་པོའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པའི་འབྱུང་པ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་པའི་ཡིད་ཅེས་བྱའོ་།ཁྱིམ་དབེན་པའི་ནང་དུ་བལྟས་པ་ལྟ་བུ་དབང་
པོ་ཡུལ་གཞན་བཞིའི་དབང་གིས་ཆོས་ལ་འཇུག་གོ་ཀུན་དགའ་བོ། དབང་བོ་དྲུག་པོ་འདི་གསལ་ཞིང་རིག་པ་མ་རིག་པས་བསླད་པ་ལས་གསལ་བའི་རང་བཞིན་སྒྲིབ་སྟེ་ཡུལ་

[467B] །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཁྱོད་སྣང་མུན་དང་བྲལ་ན་མཐོང་བའི་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གཡོ་མི་གཡོ་དང་བྲལ་ན་ཐོས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྱུར་
འབྱེད་འགག་དང་བྲལ་ན་སྣོམ་པའི་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྱུར། རོ་བྲོ་མི་བྲོ་མེད་ན་མྱོང་བའི་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྱུར། འབྲལ་རེག་མེད་ན་རེག་པའི་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྱུར། སྐྱེ་འགག་མེད་
ན་འདུ་ཤེས་པ་གང་ལ་བརྟེན། ཁྱོད་གཡོ་མི་གཡོ་དང། འབྲལ་རེག་དང། རོ་བྲོ་མི་བྲོ་དང། འབྱེད་འགག་དང། སྐྱེ་འགག་དང། སྣང་མུན་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་དངོས་པོའི་
གཟུགས་ཀྱི་དབང་དུ་མི་གཏོང་བར་དབང་པོ་གང་ཡང་རུང་བ་གཅིག་གསལ་ན། འཁྲུལ་བའི་སྣང་བ་དང་བྲལ་ནས་མ་རིག་པ་བཅོམ། དེ་མ་ཐག་ཏུ་སླར་ཡང་གདོད་མའི་སེམས་གསལ་རིག་གསལ་
བར་འགྱུར་རོ། །གསལ་རིག་གི་རང་བཞིན་གསལ་བས་ཡུལ་ལྔའི་བག་ཆགས་དག་པའི་མཐུས་དྲི་མ་ཐམས་ཅད་དག་ནས་མདུན་གྱི་ཡུལ་ལམ་ལྟོས་པར་ཤེས་པ་མཐོང་བ་འབྱུང་བར་
འགྱུར། འདི་ལ་གསལ་རིག་དབང་པོའི་དབང་གིས་མི་འགྲོ་ཡང་དབང་པོའི་རྐྱེན་གྱིས་གསལ་རིག་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་ནས་དབང་པོ་དྲུག་ཡུལ་ཕན་ཚུན་ལ་དབྱེ་བ་མེད་པར་ལོངས་
སྤྱོད་པར་ནུས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་མི་ཤེས་སམ། ད་ལྟ་འདུས་པ་འདིའི་ནང་དུ་མ་འགག་པ་མིག་མེད་ཀྱང་གཟུགས་མཐོང་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ཉེ་དགའ་རྣ་བ་མེད་ཀྱང་སྒྲ་ཐོས་

[468A]༄༅། །གངྒཱའི་ལྷ་མོ་སྣ་མེད་ཀྱང་དྲི་ཚོར། བ་གླང་བདག་ལྕེ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡོད་ཀྱང་རོ་མྱོང། ལྷ་ཤཱུ་ནྱ་ཏ་ལུས་མེད་ཀྱང་རེག་བྱ་ཚོར་ཞིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འོད་
ཀྱིས་སྣང་བར་གྱུར་ཏེ་སྐད་ཅིག་ལ་མཐོང་བར་འགྱུར་ཡང་རླུང་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་འོད་དང་བྲལ་མ་ཐག་ལུས་མེད་པར་འགྱུར་རོ་།འགོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཞི་བ་ལ་གནས་པའི་
ཉན་ཐོས་རྣམས་ལས་འདུས་པ་འདིའི་ནང་དུ་འོད་སྲུང་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་འགགས་ནས་ཡུན་རིང་དུ་ལོན་ཡང་གསལ་རིག་གིས་གསལ་བར་ཤེས་པ་ནི། རྟོག་ཅིང་སེམས་
པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ད་ལྟ་ཁྱོད་གལ་ཏེ་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་བསལ་ན་ནང་གི་གསལ་རིག་མངོན་དུ་འགྱུར་ཏེ་ཕྱིའི་ཡུལ་དང་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་སྣ་ཚོགས་པ་འདི་དག་འགྱུར་
བ་དང་སྐྱེ་བའི་གཟུགས་ཆུ་ཁོལ་མོས་འཁྱགས་པ་བཞུ་བ་ལྟར་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ལ་གནས་གྱུར་ཏེ་བླ་ན་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ད་ལྟ་ཡང་
འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་བོ་དག་བལྟ་བྱ་མིག་གིས་མཐོང་ལ་གལ་ཏེ་མྱུར་དུ་བཙུམས་ན་མུན་པའི་གཟུགས་མདུན་དུ་མངོན་པར་འགྱུར། དབང་པོ་དྲུག་པོ་མི་གསལ་ཞིང་མུན་པར་འགྱུར་
ལ་མགོ་ནས་རྐང་པའི་བར་ཡང་འདི་ཉིད་དང་འདྲའོ། །དེས་སྐྱེ་བོ་འགའ་ཞི་ག་ལ་ལགས་པས་ཕྱི་ནས་ཉུག་ན་ཇི་ལྟར་མི་མཐོང་ཡང་མགོ་ནས་རྐང་པའི་བར་དུ་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་

[468B] །མཐོང་བ་སྣང་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན་མུན་པ་ལ་མི་མཐོང་བར་འགྱུར། སྣང་བ་ལ་མི་བརྟེན་པར་རང་བྱུང་བ་ཡིན་ན་མུན་པས་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་ལ་རིང་དུ་སྒྲིབ་པར་མི་
ནུས་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་དང་ཡུལ་དག་པས་གསལ་རིག་ཇི་ལྟར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་དུ་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར། ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་
འདས༑ ད་ལྟ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ་ལྟར་ཐོག་མའི་རྣམ་པར་རིག་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཚོལ་ན། འབྲས་བུའི་ས་དང་མིང་དང་གྲངས་མཐུན་པ་ཞིག་འབྱུང་རིགས་སོ།།
བཅོམ་ལྡན་འདས། འབྲས་བུའི་ས་ལ་བྱང་ཆུབ་དང་མྱང་འདས་དང་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་དྲི་མ་མེད་པའི་ཤེས་པ་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་སྟོང་པ་
ཉིད་དང་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་རྣམ་པ་འདི་བདུན་གྱི་མིང་ཐ་དད་ཀྱང་རྣམ་པར་དག་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་རང་བཞིན་གྱིས་གཏན་དུ་གནས་པ་རིན་པོ་ཆེ་རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་པོ་ལྟར་སྲ་ཞིང་བརྟན་
ལ་གཞོམ་དུ་མེད་པའོ། །གལ་ཏེ་འདིའི་མཐོང་བ་དང་སྣང་བ་དང་མུན་པ་དང་གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བ་དང་ཐོགས་པ་དང་ཐོགས་པ་མེད་པ་དང་བྲལ་ན་གཏན་ནས་རང་བཞིན་མེད་པར་
འགྱུར་རོ། །དཔེར་ན། དྲན་པ་དང་འདྲ་སྟེ། མདུན་གྱི་ཡུལ་དང་བྲལ་ན་ཅི་ཡང་མེད། ཇི་ལྟར་ན་གཏན་ནས་ཆད་པ་དང་འགག་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ཉམས་སུ་བླངས་ནས་དེ་བཞིན་

[469A]༄༅། །གཤེགས་པའི་རྟག་བརྟན་གྱི་འབྲས་བུ་བདུན་འཐོབ་པར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས། གལ་ཏེ་སྣང་བ་དང་མུན་པ་དང་བྲལ་ན་མཐོང་བ་གཏན་ནས་མེད་པར་
འགྱུར་ཞིང། མདུན་གྱི་ཡུལ་མེད་ན་དྲན་རྟོག་གི་རང་བཞིན་རང་གི་ངང་གིས་འགག་གོ་སྔ་ཕྱི་ཕན་ཚུན་དུ་ཞིབ་ཏུ་བརྟག་ཅིང་བཙལ་ན་གདོད་མ་ནས་བདག་གི་སེམས་དང་སེམས་
ལས་བྱུང་བ་ཡང་མེད་ན། འདི་ལ་གང་གིས་རྒྱུ་བྱས་ནས་བླ་ན་མེད་པའི་རིག་པ་ཚོལ་བར་བྱེད། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཟབ་ཅིང་ཕྲ་ལ་རྫོགས་ཤིང་དྭངས་པ་བརྟན་པ་ཞེས་བཀའ་
སྩལ་ན༑ ཚིག་འདི་ལས་བརྒལ་ནས་འདས་ན་རྩེད་མོའི་ཚིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བཀའ་ལ་ཡང་དག་པ་ཞེས་བརྗོད་བརྩེ་བ་ཆེན་པོས་བདག་གི་མ་རིག་
པའི་མུན་པ་བསལ་དུ་གསོལ་ཞེས་གསོལ་བ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་མང་དུ་ཐོས་པ་ལ་བསླབ་ཀྱང་ཟག་པ་ཐམས་ཅད་མ་བསལ་ཞིང་སེམས་ཀྱིས་
ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྒྱུ་ཤེས་པ་ཡིན་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མངོན་སུམ་དུ་ཡོད་པ་གཏན་ནས་ངོ་མ་ཤེས་སོ། །ཁྱོད་ཉིད་ཀྱིས་ཞེ་ཐག་པ་ནས་བདེན་པའི་དོན་དུ་ཡིད་ཆེས་སམ། ཇི་ལྟར་ངས་ད་
ལྟ་འཇིག་རྟེན་པའི་དོན་ཕལ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཁྱོད་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་བསལ་བར་བྱའོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྒྲ་གཅན་འཛིན་ལ་གཎྜི་ལན་གཅིག་བརྡུང་དུ་

[469B] ཁྱོད་ཀྱིས་ད་ལྟ་ཐོས་སམ་མ་ཐོས། ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོགས་པའི་འཁོར་འདུས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་ཅག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐོས་སོ། །ཞེས་གསོལ་
ཏོ༑ ༑གཎྜིའི་སྒྲ་ཡལ་བ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡང་དྲིས་པ། ད་ལྟ་ཐོས་སམ་མ་ཐོས། ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོགས་པའི་འཁོར་འདུས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་ཐོས་སོ། །ཞེས་གསོལ་ཏོ། །དེའི་
ཚེ་སྒྲ་གཅན་འཛིན་གྱིས་སླར་ཡང་གཅིག་བརྡུང་བ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡང་དྲིས་པ། ཁྱེད་ཅག་གིས་ད་ལྟ་ཐོས་སམ་མ་ཐོས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོགས་པ་འཁོར་འདུས་པ་ཐམས་
ཅད་ཀྱིས་ཐོས་སོ། །ཞེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་དྲིས་པ། ཁྱེད་ཅག་གིས་ཇི་ལྟར་ཐོས་ལ་ཇི་ལྟར་མ་ཐོས། ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོགས་པ་འཁོར་འདུས་པ་
ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གསོལ་པ། གཎྜིའི་སྒྲ་གྲགས་པ་ན་ཐོས་ལ། བརྡུངས་ནས་རིང་ཞིག་ནས་སྒྲ་ཡལ་བ་ན་གཏན་ནས་མ་ཐོས་སོ། །ཞེས་གསོལ་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཡང་སྒྲ་
གཅན་འཛིན་ལ་བཀའ་སྩལ་ཏེ་གཎྜི་བརྡུང་དུ་བཅུག་ནས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་དྲིས་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་སྒྲ་ཡོད་ཅེས་སྨྲའམ། མེད་ཅེས་སྨྲ། ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོགས་པའི་འཁོར་འདུས་པ་
ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྒྲ་ཡོད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཡུད་ཙམ་སོང་ནས་སྒྲ་ཡལ་བ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡང་དྲིས་པ། ཁྱེད་ཅག་ད་ལྟ་སྒྲ་ཡོད་ཅེས་སྨྲའམ། མེད་ཅེས་སྨྲ། ཀུན་དགའ་

[470A]༄༅། །བོ་ལ་སོགས་པ་འཁོར་འདུས་པས་སྒྲ་མེད་ཅེས་གསོལ་ཏོ་།ཅུང་ཟད་སོང་ནས་སྒྲ་གཅན་འཛིན་གྱིས་ཡང་གཎྜི་བརྡུང་བ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སླར་ཡང་
དྲིས་པ། ཁྱེད་ཅག་ད་ལྟ་སྒྲ་ཡོད་ཅེས་སྨྲའམ། མེད་ཅེས་སྨྲ། ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོགས་པ་འཁོར་འདུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྒྲ་ཡོད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
ཀུན་དགའ་བོ་ལ་དྲིས་པ། ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱིར་སྒྲ་ཡོད་ཅེས་སྨྲ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་སྒྲ་མེད་ཅེས་སྨྲ། ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོགས་པ་འཁོར་འདུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་
པ༑ གཎྜིའི་སྒྲ་གྲགས་པ་ན་སྒྲ་ཡོད་ཅེས་སྨྲ། བརྡུངས་ཏེ་རིང་ཞིག་སོང་ནས་སྒྲ་ཡལ་བ་ན་སྒྲ་མེད་ཅེས་སྨྲའོ། །ཞེས་གསོལ་ཏོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོགས་
པ་འཁོར་འདུས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱེད་ཅག་ད་ལྟ་ཅིའི་ཕྱིར་རང་ཚིག་གིས་རང་ཉིད་འཁྲུལ་པར་བྱེད་ཅིང་སྨྲ་འཁོར་འདུས་པ་ཐམས་ཅད་དང། ཀུན་དགའ་བོ་
ལ་སོགས་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། ད་ལྟ་ཅིའི་ཕྱིར་བདག་ཅག་ཚིག་འཁྲུལ་པར་སྨྲ་ཞེས་བཀའ་སྩལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ངས་ཁྱེད་
ཅག་ལ་ཐོས་སམ་ཞེས་དྲིས་པ་ལ་ཁྱེད་ཅག་ཐམས་ཅད་ཐོས་སོ་།ཞེས་སྨྲ། ཡང་ཁྱེད་ཅག་ལ་སྒྲ་ཡོད་དམ་ཞེས་དྲིས་པ་ལ་ཁྱེད་ཅག་ཐམས་ཅད་སྒྲ་ཡོད་ཅེས་སྨྲ། ཐོས་སོ་

[470B] ལན་གསོལ་བ་ལ་ངེས་པ་མ་མཆིས་པར་སྣང་ཞིང། འདི་ལྟར་ཡིན་བཞིན་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་རང་ཚིག་མ་འཁྲུལ་ཞེས་སྨྲ། ཀུན་དགའ་བོ། སྒྲ་ཡལ་ཞིང་མེད་པ་ན་ཁྱེད་
ཅག་མི་ཐོས་ཞེས་སྨྲ་ལ། གལ་ཏེ་ངེས་པར་མི་ཐོས་ན་ཐོས་པས་རང་བཞིན་འགག་མ་ཐག་ཏུ་ཤིང་སྐམ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ་།སླར་ཡང་གཎྜིའི་སྒྲ་གྲགས་ན། ཁྱེད་ཅག་གིས་ཇི་ལྟར་
ཤེས༑ ཡོད་པར་ཤེས་པ་དང། མེད་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་སྒྲ་ཉིད་ལས་ཡིན་ལ། གློ་བུར་དུ་མེད་པར་གྱུར་པ་དང། གློ་བུར་དུ་ཡོད་པར་གྱུར་པ་ཐོས་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཁྱེད་ཅག་
གིས་ཡོད་ཅེས་པ་དང། མེད་ཅེས་པའི་དབང་དུ་འགྱུར། ཐོས་པ་མེད་ཅེ་ན། མེད་པ་ཤེས་པ་པོ་སུ་ཞིག་ཡིན། དེའི་ཕྱིར་ཀུན་དགའ་བོ། སྒྲ་དེ་ཐོས་པ་ཉིད་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན། རང་ཉིད་
སྐྱེས་པ་དང་འགག་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་ལ། ཁྱེད་ཅག་གིས་ཐོས་པའི་ཕྱིར་གདོད་སྒྲ་སྐྱེས་པ་དང་འགག་པར་གྱུར་ནས་ཁྱེད་ཅག་གི་ཐོས་པའི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་དང། མེད་པ་ལ་ཐུག་པ་
ནི༑ མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱོད་ཕྱིར་ཞིང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློས་སྒྲ་ལ་རྨོངས་ནས་ཐོས་བཙམ་ཞིག་གི་མཚན་མར་བཟུང་ནས་འཁོར་ཞིང་འཁྱམས་ཏེ་རྟག་པ་ལ་ཆད་པར་འཛིན་པ་ལ་སྨད་པའི་
གནས་ཅི་ཡོད། ཇི་ལྟར་ཡང་གཡོ་མི་གཡོ་དང། ཐོགས་བཅས་ཐོགས་མེད་དང། འབྱེད་པ་དང་སྟོང་པ་སོགས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ནས་ཐོས་པ་ལ་རང་བཞིན་མེད་ཅེས་སྨྲ་བར་མི་

[471A]༄༅། །རིགས་སོ། །དཔེར་ན། མི་གཉིད་འཐུག་པོ་ཅན་དང་འདྲ་སྟེ་ཁྲིའི་སྟེང་དུ་གཉིད་ཀྱིས་ལོག་པ་ལ་ཁྱིམ་དེར་སྐྱེ་བོ་འགའ་ཞིག་གིས་སྤྲུགས་པ་དང་འབྲུ་གཏུན་
ཏུ་བརྡུང་བ་ན་མི་དེའི་རྨི་ལམ་དུ་སྤྲུག་པ་དང་བརྡུང་བའི་སྒྲ་ཐོས་ནས་གཞན་ཞིག་ཡིན་སྙམ་དུ་འོང་སྟེ་རྔ་བརྡུང་བའམ། འོན་ཏེ་གཎྜི་བརྡུང་ངམ་སྙམ་ནས་རྨི་ལམ་ལ་གཎྜི་ལས་ཤིང་
དང་རྡོ་ལྟར་སྒྲ་གྲག་གོ་ཞེས་གློ་བུར་དུ་ཡར་ནས་སད་པའི་ཚེ་བརྡུང་བའི་སྒྲ་ཡིན་པར་ངེས་ནས་ནང་མི་ལ་སྨྲས་པ། ང་གཉིད་ལོག་པའི་སྐབས་སྒྲ་འདི་རྔའི་སྒྲ་སྙམ་དུ་འཁྲུལ་ལོ། །ཞེས་
སྨྲས་སོ༑ ༑ཀུན་དགའ་བོ། མི་འདིའི་རྨི་ལམ་གལ་ཏེ་གཡོ་མི་གཡོ་དང། འབྱེད་འགག་དང། ཐོགས་བཅས་ཐོགས་མེད་བསམ་པའི་གནས་ཡོད་དམ། དེ་ཇི་ལྟར་གཉིད་ལོག་ཀྱང་
ཐོས་པའི་རང་བཞིན་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་ཤི་ནས་སྲོག་འགག་ན་ཡང་རང་བཞིན་འདི་ཅིའི་ཕྱིར་ཁྱོད་དང་ལྷན་ཅིག་ཞིག་ནས་འགག་པར་འགྱུར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་
ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ་གཟུགས་སྒྲ་དང་མ་བྲལ་བར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་འཁོར་མར་བརྒྱུད་ནས་སོ་སོར་འབྱེད་པར་མི་ནུས་སོ། །རང་བཞིན་རྣམ་དག་རྨད་དུ་བྱུང་བ་
གཏན་དུ་གནས་པ་ལ་རྟག་པའི་གནས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མི་འབྲང་ངོ་།སྐྱེ་འགག་གི་དབང་གིས་རྗེས་སུ་འབྲང་བཞིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་རིམ་པ་རིམ་པར་བགོས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་འགྱུར་

[471B] །གལ་ཏེ་སྐྱེ་འགག་སྤངས་ནས་རྟག་ཏུ་བདེན་པ་ཉིད་ལ་གཞོལ་ན། གསལ་རིག་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་ཏེ་དབང་པོའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་རིག་ཡུད་ཙམ་ཞིག་འགག་པར་
འགྱུར་རོ། །འདུ་ཤེས་ཀྱི་གཟུགས་ལ་ཡུལ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མ་རིག་པ་ལ་དྲི་མ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་གཉིས་དང་རབ་ཏུ་བྲལ་ན། དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཁྱོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་མི་རྡུལ་དང་
བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་བླ་ན་མེད་པའི་གསལ་རིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཚུལ་ཡོད་དམ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བསྒྲུབ་པའི་དོན་
མངོན་པར་ཐོབ་པའི་རྒྱུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྒྱ་མཚོ་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། བམ་པོ་ལྔ་
བ༑ ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དོན་དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་བཤད་ཀྱང་ད་ལྟ་འཇིག་རྟེན་པ་དག་མདུད་པ་འགྲོལ་བ་
ལ་བལྟས་ན། གལ་ཏེ་དེས་མདུད་པ་དེ་ཐོག་མར་ཇི་ལྟར་མདུད་པའི་ཚུལ་མ་ཤེས་ན། མི་དེས་ཇི་ལྟར་བྱས་ཀྱང་འགྲོལ་མི་ནུས་སྙམ་དུ་བདག་སེམས་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་
བདག་དང་འཁོར་འདུས་པའི་ཉན་ཐོས་སློབ་པ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་ཞིང་འགག་བཞིན་པ་ཡིན་པ་ལ་

[472A]༄༅། །འདི་ལྟ་བུའི་མང་དུ་ཐོས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐོབ་པ་ན་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཉིན་རེས་བར་དུ་ཆོད་པའི་རིམས་ལྡང་དུབ་པའི་ནད་ཀྱིས་བཏབ་པ་དང་འདྲ་
སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་བདག་ཅག་འདམ་དུ་བྱིང་བ་རྣམས་ལ་ཐུགས་རྗེས་གཟིགས་ནས་ད་ལྟ་བདག་ཅག་གི་ལུས་སེམས་གཉིས་ཇི་ལྟར་བཅིངས་པ་དང་གང་ནས་བཀྲོལ་བ་བསྟན་ནས་
སླད་མའི་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བ་རྣམས་འཁོར་བར་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་ཏེ་སྲིད་པ་གསུམ་དུ་མི་ལྟུང་བར་མཛད་དུ་གསོལ་ཞེས་གསོལ་པ་དང། དགེ་འདུན་འདུས་པ་ཐམས་
ཅད་ཡན་ལག་ལྔ་ས་ལ་གཏུགས་ཏེ་མིག་ནས་མཆི་མ་འཁྲུག་བཞིན་དུ་སྙིང་ནས་གུས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བླ་ན་མེད་པའི་ལེགས་པར་བཤད་པ་ནོད་ཅིང་འདུག་གོ་དེའི་
ཆེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་དང་འཁོར་འདུས་པའི་སློབ་པ་རྣམས་ལ་བརྩེ་བས་བསྐྱངས་ཏེ། ཡང་སླད་མའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདའ་
བའི་རྒྱུ་དང་ཕྱི་རབས་ཀྱི་མིག་ཏུ་བྱའོ། །ཞེས་ཛམྦུ་ཆུ་བོའི་གསེར་ལྟ་བུའི་ཕྱག་གིས་ཀུན་དགའ་བོའི་མགོ་ལ་བྱུག་པ་མཛད་དོ་།དེའི་ཚེ་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་
གྱི་ཁམས་རྣམས་དྲུག་ཏུ་འུར་ཞིང་གཡོས་སོ། །རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་བཞུགས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་རང་གི་གཙུག་ཏོར་གྱི་ནོར་བུ་ལས་འོད་

[472B] འོད་ཟེར་དེ་དག་དུས་གཅིག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་སོ་སོ་ནས་རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་དུ་འོངས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཙུག་ཏོར་ལ་ཐིམ་པས་འཁོར་འདུས་པ་དེ་དག་སྔར་མ་
མཐོང་བའི་ངོ་མཚར་བ་གསར་དུ་མཐོང་ངོ། །དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོ་དང། འཁོར་འདུས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐོས་པར་ཕྱོགས་བཅུའི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་
ཀྱིས་དབྱངས་གཅིག་གིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ་ཤིན་ཏུ་ལེགས་སོ། །ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྐྱེ་བཞིན་པར་སྐྱེ་ཞིང་འགག་པའི་འཁོར་བར་འཁོར་
བའི་འཆིང་བའི་རྩ་བ་ཤེས་པར་འདོད་ན། ཁྱོད་ཀྱི་དབང་པོ་དྲུག་ཉིད་ལས་དངོས་པོ་གཞན་གཏན་ནས་མེད་དོ། །ཡང་ཁྱེད་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་གྱིས་མྱུར་དུ་ཞི་བདེའི་རྣམ་
པར་གྲོལ་བ་ལ་བཀོད་ནས་མི་འགྱུར་བའི་ཞི་བ་དམ་པ་རྟག་པའི་ཚུལ་ཤེས་པར་འདོད་ན། ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་དབང་པོ་དྲུག་པོ་ཉིད་ཡིན་གྱི། དངོས་པོ་གཞན་གཏན་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་
ཏོ༑ ༑ཀུན་དགའ་བོས་ཇི་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་འདི་ལྟ་བུ་ཐོས་ཀྱང་གསལ་བར་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པས་ཕྱག་འཚལ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བདག་སྐྱེ་འགག་གི་འཁོར་
བར་འཁོར་བ་དང། རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཞི་བ་དང་བདེ་བ་རྟག་པའི་གནས་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དབང་པོ་དྲུག་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་དངོས་པོ་གཞན་གཏན་མ་ཡིན་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་ཅི་ལགས་

[473A]༄༅། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དབང་པོ་དང་ཡུལ་རྩ་བ་གཅིག་ཅིང་འཆིང་བ་དང་གྲོལ་བ་གཉིས་ཐ་དད་པ་མེད། རྣམ་པར་ཤེས་
པའི་རང་བཞིན་རྫུན་པ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཡུལ་ལས་འདུ་ཤེས་འབྱུང་ཞིང་དབང་པོའི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པ་སྐྱེའོ། །གཟུགས་དང་མཐོང་བ་ལ་རང་བཞིན་
མེད་ཅིང་ཕན་ཚུན་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པ་འདམ་བུའི་ཁྱིམ་བཞིན་ནོ་།འདིའི་སླད་དུ་ཁྱོད་ཀྱིས་ད་ལྟ་ཤེས་མཐོང་ལ་འདུ་ཤེས་ན་མ་རིག་པའི་རྩ་བར་འགྱུར་ལ། ཤས་མཐོང་ལ་མཐོང་བ་
མེད་ནས་དེ་ཉིད་མྱང་འདས་ཟག་པ་མེད་པའི་ཡང་དག་པའི་གཙང་བར་འགྱུར་བས། དེའི་འདིའི་ནང་དུ་དངོས་པོ་ཇི་ལྟར་ཆུད་པར་འགྱུར། དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སླར་ཡང་དོན་
འདི་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དམ་པའི་དོན་དུ་ངོ་བོས་སྟོང། །བརྟེན་ནས་འབྱུང་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་བཞིན་།དངོས་པོ་མེད་ཕྱིར་སྐྱེ་འགག་བྲལ། །བདེ་ན་
མེད་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན། །རྫུན་པ་སྨྲ་བས་བདེན་པ་གསལ་།བདེན་དང་རྫུན་པ་གཉིས་ཀ་རྫུན། །བདེན་པ་མ་ཡིན་བདེན་མེད་མིན་།ཇི་ལྟར་ཤེས་དང་ཤེས་བྱར་བརྗོད་
དེ་དག་པར་ནའང་བདེན་མེད་ཕྱིར། །ཕན་ཚུན་བརྟེན་པའི་འདམ་བུ་བཞིན། །བཅིངས་དང་འགྲོལ་བ་རྒྱུ་གཅིག་ཉིད། །སྐྱེ་འཕགས་སོ་སོར་ལམ་ཡོད་མིན། །ཁྱོད་ཀྱིས་ལྟོས་འབྲེལ་

[473B] །རང་བཞིན་སྟོང་དང་མི་སྟོང་མིན་།རྨོངས་ཤིང་བསྒྲིབས་པ་མ་རིག་སྟེ། །དེ་ཉིད་སངས་མ་ཐག་ཏུ་གྲོལ། །འཆིང་བ་རིམ་གྱིས་གྲོལ་བ་ཡིས། །དྲུག་པོ་གྲོལ་བས་
གཅིག་ཀྱང་མེད། །དབང་པོ་བཙལ་བས་མངོན་ཤེས་འགྲུབ། །ནང་དོན་ལ་ཞུགས་རྫོགས་སངས་རྒྱས། །ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཟབ་ཅིང་ཕྲ་།ས་བོན་ཆུ་བོའི་རྒྱུན་བཞིན་འབབ། །
བདེན་རྫུན་ལོག་པར་རྟོག་འགྱུར་ཞེས། །རྟག་ཏུ་ངས་ནི་མ་བསྟན་ཏོ་།སེམས་ཀྱིས་སེམས་ཉིད་རྟོགས་པ་ན། །སྒྱུ་མ་མིན་ཡང་སྒྱུ་མའི་ཆོས། །མ་རྟོགས་སྒྱུ་མ་ཡང་ནི་མེད། །སྒྱུ་མ་
མིན་ཡང་མི་སྐྱེ་ན། །སྒྱུ་མའི་ཆོས་རྣམས་ག་ལ་གནས། །འདི་མིང་པད་དཀར་དམ་པ་དང། །རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་པོ་རྫོགས་སངས་རྒྱས། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ། །ཡུད་ཀྱིས་མི་སློབ་ལམ་
ལས་འདའ། །འདི་ཉིད་དམ་ཆོས་མངོན་པ་ཡིན། །ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི། །ལམ་གཅིག་མྱ་ངན་འདས་པའི་སྒོ། །དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོ་དང་འཁོར་འདུས་པ་ཐམས་
ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བླ་ན་མེད་པའི་བརྩེ་བས་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་སླར་ཡང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་སྡེབ་ལེགས་ཤིང་སྙན་ལ་དོན་གསལ་བ་ཐོས་པས་བློ་གྲོས་ཀྱི་མིག་གསལ་
པར་ཕྱེ་སྟེ་སྔར་མ་ཐོས་པའི་དོན་ཐོས་སོ། །ཞེས་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་ཏོ། །ཀུན་དགའ་བོས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བདག་ད་

[474A]༄༅། །ལྟ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འགོག་པ་མེད་པའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་མཐུས་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་ཅིང་རྨད་དུ་བྱུང་བ་རྟག་ཅིང་བདེན་པའི་དོན་ཅན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་
ཚིག་ཐོས་ཀྱང་མདུད་པ་དྲུག་པོ་གྲོལ་བས་གཅིག་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང། སླར་ཡང་འགྲོལ་བ་དང་མདུད་པའི་རིམ་པ་དག་གི་དོན་ད་དུང་བློར་མ་ཆུད་ལགས་ན། བརྩེ་བ་
ཆེན་པོས་རྗེས་སུ་བསྐྱངས་ཏེ་འཁོར་འདུས་པ་འདི་དང། ཡང་ཕྱི་མའི་དུས་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་དགོངས་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱངས་ཀྱིས་བདག་ཅག་གི་དྲི་མ་འཁྲུད་པར་མཛད་དུ་
གསོལ༑ དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེངྒེའི་ཁྲི་ལ་ན་བཟའི་ཆོས་གོས་བླ་འོག་རྣམས་ལེགས་པར་བཅོས་ཤིང་བསྡུས་ཏེ་སྐུ་ལ་ཉེ་བར་བཅར་བའི་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་
སྟེགས་བུ་ལ་ཕྱག་བརྐྱང་ནས་འཐབ་བྲལ་གྱི་ལྷས་ཕུལ་བའི་དར་བླངས་ཏེ་འཁོར་འདུས་པའི་མིག་སྔར་མདུད་པ་གཅིག་པོར་ནས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བསྟན་ཏེ་བཀའ་སྩལ་པ། འདིའི་
མིང་ཅི༑ ཀུན་དགའ་བ་དང་བཅས་འཁོར་འདུས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། འདི་ལ་མདུད་པ་ཞེས་བྱ་ལགས། དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ལྷའི་
དེར་སླར་ཡང་མདུད་ནས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་འདྲིས་པ། འདིའི་མིང་ཅི་ཀུན་དགའ་བོ་དང་བཅས་འཁོར་འདུས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། འདི་ལ་

[474B] འདི་བཞིན་དུ་རིམ་པས་ལྷའི་དར་ལན་དྲུག་གི་བར་དུ་མདུད་ནས་མདུད་པ་རྣམས་ཕྱག་ཏུ་བསྣམས་ཏེ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་དྲིས་པ། འདི་དག་གི་མིང་
ཅི༑ ཀུན་དགའ་བོ་དང་བཅས་འཁོར་འདུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྔར་ལྟར་འདི་དག་མདུད་པ་ཉིད་དོ། །ཞེས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ངས་ཐོག་མར་ལྷའི་དར་ལ་མདུད་པ་བོར་བར་ཁྱེད་ཅག་གིས་མདུད་པའོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །ལྷའི་དར་འདི་ཐོག་པར་གཅིག་ཡིན་པ་ལ་གཉིས་
པ་དང་གསུམ་པ་ལ་ཁྱེད་ཅག་ཅིའི་ཕྱིར་ཡང་མདུད་པ་ཞེས་བརྗོད་ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། རིན་པོ་ཆེ་ལྷའི་དར་འདི་སྣལ་མ་
འཐག་ནས་བསྒྲུབ་པ་ན་ཐོག་མར་དངོས་པོ་གཅིག་ཡིན་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མདུད་པ་གཅིག་བོར་ན་གཅིག་ཅེས་བྱ་ལ། གལ་ཏེ་མདུད་པ་བརྒྱ་བོར་ན་ཡང་མཐར་བརྒྱ་ཉིད་
དོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །ཡང་འདིར་མདུད་པ་དྲུག་པོར་བ་མཐར་བདུན་དུ་མི་ལོངས་ལྔར་མི་གནས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཅིའི་ཕྱིར་ཐོག་མའི་མདུད་པ་གཅིག་པ་བཙི་ལ་མདུད་
པ་གཉིས་པ་དང་གསུམ་པ་མི་བརྩི་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ལྷའི་དར་འདི་དོན་དུ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པར་ཁྱོད་ཀྱིས་ཤེས་པ་དེ་བཞིན་ལ་

[475A]༄༅། །ངས་མདུད་པ་དྲུག་པོར་བས་དྲུག་ཅེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ་།ཁྱོད་ཀྱིས་ཞིབ་ཏུ་དཔྱོད་ལ་ལྟོས་ཤིག་ལྷ་འཀི་དར་དངོས་པོ་གཅིག་ཉིད་ལ་མདུད་པའི་དབང་
གིས་དུ་མར་གྱུར་ཏོ། །ཁྱོད་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། ཐོག་མར་བོར་བའི་མདུད་པ་ལ་དང་པོ་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་ཞིན་དུ་མདུད་པ་དྲུག་གི་བར་དུ་ཡིན་ན། ངས་ད་ལྟ་མདུད་པ་དྲུག་
པ་ལ་དང་པོ་ཞེས་བརྗོད་ན་རུང་ངམ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས། མ་ལགས་སོ། །གལ་ཏེ་དྲུག་པ་ཡོད་བཞིན་དུ་དྲུག་པ་འདི་ལ་དང་པོ་ཞེས་བརྗོད་མི་རུང་ངོ། །
བདག་ཚེ་རབས་མང་བོར་བློ་བྲོས་ཀྱི་མཐུས་ཇི་ལྟར་དཔྱད་ཀྱང་མདུད་པ་དྲུག་པོ་འདིའི་མིང་གཞན་དུ་བྱེད་པར་མི་ནུས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་
དེ་བཞིན་ནོ། །མདུད་པ་དྲུག་པོ་འདྲ་བ་མིན་ཞིང་རྩ་བའི་རྒྱུ་ལ་ལེགས་པར་བརྟགས་ན། ལྷའི་དར་གཅིག་ལ་མདུད་པ་དྲུག་བོར་བ་ཡིན་ཏེ་ཕན་ཚུན་འཆོལ་ན་གཏན་
དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱི་དབང་པོ་དྲུག་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཏེ་གཅིག་ཉིད་ལས་ངེས་པར་དུ་མི་སྐྱེའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་མདུད་
པ་དྲུག་མི་འདོད་ཅིང་མདུད་པ་གཅིག་བྱ་བར་འདོད་ན་ཇི་ལྟར་བྱེད་ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། གལ་ཏེ་མདུད་པ་དྲུག་ཡོད་ན་ཡོན་མིན་གྱི་རྩོད་པ་ལྡང་ལ་དེ་ལས་

[475B] མདུད་པ་དེ་མདུད་པ་འདི་མ་ཡིན་ཞེས་སྨྲ་པ་དག་འབྱུང་ངོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དེ་རིང་མདུད་པ་ཐམས་ཅད་བཀྲོལ་ནས་མེད་པར་གྱུར་
པ་ན་འདི་དང་དེ་ཞེས་བྱར་མེད་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཅེས་ཀྱང་བྱ་བར་མི་རིགས་པ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་དྲུག་ཏུ་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དྲུག་བཀྲོལ་བ་ན་གཅིག་ཀྱང་
མེད་ཅེས་པ་ནི། འདི་དང་འདྲའོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་རློམ་ཞིང་གཡེངས་པས་འདུ་ཤེས་དང་མཐོང་བ་རྫུན་པ་སྐྱེ་ཞིང། སྐྱེས་ནས་མི་འགྱུར་པར་
ཉོན་མོངས་ཏེ་ཡུལ་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །དཔེར་ན། མིག་འབྲས་ངལ་གྱི་བར་དུ་གཏད་ནས་བལྟས་ན་གསལ་རིག་ལས་རྒྱུ་མེད་པར་ར་རི་འབྱུང་བ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་
དང་རི་ཀླུང་ས་གཞི་དང་སྐྱེ་འཆི་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རློམ་ཞིང་ཉོན་མོ་ངེས་ཏེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྣམ་པ་སྐྱེ་བ་ལས་གཞན་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོས་
གསོལ་པ། ཉོན་མོངས་པའི་འཁྲུལ་པའི་འདི་མདུད་པ་དང་འདྲ་བ་ལགས་ན། འདི་ཇི་ལྟར་འགྲོལ་ཞིང་སེལ་བར་བྱེད། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཕྱག་གིས་ལྷའི་དར་དེ་དེ་
ནས་གཡོན་ཕྱོགས་སུ་དྲངས་ནས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་དྲིས་པ། འདི་འགྲོལ་བ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་ལ། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། མ་ལགས་

[476A]༄༅། །སོ༑ ༑ཡང་ཕྱོགས་གིས་གཡས་སུ་དྲངས་ནས་སླར་ཡང་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་དྲིས་པ། འདི་གྲོལ་བ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་ལ་ཀུན་དགའ་བོས་
གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ངས་ད་ལྟ་ཕྱག་གིས་གཡས་གཡོན་དུ་དྲངས་ཀྱང་མ་གྲོལ་
ན༑ ཁྱོད་ཀྱིས་ཐབས་གང་གིས་འགྲོལ་བར་ནུས། ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། མདུད་པའི་དཀྱིལ་ནས་དཀྲོལ་ནས་དེ་མ་ཐག་
ཏུ་གྲོལ་ནས་སོ་སོར་ཕྱེད་པར་འགྱུར་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་དེ་བཞིན་ཏེ་གལ་ཏེ་བཀྲོལ་ནས་སེམས་
བར་བྱེད་ན། མདུད་པའི་དཀྱིལ་ནས་རྩོམ་པར་རིགས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ་ངས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པ་ནི། འཇིག་
རྟེན་གྱི་འཕྲད་པ་དང་ལྟོས་པའི་གཟུགས་རགས་པ་བསྟན་པ་མ་ཡིན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་གསལ་བར་ཕྱེ་ནས་དེ་བརྟེན་
པའི་རྩ་བའི་རྒྱུ་གང་དང་རྗེས་སུ་འཕྲེལ་ནས་ཇི་ལྟར་འབྱུང་བའི་ཚུལ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བྱུང་བ་ཤེས་ཞིང། དེ་བཞིན་དུ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་ཕ་

[476B]གྲངས་ཀྱང་ཤེས་སོ། །ད་ལྟ་འདིར་ཐང་ཤིང་དྲང་བ་དང་ཤིང་ཚེ་མ་ཅན་འཁྱོག་པ་དང། འདབ་ཆགས་བཞད་དཀར་པ་དང་
བྱ་རོག་ནག་པྲ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཐོག་མའི་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཤེས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་དབང་པོ་དྲུག་ལས་གང་འདོད་པ་ཞིག་བཟུང་ལ་
ལྟོས་ཤིག་གལ་ཏེ་དབང་པོའི་མདུད་པ་བསལ་ན། ཡུལ་དང་གཟུགས་རང་ཉིད་འགགས་ནས་རྫུན་པ་ཐམས་ཅད་ནུབ་ཅིང་བཞི་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བདེན་པ་མི་རྙེད་པའི་ཚུལ་ཡོད་དམ་
ཀུན་དགའ་བོ། ངས་ད་ལྟ་ཁྱོད་ལ་དྲི་བར་བྱའོ། །འཐབ་བྲལ་གྱི་ལྷའི་དར་འདི་ལ་དེ་ལྟ་མདུད་པ་དྲུག་བོར་དུས་གཅིག་ལ་ཐམས་ཅད་འགྲོལ་བར་བྱེད་སྙམ་ན། དེ་ལྟར་ནུས་
སམ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་ལ། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ལགས་ཀྱི། མདུད་པ་འདི་རྣམས་ཐོག་མར་རིམ་གྱིས་མདུད་པའི་ཕྱིར་ད་ལྟའང་རིམ་
གྱིས་བཀྲོལ་བར་རིགས་སོ། །མདུད་པའི་འདི་དྲུག་གཟུགས་འདྲ་ཡང་མཉམ་དུ་མདུད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མདུད་པའི་འགྲོལ་བ་ན་ཇི་ལྟར་གཅིག་ཅར་འགྲོལ་བར་ནུས། བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དབང་པོ་དྲུག་གྲོལ་ཞིང་སེལ་བ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །དབང་པོ་འདི་གྲོལ་མ་ཐག་ཏུ་ཐོག་མར་གང་ཟག་གི་སྟོང་པ་ཉིད་རྙེད་ཅིང་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་

[477A]༄༅། །ཀུན་ནས་གསལ་བར་འགྱུར་བ་ཆོས་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ། ཆོས་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བས་སྟོང་པ་ཉིད་གཉིས་སུ་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སྐྱེས་པའི་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོགས་པའི་འཁོར་འདུས་པ་རྣམས་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་གསལ་རིག་མངོན་པར་རྫོགས་པར་ཕྱེ་ནས་བསྟན་པའི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་ཐེ་ཚོམ་དང་རྨོངས་པ་སངས་པར་གྱུར་ཏོ་།དེ་འཚེ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཞིང་ཞབས་ལ་
ཕྱག་འཚལ་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། ད་ལྟ་བདག་ཅག་གི་ལུས་སེམས་རྙོག་པ་མེད་ཅིང་ཚད་མེད་པའི་དགའ་བ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ། །མདུད་པ་དྲུག་གྲོལ་
བས་གཅིག་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་བའི་དོན་ཇི་ཙམ་དུ་རྟོགས་ལགས་ཀྱང་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྩ་བ་མ་ཤེས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་ལྟ་བུའི་སྐྱེ་བོ་རབ་ཏུ་
འཁྱམས་ནས་བསྐལ་པ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་བར་དུ་དཔུང་གཉེན་མེད་པར་དྭ་ཕྲུག་ལྟ་བུར་གྱུར་ནས་ཇི་ཞིག་ལྟར་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཉེད་དུར་གྱུར་ལགས་ཤིང། འདི་ཉིད་མས་
བོར་བའི་བྱིས་པ་ཆུང་དུ་བརྩེ་ལྡན་གྱི་མ་ཉིད་དང་འཕྲད་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་འདུས་པ་འདི་དང་འཕྲད་ནས་ལ་མཐོབ་པར་གྱུར་ལ་ཇི་ལྟར་ཐོས་པའི་གསང་བའི་གདམས་ངག་གི་

[477B]པ་ལགས་ཀྱི། གཞན་དུ་ན་རྩ་བ་ནས་མ་ཐོས་པ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཉེ་བར་དགོངས་ཏེ་བདག་
ལ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཟབ་མོ་བསྟན་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསལ་བ་མཐར་ཐུག་པ་གསལ་ཞིང་རྒྱས་ལ་རྫོགས་པར་བཀའ་སྩལ་དུ་གསོལ་ཞེས་གསོལ་ནས་ཡན་ལག་ལྔ་ས་ལ་
གཏུགས་ཏེ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་ཕྱིར་རང་གནས་སུ་འཁོད་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ནོད་ཅིང་འདུག་གོ་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་འཁོར་འདུས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དང། ཟག་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱེད་ཅག་ལྟ་བུའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང། དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་
པའི་བསྟན་པ་ལ་ཞུགས་ནས་མི་སློབ་པར་གྱུར་པས། ངས་ད་ལྟ་ཁྱེད་ཅག་ལ་དྲི་བར་བྱའོ། །དང་པོར་སེམས་བསྐྱེད་ནས་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ལས་གང་ཞིག་རྟོགས་ནས་མངོན་པར་བྱང་
ཆུབ་པས་ཡིན་ལ། ཐབས་ལ་མཁས་པ་གང་གིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ཡིན། ཀཽ་ཌི་ནྱ་ལ་སོགས་པའི་ལྔ་སྡེ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་
ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རི་དྭགས་ཀྱི་ནགས་དང་བྱ་ག་ལ་དན་ཀའི་ཚལ་ན་ཞུགས་པའི་ཚེ་ཐོག་མར་བདུད་རྩི་བརྙེས་པ་མཐོང་ཞིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་

[478A]༄༅། །གསུང་དབྱངས་ལ་བརྟེན་ནས་བདེན་པ་བཞི་མངོན་པར་རྟོགས་ཤིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དགེ་སློང་རྣམས་ལ་དྲིས་པ་ན་བདག་གིས་ཐོག་མར་རྟོགས་སོ། །
ཞེས་གསོལ་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདག་ལ་ཀུན་ཤེས་ཞེས་བྱ་བར་མིང་དུ་སྩལ་ཞིང་བསྔགས་པ་མཛད་དོ། །དབྱངས་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཟབ་མོ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་བདག་
གསུང་དབྱངས་ལ་བརྟེན་ནས་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ལྟར་ན་གསུང་དབྱངས་མཆོག་ལས་བྱང་ཆུབ་
པ་ཞེས་བྱའོ། །ཉེ་སྡེ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐོག་མར་བདུད་རྩི་བརྙེས་པ་མཐོང་
ཞིང་མི་སྡུག་པའི་གཟུགས་ལ་ཡིད་བྱུང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྟོག་སྟེ་མི་གཙང་བ་ནས་ཀེང་རུས་དང་རྡུལ་གྱི་བར་དུ་བརྟགས་ནས་སྟོང་པར་གྱུར་པའི་རྗེས་སུ་སྟོང་པ་དང་
གཟུགས་ཀྱི་དམིགས་པ་དག་ནས་མི་སློབ་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདག་ལ། ཉེ་སྡེ་ཞེས་བྱ་བར་མིང་དུ་སྩལ་ཞིང་བསྔགས་པ་མཛད་དོ། །ཡུལ་གཟུགས་
ཀྱི་དམིགས་པ་དག་ནས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གཟུགས་ཀྱི་གསང་བ་ཟབ་མོ་རྫོགས་པས་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏོ་།དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་

[478B] བདག་ལྟར་ན་གཟུགས་ལས་བྱང་ཆུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞོན་ནུ་སྤོས་ཀྱི་རྒྱན་ཞེས་བྱ་བ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་
ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་གསོལ་པ། བདག་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དངོས་པོའི་གཟུགས་ཐམས་ཅད་ལ་ལེགས་པར་རྟོགས་ཤིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་ཐོས་པས་དེའི་ཚེ་བདག་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་གནང་བ་གསོལ་ནས་དཔེན་པར་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ཚེ་དགེ་སློང་དག་གིས་དྲི་བཟང་པོའི་ཨ་ཀ་རུ་བསྲེག་པ་མཐོང་ནས་སྤོས་ཀྱི་དྲི་སྣར་ཕོག་མ་ཐག་ཏུ་བདག་
གིས་དྲི་འདི་ལ་བརྟགས་པ་ན་ཤིང་མ་ཡིན། སྟོང་པ་མ་ཡིན། དུ་བ་མ་ཡིན། མེ་མ་ཡིན། སོང་བ་ན་བརྟེན་པའི་གནས་མེད། འོང་བ་ན་སྐྱེས་པའི་ཁུངས་མེད་པས་རྟོག་པ་སེལ་ནས་
ཟག་པ་མེད་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདག་ལ་སྤོས་ཀྱི་རྒྱན་ཞེས་བྱ་བར་མིང་དུ་སྩལ་ནས་བསྔགས་པ་མཛད་དོ་།ཡུལ་གྱི་དྲི་འཕྲལ་དུ་འགག་ནས་དྲིའི་གསང་
བ་ཟབ་མོ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་རྫོགས་པས་བདག་སྤོས་ཀྱི་དྲི་ལ་བརྟེན་ནས་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ལྟར་ན་སྤོས་
ཀྱི་དྲི་ལས་བྱང་ཆུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྨན་གྱི་རྒྱལ་པོ་དང་སྨན་གྱི་བླ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་གཉིས་དང་འཁོར་འདུས་པའི་ཚངས་རིགས་ལྷ་ལྔ་བརྒྱ་དང་བཅས་བ་སྟན་

[479A]༄༅། །ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་ཅག་བསྐལ་པ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྨན་གྱི་
བླ་མར་གྱུར་ཏེ་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་འདིའི་རྩྭ་དང། ཤིང་དང། ལྕགས་དང། རྡོ་རྣམས་ཀྱི་རོ་མྱངས་ནས་མིང་དང་གྲངས་ཆིག་འབུམ་བརྒྱད་སྟོང་ཡོད་པ་དག་གི་རོ་ཁ་བ་
སྐྱུར་བ་ལན་ཚྭ་བ་རོ་མི་བྲོ་བ་མངར་བ་ཚ་བ་ལ་སོགས་པའི་རོ་ཐམས་ཅད་བརྟག་ཅིང་ཤེས་སོ། །ཡང་སྦྱར་བ་དང། ལྷན་སྐྱེས་དང། བསྒྱུར་ཞིང་འཆོས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚ་
པར་འགྱུར་བ་དང། བསིལ་པར་འགྱུར་བ་དང། དུག་ཅན་དང། དུག་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཤེས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བའི་ཚེ་རོའི་རང་བཞིན་སྟོང་
པ་མ་ཡིན། སྟོང་པ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན། ལུས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན། ལུས་དང་སེམས་ལས་བྲལ་བ་མ་ཡིན་ཞེས་མངོན་པར་རྟོགས་ནས་རོའི་རང་བཞིན་ལ་སོ་སོར་
རྟོག་པས་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་ངེད་ཅག་སྤུན་གཉིས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྨན་གྱི་རྒྱལ་པོ་དང། སྨན་གྱི་བླ་མ་ཞེས་བྱ་བར་མིང་དུ་
སྩལ་ཞིང་བསྔགས་པ་མཛད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ད་ལྟ་འཁོར་འདུས་པ་འདིར་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་སུ་གྱུར་ཏེ། རོ་ལས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་གྱུར་

[479B] ༑དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ལྟར་ན་རོའི་རང་བཞིན་ལས་བྱང་ཆུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཟང་སྐྱོང་འཁོར་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་བཅུ་དྲུག་པོ་དང་
བཅས་པ་ཐམས་ཅད་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་ཅག་སྔོན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཟི་བརྗིད་སྒྲ་དབྱངས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་
ལས་ཐོས་ཏེ་ཁྱིམ་ནས་བྱུང་ལགས་སོ། །རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཁང་བར་ཞུགས་ནས་ཁྲུས་བྱེད་པ་ན་གློ་བུར་དུ་ཆུའི་རྐྱེན་གྱིས་དྲི་མ་བཀྲུས་པ་ཡང་མ་ཡིན། ལུས་བཀྲུས་པ་
ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་རྟོགས་ནས་དེ་དག་གི་བར་ནས་དངོས་པོའི་མཚན་མ་ཞི་བར་གྱུར་ཏོ། །སྔོན་གྱི་བག་ཆགས་མ་བརྗེད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ད་ལྟ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྗེས་སུ་རབ་ཏུ་
བྱུང་ནས་བདག་མི་སློབ་པའི་གནས་ལ་བཀོད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེས་བཟང་སྐྱོང་ཞེས་བྱ་བར་མིང་དུ་སྩལ་ཞིང་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རེག་བྱ་མངོན་དུ་གྱུར་ཏེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱི་
གནས་ཐོབ་བོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ལྟར་ན་རེག་བྱ་ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ། །འོད་སྲུང་ཆེན་པོ་དང། དགེ་སློང་
མ་གསེར་མདོག་མ་ལ་སོགས་པ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་འདས་པའི་བསྐལ་པ་དག་གི་སྔ་རོལ་ཏུ་འཇིག་རྟེན་

[480A]༄༅། །འདིར་སངས་རྒྱས་བྱོན་པ་མཐོང་སྟེ། དེའི་མཚན་ནི། ཉི་ཟླའི་སྒྲོན་མེ་ཞེས་བྱའོ། །བདག་གིས་བསྙེན་བཀུར་ཞིང་ཆོས་མཉན་ཏེ་སྒྲུབ་པ་ལ་བསླབ་བོ། །
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྗེས་སུ་སྐུ་གདུང་ལ་མཆོད་ཅིང་མར་མེ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཕུལ་ནས་གསེར་བཙོ་མས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གཟུགས་
ལ་བྱུགས་པས་དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་ལུས་ཀུན་ནས་གསེར་བཙོ་མའི་ཁ་དོག་ལྟར་གྱུར་ཏོ། །དགེ་སློང་མ་གསེར་མདོག་མ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་བདག་གི་ཉེ་དུར་
གྱུར་ནས་དུས་གཅིག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལགས་ཏེ། བདག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཡུལ་དྲུག་གི་ཟག་པ་ལ་བརྟགས་ནས་སྟོང་པའི་དབྱིངས་སུ་ཞི་བ་ལ་ཞུགས་ཏེ། འགོག་པའི་སྙོམས་
འཇུག་གི་མཐུས་ལུས་སེམས་བསྐལ་པ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་གནས་ཀྱང་སེ་གོལ་གཏོགས་པ་ཙམ་གྱི་ཡུན་དང་མཉམ་པར་བྱེད་ནུས་ཏེ། བདག་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ལ་བརྟེན་ནས་
དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདག་ལ་སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་ལ་གནས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་མངོན་དུ་
བྱས་ནས་ཟག་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ལྟར་ན་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ།།

[480B] །མ་འགག་པ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་ཐོག་མར་ཁྱིམ་ནས་བྱུང་བའི་སྐབས་གཉིད་ཤིན་ཏུ་འཐུག་
པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདག་ལ་ཕྱུགས་དང་འདྲའོ། །ཞེས་སྨད་པས་བདག་གིས་དེ་ཐོས་ནས་ཡི་མུག་ཅིང་འགྱོད་ནས་ཞག་བདུན་གྱི་བར་དུ་གཉིད་མ་ལོག་པས་མིག་
གཉིས་འགྲིབ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདག་ལ་གསལ་མཐོང་རྣམ་པར་རོལ་པ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་འཛིན་བསྟན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་མིག་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཕྱོགས་བཅུ་པོ་
ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་ལུས་པར་མཐོང་བ་ནི། ལག་མཐིལ་གྱི་ཤིང་ཐོག་མཐོང་བ་དང་འདྲ་བར་གྱུར་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདག་ལ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཞེས་
བསྔགས་པ་མཛད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ལྟར་ན་མཐོང་བ་ལས་ལོག་སྟེ་གདོད་མའི་རང་བཞིན་ལ་རེག་པ་ལས་བྱང་
ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ། །ལམ་ཕྲན་བསྟན་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་འདི་སྐད་དུ་གསོལ་པ། བདག་ཀློག་པའི་ཚིག་གཟུང་མི་
ནུས་པར་མ་ཟད་མང་དུ་ཐོས་པའི་རང་བཞིན་དང་མི་ལྡན་པས་ཐོག་མར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་འཕྲད་ཅིང་ཆོས་མཉན་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་རྗེས་སུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་

[481A]༄༅། །པས་གདམས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་བཟུང་ནས་ཞག་བརྒྱའི་བར་དུ་ཚིག་སྔ་མ་བཟུང་ན་ཕྱི་མ་བརྗེད་ཅིང་ཚིག་ཕྱི་མ་བཟུང་ན་སྔ་མ་བརྗེད་པར་
གྱུར་པ་ན་བདག་དབང་པོ་ཤིན་ཏུ་རྟུལ་བ་ལ་བརྩེ་བར་དགོངས་ཏེ་དྲང་པོར་འདུག་ཏུ་བཅུ་གནས་དབུགས་འབྱུང་རྡུབ་གྲོངས་ཤིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་ལ། བདག་དེའི་ཚེ་དབུགས་
ཤིན་ཏུ་ཕྲ་མོའི་མཐར་ཐུག་གི་བར་དུ་བརྟགས་པ་ན་སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་དང། འགྱུར་བ་དང། འགག་པའི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཡུད་ཙམ་དུ་མངོན་པར་རྟོགས་ནས་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་
དང་བྲལ་ཞིང་ཟག་པ་ཟད་ནས་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དྲུང་དུ་འདུག་བཞིན་དུ་བདག་ལ་མི་སློབ་པ་ཞེས་བསྔགས་པ་མཛད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་
པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ལྟར་ན་འབྱུང་འཇུག་ལས་ལོག་སྟེ་སྟོང་པ་ལ་རེག་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ་།ཞེས་བྱའོ། །བ་ལང་བདག་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་འདས་པའི་བསྐལ་པར་འཇིག་རྟེན་དུ་དགེ་སྦྱོད་ལ་འཕྱ་ཞིང་སྨོད་པའི་ངག་གི་ཉེས་པ་བསགས་པས་ཚེ་རབས་
མང་པོར་བ་ལང་ལྟར་སྐྱུགས་བལྡད་བྱ་དགོས་པའི་སྐྱོན་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདག་ལ་གཅིག་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་སེམས་ཀྱི་སྙིང་པོའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་

[481B] བདག་སེམས་ཀྱི་རྟོག་པ་ཞི་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་སོ་།རོ་ལ་རྟོག་པའི་འདུ་ཤེས་ལུས་མ་ཡིན། དངོས་པོ་
མ་ཡིན་ཞེས་རྟོགས་ནས་བསམ་པ་ཙམ་གྱི་མོད་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཟག་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་ནས་ནང་དུ་ལུས་སེམས་གྲོལ་ཞིང་ཕྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྟོག་པ་སྤངས་ནས་སྲིད་པ་གསུམ་ལས་རིང་
དུ་གྲོལ་བ་ནི། འདབ་ཆགས་རྒྱ་ལས་ཐར་པ་བཞིན་ནོ། །རྡུལ་དང་བྲལ་ཞིང་དྲི་མ་དག་ནས་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྣམ་པར་དག་ཅིང་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདག་
ལ་མི་སློབ་པ་ཞེས་བསྔགས་པ་མཛད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ལྟར་ན་རོ་ལས་ལོག་ནས་གསལ་རིག་ལ་རེག་པ་ལས་བྱང་
ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ། །པི་ལིནྡའི་བུ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་ཐོག་མར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྗེས་སུ་ལམ་དུ་
འཇུག་པར་བྱའོ། །སྙམ་དུ་སེམས་པ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འཇིག་རྟེན་ལ་བདེ་བར་མ་འཛིན་ཅེས་ཡང་ཡང་བཀའ་སྩལ་པ་རྒྱུན་དུ་ཐོས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་དུ་བསོད་སྙོམས་ལ་
ཕྱིན་ཅིང་ཆོས་ལ་སེམས་པ་ན། མཚོར་བར་ལམ་དུ་གནས་པའི་དུག་གི་ཚེར་མ་རྐང་པ་ལ་ཟུག་པས་ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཟག་རྡུ་བྱུང་བ་ན་བདག་ལ་ཚོར་བ་ཡོད་པའི་དབང་གིས་འདི་

[482A]༄༅། །ལྟར་ཤིན་ཏུ་གཟིར་བ་ཤེས་སོ། །ཚོར་བས་ཇི་ལྟར་གཟིར་བ་ཚོར་ན་ཡང་ཚོར་བའི་རང་བཞིན་གསལ་རིག་ལ་གཟིར་བ་མེད་ལ། ཟུག་རྡུའི་ཚོར་བ་མེད་
ཅེས་བསམ་ནས་བདག་ཡང་དང་ཡང་དུ་ཞིབ་ཏུ་བརྟག་པ་ན། ལུས་འདི་ལ་ཚོར་བ་གཉིས་ཡོད་དམ་ཞེས་སེམས་པ་ལ་བརྩོན་པས་རིང་བོར་མ་ལོན་པར་གློ་བུར་དུ་ལུས་སེམས་
དབེན་པར་གྱུར་ཏེ་ཞག་བདུན་ཕྲག་གསུམ་གྱི་མཇུག་ཏུ་ཟག་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་ནས་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདག་ལ་མི་སློབ་པ་ཞེས་བསྔགས་པ་
མཛད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ལྟར་ན་ཚོར་བ་རྣམ་པར་དག་ཅིང་ལུས་སྤངས་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ། །རབ་
འབྱོར་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་བསྐལ་པ་མང་པོའི་དུས་ནས་སེམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ཐོབ་ཅིང་སྐྱེ་བ་མང་
པོར་ལུས་བླངས་པ་དྲན་པ་ན་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་གྲངས་དང་མཉམ་ཞིང་ཐོག་མར་མའི་མངལ་དུ་གནས་པའི་ཚེ་སྟོང་ཞིང་དབེན་པར་ཤེས་ཤིང་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱོགས་བཅུའི་
བར་དུ་ཡང་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་དུ་མཐོང་བས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་མཐོང་བ་ལ་དགོད་པར་བྱའོ་སྙམ་ལགས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསལ་

[482B]བརྟེན་ནས་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་གསལ་རིག་མངོན་དུ་གྱུར་ཏེ་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ནས་སྐད་ཅིག་ཙམ་གྱིས་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུའི་གསལ་རིག་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དགོངས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་ཅིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཤེས་རབ་དང་སྤྱོད་ཡུལ་མཉམ་པར་གྱུར་པས་མི་སློབ་པ་ཞེས་བསྔགས་
པ་མཛད་དོ། །སྟོང་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ་ནས་བདག་བླ་ན་མེད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ལྟར་ན་གཟུགས་
སྣ་ཚོགས་པ་ལ་གཟུགས་འགག་པ་དང་འགག་པར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཟད་ནས་ཆོས་ཀྱི་དམིགས་པ་ལས་ལོག་སྟེ་སྟོང་པ་ལ་ཞུགས་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་
སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་བསྐལ་པ་མང་པོའི་དུས་ནས་སེམས་ཀྱི་མཐོང་བ་རྣམ་པར་དག་ཅིང་སྐྱེ་བ་མང་པོར་ལུས་
བླངས་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་གྲངས་དང་མཉམ་པར་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་སྣ་ཚོགས་པའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ལ་གཅིག་ཏུ་བལྟས་པ་ན་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་
ནས་སྒྲིབ་ཐོགས་གཏན་ནས་མེད་ཅིང། བདག་ལམ་དུ་འོད་སྲུང་མཆེད་མཉམ་དུ་འགྲོ་བ་དང་འཕྲད་ནས་བདག་དང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པའི་ཚུལ་རྒྱས་པར་གླེང་བ་ན་བློ་སད་ནས་རྟོགས་

[483A]༄༅། །པ་མཐའ་ཡས་པར་གྱུར་ཅིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྗེས་སུ་རབ་ཏུ་བྱུང་ངོ། །མཐོང་བ་དང་རིག་པ་རྣམ་པར་དག་ནས་བསྙེངས་པ་དང་བྲལ་བས་དགྲ་
བཅོམ་པར་གྱུར་ཅིང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་ལས་སྐྱེས་པའི་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ལྟར་ན་
སེམས་ཀྱི་མཐོང་བ་ལས་ཡེ་ཤེས་སྤྲོས་ཏེ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་གནས་ལུགས་རྟོགས་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་ཐོག་མ་ནས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་སུ་གྱུར་ཏོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་རང་གི་སློབ་མ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཅན་ལ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་སྤྱོད་པ་ལ་སློབས་ཤིག་ཅེས་གདམས་པ་ན་བདག་གི་མིང་འདི་ལས་དེ་ལྟར་དུ་བཏགས་
སོ༑ ༑བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་རྟོགས་ཤིང་ཐོས་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་དང་མཐོང་བའི་ཁྱད་པར་ཤེས་སོ། །དེ་ལྟ་གལ་ཏེ་ཞིང་གཞན་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་
སྙེད་ཀྱི་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཅན་གཅིག་ལ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་སྤྱོད་པ་གསལ་བར་བྱེད་སྙམ་ན། བདག་དེའི་ཚེ་གླང་པོ་ཆེ་མཆེ་བ་དྲུག་པ་ལ་ཞོན་ནས་ལུས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱར་སྤྲུལ་

[483B]པོར་གྱུར་ནས་བདག་མ་མཐོང་ཡང་དེས་མ་ཚོར་བཞིན་དུ་དེའི་མགོ་ལ་བྱུག་ཅིང་སྲུང་བ་དང། བདེ་ལེགས་སུ་བྱས་ནས་དོན་འགྲུབ་
པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་འདི་སྙམ་དུ་རྩ་བའི་རྒྱུ་རྟོགས་ཤིང་ཐོས་པ་མངོན་དུ་བྱས་ནས་སོ་སོར་འབྱེད་པ་ལ་དབང་ཐོབ་པ་
ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ། །གཅུང་དགའ་བོ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་ཐོག་མར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྗེས་
སུ་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་ཆོས་ལ་ཞུགས་ཤིང་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུངས་ཀྱང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ཡེངས་ཤིང་གཡོ་བས་ཟག་པ་ཟད་པར་མ་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདག་དང་གསུས་
པོ་ཆེ་གཉིས་ལ་སྣའི་རྩེ་མོར་ཁ་དོག་དཀར་པོ་སྒོམས་ཤིག་ཅེས་གདམས་པས། བདག་གིས་ཐོག་མར་ངེས་པར་བརྟག་ཅིང་ཞག་བདུན་ཕྲག་གསུམ་འདས་ནས་སྣ་བུག་གི་རླུང་འབྱུང་
འཇུག་དུ་བ་དང་འདྲ་བར་གྱུར་པ་མཐོང་ནས་ནང་དུ་ལུས་སེམས་གསལ་ཞིང་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་རྟོགས་ནས་ཐམས་ཅད་གསལ་སྟོང་དུ་གྱུར་བས་བཻ་ཌཱུརྱ་ལྟར་གྱུར་ཅིང། དུ་བའི་
རྣམ་པ་རིམ་གྱིས་ཡལ་ནས་སྣའི་དབུགས་དཀར་པོར་གྱུར་པའི་རྗེས་སུ་བློ་སད་ཅིང་ཟག་པ་ཟད་དེ་འབྱུང་འཇུག་གི་དབུགས་འོད་དུ་གྱུར་ནས་ཕྱོགས་བཅུ་གསལ་བར་གྱུར་ཅིང་དགྲ་བཅོམ་

[484A]༄༅། །པ་ཐོབ་བོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདག་ལ་ངེས་པར་བྱང་ཆུབ་འཐོབ་བོ། །ཞེས་ལུང་བསྟན་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་
དྲིས་པ་ལ། བདག་གིས་རིང་དུ་དབུགས་སྦྱངས་པས་རིག་པ་སྐྱེས་ཏེ་གསལ་བར་རྫོགས་ཤིང་ཟག་པ་ཟད་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ། །བྱམས་མའི་བུ་གང་པོ་སྟན་ལས་ལངས་
ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་བསྐལ་པ་ཤིན་ཏུ་རིང་པོ་ནས་སྤོབས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པར་གྱུར་ཏོ་།སྡུག་བསྔལ་བ་དང་སྟོང་པའི་ཚུལ་འཆད་
ཅིང་ཡང་དག་པའི་གནས་ལུགས་མངོན་པར་རྟོགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་ཟབ་མོའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ཇི་སྙེད་པ་ཚོགས་ཀྱི་
དབུས་སུ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་ཕྱེ་སྟེ་སྟོན་པ་ལ་འཇིགས་པ་མེད་པ་ཐོབ་བོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདག་སྤོབས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་མཁྱེན་ནས་དབྱངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་
ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པར་སྒྲོགས་ཤིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱན་སྔར་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ཏེ་རྒྱལ་བའི་མཛད་པ་བསྒྲུབས་པས། སེངྒེའི་སྒྲ་སྒྲོག་པ་ལྟ་
བུར་ཆོས་སྨྲ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདག་ལ་ཆོས་སྨྲ་བ་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བསྔགས་པ་མཛད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་

[484B] བདག་ཆོས་ཀྱི་སྒྲས་བདུད་བཅོམ་ཞིང་ཟག་པ་ཟད་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ་།ཉེ་བར་འཁོར་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་
ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་ལས་བྱུང་སྟེ་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ལོ་དྲུག་དཀའ་བ་སྤྱད་ཅིང་བརྩོན་འགྲུས་
བརྩམས་པ་མཐོང་ཞིང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདུད་བཅོམ་ཞིང་མུ་སྟེགས་བཏུལ་བ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་འདོད་པ་དང་ཆགས་པའི་ཟག་པ་ཐམས་ཅད་ལས་གྲོལ་བ་ཡང་མངོན་སུམ་དུ་
མཐོང་ངོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྩལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནོད་ནས་རྩ་བའི་བརྟུལ་ཞུགས་སུམ་སྟོང་དང། ཡན་ལག་གི་བརྟུལ་ཞུགས་ཁྲི་ཕྲག་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དུ་རྣམ་པར་དག་ཅིང་ལུས་
སེམས་དབེན་པ་ཐོབ་ནས་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏོ། །བདག་ཚོགས་ཀྱི་ནང་དུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདག་གི་སེམས་མཁྱེན་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་སྲུང་ཞིང་ལུས་སྡོམ་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ནས་བདག་ལ་བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བསྔགས་པ་མཛད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ལུས་སྦྱངས་པའི་ལུས་ལ་དབང་ཐོབ་
ཅིང་རིམ་གྱིས་སེམས་སྦྱངས་ནས་སེམས་ཐོགས་པ་མེད་པར་གྱུར་པའི་རྗེས་སུ་ལུས་སེམས་ཐམས་ཅད་དོན་ཡོད་པར་གྱུར་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ། །མཽངྒལ་གྱི་བུ་ཆེན་

[485A]༄༅། །པོ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་ཐོག་མར་བསོད་སྙོམས་ལ་རྒྱུ་ཞིང་ལམ་དུ་ཕྱིན་པས་ལྟེང་རྒྱས་
འོད་སྲུང། ག་ཡ་འོད་སྲུང། ཆུ་ཀླུང་འོད་སྲུང་གསུམ་དང་འཕྲད་ནས་དེ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་དོན་ཟབ་མོ་རྒྱ་ཆེར་གླེང་བས་བདག་དེ་མ་
ཐག་ཏུ་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་ནས་ཆེས་ཤིན་ཏུ་གཏིང་དཔོག་པར་གྱུར་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདག་ལ་སྣམ་སྦྱར་སྩལ་པ་ལུས་ལ་གྱོན་མ་ཐག་ཏུ་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་རང་བྱི་བར་གྱུར་
ཏོ༑ ༑བདག་ཕྱོགས་བཅུར་ཆགས་ཐོགས་མེད་པར་འགྲོ་བའི་རྫུ་འཕྲུལ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཅེས་ལུང་བསྟན་ཅིང་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་
ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་གསལ་ཞིང་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་དབང་ཞིང་འཇིགས་པ་མེད་དོ། །ཞེས་བསྔགས་པ་
མཛད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ལྟར་ན་སེམས་དམིགས་པ་ལ་ཕྱིར་ལོག་ནས་སེམས་འོད་གསལ་བར་གྱུར་པ་ནི། ཆུའི་
རྙོག་པ་དྭངས་པ་ལྟར་རིམ་གྱིས་དྭངས་པར་གྱུར་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ། །ཁྲོ་བོ་ཨུ་ཙྪུཥྨ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱན་སྔར་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཞིང་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་

[485B] བསྐལ་པ་ཤིན་ཏུ་རིང་པོའི་གནས་སྐབས་དྲན་པ་ན་བདག་ཆགས་པས་བཅིངས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནམ་མཁའི་རྒྱལ་པོ་འཇིག་རྟེན་
དུ་བྱོན་པ་དང་འཕྲད་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེས་འདོད་ཆགས་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོའི་འདོད་ཆགས་མེ་དཔུང་དང་འདྲ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ནས་བདག་ལ་ལྷུ་ཚིགས་བརྒྱ་དང། ཡན་ལག་
བཞི་དང། སྣ་ཚོགས་པའི་ཚ་གྲང་གི་དབུགས་ལ་རྟོགས་ཤིང་ཅེས་གདམས་པ་ལ་སེམས་འོད་གསལ་བ་ནང་དུ་བསྡུས་པས་ཆགས་པའི་སེམས་ཞི་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེར་གྱུར་པས། དེ་
ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བདག་ལ་ཁྲོ་བོ་རྡོ་རྗེའི་མེ་ཞེས་བཏགས་ཤིང། བདག་མེའི་འོད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཐུ་ལ་བརྟེན་ནས་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏོ། །བདག་འདི་
སྙམ་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་མངོན་དུ་མཛད་པ་ན་བདག་སྟོབས་པོ་ཆེར་གྱུར་ནས་བདུད་ཀྱི་དཔུང་བཅོམ་ཞིང་འདུལ་བར་བགྱིད་དོ། །ཞེས་དམ་བཅས་སོ། །དེ་
བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ལུས་སེམས་ཀྱི་དྲོ་བའི་རེག་བྱ་ལ་ཡང་དག་པར་བརྟགས་པས་སྒྲིབ་ཐོགས་མེད་པར་གྱུར་ནས་ཟག་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་
ཅིང་སེམས་རིན་པོ་ཆེའི་མེ་ལྕེ་འབར་ཏེ་བླ་ན་མེད་པའི་རིག་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་འཛིན་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་

[486A]༄༅། །ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། སྔར་གྱི་གནས་སྐབས་དྲན་པ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཀུན་ཏུ་འོད་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱོན་པའི་ཚེ་བདག་དགེ་སློང་དུ་
གྱུར་ནས་ལམ་པོ་ཆེ་དང། འཇུག་ངོགས་དང། འཕྲང་དོག་པོ་ལ་སོགས་པ་རྟ་དང་ཤིང་རྟ་བགྲོད་དཀའ་བའི་གནས་ཐམས་ཅད་བདག་གིས་སྙོམས་པར་བཅོས་ཤིང། གཞན་ཡང་
ཟམ་པ་དང། འབབ་སྟེགས་བཙུགས་པ་དང། ས་དང་བྱེ་མ་ལྕར་བ་སོགས་བྱ་བ་འདི་ལྟ་བུ་འབད་པས་བརྩོན་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གྲངས་ལས་འདས་པ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱོན་
པ་དག་འོངས་སོ། །སྐྱེ་བོ་འགའ་ཞིག་ཚོང་འདུས་ཀྱི་ས་ར་གཞན་གྱིས་ཡོ་བྱད་འཁྱེར་དུ་བཅུག་པ་ན་དེའི་ཡོད་བྱད་འདོང་པའི་གནས་སུ་བསྐྱལ་ནས་བཞག་མ་ཐག་ཏུ་ཕྱིར་ལྡོག་གི་དེ་
ལས་གླ་རྔན་ལེན་པར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་སྐྱོབ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱོན་པའི་དུས་སུ་འཇིག་རྟེན་དུ་མུ་གེ་རྒྱུན་དུ་བྱུང་བས་བདག་གིས་གཞན་གྱི་ཡོ་བྱད་འཁྱེར་བ་
ན་ཐག་ཉེ་རིང་མི་བརྩི་བར་པ་ན་རེ་རེ་ལེན་པར་བྱེད་དོ། །གཞན་ཡང་ཕྱུགས་དང་ཤིང་རྟ་འདམ་དུ་བྱིང་བ་ན་བདག་གི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་མཐུས་འཁོར་ལོ་འདྲེན་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་ལས་
ཐར་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཚེ་ཡུལ་དེའི་རྒྱལ་པོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་ཞལ་ཟས་བསྟབས་པ་ན་བདག་ལམ་སྲང་འཆོས་ཤིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཁོར་

[486B] །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་སྐྱོབ་བྱོན་ནས་ཕྱག་བདག་གི་སྤྱི་བོར་བཞག་སྟེ་བདག་ལ་སེམས་ཀྱིས་སྙོམས་པར་བྱས་ན། འཇིག་རྟེན་གྱིས་ཐམས་
ཅད་སྙོམས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གདམས་ཤིང་བཀའ་སྩལ་པས་བདག་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བློ་སད་ནས་ལུས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་མོ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་མོ་གཏན་
ནས་ཁྱད་པར་མེད་པར་རྟོགས་ནས་རྡུལ་ཕྲ་མོའི་རང་བཞིན་ཕན་ཚུན་མི་རེག་པར་མ་ཟད་མཚོན་གྱིས་ཀྱང་རེག་ཏུ་མེད་པར་གྱུར་ཏེ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་ནས་དགྲ་
བཅོམ་པར་གྱུར་ཏེ་ད་ལྟ་བདག་རིགས་སད་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམ་པའི་ཆོས་པདྨ་དཀར་པོ་ལས་ཐམས་ཅད་
མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་བཀའ་སྩལ་པ་ཐོས་ནས་ཐོག་མར་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་གིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕྱི་ནང་གི་རྡུལ་
རྣམ་པ་གཉིས་ཁྱད་པར་གཏན་ནས་མེད་པར་གདོད་མ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དང། རྫུན་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྡུལ་ཡིན་ཞིང། རྡུལ་དེ་ཟད་པ་ན་ཡེ་ཤེས་རྫོགས་ནས་བླ་ན་
མེད་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཟླ་འོད་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་

[487A]༄༅། །ནས་འདི་སྐད་དུ་གསོལ་པ། བདག་གིས་སྔོན་གྱི་གནས་དྲན་པ་ན་བསྐལ་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སྔ་རོལ་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆུ་ལྷ་ཞེས་
བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱོན་པ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཆུ་ལ་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཞུགས་ཤིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་ལུས་ཀྱི་ཆུའི་
ཁམས་ལ་སོ་སོར་རྟོག་ཅིང་སྒོམ་པས་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་དང་པོ་མཆིལ་སྣབས་དང། དེ་ནས་ཁུ་ཁྲག་དང་བཤང་གཅི་ལ་ཐུག་གི་བར་དུ་ལུས་ཀྱི་ནང་གི་ཆུའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་
པ་ནི༑ འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་པ་གཞི་དང་སྙིང་པོ་མེ་ཏོག་གིས་བརྒྱན་པའི་ཞིང་གི་རྒྱ་མཚོ་དང་འདྲ་བར་རྟོགས་སོ་།བདག་དེའི་ཚེ་ཐོག་མར་འདི་ཉིད་བསྒོམས་པས་ཆུའི་
རང་བཞིན་ཁོ་ན་མཐོང་ཡང་ལུས་ཀྱི་ཁམས་ཟད་པར་མ་ནུས་སོ་།དགེ་སློང་དུ་གྱུར་པའི་ཚེ་སྤྱིལ་བུར་བསམ་གཏན་སྒོམ་པའི་ཚེ་བདག་གི་སློབ་མ་གཅིག་གིས་སྐར་ཁུང་ནས་
ནང་དུ་བལྟས་པ་ན་ཁྱིམ་ཆུས་གང་བ་མཐོང་ཞིང་གཞན་ཅི་ཡང་མ་མཐོང་ངོ། །དེ་བྱིས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པས་ཆུའི་ནང་དུ་གྱོ་དུམ་བསྒྱུར་བས་ཆུ་ལ་སྒྲ་ཕྱུང་སྟེ་ཕྱི་མིག་བལྟ་
བཞིན་དུ་སོང་ངོ། །བདག་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ལངས་པ་ན་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྙིང་ག་ན་ཞིང་ཇི་ལྟར་ཤཱ་རིའི་བུ་གནོད་བྱེད་ཀྱི་འདྲེས་གཙེ་བ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཏོ། །བདག་གིས་ནན་ཏན་དུ་

[487B]བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་སྙིང་ག་གློ་བུར་དུ་ན་བར་གྱུར། ཅི་སྟེ་གོ་འཕང་ལས་ཉམས་པ་ཡིན་ནམ་སྙམ་
དུ་བརྟག་ཅིང་བསམ་པ་ན། སློབ་བུ་བྱིས་པ་དེ་བདག་གི་གམ་དུ་འོངས་ནས་སྔར་གྱི་ཚུལ་དེ་སྨྲས་པ་ལ། བདག་གིས་དེ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་སླད་ནས་ཆུ་དེ་མཐོང་བ་ན་སྒོ་ཕྱེ་ནས་ཆུའི་ནང་དུ་ཞུགས་ལ་
གྱོ་དུམ་དེ་སོལ་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་པ་དང། དེས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་སྨྲས་པ་བཞིན་མཉན་ཏེ་ཕྱིས་བདག་བསམ་གཏན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ན་དེས་ཆུ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ནང་དུ་གྱོ་དུམ་གཅིག་ཡོད་པ་
མཐོང་ནས་སྒོ་ཕྱེ་ཞིང་གྱོ་དུམ་བླངས་ནས་བསལ་བས་ཕྱིས་བསམ་གཏན་ནས་ལངས་པ་ན་སྔར་ལྟར་ནད་མེད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་
འཕྲད་ཅིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རིའི་དབང་ཕྱུག་རྒྱལ་པོ་མངོན་པར་མཁྱེན་པའི་རྒྱ་མཚོའི་དུས་སུ་གདོད་ལུས་ཀྱི་ཁམས་ནུབ་པར་གྱུར་ཅིང། ཕྱོགས་བཅུའི་སྤོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོའི་རང་བཞིན་དུ་
འདྲེས་ནས་ངེས་པར་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་མངོན་དུ་གྱུར་ནས་གཉིས་སུ་མེད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱན་སྔར་ངེས་པའི་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ཞེས་མིང་ཐོབ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ཆུའི་རང་བཞིན་གཅིག་པུ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་ཅིང་བསྒོམས་པས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོ་

[488A]༄༅། །ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གོ་འཕང་མངོན་དུ་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པའི་སྲས་བཻ་ཌཱུརྱའི་འོད་ཅེས་པ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་
ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་སྔོན་གྱི་གནས་དྲན་པ་ན་བསྐལ་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་འདས་པའི་སྔ་རོལ་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་སྒྲ་དབྱངས་
ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱོན་ཏེ། དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་གདོད་མའི་གསལ་རིག་གསལ་བར་བསྟན་ཏེ་ཕྱི་འཇིག་རྟེན་དང། ནང་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་ཐམས་ཅད་
རྫུན་པའི་འབྲེལ་གྱི་རླུང་གི་སྟོབས་ཀྱིས་འཁོར་བའི་ཚུལ་རྟོགས་ཤིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བདག་གིས་དེའི་ཚེ་འཇིག་རྟེན་ཆགས་པའི་ཚུལ་ལ་བརྟགས་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་འཕོ་
ཞིང་འགྱུར་བ་ལ་རྟོག་ཅིང་ལུས་ཀྱི་གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བ་ལ་རྟོག་ལ་སེམས་ཀྱི་རྟོག་པ་རྒྱུ་བ་ལ་ཡང་བརྟགས་པས་གཡོ་བ་སྣ་ཚོགས་པ་དག་གཉིས་སུ་མེད་ཅིང་རོ་གཅིག་ཏུ་མཐོང་ནས་
དབྱེར་མེད་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་གཡོ་བའི་རང་བཞིན་འདི་དག་ཐོག་མར་གང་ནས་འོད་བའི་གནས་མེད་ཅིང་མཐར་གང་དུ་འགྲོ་བའི་གནས་མེད་དོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་སེམས་
ཅན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་བཅིངས་པ་རྣམས་རྫུན་པའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་སོ། །དེ་ནས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྣོད་གཅིག་གི་

[488B]ངུ་ཞིག་ཏུ་འཁྲུག་ཅིང་འཐོབས་པ་ལྟར་ཤེས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་འཕྲད་མ་ཐག་ཏུ་རིང་པོར་མ་ཐོགས་པར་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་
བཟོད་པ་ཐོབ་ནས་དེའི་ཚེ་བློ་སད་ནས་ཤར་ཕྱོགས་མི་འཁྲུགས་པའི་ཞིང་ཁམས་མཐོང་ཞིང་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་སུ་གྱུར་ཏེ་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་བསྙེན་བཀུར་ནས་ལུས་
དང་སེམས་འོད་གསལ་ཞིང་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་སྟེ་ཐོགས་པ་མེད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་རླུང་གི་སྟོབས་ཀྱིས་བརྟེན་པའི་གནས་མེད་
ཅེས་བརྟག་ཅིང་བསྒོམས་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྟོགས་ཤིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་བཞིན་དུ་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དགོངས་པ་དང་མཐུན་པའི་གསལ་རིག་མངོན་དུ་
གྱུར་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་འདི་སྐད་དུ་གསོལ་པ་
བདག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་མར་མེ་མཛད་ཀྱི་དྲུང་དུ་མཐའ་མེད་པའི་ལུས་བསྒྲུབས་ཤིང། དེའི་ཚེ་བདག་གིས་ལག་ཏུ་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་དུ་བཞི་བཟུང་སྟེ་
ཕྱོགས་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འོད་ཀྱིས་གསལ་བར་བྱས་ཏེ་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ་།དེ་ནས་བདག་གི་ཡིད་ལས་མེ་ལོང་ཞིག་བྱུང་སྟེ་དེ་

[489A]༄༅། །ལས་འོད་ཟེར་རྨད་དུ་བྱུང་བ་རྣམ་པ་བཅུ་ཕྱོགས་བཅུའི་རི་འཕྲོས་ནས་ནམ་མཁའི་མཐའི་བར་དུ་ཁྱབ་པར་གྱུར་ཏེ་གཞི་དང་སྙིང་པོ་མེ་ཏོག་གིས་བརྒྱན་པའི་མེ་
ལོང་གི་ནང་དུ་བཙུད་ཅིང་བདག་གི་ལུས་ལ་ཞུགས་ནས་ལུས་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་དང་འདྲ་བར་ཕན་ཚུན་སྒྲེབ་ཐོགས་མེད་ཅིང་བདག་ཉིད་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙིང་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་སོང་
སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་དོ། །བདག་གིས་འབྱུང་བ་བཞི་ལ་བརྟག་པ་ན་བརྟེན་པའི་གནས་མི་རྙེད་ཅིང་འདུ་ཤེས་
ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི། ཡང་དག་པར་ན་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བར་མཐོང་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་ཞིང་མཉམ་པ་ཉིད་
ལས་རིགས་སྐྱེས་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་བོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ནམ་མཁའ་མཐའ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་
འཛིན་ལ་ཞུགས་ནས་སྟོབས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་རིག་ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་
ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་སྔོན་གྱི་གནས་དྲན་པ་ན་འདས་པའི་བསྐལ་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སྔ་རོལ་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཟླའི་སྒྲོན་མེ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་

[489B] །བདག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་རྗེས་སུ་རབ་ཏུ་བྱུང་ཡང་སྔོན་འཇིག་རྟེན་གྱི་རིགས་དང་གགས་པ་མཐོ་བ་ལ་དགའ་ཞིང་འགྲོགས་འདྲིས་བྱ་བ་ལ་འདུན་པ་ལགས་ཏེ། དེའི་
ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེམས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་དམིགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་ཞོག་ཅེས་གདམས་པ་ལ་བསྐལ་བ་མང་པོར་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཉིད་ཀྱིས་
གནས་ཤིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ལ་བསྙེན་བཀུར་ཏེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་གྲགས་པ་དོན་གཉེར་གྱི་བློ་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མར་མེ་མཛད་འཇིག་རྟེན་
དུ་བྱོན་པ་ན་བདག་གདོད་བླ་ན་མེད་པའི་གསལ་རིག་གི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་ནས་སྟོང་པ་ཡང་མ་དམིགས་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་ཞིང་དག་པ་དང་མ་དག་པ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་སེམས་ཀྱི་རྣམ་འཕྲུལ་ལས་བྱུང་བར་རྟེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གིས་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ལས་འདི་
ལྟར་གྱུར་པ་མངོན་དུ་རྟོགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གྲངས་མེད་པ་བྱོན་ཞིང་གཤེགས་པར་རྟོགས་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྗེས་སུ་ཞིང་
འདིར་བདག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་མཛད་པར་ད་ལྟ་ལུང་བསྟན་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ཕྱོགས་བཅུའི་རྣམ་པར་ཤེས་

[490A]༄༅། །པ་ཙམ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་སོ་སོར་རྟོགས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གསལ་རིག་དོན་དམ་པའི་ཡོངས་གྲུབ་མངོན་དུ་གྱུར་ཅིང་གཞན་དབང་དང་ཀུན་བཏགས་
ཀྱི་འཛིན་པ་རིང་དུ་སྤངས་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་མཐུ་ཆེན་ཐོབ་འཁོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྔ་བཅུ་
རྩ་གཉིས་དང་བཅས་པ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་སྔོན་གྱི་གནས་དྲན་པ་ན་འདས་པའི་བསྐལ་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་
ཀྱི་སྔ་རོལ་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱོན་ཏོ། །དེ་ནས་བསྐལ་པ་གཅིག་པོ་དེ་ཉིད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཅུ་གཉིས་རིམ་པར་བྱོན་པར་
གྱུར་ཏོ༑ ༑དེ་དག་ལས་ཐ་མའི་མཚན་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉི་ཟླའི་འོད་ལས་འཕགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒོ་མ་
ཤིག་ཅེས་གདམས་སོ། །དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་འགའ་ཞིག་ལས་གཅིག་ནི། རྟག་ཏུ་དྲན་པ་དང་ལྡན་ཞིང། གཅིག་ནི། བརྗེད་ངས་ཆེ་བ་ཡིན་ན་སྐྱེ་བོ་དེ་གཉིས་སྐབས་ལ་ལར་
འཕྲད༑ སྐབས་ལ་ལར་མི་འཕྲད། སྐབས་ལ་ལར་མཐོང། སྐབས་ལ་ལར་མི་མཐོང་བ་དང་འདྲ། གལ་ཏེ་དེ་གཉིས་གཅིག་གིས་གཅིག་དྲན་པར་གྱུར་ན་ཕྱོགས་གཉིས་ཀ་ཕན་

[490B]ལུས་དང་གྲིབ་མ་བཞིན་དུ་འབྲལ་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་ལ་དགོངས་པ་ནི། མས་བུ་དྲན་པ་ལྟར་རོ། །གལ་ཏེ་བུ་དེས་མ་ཡལ་བར་དོར་ན་མ་དེས་བུ་དྲན་ཀྱང་དགོངས་པ་ཅི། བུས་མ་དེ་དྲན་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་མས་བུ་དྲན་པ་ལྟར་
འགྱུར་ན༑ མ་དང་བུ་གཉིས་སྐྱེ་བ་ནས་སྐྱེ་བར་རིང་དུ་འབྲལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་དྲན་ཞིང་སེམས་པ་ན་འཕྲལ་
དང་ཡུན་དུ་གདོན་མི་ཟ་བར་སངས་རྒྱས་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ་།སངས་རྒྱས་དང་མི་རིང་བར་གྱུར་ན་ཐབས་ལ་མཁན་པ་གཞན་མི་དགོས་པར་རང་ཉིད་བློ་སད་ནས་དྲི་
ཞིམ་པོའི་སྤོས་ཀྱིས་བྱུགས་པའི་མིའི་ལུས་ལས་དྲི་ཞིམ་པོ་འབྱུང་བ་དང་འདྲ་བས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དེ་ལ་སྤོས་ཀྱི་འོད་ཟེར་བཀོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བདག་ཐོག་
མར་ལམ་ལ་སློབ་པའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་སེམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་བོ། །ད་ལྟ་འཇིག་རྟེན་འདིའི་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་སྐྱེ་
བོ་རྣམས་ཀྱང་དག་པའི་ཞིང་དུ་བརྩེ་བས་དྲངས་ཏེ་དེ་རོ་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་ལ་དམིགས་ཀྱིས་ཕྱེ་སྟེ་

[491A]༄༅། །གཟུང་བར་བྱ་བ་མེད་ཀྱི་དབང་པོ་དྲུག་བསྡུས་ཏེ་གསལ་རིག་གི་རྒྱུན་ཉིད་ལ་མཉམ་པར་བཞག་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཞེས་བྱའོ། །
དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་སྒྲུབ་པའི་དོན་མངོན་པར་ཐོབ་པའི་རྒྱུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྒྱ་མཚོ་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་དཔའ་བར་
འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། བམ་པོ་དྲུག་པ། དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྱན་རས་གཟིགས་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་
ནས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་སྔོན་གྱི་གནས་དྲན་པ་ན་འདས་པའི་བསྐལ་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སྔ་རོལ་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཞེས་
བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱོན་ཏོ། །བདག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་སྤྱན་སྔར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེས་བདག་ལ་ཐོས་པའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཤིང་
སྒོམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་གདམས་པ་ལ་ཐོས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་ཞུགས་པས་ཡུལ་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ཏོ། །ཡུལ་རྣམ་པར་
དག་ནས་ཞི་བའི་རྗེས་སུ་གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བའི་གཟུགས་གཉིས་གཏན་ནས་སྐྱེས་བར་མ་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་བློ་རིམ་གྱིས་འཕེལ་ནས་ཐོས་པ་དང་ཐོས་པར་བྱ་བ་ཟད་པར་གྱུར་ཏོ། །

[491B]བྱ་བ་ཡང་སྟོང་པར་གྱུར་ཏོ། །སྟོང་པ་ཉིད་རིག་པའི་བློ་མཐར་ཐུག་པའི་རྗེས་སུ་སྟོང་པ་དང་སྟོང་པར་བྱ་བ་ཞི་བར་གྱུར་ཏོ་།སྐྱེ་བ་
དང་འགག་པ་ཞི་བའི་རྗེས་སུ་ཞི་བ་རང་ཉིད་མངོན་དུ་གྱུར་ཏོ་།འདི་ལ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྲིང་པ་དང་ཞི་བ་ལས་འདས་ནས་ཕྱོགས་བཅུ་གསལ་རིག་གི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་ཏེ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་རྣམ་པ་
གཉིས་ཐོབ་སྟེ། དང་པོ་ནི། ཡར་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་ཅིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་འདྲ་བར་སྙིང་རྗེའི་སྟོབས་དང་ལྡན་
པར་གྱུར་ཏོ། །གཉིས་པ་ནི། མར་ཕྱོགས་བཅུའི་རིགས་དྲུག་གི་འགྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཐུགས་རྗེས་དགོངས་པར་གསོལ་བ་འདེབས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་བསྙེན་བཀུར་བས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་བཀའ་དྲིན་གྱིས་བདག་ལ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཐོས་པའི་སྒོ་ནས་ཞུགས་ཤིང་ཐོས་པ་བཞིན་སྒོམ་
པའི་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བསླབ་པར་གདམས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་འདྲ་བར་སྙིང་རྗེའི་སྟོབས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་བདག་གང་ལ་གང་འདུལ་བའི་འཕྲིན་ལས་
སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་བསྒྲུབས་ཤིང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་པར་རོལ་ཞིང་སྤྱོད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཞུགས་ནས་ཟག་

[492A]༄༅། །པ་མེད་པའི་གནས་སྒོམ་པ་ལ་རྟོགས་པ་མཆོག་ཐམས་ཅད་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ན་བདག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་
གྲོལ་བར་བྱེད་དོ། །སློབ་པ་གང་དག་ལུས་སེམས་དབེན་པས་གསལ་ཞིང་མི་རྟོག་པ་མངོན་དུ་གྱུར་ཅིང་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ན་བདག་དེའི་
མདུན་དུ་རང་རྒྱལ་བསེ་རུ་ལྟ་བུའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་གྲོལ་བར་བྱེད་དོ། །གང་དག་རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འགག་ཅིང་དེའི་འབྲེལ་པ་ཆད་ནས་
དོན་དམ་པའི་རང་བཞིན་མཆོག་ཏུ་གསལ་བ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་རང་རྒྱལ་གྱི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་གྲོལ་བར་བྱེད་དོ། །སློབ་པ་
གང་དག་བདེན་བཞིའི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་ནས་ལམ་སྒོམ་ཞིང་འགོག་པ་ཐོབ་སྟེ་དོན་དམ་པའི་རང་བཞིན་གསལ་བ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་ཉན་
ཐོས་ཀྱི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་གྲོལ་བར་བྱེད་དོ་།སེམས་ཅན་གང་དག་འདོད་པའི་སེམས་མངོན་དུ་རྟོགས་ནས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཡུལ་དང་མི་འགྲོགས་
པར་ལུས་འོད་གསལ་བར་འགྱུར་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་ཚངས་པའི་རྒྱལ་པོའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་གྲོལ་བར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གང་

[492B]བདག་དེའི་མདུན་དུ་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་
རང་དབང་ཅན་དུ་གྱུར་ནས་ཕྱོགས་བཅུར་གང་འདོད་དུ་འགྲོ་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་ཉེ་དབང་གི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་
ཅན་གང་དག་རང་དབང་ཅན་དུ་གྱུར་ཏེ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་
དོ༑ ༑སེམས་ཅན་གང་དག་ལྷ་དང་འབྱུང་པོའི་གཙོ་བོར་གྱུར་ནས་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་སྐྱོང་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་ལྷའི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་
ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་གཙོ་བོར་གྱུར་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྐྱོང་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་རྒྱལ་ཆེན་
བཞིའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་ལྷའི་གནས་སུ་སྐྱེས་ནས་ལྷ་དང་འབྱུང་པོ་བཀོལ་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་
མདུན་དུ་རྒྱལ་ཆེན་རིས་བཞི་པའི་ལྷའི་བུའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་མིའི་རྒྱལ་པོར་འགྱུར་བར་འདོད་ན་

[493A]༄༅། །བདག་དེའི་མདུན་དུ་མིའི་རྒྱལ་པོའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་རིགས་མཐོན་པོར་
སྐྱེས་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་བོ་དག་གི་བཀུར་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་རྒྱལ་རིགས་ཀྱི་སྐྱེ་བོའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་
ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་རིག་བྱེད་སྨྲ་བ་ལ་མཁས་ཤིང་ལུས་བདེ་བར་གནས་པ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་བློན་
པོ་ཆེན་པོའི་རིགས་ཅན་གྱི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་རྒྱལ་ཁམས་བདེ་བའི་ཐབས་སྒྲུབ་པ་དང་
མཐའི་བྱ་བ་དག་གཏན་ལ་འབེབས་པར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་སྣ་ཆེན་པོ་ལ་གཏོགས་པའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་
དོ༑ ༑སེམས་ཅན་གང་དག་རྩིས་ཀྱི་རིག་བྱེད་སློབ་པ་ལ་དགའ་བ་དང་ལུས་སྲུང་ཞིང་གསོ་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་བྲམ་དེའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་
བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །གང་དག་སྐྱེས་པ་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་ཚུལ་ཁྲིམས་གཙང་མ་སྲུང་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་དགེ་སློང་གི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་

[493B] །གང་དག་བུད་མེད་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་ཚུལ་ཁྲིམས་གཙང་མ་སྲུང་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་དགེ་སློང་མའི་
གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ་།གང་དག་སྐྱེས་པ་ལས་བསླབ་པའི་གཞི་ལྔ་སྲུང་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་དགེ་བསྙེན་གྱི་
གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ་།གང་དག་བུད་མེད་ལས་བསླབ་པའི་གཞི་ལྔ་ལེན་པར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་དགེ་བསྙེན་མའི་
གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ་།བུད་མེད་གང་དག་བུད་མེད་ཀྱི་ནང་ཁྲིམས་གཙོ་བོར་བཟུང་ནས་ཁྱིམ་དང་ནང་མ་སྐྱོང་བདག་ཡོད་ན་
བདག་དེའི་མདུན་དུ་རྒྱལ་ཡུམ་དང་བཙུན་མོ་དམ་པ་དང་བཀུར་འོས་ཀྱི་བཙུན་མོ་དང་ཁྱིམ་བདག་མོ་ཆེ་བའི་རིགས་ཅན་གྱི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་
སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་གཞོན་ནུའི་ལང་ཚོ་ལས་མི་ཉམས་པར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་གཞོན་ནུའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་
པར་བྱེད་དོ། །བུ་མོ་གང་དག་ལས་རང་གི་ལུས་གཅེས་པར་སྲུང་ཞིང་ཚུལ་མ་ཡིན་པའི་འདོད་པ་དོན་དུ་མི་གཉེར་བདག་ཡོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་གཞོན་ནུ་མའི་གཟུགས་སུ་

[494A]༄༅། །སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །ལྷ་གང་དག་ལྷའི་རིགས་ལས་འབྱུང་བར་འདོད་ན་བདག་ལྷའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་
ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །ཀླུ་གང་དག་ཀླུའི་རིགས་ལས་འབྱུང་བར་འདོད་ན་བདག་ཀླུའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །
གནོད་སྦྱིན་གང་དག་གནོད་སྦྱིན་གྱི་རིགས་ལས་འབྱུང་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་གནོད་སྦྱིན་གྱི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །
དྲི་ཟ་གང་དག་དེའི་རིགས་ལས་འབྱུང་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་དྲི་ཟའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །ལྷ་མ་ཡིན་གང་དག་དེའི་
རིགས་ལས་འབྱུང་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ་།མིའམ་ཅི་གང་དག་དེའི་རིགས་ལས་
འབྱུང་བར་འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་མིའམ་ཅིའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་གང་དག་དེའི་རིགས་ལས་འབྱུང་བར་
འདོད་ན་བདག་དེའི་མདུན་དུ་ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །སྐྱེ་བོ་གང་དག་མི་ལུས་ཉིད་མི་འདོར་བར་འདོད་ན་བདག་

[494B]ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །མི་མ་ཡིན་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་དང་འདུ་ཤེས་དང་འདུ་ཤེས་མེད་པ་གང་དག་རང་
རང་གི་རིགས་ལས་འབྱུང་བར་འདོད་ན་བདག་དེ་དག་གི་མདུན་དུ་དེ་དག་དང་མཐུན་པར་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་དག་ལ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །འདི་ལ་རྨད་དུ་བྱུང་ཞིང་རྣམ་པར་དག་
པ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པའི་གང་ལ་གང་འདུལ་བའི་འཕྲིན་ལས་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཞེས་བྱའོ། །འདི་དག་ནི། ཐོས་པ་དང་ཐོས་པའི་དོན་བསམ་པའི་སྒོ་ནས་སྦྱངས་པའི་ཏིང་ངེ་
འཛིན་གྱི་མཐུས་འབད་རྩོལ་མེད་པར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་མཐུ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ལས་གྲུབ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཐོས་པ་དང་ཐོས་པའི་དོན་བསམ་པའི་སྒོ་ནས་སྦྱངས་པའི་རྡོ་
རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་འབད་རྩོལ་མེད་པར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་མཐུས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་གི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གསོལ་
བ་འདེབས་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་གི་ལུས་དང་ཡིད་ལས་མི་འཇིགས་པའི་ཡོན་ཏན་བཅུ་བཞི་ཐོབ་པར་བྱེད་དོ། །དང་པོ་ནི་བདག་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྒྲ་ལ་མི་གཞོལ་
པ་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་ཡིད་མི་བདེ་བ་དག་སོ་སོས་བདག་གི་མིང་སྨོས་པ་ཙམ་གྱིས་བདག་གིས་ཐོས་ཤིང་དེ་དག་དེ་མ་ཐག་ཏུ་གྲོལ་བར་བྱེད་

[495A]༄༅། །ནུས་སོ༑ ༑གཉིས་པ་ནི། ཤེས་པ་མཐོང་པ་ཕྱིར་བསྡུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མེ་ཆེན་པོའི་ནང་དུ་ཆུད་ན་ཡང་མེས་མི་འཚོག་
པར་བྱེད་ནུས་སོ། །གསུམ་ནི། བལྟ་བ་དང་མཉམ་པ་ཕྱིར་བསྡུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཆུ་བོ་ཆེན་པོས་ཁྱེར་ན་ཡང་ཆུར་མི་འབྱིང་བར་བྱེད་ནུས་སོ། །
བཞི་པ་ནི། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སེམས་རྒྱུན་འཆད་ཅིང་གསོད་པ་དང་འཚེ་བའི་སེམས་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འདྲེ་གནས་པའི་ཡུལ་དུ་གནས་ན་ཡང་འདྲེས་
འཚེ་བར་བྱེད་མི་ནུས་སོ། །ལྔ་པ་ནི། མཉན་པ་ལས་ཕྱིར་བསྡུས་ནས་མཉན་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཞུགས་པས་དབང་པོ་དྲུག་པོ་དག་ནས་སྒྲ་དང་མཉན་བྱེད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་
ཀྱིས་གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་གང་དག་གསོད་དུ་ཉེ་བ་ན་རལ་གྲི་དུམ་བུ་དུམ་བུར་ཆད་ཅིང་ཆུ་ལ་མཚོན་བཏབ་པ་དང་འོད་ལ་ཕུ་བཏབ་པ་བཞིན་དུ་ལུས་སྒུལ་བར་མི་ནུས་སོ། །དྲུག་པ་
ནི༑ ཐོས་པ་ལས་རིམ་གྱིས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་འོད་གསལ་བ་མངོན་དུ་གྱུར་པས་མི་གསལ་བ་དང་མུན་པའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་གལ་ཏེ་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་གནོད་སྦྱིན་དང་སྲིན་པོ་དང་སྲུལ་བུམ་དང་འབྱུང་པོ་དང་ཤ་ཟ་དང་སྲུལ་པོ་ལ་སོགས་པས་ཉེ་བར་མཐོ་བཙམས་པར་འོང་ན་ཡང་མིག་གིས་བལྟ་བ་

[495B] །བདུན་པ་ནི། སྒྲའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་ནས་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་ཕྱིར་བསྡུས་ཤིང་ཡུལ་རྫུན་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་
ལགས་སོ་དང་ལྕགས་སྒྲོག་གིས་བཅིངས་ན་ཡང་མནར་མི་ནུས་པར་བྱེད་དོ། །བརྒྱད་པ་ནི། སྒྲའི་དམིགས་པ་ཞི་ཞིང་མཉན་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཞུགས་ནས་བྱམས་པའི་སྟོབས་ཀུན་
ཏུ་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འབྲོག་དགོན་པ་དང་གཡང་ཁ་སོགས་ཉམ་ང་བའི་སར་ཕྱིན་པ་ན་རྐུན་པོས་འཇོམས་མི་ནུས་པར་བྱེད་དོ། །དགུ་པ་ནི། ཐོས་
པ་ལས་རིམ་གྱིས་ཡུལ་དང་བྲལ་ནས་གཟུགས་ཀྱིས་འཕྲོག་པར་མ་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་འདོད་ཆགས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་རིང་དུ་སྤོང་ནུས་པར་བྱེད་དོ། །བཅུ་
པ་ནི༑ སྒྲའི་རང་བཞིན་ཡུལ་གྱིས་མ་གོས་པས་དབང་པོ་དང་ཡུལ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་ཅིང་ལྟོས་བྱ་ལྟོས་བྱེད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཞེ་སྡང་ཅན་ཐམས་ཅད་ཞེ་སྡང་དང་འབྲལ་
ནུས་པར་བྱེད་དོ། །བཅུ་གཅིག་པ་ནི། ཡུལ་གྱི་དམིགས་པ་ཟད་ཅིང་ཕྱིར་བསྡུས་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་ལུས་སེམས་བཻཌཱུ་རྱ་ལྟར་གསལ་ཞིང་སྒྲིབ་ཐོགས་མད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟུལ་
ཞིང་རྨོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཅན་གྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གཏི་མུག་དང་འབྲལ་བར་བྱེད་ནུས་སོ། །བཅུ་གཉིས་པ་ནི། རྣམ་པ་རྣམས་བསྡུས་ནས་ཐོས་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཞུགས་ནས་ཆོས་

[496A]༄༅། །ཀྱི་དབྱིངས་ལས་མི་གཡོ་བར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྣ་ཚོགས་སུ་སོང་སྟེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྤྱོད་པ་འཇིག་པར་ཡང་མི་བྱེད་ལ། ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་ཅད་
དུ་ཕྱིན་ནས་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མཆོད་ཅིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རེ་རེའི་དྲུང་དུ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་སུ་འགྱུར་བར་བྱེད་ནུས་པའི་ཕྱིར་
འཇིག་རྟེན་ན་བུ་མེད་པ་དག་བུ་དོན་དུ་གཉེར་ན་བུ་བསོད་ནམས་དང་ལྡན་ཞིང་བློ་གྲོས་ཆེ་བ་སྐྱེ་བར་བྱེད་ནུས་སོ། །བཅུ་གསུམ་པ་ནི་དབང་པོ་དྲུག་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐར་ཐུག་
པ་གསལ་བར་མཁྱེན་པ་ནི། གཉིས་སུ་མེད་ཅིང་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དེའི་ནང་དུ་ཆུད་པའི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་སུ་གྱུར་ཅིང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོར་གྲུབ་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ཟབ་མོ་གུས་པས་ཉམས་སུ་བླངས་ནས་མི་ཉམས་པའི་
ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ན་བུ་མོ་འདོད་ན་བརྟན་ཅིང་དུལ་ལ་ཚུལ་བཟང་བ་བསོད་ནམས་ཀྱི་དཔལ་དང་ལྡན་པ་ཡིད་དུ་འོང་ཞིང་ཀུན་གྱིས་བཀུར་བའི་བུ་མོ་སྐྱེ་བར་བྱེད་ནུས་སོ། །བཅུ་བཞི་
པ་ནི། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་དང་ལྡན་པ་ན་ད་ལྟ་བཞུགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་

[496B]ལ་མཁས་པ་ཐ་དད་པས་བདག་ཉིད་ཆོས་སྤྱོད་ཅིང་གཞན་ལ་བསྟན་ནས་ལམ་བཟང་པོར་བཀྲི་ཞིང་འདུལ་བ་དང་སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་རང་རང་གི་སྐལ་བ་དང་འཚམ་པར་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཐོབ་པའི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྩ་བའི་རྒྱུ་རྣ་བའི་སྒོ་ནས་མཆོག་ཏུ་གསལ་བར་བྱས་པའི་རྗེས་སུ་ལུས་དང་སེམས་ཀྱི་ནང་དུ་
ཤིན་ཏུ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པ་དག་ཆུད་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བདག་གི་མིང་ནས་བོས་པ་དང། གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་གྲངས་
དང་མཉམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་དག་གི་མིང་ནས་བོས་པའི་སྐྱེ་བོ་གཉིས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་དང་བསོད་ནམས་མཉམ་མོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གི་མིང་དང་དེ་དག་གི་མིང་མི་མཉམ་པ་མེད་
པར་གྱུར་བ་ནི། བདག་གིས་བརྩོན་པས་སྦྱངས་པ་ལས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པོ་ཐོབ་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །ཡོན་ཏན་འདིའི་མིང་ནི། མི་འཇིགས་པ་བཅུ་བཞིའི་སྟོབས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་སྲུང་ཞིང་སྐྱོད་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཐོབ་ནས་བླ་ན་མེད་པའི་ལམ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཡང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ཅིང་འབད་རྩོལ་
མེད་པ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཡོན་ཏན་བཞི་བདེ་བླག་ཏུ་གྲུབ་བོ། །དང་པོ་ནི། བདག་ཐོག་མར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཡང་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཐོས་པའི་སེམས་ཐོབ་ནས་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཐོས་པ་དང་བྲལ་

[497A]༄༅། །ཞིང་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་ཚོར་བ་དང་ཤེས་པའི་བྱ་བ་སོ་སོར་མ་ཕྱེ་བར་ཡུལ་ལ་འཇུག་པའི་རིན་པོ་ཆེ་གསལ་རིག་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་གྲུབ་ཅིང། དེ་བཞིན་
དུ་བདག་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ནས་མཐའ་མེད་པའི་གསང་སྔགས་འཆད་པར་ནུས་སོ། །དེ་ལས་མགོ་གཅིག་པ་དང། མགོ་གསུམ་པ་དང། མགོ་ལྔ་པ་དང། མགོ་
བདུན་པ་དང། མགོ་དགུ་པ་དང། མགོ་བཅུ་གཅིག་པ་ནས་མགོ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་དང། མགོ་སྟོང་ཅན་དང། མགོ་ཁྲི་ཅན་དང། མི་ཕྱེད་པའི་མགོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཅན་གྱི་བར་དང་
ལག་པ་གཉིས་པ་དང། ལག་པ་བཞི་པ་དང། ལག་པ་དྲུག་པ་དང་ལག་པ་བརྒྱད་པ་དང། ལག་པ་བཅུ་པ་དང། ལག་པ་བཅུ་གཉིས་པ་དང། བཅུ་བཞི་པ་དང། བཅུ་དྲུག་པ་དང། བཅོ་
བརྒྱད་པ་དང། ཉི་ཤུ་ནས་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའི་བར་དང། དེ་ལས་ལག་པ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་པ་དང། ལག་པ་སྟོང་ཅན་དང། ལག་པ་ཁྲི་ཅན་དང། ལག་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་བར་དང། མིག་
གཉིས་པ་དང། མིག་གསུམ་པ་དང། མིག་བཞི་པ་དང། མིག་དགུ་པ་དང། དེ་ལས་མིག་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་པ་དང། མིག་སྟོང་ཅན་དང་མིག་ཁྲི་ཅན་དང། རྣམ་པར་དག་པའི་རིན་པོ་ཆེའི་མིག་བརྒྱད་ཁྲི་
བཞི་སྟོང་གི་བར་དུ་སྤྲུལ་ཞིང། འགའ་ཞིག་ཏུ་བྱམས་པ་དང་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཁྲོ་བ་དང། འགའ་ཞིག་ཏུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། འགའ་ཞིག་ཏུ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྲུང་

[497B] །གཉིས་པ་ནི། བདག་གི་མཉན་པ་དང་སེམས་པ་དབང་པོ་དྲུག་དང་བྲལ་བས་ཇི་ལྟར་སྐད་ཀྱི་དབྱངས་ར་བས་མི་འགོག་པར་ཐོས་པ་བཞིན་དུ་སྣ་ཚོགས་པའི་གཟུགས་
སུ་སྤྲུལ་ནས་གསང་སྔགས་ཀྱི་སྒྲ་སྣ་ཚོགས་པ་སྒྲོག་པར་བྱེད་དོ། །གཟུགས་དེ་དང་གསང་སྔགས་དེས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་འཇིགས་པ་མེད་པར་བྱེད་ནུས་པས་དེ་དང་མཐུན་པར་ཕྱོགས་བཅུའི་
རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་བདག་ལ་མི་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པ་ཞེས་གྲགས་པར་གྱུར་ཏོ། །གསུམ་པ་ནི། བདག་ཐོག་མ་ནས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་གསལ་རིག་རྨད་
དུ་བྱུང་བའི་རྩ་བའི་རྒྱུ་ལ་བསླབ་ཅིང་སྦྱངས་པས་གང་དུ་ཕྱིན་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སོ་སོ་ནས་རང་རང་གི་རིན་པོ་ཆེ་སོགས་ཡོ་བྱད་བཏང་ནས་བདག་གི་སྙིང་རྗེ་བསྐུལ་
ཞིང་གསོལ་བ་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། །བཞི་པ་ནི། བདག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དགོངས་པ་རྙེད་ཅིང་མཐར་ཐུག་པའི་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པས་རིན་པོ་ཆེའི་ཡོ་བྱད་ཀྱིས་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་མཆོད་པ་སྣ་ཚོགས་པས་མཆོད་པར་བྱེད་ཅིང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་རིགས་དྲུག་གི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙོམས་པར་གང་དག་བུད་མེད་འདོད་པ་ལ་བུད་མེད་ཐོབ་པར་
བྱེད༑ བུ་འདོད་པ་ལ་བུ་ཐོབ་པར་བྱེད། ཏིང་ངེ་འཛིན་འདོད་པ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པར་བྱེད། ཚེ་རིང་བར་འདོད་པ་ལ་ཚེ་རིང་བ་ཐོབ་པར་བྱེད། དེ་བཞིན་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་འདོད་པ་ལ་མྱ་ང་

[498A]༄༅། །ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ལ། བདག་རྣ་བའི་སྒོ་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྫོགས་པར་མངོན་དུ་གྱུར་ཅིང་སེམས་
ལ་དབང་ཐོབ་ནས་ནང་དུ་བསྡུས་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་ཅིང་བྱང་ཆུབ་གྲུབ་པ་ནི། མཆོག་ཅེས་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེས་བདག་ལ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་བདེ་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ཐོབ་
ནུས་སོ༑ ༑ཞེས་བསྔགས་ཤིང་འཁོར་འདུས་པ་ཆེན་པོའི་དབུས་སུ་ལུང་བསྟན་ནས་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཞེས་མིང་དུ་སྩལ་ཏོ། །བདག་གི་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་ཕྱོགས་བཅུར་རྫོགས་པར་གསལ་ཞིང་དེ་
བཞིན་དུ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་མིང་ཡང་ཕྱོགས་བཅུར་ཁྱབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སེངྒེའི་ཁྲིའི་སྟེང་དུ་སྐུ་ལས་རིན་པོ་ཆེའི་འོད་ཟེར་འཕྲོས་ཤིང། ཕྱོགས་བཅུའི་རྒྱང་རིང་པོའི་
རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང། གཞན་ཡང་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱི་བོར་ཕོག་པས་དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་
གྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེའི་འོད་ཟེར་འཕྲོས་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱི་བོ་དང་འཁོར་འདུས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་དགྲ་བཅོམ་བའི་བར་དུ་ཕོག་པས་ནགས་ཚལ་དང། མཚོ་དང། རྫིང་
བུ་དག་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་དབྱངས་བྱུང་ངོ། །འོད་ཟེར་ཕན་ཚུན་དུ་བསྣོལ་ཞིང་འབྲེལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་དྲ་བ་ལྟ་བུར་གྱུར་ནས་འཁོར་འདུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྔར་མ་མཐོང་བའི་ཡ་མཚན་མཐོང་སྟེ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་

[498B] །དེའི་ཚེ་ནམ་མཁའ་ལས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་པའི་པདྨ་སྔོན་པོ་དང། སེར་པོ་དང་དམར་པོ་དང། དཀར་པོ་དག་སྤེལ་ཞིང་རྣམ་པར་བཀྲ་བའི་མེ་ཏོག་གི་ཆར་བབ་བོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་
ནམ་མཁའ་བར་སྣང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ཁ་དོག་ཅན་དུ་གྱུར་ཏེ་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིའི་ས་གཞི་དང། རི་དང་ཆུ་ཀླུང་ཐམས་ཅད་གློ་བུར་དུ་མི་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་
ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ཏུ་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ། །ཆོས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་དབྱངས་རང་གྲགས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་
འཇམ་པའི་དབྱངས་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ད་ལྟ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང། དགྲ་བཅོམ་པ་མི་སློབ་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་པོ་དག་སོ་སོས་སྨྲས་པའི་ཐོག་མའི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་ལམ་གྲུབ་པར་སྨྲས་པ་ལ་ལྟོས་
ཤིག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་ལམ་བརྩོན་པས་སྦྱངས་སོ། །ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་དག་གི་བརྩོན་པས་སྦྱངས་པ་ལ་ངེས་པར་མཆོག་དམན་དང། སྔ་ཕྱིའི་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །ངས་ད་ལྟ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་ཚུལ་
འདི་སྟོན་པར་བྱེད་ན། སྤྱོད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་པོ་དེ་དག་ལས་གང་ཞིག་དེའི་དབང་པོ་དང་འཚམ་ཞིང་རྟོགས་པར་འགྱུར། སླར་ཡང་ང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྗེས་སུ་འཇིག་རྟེན་འདིའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་ནས་བླ་ན་མེད་པའི་ལམ་འཚོལ་བ་ན་ཐབས་ལ་མཁས་པ་གང་གིས་བདེ་བླག་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ནུས་ཞེས་བཀའ་སྩལ་བ་དང། ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་འཇམ་པའི་དབྱངས་བཅོམ་

[499A]༄༅། །ལྡན་འདས་ཀྱིས་བརྩེ་བས་བཀའ་སྩལ་མ་ཐག་ཏུ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚིགས་
སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསོལ་ཏོ། །རྣམ་རིག་རྒྱ་མཚོ་རང་བཞིན་མཆོག་ཏུ་དྭངས། །གདོད་ནས་གསལ་བའི་མངོན་བྱང་རྨད་དུ་བྱུང། །སྣང་བྱའི་དོན་ཀུན་དེ་ཡིས་གསལ་བར་གྱུར། །སྣང་བྱ་མངོན་གྱུར་
རང་བཞིན་བག་ལ་ཞ། །རྫུན་སྣང་འཁྲུལ་པས་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་བྱུང། །སྟོང་ལ་བརྟེན་ནས་འཇིག་རྟེན་ཁམས་རྣམས་གྲུབ། །སེམས་ཀྱི་བྱེད་པས་ཡུལ་ཁམས་སོ་སོར་གྱུར། །རྣམ་པར་
ཤེས་པས་སེམས་ཅན་ཁམས་རྣམས་བྱུང། །སྟོང་པ་རིག་པ་མཆོག་གི་རྣམ་འཕྲུལ་ཏེ། །དཔེར་ན་མཚོ་ལས་ཆུ་བུར་རྡོལ་བ་བཞིན། །ཟག་བཅས་འཇིག་རྟེན་ཁམས་མང་རྡུལ་སྙེད་རྣམས།།
ཐམས་ཅད་སྟོང་ལ་བརྟེན་ནས་གནས་པ་ཡིན། །ཆུ་བུར་ཞིག་ན་སྟོང་པའང་མེད་འགྱུར་ན། །སྲིད་པ་གསུམ་པོ་ལ་ནི་ལྟ་ཅི་སྨོས། །མཐར་ཐུག་རང་བཞིན་ལ་ཞུགས་གཉིས་སུ་མེད། །བཀྲི་བྱེད་
ཐབས་ལ་མཁས་པའི་སྒོ་མོ་མང། །འཕགས་པའི་རང་བཞིན་ཀུན་ཏུ་འགོག་པ་མེད། །འཇུག་ངོགས་ཐ་དད་ཀུན་ཀྱང་བཀྲི་བའི་ཐབས། །ཐོག་མར་སེམས་བསྐྱེད་ཏིང་འཛིན་ལ་འཇུག་ཚེ། །
བུལ་དང་མྱུར་བའི་ཚུལ་ནི་འདྲ་མ་ཡིན། །གཟུགས་སུ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཡུལ་རྣམས་འབྱུང། །ཞིབ་ཏུ་བརྟག་ཀྱང་རྟོག་པའི་གཏིང་མི་ཕྱིན། །འདི་ཡི་གཏིང་མཐའ་གསལ་བར་མི་ནུས་ན། །ཇི་

[499B] །དབྱངས་དང་བརྗོད་པ་སྣ་ཚོགས་འདྲེས་པ་ནི། །མིང་དང་ཚིག་གི་བརྗོད་པ་ཙམ་དུ་ཟད། །གཅིག་ཏུ་ཐམས་ཅད་ཆུད་པར་མི་ནུས་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་
བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །དྲི་ནི་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པ་དག་ལས་ཤེས། །བྲལ་བར་གྱུར་ན་དེ་ནས་དམིགས་སུ་མེད། །རྟག་ཏུ་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་
པར་བྱེད། །རོ་ཡི་རང་བཞིན་གདོད་ནས་གྲུབ་མ་མིན། །ངེས་པར་མྱོང་བའི་ཚེ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན། །དེ་ཡི་རིག་པ་གཅིག་ཏུ་མི་འགྱུར་ཕྱིར་།ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །རེག་པ་རེག་
བྱའི་ཡུལ་ལས་གསལ་བར་འགྱུར། །ཡུལ་གྱི་གནས་མེད་རེག་ཅེས་བྱར་མི་རུང། །འཕྲད་དང་འབྲལ་བའི་རང་བཞིན་མི་བརྟན་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་
ནང་གི་ཡུལ་ཡིན་ཏེ། །ངེས་པར་ཕྱི་ཡུལ་ལ་བརྟེན་གནས་ཡོད་དམ་།གཟུང་འཛིན་ཇི་ལྟར་གྱུར་ཀྱང་ཁྱབ་པ་མིན། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །མཐོང་བའི་རང་བཞིན་ཕྱོགས་
བཞིར་འདྲ་ན་ཡང། །མདུན་གྱི་ཡུལ་མཐོང་རྒྱབ་ཀྱི་མཐོང་མ་ཡིན་།མཐོང་བ་ཕྱོགས་གཅིག་ཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །སྣ་དབུགས་འབྱུང་
འཇུག་འགོག་པ་མེད་འགྱུར་ན། །བར་དུ་དབུགས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་གཞན་མི་ཆུད། །ཕན་ཚུན་འབྲེལ་ནས་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱད། །ལྕེ་ལ་རོ་

[500A]༄༅། །བྲོ་རྒྱུ་རྐྱེན་མེད་མ་ཡིན། །ཚོར་ཞིང་མྱོང་བ་རོ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན། །རོ་འགག་ན་ནི་གང་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །རེག་བྱེད་
ལུས་ནི་ཡུལ་ལས་གཞན་མ་ཡིན། །སོ་སོར་རྟོགས་པ་གསལ་རིག་མ་ཡིན་ཞིང། །གཉུག་མར་གནས་ཀྱང་རྟོགས་པར་མི་ནུས་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །
ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་འཁྲུལ་བའི་སེམས་དང་འདྲེས། །དྭངས་པའི་རང་བཞིན་གསལ་བར་ནུས་མ་ཡིན། །སེམས་ཤིང་དྲན་པ་འབྲལ་བར་མི་ནུས་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་
བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །མཐོང་བའི་རྣམ་ཤེས་རྣམ་གསུམ་ཡུལ་དང་འདུས། །གཞི་ལ་བརྟག་ན་གཟུགས་ཉིད་མིན་ཞེས་བྱ། །རང་གི་རྣམ་པ་གདོད་ནས་ངེས་གཟུང་
མེད༑ ༑ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །ཡིད་ཀྱི་ཐོས་པ་ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ལ་ཁྱབ། །སྐྱེས་པ་རྒྱུ་རྐྱེན་ནུས་པ་ཆེ་ལས་འབྱུང། །ཇི་ལྟར་བྱས་ཀྱང་གསར་བུའི་བློ་མི་འཇུག་
ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །སྣ་ཡི་ཤེས་པ་འཕྲལ་གྱི་དབང་པོར་འཚམ། །གཡོ་བའི་སེམས་ཉིད་གནས་པའི་ཆེད་དུ་ཡིན། །དམིགས་པ་གཅིག་ལ་གནས་
པའི་སེམས་ཀྱི་རྟེན། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད་།ཆོས་སྨྲ་སྒྲ་དང་བརྗོད་པའི་བྱེད་པ་སྟེ། །བག་ཆགས་སྨིན་པས་དོན་གསལ་རྟོགས་པར་ནུས། །མིང་དང་

[500B] །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །སྡོམ་པ་ལུས་ནི་སྲུང་བར་བྱེད་པ་སྟེ། །ལུས་ལས་གཞན་དུ་ཅི་ཞིག་སྲུང་བར་བྱེད། །གདོད་
ནས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །རྫུ་འཕྲུལ་སྔོན་གྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་སྟེ་།ཡུལ་གྱི་ཆོས་ལ་རྟོགས་པར་ཅི་ཞིག་ལྟོས། །
དམིགས་པའི་དངོས་པོ་དང་ནི་འབྲལ་དུ་མེད། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །གལ་ཏེ་ས་ཡི་རང་བཞིན་ལ་རྟོག་ན་།སྲ་ཞིང་འཐས་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པ་མིན། །
འདུས་ཤིང་བྱས་པ་འཕགས་པའི་རང་བཞིན་མིན། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །གང་ཞིག་ཆུ་ཡི་རང་བཞིན་ལ་རྟོག་ན། །བསམ་པའི་དམིགས་པ་ཡང་དག་
དོན་མ་ཡིན། །གདོད་མའི་རང་བཞིན་རྟོག་གེའི་ཡུལ་མ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །གང་དག་མེ་ཡི་རང་བཞིན་ལ་རྟོག་ན། །སྲིད་བྲལ་ཡང་དག་དོན་
ལ་བྲལ་བ་མིན། །གསར་བུ་བཀྲི་བའི་ཐབས་མཁས་མ་ཡིན་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །གང་དག་རླུང་གི་རང་བཞིན་ལ་རྟོག་ན། །གཡོ་དང་མི་
གཡོ་ཕན་ཚུན་མི་ལྟོས་མིན། །ལྟོས་པ་དག་ནི་བླ་མེད་ཡེ་ཤེས་མིན་།ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །གང་ཞིག་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་རྟོག་པ་ན། །རྨོངས་ཤིང་

[501A]༄༅། །བླུན་ལ་གདོད་ནས་རིག་པ་མེད། །དེ་མེད་ཕྱིར་ན་བྱང་ཆུབ་ཚུལ་ལས་གཞན། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །གང་དག་རྣམ་པར་
ཤེས་པ་ལ་རྟོག་ན། །རྣམ་ཤེས་བརྟག་ན་རྟག་ཏུ་གནས་མ་ཡིན་།སེམས་ཀྱི་གནས་པ་བདེན་མིན་རྫུན་པའི་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་བྱེད། །
འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་རྟག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །དྲན་བའི་རང་བཞིན་གཞི་ནས་སྐྱེ་འགག་ལྡན། །རྒྱུ་འབྲས་སོ་སོར་མ་འདྲེས་པ་ཉིད་ཕྱིར་།ཇི་ལྟར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་
པར་བྱེད། །དེང་བདག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་བ་ནི། །སྟོན་པ་མི་མཇེད་འཇིག་རྟེན་ཁམས་འདིར་འཁྲུངས། །ཕྱོགས་འདིའི་ཡང་དག་བསྟན་པའི་གཞུང་ལུགས་ནི། །
རྣམ་དག་བཤད་དང་ཉན་པ་ལ་ནི་གནས། །གང་དག་ཏིང་འཛིན་ཐོབ་པར་འདོད་པ་དེས། །ངེས་པར་ཤོས་བ་ཉིད་ལས་ཡང་དག་འཇུག་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་རྣམ་གྲོལ་
ཐོབ་པ་ཡི། །སྤྱན་རས་གཟིགས་དེ་ཨེ་མ་རྨད་དུ་བྱུང། །བསྐལ་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་སྙེད་ཀྱི། །རྡུལ་གྱི་གྲངས་མཉམ་སངས་རྒྱས་ཞིང་ཞུགས་ནས། །དབང་ཕྱུག་
ཆེན་པོའི་མཐུ་དང་ལྡན་གྱུར་པས། །སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་མི་འཇིགས་སྦྱིན་པ་མཛད། །རྨད་དུ་བྱུང་བའི་དབྱངས་ལྡན་སྤྱན་རས་གཟིགས་།ཚངས་དབྱངས་རྒྱ་མཚོའི་

[501B] །འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་སྐྱོབ་ཅིང་བདེ་བར་མཛད། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་རྟག་པའི་གནས་སུ་བཀོད་།དེང་བདག་དེ་བཞིན་གཤེགས་ལ་གསོལ་བ་ནི་
སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་སྨྲས་པ་བཞིན། །དཔེར་ན་མི་ཞིག་དབེན་པར་གནས་པ་ལ། །ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ནས་དུས་གཅིག་རྔ་བརྡུང་བ་།ཕྱོགས་བཅུའི་སྒྲ་ཀུན་ལྷན་ཅིག་
ཐོས་པའི་ཕྱིར། །འདི་ནི་ཡང་དག་པར་ནི་རྫོགས་པ་ཡིན། །མིག་གིས་བར་དུ་ཆོད་པའི་གཟུགས་མི་མཐོང། །ཁ་དང་སྣ་ཡང་དེ་དང་མཚུངས་པ་ཉིད། །ལུས་ཀྱིས་རེག་ན་ད་གདོད་
ཤེས་པར་འགྱུར། །སེམས་དང་དྲན་པ་མི་རྟག་ངེས་གཟུང་མེད། །ར་བས་ཆོད་པའི་སྒྲ་ལ་ཉན་པ་ན། །ཉེ་དང་རིང་བ་ཀུན་ཀྱང་ཐོས་པ་ཡིན། །དབང་ལྔའི་འཇུག་པ་མི་མཉམ་ལ་
བརྟེན་ན། །འདི་ནི་ཡང་དག་པར་ན་རྫོགས་པ་ཡིན། །སྒྲ་དབྱངས་རང་བཞིན་གཡོ་དང་མི་གཡོ་བ། །མཉན་པའི་ལམ་དུ་ཡོད་དང་མེད་པས་ཕྱེ། །སྒྲ་མེད་ནི་ན་ཐོས་པ་མེད་ཅེས་བྱ། །
ཐོས་པའི་རང་བཞིན་གཏན་ནས་མེད་པ་ཡིན། །སྒྲ་མེད་པས་ནི་འགག་པར་མི་འགྱུར་ལ། །སྒྲ་ཡོད་པས་ནི་སྐྱེ་བར་ཡང་མི་འགྱུར། །སྐྱེ་འགག་གདོད་ནས་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། །
འདི་ནི་ཡང་དག་པར་ན་རྟག་པ་ཡིན། །རྨི་ལམ་རྨིས་པའི་ཡུལ་གྱི་སྣང་བ་ཡང། །མ་བསམ་པར་ནི་མེད་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །རིག་ཅིང་སྒོམ་པ་སེམས་ཀྱི་རྟོགས་ལས་འདས། །ལུས་དང་སེམས་

[502A]༄༅། །ཀྱིས་ཕྱིན་པར་ནུས་མ་ཡིན། །ད་ལྟ་མི་མཇེད་འཇིག་རྟེན་ཁམས་འདིར་ནི། །སྒྲ་ཡི་བརྗོད་པ་ལ་བརྟེན་གསལ་བར་བྱེད། །འགྲོ་ཀུན་ཐོས་པའི་རང་
བཞིན་ལ་རྨོངས་པས། །སྒྲ་རྗེས་འབྲང་བས་ཀུན་ཏུ་འཁྱམས་ཤིང་འཁོར། །ཀུན་དགའ་བོ་ཁྱོད་ཇི་ལྟར་བློ་ལྡན་ཡང། །ལོག་རྟོག་དྲ་བའི་འཆིང་བ་ལས་མི་འགྲོ་ལ། །འདི་ནི་
ཡུལ་རྗེས་འབྲང་བས་བྱིང་མིན་ནམ། །ནད་དུ་བསྡུས་པས་བདེན་པའི་དོན་མཐོང་འགྱུར། །ཀུན་དགའ་བོ་ཁྱོད་ད་ལྟ་ལེགས་པར་ཉོན། །བདག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་
གཟི་བྱིན་མཐུས། །འཇིག་པ་མེད་པར་རྡོ་རྗེའི་རྒྱལ་པོ་དང། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་སྨྲ་བསམ་ཡུལ་ལས་འདས། །བདེར་གཤེགས་ཡུམ་གྲུར་ཡང་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན། །ཁྱོད་
ཀྱིས་རྡུལ་དང་མཉམ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི། །གསང་བ་ཟབ་མོའི་སྒོ་ཀུན་ཐོས་ན་ཡང། །འདོད་པའི་ཟག་པ་སྔོན་དུ་མ་བསལ་ན། །མང་དུ་ཐོས་པ་འཁྲུལ་པ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ། །ཐོས་
པས་སངས་རྒྱས་ལ་ནི་མངོན་ཞན་ནས། །ནང་དུ་ཐོས་པའི་རང་བཞིན་ཅིས་མི་སེམས། །ཐོས་པ་རང་གི་ངང་གིས་སྐྱེས་བ་མིན། །སྒྲ་ལ་བརྟེན་ནས་མིང་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན། །ཐོས་པ་ནང་
ལ་གཞོལ་བས་སྒྲ་ལས་གྲོལ། །གང་དག་གྲོལ་བར་ནུས་དེ་སུ་ལ་བརྗོད། །དབང་པོ་གཅིག་ཉིད་གདོང་མའི་གཞིར་གཞོལ་ན། །དྲུག་པོ་དག་ཀྱང་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར། །

[502B] །སྲིད་གསུམ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་དག་དང་མཚུངས། །ཐོས་པ་ནང་གཞོལ་རབ་རིབ་རྩ་བ་སེལ། །ཡུལ་མི་དམིགས་ན་གསལ་རིག་རྫོགས་
པར་འགྱུར། །གསལ་མཐར་ཐུག་ན་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པར་འགྱུར། །ཞི་བ་གསལ་ན་མཁའ་ཡང་ནང་དུ་ཆུད། །སླར་ཡང་འཇིག་རྟེན་དག་ལ་བལྟས་པ་ན། །རྨི་ལམ་གྱི་ནི་བྱ་
བྱེད་དག་དང་མཚུངས། །མ་ཏངྒི་མོ་ཡང་ཉིད་རྨི་ལམ་འདྲ། །སུ་ཞིག་ཁྱོད་ཉིད་ལ་ནི་འགོག་པར་ནུས། །དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ནི་སྒྱུ་མ་མཁན། །སྒྱུ་མས་སྐྱེས་བ་བུད་མེད་
སྤྲུལ་བྱས་ཏེ། །ཇི་ལྟར་དབང་པོ་སོ་སོར་གཡོ་མཐོང་ཡང། །གནད་འགག་གཅིག་གི་འཕྲུལ་ལ་བརྟེན་པ་སྟེ། །འཕྲུལ་འགག་ཞིག་མ་ཐག་ཏུ་མི་གཡོ་པས། །སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་
ཐམས་ཅད་མེད་པར་འགྱུར། །དབང་པོ་དྲུག་ཀྱང་དེ་དག་ཉིད་དང་མཚུངས། །གདོད་ནས་གསལ་རིག་གཅིག་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས། །འཕྲད་དང་ལྟོས་པ་དྲུག་གི་ཆ་རུ་འགྱུར། །
ཡུལ་གཅིག་ཟད་ནས་ནང་དུ་གཞོལ་གྱུར་ན། །ལོངས་སྤྱོད་དྲུག་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་མ་ཡིན། །ཡུལ་གྱི་དྲི་མ་འདོད་རྒུར་ཟད་གྱུར་ནས་།རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་རིག་འགྲུབ་པར་
འགྱུར། །དམིགས་པའི་ལྷག་མ་ཡོད་ན་སློབ་པ་སྟེ། །གསལ་རིག་མཐར་ཐུག་གྱུར་ན་སངས་རྒྱས་འགྱུར། །དགེ་འདུན་འདུས་པ་དང་བཅས་ཀུན་དགའ་བོ། །ཐོས་པའི་

[503A]༄༅། །འཇུག་པ་ནང་དུ་གཞོལ་གྱུར་ནས། །ཐོས་པའི་རང་བཞིན་ལ་ནི་མཉན་པར་གྱིས། །རང་བཞིན་མངོན་གྱུར་བླ་ན་མེད་པའི་ལམ་།མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་
ངེས་པར་དེ་དང་མཚུངས། འདི་ནི་རྡུལ་སྙེད་དེ་བཞིན་གཤེགས་རྣམས་ཀྱི། །བགྲོད་པ་གཅིག་པ་མྱ་ངན་འདས་པའི་སྒོ། །འདས་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི།།
སྒྲོ་འདི་ཉིད་ནས་བྱང་ཆུབ་གྲུབ་པ་ཡིན། །ད་ལྟ་བཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས། །སོ་སོ་ནས་ནི་གསལ་རིག་ཉིད་ལ་འཇུག་མ་འོངས་སྐྱེ་བོ་ལམ་ལ་སློབ་པ་
རྣམས༑ ༑ཆོས་འདི་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་བརྩོན་པར་རིགས། །བདག་ཀྱང་ཚུལ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཡིན། །སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱི་བཀའ་ཡིས་བདག་ལ་ནི། །ལམ་ལ་བཀྲི་བའི་ཐབས་མཁས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས། །དུས་མཐའི་སེམས་ཅན་སྐྱོབ་ཚུལ་དྲིས་པར་མཛད། །འཇིག་རྟེན་ལས་ནི་ཐར་པར་
བརྩོན་པ་རྣམས། །མྱ་ངན་འདས་སེམས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ། །སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་ཚུལ་འདི་མཆོག་ཅེས་བྱ། །ལམ་ལ་བཀྲི་བའི་ཐབས་མཁས་འདི་ལས་གཞན།།
ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཟི་བྱིན་མཐུར། །བརྟེན་ནས་ཡུལ་དང་ཀུན་ཉོན་སྤང་བ་ཙམ། །རྟག་ཏུ་སློབ་པའི་ཐུན་མོང་ལམ་མ་ཡིན། །ཟབ་དང་མི་ཟབ་མཉམ་པར་

[503B] །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ལ་ཕྱག་འཚལ། །ཟག་པ་མེད་ཅིང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ། །མ་འོངས་སྐྱེ་བོ་དག་ལ་བྱིན་བརླབས་ནས། །སྒོ་འདིར་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་
མཛད་དུ་གསོལ། །ཐབས་མཁས་འདི་ཡིས་བདེ་བླག་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་།ཀུན་དགའ་བོ་ཡི་བློ་དང་ཤིན་ཏུ་འཚམ། །ཐ་མའི་དུས་སུ་བྱིང་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས། །དབང་པོ་གཅིག་པུ་
འདི་ལ་རབ་སྦྱངས་ན། །མངོན་བྱང་ཆུབ་འདི་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས། །ཡང་དག་པ་ཡི་སེམས་ནི་འདི་བཞིན་ནོ། །དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོ་དང་བཅས་པ་འཁོར་འདུས་པ་ཐམས་ཅད་
ལུས་སེམས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་གྱུར་ཏེ་རྒྱས་པར་བསྟན་པ་རྣམ་པར་རྟོགས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་ལ་བལྟ་བ་ནི། དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་འགའ་
ཞིག་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཐག་རིང་པོར་སོང་སྟེ་ཕྱིར་ལྡོག་པར་མ་ནུས་ཀྱང་རང་ཡུལ་དུ་འགྲོ་བའི་ལམ་གསལ་བར་ཤེས་པ་ལྟར་དེར་འདུས་པའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་དང། ལྷ་དང། ཀླུ་
སོགས་སྡེ་བརྒྱད་དང། སློབ་པ་དང། ཐེག་པ་འབྲིང་ལ་བརྩོན་པ་དག་དང། ཡང་སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་བཅས་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་བཅུའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཐམས་
ཅད་ལ་སོ་སོར་རྩ་བའི་སེམས་རྡུལ་གྱི་དྲི་མ་དང་བྲལ་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་མིག་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་གྱུར་ཏོ། །རིགས་སད་པའི་དགེ་སློང་མས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཐོས་ནས་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་

[504A]༄༅། །ཅིང། གྲངས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པའི་ཡང་བླ་ན་མེད་པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །
ཀུན་དགའ་བོས་གོས་ཆགས་བཅོས་ཏེ་འདུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཞིང་ཕྱག་འཚལ་ནས་སེམས་དང་ཡོད་ཤིན་ཏུ་དང་བར་གྱུར་ཏེ་དགའ་བ་དང་སྐྱོ་བ་
ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྐྱེས་ཤིང། མ་འོངས་པའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པའི་སླད་དུ་སླར་ཡང་ཕྱག་འཚལ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་
སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གིས་ད་ལྟ་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་བའི་ཚུལ་རྟོགས་ནས་འདི་བརྩོན་པ་ན་སླད་ནས་ཡིད་གཉིས་ཟ་བ་དང་ནེམ་ནུར་མེད་པར་གྱུར་ཏོ། །
རྒྱུན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལས་ཐོས་པ་ལ་རང་ཉིད་ཆེད་དུ་གྲོལ་བ་དོན་དུ་མི་གཉེར་བར་ཐོག་མར་གཞན་དགྲོལ་བར་བྱའོ་ཞེས་སེམས་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་
ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཚུལ་ལོ། །རང་ཉིད་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་གཞན་ཁོང་དུ་ཆུད་དུ་འཇུག་པ་དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འཇིག་རྟེན་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་འཇུག་
པའི་མཛད་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པ། བདག་གྲོལ་བར་མ་གྱུར་ཀྱང་སྙིགས་མའི་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་དགྲོལ་བར་བྱའོ། །ཞེས་འདོད་དོ་།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་

[504B]གྱིས་རྒྱང་རིང་དུ་གྱུར་ཏེ་མི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་བཤད་པའི་ཚུལ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དུ་གྱུར་པ་ལས། །དེ་
དག་གི་སེམས་བསྡུས་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་འཇུག་པར་བྱ་སྙམ་ན་ཇི་ལྟར་དེ་དག་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཆོགས་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་བདུད་ཀྱི་ལས་ཐམས་ཅད་རྒྱང་རིང་དུ་བསྲིངས་ཤིང་གདོད་བྱང་
ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་ཅིང་མི་གོལ་བར་བྱེད་ནུས་ཞེས་གསོལ་པ་ལ། དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཁོར་འདུས་པའི་ནང་དུ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བསྔགས་པ་མཛད་ནས་
བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཆོས་ཀྱི་ཚོགས་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་སྙིགས་མའི་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འདམ་དུ་བྱིང་པ་ལྟ་བུ་རྣམས་གྲོལ་ཞིང་སྐྱོང་བའི་ཚུལ་དྲིས་པ་ལེགས་སོ་
ལེགས་སོ། །ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་ཁྱོད་ལ་བཤད་པར་བྱའོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་ལ། ཀུན་དགའ་བོ་དང། འདུས་པ་ཐམས་ཅད་གུས་པས་བཀའི་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ནོད་ཅིང་
འདུག་གོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་ངས་གདུངས་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་ལས་ནན་ཏན་དུ་བྱ་བ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ཡང་དག་པའི་དོན་མ་
ཐོས་སམ། སེམས་བསྡུ་བ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་བྱའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ལས་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེ་ཞིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ཤེས་རབ་སྐྱེའོ་།ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་ཟག་པ་མེད་པའི་

[505A]༄༅། །བསླབ་པ་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ངས་སེམས་བསྡུ་བ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞེས་བཏགས་པ་དེ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ཁམས་
ཀྱི་རིགས་དྲུག་གི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་འདོད་པ་ལ་མི་ཆག་ན་སྐྱེ་ཤི་གཉིས་རེས་མོས་སུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དབང་གིས་ལྟུང་བར་མི་འགྱུར། །ཁྱོད་ཏིང་ངེ་
འཛིན་ལ་སྦྱོང་བ་ནི། ཉོན་མོངས་པའི་འཁྲུལ་པ་དང་འབྲལ་བའི་ཕྱིར་ཡིན་ལ། ལོག་པར་གཡེམ་པའི་སེམས་མ་བསལ་ན་ཡུལ་དང་འབྲལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་
ཤེས་རབ་ཆེ་ཞིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་མངོན་དུ་གྱུར་ན་ཡང་ལོག་པར་གཡེམ་པ་མ་སྤངས་ན་ངེས་པར་བདུད་ཀྱི་རིས་སུ་ལྟུང་བས་རབ་བདུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དང། འབྲིང་བདུད་ཕོ་
དང། ཐ་མ་བདུད་མོར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ལ་ཡང་བདུད་ཀྱི་སློབ་མ་ཡོད་ཅིང་སོ་སོ་ནས་རང་ཉིད་བླ་ན་མེད་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་བོ་།ཞེས་ཟེར་རོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་
རྗེས་ཆོས་ཀྱི་སྙིགས་མའི་དུས་སུ་བདུད་འདི་དག་འཇིག་རྟེན་དུ་འུར་ཞིང་དར་ནས་ཆེས་ཆེར་ཞེན་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་བྱེད་ཅིང། རང་ཉིད་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་
ཞེས་སྒྲོག་ཅིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ལྟ་བའི་དོང་དུ་ལྟུང་བར་བྱས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་སྟོར་བར་བྱེད་དོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་བོ་དག་ལ་ཏིང་

[505B]ཀྱིས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཆོད་ཅིག་དང། འདི་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྔོན་གྱི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
རྣམས་ཀྱི་རབ་དང། མཆོག་དང། ཡང་དག་པ་དང། རྣམ་པར་དག་པ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་བསླབ་པ་དང་པོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ་དེའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ལོག་པར་
གཡེམ་པ་མ་སྤངས་པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྤྱོད་སྙམ་ན། དཔེར་ན་བྱེ་མ་དང་རྔོ་བཟའ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཚེད་པ་དང་འདྲ་སྟེ་བསྐལ་པ་བརྒྱ་སྟོང་གི་བར་དུ་འཚེད་ཀྱང་
བྱེ་མ་འཚིར་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་འདི་ཉིད་བཞིན་ས་བཟའ་བའི་ཉེར་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཞིང་ཐོག་མ་ནས་བྱེ་མ་དང་རྡོ་བཙོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱོད་
ཀྱིས་ལོག་པར་གཡེམ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་དམ་པ་ཚོལ་བར་བྱ་སྙམ་ན། ཇི་ལྟར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་ན་ཡང་ཐམས་ཅད་ལོག་གཡེམ་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །ལོག་
གཡེམ་རྩ་བར་གྱུར་ན། ངན་སོང་གསུམ་དུ་འཁོར་ནས་ཐར་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མྱང་འདས་སུ་བགྲོད་པའི་ལམ་གང་གིས་གསལ་བར་ནུས་
ངེས་པར་ལོག་གཡེམ་གྱི་ཀུན་སློང་ལུས་སེམས་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་དུ་སྤངས་ཤིང་སྤངས་པའི་རང་བཞིན་ཡང་མེད་པར་གྱུར་ན། གདོད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཚོལ་ཞིང་

[506A]༄༅། །དོན་དུ་གཉེར་བར་རིགས་སོ། །ངས་བཤད་པ་འདི་ལྟར་འཆད་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་ལས་གཞན་དུ་འཆང་ན། བདུད་
ཀྱིས་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཀྱི་རིགས་དྲུག་གི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྲོག་གཅོད་མེད་ན། སྐྱེ་ཤི་གཉིས་རེས་མོས་སུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་
དབང་གིས་ལྟུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྦྱོང་བ་ནི། ཉོན་མོངས་པའི་འཁྲུལ་པ་དང་འབྲལ་བའི་ཕྱིར་ཡིན་ལ་སྲོག་གཅོད་མ་བསལ་ན། ཡུལ་དང་འབྲལ་
བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཆེ་ཞིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་མངོན་དུ་གྱུར་ན་ཡང་སྲོག་གཅོད་མ་སྤངས་ན་ངེས་པར་མི་མ་ཡིན་གཏུམ་པོའི་རིགས་སུ་ལྟུང་བས་སྐྱེ་བོ་རྣམས་
འདྲེ་མཐུ་ཆེ་བ་དང། འབྲིང་མཁའ་ལ་རྒྱུ་བའི་གནོད་སྦྱིན་གྱི་བདག་པོར་འགྱུར། ཐ་མ་ས་ལ་རྒྱུ་བའི་སྲིན་པོར་འགྱུར་རོ། །ལྷ་འདྲེ་དེ་དག་ལ་ཡང་སློབ་མ་ཡོད་ཅིང་སོ་སོ་ནས་
བླ་ན་མེད་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་བོ། །ཞེས་ཟེར་རོ། །ང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྗེས་ཆོས་ཀྱི་སྙིགས་མའི་དུས་སུ་ལྷ་འདི་དག་འཇིག་རྟེན་དུ་འུར་ཞིང་དར་ནས་དེ་དག་གིས་ཤ་
ཟོས་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་བོ། །ཞེས་འཆད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ངས་དགེ་སློང་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཤ་ལྔ་ཟ་བར་གནང་བ་ནི། ཤ་འདི་དག་ངའི་རྫུ་འཕྲུལ་

[506B] །ཁྱེད་ཅག་བྲམ་ཟེའི་གནས་དྲོད་གཤེར་དང་ལྡན་པའི་སྟེང་དུ་རྡོ་བ་དང་བྱེ་མ་དང་བཅས་པོས་རྩྭ་དང་ལོ་མ་མི་སྐྱེ་བས། ངས་
སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་འདི་ལྟ་བུའི་བྱམས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་རྫུན་པའི་ཤ་ཞེས་མིང་དུ་བཏགས་ནས་ཁྱེད་ཅག་གིས་རོ་མྱོང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྗེས་སུ་སེམས་ཅན་གྱི་ཤ་ཟ་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་ཤཱཀྱའི་སྲས་ཞེས་བྱ། ཁྱེད་ཅག་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་སྐྱེ་བོ་ཤ་ཟ་བ་འདི་དག་བློ་
སད་ནས་བསམ་གཏན་ཐོབ་པ་ལྟར་གྱུར་ན་ཡང་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྲིན་པོར་གྱུར་ནས་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྫོགས་ཏེ་ངེས་པར་སྐྱེ་འཆིའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱ་མཚོར་ལྟུང་བོ་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་སློབ་མ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱེ་བོ་འདི་དག་ཕན་ཚུན་གསོད་པ་དང། མིད་པ་དང། ཟ་པ་དག་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ལ་འདི་དག་ཁམས་གསུམ་ལས་ཇི་ལྟར་འབྱུང་བར་
འགྱུར༑ ཁྱོད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་བོ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སློབ་ཏུ་འཇུག་པ་ན་གཞན་གསོད་པའི་རྒྱུན་ཆོད་ཅིག་དང། འདི་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྔོན་གྱི་བཅོམ་ལྡན་
འདས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་རྣམ་པར་དག་པ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་བསླབ་པ་གཉིས་པ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། དེའི་ཕྱིར་སྲོག་གཅོད་པ་རྒྱུན་མི་གཅོད་པར་ཏིང་ངེ་

[507A]༄༅། །འཛིན་ལ་སྦྱོང་སྙམ་པ་ནི། དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་འགའ་ཞིག་རང་གི་ལག་པས་རྣ་བ་བཀབ་ནས་རང་གི་སྐད་ཆེན་པོས་བོས་པ་གཞན་གྱིས་ཐོས་པར་མི་འགྱུར་
སྙམ་དུ་སེམས་པ་དང་འདྲ་སྟེ། འདི་བཞིན་དུ་འཆད་པ་ལས་ཕྱིར་ཞིང་གསལ་བར་གྱུར་པ་ཡོད་ཅེས་བྱའོ། །དགེ་སློང་རྣམ་པར་དག་པ་དང། ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
དག་ལམ་དུ་འགྲོ་པ་ན་རྩྭ་སྔོན་པོ་བརྫི་བར་ཡང་མི་བྱེད་ན་ལག་པས་གཅད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོ་དག་གིས་སེམས་ཅན་གྱི་ཤ་ཁྲག་ཇི་ལྟར་ཟ་བར་རུང་
གལ་ཏེ་དགེ་སློང་དག་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་སྲིན་བལ་དང། གོས་དར་དང་ཕྱོགས་འདིའི་ཀོ་ལྤགས་ཀྱི་ལྷ་མ་དང། སློག་པ་དང། ཞོ་དང། འོ་མ་དང། མར་དང། ཞུན་མར་ལ་སོགས་
པའི་བར་བགོ་བར་མི་བྱེད་ཅིང་བཟའ་བར་མི་ཕྱེད་ན། དགེ་སློང་འདི་ལྟ་བུ་འཇིག་རྟེན་ལས་ངེས་པར་གྲོལ་ནས་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྫོགས་པར་སྨིན་ནས་ཁམས་གསུམ་
དུ་འཁོར་བར་མི་འགྱུར། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་དག་གི་ལུས་ལས་བྱུང་བ་དག་ལོངས་སྤྱད་ན། དེ་དག་དང་ལས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །ད་ལྟའི་སྐྱེ་བོ་དག་ཀྱང་ས་
ལས་སྐྱེས་པའི་འབྲུ་རིགས་པ་རྒྱ་དག་ཟོས་པས་རྐང་མཐིལ་ས་ལ་མི་རེག་པར་མ་གྱུར་ཏོ། །གདོན་མི་ཟ་བར་རང་གི་ལུས་སེམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་དང། ལུས་

[507B]བྱེད་ན། ངས་སྐྱེ་བོ་དེ་ངེས་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སྨྲའོ། །ངས་བཤད་པ་འདི་ལྟར་འཆད་ན། སངས་རྒྱས་
ཀྱིས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལས་གཞན་དུ་འཆད་ན། བདུད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དེ་དག་གི་སེམས་མ་བྱིན་
ལེན་གྱི་དབང་དུ་མ་སོང་ན། སྐྱེ་ཤི་གཉིས་རེས་མོས་མ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དབང་གིས་ལྟུང་བར་མི་འགྱུར། ཁྱོད་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྦྱོང་བ་ནི། ཉོན་མོངས་པའི་འཁྲུལ་པ་དང་
འབྲལ་བའི་ཕྱིར་ཡིན་ལ། མ་བྱིན་ལེན་གྱི་སེམས་མ་བསལ་ན་ཡུལ་དང་འབྲལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཆེ་ཞིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་མངོན་དུ་གྱུར་ཀྱང་མ་བྱིན་ལེན་མ་སྤངས་
ན་ངེས་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ལྟུང་བས་རབ་རྣམས་ནི། གདོན་བགེགས་སུ་འགྱུར། འབྲིང་འདྲེ་ཕྲ་མོར་འགྱུར། ཐ་མ་འབྱུང་པོས་བརླམས་པའི་སྐྱེ་བོ་དམན་པར་འགྱུར་རོ། །ལོག་
པར་སྤྱོད་པ་དེ་དག་ལ་ཡང་སློབ་མ་ཡོད་ཅིང་སོ་སོ་ནས་རང་ཉིད་བླ་ན་མེད་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་བོ། །ཞེས་ཟེར་རོ། །ང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྗེས་ཆོས་ཀྱི་སྙིགས་མའི་དུས་སུ་གདོན་
ལོག་པར་སྤྱོད་པ་དག་འཇིག་རྟེན་དུ་འུར་ཞིང་དར་ནས་གཡོ་ཐབས་ནང་དུ་སྦེད་ཅིང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལྟ་བུར་བརྫུས་ཏེ་རང་ཉིད་རིང་མོ་ཞིག་ནས་མིའི་ཆོས་བླ་མ་ཐོབ་བོ། །ཞེ་

[508A]༄༅། །སྐྱེ་བོ་ཕལ་པ་རྣམས་བསླུས་ཏེ་དེ་དག་ཡིད་ཆེས་ཤིང་དྲན་པ་རྨོངས་སུ་བཅུག་ནས་གང་དུ་སླེབ་པའི་ཡུལ་གྱི་ཁྱིམ་པའི་སྐྱེ་བོ་དག་བརླག་ཅིང་འཐོར་
བར་བྱེད་དོ། །ངས་དགེ་སློང་རྣམས་ལ་ལྗོངས་རྒྱུ་ཞིང་བསོད་སྙོམས་སྤྱོད་ཅིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་ནི། དེ་དག་ལ་ཆེད་དུ་ཞེན་པ་སྤོང་ཞིང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་
དུ་ཡིན་ལ། དགེ་སློང་དེ་དག་རང་ཉིད་ཟས་ཀྱི་གཡོས་མི་བྱེད་པར་སྲོག་གི་ལྷག་མ་འཚོ་བའི་ཕྱིར་དུ་ཡིན་ཞིང་སྲིད་པ་གསུམ་གྱི་མགྲོན་ཁང་རྣམས་སུ་འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་ལན་
གཅིག་བྱས་ཤིང་སོང་ནས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་གོ་འདི་ལ་སྐྱེ་བོ་རྐུན་པོ་དག་རྫུན་གྱིས་ངའི་གོས་དུར་སྨིག་གྱོན་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་རྙེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་ཏེ་སྡིག་
པ་སྣ་ཚོགས་པ་བྱེད་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཉིད་མི་དགོས་ཞེས་སྨྲ་ཞིང་བསྙེན་པར་རྫོགས་པའི་དགེ་སློང་དག་ཐེག་པ་དམན་
པའོ༑ ༑ཞེས་སྨད་པ་འདི་ཅི་ཞིག་ཚུལ་འདིས་སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་པ་དག་འཁྲུལ་དུ་བཅུག་ནས་མནར་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་བར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་ང་
མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྗེས་སུ་དགེ་སློང་གང་དག་སེམས་བསྐྱེད་ནས་ངེས་པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྦྱོང་བ་དག་ཡོད་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གཟུགས་ཀྱི་མདུན་དུ་ལུས་

[508B] སོར་མོའི་ཚིགས་གཅིག་སྦར་བ་དང། ཡང་ན་ལུས་ལ་སྤོས་འབྲུ་གཅིག་གིས་བསྲེག་པར་ནུས་ན། ངས་དེ་ལ་སྐྱེ་བ་ཐོག་མ་མེད་པའི་ལས་
ཀྱི་འབྲས་བུ་དུས་གཅིག་ཏུ་ཟད་ནས་འཇིག་རྟེན་ལས་རིང་དུ་གྱུར་ཏེ་ཟག་པ་ཐམས་ཅད་དང་གཏན་དུ་འབྲལ་བར་འགྱུར་རོ། ཞེས་སྨྲའོ་།བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་འཕྲལ་
དུ་མངོན་དུ་མ་གྱུར་ཀྱང་སྐྱེ་བོ་དེའི་སེམས་ཆོས་ལས་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་ལྟ་བུའི་ལུས་གཏོང་བའི་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ལ་མ་འབད་ན་ཞི་བ་ཐོབ་ཀྱང་ངེས་པར་མིའི་སྐྱེ་བ་
བླངས་ནས་སྐྱེ་བ་སྔ་མའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མྱོང་ངོ། །ངས་སྔར་རྟའི་ཆག་ཟོས་པ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་ཁྱོད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་བོ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྦྱོང་ཞིང་
སློབ་ཏུ་འཇུག་པ་ན་ཐོག་མར་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་སྤོངས་ཤིག་དང་འདི་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྔོན་གྱི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་རྣམ་པར་དག་པ་རྨད་
དུ་བྱུང་བའི་བསླབ་པ་གསུམ་པ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། དེའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་མ་སྤངས་པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྦྱོང་བར་འདོད་པ་ནི། དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་འགའ་
ཞིག་པུག་པ་བརྡོལ་བའི་བུམ་པར་ཆུ་བླུག་པ་དང་འདྲ་སྟེ། །དེ་འགེང་བར་འདོད་ན་བསྐལ་པ་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་འགེང་བར་མི་ནུས་སོ། །གལ་ཏེ་དགེ་སློང་གང་དག་སྣམ་སྦྱོར་

[509A]༄༅། །དང་ལྷུང་བཟེད་མ་གཏོགས་པའི་ཡོ་བྱད་ཁྲུ་དང་སོར་དུ་ལོངས་པ་ཙམ་ཡང་མི་འཆང་བར་བསོད་སྙོམས་ཀྱི་ལྷག་མ་སེམས་ཅན་བཀྲེས་པ་རྣམས་
ལ་སྦྱིན་པ་བཏང་ཞིང། དགེ་འདུན་འདུས་པའི་ཚོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཞིང་ཕྱག་འཚལ་བ་དང། རང་ལ་བརྡེག་པ་དང་སྤྱོས་པ་དག་ཡོད་ན་བསྔགས་པ་དང་འདྲ་བར་སེམས་
པ་དང། གདོན་མི་ཟ་བར་ལུས་སེམས་ཡལ་བར་དོར་ནས་ལུས་ཀྱི་ཤ་ཁྲག་རུས་པ་སེམས་ཅན་ལ་གཏད་ཞིང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ལྡེམ་པོའི་དགོངས་པའི་དོན་གཙོ་
བོར་བཤད་ནས་ལས་དང་པོ་ལ་ལམ་ལས་གོལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་མི་བྱེད་པ་དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གང་ཟག་འདི་ལྟ་བུ་དག་ནི་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བསྔགས་པ་མཛད་དོ། །ངས་བཤད་པ་འདི་ལྟར་འཆད་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལས་གཞན་དུ་འཆད་ན། བདུད་ཀྱིས་
སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ད་ལྟ་འཇིག་རྟེན་གྱི་རིགས་དྲུག་གི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྲོག་མི་གཅོད་པ་དང། མ་བྱིན་པར་མི་ལེན་པ་དང། ལོག་པར་གཡེམ་
པ་མི་བྱེད། སྤྱོད་པ་འདི་གསུམ་སྤྱོད་ནུས་ན་ཡང་གལ་ཏེ་རྫུན་ཆེན་པོ་སྨྲས་ན། ཏིང་ངེ་འཛིན་དག་པར་བྱེད་མི་ནུས་སོ། །འདི་ལ་འདོད་པའི་ལྟ་བ་ཅན་གྱི་བདུད་དུ་གྱུར་ནས་

[509B]ཐོབ་བོ། །ཞེས་པ་དང། མ་རྟོགས་པ་རྟོགས་སོ། །ཞེས་དེ་སྐད་དུ་སྨྲའོ། །ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྙེད་བཀུར་དོན་དུ་
གཉེར་བས་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་མདུན་དུ་འདི་ལྟར་སྨྲ་སྟེ། བདག་ད་ལྟ་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པ་དང། ལན་གཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པ་དང་
ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པ་དང། དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པ་དང། རང་རྒྱལ་གྱི་ཐེག་པ་པ་དང། ས་བཅུ་པ་བ་དང། ས་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔར་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་སྨྲས་ནས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཕྱག་འཚལ་བ་དང་ཐལ་མོ་སྦྱོར་བ་ལ་རེ་ཞིང་མཆོད་པ་ལ་ཞེན་པར་འགྱུར་རོ། །སྐྱེ་བོ་འདི་ངན་པ་ཐ་ཆད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ཀྱི་གོ་འཕང་རླག་པར་བྱེད་པའོ། །དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་འགའ་ཞིག་གིས་ཤིང་ཏ་ལ་རལ་གྲིས་གཅོད་པ་ལྟར་སྐྱེ་བོ་དེ་དགེ་རྩ་ཆད་ནས་ཤེས་པ་དང་ནུས་པ་མེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་
རྒྱ་མཚོར་ཕྱིར་ནས་ཇི་ལྟར་གྱུར་ཀྱང་མཉམ་པར་འཇོག་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒྲུབ་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་
རྗེས་སུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་དང། དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་གདུལ་བྱ་དེ་དག་དང་འཚམ་པའི་ལུས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་སྙིགས་མའི་དུས་སུ་སྐྱེ་བ་བླངས་ཏེ་སྣ་ཚོགས་པའི་

[510A]༄༅། །གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་འཁོར་བར་འཁོར་བ་རྣམས་གྲོལ་བར་བྱེད་དོ། །འདི་ལ་དགེ་སྦྱོང་ངམ། སྐྱེ་བོ་ཕལ་པ་དང། བློན་པོ་ཆེན་པོའི་རིགས་དང། རྒྱལ་རིགས་
དང། སྣ་ཆེན་པོ་ལ་གཏོགས་པའི་རིགས་དང། བུ་དང་བུ་མོ་ཡང་རུང། བུད་མེད་འཕྱོན་མ་དང། ཡུག་ས་མོ་དང། གང་དག་འཁྲིག་པ་སྤྱོད་པ་དང། མ་བྱིན་པར་ལེན་
པ་དང། བཤན་པ་དང། ཚོང་པ་དག་གི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ནས་དེ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་མཐུན་པར་སྤྱོད་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་བསྔགས་པ་བརྗོད་ནས་དེ་དག་གི་ལུས་
སེམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་ཀྱི། ཅི་ནས་ཀྱང་རང་ཉིད་ངེས་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང། ངེས་པར་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡིན་ནོ་།ཞེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཟབ་མོ་
སྒྲོག་ཅིང་ལས་དང་པོ་པ་རྣམས་ཀྱི་མདུན་དུ་ཅི་བདེར་སྨྲ་བར་མི་བྱེད་དོ། །ཆེ་འཕོ་བ་ན་ལྐོག་ཏུ་ཚུལ་དེ་ཁ་ཆེམ་གྱི་ཚུལ་དུ་བསྙད་པར་བྱེད་པ་དག་ནི། ཡོད་དོ། །འདི་ལྟ་བུ་དག་
ནི༑ སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རྨོངས་སུ་བཅུག་ནས་སྤྱོད་པ་འཁྲུག་པའི་རྫུན་ཆེན་པོ་སྨྲ་བར་ཅི་ཞིག་འགྱུར། ཁྱོད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་བོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྦྱོང་ཞིང་སློབ་ཏུ་
འཇུག་པ་ན་ཐོག་མར་རྫུན་ཆེན་པོ་སྨྲ་བ་སྤོངས་ཤིག་དང། འདི་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྔོན་གྱི་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་རྣམ་པར་དག་པ་རྨད་དུ་བྱུང་

[510B] །ཀུན་དགའ་བོ། དེའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་རྫུན་ཆེན་པོ་སྨྲ་བ་མ་སྤངས་ན། དཔེར་ན། མིའི་ཕྱི་ས་ལ་ཙནྡན་ལྟར་བཅོས་པ་ལ་དྲི་བཟང་གཏན་ནས་འབྱུང་
མི་སྲིད་བ་དང་འདྲའོ། །ངས་དགེ་སློང་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཚོགས་ཀྱི་ནང་དུ་གདམས་པ་ན་བསླབ་པ་རྣམ་པ་བཞི་ནས་བརྩམས་ཏེ་བྱ་བ་དང་སྤྱོད་པ་གང་ལ་ཡང་
རྫུན་དང་གཡོ་སྒྱུ་བྱ་མི་རུང་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་བཞིན་དུ་དང་ཉིད་མའི་ཆོས་བླ་མ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་སྤྱོམས་ན་ཇི་ལྟར་རུང། དཔེར་ན། མི་དབུལ་པོས་རང་ཉིད་རྒྱལ་པོ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་
སྙེམས་པར་བྱེད་ན། གསོད་པའི་ཉེས་པ་ལ་ཐུག་ཅིང་ཐར་པར་མི་ནུས་ན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ལྟར་བརྫུས་ཤིང་འཆོས་པར་ཇི་ལྟར་རུང། བརྟེན་པའི་གནས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ན། འབྲས་
བུ་བརྟན་པོར་མི་འགྱུར་རོ། །འདིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་རེ་ན་སྐྱེ་བོ་འགའ་ཞིག་རང་གི་ལྟེ་བ་ལ་སོ་འདེབས་པ་དང་འདྲ་བར་དེ་ལྟར་སུ་ཞིག་ནུས། གལ་ཏེ་དགེ་སློང་རྣམས་སེམས་
གཞུ་རྒྱུད་ལྟར་དྲང་པོར་གྱུར་ཅིང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བདེན་པའི་ཚུལ་ལ་གནས་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་བཞག་ན། ནམ་དུ་ཡང་བདུད་ཀྱི་ལས་མི་འབྱུང་ངོ། །ངས་སྐྱེ་བ་དེ་
ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བླ་ན་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་འདུ་ཤེས་རྫོགས་པར་འགྲུབ་ནུས་སོ། །ཞེས་བསྔགས་པ་མཛད་དོ་།ངས་བཤད་པ་འདི་ལྟར་འཆད་ན། སངས་

[511A]༄༅། །རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལས་གཞན་དུ་འཆད་ན། བདུད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསང་བ་
སྒྲུབ་པའི་དོན་མངོན་པར་ཐོབ་པའི་རྒྱུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྒྱ་མཚོ་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་
མདོ༑ བམ་པོ་བདུན་པ། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་སེམས་བསྡུ་བའི་ཚུལ་དྲིས་པས། ངས་ཁྱོད་ལ་ཐོག་མར་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ནས་སྒོ་དམ་པ་ལ་བརྩོན་པས་
སྦྱངས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་ཚོལ་བར་འདོད་ན་ངེས་པར་ཐོག་མ་ཉིད་བསླབ་པ་འདི་བཞི་ཇི་ལྟར་འཁྱགས་པ་དང་བ་མོ་ལྟར་དྲི་མ་མེད་པར་སྲུངས་ཤིག་འདི་ལྟར་ན་ཉེས་
སྤྱོད་ཀྱི་ཡན་ལག་སྣ་ཚོགས་པ་དག་རང་ཉིད་འཕེལ་ཞིང་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ན། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་གསུམ་དང། ངག་གི་རྣམ་པ་བཞི་གང་གི་རྗེས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། ཀུན་དགའ་བོ་
བསྡམ་པར་བྱ་བ་རྣམ་པ་འདི་བཞི་གལ་ཏེ་མ་བཏང་ན་སེམས་གཟུགས་དྲི་རོ་རེག་བྱ་རྣམས་དང་འབྲལ་བ་མེད་པས་ན། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་སྣ་ཚོགས་གང་ལས་སྐྱེ། གལ་ཏེ་སྔོན་
གྱི་བག་ཆགས་སེལ་བར་མ་ནུས་ན། ཁྱོད་སྐྱེ་བོ་དེ་ལ་རྩེ་གཅིག་པའི་སེམས་ཀྱིས་ངའི་གཙུག་ཏོར་གྱི་འོད་ཟེར་ལས་བྱུང་བའི་གདུགས་དཀར་པོ་ཅན་གྱི་བླ་ན་མེད་པའི་རིག་

[511B]དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཅུག་ཏོར་བལྟར་མི་མངོན་པ་ལས་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་བདག་ཉིད་མངོན་པར་བྱུང་སྟེ་རིན་པོ་ཆེའི་པདྨའི་གདན་ལ་
བཞུགས་ནས་སྙིང་པོའི་སྔགས་འདི་གསུངས་སོ། །རེ་ཞིག་ད་ལྟ་ཁྱོད་སྐྱེ་བ་སྔན་མར་བུ་མོ་མ་ཏིངྒ་དང་བསྐལ་པ་མང་པོར་འབྲེལ་བས་འདོད་ཅིང་གཅེས་པས་སྔོན་གྱི་བག་ཆགས་
བསྐལ་པ་གཅིག་ཉིད་དང། ཚེ་རབས་གཅིག་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལ་ངས་ལན་གཅིག་གསུངས་པ་ཙམ་གྱིས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་སེམས་རྣམ་པར་དག་ནས་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ཡང་
འདོད་ཆགས་ཅན་གྱི་བུད་མེད་ཡིན་ཞིང་སློབ་ཅིང་སྦྱོང་བའི་སེམས་མེད་པ་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་མི་མངོན་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པས་མྱུར་དུ་མི་སློབ་པར་གྱུར་ན། ཁྱེད་ཅག་ཉན་
ཐོས་རྣམས་བླ་ན་མེད་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དོན་དུ་གཉེར་ན་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཚུལ་ཡོད་དམ། དཔེར་ན། རྡུལ་རླུང་གི་རྫི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པར་འཕྱར་བ་ལྟར་
དཀའ་བའི་གནས་ཅི་ཞིག་ཡོད། གལ་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་སྙིགས་མའི་ཚེ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཆོ་ག་ལ་འཇུག་པར་འདོད་པ་དག་ཡོད་ན། དེས་ཐོག་མར་དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་རྣམ་པར་དག་པ་
བསྲུང་དགོས། དེའི་ཕྱིར་གདོན་མི་ཟ་བར་སྡོམ་པ་རྣམ་དག་དང་ལྡན་པའི་དགེ་སྦྱོང་མཆོག་སློབ་དཔོན་དུ་བསྟེན། གལ་ཏེ་སྡོམ་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་མ་འཕྲད་ན་དེ་དག་གི་

[512A]༄༅། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བརྟུལ་ཞུགས་ཇི་ལྟར་ཡང་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །སྡོམ་པ་བླངས་པའི་རྗེས་སུ་གོས་གསར་པ་གྱོན། སྤོས་སྦར། ལུས་སེམས་
དབེན་པར་འདུག་སྟེ་སེམས་འདིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་རིག་སྔགས་ལན་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་བཟླས་པའི་རྗེས་སུ་གཞི་བཅས་ནས་དཀྱིལ་འཁོར་བཞེངས་ཏེ་ཕྱོགས་
བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་འོད་ཟེར་སྤྲོས་ཏེ་དེའི་སྤྱི་གཙུག་ཏུ་ཕོག་པར་བསྒོམ་མོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སྙིགས་མའི་
དུས་དེར་སྡོམ་པ་རྣམ་དག་དང་ལྡན་པའི་དགེ་སློང་ངམ། དགེ་སློང་མའམ། ཁྱིམ་བདག་གོས་དཀར་པོ་ཅན་དག་འདོད་ཆགས་ཀྱི་སེམས་བསལ་ཞིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསླབ་པ་བཟུང་
ནས་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྨོན་ལམ་བཏབ་ཅིང་ནང་དུ་འཇུག་པ་དང་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྲུས་བྱས་ཏེ་དུས་དྲུག་ཏུ་བསྒོམས་ནས་འདི་ལྟ་བུའི་
ཚུལ་གྱིས་མི་ཉལ་བར་ཞག་བདུན་ཕྲག་གསུམ་དུ་བསྒྲུབས་ན། ང་དེའི་མདུན་དུ་འོང་ཞིང་ཞལ་དངོས་སུ་བསྟན་ཏེ་སྤྱི་བོར་ཕྱག་བཞག་ནས་དབུགས་དབྱུང་ཞིང་དེའི་བློ་རྒྱས་པར་
བྱེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བླ་ན་མེད་པའི་ཐུགས་རྗེའི་བཀའ་དྲིན་ལས་བློ་ཕྱེ་སྟེ་ལམ་

[512B]མི་འཁྲུལ་བར་ཤེས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་སྙིགས་མའི་དུས་སུ་སྒོམ་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་བཞེངས་པར་འདོད་ན། གཞི་ཇི་ལྟར་བྱ་
བ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དགོངས་པ་དང་མཐུན་པའི་ཆོ་ག་རྣམ་པར་དག་པ་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་ཅེས་གསོལ་པ་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། གལ་ཏེ་
སྙིགས་མའི་དུས་ཀྱི་སྐྱེ་བོས་དཀྱིལ་འཁོར་བཞེངས་པར་འདོད་ན་ཐོག་མར་གངས་ཀྱི་རིའི་ཉེ་འདབས་སུ་གནས་པའི་བ་དཀར་མོ་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་ཚོལ་ཅིག་འདིས་རི་ལས་སྐྱེས་
པའི་རྩྭ་སྣུམ་ཞིང་བཟང་བ་ཟོས་པ་དང། གངས་རིའི་ཆུ་གཙང་མ་འཐུངས་པས་དེའི་ལྕི་བ་གཙང་ངོ། །ལྕི་བ་དེ་བླངས་ཏེ་ཙནྡན་དང་བསྲེས་ནས་ས་ལ་བྱུག་གངས་ཀྱི་ཕྱུགས་མ་ཡིན་ན་དེའི་
ལྕི་བ་དྲི་ངན་ཞིང་མི་གཙང་བས་ས་ལ་བྱུག་ཏུ་མི་རུང། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། ཐང་བདེ་བ་ནས་ས་ལ་ཁྲུ་ལྔ་ཙམ་བརྐོས་ཏེ་འོག་གི་ས་སེར་པོ་བླངས་ནས་ཙནྡན། ཨ་ག་རུ། ཤི་ལ། དུ་རུ་ཀ་གུར་
གུམ༑ རུ་རྟ། སྤང་རྒྱན། སྤང་སྤོས། སྤོས་བྱ་ལྕེ་ཅན་ཏེ་རྣམ་པ་དེ་བཅུ་པོ་ཕྱེ་མར་བཏགས་ནས་འཇིམ་པ་དང་བསྲེས་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ས་ལ་བྱུགས་ཏེ་ཐ་དཀར་ཁྲུ་བཅུ་གསུམ་ཟུར་
བརྒྱད་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་བྱས་ཏེ། དཀྱིལ་འཁོར་དབུས་སུ་གསེར་རམ་དངུལ་ལམ། ཟངས་སམ། ཤིང་ལས་བྱས་པའི་པདྨ་དང། དེའི་སྟེང་དུ་ལྷུང་བཟེད་བཞག་སྟེ་ལྷུང་བཟེད་ཀྱི་

[513A]༄༅། །ནང་དུ་སྟོན་ཟླ་འབྲིང་པོའི་ཟིལ་བའི་ཆུ་བླུགས་ནས་ཇི་ལྟར་རྙེད་ཅིང་འོས་པའི་ལོ་མ་དང་བཅས་པའི་མེ་ཏོག་གཟུགས་སོ་།ཡང་མེ་ལོང་ཟླུམ་པོ་བརྒྱད་
རང་རང་གི་གནས་སུ་བཞག་སྟེ་མེ་ཏོག་དང་ལྡན་པའི་ལྷུང་བཟེད་ལ་བསྐོར་བར་བྱའོ། །མེ་ལོང་གི་མཐར་མེ་ཏོག་པདྨ་བཅུ་དྲུག་དང་སྤོས་ཕོར་བཅུ་དྲུག་སྤེལ་ཏེ་གཞག་པར་བྱའོ། །
སྤོས་ཕོར་གྱི་ནང་དུ་ཨ་ག་རུ་འབའ་གཞིག་བསྲེག་ཅིང་མེ་ལྕེ་མི་འབར་བར་བྱའོ། །བ་དཀར་མོའི་འོ་མ་སྣོད་བཅུ་དྲུག་ཏུ་བླུག་གོ། འོ་མའི་ལྡེ་གུ་དང། ཀ་ར་བཏབ་པའི་སྣུམ་འཁུར་དང། འོ་
སྤྲིས་དང། དུག་དང་མ་འདྲེས་པའི་སྨན་སྤོས་དང། སྤྲང་རྩིས་སྤགས་པའི་སྒ་དང། མར་དང། སྦྲང་རྩི་རྣམས་ཆ་བཅུ་དྲུག་ཏུ་བྱས་ཏེ་མེ་ཏོག་གི་མཐར་བསྐོར་ཏེ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་མཆོད་པར་བྱའོ། །ཉིན་གུང་དང་མཚན་གུང་གི་དུས་སུ་སྦྲང་རྩི་བྲེ་བྱེད་དང། མར་ཁྱོར་བ་གསུམ་སྟ་གོན་བྱས་ནས་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་
མདུན་དུ་སྤོས་ཕོར་ཆུང་ངུ་གཞག། དྲི་ཞིམ་པོའི་དུར་བའི་མེ་ལ་ཆུ་སྐོལ་ཏེ་ཁྲུས་གསོལ་ནས་མེ་དེ་གཙང་མ་བྱས་ཏེ་མར་དང་སྤྲང་རྩི་བསྲེགས་པས་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་རྣམས་མཆོད་པར་བྱའོ། །ཕྱིའི་ཕྱོགས་བཞིར་བ་དང་མེ་ཏོག་གི་ཕྱང་ཕྲུལ་བྱའོ། །དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཁང་པའི་ནང་གི་ཕྱོགས་བཞིར་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་

[513B] བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུ་བརྙན་བཞུགས་སུ་གསོལ། །དབུས་སུ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད། ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ། བྱམས་པ། མི་འཁྲུགས་པ། འོད་དཔག་མེད་རྣམས་དང། རྫུ་
འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ལ་སོགས་པའི་སྐུ་བརྙན་དང། གཡས་གཡོན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་སོགས་དང། བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དང། ཨ་ཙྪཥྨ་
དང། དབྱུག་སྔོན་ཅན་དང། ཀུཎྜ་ལི་དང། བཧྲི་ཀུ་ཊི་དང། རྒྱལ་ཆེན་བཞི་དང། ལོག་འདྲེན་རྣམས་སྒོའི་གཡས་གཡོན་དུས་བྲེངས་ཏེ་དགོད། ཡང་མེ་ལོང་བརྒྱད་སྟེང་ནས་འོད་ཏུ་ཕྱོགས་
པར་བཏགས་ཏེ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ནང་གི་མེ་ལོང་དང་ཐད་ཀར་འོད་ཕན་ཚུན་དུ་ཕོག་པར་བྱས་ཏེ་གཟུགས་བརྙན་དག་བརྩེགས་མར་འཆར་དུ་བཅུག་ཞག་བདུན་ཕྲག་དང་པོ་ལ་རྩེ་
གཅིག་ཏུ་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དང། དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཚན་ནས་བརྗོད་ཅིང་ཕྱག་འཚལ་ནས་དུས་དྲུག་དྲུག་ཏུ་སྔགས་
བཟླ་ཞིང་བསྐོར་བ་བྱེད་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་ཆོས་སྤྱོད་བྱའོ་།དུས་རེ་རེར་ཡང་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་ལན་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་རེ་བྱའོ། །ཞག་བདུན་ཕྲག་གཉིས་པར་སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྨོན་པའི་སེམས་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །སྨོན་སེམས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་ངས་སྔར་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་ལས་གསལ་བར་བསྟན་ཏོ། །ཞག་བདུན་ཕྲག་

[514A]༄༅། །གསུམ་པ་ལ་དུས་བཅུ་གཉིས་སུ་རྒྱུན་གཅིག་གིས་གདུགས་དཀར་པོ་ཅན་གྱི་སྔགས་བཟླ་བར་བྱའོ། །ཞག་བདུན་པ་ལ་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
རྣམས་དུས་གཅིག་ཏུ་མངོན་སུམ་དུ་བྱོན་ཏེ་མེ་ལོང་གི་འོད་ཟེར་ཕོག་པ་དེར་ཕྱག་སྤྱི་བོར་བཞག་མ་ཐག་ཏུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གཞོལ་བས་འདི་ལྟ་བུའི་སྙིགས་མའི་དུས་བཻ་ཌཱུརྱ་ལྟར་
དག་པར་བྱེད་ནུས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་བླངས་པའི་མཁན་པོ་དང། འདུས་པའི་ཚོགས་དགེ་སློང་བཅུའི་ནང་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་མ་དག་པ་གཅིག་ཡོད་ན་
འདི་ལྟ་བུའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་སྒྲུབ་པ་ཕལ་ཆེར་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར། ཞག་བདུན་ཕྲག་གསུམ་གྱི་རྗེས་སུ་དྲང་ཞིང་མི་གཡོ་བར་འདུག་སྟེ་ཞག་བརྒྱ་སོང་བ་ན། དབང་པོ་རྣོན་པོའི་རིགས་
ཡིན་ན་སྟན་དང་མ་བྲལ་བར་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། དེས་ལུས་སེམས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་གོ་འཕང་མ་ཐོབ་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་ལ་མི་
བསླུ་བས་ཡིད་གཉིས་མ་བྱེད་ཅིག་ཁྱོད་ཀྱིས་དྲིས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་ནི། འདི་ལྟར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་བ་
བདག་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཚུན་ཆད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གཅེས་པར་བསྐྱངས་པས་མང་དུ་ཐོས་པ་ལ་འབད་པ་ལས་ཆོས་ཉིད་འདུས་མ་བྱས་མངོན་དུ་བྱེད་མ་ནུས་སོ། །ཚངས་པའི་

[514B]གསལ་བར་ཤེས་ཀྱང་རང་རང་དེབ་ན་དུ་མ་གྱུར་པས་འཇམ་པའི་དབྱངས་དང་འཕྲད་པ་ལས་བདག་རྣམ་པར་གྲོལ་ལོ། །དེ་
བཞིན་གཤེགས་པའི་གཙུག་ཏོར་ནས་བྱུང་བའི་རིག་སྔགས་ཀྱིས་མི་མངོན་པར་བསྐྱབ་པར་མཛད་ཀྱང་དངོས་པོ་མ་ཐོས་སོ། །བརྩེ་བ་ཆེན་པོས་སླར་ཡང་གསལ་བར་གསུངས་ནས་འདུས་
པ་འདིའི་སློབ་པ་ཐམས་ཅད་སྐྱོང་ཞིང་སྐྱོབ་པ་དང། ཡང་མ་འོངས་པའི་དུས་ཀྱི་འཁོར་བའི་སྐྱེ་བོ་ཕལ་པའི་བར་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གསང་བས་ལུས་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་
བ་ཐོབ་པར་མཛད་དུ་གསོལ་ཞེས་གསོལ་པ་དང། དེའི་ཚེ་འདུས་པ་ཐམས་ཅད་སོ་སོ་ནས་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གི་གསང་བ་ཟབ་མོ་མཉན་པ་དོན་དུ་གཉེར་ཞིང་
འདུག་གོ་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་ནས་རིན་པོ་ཆེའི་འོད་ཟེར་བརྒྱ་ཕྲག་སྟེང་དུ་འཕྲོ་ཞིང་འོད་ཟེར་གྱི་ནང་ནས་རིན་པོ་ཆེའི་པདྨ་འདབ་མ་སྟོང་དང་ལྡན་པ་གསལ་བར་བྱུང་སྟེ་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་རིན་པོ་ཆེའི་པདྨ་དེ་ལ་བཞུགས་ནས་གཙུག་ཏོར་ནས་རིན་པོ་ཆེའི་འོད་ཟེར་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་འཕྲོས་ཤིང་འོད་ཟེར་དེ་དག་ལ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་
བཅུའི་གསང་བའི་བདག་པོ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་དངོས་སུ་བསྟན་ཏེ། རི་བོ་འདེས་ཤིང་རྡོ་རྗེ་བསྣམས་པ་ནམ་མཁའི་བར་དུ་ཁྱབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་ལ་བལྟས་ཏེ་སྐྲག་པ་

[515A]༄༅། །དང་དགའ་བའི་སེམས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྐྱབས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྐྱེས་ཚོལ་ཞིང་རྩེ་གཟིག་པའི་སེམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་
སྩོལ་པ་ལ་མཉན་ཅིང་འདུག་གོ་གཙུག་ཏོར་བལྟར་མི་མངོན་པའི་མཚན་གྱི་འོད་ཟེར་ལས་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་འདི་དག་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །
ན་མོ་སྨི་ཏཱ་ཏ་སུ་ག་ཏཱ་ཡ། ཨརྷ་ཏེ་ས་མྱ་ཀྶཾ་བུདྡྷཱ་ཤྱ་སི་ཏཱ་ཏ་བུདྡྷ་ཀོ་ཊི་ཨུཥྞི་ཥཾ། ནམ་སྶརྦ་བུདྡྷ་བོདྡྷི་སཏེ་བྷྱ་ན་མ་སྶྤཏཱ་ནཾ་ས་མྱ་ཀྶཾ་བུདྡྷ་ཀོ་ཊཱི་ནཱཾ། ས་ཤྲ་ཝ་ཀ་སཾ་གྷཱ་ནཱཾ། ན་མཿ་ལོ་ཀེ་
ཨརྟ་ཏཱ་ནཱཾ། ན་མཿ་སྲོ་ཏཱ་པནྣཱ་ནཱཾ། ན་མསྶ་ཀྲྀ་ཏ་གཱ་མཱ་ནཱཾ། ན་མོ་ལོ་ཀེ་སམྱགྒ་ཏཱ་ནཱཾ། སམྱ་ཀྤྲ་ཏི་པནྣཱ་ནཱཾ། ན་མོ་དེ་ཝ་རྀ་ཥཱི་ཎཱཾ། ན་མ་སྶིདྡྷི་བིངྱ་དྷ་ར་ཎཱི་ཥཱ་ཎཱྲཾ། ཤ་པཱ་ནུ་གྲ་ཧ་ས་ཧི་སྲ་མཱ་
ཐཱ་ནཱཾ། ན་མོ་པྲཧྨ་ཎེ། ན་མཿ་ཨིནྡྲ་ཡ། ན་མོ་བྷ་ག་ཝ་ཏེ་རུ་ཏྲཱ་ཡ། ཨུ་མ་པ་ཏི་ས་ཧི་ཡཱ་ཡ། ན་མོ་བྷ་ག་ཝ་ཏེ་ནཱ་ར་ཡ་ཎཱ་ཡ། བཉྩ་མཧཱ་ས་མུ་དྲ་ན་མ་སྐྲ་ཏཱ་ཡ། ན་མོ་བྷ་ག་ཝ་ཏེ་
མཧཱ་ཀཱ་ལཱ་ཡ། ཏྲི་པུ་ར་ན་གར་བི་དྲ་ཝ་ཎ་ཀ་རཱ་ཡ། ཨ་དཧི་མུཀྟི་ཤྨ་ཤཱ་ན་ནི་ཝཱ་ས་ནི། མཱ་ཏྲ་ག་ཎ་ན་མ་སྐྲྀ་ཏཱ་ཡ་ན་མོ་བྷ་ག་ཝ་ཏེ་ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་ཀུ་ལཱ་ཡ། ན་མོ་པདྨ་ཀུ་ལཱ་ཡ། ན་མོ་བཛྲ་
ཀུ་ལཱ་ཡ། ན་མོ་མ་ཎི་ཀུ་ལ་ཡ། ན་མོ་ག་ཛ་ཀུ་ལ་ཡ། ན་མོ་བྷ་ག་ཝ་ཏེ། དྲཾ་ཌྷ་ཤཱུ་ར་སཻནྱ། པྲ་ཧ་ར་ཎ་རཱ་ཛཱ་ཡ། ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ་ཡ། ན་མོ་བྷ་ག་ཝ་ཏེ་ན་མོ་ཨ་མི་ཏ་བྷཱ་ཡ། ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ་ཡ་

[515B] ན་མོ་བྷ་ག་ཝ་ཏེ་ཨཀྵོ་བྷྱ། ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ་ཡ། ཨརྷ་ཏེ་སམྱ་ཀྶཾ་བུདྡྷཱ་ཡ། ན་མོ་བྷ་ག་ཝ་ཏེ་བཧཻ་ཥ་ཛྱེ་གུ་རུ་བཻ་ཌཱུརྱ་པྲ་བྷཱ་རཱ་ཛཱ་ཡ་ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ་ཡ། ན་མོ་བྷ་ག་ཝ་ཏེ་སཾ་
བུཥྤེ་ཏ་ས་ལེནྡྲ་རཱ་ཛཱ་ཡ། ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ་ཡ། ཨརྟ་ཏེ་སམྱ་ཀྶཾ་བུདྡྷཱ་ཡ། ན་མོ་བྷ་ག་ཝ་ཏེ་ཤཱ་ཀྱ་མུ་ན་ཡ། ཏ་ཐཱ་ག་ཏཱ་ཡ། ཨརྷ་ཏེ་སམྱཀྶཾ་བུདྡྷ་ཡ། ན་མོ་བྷ་ག་ཝ་ཏེ་རཏྣ་ཀེ་ཏུ་རཱ་ཛཱ་ཡ། ཏ་ཐཱ་ག་
ཏཱ་ཡ། ཨརྷ་ཏེ་སམྱཀྶཾ་བུདྡྷཱ་ཡ། ཏེ་བྷྱོ་ན་མ་སྐྲྀ་ཏྭཿ་ཨི་དཾ་བྷ་ག་ཝ་ཏོ་སི། ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ་ཥྞཱི་ཥཾ། སི་ཏཱ་ཏ་པ་ཏྲཾ་ནཱ་མ་ཨ་པ་ར་ཛི་ཏ། པྲ་ཏྱཾ་གི་རཿ་སརྦ་བཧུ་ཏ་གྲ་ཧ་ནི་གྲ་ཧ་ཀ་གྲ་ཧ་ཎི། པ་ར་བིཏྱ་
ཙྪེ་ད་ནི། ཨ་ཀ་ལ་མྲྀཏྱུ་པ་རི་ཏྲ་ཡ་ནི་ཀ་རིཾ། སརྦ་བནྡྷ་ན་མོཀྵ་ཎིཾ། སརྦ་དུཥྚ་དུསྶཱ་པྣ་ནི་ཝ་ར་ཎི། ཙ་ཏུ་ར་ཤཱི་ཏཱི་ནཱཾ་གྲ་ཧ་གྲ་ཧ་སྲཱ་ཎཱཉྩ་བིདྷིནྶཱ་ན་ཀ་རིཾ་ཨཥྚ་བིཾ་ཤ་ཏཱི་ནཱ་ནཀྵ་ཏྲཱ་ཉྩ་པྲ་ས་དྷ་
ན་ཀ་རིཾ། ཨཥྚཱ་ནཱཾ་མ་ཧཱ་གྲ་ཧཱ་ཎཱཾ་ཛྲཾ་བི་དཧྭ་ནྶཱ་ན་ཀ་རིཾ། སརྦ་ཤ་ཏྲུ་ཎི་ཝ་ར་ཤྩ། གྷོ་ར་དུ་སྥ་ནཱཉྩ་ནཱ་ཤ་ཎི། བི་ཥ་ཤ་སྟ་ཨགྣི་ཨུ་དེ་ཊ། ར་ཤྩ། ཨ་པ་ར་ཛི་ཏ་གྷོ་ར། མཧཱ་པྲ་ཙཎྚི། མཧཱ་
དཱིབྟ་མཧཱ་ཏེ་ཛཾ། མཧཱ་ཤྭེ་ཏ་ཛྭ་ལ། མཧཱ་བ་ལ་པཎྚ་ར་ཝཱ་སི་ནཱི། ཨཱརྱ་ཏཱ་རཱ་བཧྲྀ་ཀུ་ཊི་ཤྩེ་ཝ། བི་ཛ་ཡ། བཛྲ་མ་ལི་ཏི་བི་ཤྲུ་ཏ། པདྨཾ་ཀ་བཛྲ་ཛི་ཧྣ་ཙ། མཱ་ལ་ཙེ་ཝཱ་པ་ར་ཛི་ཏ། བཛྲ་
ཙིཎྚི་བི་ཤ་ར་ཙ། ཤནྟ་ཤ་བཻ་དེ་ཝ་པཱུ་ཛ་ཏ། སཽ་མྱ་རཱུ་པ་མཧཱ་ཤྭེ་ཏ། ཨཱརྱ་ཏཱ་ར་མཧཱ་བཱ་ལ། ཨ་པ་ར་བཛྲ་ཤྲྀ་ཁ་ལེ་ཤྩེ་ཝ། བཛྲ་ཀཽ་མ་རི་ཀུ་ལནྡྷ་རི་བཛྲ་ཧསྟ་ཊ། བིདྱ་

[516A]༄༅། །ཀྲཉྩ་ན་མ་ལི་ཀ། ཀུ་སུམྦྷ་ཀ་རཏྣ། བཻ་རོ་ཙ་ན་ཀུ་ལ་ཡ། ཨེ་ཏ་དོཥྞཱི་ཥཾ། བི་ཛྲིམྦྷཱ་མཱ་ནཱཉྩ། བཛྲ་ཀཱ་ན་ཀ་པྲ་བྷ། ལོ་[?]བཛྲ་ཏུ་ཎྚི་ཊ་ཤྭེ་ཏཊ། ཀ་མ་ལཱ་ཀྵི་ཤ་ཤི་
པྲ་བྷ། ཨདྱ་དི་མུ་དྲ་ག་ཎ་སུ་བི་ར་ཀྵཾ་ཙ་ཀུ་ཝནྟུ། ཨི་ཏཱནྨ་མ་སྱ། ཨོཾ་རྀ་ཥི་ག་ཎ་པྲ་ཤ་སྟ་སརྦ་ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ་ཥྞཱི་ཥ་ཧཱུཾ་ཏྲཱུཾ། ཛམྦྷ་ན་ཧཱུཾ་ཏྲཱུཾ། ཏམྦྷ་ན་ཧཱུཾ་ཏྲུཾ་པ་ར་བིདྱ་སམྦྷ་ཀྵ་ཎ་ཀཱ་རི་ཧཱུཾ་ཏྲཱུཾ། སརྦ་
ཡཀྵ་རཀྵ་ས་གྲ་ཧཱ་ཎཱཾ་བི་དྷནྶཱ་ན་ཀཱ་རི་ཧཱུཾ་ཏྲཱུཾ་ཙ་ཏུ་ར་ཤི་ཏཱི་ནཱཾ་གྲ་ཧ་ས་ཧ་སྲའ་ཎཾ། བི་དཧྭ་སཱ་ན་ཀཱ་རི་ཧཱུཾ་ཏྲཱུཾ། རཀྵ་བྷ་ག་ཝནྶ་ཏ་ཐཱ་ག་ཏོ་ཥྞཱི་ཥཾ། པྲ་གི་རཿ་མཧཱ་ས་ཧ་སྲ་བཧུ་ཛེ། ས་ཧ་སྲ་ཤརྵེ། །།
ཊི་ས་ཧ་སྲ་ནེ་ཏྲི། ཨ་བཧེ་དེ་ཛྭ་ལི་ཏཊྚཾ་ཀེ། མཧཱ་བཛྲ་དྷ་རེ། ཏྲྀ་བཧུ་ཝ་ན་མཎྚ་ལ། ཨོཾ་སསྟི་རྦྷ་ཝ་ནཱ། མ་མ་ཨི་ཏནྨ་མ་སྱ། ར་ཛ་བྷ་ཡ། ཙཽ་ར་བྷ་ཡ། ཨགྣི་བྷ་ཡ། ཨུ་ད་ཀ་བྷ་ཡ་
བི་ཥ་བྷ་ཡ། ཤ་སྟྲ་བྷ་ཡ། པ་ར་ཙ་ཀ་བྷ་ཡ། དུཿ་ཀྵུ་བྷ་ཡ། ཨཱ་ཤ་ནི་བྷ་ཡ། ཨ་ཀ་ལ་མྲྀ་ཏྱུ་བྷ་ཡ། དྷ་ར་ཎི་བཧུ་མི་ཀམྤ་ཀ་པ་ད་བྷ་ཡ། །ཨུ་ལྐ་པཱ་ད་བྷ་ཡ། རཱ་ཛ་དཎྜ་བྷ་ཡ། ནཱ་ག་
བྷ་ཡ། བིདྱུ་དྦྷ་ཡ། སུ་པརྞ་བྷ་ཡ། ཡཀྵ་གྲ་ཧ། རཀྵ་ས་གྲ་ཧ། བྲེ་ཏ་གྲ་ཧ། པི་ཤཱ་ཙ་གྲ་ཧ། གྷུ་ཏ་གྲ་ཧ། ཀུམྦྷ་ཎྜ་གྲ་ཧ། པཱུ་ཏ་ན་གྲ་ཧ། ཀ་ཊ་པཱུ་ཏ་ན་གྲ་ཧ། སྐནྡྷ་གྲ་ཧ། ཨ་པསྲ་ར་གར་
ཧ། ཨུནྨ་ད་གྲ་ཧ། ཙྪ་ཡ་གྲ་ཧ། རེ་ཝ་ཏི་གྲ་ཧ། ཤ་ཏ་ཧ་རི་ཎྱ། གརྦྷ་ཧ་རི་ཎྱ། རུ་དཧི་ར་ཧ་རི་ཎྱ། མ་ས་ཧ་རི་ཎྱ། མེ་ད་ཧ་རི་ཎྱ། མ་ཛྫ་ཧ་རི་ཎྱ། ཛ་ཏ་ཧ་རི་ཎྱ་ཇི་བི་ཏ་ཧ་རི་ཎྱ་

[516B] ཝཱནྟ་ཧ་རི་ཎྱ། ཨ་ཤུ་ཙྱ་ཧ་རི་ཎྱ། ཥེ་ཊ་ཧ་རི་ཎྱ། ཏེ་ཥཱཾ་སརྦེ་ཥཱུཾ་སརྦ་གྲ་ཧཱ་ཎཱཾ་བི་དྱཾ། ཙྪེ་ད་ཡཱ་མི་ཀཱི་ལ་ཡཱ་མི། པ་རི་པྲ་ཛ་ཀ་ཀྲྀ་ཏཾ་བི་དྷྱཾ། ཙྪེ་ད་ཡཱ་མི་ཀཱི་ལ་ཡཱ་མི་
ཌཱཾ་ཀི་ནི་ཀྲྀ་ཏཾ་བིདྱཾ། ཙྪེ་ད་ཡཱ་མི་ཀཱི་ལ་ཡཱ་མི། མཧཱ་པ་ཤུ་པ་ཏི་ཡ་རུ་དྲ་ཀྲི་ཏཾ་བིདྷྱཾ། ཙྪེ་ད་ཡཱ་མི་ཀཱི་ལ་ཡཱ་མི། ནཱ་ར་ཡ་ཎ་ཀྲི་ཏཾ་བིདྷྱཾ། ཙྪེ་ད་ཡཱ་མི་ཀཱི་ལ་ཡཱ་མི། ཏ་ཏྭ་ག་རུ་ཊ་སི་ཀྲྀ་ཏཾ་
བིདྱཾ༑ ༑ཙྪེ་ད་ཡཱ་མི་ཀི་ལ་ཡཱ་མི། མཧཱ་ཀཱ་ལ་མ་ཏྲི་ག་ཎ་ཀྲྀ་ཏཾ་བིདྱཾ། ཙྪེ་ད་ཡཱ་མི་ཀཱི་ལ་ཡཱ་མི། ཀ་པཱ་ལི་ཀ་ཀྲི་ཏཾ་བིདྱཾ། ཙྪེ་ད་ཡཱ་མི་ཀཱི་ལ་ཡཱ་མི། ཛ་ཡ་ཀ་ར་མ་དཧུ་ཀ་ར་སརྦ་ཨརྠ་
ས་དྷ་ན་ཀྲྀ་ཏཾ་བིདྷྱ། ཙྪོ་ད་ཡཱ་མེ་ཀཱི་ལ་ཡཱ་མི། ཙ་ཏུརྦྷ་གི་ནཱི་ཀྲྀ་ཏཾ་བི་བྱཾ། ཙྪེ་ད་ཡཱ་མི་ཀཱི་ལ་ཡཱ་མི་བཧྲྀ་གི་རི་ཊི་ནནྡ་ཀེ་ཤྭར་ག་ཎ་པ་ཏི་ས་ཧི་ཡ་ཀྲྀ་ཏཾ་བིདྱཾ་ཙྪེ་ད་ཡཱ་མི་ཀཱི་ལ་ཡཱ་མི་
ནག་ཤྲ་མ་ཎ་ཀྲྀ་ཏཾ་བིདྱཾ། ཙྪེ་ད་ཡཱ་མི་ཀཱི་ལ་ཡཱ་མི་ཨརྟནྟ་ཀྲྀ་ཏཾ་བི་བྱཾ། ཙྪེ་ད་ཡཱ་མི་ཀཱི་ལ་ཡཱ་མི། ཙྪེ་བི་ཏ་རཱ་ག་ཀྲི་ཏཾ་བིདྱ། ཙྪེ་ད་ཡཱ་མི་ཀཱི་ལ་ཡཱ་མི། བཛྲ་པཱ་ཎི་གུཧྱ་གུཧྱ་ཀཱ་
དཧི་བ་ཏི་ཀྲྀ་ཏཾ་བིདྱཾ། ཙྪེ་ད་ཡཱ་མི་ཀཱི་ལ་ཡཱ་མི། རཀྵཾ་བྷ་ག་ཝ་ན། ཨི་ཏམྣ་མ་སྱ། བྷ་ག་ཝ་ན། སི་ཏཱ་ཏ་པ་ཏྲེ་ན་མོ་སྟུ་ཏེ། ཨ་སཱིཏཱ་ན་ལཱ་རྐ་[?]སྤུ་ཊ་བི་ཀ་སི་ཏཱ་ཏ་བ་ཏྲེ་ཛྭ་ལ་ཛྭ་
ལ༑ ད་ར་ད་ར། བི་ད་ར་བི་ད་ར། ཙྪིནྡྷ་ཙིདྷཾ། །ཧཱུཾ་ཧཱུཾ་ཕཊ་ཕཊ་ཕཊ་ཕཊ་ཕཊ་སཱཧཱ། ཧེ་ཧེ་ཕཊ། ཨ་མོ་གྷཱ་ཡ་ཕཊ་ཨ་པྲ་ཏི་ཧ་ཏཱ་ཕཊ། [?]ཕཊ། ཨ་སུ་ར་བི་དྲ་བ་ཀཱ་རཱ་ཡ་

[517A]༄༅། །ཕཊ༑ སརྦ་དེ་ཝ་བྷྱ་ཕཊ། སརྦ་ནཱ་གེ་བྷྱ་ཕཊ་སརྦ་ཡཀྵེ་བྷྱ་ཕཊ། སརྦ་གནྡྷ་རྦེ་བྷྱ་ཕཊ། སརྦ་པཱུ་ཏ་ནེ་བྷྱ་ཕཊ། ཀ་ཊ་པཱུ་ཏ་ནེ་བྷྱ་ཕཊ། སརྦ་དུ་རླཾ་གྷི་
ཏེ་བྷྱ་ཕཊ། སརྦ་དུཥྤྲེ་ཀཱེ་བྷྱ་ཕཊ། སརྦ་ཛྭ་རེ་བྷྱ་ཕཊ། སརྦ་ཨ་པསྨ་རེ་བྷྱ་ཕཊ། སརྦ་ཤྲ་ཝ་ཎ་བྷྱེ་ཕཊ་སརྦ་ཏིའིརྠི་ཀེ་བྷྱ་ཕཊ། སརྦ་ཏ་མ་ད་ཀེ་བྷྱ་ཕཊ། སརྦ་བིདྷྱ་
རཱ་ཛ་ཛྭ་རེ་བྷྱ་ཕཊ། ཛ་ཡ་ཀ་ར་མ་དཧུ་ཀ་ར་སརྦ་ཨརྟ་སདྷ་ཀེ་བྷྱ་ཕཊ། བིདྱ་ཙ་རེ་བྷྱ་ཕཊ། ཙ་ཏུརྦྷ་གི་ནཱི་བྷྱ་ཕཊ། བཛྲ་ཀཽ་མ་རི་བིདྱ་རཱ་ཇེ་བྷྱ་ཕཊ། མཧཱ་པྲ་ཏྱཾ་ཐ་གི་རེ་བྷྱ་ཕཊ་
བཛྲ་ཤྲཾ་ཁ་ལ་ཕྲ་ཏྱཾ་གི་རི་རཱ་ཛ་ཡ་ཕཊ། མཧཱ་ཀཱ་ལཱ་ཡ་མཧཱ་མ་ཏྲི་ག་ཎ་ན་མསྐྲྀ་ཏཱ་ཡ་ཕཊ། བིཥྞུ་བི་ཡེ་ཕཊ། པྲཧྨ་ཎི་ཡེ་ཕཊ། ཨགྣི་ཡེ་ཕཊ། མཧཱ་ཀཱ་ལི་ཡེ་ཕཊ། ཀཱ་ལ་དཎྚི་ཡེ་
ཕཊ། མ་ཏྲྀ་ཡེ་ཕཊ། རཽ་དྲི་ཡེ་ཕཊ། ཙ་མུཎྚི་ཡེ་ཕཊ། ཀཱ་ལ་ར་ཏྲྀ་ཡེ་ཕཊ། ཀ་པཱ་ལི་ཡེ་ཕཊ། ཨ་དཧི་མུཀྟི་ཀ་ཤྨ་ཤ་ན་ཝཱ་སི་ནི་ཡེ་ཕཊ། ཡེ་ཀེ་ཙིཚ་ཏྭ་སྱ་མ་མ་ཨིཏནྨ་
མསྱ༑ དུཥྚ་ཙིཏྟ་ཨ་མི་ཏྲ་ཙིཏྟ། ཨོཾ་ཛེ་ཧེ་ར། གརྦྷ་ཧ་ར། རུ་དྷཾ་ར་ཧ་ར། ཝཱ་ས་ཧ་ར། མཾ་ས་ཧ་ར། ཛ་ཏ་ཧ་ར་ཛི་བི་ཏ་ཧ་ར། བལྱ་ཧ་ར། གནྡྷ་ཧ་ར། པུཥྤེ་ཧ་ར། ཕ་
ལ་ཧ་ར། ཨཱ་སྱེ་ཧ་ར། པཱ་པ་ཙིཏྟ། དུཥྚ་ཙིཏྟ། རུ་དྲ་ཙིཏྟ། ཡཀྵ་ག་ཧ། རཀྵ་ས་གྲ་ཧ། པྲེ་ཏ་གྲ་ཧ། པི་ཤཱ་ཙ་གྲ་ཧ། བྷཱུ་ཏ་གྲ་ཧ། ཀུམྦྷ་ཎྚི་གྲ་ཧ། སྐནྡྷ་གྲ་ཧ་ཨུནྨ་ད་གྲ་

[517B] ཙྪ་ཡ་གྲ་ཧ། ཨ་པསྨ་ར་གྲ་ཧ། ཌཱ་ཀ་ཌཱ་ཀི་ནཱི་གྲ་ཧ། རེ་ཝ་ཏི་གྲ་ཧ། ཛ་མི་ཀ་གྲ་ཧ། ཤ་ཀུ་ནི་གྲ་ཧ། མ་ཏྲི་ནནྡི་ཀ་གྲ་ཧ། ཨ་ལམྦ་གྲ་ཧ། གཎྛ་མི་ནི་གྲ་ཧ། ཛྭ་རཤྩ། ཨེ་ཀ་ཧི་ཀ་
དའྭི་ཏི་ཡི་ཀ་ཏྲི་ཏཱི་ཡི་ཀ་ཙ་ཏུ་རྠི་ཀ་ནི་ཏྱ་ཛྭ་ར། བི་ཥ་མ་ཛྭ་ར། བཏྟི་ཀ་བེཏྟི་ཀ་ཤླེཥྨི་ཀསནྣི་པཏྟི་ཀ་སརྦ་ཛྲ་ར་ཤྩ་རཀྵྱནྟི། མརྡྷ་བཱ་ཏེ་ལུ་ཙི་ཀཾ་ཨཀྵི་རོ་གཾ་མུ་ཁ་རོ་གཾ་གཎྛ་རོ་གཾ་གྲ་ཧ་གྲ་རཾ་
ཀརྞ་ཤུ་ལཾ། དནྟ་ཤུ་ལཾ། གྲྀ་ཝ་ཤུ་ལཾ། མརྨ་ཤུ་ལཾ་པརཤ་ཤུ་ལཾ། ཨུ་ད་ར་ཤུ་ལཾ། ཀ་ཊི་ཤུ་ལཾ། བཱསྠི་ཤུ་ལཾ། ཨཱུ་རུ་ཤུ་ལཾ། ཛཾ་གྷ་ཤུ་ལཾ། ཧ་སྟ་ཤུ་ལཾ། པཱ་ད་ཤུ་
ལཾ༑ སྭ་ཨངྒ་པྲཏྱཾ་ག་ཤུ་ལཾ། བཧུ་ཏ། བེ་ཏ་ཊ། ཌཱ་ཀི་ནཱི་ཛྭ་ར། དཱ་ཏྲུ། ཀཎྚུ། ཀི་ཊ་བྷ། ལུ་ཏ། བེ་སརྦ། ལོ་ཧ་ལིངྐ། ཤོ་ཥ། ཏྲཱ་ས་ན། ག་ར། བི་ཥཿ་ཡོ་ག་ཨགྣི། ཨུ་ད་ཀ་མ་ར། བཧི་ར་
གནྡ་ར༑ ཨ་ཀ་ལ་མྲྀཏྱུ། ཏྲཻ་མབུ་ཀ་ཏྲཻ་ལ་ཊ། བྲྀ་ཤྩི་ཀ་སརྦ། ནཱ་ཀཱུ་ལཾ། སཾ་ཧ། བྱ་གྷྲ། རཀྵི། ཏ་རཀྵ། མྲྀ་ཤྲི་བྷྱ་ཏེ་ཥཱི་སརྦེ་ཥཱཾ་སི་ཏཱ་ཏ་པ་ཏྲེ། མཧཱ་བཛྲ་ཨུཥྞི་ཥཾ། མཧཱ་བྲ་ཏྱཾ་གི་རཾ། ཡ་བདྡ་ད་ཤ་ཡོ་
ཛ་ན་ཨཱབྷྱནྟ་རེ་ཎ། བི་བྱ་བིནྡྷཾ་ཀ་རོ་མི། ཏེ་ཛོ་བ་དཧེཾ་ཀ་རོ་མི། པ་རི་བིད་བནྡྷཾ་ཀ་རོ་མི། ཏ་དྱ་ཐཱ། ཨོཾ་ཨ་ན་ལེ་བི་ཥ་ཏེ། བའི་རི། བཛྲ་དྷ་རེ། བྷནྡྷ་བནྡྷ་ནི། བཛྲ་པཱ་ནི་ཕཊ། ཧཱུཾ་ཏྲཱུཾ་ཕཊ་སཱཧཱ། ཀུན་དགའ་བོ། དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་གཙུག་ཏོར་ལས་བྱུང་བའི་གདུགས་དཀར་པོ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གསང་བ་ཟབ་མོའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་དོན་ལས་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞི་

[518A]༄༅། །གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་བྱུང། ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་སྙིང་པོའི་སྔགས་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་
བོ༑ ༑ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་སྙིང་པོའི་སྔགས་འདི་བཟུང་བས་བདུད་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ཞིང་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་བཏུལ་ལོ་།ཕྱོགས་བཅུའི་ད་བཞིན་གཤེགས་པ་
རྣམས་སྙིང་པོའི་སྔགས་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་རིན་པོ་ཆེའི་པདྨ་ལ་བཞུགས་བཞིན་དུ་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་དོན་མཛད་དོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་
སྙིང་པོའི་སྔགས་འདི་བཟུང་བས་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་སུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྐོར་རོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་སྙིང་པོའི་སྔགས་འདི་བཅངས་པས་
ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱི་བོར་ཕྱག་བཞག་ནས་ལུང་སྟོན་པར་མཛད་དོ། །སེམས་ཅན་དེ་དག་རང་ཉིད་གོ་འཕང་མ་ཐོབ་བྱང་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལས་ལུང་
བསྟན་ཐོབ་བོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་སྙིང་པོའི་སྔགས་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ས་ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་ཅན་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་ལས་གྲོལ་ཞིང་སྐྱོང་བར་མཛད་དེ་
འདི་ལྟར་དམྱལ་བ་དང། ཡི་དྭགས་དང། དུད་འགྲོ་དང། ཞར་པ་དང། འོན་པ་དང། གླེན་ཞིང་ལྐུགས་པ་དང། མི་སྡུག་པ་དང་འཕྲད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང། སྡུག་པ་དང་

[518B] འདོད་པ་བཙལ་གྱིས་མི་རྙེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་ཆགས་ཆེ་བ་དང་ཉམ་ང་བ་ཐམས་ཅད་ལས་
དུས་གཅིག་ཏུ་འགྲོལ་བ་དང། ཆོམ་རྐུན་གྱི་འཇིགས་པ་དང། དགྲའི་འཇིགས་པ་དང། རྒྱལ་པོའི་ཆད་པའི་འཇིགས་པ་དང། བཙོན་གྱི་འཇིགས་པ་དང། རླུང་དང་མེ་དང་ཆུའི་
འཇིགས་པ་དང། བཀྲེས་སྐོམ་དང་དབུལ་འཕོངས་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་བསམ་པ་ཙམ་གྱིས་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་སྙིང་
པོའི་སྔགས་འདིའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པས་ཕྱོགས་བཅུའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བསྟེན་ནས་སྤྱོད་ལམ་རྣམ་པ་བཞིས་བཉེན་བཀུར་ཡིད་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་ནུས་ཤིང་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་
སྙེད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཚོགས་སུ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོ་ཞེས་བསྔགས་པར་མཛད་དོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་སྙིང་པོའི་སྔགས་འདི་སྤྱད་པས་
འབྲེལ་པ་ཅན་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དང་ཐེག་པ་དམན་པའི་སྐྱེ་བོ་དག་གསང་བ་ཟབ་མོའི་མཛོད་ཐོས་པས་འཇིགས་པ་དང་བྲལ་བར་ནུས་སོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་རྣམས་སྙིང་པོའི་སྔགས་འདི་བཟླས་པས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་གྲུབ་པ་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་དྲུང་དུ་བཞུགས་པ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་སྟོན་ནུས་སོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་

[519A]༄༅། །བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་སྙིང་པོའི་སྔགས་འདི་སྤེལ་བས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྗེས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པ་དང། འདུལ་
ཁྲིམས་དམ་ཞིང་རྣམ་པར་དག་པ་སྲུང་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ངེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཙུག་ཏོར་ནས་བྱུང་བའི་གདུགས་དཀར་པོ་ཅན་གྱི་སྔགས་འདིའི་ཕན་ཡོན་རྟག་ཏུ་
ཉིན་ཐོག་ཐག་སྐད་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཚིགས་མ་ཟློས་པར་ཚུལ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བསྐལ་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་བར་དུ་བརྗོད་ཀྱང་ཟད་པར་མི་ནུས་སོ། །འདིའི་མིང་ལ་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་གཙུག་ཏོར་ཞེས་ཀྱང་བྱ། ཁྱེད་ཅག་སློབ་པ་རྣམས་འཁོར་བ་ལས་མ་གྲོལ་བས་སེམས་བསྐྱེད་དེ་ཞེ་ཐག་པ་ནས་དགྲ་བཅོམ་པར་འགྱུར་བར་བྱ་སྙམ་ན་སྤགས་
འདི་མ་བཟླས་པར་ཆོག་བྱས་ནས་ལུས་དང་སེམས་ཀྱི་བདུད་ཀྱི་ལས་ཐམས་ཅད་ལས་རྒྱང་བསྲིང་བར་འདོད་པ་ནི། གནས་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འཇིག་རྟེན་གྱི་
ཁམས་ཀྱི་ཡུལ་སོ་སོའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རང་གི་ཡུལ་དུ་སྐྱེས་པའི་གྲོ་གའམ། ཤིང་ཤུན་ནམ། ཏ་ལའི་ལོ་མའམ། ཤོ་གུའམ། རས་དཀར་པོ་ལ་སྔགས་འདི་
བྲིས་ཏེ་བཟང་པོའི་སྣོད་དུ་བཅུག་ལ་མི་དེ་སེམས་རྨོངས་ཤིང་ཀློག་པ་དང་འཛིན་པར་མ་ནུས་ན་ལུས་ལ་འཆང་ངམ་ཁྱིམ་གྱི་ནང་དུ་བྲིས་ན། མི་དེ་ཇི་སྲིད་འཚོའི་བར་དུ་

[519B] །ཀུན་དགའ་བོ། ངས་ད་ལྟ་ཁྱོད་ལ་སླར་ཡང་བཤད་པར་བྱའོ། །སྔགས་འདིས་འཇིག་རྟེན་བསྲུངས་ཤིང་བསྐྱབས་ནས་འཇིགས་
པ་ཐམས་ཅད་ལས་གྲོལ་བར་ནུས་ཤིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཤེས་རབ་བསྐྱེད་ནུས་སོ། །གལ་ཏེ་ང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྗེས་སུ་སྙིགས་
མའི་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཀློག་པ་དང་གཞན་ལ་ཀློག་ཏུ་བཅུག་ན་འདི་ལྟར་ཀློག་པ་དང་འཛིན་པའི་སྐྱེ་བོ་དེ་དག་མེས་བསྲེག་པར་མི་འགྱུར། ཆུས་བྱིད་
བར་མི་འགྱུར། དུག་ཆེན་པོ་དང་ཆུང་དུས་གནོད་པར་མི་འགྱུར། དེ་བཞིན་དུ་ལྷ་དང། ཀླུ་དང། འབྱུང་པོ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང་བདུད་དང། གདོན་དང། གནོད་སྦྱིན་
དང༑ འདྲེ་དག་གི་རིག་སྔགས་ཀྱིས་ཚུགས་པར་མི་འགྱུར། སེམས་མཉམ་པར་བཞག་པ་ཐོབ་པས་ངན་སྔགས་དང། བྱད་དང། རོ་ལངས་དང་དུག་དང། དུག་
སྦྱར་མ་དང། གསེར་དུག་དང། དངུལ་དུག་དང། རྩྭ་དང། ཤིང་དང། སྲིན་བུ་དང། སྦྲུལ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དུག་གི་རླངས་པ་སྐྱེ་བོ་དེའི་ཁར་
སོང་ན་བདུད་རྩིར་འགྱུར། གཟའ་དང་རྒྱུ་སྐར་དྲག་པོ་རྣམས་དང་བཅས་པ་ལྷ་འདྲེས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གནོད་པར་བརྩམས་ཀྱང་སྐྱེ་བོ་དེ་ལ་ཚུགས་པར་མི་འགྱུར། ལོག་འདྲེན་ལ་

[520A]༄༅། །སོགས་པ་དང་གཤིན་རྗེའི་རྒྱལ་པོ་འཁོར་དང་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་དེའི་བཀའ་དྲིན་མནོས་ཏེ་རྟག་ཏུ་སྲུང་ཞིང་སྐྱོབ་པར་འགྱུར། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་
ཀྱིས་འདི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། རིག་སྔག་འདི་རྡོ་རྗེའི་རིགས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེམ་སྙེད་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་རང་རང་གི་འཁོར་དང་བཅས་པ་ཉིན་
མཚན་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གཟུངས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་སྲུང་བར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་སེམས་གཡེངས་ཤིང་འཁྲུགས་ནས་སེམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མི་གནས་ཀྱང་
སེམས་ཀྱིས་དྲན་པ་དང་ངག་གིས་བཟླས་ན་རྡོ་རྗེའི་རིགས་དེ་དག་རྒྱུན་དུ་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་སྲུང་ཞིང་སྐྱོབ་པར་བྱེད་ན་དེ་ལྟ་བུའི་རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྟན་
པོར་གྱུར་པ་དག་སྨོས་ཅི་དགོས། རྡོ་རྗེའི་རིགས་ཀྱི་སྙིང་པོའི་རྒྱལ་པོ་འདི་དག་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཏེ་མྱུར་དུ་བློ་གྲོས་འཕེལ་བར་བྱེད་དོ། །སྐྱེ་བོ་དེ་དུས་དེ་ཉིད་
དུ་བསྐལ་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་ལས་དྲེན་ཏེ་ཐམས་ཅད་གསལ་བར་ནུས་ཤིང་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཐོག་མའི་བསྐལ་པ་ནས་ཕྱི་མའི་
མཐའི་བར་དུ་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་ནམ་དུ་ཡང་གནོད་སྦྱིན་དང་སྲིན་པོ་དང། སྤྲུལ་པོ་དང། ལུས་སྲུལ་པོ་དང། གྲུལ་བུམ་དང། ཤ་ཟ་དང། ཡི་དྭགས་ལ་སོགས་པའི་

[520B] གཟུགས་མེད་དང། འདུ་ཤེས་ཅན་དང། འདུ་ཤེས་མེད་པའི་གནས་ངན་པར་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར། རིགས་ཀྱི་བུ་གང་དག་འདོན་པ་དང། བཟླ་བ་དང། འབྲི་བ་དང་
འབྲིར་འཇུག་པ་དང། ཡང་ན་འཆང་བ་དང། སྤེད་པ་དང། སྣ་ཚོགས་པས་བཀུར་ཞིང་མཆོད་ན། བསྐལ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དབུལ་པོ་དང། དམན་པ་དང། བདེ་བས་ཕོངས་པའི་ཡུལ་དུ་
སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར། སྐྱེ་བོ་འདི་དག་རང་ཉིད་ཀྱིས་དགེ་བའི་བསམ་བྱས་པར་ཡང་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ལེགས་པའི་དཔལ་ཇི་སྙེད་པ་སྐྱེ་བོ་དེ་ལ་སྩལ་བས་གངྒཱའི་
ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་གྲངས་མེད་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བསྐལ་པ་རྣམས་སུ་རྟག་པར་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དྲུང་དུ་སྐྱེ་ཞིང་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་
པོ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །ཨ་ཀྲ་ཀུའི་ཁྱིམ་ལྟར་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འབྲེལ་ནས་ནམ་ཡང་འབྲལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སྡོམ་པ་ཉམས་པ་ཡང་སྡོམ་པ་རྣམས་པར་དག་པར་འགྱུར། །སྡོམ་པ་
མ་ཐོབ་པ་ཡང་སྡོམ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར། བརྩོན་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ཡང་བརྩོན་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར། ཤེས་རབ་དང་མི་ལྡན་པ་ཡང་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར། མི་གཙང་བ་ཡང་མྱུར་དུ་གཙང་
བར་འགྱུར། ཤེས་རབ་མ་བྱས་པ་ཡང་སྨྱུང་བ་བྱས་པར་འགྱུར་རོ་།ཀུན་དགའ་བོ། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་དག་སྔགས་འདི་བཟླས་ཤིང་འཛིན་པ་ན་གལ་ཏེ་མ་བཟུང་བའི་སྐབས་སུ་སྡོམ་པ་ཉམས་ན་སྔགས་

[521A]༄༅། །བཟུང་ཕྱིན་ཆད་ནས་སྡོམ་པ་ཉམས་པའི་སྡིག་པ་ལྕི་ཡང་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཅར་དུ་མེད་པར་ཐམས་ཅད་བྱང་བར་འགྱུར་ཆང་འཐུང་བ་དང་སྒོག་ཙོང་
སོགས་རོ་ཚ་བའི་ཚོད་མ་ལྔ་ཟོས་པ་དང་མི་གཙང་བའི་ཟས་སྣ་ཚོགས་པ་ཟོས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་དང། རྡོ་རྗེ་ཕོ་ཉ་དང། ལྷ་དྲང་སྲོང་དང་
ལྷ་དང། འབྱུང་པོ་དག་གིས་དེ་དག་ལ་སྐྱོན་དུ་མི་བལྟའོ། །གལ་ཏེ་མི་གཙང་བའི་གོས་ཧྲུལ་པོ་གྱོན་ནས་ཞག་གཅིག་གནས་པ་དང་དུས་གཅིག་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་
པར་དག་པ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར། དཀྱིལ་འཁོར་མི་སྒྲུབ་ཆོ་ག་མི་བྱེད་ལམ་ལ་དི་སྤྱོད་ན་ཡང་སྔགས་འདི་འཛིན་ཞིང་བཟླས་ན་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཞུགས་པ་དང་ལམ་ལ་
སྤྱོད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པར་ཕན་ཡོན་འཐོབ་བོ། །གལ་ཏེ་མཚམས་མེད་པ་ལྔ་བྱས་པ་དང། ཡང་དགེ་སློང་དང། དགེ་སློང་མ་རྣམས་ཀྱི་སྤང་བར་བྱ་བ་རྣམ་པ་བཞི་
དང། རྣམ་པ་བརྒྱད་སྤྱད་ན་ཡང་སྔགས་འདི་བཟླས་པས་དེ་ལྟ་བུའི་སྡིག་པ་ཤིན་ཏུ་ལྕི་བ་ཐམས་ཅད་རླུང་དྲག་པོས་བྱེ་མའི་ཕུང་པོ་ཁྱེར་བ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་ཟད་
བར་བྱས་ནས་སྤུའི་ཉག་མ་ཙམ་ཡང་ལུས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་།ཀུན་དགའ་བོ། སེམས་ཅན་གང་དག་བསྐལ་པ་དཔག་མེད་གྲངས་མེད་པ་ནས་བྱས་པའི་སྡིག་

[521B]ཀྱང་སྔགས་འདི་འདོན་པ་དང། བཟླ་བ་དང། འདྲི་བ་དང། འདྲིར་འཇུག་པ་དང། ལུས་ལ་འཆང་ཞིང་འཛིན་པ་དང་
གང་དུ་གནས་པའི་ཁང་ཁྱིམ་དང། ར་བ་དང། ཉེ་འཁོར་ལ་སོགས་པ་དག་ཏུ་བཞུགས་སུ་གསོལ་ན། དེ་ལྟ་བུའི་སྡིག་པ་བསྔགས་པ་ཐམས་ཅད་ཆུ་ཚན་གྱིས་ཁ་བ་བཞུ་བ་
ལྟར་དག་པར་བྱས་ནས་རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ཀུན་དགའ་བོ། བུད་མེད་གང་བུ་དང་བུ་མོ་མ་སྐྱེས་པ་བུ་འདོད་པ་
དག་དད་པས་སྔགས་འདི་དྲན་ཞིང་བཟླས་པ་དང། ཡང་ན་ལུས་ལ་གདུགས་དཀར་པོ་ཅན་གྱི་སྔགས་འདི་འཆང་བ་དང། བཟླས་ན་ཁྱེའུ་དང་བུ་མོ་ཚེ་དང་བསོད་ནམས་དང་
བློ་དང་ལྡན་པ་རྙེད་པར་འགྱུར་རོ། །དགེ་བའི་འབྲས་བུ་སྨིན་པར་འདོད་ན་མྱུར་དུ་སྨིན་ཏེ་ལུས་དང་སྲོག་དང་མཐའ་ཐང་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །ཤི་འཕོས་ནས་ཀྱང་ཕྱོགས་
བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་དུ་སྨོན་པ་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་།མཐའ་འཁོབ་ཀྱི་མིར་ཡང་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ན། ཤིན་ཏུ་དམན་པའི་སྐྱེ་གནས་སྣ་ཚོགས་སུ་མི་སྐྱེ་བ་
སྨོས་ཅི་དགོས། །ཀུན་དགའ་བོ། ཡུལ་ཁམས་དང། གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་དང། གྲོང་རྡལ་རྣམས་སུ་མུ་གེ་དང། ཡམས་ཀྱི་ནད་དང་ཡང་ན་ཕ་རོལ་གྱི་དམག་ཚོགས་

[522A]༄༅། །དང། ཆོམ་ཀུན་དང། འཐབ་རྩོད་ལ་སོགས་པ་གང་དག་འཇིགས་པ་དང། འཚེ་བ་བྱུང་བའི་གནས་རྣམས་སུ་རིག་སྔགས་འདི་བྲིས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་
གྱི་ཕྱོགས་བཞིའི་སྒོ་དང། མཆོད་རྟེན་དང། གཙུག་ལག་ཁང་དང་ཡང་ན་རྒྱལ་མཚན་གྱི་རྩེ་མོ་ལ་བཏགས་ནས་ཡུལ་ཁམས་དེར་གནས་པའི་སྐྱེ་བོ་དག་མངོན་དུ་
ཕྱོགས་ཏེ་དད་ཅིང་གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་མཆོད་ཅིང་བསྙེན་བཀུར་བ་དང། སྐྱེ་བོ་དེ་དག་རང་རང་གི་ལུས་ལ་འཆང་བ་དང། ཡང་ན་རང་རང་
གི་ཁྱིམ་དུ་བཞུགས་སུ་གསོལ་ན། མྱ་ངན་དང་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ། གནས་གང་དང་གང་དུ་སྔགས་འདི་བཞུགས་པ་དེར་སེམས་ཅན་
དེ་དག་ལ་ལྷ་དང་ཀླུ་རབ་ཏུ་དགའ་ནས་རླུང་དང་ཆར་དུས་དང་མཐུན་པར་འབྱུང་ཞིང་འབྲུ་སྣ་ལྔ་འཕེལ་ནས་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་དག་བདེ་ཞིང་སྐྱིད་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་སྐར་མ་དྲག་
པོ་ལས་ལྟས་ངན་པ་ཕྱོགས་ཕྱོགས་སུ་བསྟན་པ་རྣམས་ཞི་བར་བྱས་ནས་གདོན་དང་སྡུག་བསྔལ་མི་འབྱུང་ཞིང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དུས་མ་ཡིན་པའི་འཆི་བ་མེད་པ་དང་
ལྕགས་སྒྲོག་དང། གདོས་དང། ལྕགས་ཐག་རྣམས་དེའི་ལུས་ལ་ཕོག་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་ཉིན་མཚན་དུ་བདེ་བར་གཉིད་ལོག་སྟེ་རྨི་ལམ་ངན་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་

[522B] མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་ལྟས་ངན་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་སྟོན་པའི་སྐར་མ་ངན་པ་ཡོད་དེ། རྒྱུ་སྐར་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་ནི། དེ་དག་གི་གཙོ་བོར་གྱུར་ཅིང་གཟའ་ཆེན་པོ་དྲག་པོ་
བརྒྱད་རྒྱུ་སྐར་དེ་དག་གི་བདག་པོར་གྱུར་ཏེ་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་སུ་སྤྲུལ་པ་འཇིག་རྟེན་དུ་མཐོང་ནས་སེམས་ཅན་ལ་གདོན་དང་ལྟས་ངན་པ་སྣ་ཚོགས་གཏོར་བར་བྱེད་དོ། །སྔགས་འདི་
ཡོད་པའི་གནས་སུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཞི་ཞིང་དག་ནས་དཔག་ཚད་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ནང་ཚུན་ཚད་དུ་ལྟས་ངན་པ་ཐམས་ཅད་ནམ་ཡང་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པས་སྔགས་འདི་དངོས་སུ་བསྟན་པ་ནི། ཆེད་དུ་མ་འོངས་པའི་སྐྱེ་བོ་ལས་དང་པོ་པ་ནན་ཏན་གྱིས་སློབ་པ་རྣམས་བསྲུངས་ཤིང་བསྐྱབས་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཞུགས་ཤིང་
ལུས་སེམས་མཆོག་ཏུ་བདེ་ཞིང་བརྟན་པར་འགྱུར་བས་བདུད་དང་ལྷ་འདྲེ་ཡི་དྭགས་ལྷ་མ་ཡིན་ལ་སོགས་པའི་བར་ཆད་མི་འབྱུང་ངོ་།ཡང་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ལས་ཀྱི་ཤ་འཁོན་དང་
སྒྲིབ་པ་དང། སྐྱེ་བ་སྔ་མའི་ལན་ཆགས་ཡོད་པ་རྣམས་གནོད་པ་བྱེད་དུ་འོང་བར་མི་འགྱུར། ཁྱོད་ལ་སོགས་པ་འཁོར་འདུས་པ་འདིའི་སློབ་པའི་སྐྱེ་བོ་ནས་མ་འོངས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་
སློབ་པའི་སྐྱེ་བོའི་བར་རྣམས་ཀྱིས་ངས་བཤད་པ་ལྟར་དཀྱིལ་འཁྲོ་ལ་བརྟེན་ནས་སྡོམ་པ་འཛིན་པ་དང། སྡོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་དགེ་འདུན་རྣམ་པར་དག་པ་དང་འཕྲད་

[523A]༄༅། །པར་འགྱུར་རོ། །སྙིང་པོའི་སྔགས་འདི་ལ་ཐེ་ཚོམ་དང་ཡིད་གཉིས་མི་ཟ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ཕ་མ་ལས་སྐྱེས་པའི་ལུས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་བདེན་པ་
མ་རྟོགས་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྫུན་གསུངས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་འཁོར་འདུས་པའི་ནང་གི་རྡོ་རྗེའི་
རིགས་བརྒྱ་སྟོང་གྲངས་མེད་པ་ཐམས་ཅད་དུས་གཅིག་ཏུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་གསོལ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
བཀའ་སྩལ་པ་ལྟར་བདག་ཅག་སྙིང་ཐག་པ་ནས་འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་སྒོམ་པ་པོ་རྣམས་སྐྱོང་ཞིང་བསྲུང་བར་བགྱིའོ་།ཞེས་སྨྲས་པའི་རྗེས་སུ་དེའི་ཚེ་ཚངས་པ་
དང། ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་དང། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་རྣམས་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། འདི་ལྟར་སྒོམ་ཞིང་སློབ་པའི་
བསོད་ནམས་བྱེད་པ་དག་ཡོད་ན་བདག་ཅག་གིས་སྙིང་ཐག་པ་ནས་སྐྱོང་ཞིང་བསྲུངས་ནས་དེ་ལ་དུས་རྟག་ཏུ་གང་བྱས་པའི་ལས་རྣམས་བསམ་པ་བཞིན་བསྒྲུབ་པར་
བགྱིའོ༑ ༑ཡང་གྲངས་མེད་པ་གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་དང་སྲིན་པོའི་རྒྱལ་པོ་དང། གྲུལ་བུམ་གྱི་རྒྱལ་པོ་དང། ཤ་ཟའི་རྒྱལ་པོ་དང། བགེགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ལོག་

[523B] བགེགས་ཀྱི་གཙོ་བོ་དེ་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཞིང་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་ཅག་ཀྱང་དམ་བཅས་ཏེ་སྐྱེ་བོ་དེ་སྐྱོང་ཞིང་བསྲུང་བ་
དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མྱུར་དུ་རྫོགས་པར་བགྱིའོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཡང་གྲངས་མེད་པའི་ལྷའི་བུ་ཟླ་བ་དང། ཉི་མ་དང་རླུང་ལྷ་དང། ཆར་གྱི་བདག་པོ་དང། སྤྲིན་གྱི་བདག་པོ་དང་
ལྕེ་འབབ་པའི་བདག་པོ་དང། གློག་གི་བདག་པོ་ལ་སོགས་པ་ལོ་ལ་དབང་ཞིང་རྒྱུ་བ་དང་རྒྱུ་སྐར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་དང་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་སོ་སོ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་
ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་ཅག་ཀྱང་སྒོམ་པ་པོ་དེ་སྐྱོང་ཞིང་སྲུང་སྟེ་ཆོ་ག་བྱ་བའི་གནས་དེར་འཇིགས་པ་མེད་པར་བགྱིའོ་།ཞེས་གསོལ་ཏོ། །ཡང་གྲངས་མེད་པའི་
རིའི་ལྷ་དང། རྒྱ་མཚོའི་ལྷ་དང། སའི་ལྷ་དང། ཆུ་དང་སྐམ་དང་མཁའ་ལ་རྒྱུ་བ་དང། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་པའི་ལྷ་དང། རླུང་ལྷའི་རྒྱལ་པོ་དང། གཟུགས་མེད་
ཁམས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱན་སྔར་དུས་གཅིག་ཏུ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བདག་ཅག་རྣམས་ཀྱིས་སྒོམ་པ་པོ་དེ་སྐྱོང་ཞིང་སྲུང་བ་དང་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་
པའི་ཚེ་བདུད་ཀྱི་ལས་མི་འབྱུང་བར་བགྱིའོ། །ཞེས་གསོལ་ཏོ། །དེའི་ཚེ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོའི་རྒྱལ་པོ་རྣམས་

[524A]༄༅། །འཁོར་འདུས་པའི་ནང་དུ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་
ལ་སོགས་པས་ཚོགས་བསགས་ནས་རིང་མོ་ནས་བྱང་ཆུབ་གྲུབ་ཀྱང་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བར་རྟག་ཏུ་སྔགས་འདིའི་ཕྱི་བཞིན་འབྲང་ནས་སྙིགས་མའི་དུས་སུ་ཏིང་ངེ་
འཛིན་ལ་སྤྱོང་ཞིང་སྒོམ་པ་ཕོ་དག་ལ་སྲུང་ཞིང་སྐྱོབ་པར་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ལྟར་སེམས་བསྡུས་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བརྩོན་པ་དག་ཆོག་ལ་གནས་
པ་དང། འགྲོ་བ་དང་འཆག་པ་ལ་སེམས་གཡེངས་ནས་ལྗོངས་རྣམས་སུ་སྐྱོ་བསངས་ལ་རྒྱུ་བའི་བར་བདག་ཅག་གི་སློབ་འཁོར་རྣམས་རྒྱུན་དུ་སྐྱེ་བོ་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་ཞིང་
སྐྱོང་བར་རིགས་སོ། །བདུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དགའ་རབ་དབང་ཕྱུག་གིས་གླགས་ཚོལ་བ་ན་ནམ་དུ་ཡང་གླགས་རྙེད་པར་མི་འགྱུར་ལ་ལྷ་འདྲེ་ཕྲ་མོ་དག་སྐྱེ་བོ་བསོད་ནམས་ཅན་
འདི་ལས་དཔག་ཚད་བཅུའི་ཕ་རོལ་ཏུ་འབྲོས་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མོས་པ་དག་ནི། མ་གཏོགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་ལྟར་
བདུད་སྡིག་ཅན་དང་བདུད་ཀྱི་འཁོར་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱེ་བོ་བསོད་ནམས་ཅན་འདི་ལ་མཐོ་བརྩམས་པ་ན་བདག་གིས་རིན་པོ་ཆེ་རྡོ་རྗེས་དེའི་མགོ་ལ་བསྣུན་ཏེ་མགོ་བོ་རྡུལ་

[524B] །ལྷག་པར་སྐྱེ་བོ་འདིའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་རྣམས་ཡིད་བཞིན་དུ་འགྲུབ་པར་བགྱིའོ། །ཞེས་གསོལ་ཏོ་།དེ་ནས་ཀུན་དགའ་བོས་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་པ་བདག་ཅག་བླུན་ཞིང་རྟུལ་བའི་ཕྱིར་མང་དུ་ཐོས་པ་ལ་གཞོལ་བས་སེམས་ཟག་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་
བ་དོན་དུ་མི་གཉེར་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བརྩེ་བས་གདམས་པའི་བཀའ་དྲིན་ལས་ཡང་དག་པའི་ལམ་ལ་བརྩོན་པ་ཐོབ་ནས་ལུས་སེམས་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བས་ཚིམ་
པར་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ལྟ་བུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒོམ་ཞིང་ཐོབ་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མ་སླེབ་ཀྱི་བར་དུ་ཇི་ལྟར་ན་ཤེས་རབ་རྐྱང་བའི་ས་དང་
སེམས་བཞི་བཅུ་རྩ་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་ལགས། རིམ་པ་གང་དུ་སླེབ་པ་ན་སྒོམ་པའི་སྤྱན་ཐོབ་པ་ལགས། གནས་གང་དུ་སླེབ་པ་ནས་ལ་གནས་པ་ལགས། ཇི་ལྟར་ན་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱུན་མཐའ་བ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་པ་བསྟན་དུ་གསོལ་ཞེས་གསོལ་ནས་ཡན་ལག་ལྔས་ལ་གཏུགས་ཏེ་འཁོར་འདུས་པ་ཐམས་ཅད་སེམས་རྩེ་གཅིག་
པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མིག་གིས་བལྟ་བཞིན་དུ་བརྩེ་བའི་བཀའ་ནོད་ཅིང་འདུག་གོ་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་ལེགས་སོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་

[525A]༄༅། །ནས་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །ཁྱེད་ཅག་འཁོར་འདུས་པའི་དགེ་འདུན་རྣམས་དང། ཡང་སྙིགས་མའི་དུས་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྦྱོང་བ་དང་
ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཚོལ་བ་ལ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་ས་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོའི་བར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་སྒོམ་པའི་ལམ་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པའི་སླད་དུ་གསོལ་བར་སྤོབས་སོ། །
ཁྱེད་ཅག་ལེགས་པར་ཉོན་དང་ངས་བཤད་པར་བྱའོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་ལ། ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོགས་འཁོར་འདུས་པ་ཐམས་ཅད་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཞིང་སེམས་དང་བས་ཅང་མི་
སྨྲ་བར་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ནོད་ཅིང་འདུག་གོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ་ལ། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱེད་ཅག་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་རིག་གི་རང་
བཞིན་དེ་མིང་དང་རྣམ་པ་དང་བྲལ་ཞིང་གདོད་མ་ནས་འཇིག་རྟེན་དང་སེམས་ཅན་མེད་དོ། །རྫུན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ལ་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་འགག་པར་འགྱུར་བས་
སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་གཉིས་རྫུན་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྫུན་པ་བཀག་པ་ནི། བདེན་པ་ཞེས་བྱ་ལ། འདི་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་དང། མྱ་ངན་ལས་
འདས་པ་ཆེན་པོ་གཉིས་ཀྱི་མིང་ཅན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱེད་ཅག་ངེས་པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒོམ་ཞིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོར་མྱུར་དུ་སླེབ་

[525B]གཉིས་ཀྱི་རྒྱུ་ཤེས་པར་བྱ་རིགས་སོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་མེད་ན་འདི་ཉིད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡང་
དག་པའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཅིའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཅེ་ན་ཀུན་དགའ་བོ། རང་བཞིན་ནི། །གསལ་རིག་གི་སེམས་ཡིན་ལ། རང་བཞིན་དེ་གསལ་རིག་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་གསལ་བ་ལས་རང་བཞིན་འབྱུང་ངོ། །རང་བཞིན་རྫུན་པའི་མཐོང་བ་སྐྱེས་པས་དེ་གཞི་མེད་པ་ལས་ཕྱིར་ཞིང་ཡོད་ལ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཡོད་པ་དང་གང་ཡོད་པ་
འདི་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་རྒྱུ་དང་གང་གི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཞིང་གནས་པ་དང་གང་དུ་གནས་པའི་རྣམ་པ་མཐར་ཐུག་ན་གཞི་མེད་པས་གདོད་མ་ནས་གནས་པ་མེད་པ་ལས་འཇིག་རྟེན་དང་སེམས་
ཅན་འགྲུབ་བོ། །ཐོག་མའི་གསལ་རིག་འགྲིབ་ནས་རྫུན་པ་བྱུང་ངོ་།རྫུན་པའི་རང་བཞིན་ལ་དངོས་པོ་མེད་པས་རྟེན་དུ་གཟུང་དུ་མི་རུང་ངོ། །འདི་ལས་བདེན་པ་ཚོལ་ན་དེ་ཉིད་
ཀྱིས་ན་བདེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བདེན་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཚོལ་ན་རྣམ་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་གནས་པ་མ་ཡིན། ཡིད་མ་ཡིན། ཆོས་མ་ཡིན་པས་རིམ་
གྱིས་འཁོར་ནས་སྐྱེའོ། །སྐྱེ་བའི་མཐུས་གསལ་བར་གྱུར་ནས་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་ལས་འབྱུང་ངོ། །ལས་ནི། འདྲ་བར་གྱུར་ན་ཕན་ཚུན་བསྐུལ་ཞིང་དེ་ནས་རྗེས་མཐུན་བསྐུལ་

[526A]༄༅། །པའི་ལས་ཡོད་པའི་དབང་གིས་ཕན་ཚུན་དུ་འགག་བཞིན་ཕན་ཚུན་དུ་སྐྱེ་བཞིན་པ་དེ་ལྟ་བུས་སེམས་ཅན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་ཏོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཇི་
ལྟར་འཇིག་རྟེན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཅེ་ན། གང་གིས་ཡོད་པ་འདི་དང། གང་ཡོད་པ་དེ་ཆ་སོ་སོ་ནས་རྫུན་པར་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་འདི་ལས་འཇིག་རྟེན་དུ་གྱུར་ཏོ། །སྐྱེད་བྱེད་དང་བསྐྱེད་བྱ་
མ་ཡིན༑ གནས་བྱེད་དང་གནས་བྱ་མ་ཡིན། དེ་ལས་རིམ་པར་འཕོ་བཞིན་དུ་མི་གནས་པས་འདི་ལས་འགྲུབ་བོ། །དུས་གསུམ་དང་ཕྱོགས་བཞི་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པ་ནི། ཕན་ཚུན་དུ་
ཞུགས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་འགྱུར་ཞིང་སྐྱེས་ནས་རིས་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་སུ་འགྲུབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ལ་གཡོ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་སྒྲ་བྱུང་ངོ། །སྒྲའི་རྐྱེན་གྱིས་གཟུགས་བྱུང་ངོ། །གཟུགས་
ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་དྲི་བྱུང་ངོ། །དྲིའི་རྐྱེན་གྱིས་རེག་བྱ་བྱུང་ངོ། །རེག་བྱའི་རྐྱེན་གྱིས་རོ་བྱུང་ངོ། །རོའི་རྐྱེན་གྱིས་ཆོས་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །འཁྲུལ་པ་དྲུག་པོ་འདི་རྫུན་པའི་སེམས་ཀྱིས་ལས་ཀྱི་རང་
བཞིན་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རིས་བཅུ་གཉིས་སུ་གྱུར་ནས་དེ་ལས་འཁོར་བར་འཁོར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པའི་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་བྱ་ལ་སོགས་པ་རིགས་བཅུ་གཉིས་སུ་གྱུར་ནས་ལན་གཅིག་འཁོར་
བ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ལྟར་འཁོར་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཚན་མ་ལ་བརྟེན་པས་འཇིག་རྟེན་ན་སྒོ་ང་ལས་སྐྱེ་པ་དང། མངལ་ལས་སྐྱེ་བ་དང། དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེ་བ་དང། རྫུས་ཏེ་སྐྱེ་བ་དང་

[526B] གཟུགས་མེད་པ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་ཤེས་མེད་དང། གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང། གཟུགས་མེད་མ་ཡིན་པ་དང། འདུ་ཤེས་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང། འདུ་ཤེས་མེད་
པ་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་སོ་སོར་ཕྱེའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འཇིག་རྟེན་གྱི་རྫུན་ཞིང་མི་བདེན་པས་འཁོར་བར་འཁོར་བཞིན་དུ་གཡོ་བའི་བྱིན་ཅི་ལོག་གིས་རྐྱེན་ལ་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་ནས་དབུགས་ཀྱི་
དབང་གིས་འཕུར་བ་དང་བྱིང་བ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་འཁྲུལ་པའི་འདུ་ཤེས་འགྲུབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་སྒོ་ངའི་ནུར་ནུར་པོ་ཡོད་ཅིང་ཡུལ་ཁམས་སུ་བརྒྱུད་དེ་འཁོར་ཞིང་སྐྱེས་ནས་ཉ་དང། འདབ་ཆགས་
དང། རུས་སྦལ་དང། སྤྲུལ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཀྱིས་གཏམས་ཤིང་གང་བར་གྱུར་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་སྣ་ཚོགས་པས་བགོས་ནས་འཁོར་བར་འཁོར་བཞིན་དུ་རྟོག་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྐྱེན་གྱིས་
འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་ནས་འདྲེས་པས་འགྲེང་བ་དུད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་འཁྲུལ་པའི་སེམས་འགྲུབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་མངལ་གྱི་མེར་མེར་པོ་ཡོད་ཅིང། ཡུལ་ཁམས་སུ་བརྒྱུད་དེ་འཁོར་ཞིང་སྐྱེས་ནས་
མི་དང། དུད་འགྲོ་དང། ཀླུ་དང། དྲང་སྲོང་གི་རིགས་ཀྱིས་གཏམས་ཤིང་གང་བར་གྱུར་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་འཛིན་ཞིང་འབྲེལ་བས་འཁོར་བར་འཁོར་བཞིན་དུ་འགྲོ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་
རྐྱེན་གྱིས་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པའི་དྲོད་ལས་སྐྱེས་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་འཕོ་ཞིང་འགྱུར་བའི་འཁྲུལ་པའི་སེམས་འགྲུབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་ནར་ནར་པོ་ཡོད་ཅིང་ཡུལ་ཁམས་སུ་བརྒྱུད་དེ་འཁོར་

[527A]༄༅། །ཞིང་སྐྱེས་ནས་རིག་པ་མེད་པའི་ཁུམ་པ་དང་ནུར་པའི་སྲིན་བུའི་རིགས་ཀྱིས་གཏམས་ཤིང་གང་བར་གྱུར་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་འཕོ་ཞིང་འགྱུར་བས་
འཁོར་བར་འཁོར་བཞིན་དུ་བཅོས་མའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྐྱེན་གྱིས་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པའི་རེག་པས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་འཁྲུལ་པའི་སེམས་གསར་རྙིང་འགྲུབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་རྫུས་
སྐྱེས་ཀྱི་གཟུགས་གོར་གོར་པོ་ཡོད་ཅིང་ཡུལ་ཁམས་སུ་བརྒྱུད་དེ་འཁོར་ཞིང་སྐྱེས་ནས་ལུས་བརྗེ་བ་དང་འཕུར་བ་དང་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཀྱིས་གཏམས་ཤིང་གང་བར་
གྱུར་ཏོ༑ ༑འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་ལུས་ཤིང་ཐོགས་པས་འཁོར་བར་འཁོར་བཞིན་དུ་སྒྲིབ་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྐྱེན་གྱི་ས་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པའི་འཛིན་པས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གསལ་ཞིང་
འཚེར་བའི་འཁྲུལ་པའི་སེམས་འགྲུབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པའི་གཟུགས་ཅན་གོར་གོར་པོ་ཡོད་ཅིང་ཡུལ་ཁམས་སུ་བརྒྱུད་དེ་འཁོར་ཞིང་སྐྱེས་ནས་མཚན་མ་བཟང་པོ་དང་ལྟས་ངན་པ་
ཤེས་པའི་རིགས་ཀྱིས་གཏམས་ཤིང་གང་བར་གྱུར་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཞི་བ་དང་འཐོར་བས་འཁོར་བར་འཁོར་བཞིན་དུ་རྟོག་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྐྱེན་གྱིས་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པས་མི་མངོན་
པའི་གཟུགས་ཕྲ་མོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་འཁྲུལ་བའི་སེམས་འགྲུབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་མེད་པའི་གོར་གོར་པོ་ཡོད་ཅིང་ཡུལ་ཁམས་སུ་བརྒྱུད་ད་དེ་འཁོར་བར་སྐྱེས་ནས་སྟོང་བ་དང་

[527B]གཏམས་ཤིང་གང་བར་གྱུར་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་གཟུགས་སྲབ་མོས་འཁོར་བར་འཁོར་བཞིན་དུ་གྲིབ་མའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྐྱེན་གྱིས་འཕྲད་
ཅིང་ལྟེས་པའི་འདོད་པས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་མི་མངོན་པར་འཆིང་བའི་འཁྲུལ་བའི་སེམས་འགྲུབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པའི་གོར་གོར་པོ་ཡོད་ཅིང་བརྒྱུད་དེ་འཁོར་ཞིང་སྐྱེས་ནས་ལྷ་
འདྲེ་བདུད་དང་གདོན་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཀྱིས་གཏམས་ཤིང་གང་བར་གྱུར་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་རྨོངས་ཤིང་བླུན་པས་འཁོར་བར་འཁོར་བཞིན་དུ་རྨོངས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྐྱེན་གྱིས་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པ་
སེམས་མེད་ཀྱིས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་རྩྭ་སྐམ་ལྟ་བུའི་འཁྲུལ་པའི་སེམས་འགྲུབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་འདུ་ཤེས་མེད་པའི་གོར་གོར་པོ་ཡོད་ཅིང་ཡུལ་ཁམས་སུ་བརྒྱུད་དེ་འཁོར་ཞིང་སྐྱེས་ནས་དྭངས་མ་འགྱུར་
ནས་ས་ཤིང་ལྕགས་རྡོ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཀྱིས་གང་བར་གྱུར་ཏོ་།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕན་ཚུན་འགྲོགས་པས་འཁོར་བར་འཁོར་བཞིན་དུ་བཅོས་མའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྐྱེན་གྱིས་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པའི་
བགོབས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་བརྟེན་པ་དང་ཡིད་ཆེས་པའི་འཁྲུལ་པའི་སེམས་འགྲུབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་དང་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་གཟུགས་སུ་གྱུར་པའི་གོར་གོར་པོ་ཡོད་ཅིང་ཡུལ་
ཁམས་སུ་བརྒྱུད་དེ་འཁོར་ཞིང་སྐྱེས་ནས་ཆུའི་མ་ཞེས་བྱ་བའི་སྲིན་བུ་ལ་ལྕང་མོས་མིག་བྱས་པ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཀྱིས་གཏམས་ཤིང་གང་བར་གྱུར་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་གཅིག་གིས་གཅིག་

[528A]༄༅། །དྲངས་ནས་འཁོར་བར་འཁོར་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྐྱེན་གྱིས་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པའི་དམོད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་འབོད་པ་དང་བསྒྲགས་པའི་
འཁྲུལ་པའི་སེམས་འགྲུབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་མེད་མ་ཡིན་ཞིང་གཟུགས་མེད་པའི་གོར་གོར་པོ་ཡོད་ཅིང། ཡུལ་ཁམས་སུ་བརྒྱུད་དེ་འཁོར་ཞིང་སྐྱེས་ནས་མནན་པ་དང་བྱད་
དང་དམོད་པ་བོར་བ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཀྱིས་གཏམས་ཤིང་གང་བར་གྱུར་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་རྫུན་གྱིས་འབྲེལ་བའི་འཁོར་བར་འཁོར་བཞིན་དུ་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྐྱེན་
གྱིས་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པ་ལས་གཞན་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཕན་ཚུན་འཁྲུག་པའི་སེམས་འགྲུབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་འདུ་ཤེས་ཅན་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་ཞིང་འདུ་ཤེས་ཅན་སྒྲུབ་པའི་གོར་གོར་
པོ་ཡོད་ཅིང། ཡུལ་ཁམས་སུ་བརྒྱུད་དེ་འཁོར་ཞིང་སྐྱེས་ནས་བུང་བ་དང་དར་གྱི་སྲིན་བུ་ལྟར་གཞན་གྱི་ལུས་ཀྱིས་རང་རིགས་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཀྱིས་གཏམས་
ཤིང་གང་བར་གྱུར་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་འཁོན་དང་གནོད་པས་འཁོར་བར་འཁོར་བཞིན་དུ་གསོད་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྐྱེན་གྱིས་འཕྲད་ཅིང་ལྟོས་པ་ཡ་མཚན་ཅན་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་
སྟོང་གི་ཕ་མ་ཟ་བའི་འཁྲུལ་པའི་སེམས་འགྲུབ་བོ། །དེའི་ཕྱིར་འདུ་ཤེས་མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་དང་འདུ་ཤེས་མེད་པའི་གོར་གོར་པོ་ཡོད་ཅིང། ཡུལ་ཁམས་སུ་བརྒྱུད་དེ་འཁོར་

[528B]ཕྲུག་གུ་བྱེད་པ་དང་བྱ་སྡིག་ཅན་དུ་གཤིང་གི་འབྲས་བུ་ལས་ཕྲུག་གུ་བྱེད་པ་ལྟར་ཕྲུག་གུ་གྲུབ་ནས་ཕ་མ་ཟ་བར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་
བའི་རིགས་ཀྱིས་གཏམས་ཤིང་གང་བར་གྱུར་ཏོ། །འདི་དག་ལ་སེམས་ཅན་རིགས་བཅུ་གཉིས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་སྒྲུབ་པའི་དོན་མངོན་
པར་ཐོབ་པའི་རྒྱུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྒྱ་མཚོ་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་དཔའ་བར་འགྲོ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། བམ་པོ་བརྒྱད་པ། ཀུན་དགའ་
བོ༑ རིགས་སྣ་ཚོགས་པའི་སེམས་ཅན་འདི་དག་རང་རང་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཐོང་བ་བཅུ་གཉིས་རེ་ཡོད་དེ། དཔེར་ན། མིག་འབྲས་བཙིར་ན་ར་རི་སྣ་ཚོགས་འཆར་བ་བཞིན་རྨད་དུ་བྱུང་
པ་རྣམ་པར་དག་པའི་གསལ་རིག་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་ཏེ་རྫུན་པའི་རྣམ་རྟོག་གི་སེམས་འབྱུང་ངོ། །ཁྱོད་ད་ལྟ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ངེས་པར་བསྒོམ་པ་ལ་རྩ་བའི་རྒྱུ་རྣམ་
རྟོག་འདི་ཐོག་མ་ནས་ཡོད་པ་དེ་རིམ་པ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་སེལ་བར་བྱའོ། །དཔེར་ན། སྣོད་གཙང་མའི་ནང་གི་དུག་ཅན་གྱི་སྦྲང་རྩི་ཞི་ཞིང་བསལ་ཏེ་དྲི་བཟང་པོའི་རྫས་སྣ་ཚོགས་པ་བསྐོལ་བའི་
ཆུས་བཀྲུས་ཤིང་དག་པ་ན་གདོད་བདུད་རྩི་སྨུག་ཏུ་རུང་བ་དང་འདྲའོ། །རིམ་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གང་ཞེ་ན། དང་པོ་འཕེལ་བའི་རྒྱུ་སྦྱོང་བ། གཉིས་པ་ཉེས་བ་རང་གི་ངོ་བོ་སྦྱོང་བ། གསུམ་པ་

[529A]༄༅། །ནི༑ རིམ་གྱིས་གོང་དུ་སྤེལ་ཏེ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་འགོག་པའོ། །ཅི་ཞིག་འཕེལ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ། འཇིག་རྟེན་གྱི་རིགས་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་
པོ་རང་རང་གི་སྟོབས་ཀྱིས་རྫོགས་པར་མི་འགྲུབ། ཟས་རྣམ་པ་བཞི་ལ་བརྟེན་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཁམ་གྱི་ཟས། རེག་པའི་ཟས། སེམས་པའི་ཟས། རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཟས་རྣམ་པ་བཞིའོ། །
དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཟས་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སེམས་ཅན་ཡོད་དོ་ཅོག་ཐམས་ཅད་བཅུད་ཅན་ཟོས་ན་གསོས་
སུ་འགྱུར་ཞིང་དུག་ཅན་ཟོས་ན་འཆི་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཚོལ་ན་སྒོག་ཙོང་ལ་སོགས་པའི་ཚོད་མ་ཚ་བ་ལྔ་འཛེམ་པར་རིགས། ཚོད་མ་ལྔ་པོ་
འདི་ཚོས་པ་ཟོས་ན་འདོད་ཆགས་འཕེལ་ཞིང་རློན་པ་མིད་ན་ཞེ་སྡང་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འདིའི་ཚོད་མ་ཚ་བ་ཟ་བ་དག་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་རྒྱས་པར་འཆད་
ནུས་ན་ཡང་ཕྱོགས་བཅུའི་ལྷ་དང་དྲང་སྲོང་རྣམས་དེའི་དྲི་ངན་པ་ལ་བཙོག་ཏུ་བལྟས་ནས་དེ་དག་སོ་སོ་ནས་རིང་དུ་འབྱོལ་ཞིང་དེ་ཟ་བའི་ཚེ་ཡི་དྭགས་རྣམས་ཀྱིས་དེའི་ཁའི་མཆུ་ལ་བལྡག་
པར་བྱེད་དོ། །དེས་འདྲེ་རྣམས་དང་ལྷན་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་བསོད་ནམས་རིམ་གྱིས་ཉམས་ཏེ་རྒྱུན་དུ་དོན་མི་འགྲུབ་བོ། །ཚོད་མ་ཚ་བ་ཟོས་པ་འདི་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒོམ་པའི་ཚེ་བྱང་

[529B]དཀར་ཕྱོགས་སྐྱོང་བའི་ལྷ་རྣམས་བསྲུང་ཞིང་བསྐྱབ་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བདུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་མཐུ་ཆེན་རྣམས་ཀྱིས་གླགས་
རྙེད་ནས་སངས་རྒྱས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་ཅིང་ཚུལ་ཁྲིམས་གཙང་མ་ལ་སྨོད་ཅིང་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་ལ་བསྔགས་ནས་ཤི་འཕོས་ཏེ་བདུད་ཀྱི་འཁོར་དུ་སྐྱེ་ཞིང་བདུད་ཀྱི་
བསོད་ནམས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཟད་མ་ཐག་ཏུ་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ། བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པར་འདོད་པ་དག་ཚོད་མ་རོ་ཚ་བ་རྣམ་པ་ལྔ་པོ་འདི་
གཏན་ནས་འཛེམ་པར་རིགས་སོ། །འདི་ལ་དང་པོ་རིམ་གྱིས་གོང་དུ་སྤེལ་ཞིང་བསླབ་པ་ལ་སྦྱོང་བའི་རིམ་པ་དང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ཅི་ཞིག་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ། སེམས་
ཅན་འདི་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་འཇུག་པར་འདོད་ན། ཐོག་མར་ཞེ་ཐག་པ་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་བསྲུང་ཞིང་ལོག་པར་གཡེམ་པའི་སེམས་རྩ་བ་ནས་ཆོད་ཅིག་ཆང་དང་ཤ་ལ་
ལོངས་མ་སྤྱད་ཅིག་གཙང་མར་བཙོས་པ་དག་ཟ་ཞིང་རྗེན་རློན་མ་ཟ་ཞིག་ཀུན་དགའ་བོ། ཚུལ་འདི་ལ་སྦྱོང་བ་དག་གལ་ཏེ་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང་སྲོག་གཅོད་ལ་མི་འཛེམ་ན་
ཁམས་གསུམ་ལས་གྲོལ་བར་འདོད་ཀྱང་གནས་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ལོག་གཡེམ་གྱི་འདོད་ཆགས་ལ་སྤྲུལ་གདུག་པ་དང་ཞེ་འགྲས་པའི་རྐུན་མ་དང་འཕྲད་པ་ལྟ་བུར་བལྟ་བར་རིགས་

[530A]༄༅། །སོ༑ །ཐོག་མར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཕམ་པ་བཞི་དང་ཕམ་པ་བརྒྱད་པ་སྲུངས་ནས་ལུས་སྡོམ་ཞིང་བརྟན་པ་ཐོབ་པ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྟུལ་ཞུགས་རྣམ་པར་དག་
པ་སྲུང་ཞིང་སེམས་བསྲུངས་ནས་གཡོ་བ་མེད་པར་གྱིས་ཤིག་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་ན་འཇིག་རྟེན་ན་ཕན་ཚུན་སྐྱེ་བ་དང་གསོད་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །བརྐུ་བ་དང་འཕྲོག་
པ་མ་བྱས་ན་ཕན་ཚུན་དུ་བུ་ལོན་མེད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་སྔོན་མའི་ལན་ཆགས་པ་བསབ་མི་དགོས་སོ། །འདི་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་དག་པའི་སྐྱེ་བོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒོམ་པ་ལ་སྦྱངས་པས་ཕ་མ་ལས་སྐྱེས་
པའི་ལུས་དང་ལྷའི་མིག་ལ་མི་ལྟོས་པར་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དག་མཐོང་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་མཇལ་ནས་ཆོས་ཐོས་ཏེ་བཀའ་ལུང་ནོད་ཅིང་རྫུ་
འཕྲུལ་ཆེན་པོ་ཐོབ་སྟེ་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་ཐོགས་མེད་དུ་བགྲོད་ནས་སྔོན་གྱི་གནས་གསལ་བར་དྲན་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་ལས་ཐར་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་རིམ་
གྱིས་གོང་དུ་སྤེལ་ཞིང་བརྩོན་པར་བྱེད་པའི་རིམ་པ་གཉིས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཅི་ཞིག་མངོན་གྱུར་ཡིན་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟ་བུའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པར་སྲུང་བའི་སྐྱེ་བོ་
སེམས་ལ་ཞེན་པའི་འདོད་ཆགས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཕྱིའི་ཡུལ་དྲུག་གི་རྗེས་སུ་སྙེགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །སྙེགས་པར་མི་འགྱུར་བས་ནང་དུ་རང་གི་གདོད་མའི་ཚུལ་ལ་གཞོལ་པར་

[530B] །ཡུལ་དང་མི་འབྲེལ་ན་དབང་པོ་གྲོགས་སུ་མི་འགྱུར་རོ། །ཡུལ་ལ་སྙེགས་པ་ལས་ལོགས་ནས་གཅིག་ཏུ་གྱུར་བ་ན་ལོངས་སྤྱོད་དྲུག་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་
རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་དག་པར་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །དཔེར་ན་བཻ་ཌཱྲྱའི་ནང་དུ་ཟླ་བའི་གཟུགས་བརྙན་ཤར་བ་ལྟར་ལུས་སེམས་ཤིན་ཏུ་བདེ་ཞིང་གསལ་རིག་མཉམ་པ་ཉིད་ཐོབ་ནས་བདེ་
བ་ཆེན་པོ་བརྟན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཟབ་ཅིང་རྣམ་པར་དག་པའི་གསལ་རིག་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དེའི་ནང་དུ་གསལ་བར་གྱུར་ནས་སྐྱེ་བོ་
འདི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནས་རིམ་གྱིས་སྦྱངས་ཏེ་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་སྤྱོད་པ་དམ་པའི་གྲལ་དུ་བདེ་བླག་ཏུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་འདི་ལ་གོང་དུ་སྤེལ་ཞིང་བརྩོན་པར་
བྱེད་པའི་རིམ་པ་གསུམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟ་བུའི་རིགས་ཀྱི་བུ་འདོད་ཆགས་རབ་ཏུ་བསལ་ཏེ་དབང་པོ་ཡུལ་དང་མི་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་ད་ལྟའི་ལུས་འདི་ཉིད་ལས་སླར་སྐྱེ་
བ་ལེན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་གསལ་སྟོང་གི་སེམས་བརྟན་པ་ལས་ཤེས་རབ་འབའ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏོ། །བློའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་ཅིང་གསལ་བར་གྱུར་ཏེ་ཕྱོགས་བཅུའི་ཁམས་
སུ་ཁྱབ་ཅིང་ཤེས་རབ་འབའ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ་ཤེས་རབ་རྐྱང་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ནི། འདོད་ཆགས་ཀྱི་བག་ཆགས་བསལ་ན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་བདུད་རྩིའི་རྒྱུན་དང་

[531A]༄༅། །ད་དུང་མ་འཕྲད་དོ། །དེ་ལྟར་སེམས་འདི་བཟུང་ནས་དབུ་མའི་ལམ་དུ་གཞོལ་བའི་སྒོ་ནས་དྲང་པོར་སྦྱངས་ན་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཡེ་ཤེས་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕེལ་
ཞིང་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །རྨད་དུ་བྱུང་བའི་བདེན་པ་ཡུན་དུ་གནས་པས་རྣམ་རྟོག་ངན་པའི་སེམས་སྣ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་ནས་དབུ་མའི་ལམ་བདེན་པ་འབའ་ཞིག་པར་གྱུར་ཏོ། །
འདི་ལ་ཡང་དག་པར་དད་པའི་སེམས་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །བདེན་པའི་ཚུལ་ཡང་དག་པར་མཐོང་ནས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་
གསུམ་ཐོགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་དུ་ལུས་འདོར་བ་དང་ལུས་བླངས་པའི་བག་ཆགས་རྙིང་པ་སྣ་ཚོགས་
པ་ཐམས་ཅད་མིག་སྔར་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བས་འདི་ལྟ་བུའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཐམས་ཅད་དུ་དྲན་ཞིང་མི་བརྗེད་པ་དང་མི་གཡེལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་དྲན་པ་སེམས་ལ་གནས་
པ་ཞེས་བྱའོ། །རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཡེ་ཤེས་མཆོག་ཏུ་བདེན་པ་ཐོབ་སྟེ་བདེན་པའི་རང་གདངས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་ཐོབ་ནས་ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་རྙིང་པ་ཐམས་ཅད་གསལ་བའི་
རང་བཞིན་དང་འབྲེལ་ལོ། །འདི་ལ་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་བདེན་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་སྒོ་ནས་སྒོམ་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སེམས་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ཀྱི་

[531B]པ་ནི་ཤེས་རབ་སེམས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤེས་རབ་གསལ་བ་བཟུང་ནས་གཡོ་བ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་དག་པ་ཁྱབ་པར་
གྱུར་ནས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་མི་གཡོ་བ་རྟག་པར་གནས་པ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་སེམས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་འོད་ཟེར་གསལ་བར་འཕྲོས་ཤིང་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཟབ་མོར་
གྱུར་ཏེ་འཕེལ་བ་ལས་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་སེམས་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ལྷག་པར་བདེ་བས་གནས་ཏེ་སྐྱོང་ཞིང་བསྲུངས་ནས་མི་འཆོར་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་
ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནུས་པ་དང་མཐུན་པ་ལ་ཆོས་སྐྱོང་བའི་སེམས་ཞེས་བྱའོ། །གསལ་རིག་གིས་བསྐྱངས་ཤིང་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ནུས་པས་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྗེའི་འོད་ཟེར་ལུས་ལ་ཕོག་སྟེ་སངས་རྒྱས་ལ་ཕྱོགས་ཏེ་གནས་ཤིང་མེ་ལོང་གཉིས་ཀྱི་འོད་ཕན་ཚུན་དུ་ཕོག་སྟེ་དེའི་ནང་དུ་གཟུགས་བརྙན་རིམ་པ་མང་པོ་འཆར་བ་དང་
འདྲའོ། །འདི་ལ་ལུས་ལ་ཕོག་ནས་སངས་རྒྱས་ལ་ཕྱོགས་པའི་སེམས་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ལ་འོད་ཟེར་མི་མངོན་པར་ཕོག་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྟག་བརྟན་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རྣམ་
པར་དག་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཐོབ་ནས་འབད་མེད་དུ་བདེ་བར་གནས་ཤིང་ཉམས་པ་དང་ཆད་པ་མེད་པ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སེམས་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་གནས་ཤིང་དབང་ཐོབ་

[532A]༄༅། །ནས་ཕྱོགས་བཅུར་ཁྱབ་པར་སོང་སྟེ་ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་གནས་སུ་ཕྱིན་པ་ནི། སྨོན་པའི་སེམས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་
ལྟ་བུའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ངེས་པར་ཐབས་ལ་མཁས་པས་སེམས་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་འདི་དག་བསྐྱེད་ནས་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གསལ་བར་ཕྱེ་མ་ཐག་ཏུ་ལོངས་སྤྱོད་བཅུ་པོ་ཐམས་
ཅད་གཅིག་གི་ནང་དུ་གཅིག་ཆུད་ནས་སེམས་གཅིག་གིས་རྫོགས་པར་བསྒྲུབས་སོ། །འདི་ལ་འཕེལ་བསྐྱེད་ཀྱི་སེམས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ་།སེམས་ཀྱི་ནང་དུ་གསལ་བར་གྱུར་
པ་ནི་བཻ་ཌཱུརྱ་དྭངས་པའི་ནང་དུ་གསེར་བཙོ་མ་མཐོང་བ་ལྟར་སྔ་མའི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སེམས་ཕུལ་དུ་གྱུར་ཏེ་ལམ་གཅིག་གིས་འགྲོ་བ་ལ་སྦྱངས་པའི་ས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་
དངོས་འདུ་ཤེས་དང་རབ་ཏུ་མཐུན་ནས་ཐམས་ཅད་གསལ་བར་རྟོགས་ཏེ་ཕྱོགས་བཅུར་ཁྱབ་པར་སོང་བ་ན་གཏན་ནས་ཆགས་ཐོགས་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་ཆོས་སྦྱངས་པ་ལ་
གནས་པ་ཞེས་བྱའོ༑ །སྦྱངས་པས་སངས་རྒྱས་དང་མཉམ་པར་གྱུར་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ནུས་པ་ཐོབ་ནས་བར་དོའི་ལུས་ཀྱིས་ཕ་མ་བཙལ་བ་ལྟར་བར་མ་དོའི་ཤེས་པ་མི་མངོན་པར་རྫོགས་
ཤིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་སྐྱེ་བ་མཆོག་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་ལྷུམས་སུ་ཞུགས་ནས་ལུས་ཚོར་བ་མཐོང་བ་ལོངས་སྤྱོད་ཅིང་སྐྱེ་

[532B]བཞིན་དུ་འདི་ལ་ཐབས་མཁས་དང་ལྡན་པ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ་།རྣམ་པ་དང་ངང་ཚུལ་སངས་རྒྱས་དང་འདྲ་ཞིང་
སེམས་ཀྱི་མཚན་མ་ཡང་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ན་འདི་ལ་བརྟེན་པའི་སེམས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལུས་སེམས་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས་རིམ་གྱིས་ཡར་ལྡན་དུ་སྒྲུབ་པ་ལ་མི་ལྡོག་པར་གནས་
པའི་སེམས་ཞེས་བྱའོ། །ལུས་ཀྱི་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་རྣམ་པ་བཅུ་དུས་གཅིག་ཏུ་རྫོགས་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་གཞོན་ནུ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཟུགས་རྫོགས་པར་གྲུབ་ནས་མངལ་ནས་
བྱུང་སྟེ་སངས་རྒྱས་ལས་འཁྲུངས་པའི་སྲས་སུ་གྱུར་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཆེར་སྐྱེས་ནས་དར་ལ་བབས་པ་ན་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་བྱ་བ་རྒྱལ་པོའི་
བུ་ལ་བསྒོས་ནས་གཏད་པ་ལྟར་རྒྱལ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཆེར་སྐྱེས་ནས་དར་ལ་བབས་པ་ན་གྲལ་བསྒྲིགས་ནས་བུ་ཐུ་བོ་ལ་སྤྱི་བོ་ནས་དབང་བསྐུར་བ་དང་འདྲ་བ་ནི། དབང་བསྐུར་བ་ལ་གནས་
པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་སུ་གྱུར་ནས་ཡོན་ཏན་དམ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ཏེ་ཕྱོགས་བཅུར་རྗེས་སུ་མཐུན་པས་འདི་ལ་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་
སྦྱོད་པ་ཞེས་བགྱའོ། །ཐབས་མཁས་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བྱེད་པས་འདི་ལ་ཕན་པ་ཆེན་པོ་སྒྲུབ་པའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ་།རང་ཉིད་སད་པས་གཞན་སད་པར་བྱེད་པ་ལ་མི་

[533A]༄༅། །མཐུན་པ་མེད་པས་འདི་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྐྱེ་རྒུ་སྣ་ཚོགས་པ་ལས་འདས་ནས་མ་འོངས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་མཐའི་བར་
དུ་སྲིད་པ་གསུམ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པས་ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པས་འདི་ལ་ཟད་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ཐམས་ཅད་རོ་གཅིག་ཅིང་འགལ་
བ་དང་ནོར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་ལ་རྨོངས་ཤིང་འཁྲུག་པ་དང་བྲལ་བའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ལ་ཐ་མི་དད་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཐམས་ཅད་གསལ་བར་ཤེས་ཤིང་ཐ་དད་པ་སོ་སོ་
ལས་རང་རང་གི་ཐ་མི་དད་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་འདི་ལ་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་ནམ་མཁའི་ཁམས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱིས་གང་བ་ལ་རྡུལ་རེ་རེའི་
ནང་དུ་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གསལ་བར་སྣང་ཞིང་རྡུལ་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་གིས་གཅིག་མི་བསྒྲིབ་པའི་ཕྱིར་འདི་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་
བྱའོ༑ ༑རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་གསལ་བར་སྣང་བ་ནི། ཐོག་མར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ལ་མཆོག་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་བཞིན་དུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་
ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚད་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་མཐུན་པས་འདི་ལ་ཆོས་བཟང་པོའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །རེ་རེ་ནས་རྣམ་པར་དག་ཅིང་ཟག་པ་མེད་པའི་བདེན་པ་

[533B]བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ལ་ཡང་དག་པའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟ་བུའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་རྫུ་འཕྲུལ་ཡོངས་
སུ་གྲུབ་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་བསྒྲུབས་ནས་བདེན་པ་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པ་གསལ་བར་གྱུར་པས་སྣ་ཚོགས་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒུད་པ་དང་ཕྲལ་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བཀྲི་ཞིང་སྒྲོལ་བ་
ལ་བཀྲི་ཞིང་སྒྲོལ་བའི་རྣམ་པ་འགག་ནས་འདུ་མ་བྱས་པའི་སེམས་ཕྱིར་ལོག་སྟེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ལ་ཕྱོགས་པས་འདི་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྲུང་ཞིང་སྐྱོབ་པ་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བའི་བསྔོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །གཞོམ་པར་འོས་པ་བཅོམ་པ་དང་བྲལ་བ་ཐམས་ཅད་དང་རིང་དུ་བྲལ་ན་འདི་ལ་གཞོམ་དུ་མེད་པའི་བསྔོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །གདོད་མའི་རིག་པ་རྣམ་
པར་དག་པས་རིག་པ་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིག་པ་དང་འདྲ་བར་གྱུར་པ་ན་འདི་ལ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་མཉམ་པའི་བསྔོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །བདེན་པའི་རང་བཞིན་མངོན་དུ་གྱུར་ཅིང། ས་ནི། སངས་
རྒྱས་ཀྱིས་དང་འདྲ་བར་གྱུར་པ་ན་འདི་ལ་གནས་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པའི་བསྔོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཕན་ཚུན་དུ་ཆུད་པ་ལོ་སྒྲིབ་ཐོགས་མེད་པར་གྱུར་
པར་[?]ཟད་པ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་མཛོད་ཀྱི་བསྔོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་དང་མཉམ་པར་གྱུར་པའི་དང་ནས་རང་རང་གི་རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱུ་སྐྱེས་ཤིང་རྒྱུ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་

[534A]༄༅། །འཕེལ་བཞིན་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་འགྲུབ་ན་འདི་ལ་རིགས་བཟང་པོ་དང་རྗེས་སུ་མ་ཐུན་པའི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་བསྔོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དག་
པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྒྲུབས་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་སྒྲུབ་ཅིང་སེམས་ཅན་མི་གཏོང་བར་གྱུར་པ་ན་འདི་
ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་ཞིང་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གཟིགས་པའི་བསྔོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་
ཞིང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ལ་མི་གནས་ན་འདི་ལ་ཡང་དག་པའི་རྣམ་པའི་བསྔོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དག་པ་ཐོབ་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་སྒྲིབ་པ་མེད་པར་གྱུར་པ་ན་
འདི་ལ་བཅིངས་པ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་བསྔོ་བ་ཞེས་བྱའོ་།རང་བཞིན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཤིང་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཚད་མེད་པར་གྱུར་པ་ན་འདི་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་
མེད་པའི་བསྔོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟ་བུའི་རིགས་ཀྱི་དུ་དག་རྣམ་པར་དག་པའི་སེམས་བཞི་བཅུ་རྩ་གཅིག་རྫོགས་ནས་རིམ་གྱིས་མཆོག་ཏུ་རྒྱས་པའི་སྦྱོར་ལམ་རྣམ་པ་
བཞི་སྒྲུབ་པར་རིགས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིག་པ་རང་གི་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོར་བྱས་ནས་མངོན་དུ་གྱུར་མ་གྱུར་གཙུབ་ཤིང་གཙུབས་ནས་ཤིང་བསྲེག་གོ་སྙམ་པ་ལྟར་གྱུར་

[534B] །ཡང་རང་གི་སེམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་དུ་བྱས་ནས་ལྟོས་པ་དང་མི་ལྟོས་པ་ནི། རི་མཐོན་པོའི་རྩེ་མོར་འཛེག་པ་ན་ལུས་བར་སྣད་ལ་གནས་
པ་འདྲ་ཡང་འགོག་གི་ཆ་ས་ལ་རེག་པ་དང་འདྲ་བར་གྱུར་པས་འདི་ལ་རྩེ་མོར་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་དང་སངས་རྒྱས་མཉམ་པར་གྱུར་ཅིང་དབུ་མའི་ལམ་རྙེད་ནས་སྐྱེ་བོ་བཟོད་པ་ཅན་
འཁོན་ནང་དུ་མི་འཛིན་ལ་ཕྱིར་ཡང་མངོན་དུ་མི་འགྱུར་བ་དང་འདྲ་བར་གྱུར་པས་འདི་ལ་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །གྲངས་དང་ཚད་དང་བྲལ་ནས་དབུ་མའི་ལམ་དུ་རིག་པ་དང་འཁྱམས་པ་
གཉིས་མིག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པ་ན་འདི་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་མཆོག་ཅེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟ་བུའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་རྟོགས་ནས་རིག་པས་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ལུས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ན་འདི་ལ་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་ས་ཞེས་བྱའོ། །སྣ་ཚོགས་པའི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་དག་ཐ་མི་དད་དུ་གྱུར་ཏེ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་
བཞིན་འགག་པ་ན་འདི་ལ་དྲི་མ་མེད་པའི་ས་ཞེས་བྱའོ། །དག་པའི་མཐར་ཐུག་ནས་འོད་གསལ་བ་སྐྱེས་ན་འདི་ལ་འོད་བྱེད་པའི་ས་ཞེས་བྱའོ། །འོད་གསལ་བ་མཐར་ཐུག་
ནས་རིག་པ་རྒྱས་པ་ན་འདི་ལ་འོད་འཕྲོ་བའི་ས་ཞེས་བྱའོ་།མཉམ་པ་དང་མི་མཉམ་པ་དག་གིས་གླགས་ཚོལ་མི་ནུས་པ་ན་འདི་ལ་སྦྱངས་དཀའ་བའི་ས་ཞེས་བྱའོ། །འདུས་མ་

[535A]༄༅། །བྱས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་རང་བཞིན་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ན་འདི་ལ་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་ས་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དག་པའི་མཐར་ཕྱིན་པ་ན་འདི་ལ་རིང་དུ་སོང་བའི་
ས་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དག་པའི་སེམས་ཙམ་དུ་གྱུར་པ་ན་འདི་ལ་མི་གཡོ་བའི་ས་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དག་པ་ལས་ཆོས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་རྒྱས་པར་བྱེད་ནུས་པ་ན་འདི་ལ་ལེགས་པའི་
བློ་གྲོས་ཀྱི་ས་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་འདི་ནས་ཚོགས་ལམ་གྱི་བར་སྒོམ་པའི་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་ཤིང་ཡོན་ཏན་གྱི་དཔལ་རྫོགས་ནས་
འདི་དག་ལ་སོགས་པ་ལ་སྒོམ་པ་ལ་སློབ་པའི་རིམ་པ་ཞེས་བྱའོ་།སྙིང་རྗེའི་གྲིབ་མ་ཅན་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སྤྲིན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྒྱ་མཚོ་གཡོགས་པས་འདི་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་
གྱི་ས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞི་བར་གཞོལ་བའི་རྒྱུན་ལས་ལྡོག་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་དག་རྒྱུན་དང་མཐུན་པར་ཕྱིན་ནས་རིག་པ་ལ་རེག་ཅིང་འདྲེས་
པ་ན་འདི་ལ་མཉམ་ཉིད་ཀྱི་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཤེས་རབ་རྐྱང་པའི་སེམས་ནས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་རིག་པའི་བར་ཐོབ་ནས་རིག་པ་འདི་ཐོག་མར་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་
སེམས་ཐོབ་པ་ལ་ཤེས་རབ་རྐྱང་པའི་ས་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ལྟར་རིམ་པ་རིམ་པར་བརྒྱུད་ནས་ཡ་དང་སྲུང་རིམ་པ་བཅུ་གཉིས་འདས་ནས་གདོད་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རིག་པ་རྫོགས་

[535B] །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་ས་འདི་དག་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་སྒྱུ་མའི་དཔེ་ཟབ་མོ་རྣམ་པ་བཅུ་བཟུང་སྟེ་ཞི་གནས་ལ་གནས་ནས་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྷག་མཐོང་གི་སྟོབས་ཀྱིས་རྣམ་པར་དག་པའི་སྒོམ་པ་ལ་རིམ་གྱིས་འཇུག་གོ་ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟ་བུ་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་མི་འདེར་
བར་སྦྱངས་པས་དེ་ལྟ་བུའི་ལམ་གྱི་རིམ་པ་ལྔ་བཅུ་རྩ་ལྔ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡང་དག་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གོ་འཕང་རྫོགས་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་སྒོམ་པ་ལ་ཡང་དག་པར་སྒོམ་
པ་ཞེས་བྱ་ལ་གལ་ཏེ་གཞན་དུ་སྒོམ་ན་ལོག་པར་སྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ཚེ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས་འཇམ་པའི་དབྱངས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འཁོར་འདུས་པ་ཆེན་པོའི་ནང་ནས་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པའི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་ཆོས་འདིའི་མིང་ཅི་ཞེས་བྱ། བདག་དང། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བཟུང་བར་བགྱི་ཞེས་གསོལ་པ་དང་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། འཇམ་དཔལ། ཆོས་འདི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཙུག་ཏོར་ལས་བྱུང་བའི་གདུགས་དཀར་པོ་ཅན་བླ་ན་མེད་པའི་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྱག་རྒྱ་ཕྱོགས་
བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱ་མཚོའི་སྤྱན་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ཉེ་དུ་སྲུང་ཞིང་སྐྱོབ་ཅིང་ཀུན་དགའ་བོ་དང། ཡང་འཁོར་འདུས་པ་འདིའི་རང་བཞིན་གྱི་དགེ་

[536A]༄༅། །སློང་མ་བཏུལ་ཞིང་ཐར་པར་བྱས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཐོབ་སྟེ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་རྒྱ་མཚོར་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བའི་རྒྱུ་མཐར་ཐུག་པའི་དོན་སྦྱོང་བའི་ཚུལ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་པདྨོ་དམ་པའི་རྒྱལ་པོ་ཕྱོགས་བཅུའི་རྒྱལ་
བའི་ཡུམ་གྱི་གཟུངས་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དབང་བསྐུར་བའི་ཚིག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྒྱ་མཚོ་སྟོན་པ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཆོས་ཞེས་
བྱའོ༑ ༑ཁྱེད་ཅག་གིས་དེ་ལྟར་ཟུངས་ཤིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་དེའི་ཚེ་ཀུན་དགའ་བོ་དང། འཁོར་འདུས་པའི་དགེ་འདུན་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བཀའ་དྲིན་
ལས་གསང་བའི་ཕྱག་རྒྱ་གདུགས་དཀར་པོ་ཅན་གྱི་དོན་གསལ་བར་བསྟན་པ་ལས་ཡང་ཆོས་འདིའི་མཐར་ཐུག་གི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཕོས་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་འཕགས་
པའི་གོ་འཕང་གི་བར་སྒོམ་པའི་ཚུལ་མཆོག་ཏུ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་རྟོགས་ནས་སེམས་མི་རྟོག་པའི་སྟོང་པ་ལ་གནས་ཤིང་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་མོངས་ཕྲ་མོ་སྐོར་དྲུག་སྤངས་
ཤིང་བསལ་ནས་དེ་མ་ཐག་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཞིང་གུས་པས་གསོལ་པ་དཔལ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་བཅོམ་ལྡན་

[536B]གིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་ཕྲ་མོ་ཐམས་ཅད་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་པས་ད་ལྟ་བདག་ཅག་ལུས་སེམས་བདེ་ཞིང་ཕན་པ་
ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་མཛད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ལྟ་བུའི་གསལ་རིག་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སེམས་དེ་གདོད་མ་ནས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ཅིང་དེ་ནས་ས་ཆེན་པོ་དང། རྩྭ་
དང༑ ཤིང་དང། གཡོ་ཞིང་རྒྱུ་བའི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་བར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་གདོད་མ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཇི་ལྟར་སླར་ཡང་དམྱལ་བ་དང་ཡི་དྭགས་དང། དུད་འགྲོ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། མི་དང། ལྷ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཡོད་པར་གྱུར་ལགས་
བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་དག་གདོད་མ་ནས་རང་བྱུང་དུ་ཡོད་དམ། ཡང་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འཁྲུལ་པའི་བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་བཅོམ་ལྡན་འདས། དཔེར་ན། དགེ་སློང་
མ་པདྨའི་དྲི་ལྡན་བྱང་སེམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་བཟུང་ནས་རང་ཉིད་ལོག་པར་གཡེམ་ནས་གཞན་ལ་ལོག་གཡེམ་ནི། སྲོག་གཅོད་པ་དང། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་མི་འདྲ་ཞིང་འདི་ལ་སྡིག་
པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མེད་ཅེས་རྫུན་གྱིས་སྐུར་པ་བཏབ་པས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བུད་མེད་ཀྱི་སྐྱེ་གནས་ལས་མེ་འབར་ཞིང་དེ་ནས་ཡང་ལག་རྣམས་མེ་རབ་ཏུ་འབར་བས་ཚིག་ནས་མནར་

[537A]༄༅། །མེད་དུ་ལྷུང་ངོ། །ཡང་རྒྱལ་པོ་འཕགས་སྐྱེས་པོ་དང་དགེ་སློང་ལེགས་པའི་སྐར་མ་བཞིན་རྒྱལ་པོ་འཕགས་སྐྱེས་པོས་གཽ་ཏ་མའི་རིགས་བསད་པ་
དང། དགེ་སློང་ལེགས་པའི་སྐར་མས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མེད་ཅེས་སྐུར་པ་བཏབ་པས་ལུས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མནར་མེད་དུ་ལྷུང་ངོ། །དམྱལ་བ་འདི་དག་ལ་གནས་ངེས་པ་ཅན་ཡོད་
དམ༑ ཡང་ན་དེ་དག་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རང་རང་གི་སྡིག་པའི་ལས་ཀྱིས་གསར་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་གསལ་བར་བསྟན་ཏེ་གང་དག་
ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་རྣམ་པར་ངེས་པའི་དོན་ཐོས་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་ཞིང་དད་པས་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་དང་མི་འགལ་བར་འགྱུར་བ་མཛད་དུ་གསོལ་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་དྲིས་པ་ལེགས་སོ། །འདི་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ལྟ་བ་ལོག་པ་ལ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་
ལེགས་པར་ཉོན་ཅིག་དང་བཤད་པར་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ངེས་པར་གདོད་མ་ནས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་རྫུན་པར་མཐོང་བས་རྫུན་པའི་
བག་ཆགས་སྐྱེས་སོ། །རྒྱུ་འདིས་ནང་གི་ཡུལ་དང་ཕྱིའི་ཡུལ་ཞེས་ཆ་སོ་སོར་ཕྱེའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ནང་གི་ཡུལ་གང་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་ཡུལ་གྱི་ནང་ངོ། །འདོད་པ་དང་

[537B]འཐུད་ནས་མི་གཅོད་ན་འདོད་པའི་ཆུ་བོ་འབྱུང་ངོ། །དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ལ་རོ་མངར་བ་དྲན་ན་འགྲམ་ཆུ་ལྡང་ངོ།།
སེམས་ལ་སྔོན་གྱི་སྐྱེ་བོ་དྲན་པ་ན་འགའ་ཞིག་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་དང། ཡང་ན་ཁྲོས་པ་ལས་མཆི་མ་འབྱུང་ངོ། །ནོར་ལ་ཞེན་པས་ཚོལ་ན་སེམས་ལ་འདོད་པའི་རྒྱུན་བྱུང་སྟེ་ལུས་སྣུམ་
བག་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །འཁྲིག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་ན་ཕོ་མོའི་དབང་པོ་ལས་ཐིག་ལེའི་རྒྱུན་དང་གིས་འབྱུང་ངོ། །ཀུན་དགའ་བོ་འདོད་པ་ཐ་དད་ཀྱང་རྒྱུན་དང་འཆིང་བ་
འདྲའོ༑ ༑རླན་གཤེར་གྱེན་དུ་མི་འགྲོ་བར་ངེས་པར་ཐུར་དུ་འབབ་བོ་།འདི་དང་ནི། ནང་གི་ཡུལ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཕྱིའི་ཡུལ་ནི། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་ཕྱི་ལ་བརྗོད་དོ།།
འདོད་གདུང་ལས་སེམས་ཀུན་རྫོབ་པ་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་རྒྱུན་འཐུད་ནས་མི་གཅོད་ན་ནུས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་སྐྱེའོ། །དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་སེམས་ཀྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུངས་
ན་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ལ་སྔགས་དང་ཕྱག་རྒྱ་བཟུང་ན་ལྟ་སྟངས་བརྗིད་བག་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ལ་ལྷར་སྐྱེ་སྙམ་ན་མཁའ་ལ་འཕུར་བར་རྨིས་པར་
འགྱུར་རོ། །སེམས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བསམ་ན་འཕགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཉམས་སྣང་དུ་མཐོང་ངོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བརྟེན་ན་ལུས་སྲོག་ལ་མི་བལྟའོ། །ཀུན་དགའ་བོ་

[538A]༄༅། །འདུ་ཤེས་རྣམས་ཐ་དད་ཀྱང་ཡང་བས་འཕྱོ་བ་དང་འདྲའོ། །འཕུར་ཞིང་གཡོ་བས་ཐུར་དུ་མི་གཞོལ་བའི་ཕྱིར་རང་གི་ངང་གིས་འདྲའོ། །འདི་ལ་ཕྱིའི་ཡུལ་
ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་འཆི་རེས་མོས་སུ་བརྒྱུད་ནས་ཁམས་མཐུན་ན་འཚོ་ཞིང་འགྱུར་ན་འཆི་བར་འགྱུར་རོ་།སྲོག་འགག་ཅིང་དྲོད་མ་ཡལ་བའི་ཆེ་སྐྱེ་བ་གཅིག་
བུ་འདིའི་དག་མི་དགེ་དུས་གཅིག་ལ་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །འཆི་བའི་འགྱུར་བ་དང་སྐྱེ་བའི་མཐུན་པ་གཉིས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཕན་ཚུན་དུ་འཕྲད་དོ། །འདུ་ཤེས་ཙམ་ཡིན་ན་གདོན་མི་
ཟ་བར་གྱིན་དུ་ལྷ་ཡུལ་དུ་འགྲོའོ། །གྱེན་དུ་འགྲོ་བའི་སེམས་ལ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་དང་སྨོན་ལམ་རྣམ་པར་དག་པ་ཡོད་ན་བློ་རང་གིས་སད་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམ་པར་དག་པ་མཐོང་ཞིང་འདོད་པ་བཞིན་དུ་སོང་སྟེ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཉུང་ཞིང་སེམས་པ་མངོན་ཡང་བས་གྱེན་དུ་འཕྱོ་བ་མི་རིང་བས་མཁའ་ལ་རྒྱུ་བའི་
དྲང་སྲོང་དང། འབྱུང་པོའི་རྒྱལ་པོ་མཐུ་ཆེ་བ་དང། མཁའ་ལ་རྒྱུ་བའི་གནོད་སྦྱིན་དང། ས་ལ་རྒྱུ་བའི་སྲིན་པོར་གྱུར་ནས་རྒྱལ་ཆེན་རིགས་བཞིའི་གནས་ཚུན་ཆད་དུ་རྣམ་པར་རོལ་
ཞིང་གང་དུ་འགྲོ་ཡང་ཐོགས་པ་མེད་དོ། །འདི་དག་ལས་སྨོན་ལམ་དང། སེམས་ལེགས་པ་དག་ནི། ངའི་བསྟན་པ་བསྲུང་བ་དང། ཡང་ན་སྡོམ་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་སྲུང་བའི་

[538B]བ་དང། ཡང་ན་གཟུངས་སྔགས་སྲུང་བའི་བསམ་པས་གཟུངས་སྔགས་འཛིན་པའི་གང་ཟག་གི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང། ཡང་ན་
བསམ་གཏན་སྲུང་བའི་བསམ་པས་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་སྲུང་ཞིང་སྐྱོང་བའི་ཕྱིར་འདི་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་འོག་ཏུ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་གཤིས་དང་སེམས་པ་མཉམ་
ན་གྱེན་དུ་མི་འགྲོ་ཞིང་འོག་ཏུ་མི་ལྟུང་བའི་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ལ། སེམས་པ་གསལ་བས་མཁས་པར་འགྱུར་ལ་སེམས་རྨོངས་པས་རྟུལ་པོར་འགྱུར་རོ། །སེམས་
གཤིས་མང་ཞིང་སེམས་པ་ཉུང་ན་དུད་འགྲོའི་རིགས་སུ་སྐྱེ་ཞིང་ལྕི་བ་དག་ཕྱུགས་ཀྱི་རིགས་དང། ཡང་བ་དག་འདབ་ཆགས་ཀྱི་རིགས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །སེམས་གཤིས་ཆ་
བདུན་པ་དང་སེམས་པ་ཆ་གསུམ་པ་ཡིན་ན་ཆུའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འོག་ཏུ་སྐྱེས་ནས་མེ་འབར་བའི་དྲོད་ཀྱིས་ལུས་བསྐམས་ནས་ཡི་དྭགས་སུ་གྱུར་ཏེ་རྒྱུན་དུ་མེས་ཚིག་པར་འགྱུར་ལ་
ཆུ་འཐུང་དུ་སོང་བ་ན་གཞན་གྱིས་གསོད་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་བཟའ་བཏུང་མི་རྙེད་པར་བསྐལ་པ་བརྒྱ་སྟོང་འདའ་བར་འགྱུར་རོ་།སེམས་གཤིས་ཆ་དགུ་པ་དང་སེམས་པ་ཆ་གཅིག་
པ་ཡིན་ན་མེའི་དཀྱིལ་འཁོར་འདས་ནས་མེ་དང་རླུང་གི་མཚམས་སུ་ཞུགས་ནས་རྣམ་སྨིན་ཡང་བ་དག་ནི། མནར་ཡོད་པ་དང། ལྕི་བ་དག་ནི། མནར་མེད་པ་སྟེ། དམྱལ་བ་རིགས་

[539A]༄༅། །གཉིས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞིང། སེམས་གཤིས་རྐྱང་པ་ཡིན་ན་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་འགྲོའོ། །ལྟུང་བ་པོ་དེའི་སེམས་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་སྨོད་པ་དང་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཅས་པའི་ཁྲིམས་གཞིག་པ་དང། ཆོས་ལོག་པར་སྨྲ་བ་དང། སྦྱིན་བདག་གི་རྫས་ལ་འདོད་ནས་ཞེན་པས་ལེན་པ་དང། མི་འོས་པའི་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་དང་དུ་
ལེན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་མཚམས་མེད་པ་ལྔ་དང་ལྕི་བ་བཅུས་གོས་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་མནར་མེད་རྣམས་སུ་རིམ་གྱིས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །མི་དགེ་བའི་ལས་བསགས་པའི་འབྲས་
བུའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་ནི། རང་གིས་བསགས་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་ན་ཡང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱི་མཐུན་གྱི་ལས་ལས་ཐོག་མ་ནས་གྲུབ་ཟིན་པའི་གནས་ཡོད་དོ།།
ཀུན་དགའ་བོ། འདི་དག་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་དེ་དག་རང་རང་གིས་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བག་ཆགས་རྣམ་པ་བཅུས་རྒྱུ་བྱས་པའི་དབང་པོ་དྲུག་པོ་ཐམས་ཅད་
ཀྱིས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མྱོང་ངོ། །རྒྱུ་བཅུ་པོ་གང་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ། དང་པོ་འདོད་པའི་བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་བ་ནི། ཕན་ཚུན་དུ་ཞེན་པ་ལས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ལ་རིམ་གྱིས་ཞེན་བཞིན་
དུ་རྒྱུན་ཆགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་འབར་བའི་མེ་ལྕེ་ནང་ནས་འཕྲོ་ཞིང་འབྱུང་ངོ། །དཔེར་ན། མིའི་ལག་པ་ཕན་ཚུན་མཉེས་ན་དྲོ་བའི་མཚན་མ་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་ལྟར་བག་ཆགས་

[539B]ཟངས་ཀྱི་ཀ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མྱོང་ངོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་འདོད་པའི་ལས་གཟིགས་
ནས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མེ་ཞེས་གདགས་པར་མཛད་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་འདོད་པ་ལ་གཟིགས་ནས་མེའི་དོང་བཞིན་དུ་བྱོལ་ནས་འགྲོའོ། །གཉིས་པ་བརྣབ་སེམས་ཀྱི་
བག་ཆགས་ལས་རྟོག་ཅིང་སེམས་པ་ནི། རྡུབ་པའི་རྣམ་པ་བྱུང་ཞིང་རྡུབ་པ་རྒྱུན་ཆགས་པ་ཚིམ་པ་མེད་པས་དེ་ལྟར་ལྷགས་སྒང་གི་འཁྱགས་པའི་ནང་དུ་གྲང་ངད་ཀྱིས་གས་པར་འགྱུར་
རོ༑ ༑དཔེར་ན། མིའི་ཁ་ནས་དབུགས་ནང་དུ་རྡུབ་ན་གྲང་བ་ཚོར་བ་དང་འདྲའོ། །བག་ཆགས་གཉིས་ཕན་ཚུན་དུ་ཟིལ་གྱིས་མནན་པས་དེ་ལྟར་ཨ་ཆུ་དང་ཀྱི་ཧུད་དང་སོ་ཐམ་ཐམ་ལ་སོགས་
པའི་སྐད་འདོན་ཞིང་ཨུཏྤལ་དང་པདྨ་ལྟ་བུར་ཁ་དོག་འགྱུར་ཏེ་འཁྱགས་ཤིང་གྲང་བའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་ངོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀུན་ཏུ་ལེན་པར་
འདོད་པ་དག་གཟིགས་ནས་བརྣབ་སེམས་ཀྱི་ཆུ་བོ་ཞེས་གདགས་པར་མཛད་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བརྣབ་སེམས་གཟིགས་ནས་དུག་གི་རླངས་པ་ཅན་གྱི་རྒྱ་མཚོ་
ལྟར་བྱོལ་ནས་འགྲོའོ། །གསུམ་པ་མཐོན་པོའི་ང་རྒྱལ་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱིས་ཟིལ་གྱིས་མནན་པ་ལས་ཕན་ཚུན་དུ་ཕྲག་དོག་པས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ཞིང་འདི་རྒྱུན་མ་འཆད་པས་འཕྱོ་

[540A]༄༅། །ཞིང་འཕྱུར་ལ་འཁྲུགས་པ་ལས་ཆུ་བོ་འབྱུང་སྟེ། དཔེར་ན། ཁ་ནང་ན་ལྕེ་བསྒྱུར་ཞིང་འདྲིལ་ན་མཆིལ་མ་འབྱུང་བ་དང་འདྲའོ། །བག་ཆགས་འཕེལ་བཞིན་
པ་དེ་ལྟ་བུར་ཁྲག་གི་ཀླུང་དང། ཐལ་སྐྱའི་ཀླུང་དང། བྱེ་ཚན་དང། དུག་གི་མཚོ་དང། ཟངས་ཞུན་ཁར་ལྡུགས་པ་དང་མིད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་ངོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་
བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་མཐོན་པོའི་ང་རྒྱལ་ལ་གཟིགས་ནས་རྨོངས་བྱེད་ཀྱི་ཆུ་འཐུང་བ་དང་འདྲའོ། །ཞེས་གདགས་པར་མཛད་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་
མཐོན་པོའི་ང་རྒྱལ་གཟིགས་ནས་འདམ་རྫབ་ཆེན་པོ་དང་འདྲ་བར་བྱོལ་ཞིང་འགྲོའོ། །བཞི་པ་ཞེ་སྡང་གི་བག་ཆགས་ཕན་ཚུན་དུ་འཚེ་བ་ནི། ཕན་ཚུན་མི་འདོད་པས་བསྐྱེད་པ་
ཡིན་ཞིང་མི་འདོད་པས་འཆིང་བཞིན་དུ་མ་ཞིན་སེམས་གདུངས་ནས་མེ་འབར་ཏེ་ཁྲོ་བའི་རང་བཞིན་ལྕགས་ལྟར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རལ་གྲིའི་རི་དང། ལྕགས་ཀྱི་དབྱུག་པ་
དང། ཤལ་མ་ལིའི་སྡོང་པོ་དང། རལ་གྲིའི་འཁོར་ལོ་དང། དགྲ་སྟ་དང། མདུང་དང། སོག་ལེ་ལ་སོགས་པ་དད་འབྱུང་ངོ། །དཔེར་ན་མི་དག་ཤ་འཁོན་དུ་གྱུར་ཏེ་ཕན་ཚུན་
གསོད་པ་དང་ཞེ་སྡང་བ་ལྟར་བག་ཆགས་གཉིས་ཀྱིས་ཕན་ཚུན་གསོད་པས་དེ་ལྟར་དཔལ་བཅོམ་ཏེ་མགོ་གཅོད་པ་དང། དུས་བུར་བྱེད་པ་དང། འབུགས་པ་དང། བསྣུན་

[540B] །དེའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཞེ་སྡང་གཟིགས་ནས་རལ་གྲི་རྣོན་པོ་ཞེས་གདགས་པར་མཛད་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
རྣམས་ཞེ་སྡང་གཟིགས་ནས་གསོད་པ་པོ་དང་འདྲ་བར་བྱོལ་ནས་འགྲོའོ། །ལྔ་པ་གཡོ་སྒྱུའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་ཕན་ཚུན་དུ་བསླུ་བ་ནི། ཕན་ཚུན་དུ་གྱོད་སློང་བ་ལས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ཞིང་
འཕེལ་ཞིང་རྒྱུན་ཆགས་པ་ལས་དེ་ལྟ་བུར་ཐག་པས་བཀྱིག་པ་དང་ཤིང་གིས་བཅུ་པ་དང། ནན་ཏུར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་ངོ་།དཔེར་ན། ཞིང་ལ་ཆུ་དྲངས་ཏེ་རྩ་ཤིང་བསྐྱེད་
པ་དང་འདྲའོ། །བག་ཆགས་གཉིས་ཕན་ཚུན་དུ་འཕེལ་བས་དེ་ལྟར་རྐང་ལག་ལྕགས་སྒྲོག་དང། བསྡོས་བསྐོན་པ་དང། བེར་ཀ་དང་ལྕགས་ཐག་གིས་བསྡམས་པ་དང། ལྕག་ཚན་
དང༑ དབྱུག་པ་དང། བེ་ཅོན་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མྱོང་ངོ་།དེའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་གཡོ་སྒྱུ་གཟིགས་ནས་གཡོ་ཅན་གྱི་རྐུན་པོ་ཞེས་གདགས་
པར་མཛད་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་གཡོ་སྒྱུ་ཅན་ལ་གཟིགས་ནས་འཕར་བ་དང་འདྲ་མར་འཇིགས་ཤིང་སྐྲག་གོ་དྲུག་པ་ཕན་ཚུན་དུ་རྫུན་གྱིས་བསླུ་བའི་བག་ཆགས་ནི་
ཕན་ཚུན་དུ་ཅོ་འདྲི་བས་སྐྱོན་འདོགས་ཤིང་ཚུལ་དེ་མི་གཏོང་བར་གཡོ་སྒྱུའི་བསམ་པ་སྐྱེད་པ་དེ་ལྟར་རྡུལ་དང་བཤད་གཅི་དང་།དྲི་ང་བ་དང། མི་གཙང་བ་སོགས་འབྱུང་

[541A]༄༅། །ངོ༑ ༑དཔེར་ན། རླུང་གིས་རྡུལ་འཚུབས་ལངས་ཏེ་མི་མཐོང་བ་དང་འདྲའོ། །བག་ཆགས་གཉིས་འཕེལ་ནས་དེ་ལྟར་འདམ་དུ་ལྟུང་ཞིང་འཕྱོ་བ་དང། སྐྱུར་
བ་དང། འཕུར་བ་དང། འབབ་པ་དང། རྒྱུན་གྱིས་འཁྱེར་བ་དང་བྱིང་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མྱོང་ངོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་གཡོ་སྒྱུ་བྱེད་པ་
དང་བསླུ་བ་གཟིགས་ནས་ཆོམ་རྐུན་གྱིས་གསོད་པ་དང་འདྲ་ཞེས་གདགས་པར་མཛད་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་གཡོ་སྒྱུ་གཟིགས་ནས་དུག་སྤྲུལ་རྐང་འོག་ཏུ་ཚུད་པ་
དང་འདྲ་བར་སེམས་སོ། །བདུན་པ་ཤ་འཁོན་གྱི་བག་ཆགས་ལས་ཕན་ཚུན་དུ་དོགས་པ་དང་མྱ་ངན་ལས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ཞིང་རྡོ་བ་འཕེན་པ་དང། གྱོ་མོ་འཕེན་པ་དང། སྒྲོམ་དུ་
འཇུག་པ་དང། ཤིང་རྟར་འཛུད་པ་དང། རྫ་མར་འཇུག་པ་དང་ཕད་བུར་བཅུག་ནས་བསྐྱུར་ཏེ་གསོད་པ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་ངོ། །དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་མ་རུངས་པ་གདུག་སེམས་བསྐྱེད་
པ་དང་འདྲ་བར་བག་ཆགས་གཉིས་ཕན་ཚུན་དུ་འབྲེལ་བས་དེ་ལྟར་བརྡུང་བ་དང། བསྐྱུར་བ་དང། འཛིན་པ་དང། འཁྱིག་པ་དང་མདའ་སོགས་ཀྱིས་འདེབས་པ་དང། གསོད་པ་
དང། བསྐྱུར་བ་དང། ལུས་སྒྲིལ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མྱོང་ངོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཤ་འཁོན་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོ་གཟིགས་ནས་ལོག་པར་གནོད་

[541B]རྣམས་ཤ་འཁོན་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོ་གཟིགས་ནས་དུག་གི་ཆང་འཐུང་བ་དང་འདྲ་བར་སེམས་སོ། །བརྒྱད་པ་ལྟ་བའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་
ཕན་ཚུན་གསལ་བ་ནི། ངའོ་སྙམ་དུ་འཛིན་པ་དང། ལྟ་བའི་འཛིན་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་དང། འདུ་ཤེས་ལོག་པའི་རིགས་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་ཕྱིན་
ཅི་ལོག་ལས་བསྐྱེད་ནས་སོ་སོར་ཕྱུང་བ་ནི། ཕན་ཚུན་དུ་རྒོལ་བ་ལས་བྱུང་ངོ། །དེ་ལྟར་གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ཉ་དང་ལས་བྱད་པ་ཡི་གེ་དཔང་རྒྱ་འཛིན་པ་དག་ཡོད་དོ། །དཔེར་ན། ལམ་
དུ་འགྲོ་བའི་མི་གཅིག་གིས་གཅིག་ལྟ་བ་དང་འདྲའོ། །བག་ཆགས་གཉིས་ཕན་ཚུན་དུ་མཐུན་པས་དེ་ལྟར་དབང་རྒྱ་འཛིན་པ་དག་གིས་གཡོ་སྒྱུ་ལ་རྟོག་པ་དང། འདྲི་བ་དང། ནན་
ཏུར་བྱེད་པ་དང། རྩ་བ་ཚོལ་བ་དང། ཕྲ་ཞིང་ཞིབ་པར་བྱེད་པ་དང། ལེགས་ཉེས་འབྱེད་པའི་ལྷ་དང་འདྲེ་དག་གི་ལག་ཏུ་ཡི་གེ་བཟུང་ནས་སོ་སོར་འབྱེད་པ་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་
རོ༑ ༑དེའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལྟ་བ་ངན་པ་གཟིགས་ནས་ལྟ་བའི་དོང་ཞེས་གདགས་པར་མཛད་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་འདི་ལྟ་བུ་
བདེན་པ་མ་ཡིན་པའི་སྟོང་པ་ལ་ལོག་པར་བཟུང་བ་གཟིགས་ནས་དུག་གི་གཅོང་རོང་དང་འདྲ་བར་སེམས་སོ། །དགུ་པ་བསྙོན་པའི་བག་ཆགས་ཕན་ཚུན་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་

[542A]༄༅། །བསྙོན་ཏེ་ངན་དུ་སྨྲ་བ་ལས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ཞིང་དེའི་ཕྱིར་རིས་བཙིར་བ་དང། རྡོབས་བཙིར་བ་དང། མཆིག་དང་རང་ཐག་གིས་འཐག་པ་ལ་སོགས་
པའི་འབྲས་བུ་མྱོང་ངོ། །དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་མི་སྲུན་པས་སྐྱེ་བོ་རང་བཞིན་དྲང་པོ་ལ་ཉེས་པ་མེད་པར་བསྙོན་འཛུགས་པ་དང་འདྲའོ། །བག་ཆགས་གཉིས་ཕན་ཚུན་དུ་འབྲེལ་
བས་དེ་ལྟར་བསྲུང་བ་དང། འཚེ་བ་དང། བརྡེག་པ་དང། ལྕིད་ཀྱིས་ནོན་པ་དང། བཙིར་བ་དང། དབྱང་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མྱོང་ངོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་གཤེ་ཞིང་བསྙོན་པ་དག་གཟིགས་ནས་མི་སྲུན་པ་ཞེས་གདགས་པར་མཛད་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བསྙོན་པ་དག་གཟིགས་ནས་ཐོག་
བབས་པ་དང་འདྲ་བར་བལྟའོ། །བཅུ་པ་ཤེར་སྦྱང་གི་བག་ཆགས་ཕན་ཚུན་དུ་རྩོད་པ་ནི། གསང་ཞིང་སྦས་པས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ཞིང་དེའི་ཕྱིར་མེ་ལོང་སྟོན་པ་དང། འོད་ཀྱིས་སྣང་
བར་བྱེད་པ་དག་ཡོད་དོ། །དཔེར་ན། ཉི་མའི་གྲིབ་མ་སྦེད་མི་ཐུབ་པ་དང་འདྲའོ། །བག་ཆགས་གཉིས་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བས་དེ་ལྟ་བུ་ཤ་འཁོན་ཅན་གྱི་དགྲ་དང་གྲོགས་ངན་པ་དང་
སྡིག་པ་སྟོན་པའི་མེ་ལོང་དང་ནོར་བུ་སྒྲོན་མེས་རིང་ནས་བསགས་པའི་སྡིག་པ་རྣམས་རྣམ་པར་གསལ་བར་བྱས་ཏེ་མཚན་མ་སྟོན་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མྱོང་ངོ། །དེའི་ཕྱིར་

[542B]ཞིང་སྦེད་པ་གཟིགས་ནས་རྐུན་མ་གཡོ་ཅན་ཞེས་གདགས་པར་མཛད་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སྦེད་པ་ལ་
གཟིགས་ནས་རི་ཆེན་པོ་སྤྱི་བོར་ཁུར་ནས་རྒྱ་མཚོའི་ནང་དུ་གོམ་པ་འགོད་པ་དང་འདྲ་བར་བལྟའོ། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་དྲུག་གང་ཞེ་ན་ཀུན་དགའ་བོ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་
ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གིས་ལས་བསགས་ནས་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་ནི་དབང་ལོ་དྲུག་ལས་འབྱུང་ངོ། །ཇི་ལྟར་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་དབང་པོ་དྲུག་ལས་འབྱུང་ཞེ་ན། དང་པོ་མཐོང་
བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་ལ་མཐོང་བ་འདིའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་མཐུན་པར་འཆི་བ་ལ་ཉེ་བ་ན་ཕྱོགས་བཅུར་མེ་འབར་བས་གང་བ་མཐོང་བར་འགྱུར་
ཞིང། འདི་ལ་ཤི་འཕོས་པའི་རྣམ་ཤེས་དུ་བ་སྟེང་འོག་ཏུ་འགྲོ་བའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་ནས་མནར་མེད་དུ་ལྷུང་ནས་མཚན་མ་གཉིས་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །དང་པོ་གསལ་བའི་མཚན་མ་
ནི༑ མི་སྡུག་པའི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མང་པོ་མཐོང་ཞིང་ཚད་མེད་པའི་འཇིགས་པ་འབྱུང་ངོ། །གཉིས་པ་མི་གསལ་བའི་མཚན་མ་ནི། མུན་པ་མུན་ནག་གང་ཡང་མི་མཐོང་ཞིང་ཚད་
མེད་པའི་སྐྲག་པ་འབྱུང་ངོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཐོང་བའི་སེམས་མཉན་པ་བསྲེགས་པ་ན་ཟངས་ཞུན་ཁོལ་མར་འགྱུར་རོ། །དབུགས་བསེགས་པ་ན་དུ་བ་ནག་པོ་དང་ན་བུན་སྨུག་པོ་

[543A]༄༅། །འགྱུར་རོ། །བྲོ་བ་བསྲེགས་པ་ན་ལྕགས་བསྲེགས་ཀྱི་རིལ་བུར་འགྱུར་རོ། །རེག་པ་བསྲེགས་པ་ནམ་མ་མུར་དང་སོལ་མེར་འགྱུར་རོ་།སེམས་བསྲེགས་
པ་ན་མེ་སྟག་ཀུན་ཏུ་འཕྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ཐོས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་ལ། ཐོས་པ་འདིའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་མཐུན་པར་
འཆི་བ་ལ་ཉེ་བ་ན་ཐོག་མར་རྦ་རླབས་འཕྱུར་བས་ས་དང་ནམ་མཁའ་གང་བ་མཐོང་བར་འགྱུར་ཞིང། འདི་ལ་ཤི་འཕོས་པའི་རྣམ་ཤེས་རྒྱུན་གྱི་ཤུགས་ཀྱིས་མནར་མེད་
དུ་ལྷུང་ནས་མཚན་མ་གཉིས་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །དང་པོ་མཉན་པ་ན་ཀུ་ཅོ་སྣ་ཚོགས་པ་ཐོས་ཤིང་སེམས་རྨོངས་ཤིང་འཁྲུགས་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་མཉན་པ་བཀག་
ན་སྒྲ་མེད་པར་གྱུར་ཏེ་མི་གསལ་ཞིང་བྱིང་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐོས་པའི་རྦ་ཀློང་དུ་ཐོས་པ་ནུབ་ན་ཉེས་པ་བརྗོད་ཅིང་ཆད་པ་གཅོད་དོ། །མཐོང་བ་ནུབ་ན་འབྲུག་གི་ང་རོ་
སྒྲོག་ཅིང་དུག་གི་རླངས་པ་འཐིབ་བོ། །དབུགས་ནུབ་ན་ཆར་དང་ན་བུན་དང་སྲིན་བུ་གདུག་བ་ཅན་བབས་ནས་ལུས་གང་བར་འགྱུར་རོ། །རོ་ནུབ་ན་རྣག་ཁྲག་ཏུ་གྱུར་ཅིང་སྣ་
ཚོགས་པའི་མི་གཙང་བ་དང་དྲི་ང་བར་འགྱུར་རོ། །རེག་བྱ་ནུབ་ན་སྲོག་ཆགས་དང་འདྲེ་དང་བཤང་གཅིའི་རྫབ་ཏུ་འགྱུར་རོ། །ཡིད་ནུབ་ན་གློག་དང་སེར་བ་བབས་ཏེ་སྙིང་གས་པར་

[543B] །གསུམ་པ་སྣོམ་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་ལ། སྣོམ་པ་འདིའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་མཐུན་པར་འཆི་བ་ལ་ཉེ་བ་ན་ཐོག་མར་དུག་གི་རླངས་
པས་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་གང་ཞིང་འཁྲིགས་པ་མཐོང་བར་འགྱུར་ཞིང། འདི་ལ་ཤི་འཕོས་པའི་རྣམ་ཤེས་ས་ལ་འཛུལ་ཞིང་བྱུང་སྟེ་མནར་མེད་དུ་ལྷུང་ནས་མཚན་མ་གཉིས་སྣང་བར་
འགྱུར་རོ། །དང་པོ་ཐོས་ན་སྣ་ཚོགས་པའི་དུག་གི་རླངས་པས་བདུགས་ནས་སེམས་རྨོངས་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ཐོས་པ་ཐོགས་པ་ན་དབུགས་འགག་ཅིང་འཐུམས་ནས་འཆི་བ་ལ་
ཐུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སྣོམ་པའི་དྲི་དབུགས་ལ་ཕོག་ན་རྒོལ་བ་དང་བརྫི་བར་བྱེད་དོ། །མཐོང་བ་ལ་ཕོག་ན་མེ་དང་འོད་དུ་འགྱུར་རོ། །མཉན་པ་ལ་ཕོག་ན་ཟངས་ཞུན་ཁོལ་མ་དང་ཕྱི་
སའི་རྫབ་ཏུ་བྱིང་བར་འགྱུར་རོ། །རོ་ལ་ཕོག་ན་རུལ་བ་དང་མྱགས་པར་འགྱུར་རོ། །རེག་བྱ་ལ་ཕོག་ན་ཤིན་ཏུ་རུལ་ནས་ཤའི་རི་བོ་ཆེན་པོར་གྱུར་ཏེ་བུག་པ་བརྒྱ་སྟོང་གི་ནང་དུ་སྲིན་བུ་གྲངས་
མེད་པས་གཞིབས་ནས་ཟོས་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་པ་ལ་ཕོག་ན་ཐལ་བ་དང་དུག་གི་རླངས་པ་དང་རྡོ་ཆར་དང་བྱེ་མའི་ཆར་གྱིས་བཏབ་ནས་མ་རུངས་པར་བྱེད་དོ། །བཞི་པ་རོའི་རྣམ་
པར་སྨིན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་ལ། རོ་འདིའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་མཐུན་པར་འཆི་བ་ལ་ཉེ་བ་ན་ཐོག་མར་ལྕགས་ཀྱི་དྲ་བའི་རྒྱ་ལས་མེ་ཤིན་ཏུ་འབར་ནས་

[544A]༄༅། །འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་གང་བ་མཐོང་བར་འགྱུར་ཞིང་འདི་ལ་ཤི་འཕོས་པའི་རྣམ་ཤེས་ལྕགས་ཀྱི་དྲ་བ་དྲལ་ནས་སྤྱིའུ་ཚུགས་སུ་མནར་མེད་དུ་ལྷུང་
ནས་མཚན་མ་གཉིས་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །དང་པོ་དབུགས་རྡུབ་པས་འཁྱགས་རོམ་དུ་གྱུར་ནས་གྲང་བས་ལུས་གས་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་དབུགས་འབྱུང་བའི་ཚེ་འཐོར་
ནས་མེ་རབ་ཏུ་འབར་བར་གྱུར་ཏེ་རུས་པ་དང་རྐང་གི་བར་དུ་རླག་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་རོ་མྱོང་བའི་ཚེ་རོ་ལ་སྨིན་ན་བསྲན་ཞིང་བཟོད་དགོས་པར་འགྱུར་རོ། །མཐོང་བ་ལ་སྨིན་ན་
རྡོ་སྲེག་དང་ལྕགས་སྲེག་ལ་བལྡག་པར་འགྱུར་རོ། །མཉན་པ་ལ་སྨིན་ན་མཚོན་རྣོན་པོར་འགྱུར་རོ། །དབུགས་ལ་སྨིན་ན་ལྕགས་ཀྱི་སྒྲོམ་ཆེན་པོར་གྱུར་ཏེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་
ཁམས་གཡོགས་པར་ནུས་སོ། །རེག་པ་ལ་སྨིན་ན་མདའ་གཞུ་དང་ས་མདའ་དག་གིས་འཕོག་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་པ་ལ་སྨིན་ན་ལྕགས་སྲེག་གི་ཆར་པ་འབབ་པར་
འགྱུར་རོ། །ལྔ་པ་རེག་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་ལ། རེག་པ་འདིའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་མཐུན་པར་འཆི་བ་ལ་ཉེ་བ་ན་ཐོག་མར་ཕྱོགས་
བཞི་ནས་རི་ཆེན་པོ་བཞིས་བཙིར་བ་མཐོང་ཞིང་ཕྱིར་ཐོན་པའི་ལམ་རྙེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཤི་འཕོས་པའི་རྣམ་ཤེས་ལྕགས་ཀྱི་ར་བ་མཐོང་ནས་ཁ་ནས་མེ་འབར་བའི་

[544B]དམྱལ་སྲུང་གི་གཤིན་རྗེ་གླང་མགོ་དང་སྲིན་པོ་རྟ་མགོ་ཅན་རྣམས་མདུང་རྩེ་གསུམ་བཟུང་ནས་ལྕགས་ཀྱི་ར་བའི་སྒོ་ནང་དུ་བདས་ཏེ་
མནར་མེད་དུ་ལྷུང་ནས་མཚན་མ་གཉིས་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །དང་པོ་རེག་པ་དང་མཐུན་པ་ནི། རི་གཉིས་ཀྱིས་བཙིར་ཞིང་རུས་པ་དང་ཤ་དང་ཁྲག་ཕྱིར་འབྱུང་ངོ། །གཉིས་པ་རེག་
པ་དང་འབྲལ་བ་ནི། གྲི་དང་རལ་གྲི་ལུས་ལ་གཟིར་ནས་སྙིང་དང་མཆིན་པ་དུམ་བུར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་མཐུན་པའི་རེག་པ་རེག་པ་དང་འཕྲད་ན་ལམ་དང་སྒོ་ཁང་དང་ཁྲིམས་ཁང་
དང་ཅོག་སྟགས་སུ་འགྱུར་རོ། །མཐོང་བ་དང་འཕྲད་ན་སྲེག་ཅིང་འཚིག་གོ་མཉན་པ་དང་འཕྲད་ན་བརྡུང་བ་དང་བརྡེག་པ་དང་གཟིར་བ་དང་སྣུན་པར་བྱེད་དོ། །དབུགས་དང་འཕྲད་
ན་དཀྲིས་པ་དང་སྦུབས་སུ་འཛུད་པར་བྱེད་དོ། །རོ་དང་འཕྲད་ན་རྨོ་བ་དང་ཁ་སྐམ་པས་འབྱེད་པ་དང་གཅོད་པ་དང་དུམ་བུར་བྱེད་དོ། །སེམས་པ་དང་འཕྲད་ན་གྱེན་དུ་འབྱུང་བ་དང་འོག་
ཏུ་བྱིང་བ་དང་འཚེད་པ་དང་སྲེག་པར་འགྱུར་རོ། །དྲུག་པ་སེམས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་ལ་སེམས་པ་འདིའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་
མཐུན་པར་འཆི་བ་ལ་ཉེ་བ་ན་ཐོག་མར་རླུང་མ་རུངས་པ་ཡུལ་ཁམས་ཀྱི་གནས་དག་གཤིག་ཅིང་ལྡང་བ་མཐོང་ཞིང་འདི་ལ་ཤི་འཕོས་པའི་རྣམ་ཤེས་རླུང་གིས་ནམ་མཁའ་ལ་

[545A]༄༅། །ཁྱེར་ནས་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་བབས་ནས་རླུང་གི་མཐུས་མནར་མེད་དུ་ལྷུང་སྟེ་མཚན་མ་གཉིས་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །དང་པོ་རིག་པ་ཤིན་ཏུ་འཁྱམས་
ནས་མ་བཟོད་དེ་མི་དལ་བར་བྲོས་ཤིང་བྱོལ་བར་བྱེད་དོ༑ ༑གཉིས་པ་རིག་པ་མི་འཁྱམས་པར་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་ཚོར་ཞིང་ཤིན་ཏུ་ཚ་བར་བསྲེག་པ་དང་འཚེད་པའི་ཟུག་རྡུ་བཟོད་
མི་ནུས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་སེམས་པ་བཅིངས་ན་གནས་གཞིར་འགྱུར་རོ། །མཐོང་བ་བཅིངས་ན་དབང་པོར་འགྱུར་རོ་།མཉན་པ་བཅིངས་ན་འཚིར་
བའི་རྡོ་ཆེན་པོ་དང་འཁྱགས་པ་དང་བ་མོ་དང་རྡུལ་དང་ན་བུན་དུ་འགྱུར་རོ། །དབུགས་བཅིངས་ན་མེའི་ཤིང་རྟ་དང་མེའི་སྒྲོམ་དུ་འགྱུར་རོ། །རོ་བཅིངས་ན་དུ་འབོད་ཆེན་པོས་སྨྲེ་
སྔགས་འདོན་ནོ། །རེག་པ་བཅིངས་ན་ལུས་ཆེ་ཆུང་དུ་འགྱུར་ཞིང་ཉིན་གཅིག་ལ་ཁྲི་ཕྲག་ཙམ་གྱི་སྐྱེ་འཆི་དང་གན་བུབ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ན་དམྱལ་
བའི་རྒྱུ་བཅུ་དང་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པ་དྲུག་ཅེས་བྱའོ་།འདི་དག་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མ་རིག་པ་འཁྲུལ་པས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་།གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་
སྡིག་པའི་ལས་རྫོགས་པར་བྱས་ན་མནར་མེད་དུ་སྐྱེས་ནས་སྡུག་བསྔལ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་མྱོང་ཞིང་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་འདའ་བར་བྱེད་དོ། །དབང་པོ་དྲུག་པོ་རང་གིས་བྱེད་

[545B] ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང་བཅས་ན་མི་འདི་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བ་བརྒྱད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱིས་སྲོག་གཅོད་པ་དང་མ་བྱིན་པར་ལེན་
པ་དང་ལོག་པར་གཡེམ་པ་སྤྱད་ན། མི་འདི་དམྱལ་བ་བཅོ་བརྒྱད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །སྡིག་པ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་ཅིག་ཅར་དུ་མི་བྱེད་པར་འདི་ལས་ཡང་ན་སྲོག་གཅོད་པ་སྣ་གཅིག་
གམ་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་སྣ་གཅིག་བྱེད་ན། མི་འདི་དམྱལ་བ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །མཐོང་བྱེད་དང་མཐོང་བྱའི་སྡིག་པ་སྒོ་གཅིག་གིས་བྱེད་པ་དང་ཡང་ན་སྡིག་པ་སྣ་
གཅིག་བྱེད་ན། མི་འདི་དམྱལ་བ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལས་སོ་སོར་བྱས་ཤིང་སོ་སོར་བསགས་ནས་འཇིག་རྟེན་སྤྱི་མཐུན་གྱི་གནས་སུ་
འཇུག་གོ་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པའི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞིང་གདོད་མ་ནས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སེམས་ཅན་འདི་དག་སོ་ཐར་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་མ་ཉམས་པ་
དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་མ་ཉམས་པ་དང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་སྐུར་པ་མ་བཏབ་པ་མ་གཏོགས་ལས་ཕྲ་མོ་སྣ་ཚོགས་པའི་འབྲས་བུ་ལ་བསྐལ་པ་མང་
པོར་བསྲེགས་པའི་འོག་ཏུ་སྡིག་པའི་ལས་ཀྱི་ལྷག་མ་ཟད་ནས་འདྲེ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །རྩ་བའི་རྒྱུ་དངོས་པོ་ལ་ཞེན་པས་སྐྱེ་བོ་འདི་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་ཟད་ནས་

[546A]༄༅། །དངོས་པོ་དང་འཕྲད་ནས་གཟུགས་སུ་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་མི་སྡུག་པའི་འདྲེ་ཞེས་བྱའོ། །གཟུགས་ལ་ཞེན་པས་སྐྱེ་བོ་འདི་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་
ཟད་ནས་རླུང་དང་འཕྲད་ནས་གཟུགས་སུ་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་ཐན་པ་གཏོང་བའི་འདྲེ་ཞེས་བྱའོ། །གཡོ་སྒྱུ་ལ་ཞེན་པས་སྐྱེ་བོ་འདི་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་ཟད་ནས་སྲོག་ཆགས་
དང་འཕྲད་ནས་གཟུགས་སུ་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་རྨོངས་བྱེད་ཀྱི་འདྲེ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེ་སྡང་ལ་ཞེན་པས་སྐྱེ་བོ་འདི་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་ཟད་ནས་སྲིན་བུ་དང་འཕྲད་ནས་གཟུགས་
སུ་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་སྲོག་ཆགས་གདུག་པའི་འདྲེ་ཞེས་བྱའོ། །འཁོན་འཛིན་ལ་ཞེན་པས་སྐྱེ་བོ་འདི་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་ཟད་ནས་སྟོབས་ཉམས་པ་དང་འཕྲད་ནས་
གཟུགས་སུ་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་རིམས་གཏོང་བའི་འདྲེ་ཞེས་བྱའོ། །ང་རྒྱལ་ལ་ཞེན་པས་སྐྱེ་བོ་འདི་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་ཚེ་བ་ཟད་ནས་རླངས་པ་དང་འཕྲད་ནས་གཟུགས་སུ་
གྱུར་པ་རྣམས་ལ་ཡི་དགས་ཀྱི་འདྲེ་ཞེས་བྱའོ། །བསྙོན་གཏོང་བ་ལ་ཞེན་པས་སྐྱེ་བོ་འདི་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་ཟད་ནས་མུན་པ་དང་འཕྲད་ནས་གཟུགས་སུ་གྱུར་པ་རྣམས་
ལ་གྲིབ་གནོན་གྱི་འདྲེ་ཞེས་བྱའོ། །ལྟ་བ་ལོག་བ་ལ་ཞེན་བས་སྐྱེ་བོ་འདི་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་ཟད་ནས་གདོན་དང་འཕྲད་ནས་གཟུགས་སུ་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་ཐེའུ་རང་གི་

[546B] །དམོད་པ་ལ་ཞེན་པས་སྐྱེ་བོ་འདི་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་ཟད་ནས་སྣང་བ་དང་འཕྲད་ནས་གཟུགས་སུ་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་ཕོ་ཉའི་འདྲེ་ཞེས་བྱའོ། །རྩུབ་སྤྱོད་ལ་ཞེན་པས་སྐྱེ་
བོ་འདི་སྨིག་པའི་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་ཟད་ནས་མི་དང་འཕྲད་ནས་གཟུགས་སུ་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་ཁོག་ཏུ་བརླམས་པའི་འདྲེ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སྐྱེ་བོ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་སེམས་
རྐྱང་པས་འོག་ཏུ་ལྷུང་ནས་རྣམ་སྨིན་གྱི་མེས་བསྲེགས་པའི་རྗེས་སུ་སྟེང་དུ་འོངས་ནས་འདྲེ་རུ་གྱུར་ཏོ། །འདི་དག་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པས་བསམ་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའི་འབྲས་བུའོ། །
གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་ན་གསལ་རིག་རྨད་དུ་བྱུང་བར་གྱུར་ནས་འདི་དག་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །ཡང་ཀུན་དགའ་བོ། འདྲེའི་ལུས་ཀྱི་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་ཟད་ནས་སེམས་པ་དང་བསམ་པ་
ཐམས་ཅད་སྟོང་ཞིང་འཇིག་རྟེན་དུ་སྔོན་དུ་ལོན་ཆགས་པ་དང་ཤ་འཁོན་ཅན་དང་འཕྲད་ནས་གདོད་དུད་འགྲོར་གྱུར་ནས་བུ་ལོན་རྙིང་པ་འཇལ་ལོ། །དངོས་པོ་ལས་བྱུང་བའི་མི་སྡུག་པའི་
འདྲེ་དངོས་པོའི་གཟུགས་དོར་ཞིང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དེ་ཟད་ནས་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་ན་ཕལ་ཆེར་སྲིན་བྱའི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ་།རླུང་ལས་བྱུང་བའི་ཐན་པ་གཏོང་བའི་འདྲེ་རླུང་གི་
གཟུགས་དོར་ཞིང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དེ་ཟད་ནས་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་ན་ཕལ་ཆེར་ལྟས་ངན་གཏོང་བའི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །སྲོག་ཆགས་ཀྱི་འདྲེ་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་གཟུགས་

[547A]༄༅། །དོར་ཞིང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དེ་ཟད་ནས་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེན་ཕལ་ཆེར་ཝའི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །སྲོག་ཆགས་གདུག་པའི་འདྲེ་སྲིན་བུ་གདུག་པའི་གཟུགས་
དོར་ཞིང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དེ་ཟད་ནས་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་ན་ཕལ་ཆེར་གདུག་ཅན་གྱི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །སྟོབས་ཉམས་པའི་རིམས་ནད་གཏོང་བའི་འདྲེ་ཤིན་ཏུ་རྒུད་ཅིང་ལས་
ཀྱི་འབྲས་བུ་དེ་ཟད་ནས་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་ན་ཕལ་ཆེར་ཕོ་བའི་སྲིན་བུའི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །རླངས་པ་མྱོང་བའི་འདྲེ་རླངས་པ་ཡལ་ཞིང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དེ་ཟད་ནས་མིའི་
འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་ན་ཕལ་ཆེར་གཅན་གཟན་གྱི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ་།གྲིབ་གནོན་གྱི་འདྲེ་མུན་པ་ཡལ་ཞིང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དེ་ཟད་ནས་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེན་ཕལ་ཆེར་སྲིན་བྱ་ཁྲ་
བོའི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །འདྲིས་པའི་འདྲེ་འདྲིས་པ་དང་བྲལ་ཞིང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དེ་ཟད་ནས་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་ན་དུས་ཀྱི་འདབ་ཆགས་ཀྱི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །ཕོ་ཉའི་འདྲེ་སྣང་
བ་མེད་ཅིང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དེ་ཟད་ནས་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་ན་ཕལ་ཆེར་སྲོག་ཆགས་དགེ་བའི་མཚན་མ་ཅན་གྱི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ་།ཁོག་ཏུ་བརླམས་པའི་འདྲེ་མི་དེ་ཤི་ཞིང་
ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དེ་ཟད་ནས་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་ན་ཕལ་ཆེར་ཁྱིམ་དུ་གསོ་བའི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ་འདི་དག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྡིག་པའི་

[547B]སྐྱེའོ། །འདི་དག་རང་གི་འཁྲུལ་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ་།གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་ན་རྫུན་པའི་འབྲེལ་པ་གཏན་ནས་མེད་
དོ༑ ༑ངེས་པར་ཁྱོད་ཀྱིས་སྨྲས་པའི་དགེ་སློང་མ་པདྨའི་དྲི་ལྡན་དང་རྒྱལ་པོ་འཕགས་སྐྱེས་པོ་དང་དགེ་སློང་ལེགས་པའི་སྐར་མ་དང་འདྲའོ། །མི་དགེ་བའི་ལས་འདི་དག་རང་གིས་
བྱས་པ་ཡིན་གྱི་ནམ་མཁའ་ལས་བབས་པ་ཡང་མ་ཡིན། ས་ལས་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན། གཞན་གྱིས་བྱིན་པ་ཡང་མ་ཡིན། རང་གི་འཁྲུལ་པའི་སེམས་ཀྱིས་བསགས་པའི་
ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱིས་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་སྟོང་ཞིང་རྫུན་པ་འདུ་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་བཟུང་ནས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་ཡང་ཀུན་དགའ་བོ། དུད་འགྲོ་
འདི་དག་ལུས་ཀྱིས་ལེ་ལན་རྙིང་པ་འཇལ་བ་ཆ་གལ་ཏེ་ལེ་ལན་གྱི་ཚད་ལས་ལྷག་པར་སྤྱད་ན་སེམས་ཅན་འདི་དག་སླར་ཡང་མིར་སྐྱེས་ནས་ལྷག་པར་སྤྱད་པའི་ལེ་ལན་བདལ་
བར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་དེ་སྟོབས་དང་བསོད་ནམས་དང་ལྡན་ན་མིའི་ལུས་མ་སྤངས་པར་ལེ་ལན་འཇལ་བར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་དེ་བསོད་ནམས་ངར་མི་ལྡན་ན་དུད་འགྲོར་སྐྱེས་ནས་
དེས་ལྷག་པར་སྤྱད་པའི་ལེ་ལན་འཇལ་ལོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱ་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་ཡོ་བྱད་ལོངས་སྤྱད་པ་དང། ཡང་ན་དེའི་ཞོ་ཤ་ལ་ལོངས་སྤྱད་ན་འཇལ་ཏེ་

[548A]༄༅། །འབྲས་བུ་རྫོགས་ན་དེར་ཟད་དོ། །གལ་ཏེ་བར་སྐབས་དེར་དེའི་སྲོག་གཅོད་པའམ་ཤ་ཟ་ན་དེ་ནས་བསྐལ་པ་རྡུལ་སྙེད་གཅིག་གིས་གཅིག་ཟ་ཞིང་ཕན་ཚུན་
གསོད་རེས་ཀྱིས་འཁོར་ལོ་འཁོར་བ་ལྟར་སྟེང་འོག་ཏུ་འཕོ་བཞིན་པར་སྡོད་པའི་སྐབས་མེད་དོ། །འདི་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མེད་པ་དང་ཡང་སངས་རྒྱས་འཇིག་
རྟེན་དུ་མ་བྱོན་ན་དེའི་རྒྱུན་ལྡོག་པར་མི་ནུས་སོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱ་རིགས་སོ། །སྲིན་བྱའི་རིགས་དེ་དག་ལེ་ལན་རྫོགས་ནས་སླར་ཡང་མིར་སྐྱེ་ན་གདོལ་པའི་རིགས་སུ་འགྱུར་
རོ༑ ༑ལྟས་ངན་པ་གཏོང་བའི་སྲོག་ཆགས་དེ་དག་ལེ་ལན་རྫོགས་ནས་སླར་ཡང་མིར་སྐྱེ་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སྤྱོད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་།ཝའི་རིགས་དེ་དག་ལེ་ལན་རྫོགས་ནས་སླར་
ཡང་མིར་སྐྱེ་ན་ནུས་པ་ཞན་པའི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །གདུག་པ་ཅན་གྱི་རིགས་དེ་དག་ལེ་ལན་རྫོགས་ནས་སླར་ཡང་མིར་སྐྱེ་ན་གཏུམ་པོའི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །ཕོ་བའི་སྲིན་བུའི་
རིགས་དེ་དག་ལེ་ལན་རྫོགས་ནས་སླར་ཡང་མིར་སྐྱེ་ན་ཕོངས་ཤིང་རྒུད་པའི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །གཅན་གཟན་གྱི་རིགས་དེ་དག་ལེ་ལན་རྫོགས་ནས་སླར་ཡང་མིར་སྐྱེ་ན་ཉམས་
སྟོབས་ཆུང་བའི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །སྲིན་བྱ་ཁྲ་བོའི་རིགས་དེ་དག་ལེ་ལན་རྫོགས་ནས་སླར་ཡང་མིར་སྐྱེ་ན་ངལ་དུབ་ཅན་གྱི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །དུས་ཀྱི་འདབ་ཆགས་ཀྱི་རིགས་

[548B]གྱི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །དགེ་བའི་མཚན་མ་ཅན་གྱི་རིགས་དེ་དག་ལེ་ལན་རྫོགས་ནས་སླར་ཡང་མིར་སྐྱེ་ན་མཛངས་པའི་
རིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །ཁྱིམ་དུ་གསོ་བའི་རིགས་དེ་དག་ལེ་ལན་རྫོགས་ནས་སླར་ཡང་མིར་སྐྱེ་ན་ཤེས་ལྡན་གྱི་རིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་དག་ལེ་ལན་རྙིང་པ་རྫོགས་ནས་
སླར་ཡང་མིར་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་བསགས་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུས་འཁོར་བཞིན་དུ་ཕན་ཚུན་དུ་སྐྱེ་བ་དང་གསོད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་དང་མ་འཕྲད་ཅིང་དམ་པའི་ཆོས་མ་ཐོས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་འཁོར་བར་འཁོར་བ་ནི། ཆོས་ཉིད་དོ། །ཀྱེ་མ་སྐྱེ་བོ་འདི་དག་ཉམ་ཐག་པ་བརྩེ་བའི་ཡུལ་
ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཡང་མིར་སྐྱེས་ཤིང་ཡང་དག་པའི་རིགས་པའི་སྒོ་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཚུལ་བཞིན་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་པར་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཚུལ་
གཞན་དུ་སྒོམས་པས་ལུས་སྲ་བ་ཐོབ་ནས་རི་དང་ནགས་ཚལ་སྐྱེ་བོའི་རྒྱུན་ལུགས་མེད་པ་རྣམས་སུ་རྣམ་པར་རོལ་ཞིང་རྒྱུ་བའི་དྲང་སྲོང་གི་རིགས་བཅུ་ཡོད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སེམས་
ཅན་དེ་དག་སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་སྨན་གྱི་རིལ་བུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འཐུང་སྟེ་ནུས་པ་རྫོགས་པ་ན་འདི་སལ་རྒྱུ་བའི་དྲང་སྲོང་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་རྩྭ་དང་ཤིང་གི་རྩི་

[549A]༄༅། །རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཟོས་པས་སྨན་གྱི་ནུས་པ་རྫོགས་པ་ན་འདི་ལ་འཕུར་འགྲོའི་དྲང་སྲོང་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་གསེར་གྱི་རྡོ་ལ་བརྟེན་པའི་
གསེར་འགྱུར་ལ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྦྱངས་པས་ནུས་པ་རྫོགས་པ་ན་འདི་ལ་རྣམ་པར་རོལ་ཞིང་རྒྱུ་བའི་དྲང་སྲོང་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་བརྟན་གཡོའི་ཚུལ་རྒྱུན་མི་
འཆད་པར་བསྒོམས་པས་དབུགས་དང་ཟུངས་ཀྱི་ནུས་པ་རྫོགས་པ་ན་མཁའ་ལ་རྒྱུ་བའི་དྲང་སྲོང་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་མཆིལ་མའི་བཅུད་ཀྱིས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་
གསོས་པས་ནུས་པ་རྫོགས་པ་ན་འདི་ལ་ལྷ་ཡུལ་དུ་འགྲོ་བའི་དྲང་སྲོང་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་གཟུགས་ཀྱི་དྭངས་མ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་རྡུབ་པས་ནུས་པ་རྫོགས་པ་
ན་འདི་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འགྲོ་བའི་དྲང་སྲོང་ཞེས་བྱའོ་།སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་གཟུངས་སྡགས་ཀྱི་དགོས་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བསྒོམས་པས་སྒྱུ་མའི་རིག་སྔགས་ཀྱི་ནུས་པ་རྫོགས་
པ་ན་འདི་ལ་དངོས་གྲུབ་ཀྱིས་འགྲོ་བའི་དྲང་སྲོང་ཞེས་བྱའོ་།སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་སེམས་པ་དང་དྲན་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བསྒོམས་པས་སེམས་པ་དང་དྲན་པའི་ནུས་པ་རྫོགས་
པ་ན་འདི་ལ་སྣང་བས་འགྲོ་བའི་དྲང་སྲོང་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་མཉམ་པར་སྦྱོར་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བསྐུལ་བའི་ནུས་པ་རྫོགས་པ་ན་འདི་ལ་བཅུད་ཀྱིས་འགྲོ་བའི་དྲང་

[549B] །སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་སྤྲུལ་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྤྲུལ་པས་ཚོར་བའི་ནུས་པ་རྫོགས་པ་ན་འདི་ལ་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བའི་དྲང་སྲོང་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་དག་
ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་མིའི་ནང་ནས་སེམས་སྦྱངས་པ་དག་ཡིན་ཡང་ཡང་དག་པའི་གསལ་རིག་ལ་མ་སྦྱངས་པར་དེ་ལས་གཞན་རིང་དུ་འཚོ་བའི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་ནས་ཚེ་ལོ་སྟོང་
དང༑ ཁྲི་ཐུབ་ཅིང་རི་ཕུག་ཟབ་མོ་དང། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་དོགས་སུ་གནས་ཤིང་སྐྱེ་བོས་དབེན་པར་གྱུར་ཀྱང་འདི་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་འཁྲུལ་པའི་སེམས་ཀྱིས་རེས་མོས་སུ་འགྱུར་ཞིང་
འཕོ་བར་བྱེད་དོ། །ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མ་སྦྱངས་ཤིང་ལས་དེའི་འབྲས་བུ་ཟད་ནས་ཕྱིར་ལོག་སྟེ་སྐྱེ་གནས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འཇིག་རྟེན་གྱི་སེམས་ཅན་
རྣམས་རྟག་པའི་གནས་མི་ཚོལ་བར་བུད་མེད་དང་མཛའ་བཤེས་སྤོང་མ་ནུས་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མི་འབྲང་བ་དང། སེམས་རྣམ་པར་དག་ཅིང་གསལ་བ་
བསྐྱེད་པ་དག་ཚེ་འཕོས་པའི་འོག་ཏུ་ཉི་ཟླའི་གནས་དང་མཉམ་པའི་ལྷར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །རང་གི་བུད་མེད་ལ་ཆགས་པ་སྲབ་པར་གྱུར་ཅིང་
ཀུན་སྤྱོད་གཙང་བར་གནས་ཀྱང་སེམས་ཚུལ་གཅིག་ཏུ་གནས་མི་ནུས་པ་དག་ཚེ་འཕོས་པའི་འོག་ཏུ་ཉི་ཟླའི་འོད་ལས་འདས་ནས་ས་དང་འབྲེལ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྩེ་མོར་གནས་ཏེ་

[550A]༄༅། །འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །འདོད་པའི་ཡུལ་དང་འཕྲད་ན་འཕྲལ་དུ་འཇུག་ཀྱང་དེ་ལས་འདས་ན་དྲན་བཞིན་དུ་མི་གནས་ལ་
མིའི་འཇིག་རྟེན་ལ་འདོད་པའི་རྣམ་རྟོག་རྒྱུ་བ་ཉུང་ཞིང་མི་རྒྱུ་བ་མང་བ་དག་ཚེ་འཕོས་པའི་འོག་ཏུ་ནམ་མཁའ་ལ་རང་གི་འོད་ཀྱིས་བདེ་བར་གནས་ཤིང་ཉི་ཟླའི་འོད་འཕོག་པར་མི་
འགྱུར་ལ་འདི་དག་རང་རང་གི་འོད་དང་ལྡན་ཏེ། འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་འཐབ་བྲལ་གྱི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །དུས་རྒྱུན་དུ་གཙང་བར་གནས་ཤིང་ཡུལ་ལ་རེག་པ་ན་ཆགས་པ་སྤོང་མི་ནུས་
པ་དག་ཚེ་འཕོས་པའི་འོག་ཏུ་ཟབ་ཅིང་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གནས་སུ་འཕགས་ནས་འོག་གི་མི་དང་ལྷའི་གནས་ལས་རིང་དུ་འདས་ཤིང་འཇིག་རྟེན་འཇིག་པའི་བསྐལ་པ་གསུམ་
བྱུང་ཡང་དེའི་གནོད་པ་མི་འབྱུང་སྟེ་འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་དགའ་ལྡན་གྱི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །གཞི་ནས་འདོད་པའི་སེམས་མེད་ཅིང་གཞན་དང་འབྲེལ་ནས་ཉེ་བར་སྤྱད་ཀྱང་སྤྲ་
ཚིལ་གྱི་རོ་མྱོང་བ་ལྟར་གྱུར་པ་དག་ཚེ་འཕོས་པའི་འོག་ཏུ་སྤྲུལ་པའི་གནས་ལས་འདས་ཤིང་སྐྱེ་སྟེ་འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་འཕྲུལ་དགའི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་འདོད་པའི་
སེམས་མེད་ཅིང་འཇིག་རྟེན་དང་མཐུན་པར་སྤྱོད་ཀྱང་དེ་ལ་མི་རྟོག་པར་གནས་པ་དག་ཚེ་འཕོས་པའི་འོག་ཏུ་སྤྲུལ་པ་དང་སྤྲུལ་བ་མེད་པའི་གནས་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པ་

[550B] འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ལྷ་དྲུག་པོ་འདི་དག་ལུས་འདོད་པའི་གཡེ་བ་དང་བྲལ་ཡང་སེམས་དེ་དང་འབྲེལ་བ་ཡིན་ནོ། །
འདི་མན་ཆད་ལ་འདོད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་མངོན་པར་ཐོབ་པའི་རྒྱུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྒྱ་མཚོ་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། བམ་པོ་དགུ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ལམ་
སྒོམ་པ་པོ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་ཚུལ་མི་སྒོམ་ན། ཤེས་རབ་འཐོབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ནའང་ལུས་ཀྱི་ཚུལ་བསྡམས་ནས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཆོས་
མི་སྤྱོད་ཅིང་འགྲོ་འདུག་ཀྱང་མི་དྲན་པས་འདོད་པའི་རྣམ་རྟོག་མི་སྐྱེའོ། །འདོད་ཁམས་སུ་མི་ཆགས་པས་སྐྱེ་བོ་འདི་དག་བསམ་པ་བཞིན་དུ་ཚངས་རིས་སུ་སྐྱེ་སྟེ། འདི་ལྟ་བུའི་
སྡེ་ལ་ཚངས་རིས་ཀྱི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །འདོད་ཆགས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཟད་ཅིང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་སེམས་མངོན་དུ་གྱུར་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐམས་ཅད་ལ་འདོད་ཅིང་
དགའ་བས་རྗེས་སུ་མཐུན་པས་སྐྱེ་བོ་འདི་དག་དུས་སུ་ཚངས་པའི་དཔལ་ལ་སྤྱོད་དེ་འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་ཚངས་པ་མདུན་ན་འདོན་གྱི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །ལུས་སེམས་ཀྱི་བརྟུལ་

[551A]༄༅། །ཞུགས་རྫོགས་ཤིང་རྨད་དུ་བྱུང་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པའི་སྟེང་དུ་གསལ་རིག་དང་ལྡན་ན་སྐྱེ་བོ་དེ་དག་དུས་སུ་ཚངས་རིས་སྤྱིའི་རྒྱལ་པོར་གྱུར་ཏེ་
འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་ཚངས་ཆེན་གྱི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ་མཆོག་གི་གནས་འདི་གསུམ་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མནར་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཡང་དག་པར་སྒོམ་པའི་
ཏིང་ངེ་འཛིན་མ་ཡིན་ཀྱང་སེམས་རྣམ་པར་དག་པ་ལས་ཟག་པ་ཐམས་ཅད་མི་གཡོ་བའི་ཕྱིར་འདི་དག་ལ་བསམ་གཏན་དང་པོ་ཞེས་བྱའོ་།ཀུན་དགའ་བོ། དེའི་རྟིང་མ་ཚངས་
རིས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ལ་དབང་བྱེད་པའི་ཚངས་པའི་སྤྱོད་པ་རྫོགས་ཤིང་སེམས་གསལ་ལ་མི་གཡོ་བ་རྣམ་པར་དག་པ་ལས་འོད་འབྱུང་སྟེ་འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་འོད་ཆུང་གི་ལྷ་ཞེས་
བྱའོ། །འོད་ཟེར་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་ནས་འཛད་མེད་དུ་སྤྲོ་ཞིང་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གསལ་བར་བྱས་ཏེ་ཐམས་ཅད་བཻ་ཌཱུརྱ་ལྟར་གྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་ཚད་མེད་འོད་ཀྱི་ལྷ་
ཞེས་བྱའོ། །འོད་ཟེར་ཁྱབ་པར་སྤྲོས་ནས་བསྟན་པའི་ཚུལ་རྫོགས་པར་བསྒྲུབས་ཏེ་རྣམ་པར་དག་པའི་བསླབ་པ་བསྒྲགས་ཤིང་སྤྱོད་ཚུལ་དེ་ཟད་པ་མེད་དེ། འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་འོད་
གསལ་གྱི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། མཆོག་གི་གནས་འདི་གསུམ་ཡིད་མི་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མནར་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཡང་དག་པར་སྒོམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མ་ཡིན་ཀྱང་

[551B]ཕྱིར་འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ལྟ་བུའི་ལྷ་རྣམས་རྫོགས་པའི་འོད་ཟེར་
གསལ་བར་གྲུབ་ནས་གསལ་ཞིང་རྨད་དུ་བྱུང་བ་རྒྱས་པར་རྨད་དུ་བྱུང་བ་མངོན་དུ་གྱུར་ནས་སྤྱོད་པ་མཆོག་རྫོགས་པར་བྱུང་ཞིང་འགོག་པའི་བདེ་བ་ལ་རེག་སྟེ། འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་དགེ་ཆུང་
གི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་དག་པའི་སྟོང་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པས་རྐྱེན་བྱས་ཏེ་མི་ཟད་པར་བྱུང་ཞིང་ལུས་སེམས་ཤིན་སྦྱངས་ཀྱིས་འགོག་པའི་བདེ་བ་འགྲུབ་སྟེ། འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་ཚད་མེད་
དགེ་བའི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་དང་ལུས་སེམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཤིང་རྣམ་པར་དག་པ་དང་གཙང་མའི་དཔལ་རྫོགས་པར་འགྲུབ་ནས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རྟེན་མངོན་དུ་གྱུར་ཏེ་འགོག་
པའི་བདེ་བ་ལ་གཞོལ་བ་སྟེ། འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་དགེ་རྒྱས་ཀྱི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། མཆོག་གི་གནས་འདི་གསུམ་ལས་སུ་རུང་བ་ཆེས་ཆེར་རྫོགས་པས་ལུས་སེམས་བདེ་ཞིང་
ཡངས་པར་གྱུར་ཏེ་ཚད་མེད་པའི་བདེ་བ་ཐོབ་ཅིང་ཡང་དག་པར་སྒོམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བདེ་ཞིང་ཡངས་པ་མ་ཐོབ་ཀྱང་སེམས་ཀྱི་བདེ་བ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་འདི་ལ་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་
ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཡང་ལྷ་རྣམས་ལུས་སེམས་མི་གདུང་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་རིང་མོ་ནས་ཟད་ཀྱང་བདེ་བ་ལ་རྟག་པར་གནས་པ་མ་ཡིན། མཐར་ངེས་པར་འཇིག་གོ་ཞེས་

[552A]༄༅། །སྡུག་བསྔལ་དང་བདེ་བའི་སེམས་གཉིས་སྤངས་ནས་རགས་པ་དང་ལྕི་བའི་རྣམ་པ་འགག་ཅིང་བསོད་ནམས་གཙང་མའི་རང་བཞིན་སྐྱེའོ། །འདི་ལྟ་བུའི་
སྡེ་ལ་སྤྲིན་མེད་ཀྱི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །བཏང་སྙོམས་ཀྱི་སེམས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་ཅིང་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་རྣམ་པར་དག་པ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་བསོད་ནམས་ལས་ཡིད་དང་རྗེས་
སུ་མཐུན་པ་ཐོབ་ནས་མ་འོངས་པ་ན་ཁྱབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་བསོད་ནམས་སྐྱེས་ཀྱི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ལྷ་འདིའི་ནང་དུ་ལམ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་གྱེས་
པར་འགྱུར་ཏེ་གལ་ཏེ་སྔ་མའི་སེམས་ཀྱི་དཔག་ཏུ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་དག་ལ་འོད་གསལ་བའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་དཔལ་གྲུབ་པའི་སྣང་བ་ལས་ཡང་དག་པར་སྒོམ་ཞིང་གནས་པ་
སྟེ༑ འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་འབྲས་བུ་ཆེ་བའི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །བཏང་སྙོམས་ཀྱི་སེམས་སྡུག་བསྔལ་དང་བདེ་བ་གཉིས་ཀས་སྐྱོ་སྟེ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་རྒྱུན་མི་
འཆད་པར་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་ལམ་མཐར་གཏུགས་ནས་ལུས་སེམས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ནུབ་ནས་སེམས་ཀྱི་རྟོག་པ་ཐལ་བ་ལྟར་གྱུར་བ་ན་བསྐལ་པ་ལྔ་བརྒྱ་འདའ་བར་འགྱུར་རོ། །
གང་ཟག་དེས་སྐྱེ་ཞིང་འགག་པས་རྒྱུ་བྱས་ནས་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་མངོན་དུ་བྱེད་མི་ནུས་པས་བསྐལ་པའི་ཕྱེད་སྔ་མའི་རིང་ལ་འགག་ཅིང་བསྐལ་པའི་ཕྱེད་

[552B] །འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་འདུ་ཤེས་མེད་པའི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། མཆོག་གི་གནས་བཞི་པོ་འདི་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྐྱོད་
པར་མི་ནུས་སོ། །འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་མི་གཡོ་བའི་ས་མ་ཡིན་ཀྱང་ཐོབ་པའི་སེམས་ཡོད་ཅིང་སྦྱངས་པའི་མཐུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པས་འདི་ལ་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་
བོ༑ འདིའི་ནང་དུ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ལྷ་ལྔ་ཡོད་དོ། །འོག་གི་འཇིག་རྟེན་དུ་བག་ཆགས་རྣམ་པ་དགུ་དུས་གཅིག་ཏུ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཤིང་སྡུག་བསྔལ་དང་བདེ་བ་ནུབ་ནས་འོག་ཏུ་གནས་པར་
མི་འོས་པས་དེ་ལྟ་བུར་སེམས་ཀྱི་རྟོག་པ་སྤངས་པའི་སྐལ་བ་མཉམ་པ་རྣམས་དང་གནས་གཅིག་ཏུ་གནས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སྡུག་བསྔལ་དང་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་ཟད་ན་རྩོད་
པའི་སེམས་མི་འབྱུང་ངོ། །འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་མི་ཆེ་བའི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །འཇོག་པ་དང་སྡུད་པ་རང་དབང་གིས་འགྲོ་ཞིང་སྦྱངས་ཏེ་གཏན་ནས་མ་རྙེད་ན་འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་མི་གདུང་བའི་ལྷ་
ཞེས་བྱའོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་མཐོང་བ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་རྣམ་པར་དག་པར་རྫོགས་ཤིང་ཡུལ་གྱི་གཟུགས་དང་སྣ་ཚོགས་པའི་རྡུལ་དང་དྲི་མ་གཏན་ནས་མེད་ན་
འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་གྱ་ནོམ་སྣང་བའི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །མཐོང་བ་དམ་པ་མངོན་དུ་གྱུར་ཏེ་སེམས་ཀྱི་དབང་གིས་བརྫུས་ཏེ་སྐྱེ་ན་ཡང་སྒྲིབ་པ་མེད་ན་འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཐོང་བའི་

[553A]༄༅། །ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །ཆ་ཕྲ་མེའི་བར་དུ་དཔྱད་ནས་གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་རང་བཞིན་མཐར་ཐུག་ནས་མུ་མཐའ་མེད་པའི་གནས་ལ་སླེབ་པ་ན་འོག་མིན་
གྱི་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ལྷ་འདི་དག་བསམ་གཏན་བཞི་ལ་གནས་པའི་ལྷའི་རྒྱལ་པོ་རྣམ་པ་བཞིས་ཀྱང་ཐོས་ཤིང་དང་པ་ཙམ་ལས་མཐོང་བར་མི་
ནུས་སོ། །དེ་ལྟ་ཡང་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྲོག་དགོན་པ་དང་ཐང་དང་རི་བོའི་ཕུག་ཟབ་མོ་ལ་སོགས་པའི་གནས་དག་ཏུ་འཕགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་གནས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་བོ་
ཕལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་བར་མི་ནུས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ལྷ་རིས་བཅོ་བརྒྱད་པོ་འདི་དག་གཅིག་པུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ཡང་གཟུགས་ཀྱི་ཁུར་དང་མ་བྲལ་བས་འདི་
དག་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ཀུན་དགའ་བོ། གཟུགས་ཅན་གྱི་མཐར་ཐུག་པའི་གནས་འདིར་ལམ་གཉིས་སུ་གྱེས་པ་ཡོད་དེ། གལ་ཏེ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་སེམས་
ལས་ཡེ་ཤེས་རྒྱས་ཤིང་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བ་རྫོགས་པ་ན་རྡུལ་གྱི་ཁམས་ལས་འཕྲལ་དུ་འདས་ནས་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱུར་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་
རོ། །འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ལ་རིགས་སད་པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་ཞེས་བྱའོ་།གལ་ཏེ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་སྐྱོ་བ་དང་བཏང་སྙོམས་གྲུབ་ནས་ལུས་ལ་སྒྲིབ་པའི་རང་བཞིན་དུ་

[553B]བུའི་སྡེ་ནི། ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་སྒྲིབ་བ་ཟད་ནས་མེད་ཅིང་སྒྲིབ་པ་ཟད་པ་ཡང་མ་
དམིགས་པ་ལས་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་རྫོགས་པར་ཡོད་ཅིང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གྲུབ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ནི། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱའོ། །
གཟུགས་མེད་ཅིང་སྟོང་པའི་སྣང་བ་ཡང་མེད་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་འགགས་ནས་ཕྱོགས་བཅུར་དབེན་ཞིང་བརྟེན་པའི་གནས་གཏན་ནས་མེད་པ་ལ་འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ནི་
ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་མི་གཡོ་ཞིང་འགག་པའི་ནུས་པ་མཐར་གཏུགས་ཏེ་མི་ཟད་པ་ལས་ཟད་པའི་རང་བཞིན་བསྐྱེད་པ། གནས་
པ་ལྟ་ཡང་མི་གྣ་ཤིང་ཟད་པ་ལྟ་ཡང་མ་ཟད་པ་འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ནི། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱའོ་།འདི་དག་ལ་སོགས་པ་སྟོང་པ་མཐར་
གཏུགས་པར་འདོད་ཀྱང་སྟོང་པའི་གནས་ལུགས་ཟད་པར་མི་ནུས་པས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ལྷ་ལས་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་མཐར་འགྲོ་བ་འདི་ལྟ་བུའི་སྡེ་ནི། རིགས་ངེས་
པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་རྟུལ་པོ་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་འདུ་ཤེས་མེད་པའི་ལྷ་ཕྱི་རོལ་པའི་ལྟ་བ་ཅན་སྟོང་པའི་མཐར་གཏུགས་ནས་དེའི་ཚུལ་མི་གཏོང་བར་རྨོངས་ཏེ་ཟག་པ་དང་

[554A]༄༅། །བློ་གཉིས་ཆར་ཉམས་པ་དེ་དག་ནི། རྟག་ཏུ་འཁོར་བར་འཁོར་བར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ལྷའི་ནང་དུ་གནས་པ་འདི་དག་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་ལས་ཀྱི་
རྣམ་པར་སྨིན་པ་རྫོགས་པར་མྱོང་ནས་འཁོར་བར་འཁོར་རོ། །ལྷའི་རྒྱལ་པོ་དེ་དག་རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རྣམ་པར་རོལ་ཞིང་རིམ་གྱིས་ཡར་ལྡན་དུ་
གྱུར་ཏེ་འཕགས་པའི་རིགས་ལ་ཕྱོགས་ཤིང་སྤྱོད་པ་སྒོམ་པའི་ལམ་སྒྲུབ་བོ། །ཀུན་དགའ་བོ། གཟུགས་མེད་ཀྱི་ལྷ་རིགས་བཞི་པོ་འདི་ལུས་དང་སེམས་འགགས་ནས་
ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རང་བཞིན་མངོན་དུ་གྱུར་ཏེ་ལས་འབྲས་ཀྱི་གཟུགས་མེད་དེ་འདི་དག་ནི། གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །འདི་དག་ཐམས་ཅད་གསལ་རིག་རྣམ་
པར་དག་པའི་སེམས་མངོན་པར་མི་ཤེས་ཤིང་རྫུན་པ་འདུས་པ་ལས་སྐྱེ་ཞིང་རྫུན་པའི་ཁམས་གསུམ་གྲུབ་བོ། །འདིའི་ནང་དུ་རྫུན་པའི་འགྲོ་བ་བདུན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་
ནས་བྱིང་བར་འགྱུར་ལ་གང་ཟག་རང་རང་གི་རིགས་དང་མཐུན་པར་སྤྱོད་དོ། །ཡང་ཀུན་དགའ་བོ། ཁམས་གསུམ་དུ་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་རིགས་བཞི་ཡོད་དེ། གལ་ཏེ་འདྲེའི་
རིགས་ལས་ཆོས་སྲུང་བའི་མཐུས་རྫུ་འཕྲུལ་ཅན་དུ་གྱུར་ཏེ་བར་སྣང་ལ་གནས་པ་འདི་ལྟ་བུའི་ལྷ་མ་ཡིན་ནི། སྒོ་ང་ལས་སྐྱེ་ཞིང་འདྲེའི་ཕྱོགས་སུ་གཏོགས་སོ། །གལ་

[554B]ཉི་ཟླ་དང་གནས་མཉམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་ལྷ་མ་ཡིན་ནི། མངལ་ལས་སྐྱེ་ཞིང་མིའི་ཕྱོགས་སུ་གཏོགས་སོ། །ལྷ་
མ་ཡིན་གྱི་རྒྱལ་པོ་འགའ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་ཞིང་མི་འཇིགས་པའི་སྟོབས་དང་ལྡན་ཏེ་ཚངས་པ་དང་བརྒྱ་བྱིན་དང་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་དག་དང་ཡང་རྩོད་པར་ནུས་པ་
འདི་ལྟ་བུའི་ལྷ་མ་ཡིན་ནི། བརྫུས་ཏེ་སྐྱེ་ཞིང་ལྷའི་ཕྱོགས་སུ་གཏོགས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། དེ་དག་ལས་ལྷ་མ་ཡིན་རིགས་དམན་པ་དག་ཡོད་དེ། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་དཀྱིལ་
དུ་སྐྱེ་ཞིང་ཆུའི་ཀློང་འཁོར་གྱི་སྦུབས་སུ་གནས་ལ་ཉིན་མོ་བར་སྣང་ལ་རྒྱུ་ཞིང་མཚན་མོ་ཆུ་ལ་གནས་པ་འདི་ལྟ་བུའི་ལྷ་མ་ཡིན་ནི། དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེ་ཞིང་དུད་འགྲོའི་ཕྱོགས་སུ་
གཏོགས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། དམྱལ་བ་དང། ཡི་དྭགས་དང། དུད་འགྲོ་དང། མི་དང། ཡང་དྲང་སྲོང་དང། ལྷ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང་བཅས་པའི་འགྲོ་བ་བདུན་པོ་འདི་དག་གི་གནས་
ཚུལ་ཞིབ་ཏུ་ན་འདི་ལྟར་ཡིན་ལ། དོན་དུ་ན་རྨོངས་ཤིང་བྱིང་བས་འདུ་བྱས་པའི་དངོས་པོ་ཕྱིན་པའི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་ལེན་ཞིང། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འདུ་ཤེས་
ཀྱིས་ལས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་ངོ། །འདི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་རིག་གཏན་ནས་མ་བཅོས་པ་གདོད་མའི་སེམས་དང་བསྟུན་ན་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་དང་འདྲ་ཞིང་གདོད་མ་

[555A]༄༅། །ནས་གཞི་མེད་ལ་སྟོང་ཞིང་རྫུན་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་རྩ་བ་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སེམས་ཅན་འདི་དག་གདོད་མའི་སེམས་ངོ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་
འདི་ལྟར་འཁོར་བར་འཁོར་ཞིང་སྡིག་པའི་འབྲས་བུ་མྱོང་བཞིན་དུ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་འདས་ཀྱང་ཡང་དག་པའི་དག་པ་ཐོབ་པར་མི་ནུས་སོ། །འདི་དག་སྲོག་གཅོད་པ་
དང། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང། འདོད་པའི་དབང་གིས་སོང་བའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པོ་འདི་ལས་ལོག་ན་སྲོག་མི་གཅོད་པ་དང། མ་བྱིན་པར་མི་ལེན་པ་
དང། འདོད་པས་ལོག་པར་མི་སྤྱོད་པའོ། །འདི་དག་ཡོད་ན། ངན་སོང་གི་རིགས་ཞེས་བྱ་ལ་མེད་ན་མཐོ་རིས་ཀྱི་རིགས་ཞེས་བྱའོ། །ལས་དེ་ཡོད་མེད་གཉིས་ཀྱིས་ཕན་ཚུན་
གོ་སྐབས་འཕྲོག་ནས་འཁོར་བར་འཁོར་བའི་རང་བཞིན་འཕེལ་ལ། གལ་ཏེ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མངོན་དུ་བྱེད་ནུས་ན། རྟག་བརྟན་རྨད་དུ་བྱུང་བར་གྱུར་ཅིང་ཡོད་
མེད་ཐམས་ཅད་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་ལ་ཡོད་མེད་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཀྱང་མི་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ། །སྲོག་མི་གཅོད་པ་དང། མ་བྱིན་པར་མི་ལེན་པ་དང། འདོད་པས་
ལོག་པར་མི་གཡེམ་པ་ཡིན་པ་ལ་ཇི་ལྟར་སྲོག་གཅོད་པ་དང། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པའི་བྱ་བའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཡོད། ཀུན་དགའ་བོ་

[555B]བྱུང་བའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་སྐལ་བ་མཉམ་པ་དག་གནས་ངེས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ལ་འཁྲུལ་པ་ལས་སྐྱེ་ཞིང་འཁྲུལ་པ་
ཡང་རྒྱུ་མེད་པས་དཔྱད་ན་འཐད་པའི་གནས་མེད་དོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ནན་ཏན་དུ་སྦྱོངས་ཤིག་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འདོད་ན་ངེས་པར་རྟོག་པ་གནས་གསུམ་པོ་བསལ་བར་རིགས་
སོ༑ ༑རྟོག་པ་གསུམ་པོ་མ་བསལ་ན། ཇི་ལྟ་བུའི་རྫུ་འཕྲུལ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བའི་ལོངས་སྤྱོད་དུ་འགྱུར་རོ། །བག་ཆགས་མ་བསལ་བས་བདུད་
ཀྱི་ལམ་དུ་ལྟུང་ངོ། །ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་པ་བསལ་བར་འདོད་ན་ཡང་ཕྱིར་ཞིང་འཁྲུལ་པ་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ། །སྙིང་རྗེ་རྗེ་ཞེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཁྱོད་
ཀྱི་འཁྲུལ་པ་རང་གིས་བྱས་པ་ཡིན། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྐྱོན་མིན་ནོ་།འདི་སྐད་དུ་སྨྲ་བ་ནི། ཡང་དག་པའི་སྨྲ་བ་ཡིན་ལ་དེ་ལས་གཞན་དུ་སྨྲ་བ་ནི། བདུད་ཀྱི་སྨྲ་བའོ། །དེ་
ནས་དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ལྟར་ཆོས་སྟོན་པའི་མཇུག་རེ་ཞིག་བསྡུས་ནས་སླར་ཡང་སྐུ་གསེར་གཙོ་མའི་རི་ལྟ་བུ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་གདན་སེངྒེའི་ཁྲི་ལ་སླར་
བཞུགས་ཏེ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་སྐུ་རྟེན་དྲངས་ཏེ་དེ་ལ་སྐུ་བརྟེན་ནས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་སོགས་པའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ལ་སོགས་པ་ཉན་ཐོས་དང་

[556A]༄༅། །རང་སངས་རྒྱས་སློབ་པ་དང། མི་སློབ་པ་རྣམས་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་གསལ་རིག་བླང་བའི་
ཕྱིར་ངས་དེ་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའི་ཆོས་བཤད་ཟིན་ན། ཁྱེད་ཅག་གིས་ད་དུང་ཁོང་དུ་མཆུད་དོ། །ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ལ་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱེད་པ་ན་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་
བདུད་ཀྱི་ལས་དང་བདུད་ཀྱི་ཡུལ་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་སྟེ། ཁྱེད་ཅག་གིས་དེ་མ་རིག་ན་སེམས་ཡང་དག་པར་སྦྱངས་པ་ཞེས་མི་བྱ་སྟེ་ལོག་པའི་ལྟ་བར་ལྟུང་བས་སྐབས་
སྐབས་སུ་ཕུང་པོའི་བདུད་དང། སྐབས་སྐབས་སུ་ལྷའི་བདུད་དང་སྐབས་སྐབས་སུ་ཡི་དྭགས་དང། ལྷ་མ་ཡིན་གྱིས་གླགས་རྙེད་ཅིང་གདོན་ཕྲ་མོ་དག་གིས་
འཚེ་བར་འགྱུར་བས་ནང་དུ་སེམས་ཀྱིས་མ་ཚོར་བར་རྐུན་པོ་ལ་བུར་འཁྲུལ་ཏེ། ཡང་དེ་ལས་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཐོབ་པ་ལ་ཆོག་ཤེས་ཏེ་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལ་ཆགས་པའི་
དགེ་སློང་དང་མཚུངས་ཏེ། དེ་ནི། ཐོས་པ་མེད་པར་འཕགས་ལམ་མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་པར་སྨྲ་ཞིང་ཚེ་ཟད་ཁར་ཡང་སྲིད་ལེན་པ་མངོན་དུ་གྱུར་ཏེ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་
ཕྱི་མའི་ལུས་ལེན་ཏོ། །ཞེས་སྐུར་བ་བཏབ་ནས་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ། །ཁྱོད་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག་དང། ངས་ཁྱོད་ལ་ཞིབ་ཏུ་ཕྱེ་

[556B] །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། ཀུན་དགའ་བོ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་འཁོར་འདུས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རབ་ཏུ་དགའ་ནས་སྤྱི་བོས་བཏུད་དེ་ལུས་དང་སེམས་
ཤིན་ཏུ་གུས་ཤིང་དང་བས་ཐུགས་རྗེས་དགོངས་པའི་བཀའ་ལ་ནོད་ཅིང་འདུག་གོ་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་དང་བཅས་པའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་ལ་བཀའ་སྩལ་
པ༑ ཁྱོད་ལ་སོགས་པས་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་གསལ་རིག་ཁྱབ་པ་ལ་ནི། ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང། རིགས་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཟག་པ་
ཅན་རྣམས་གཉིས་སུ་མེད་ཅིང་སོ་སོ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་འཁྲུལ་པ་ལས་རྨོངས་པ་དང་སྲེད་པ་འབྱུང་ཞིང་སྐྱེས་སོ། །སྐྱེས་ནས་འཁྲུལ་པ་ལས་
སྟོང་པའི་རང་བཞིན་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ་འཁྲུལ་ལོ། །འཁྲུལ་པ་ལས་རྫུན་པའི་སྣང་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་བྱུང་ངོ། དེ་ལྟ་བས་ན། ཕྱོགས་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་
སྙེད་ཀྱི་ཞིང་རྣམས་ཀྱང་བཞག་པ་མ་ཡིན་པ་མེད་དེ། དེ་ལྟ་བུ་ནི། འཁྲུལ་པ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་བཞག་པར་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་ནམ་མཁའ་སྟོང་
པ་ཁྱེད་ཅག་གི་སེམས་ཀྱི་ནང་དུ་ཆུད་དོ། །དཔེར་ན། ནམ་མཁའ་ལ་སྤྲིན་གྱི་དུམ་བུ་ཆགས་པ་དང་འདྲ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ཡང་དེའི་ནང་དུ་ཆུད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་

[557A]༄༅། །ཅད་ཆུད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཁྱེད་ཅག་ཡང་དག་པ་འདི་ལ་ཞུགས་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་སྟོང་པ་ཐམས་ཅད་ཞི་སྟེ། དེ་ལྟ་ན་སྟོང་པ་ལ་གནས་པའི་འཇིག་
རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཅིའི་ཕྱིར་བཤིག་པར་མི་འགྱུར། ཁྱེད་ཅག་བསམ་གཏན་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དང། ཕྱོགས་བཅུའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་
ཟག་པ་ཟད་པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་དྭངས་ཤིང་གསལ་བར་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་རྩེ་གཅིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་གྱུར་ན་བདུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཐམས་ཅད་དང་
འབྱུང་པོ་དང། ལྷ་ཕལ་པ་རྣམས་རང་རང་གི་ཁང་ཁྱིམ་ཀུན་ནས་ཉིལ་ཞིང་ས་ཆེན་པོ་ནི། རབ་ཏུ་གཡོ་བ་དག་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཆུ་དང་སྐམ་ན་གནས་པ་དང་ནམ་
མཁའ་ལ་འཕུར་བ་དག་ལ་མི་སྐྲག་པ་མེད་དོ། །སྐྱེ་བོ་ཕལ་པ་རྨོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལོག་པར་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་དག་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དང་ལྡན་
ཞིང་ཟག་པ་མ་ཟད་པས་འཁོར་བ་ལ་འདྲིས་ཤིང་ཞེན་པས་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་དག་གནས་རྣམས་ཁྱེད་ཅག་ལ་བཤིག་ཏུ་བཅུག་དེའི་ཕྱིར་ལྷ་མ་ཡིན་དང། ཡི་དྭགས་
དང༑ ལྷའི་བདུད་རྣམས་ཁྱེད་ཅག་བསམ་གཏན་སྒོམ་པའི་ཐད་དུ་འོངས་ནས་འཚེ་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་བདུད་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཆེར་ཁྲོས་ཀྱང་དེ་དག་ཉོན་མོངས་

[557B] ཁྱེད་ཅག་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་རིག་ལ་གནས་པ་སྟེ། དཔེར་ན། འོད་ལ་རླུང་གིས་ཕོག་པ་དང་ཆུ་ལ་རལ་གྲི་བཏབ་པ་ལྟར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གནོད་པར་མི་འགྱུར་
རོ༑ ༑ཁྱེད་ཅག་ཆུ་ཚན་དང་འདྲ་ཞིང་དེ་དག་འཁྱག་རོམ་སྲ་བ་དང་འདྲ་སྟེ། དྲོད་དང་ཉེ་བས་ཁད་ཀྱིས་འཇུ་བ་ལྟར་དེའི་རྫུ་འཕྲུལ་ཕྱིར་ཞིང་ཉམས་ཏེ་རང་ཉོན་མོངས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །
དེ་ནི༑ མགྲོན་དང་མཚུངས་པར་གློ་བུར་དུ་འོངས་ཏེ་གྲུབ་པའི་དོན་བཤིག་ཤིང་འཁྲུག་པར་བྱེད་དེ་ཁྱེད་ཅག་གི་སེམས་ཀྱི་ནང་དུ་ཕུང་པོ་ལྔའི་ཁྱིམ་བདག་འཁྲུལ་ན་མགྲོན་དེས་གླགས་
རྙེད་ལ༑ བསམ་གཏན་སྒོམ་པའི་ཚེ་ཤེས་བཞིན་གྱིས་ཚོར་ན་བདུད་ཀྱི་རྒོལ་བས་ཁྱོད་ལ་གླགས་མི་རྙེད་དོ། །ཕུང་པོ་ཞི་ཞིང་གསལ་བ་ལ་ཞུགས་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཚོགས་ཀུན་སོ་
སོར་མི་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། སྣང་བས་མུན་ནག་སེལ་བར་ནུས་ལ་ཉེ་བར་འོངས་ཀྱང་རང་ཉིད་ཟད་པར་འགྱུར་གྱི། བསམ་གཏན་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ག་ལ་སྤོབས། གལ་ཏེ་ཤེས་
བཞིན་གྱིས་ཚོར་བར་མ་གྱུར་ན་ཕུང་པོས་རྨོངས་པར་བྱས་ཏེ། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་བདུད་ཀྱི་བུར་འགྱུར་ལ་བདུད་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །བུ་མོ་མ་ཏངྒི་ལྟ་བུ་མཐུ་ཆུང་ཡང་སྔགས་ཀྱི་
མཐུས་ཁྱོད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་གཞིག་པའི་བསམ་པས་སྤྱོད་པ་བརྒྱད་ཁྲིའི་ནང་ནས་གཅིག་བཤིག་པར་འདོད་ཀྱང་སེམས་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཕྱིར་འདོད་པའི་འདམ་དུ་བྱིང་པར་མ་

[558A]༄༅། །གྱུར་ཏོ། །བདུད་དེ་དག་ནི། ཁྱོད་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེའི་གསལ་རིག་གི་ལུས་རྫོགས་པར་འཇོམས་སོ། །དཔེར་ན། བློན་པོ་ཆེན་པོའི་ཁྱིམ་གློ་བུར་དུ་གཏོར་
བ་ན་ཀུན་ཏུ་འཕྱར་ཞིང་འཐོར་བ་ལ་སུས་ཀྱང་བརྩེ་བས་སྐྱོབ་མི་ནུས་པ་དང་འདྲའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་ཁྱོད་རྣལ་འབྱོར་སྒོམ་པ་ན་རྣམ་ཏོག་འགག་
པའི་ཚེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་དེ་སྣ་ཚོགས་པའི་སེམས་དང་བྲལ་ཞིང་ཀུན་ཏུ་དྭངས་ཤིང་གསལ་བར་འགྱུར་ཏེ་གཡོ་བ་དང་མི་གཡོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་
མི་བསྐྱོད་ལ་དྲན་པ་དང་བརྗེད་པ་གཉིས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འདིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པ་ན་དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་མིག་དང་ལྡན་པ་མུན་ནག་གི་
ནང་དུ་ཕྱིན་པ་དང་མཚུངས་ཏེ། རང་བཞིན་གསལ་ཞིང་དྭངས་མོད་ཀྱི། སེམས་ཀྱི་འོད་མ་བྱུང་བས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་སྒྲིབ་གཡོགས་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་མིག་དང་
ལྡན་པ་དེ་མུན་པ་སངས་པ་ན་ཕྱོགས་བཅུ་གསལ་བར་སྣང་ཞིང་མུན་པ་མེད་པ་དང་འདྲ་སྟེ། འདི་ལ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྐྱེ་བོ་དེ་ནི། བསྐལ་པའི་
སྙིགས་མ་ལས་འདས་སོ། །དོན་དེ་ལ་བརྟགས་ན་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་བརྟན་པའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། འདིའི་ནང་གི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་

[558B]འདྲེས་པར་གྱུར་པ་ལས་ཡུད་ཙམ་གྱིས་ལུས་སྒྲིབ་པ་དང་འབྲལ་ནུས་པས་འདི་ལ་གསལ་བའི་རང་བཞིན་སྤྲོ་
ཞིང་སྡུད་པའི་འདུ་འཕྲོད་ཀྱི་གཟུགས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱའོ་།འདི་ནི། གཅིག་ཏུ་བརྩོན་ཞིང་སྦྱངས་པའི་མཐུ་ལས་ཡུད་ཙམ་ཞིག་འདི་ལྟར་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི། འཕགས་
པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ། །འདི་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་མ་བསམ་ན། དགེ་བའི་མངོན་རྟགས་སུ་རུང་གི་གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་ལོག་པའི་མཐར་
ལྟུང་ངོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཡང་སེམས་གསལ་རིག་རྨད་དུ་བྱུང་བ་འདི་ལ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་ན་ལུས་ཀྱི་ནང་དྭངས་ཤིང་གསལ་བ་ལས་སྐྱེ་བོ་དེའི་ལུས་ཀྱི་ནང་ནས་ཡུད་ཙམ་ཞིག་
ཏུ་སྲིན་གྲོལ་མ་ཕྱུང་བ་ལྟར་ལུས་སྔར་བཞིན་ཏེ་རྨས་ཤིང་ཉམས་པ་ཡང་མེད་དོ། །འདི་ལ་སྤྲོ་ཞིང་སྡུད་པའི་གཟུགས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ནི། གཅིག་ཏུ་བརྩོན་
ཞིང་སྤྱད་པ་ལས་ཡུད་ཙམ་ཞིག་འདི་ལྟར་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི། འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ། །འདི་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་མ་བསམས་ན་དགེ་བའི་མངོན་རྟགས་སུ་རུང་
གི་གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་ལོག་པའི་མཐར་ལྟུང་ངོ་།ཡང་སེམས་འདི་ཕྱི་དང་ནང་དུ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་ནས་དེའི་ཚེ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྣམ་ཤེས་མ་གཏོགས་པ་སེམས་

[559A]༄༅། །དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཕན་ཚུན་དུ་འབྲེལ་ནས་མགྲོན་དང་ཁྱིམ་བདག་གི་ཚུལ་དུ་འགྱུར་ཞིང་གློ་བུར་དུ་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་
ལས་ཆོས་སྟོན་པའི་སྒྲ་ཐོས་པའམ། ཡང་ན་ཕྱོགས་བཅུར་གཅིག་ཏུ་ཟབ་མོའི་དོན་འཆད་པ་ལྟ་བུའི་སྒྲ་ཐོས་སོ། །འདི་ལ་སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཕན་ཚུན་
འདུ་བ་དང་འབྲལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དགེ་བའི་ས་བོན་སྒྲུབས་པ་ལས་ཡུད་ཙམ་ཞིག་འདི་ལྟར་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི། འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ། །འདི་ལ་འཕགས་
པའོ་སྙམ་དུ་མ་བསམ་ན་དགེ་བའི་མངོན་རྟགས་སུ་རུང་གི་གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་ལོག་པའི་མཐར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་སེམས་འདི་དྭངས་ཤིང་གསལ་བའི་
ནང་ནས་འོད་བྱུང་སྟེ་ཕྱོགས་བཅུར་ཁྱབ་པར་ཛམྦུ་ཆུ་བོའི་གསེར་གྱི་ཁ་དོག་ཏུ་གྱུར་ཏེ་སྣ་ཚོགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུར་གྱུར་མ་ཐག་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ལྷའི་རིན་པོ་ཆེའི་ཁྲི་འོད་འབར་བ་ལ་བཞུགས་ཏེ་སངས་རྒྱས་སྟོང་གིས་བསྐོར་ཞིང་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱའི་ཞིང་པདྨ་དང་བཅས་པ་
ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྣང་སྟེ། འདི་ལ་སེམས་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཡེ་ཤེས་མངོན་དུ་གྱུར་ཏེ་སེམས་སྦྱང་བའི་འོད་ལས་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །

[559B] འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ། །འདི་ལ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་མ་བསམ་ན་དགེ་བའི་མངོན་རྟགས་སུ་རུང་
གི་གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་ལོག་པའི་མཐར་ལྟུང་ངོ་།ཡང་སེམས་གསལ་རིག་རྨད་དུ་བྱུང་བ་འདི་ལ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པས་དཔྱོད་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་ཅིང་འཕྲོ་
རྒོད་བཏུལ་ཏེ་གནས་ཆ་ཚད་ལས་ལྷག་པར་གྱུར་པའི་ཚེ་སྐད་ཅིག་གིས་ཕྱོགས་བཅུའི་ནམ་མཁའ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ཁ་དོག་ཅན་ནམ། ཡང་ན་ཁ་དོག་སྣ་བརྒྱར་ཡང་
གྱུར་ནས་དུས་གཅིག་ཏུ་ཁྱབ་ལ་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་མི་སྒྲིབ་པར་སྔོན་པོ་དང། སེར་པོ་དང། དམར་པོ་དང། དཀར་པོ་དག་མ་འདྲེས་པར་སྣང་སྟེ། འདི་ལ་གནས་
ཤིང་འདུལ་བ་ལ་བརྩོན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཚད་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཡུད་ཙམ་ཞིག་འདི་ལྟར་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི། འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ། །
འདི་ནི༑ འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་མ་བསམ་ན་དགེ་བའི་མངོན་རྟགས་སུ་རུང་གི་གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་ལོག་པའི་མཐར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་སེམས་འདི་
དྭངས་ཤིང་གསལ་བར་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་ཏེ་རང་བཞིན་མི་འཁྲུག་པར་གྱུར་ནས་སྐད་ཅིག་གིས་མཚན་གུང་མུན་ནག་གི་ཁང་པའི་ནང་དུ་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིན་མོ་དང་འདྲ་བར་

[560A]༄༅། །མཐོང་ངོ། །མུན་པའི་ནང་གི་སྒྲིབ་བྱེད་ཟད་ཅིང་འགག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་སེམས་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་མཐོང་བ་རྣམ་པར་དག་ནས་སྣ་ཚོགས་
མཐོང་ཞིང་མུན་པ་སངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཡུད་ཙམ་ཞིག་འདི་ལྟར་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི། འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ་།འདི་ནི། འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་མ་
བསམ་ན་དགེ་བའི་མངོན་རྟགས་སུ་རུང་གི་གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་ལོག་པའི་མཐར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་སེམས་འདི་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཁྱབ་པར་ཞུགས་
ནས་སྐད་ཅིག་གིས་ཡན་ལག་བཞི་རྩ་དང་ཤིང་འདྲ་བར་གྱུར་ཏེ་མེས་བསྲེགས་ཤིང་མཚོན་གྱིས་གཏུབས་ཀྱང་མི་ཚོར་ལ། མེའི་འོད་ཀྱིས་གདུང་བར་ཡང་མི་འགྱུར་ཞིང་ཤ་
བཅད་ན་ཡང་ཤིང་གཞོགས་པ་དང་མཚུངས་སོ། །འདི་ལ་ཡུལ་ཟད་ཅིང་ཁམས་བཞི་མ་དམིགས་པར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཡུད་ཙམ་ཞིག་འདི་
ལྟར་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི། འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ་།འདི་ནི། འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་མ་བསམ་ན་དགེ་བའི་མངོན་རྟགས་སུ་རུང་གི་གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་
དུ་བསམ་ན་ལོག་པའི་མཐར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་སེམས་འདི་གསལ་ཞིང་དྭངས་པར་གྲུབ་སྟེ་སེམས་ཡོངས་སུ་དག་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་ནས་སྐད་ཅིག་གིས་ས་ཆེན་

[560B] ཕྱོགས་བཅུའི་རི་དང། ཆུ་ཀླུང་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་གྱུར་ནས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་ལྡན་ཞིང་སྣང་བས་ཁྱབ་ཅིང་གང་བ་དང། ཡང་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་
ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་གཞལ་མེད་ཁང་དང་བཅས་པ་ནམ་མཁའ་གང་བར་མཐོང་ལ། འོག་ཏུ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་སྟེང་དུ་ལྷའི་གཞལ་མེད་ཁང་དག་མཐོང་
ཞིང་སྒྲིབ་ཐོགས་མེད་པ་སྟེ། འདི་ལ་དགའ་བ་དང་སྐྱོ་བའི་སེམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་བཟུང་ནས་ཡུན་རིང་དུ་སེམས་པ་ལས་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་
ཞེས་ནི༑ མི་བྱའོ། །འདི་ནི། འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་མ་བསམ་ན་དགེ་བའི་མངོན་རྟགས་སུ་རུང་གི་གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་ལོག་པའི་མཐར་ལྟུང་ངོ། །
ཡང་སེམས་འདི་སྦྱངས་པ་ཡུན་རིང་བས་སྐད་ཅིག་གིས་མཚན་གུང་རྒྱང་རིང་བོའི་ཚོང་འདུས་དང། གྲོང་ཁྱེར་དང། གཉེན་བཤེས་དང། ཉེ་དུ་དག་མཐོང་བའམ། ཡང་ན་
དེ་དག་གི་གཏམ་ཟེར་པ་ཐོས་ཏེ། འདི་ལ་སེམས་བསྒྲིམས་ཏེ་དམིགས་པ་ལས་མངོན་དུ་གྱུར་ནས་བར་དུ་ཆོད་པའི་རྒྱང་རིང་པོ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་
ཞེས་ནི༑ མི་བྱའོ། །འདི་ནི། འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་མ་བསམ་ན་དགེ་བའི་མངོན་རྟགས་སུ་རུང་གི་གལ་ཏེ་འཕགས་པའི་སྙམ་དུ་བསམ་ན་ལོག་པའི་མཐར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་

[561A]༄༅། །སེམས་འདི་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་ནས་ཕྲ་བའི་མཐར་ཐུག་ནས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དག་གི་ལུས་དང་ཆ་བྱད་བསྒྱུར་ཞིང་ཡུད་ཙམ་དུ་རྒྱུ་མེད་
པར་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་བསྒྱུར་བ་མཐོང་སྟེ། འདི་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སེམས་ལྷ་མ་ཡིན་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་ལྷའི་བདུད་དང་འཕྲད་ཅིང་དེའི་སེམས་ལ་ཞུགས་
ནས་རྒྱུ་མེད་པར་ཆོས་ཟབ་མོའི་དོན་ཐོགས་པ་མེད་པར་འཆད་པ་ལ་མཁས་ཏེ་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ། །འདི་ནི། འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་མ་བསམ་
ན་བདུད་ཀྱི་ལས་ཞི་ཞིང་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་ལོག་པའི་མཐར་ལྟུང་ངོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རྣམ་པ་བཅུ་པོ་འདི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་
སྣང་བའི་ཡུལ་ཏེ་འདི་ཀུན་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་སེམས་སྦྱངས་པ་འཁྲུལ་པ་ལས་འདི་འདྲ་བར་གྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་རྨོངས་པ་རྣམས་རང་གི་དྲོད་མ་ཟིན་པས་རྒྱུ་རྐྱེན་
འདི་ལྟ་བུ་དང་འཕྲད་ནས་འཁྲུལ་བ་[?]ལ་རང་ཉིད་ཀྱིས་མ་ཤེས་པར་བདག་འཕགས་པའོ་ཞེས་རྫུན་ཆེན་པོ་སྨྲས་ཏེ་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ། །ཁྱེད་ཅག་ངས་བསྟན་
པ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་སྙིགས་མའི་དུས་སུ་ངས་བསྟན་པའི་དོན་འདི་དག་རྒྱས་པར་ཤོད་ཅིག་གསལ་བར་སྟོན་ཅིག་ལྷའི་བུའི་བདུད་ཀྱིས་

[561B]ན་མེད་པའི་ལམ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཞི་གནས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཏེ་
གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཟད་པ་ན་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་མཐོང་བ་ནི། མེ་ལོང་དག་པའི་གཟུགས་གསལ་བར་སྣང་བ་དང་འདྲ་བར་རྙེད་པ་དང་འདྲ་ཡང་ལོངས་སྤྱོད་པར་
མི་ནུས་སོ། །དཔེར་ན། སྐྱེ་བོ་གྲིབ་གནོན་གྱིས་གནོན་པ་ལྟར་རྐང་ལག་སྔ་མཁོ་བཞིན་དུ་ཡོད་ཅིང་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་མ་འཁྲུལ་ཡང་སེམས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་བསླད་པས་
ལུས་གཡོ་མི་ནུས་པ་དང་འདྲའོ། །འདི་ལ་ཚོར་བའི་ཕུང་པོའི་སྒྲིབ་གཡོགས་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ནོན་པ་དེ་སངས་ནས་འཁྲུལ་པའི་སེམས་དེ་ལུས་དང་བྲལ་ཏེ་རང་ངོ་ཤེས་ཤིང་
འགྲོ་བ་དང་འདུག་པ་ལ་རང་དབང་དུ་གྱུར་ཏེ་ཆགས་ཐོགས་མེད་དོ་།འདི་ལ་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཟད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྐྱེ་བོ་དེ་ལྟ་བའི་སྙིགས་མ་ལས་འདའ་བར་ནུས་སོ། །རྒྱུ་འདི་
ལ་བརྟགས་ན་གསོག་ཏུ་གྱུར་པས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་རྩ་བར་གྱུར་པའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདིའི་ནང་ནས་འོད་གསལ་བ་ཆེན་པོ་བྱུང་
སྟེ་དེའི་སེམས་འོད་གསལ་བར་གྱུར་པ་ལ་ནང་དུ་བསྒྲིམས་ཏེ་ལྷག་པར་གནས་པའི་དབང་གིས་གློ་བུར་དུ་ཚད་མེད་པའི་སྙིང་རྗེ་སྐྱེས་ནས་སྦྲང་བུ་ཕྲ་མོ་ཡན་ཆད་མཐོང་བ་ན་

[562A]༄༅། །བུ་གཅིག་པ་བཞིན་དུ་བྱམས་ཤིང་བལྟས་ནས་དེ་སྙིང་རྗེའི་དབང་གིས་རང་དབང་མེད་པར་མཆི་མ་འབྱུང་སྟེ། འདི་ལ་བརྩོན་པའི་སྤྱོད་
པས་ལྷག་པར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚོར་བ་ཉེས་པ་མེད་དེ་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ། །ཚོར་བས་ཟིན་ཏེ་མ་འཁྲུལ་ན་རིང་ཞིག་ནས་དེ་ཞི་བར་འགྱུར་
རོ༑ ༑གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་དེ་ནས་སྙིང་རྗེའི་བདུད་ཁོང་དུ་ཞུགས་པ་སྟེ་མི་དག་མཐོང་ན་སྙིང་རྗེ་སྐྱེ་ཞིང་མཆི་མ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འབྱུང་སྟེ་ཡང་
དག་པའི་གནས་སྟོར་ནས་ལོག་པའི་གོལ་སར་ལྟུང་ངོ། །ཀུན་དགའ་བོ་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི། ཞི་བར་མཐོང་
ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི། གསལ་བར་གྱུར་ཏེ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་རྣམ་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པས་ཤིན་ཏུ་རིངས་པའི་སེམས་ལྷག་པར་གྱུར་ཏེ་དེ་ལས་གློ་བུར་དུ་ཤིན་ཏུ་དཔའ་བའི་
སེམས་བསྐྱེད་དེ་བརྟུལ་ཕོད་པའི་སེམས་དེས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་མཉམ་པར་བྱ་ཞིང། སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ལ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་གསུམ་འདའ་བར་
ནུས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །འདི་ལ་བརྩོན་འགྲུས་སྤྱོད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཁེངས་པ་ལྷག་པར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚོར་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་

[562B] མི་བྱའོ། །ཤེས་བཞིན་གྱིས་ཚོར་ཏེ་མ་འཁྲུལ་ན་རིང་ཞིག་ནས་དེ་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་སྨྱོ་བྱེད་ཀྱི་བདུད་ཁོང་དུ་ཞུགས་པ་སྟེ་མི་དག་མཐོང་
ན་རྒྱགས་པ་དང། ང་རྒྱལ་དཔེ་མེད་པ་སྐྱེས་ཏེ། གོང་དུ་སངས་རྒྱས་ལ་མི་བརྩི་འོག་ཏུ་མི་ལ་མི་བརྩི་སྟེ་ཡང་དག་པའི་གནས་སྟོར་ནས་ལོག་པའི་གོལ་སར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་
དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི། ཞི་བར་མཐོང། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི། གསལ་བར་གྱུར་ཏེ། སྔོན་དུ་དོན་གསར་པ་མ་ཐོབ་ཅིང་ཕྱིར་ལོག་པ་ན་གཞི་
ལ་ཡོད་པའི་གནས་སྟོར། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་ཉམས་ཏེ་བར་མ་དོར་གནས་ཤིང་ཅི་ཡང་མི་མཐོང་ངོ། །སེམས་ཀྱི་ནང་ནས་གློ་བུར་དུ་ཡིད་ཤིན་ཏུ་གདུངས་ཏེ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་
བརྗེད་པ་མེད་པར་གཅིག་ཏུ་དྲན་ནས་དེ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་རྣམ་པར་གྱུར་ཏོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། འདི་ལ་སྒོམ་པའི་ཤེས་རབ་འཆལ་ཞིང་རང་ཉིད་ཀྱིས་སྟོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཚོར་ན་ཉེས་
པ་མེད་དེ་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ། །གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་དྲན་པའི་བདུད་ཁོང་དུ་ཞུགས་པ་སྟེ་ཉིན་མཚན་དུ་སེམས་ཀྱིས་མི་གཏོང་བར་འཛིན་
ཅིང་གཅིག་ཏུ་དམིགས་ཏེ་ཡང་དག་པའི་གནས་སྟོར་ནས་ལོག་པའི་གོལ་སར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི། ཞི་བར་

[563A]༄༅། །མཐོང། ཚོར་བའི་ཕུང་བོ་ནི། གསལ་བར་གྱུར་ཏེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་ནི། ཞི་གནས་ལྷས་ལྷག་པར་གྱུར་ཏེ་དཔྱོད་པ་རྣོན་པོས་ཁྱེར་ནས་རྨད་
དུ་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་སེམས་ལ་བཞག་སྟེ་རང་ཉིད་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་ཅུང་ཟད་ཐོབ་པ་ལ་ཆོག་པར་འཛིན་པ་སྟེ། འདི་ལ་སོ་སོར་རྟོགས་
པ་ལས་ཉམས་ཏེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་ཞིང་ཤེས་པ་ལ་ཞེན་པས་འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚོར་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ། །གལ་ཏེ་འཕགས་
པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་དམན་པས་ཆོག་ཤེས་པའི་བདུད་ཁོང་དུ་ཞུགས་པ་སྟེ་མི་དག་མཐོང་ན་རང་གིས་བླ་ན་མེད་པའི་དོན་དམ་པ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་སྨྲས་ཏེ་ཡང་དག་པའི་
གནས་སྟོར་ནས་ལོག་པའི་གོལ་སར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི། ཞི་བར་མཐོང། ཚོར་བའི་ཕུང་བོ་ནི་
གསལ་བར་གྱུར་ཏེ་དོན་གསར་པ་ནི། མ་ཐོབ། སྔ་མ་ནི། སྟོར། དེ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་མཐོང་བས་ཞུམ་པའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་གློ་བུར་དུ་མྱ་ངན་ཚད་མེད་པ་སྐྱེས་བ་[?]ལྕགས་[?]
བ་སྲེགས་ཀྱི་ཁྲི་ལ་འདུག་པ་དང་མཚུངས་ཤིང་དུག་འཐུངས་པ་དང་འདྲ་བར་འཚོ་བར་མི་འདོད་པའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། རྟག་པར་གཞན་ལ་བདག་གི་སྲོག་ཆོད་ལ་རྣམ་པར་གྲོལ་

[563B] །འདི་ལ་སྤྱོད་པ་སྦྱོང་བའི་ཐབས་ལ་མཁས་པ་སྟོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཚོར་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་
ཞེས་ནི། མི་བྱའོ། །གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་མྱ་ངན་གྱི་བདུད་ཀྱི་རིགས་གཅིག་ཁོང་དུ་ཞུགས་པ་སྟེ་ལག་ཏུ་གྲི་མཚོན་ཐོགས་ནས་རང་གི་ཤ་གཅོད་ཅིང་སྲོག་འགག་
པར་བྱེད་དོ། །ཡང་ན་རྟག་ཏུ་མྱ་ངན་གྱིས་བྲོས་ཏེ་རི་དང་ནགས་སུ་འགྲོ་ཞིང་མི་དག་མཐོང་བར་མི་འདོད་དེ་ཡང་དག་པའི་ངས་སྟོར་ནས་ལེག་པའི་གོལ་སར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་རིགས་
ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཞི་བར་མཐོང། ཚོར་བའི་ཕུང་བོ་ནི། གསལ་བར་གྱུར་ཏེ་རྣམ་པར་དག་པའི་ནང་ནས་སེམས་བདེ་ཞིང་གློ་བུར་དུ་རང་ཉིད་
དགའ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་སྐྱེས་ནས་དགའ་ཞིང་རོལ་བ་དེ་འགོག་མི་ནུས་པར་གྱུར་ཏེ། འདི་ལ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་བདེ་བ་དང་བཅས་ཀྱང་ཤེས་རབ་འཆལ་བས་འགོག་མི་ནུས་པ་ཞེས་བྱའོ།།
ཚོར་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ་།གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་དགའ་ཞིང་རོལ་བ་ལ་སྲེད་པའི་བདུད་ཀྱི་རིགས་གཅིག་དེའི་སེམས་
ལ་ཞུགས་ཏེ་མི་དག་མཐོང་ན་རྒོད་ཅིང་ལམ་སྲང་གི་བཞི་མདོར་རང་ཉིད་གླུ་ལེན་ཞིང་གར་བྱད་དེ། རང་ཉིད་ཐོགས་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་སྨྲ་ཞིང་ཡང་དག་པའི་

[564A]༄༅། །གནས་སྟོར་ནས་ལོག་པའི་གོལ་སར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཞི་བར་མཐོང། ཚོར་བའི་
ཕུང་པོ་ནི། གསལ་བར་གྱུར་ཏེ། རང་ཉིད་ཚིམ་མོ། །ཞེས་སྨྲ་ཞིང་གློ་བུར་དུ་རྒྱུ་མེད་པར་ང་རྒྱལ་ཆེན་པོ་སྐྱེས་ཏེ། དེ་ནས་ང་རྒྱལ་དང་ཆེ་བའི་ང་རྒྱལ་དང་ང་རྒྱལ་ལས་ཀྱང་ཆེ་བའི་ང་
རྒྱལ་དང་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་དང་ཅུང་ཟད་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་ཅིག་ཅར་དུ་སྐྱེ་ཞིང་སེམས་ཀྱིས་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མི་གུས་ན་ཐེག་པ་དམན་པ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་
རྣམས་ལ་ལྟ་ཅི་སྨོས། འདི་ལ་རང་ཉིད་རྒྱལ་བར་མཐོང་ཞིང་རང་སྐྱོབ་པའི་ཤེས་རབ་འཆལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཚོར་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ། །གལ་ཏེ་འཕགས་
པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་ང་རྒྱལ་ཆེན་པོའི་བདུད་ཀྱི་རིགས་གཅིག་དེའི་སེམས་ལ་ཞུགས་ཏེ་མཆོད་རྟེན་དང་གཙུག་ལག་ཁང་ལ་ཕྱག་མི་འཚལ་ཞིང་གླེགས་བམ་དང་སྐུ་གཟུགས་བཤིག་
པར་བྱེད་དེ་སྦྱིན་བདག་ལ་འདི་སྐད་དུ་འདི་དག་ནི། གསེར་དང་ཟངས་དང། ས་དང། གླེགས་བ་མ་ནི། ཤིང་ལོ་དང། རས་ལ་སོགས་པའོ། །ཤའི་ལུས་འདི་བདེན་ཞིང་རྟག་པ་
ཡིན་པ་ལ་མི་གུས་པར་ཕྱིར་ཞིང་ས་དང། ཤིང་ལ་བཀུར་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གོ་ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་ལ་དད་ཅིང་ཡིད་ཆེས་པ་དག་དེའི་ཚིག་གིས་བཤིག་ཅིང་དྲལ་ཏེ་ས་འོག་ཏུ་སྤའོ། །སེམས་

[564B]མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་སྟེ། ཡང་དག་པའི་གནས་སྟོར་ནས་ལོག་པའི་གོལ་སར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་
ངེ་འཛིན་དེའི་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི། ཞི་བར་མཐོང་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི། གསལ་བར་གྱུར་ཏེ་དྭངས་ཤིང་གསལ་བའི་ནང་ནས་གནས་ལུགས་ཕྲ་མོ་རྟོག་ཅིང་རང་དབང་དུ་གྱུར་
ནས་དེའི་སེམས་ལ་གློ་བུར་དུ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་བའི་བདེ་བ་ཚད་མེད་པ་སྐྱེ་སྟེ་རང་ཉིད་འཕགས་པར་གྱུར་ཅིང་མཆོག་གི་དབང་ཐོབ་བོ་ཞེས་སྨྲའོ། །འདི་ལ་ཤེས་རབ་ལ་བརྟེན་ནས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་
པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚོར་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ། །གལ་ཏེ་འཕགས་བའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ལ་སྲེད་པའི་བདུད་ཀྱི་རིགས་གཅིག་དེའི་སེམས་ལ་
ཞུགས་ཏེ་བདག་ཉིད་རབ་ཏུ་ཚིམ་མོ། །ཞེས་སྨྲ་ཞིང་སླར་ཡང་འབད་པར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་དག་ལ་སོགས་པ་ཐོས་པ་མེད་པའི་དགེ་སློང་ཕལ་ཆེ་བས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེད་ཅིང་ལོག་
པར་འཛིན་དུ་བཅུག་པས་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་སྟེ་ཡང་དག་པའི་གནས་སྟོར་ནས་ལོག་པའི་གོལ་སར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་
པོ་ནི༑ ཞི་བར་མཐོང། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ནི། གསལ་བར་གྱུར་ཏེ་གསལ་བར་རྟོགས་པའི་ནང་ནས་སྟོང་ཞིང་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཐོབ་སྟེ། དེའི་ནང་ནས་གློ་བུར་དུ་རྟོག་པ་ཞི་བའི་འགོག་

[565A]༄༅། །པ་ལ་ཞུགས་ནས་རྒྱུ་འབྲས་མེད་དོ། །ཞེས་འཛིན་ཅིང་སྟོང་པ་རྐྱང་བ་ལ་ཞུགས་པས་སྟོང་པའི་སེམས་མངོན་དུ་གྱུར་ཏེ་འདི་ལ་རྟག་པ་དང་ཆད་པ་འགོག་པའི་
སེམས་སྐྱེ་བ་ལ་ཐུག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚོར་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ། །གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་སྟོང་པའི་བདུད་དེའི་སེམས་ལ་ཞུགས་ཏེ་ཚུལ་ཁྲིམས་
སྲུང་བ་དག་ལ་ཐེག་པ་དམན་པ་ཞེས་སྨོད་ཅིང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པས་སྲུང་བ་དང་བཤིག་པ་མེད་ཅེས་སྨྲའོ། །དེས་རྒྱུན་དུ་སྦྱིན་བདག་དད་པ་ཅན་གྱི་ཁྱིམ་དུ་ཆང་
འཐུང་ཞིང་ཤ་ཟ་ལ་ལོག་པར་གཡེམ་པ་སྤྱོད་དོ། །བདུད་ཀྱི་མཐུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་སྐྱེ་བོ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མི་བྱེད་ཅིང་སྨོད་པའི་སེམས་མི་སྐྱེའོ། །བདུད་སེམས་ལ་རིང་དུ་གནས་
པས་བཤང་གཅི་ཟ་བ་ཡང་ཤ་ཆང་དང་འདྲ་བར་སེམས་སོ། །སྟོང་པ་རྐྱང་པ་ལ་ཞུགས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འདུལ་བ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་བཤིག་ཅིང་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེད་ཅིང་སྡིག་པ་ལ་
འགོད་དོ། །དེ་ནས་ཡང་དག་པའི་གནས་སྟོར་ནས་ལོག་པའི་གོལ་སར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི། ཞི་བར་མཐོང། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་
ནི༑ གསལ་བར་གྱུར་ཏེ་སྟོང་ཞིང་གསལ་བའི་རོ་མྱོང་ཞིང་སྙིང་དང་རུས་པའི་བར་ཞེན་ཅིང་ཞུགས་པས་དེའི་སེམས་ལ་གློ་བུར་དུ་སྲེད་པ་ཚད་མེད་པ་སྐྱེ་ཞིང། ཤིན་ཏུ་སྲེད་བས་མྱོས་ཏེ་ལོག་

[565B] །འདི་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་མཐུན་ཞིང་བདེ་བར་སེམས་ལ་ཞུགས་ནས་རང་ལ་སྐྱོབ་པའི་ཤེས་རབ་མེད་པས་འཁྲུལ་ཞིང་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ལ་ལྟུང་བ་ཞེས་བྱའོ།།
ཚོར་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ་འཕགས་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་ནི། མི་བྱའོ་།གལ་ཏེ་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་འདོད་པའི་བདུད་དེའི་སེམས་ལ་ཞུགས་ཏེ་འདོད་ཆགས་ནི། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་
ཡིན་པར་ཁྱིམ་བདག་ལ་སྟོན་ཅིང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ལོག་པར་གཡེམ་པ་སྤྱོད་ནས་དེ་དག་ལ་ཆོས་འཛིན་པའི་བུ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སྨྲའོ་།བདུད་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་སྙིགས་མའི་དུས་ན་སྐྱེ་བོ་
ཕལ་པ་བླུན་པོ་དག་འདུས་ཏེ་བྲྒྱའམ། དེ་བཞིན་དུ་ཉིས་བྲྒྱའམ་ལྔ་བྲྒྱའམ། དྲུག་བྲྒྱའམ། དེ་ལས་ཀྱང་མང་བ་སྟོང་དང་ཁྲིའི་བར་དུ་འདུའོ། །དེ་ནས་བདུད་དེ་སྐྱེ་བོ་དེ་ལ་འཚེ་བར་
བྱེད་པའི་ཚུལ་དེས་སྐྱོ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་དེའི་ལུས་དང་བྲལ་བ་ན་དེ་གཟི་བརྗིད་མེད་པར་གྱུར་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པ་ཕོག་ཅིང་སྐྱོ་བོ་རྣམས་ལ་ཐེ་ཚོམ་བསྐྱེད་དེ་ལོག་པར་འཛིན་དུ་བཅུག་
པས་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་སྟེ། ཡང་དག་པའི་གནས་སྟོར་ནས་ལོག་པའི་གོལ་སར་ལྟུང་ངོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རྣམ་པ་བཅུ་པོ་འདི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྣང་བའི་ཡུལ་ཏེ། འདི་
ཀུན་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་སེམས་སྦྱངས་པ་འཁྲུལ་པ་ལས་འདི་འདྲ་བར་གྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་རྨོངས་པ་རྣམས་རང་གི་དྲོད་མ་ཟིན་པས་རྒྱུ་རྐྱེན་འདི་ལྟ་བུ་དང་འཕྲད་ནས་འཁྲུལ་པ་ལ་རང་

[566A]༄༅། །ཉིད་ཀྱིས་མ་ཤེས་པར་བདག་འཕགས་པའོ། །ཞེས་རྫུན་ཆེན་བོ་སྨྲས་ཏེ་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ། །ཁྱེད་ཅག་ངས་བསྟན་པ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ང་
མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་སྙིགས་མའི་དུས་སུ་ངས་བསྟན་པའི་དོན་འདི་དག་རྒྱས་པར་ཤོད་ཅིག་གསལ་བར་སྟོན་ཅིག་ལྷའི་བུའི་བདུད་ཀྱིས་སྐབས་མི་རྙེད་པར་སྐྱོང་བ་དང་
སྲུང་ཞིང་སྐྱོབ་ན་བླ་ན་མེད་པའི་ལམ་ཐོབ་བར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒོམ་པས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་དག་ཟད་པ་ན་ཟག་པ་མ་ཟད་ཀྱང་སེམས་ལུས་
དང་བྲལ་ནས་བྱ་སྐོན་པ་ལས་ཐར་བ་དང་འདྲ་བར་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པས་ལུས་ཕལ་པ་ལས་འཕགས་པའི་གནས་དྲུག་ཅུའི་བར་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཐོབ་སྟེ་འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་ལ་ཐོགས་པ་
མེད་དོ༑ ༑དཔེར་ན། མི་ལ་ལ་ཞིག་གཉིད་ཀྱི་བརྡོལ་གཏམ་སྨྲ་བ་ན་དོན་གཞན་མི་ཤེས་ཀྱང་ཚིག་གི་གོ་རིམ་དང་འབྲུ་དང་དབྱངས་ཀྱི་བརྗོད་པ་རྣམས་གཉིད་མ་ལོག་པ་གཞན་
གྱིས་ཤེས་པར་ནུས་པ་དང་འདྲ་སྟེ། འདི་ལ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་བོའི་སྒྲིབ་གཡོགས་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་གཡོ་བའི་དྲན་པ་ཟད་ཅིང་འདུ་ཤེས་འཁྲུལ་བ་ཞི་ཞིང་དག་ན་གསལ་རིག་གི་
སེམས་རྡུལ་གྱི་དྲི་མ་ཕྱིས་པ་དང་མཚུངས་བར་འགྱུར་ལ་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོ་གཅིག་གི་སྐྱེ་ཤིའི་ཐོག་མཐའ་རྫོགས་པར་མཐོང་ངོ། །འདི་ལ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཟད་པ་ཞེས་བྱ་

[566B] སྐྱེ་བོ་དེ་ཉོན་མོངས་པའི་སྙིགས་མ་ལས་འདའ་བར་ནུས་སོ། །རྒྱུ་འདི་ལ་བརྟགས་ན་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ཅིང་ཆུད་པའི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་རྩ་བར་གྱུར་བའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རིགས་
ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་མཆོག་ཏུ་སྟོང་ཞིང་ལོག་པར་རྟོག་པ་ལ་མ་ཐོགས་པར་བརྟན་ཅིང་རྫོགས་ལ་གསལ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སེམས་གསལ་རིག་ལ་སྲེད་པས་སྙིང་ཐག་པ་ནས་
འབད་ཅིང་ཐབས་ལ་མཁས་པས་འཚོལ་བ་ན་དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་རྙེད་ནས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འོངས་ཤིང་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ་ངག་གིས་མདོ་སྡེ་བཤད་ཀྱང་རང་ཉིད་
ལ་བདུད་ཞུགས་པ་མ་ཚོར་བར་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་སྨྲ་ཞིང་རིགས་ཀྱི་བུ་གང་དག་ཐབས་ལ་མཁས་པ་འཚོལ་བའི་གམ་དུ་འོངས་ནས་སྟན་ལ་འདུག་སྟེ་
ཆོས་འཆད་ཅིང་གཟུགས་གཅིག་ལ་མི་གནས་པར་སྐབས་ལ་ལར་དགེ་སློང་གི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་སྐྱེ་བོ་དེ་ལ་སྟོན། ལ་ལར་བརྒྱ་བྱིན་དུ་སྤྲུལ། ལ་ལར་བུད་མེད་དུ་སྤྲུལ། ལ་ལར་
དགེ་སློང་མར་སྤྲུལ། ལ་ལར་ཁང་པ་མུན་ནག་གི་ནང་དུ་ཉལ་ནས་ལུས་ལས་འོད་འགྱེད་དེ། སྐྱེ་བོ་དེ་འཁྲུལ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྙམ་དུ་ཡིད་ཆེས་ནས་དེས་བསླབ་པ་བཞིན་
དུ་བྱེད་ཅིང་ལུས་སེམས་བག་ཡངས་སུ་བཏང་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འདུལ་ཁྲིམས་བཤིག་ཅིང་ལྐོག་ཏུ་ལོག་གཡེམ་སྤྱོད་དོ། །ངག་ཏུ་འཇིགས་པ་དང་དགེ་བ་དང་ལྟས་བཟང་པོ་དང་ངན་

[567A]༄༅། །པའི་གཏམ་སྨྲ་བར་འདོད་ལ་སྐབས་ལ་ལར་གནས་ག་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱོན་ཏོ། །ཞེས་སྨྲ། ལ་ལར་མེའི་བསྐལ་པ་
འབྱུང་ངོ། །ཞེས་སྨྲ། ལ་ལར་དགྲའི་འཇིགས་པ་འབྱུང་ངོ། །ཞེས་སྨྲ་ཞིང་སྐྱེ་བོ་དག་སྐྲག་པར་བྱེད་ཅིང་ནོར་དང་ཡོ་བྱད་སོགས་བརླག་ཏུ་འཇུག་གོ་འདི་ལ་མི་སྡུག་པའི་འདྲེ་རྒས་
ནས་བདུད་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱའོ། །མི་དེ་ལ་འཚེ་བར་བྱེད་པའི་ཚུལ་དེས་སྐྱོ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་དེའི་ལུས་ལས་བྲལ་བ་དང་སློབ་མར་བཅས་པ་ལ་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པ་ཕོག་པར་འགྱུར་
རོ༑ ༑ཁྱེད་ཅག་ཐོག་མ་ནས་རིག་ན་འཁོར་བར་མི་འཇུག་ལ་འཁྲུལ་ཞིང་བསླུས་པས་མ་རིག་ན་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་
པོ་མཆོག་ཏུ་སྟོང་ཞིང་ལག་པར་རྟོག་པ་ལ་མ་ཐོགས་པར་བརྟན་ཅིང་རྫོགས་ལ་གསལ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སེམས་ལ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བར་འདོད་ཅིང་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་པས་སྣ་ཚོགས་
པ་མཐོང་བར་འདོད་པ་ན་དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་རྙེད་ནས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འོངས་ཤིང་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ་ངག་གིས་མདོ་སྡེ་བཤད་ཀྱང་རང་ཉིད་ལ་བདུད་ཞུགས་
པ་མ་ཚོར་བར་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ་།ཞེས་སྨྲ་ཞིང་རིགས་ཀྱི་བུ་གང་དག་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བར་འདོད་པ་དེའི་གམ་དུ་འོངས་ནས་སྟན་ལ་འདུག་སྟེ་ཆོས་འཆད་ཅིང་

[567B]བུར་དུ་སོ་སོ་ནས་རང་ཉིད་རིན་པོ་ཆེའི་པདྨའི་གདན་ལ་འདུག་ཅིང་ལུས་ཐམས་ཅད་གསེར་བཙོ་མའི་ཁ་དོག་ཏུ་གྱུར་པ་
མཐོང་ནས་ཆོས་ཉན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྔར་མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་མཐུན་པར་སྨྲའོ། །སྐྱེ་བོ་དེ་དག་འཁྲུལ་ཏེ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ་སྙམ་དུ་ཡིད་ཆེས་ནས་ལོག་པར་
གཡེམ་པའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འདུལ་ཁྲིམས་བཤིག་ཅིང་ལྐོག་ཏུ་ལོག་གཡེམ་སྤྱོད་དོ། །ངག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱོན་ཏོ། །ཞེས་སྨྲ་ཞིང། ཡུལ་ག་
གེ་མོའི་མི་ཆེ་གེ་མོ་ནི། སངས་རྒྱས་ཆེ་གེ་མོའི་སྤྲུལ་པ་འདིར་འོངས་བའོ། །མི་ཆེ་གེ་མོ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེ་གེ་མོའི་སྤྲུལ་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་པའི་སྐྱེ་བོ་འདུལ་བའི་དོན་དུ་འོངས་
སོ༑ ༑ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །གཞན་དག་གིས་སྐྱེ་བོ་དེ་དག་མཐོང་བ་ན་སེམས་དད་ཅིང་གདུགས་ནས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ལྟ་བ་མ་ཚོར་བར་རྒྱས་ཤིང་ཡང་དག་པའི་ཡེ་
ཤེས་འགག་ཅིང་ནུབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་ཐན་པ་གཏོང་བའི་འདྲེ་རྒས་ནས་བདུད་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱའོ། །མི་དེ་ལ་འཚེ་བར་བྱེད་པའི་ཆུལ་དེས་སྐྱོ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་དེའི་ལུས་
ལས་བྲལ་བ་དང་སློབ་མར་བཅས་པ་ལ་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པ་ཕོག་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱེད་ཅག་ཐོག་མ་ནས་རིག་ན་འཁོར་བར་མི་འཇུག་ལ་འཁྲུལ་ཞིང་བསླུས་པས་མ་རིག་ན་མནར་

[568A]༄༅། །མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་མཆོག་ཏུ་སྟོང་ཞིང་ལོག་པར་རྟོག་པ་ལ་མ་ཐོགས་པར་བརྟན་ཅིང་རྫོགས་ལ་གསལ་
བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སེམས་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་གཞོལ་བར་འདོད་པས་ཤིན་ཏུ་འབད་ཅིང་བརྩོན་པས་ཚོལ་བ་ན་དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་རྙེད་ནས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་
གྱིས་འོངས་ཤིང་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ་ངག་གིས་མདོ་སྡེ་བཤད་ཀྱང་རང་ཉིད་ལ་བདུད་ཞུགས་པ་མ་ཚོར་བར་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་སྨྲ་ཞིང་རིགས་ཀྱི་བུ་
གང་དག་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཚོལ་བ་དག་གི་གམ་དུ་འོངས་ནས་སྟན་ལ་འདུག་སྟེ་ཆོས་འཆད་ཅིང་དེ་དང་ཆོས་ཉན་པ་བོ་དག་གི་ལུས་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་ལ། ཉན་པ་པོ་དག་
ཆོས་མ་ཐོས་གོང་ནས་རང་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་དོན་ཤེས་ཤིང་སྐབས་ལ་ལར་སེམས་འགྱུར་ཏེ་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན། ལ་ལར་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས། ལ་ལར་སེམས་ཅན་
དམྱལ་བ་མཐོང། ལ་ལར་མིའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ལེགས་ཉེས་ཤེས། ལ་ལར་ངག་ཏུ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་སྨྲ། ལ་ལར་ཁ་ཏོན་བྱེད་པ་སོགས་སུ་འགྱུར་ཏེ། སོ་སོ་ནས་རོལ་ཞིང་
དགའ་བས་སྔོན་མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་སྨྲའོ། །སྐྱེ་བོ་དེ་དག་འཁྲུལ་ཏེ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ་སྙམ་དུ་ཡིད་ཆེས་ནས་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་འདོད་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འདུལ་

[568B] །ངག་ཏུ་འདི་ལྟར་སྨྲ་བར་འདོད་དེ། སངས་རྒྱས་ལ་ཆེ་ཆུང་གི་བྱེ་བྲག་ཡོད་ཅེས་པ་དང། སངས་རྒྱས་དེ་དང་དེ་སྔོན་དུ་བྱོན་སངས་རྒྱས་དེ་
དང་དེ་རྗེས་སུ་བྱོན། དེ་ལ་ཡང་ཡང་དག་པའི་སངས་རྒྱས་དང་བཅོས་མའི་སངས་རྒྱས་དང། སྐྱེས་པའི་སངས་རྒྱས་དང། བུད་མེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཡོད་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་
ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་ཡོད་ཅེས་སྨྲའོ། །མི་དག་གིས་དེ་མཐོང་བ་དང་སྔ་མའི་སེམས་འགྱུར་ནས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ལྟ་བ་ལ་འཇུག་གོ་འདི་ལ་རྨོངས་བྱེད་ཀྱི་འདྲེ་རྒས་ནས་བདུད་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་
བྱའོ༑ ༑མི་དེ་ལ་འཚེ་བར་བྱེད་པའི་ཚུལ་དེས་སྐྱོ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་དེའི་ལུས་ལས་བྲལ་བ་དང་སློབ་མར་བཅས་པ་ལ་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པ་ཕོག་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱེད་ཅག་ཐོག་མ་ནས་
རིག་ན་འཁོར་བར་མི་འཇུག་ལ་འཁྲུལ་ཞིང་བསླུས་པས་[?]མ་རིག་ན་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་མཆོག་ཏུ་སྟོང་ཞིང་ལོག་པར་རྟོག་པ་ལ་
མ་ཐོགས་པར་བརྟན་ཅིང་རྫོགས་ལ་གསལ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སེམས་ལ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྩ་བའི་རྒྱུ་དང་རང་བཞིན་དང་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་དང་ཐོག་མ་དང་ཐ་མའི་མཐར་
ཐུག་པར་དཔྱོད་པའི་ཤེས་རབ་ཕྲ་ཞིང་གསལ་བ་བསྐྱེད་དེ་འབད་པས་བྱེ་བྲག་འབྱེད་པར་འདོད་པ་ན་དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་རྙེད་ནས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འོངས་

[569A]༄༅། །ཤིང་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ་ངག་གིས་མདོ་སྡེ་བཤད་ཀྱང་རང་ཉིད་ལ་བདུད་ཞུགས་པ་མ་ཚོར་བར་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་སྨྲ་
ཞིང་རིགས་ཀྱི་བུ་གང་དག་རྩ་བའི་རྒྱུ་འཚོལ་བ་དག་གི་གམ་དུ་འོངས་ནས་སྟན་ལ་འདུག་སྟེ་ཆོས་འཆད་དོ། །དེའི་ལུས་གཟི་བརྗིད་ཅན་དུ་གྱུར་ཏེ། ཚོལ་བ་པོ་དག་དད་ཅིང་འདུན་
པར་བྱས་ནས་ཆོས་མ་ཐོས་གོང་ནས་སེམས་མོས་སོ། །སྐྱེ་བོ་དེ་དག་ལ་ཁྱེད་ཅག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང། བྱང་ཆུབ་དང། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་
ད་ལྟའི་ཤའི་ལུས་འདིས་ཕ་བུ་རིམ་པར་བརྒྱུད་དེ་སྐྱེ་བ་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྟག་བརྟན་ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པའོ། །ཞེས་སྨྲ་ཞིང་ད་ལྟའི་གནས་འདི་དག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡིན་
གྱི་འདི་ལས་གཞན་དུ་དག་པའི་ཞིང་དང་མཚན་བཟང་པོ་དང་གསེར་གྱི་ཁ་དོག་མེད་དོ། །ཞེས་སྨྲའོ། །མི་དེ་དག་ཡིད་ཆེས་པས་ངེས་པར་བཟུང་ནས་སྔར་གྱི་བསམ་པ་དེ་དོར་
ནས་ལུས་སྲོག་ལ་མི་བལྟ་བར་གུས་པས་བསྟེན་ཏེ་སྔར་མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་སྨྲའོ། །སྐྱེ་བོ་དེ་དག་འཁྲུལ་ཏེ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ་སྙམ་དུ་ཡིད་ཆེས་ནས་སེམས་
གཅིག་ཏུ་ཞེན་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འདུལ་ཁྲིམས་བཤིག་ཅིང་ལྐོག་ཏུ་ལོག་གཡེམ་སྤྱོད་དོ། །ངག་ཏུ་མིག་དང། རྣ་བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་ཀུན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དང། ཕོ་མོའི་

[569B] མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཡང་དག་པའི་གནས་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སྨྲས་པ་དང། ཤེས་རབ་མེད་པ་དེ་དག་ཚིག་ངན་པ་དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་པར་བྱེད་དོ། །
འདི་ལ་སྲོག་ཆགས་གདུག་པའི་འདྲེ་རྒས་ནས་བདུད་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱའོ། །མི་དེ་ལ་འཚེ་བར་བྱེད་པའི་ཚུལ་དེས་སྐྱོ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་དེའི་ལུས་དང་བྲལ་བ་ན་སློབ་མར་བཅས་
པ་ལ་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པ་ཕོག་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱེད་ཅག་ཐོག་མ་ནས་རིག་ན་འཁོར་བར་མི་འཇུག་ལ་འཁྲུལ་ཞིང་བསླུས་པས་མ་རིག་ན་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་
རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་མཆོག་ཏུ་སྟོང་ཞིང་ལོག་པར་རྟོག་པ་ལ་མ་ཐོགས་པར་བརྟན་ཅིང་རྫོགས་ལ་གསལ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ལྷག་པའི་ལྷའི་བྱིན་རླབས་འབྱུང་
བར་འདོད་པས་སྒོ་སྣ་ཚོགས་ནས་བརྩོན་ཞིང་ནང་ནས་བསྐུལ་བར་འདོད་པ་ན་དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་རྙེད་ནས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འོངས་ཤིང་མི་དེ་ལ་ཞུགས་
ཏེ་ངག་གིས་མདོ་སྡེ་བཤད་ཀྱང་རང་ཉིད་ལ་བདུད་ཞུགས་པ་མ་ཚོར་བར་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་སྨྲ་ཞིང། རིགས་ཀྱི་བུ་གང་དག་བྱིན་རླབས་འདོད་པ་
དག་གི་གམ་དུ་འོངས་ནས་སྟན་ལ་འདུག་སྟེ་ཆོས་འཆད་ཅིང་ཉན་པ་པོ་དག་གིས་དེ་མཐོང་བ་ན་ལོ་བརྒྱ་སྟོང་གི་བར་དུ་འགྲོགས་ཤིང་འདྲིས་པ་དང་མཚུངས་པར་དེ་ལ་ཆགས་

[570A]༄༅། །ཏེ་འབྲལ་མི་ཕོང་བར་རང་ཉིད་བྲན་བཞིན་དུ་འཚོ་བ་རྣམ་པ་བཞིས་མཆོད་པས་ངལ་ཞིང་སྐྱོ་བའི་སེམས་མི་སྐྱེའོ་།དེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དེ་དག་སོ་སོ་
ནས་འདི་ནི། བདག་གི་སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནོ་སྙམ་དུ་དད་ཅིང་ཆོས་ལ་སྲེད་པའི་སེམས་ཁྱད་པར་བའི་དབང་གིས་དེ་ལ་ཆགས་པའི་སེམས་སྤྱིན་དང་
འབྱར་རྩི་བརྟན་པ་ལྟར་མི་ཕྱེད་པར་གྱུར་ཏེ་སྔོན་མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་སྨྲའོ། །སྐྱེ་བོ་དེ་དག་འཁྲུལ་ཏེ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ་སྙམ་དུ་ཡིད་ཆེས་ནས་དེ་ལ་བརྟེན་ཅིང་བསྙེན་
ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འདུལ་ཁྲིམས་བཤིག་ཅིང་ལྐོག་ཏུ་ལོག་གཡེམ་སྤྱོད་དོ། །ངག་ཏུ་འདི་ལྟར་སྨྲ་བར་འདོད་དེ། བདག་སྔོན་སྐྱེ་བ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་མི་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་བསྒྲལ་ཏོ། །
ཞེས་པ་དང། དེའི་ཚེ་དེ་དག་བདག་གི་ཆུང་མ་ཆེན་དང་ཕུ་ནུ་དག་སྟེ། ད་ལྟ་ཁྱེད་ཅག་འདུལ་བའི་སླད་དུ་འདིར་འོངས་སོ། །བདག་ཅག་ལྷན་ཅིག་པར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ག་
གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་དོ། །ཞེས་སྨྲའོ། །ཡང་འདི་ལྟར་སྨྲ་སྟེ་འོད་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ལྷའི་གནས་གཅིག་ལོགས་སུ་ཡོད་དེ་
དེ་ནི༑ དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་བཞུགས་པའི་གནས་སོ། །ཞེས་སྨྲས་པ་ལ་བློ་དམན་པ་དག་དེའི་རྫུན་གྱི་ཚིག་ལ་ཡིད་ཆེས་ནས་སྔར་གྱི་བསམ་པ་དེ་དོར་རོ། །འདི་

[570B]བྱའོ། །མི་དེ་ལ་འཚེ་བར་བྱེད་པའི་ཚུལ་དེས་སྐྱོ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་དེའི་ལུས་ལས་བྲལ་བ་དང་སློབ་མར་བཅས་པ་
ལ་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པ་ཕོག་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱེད་ཅག་ཐོག་མ་ནས་རིག་ན་འཁོར་བར་མི་འཇུག་ལ་འཁྲུལ་ཞིང་བསླུས་པས་མ་རིག་ན་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་རིགས་
ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་མཆོག་ཏུ་སྟོང་ཞིང་ལོག་པར་རྟོག་པ་ལ་མ་ཐོགས་པར་བརྟན་ཅིང་རྫོགས་ལ་གསལ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སེམས་ཟབ་མདོ་ལ་འཇུག་པར་འདོད་དེ་དཀའ་
ཐུབ་ཀྱིས་དབེན་ཞིང་ཞི་བ་ལ་མི་གཡོ་བར་གནས་པ་ལ་སྲེད་པས་མི་གཡོ་བའི་བདེ་བ་ཚོལ་བ་ན་དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་རྙེད་ནས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འོངས་ཤིང་
མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ་ངག་གིས་མདོ་སྡེ་བཤད་ཀྱང་རང་ཉིད་ལ་བདུད་ཞུགས་པ་མ་ཚོར་བར་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་སྨྲ་ཞིང། རིགས་ཀྱི་བུ་གང་དག་
དབེན་པ་འདོད་པ་དག་གི་གམ་དུ་འོངས་ནས་སྟན་ལ་འདུག་སྟེ་ཆོས་འཆད་ཅིང་ཉན་པ་པོ་དེ་དག་རང་རང་གི་སྔོན་གྱི་བྱུང་བ་ཤེས་པར་འགྱུར་ཞིང། ཡང་འགའ་ཞིག་ཏུ་མི་ལ་
ལ་དག་ལ་ཁྱེད་ད་ལྟ་མ་ཤི་བར་དུད་འགྲོའི་ལུས་སུ་གྱུར་ཏོ་ཞེས་སྨྲ་ཞིང། ཡང་གཞན་གཅིག་ལ་ཁྱོད་སོང་ལ་དེའི་མཇུག་མ་རྫིས་ཤིག་ཅེས་སྨྲ་ཞིང་དེས་ཀྱང་དེ་ལྟར་བྱས་པས་མི་

[571A]༄༅། །དེ་ལྡང་བར་མ་ནུས་ཏེ། འཁོར་གྱི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་དད་ཅིང་མོས་པར་འགྱུར་རོ། །སྐྱེ་བོ་ལ་ལ་དག་ལ་སེམས་ཀྱི་རྟོག་པ་སྐྱེས་པ་ན་དེ་
ཡང་ཤེས་པར་ནུས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་འདུལ་ཁྲིམས་ལས་ཉིས་འགྱུར་གྱི་ཁྲིམས་བཅས་ནས་དཀའ་ཐུབ་བསྐྱེད་དེ། རྒྱུ་དེས་དགེ་སློང་རྣམས་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་ཤིང་རབ་
ཏུ་བྱུང་བ་དག་ལ་ཁ་ཟེར། སྐྱེ་བོ་དག་ལ་ཀླན་ཀ་ཚོལ་ཞིང་ངོ་ཚ་དང་ཁྲེལ་མེད་པར་སྤྱོད། ངག་ཏུ་མ་འོངས་པའི་ལེགས་ཉེས་ལུང་སྟོན་ཞིང་ཇི་ལྟར་སྨྲས་པ་བཞིན་དུས་ལ་བབ་
པ་ན་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་མི་འཁྲུལ་བར་འབྱུང་ངོ་འདི་ལ་འདྲེ་སྟོབས་པོ་ཆེ་རྒས་ནས་བདུད་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱའོ། །མི་དེ་ལ་འཚེ་བར་བྱེད་པའི་ཚུལ་དེས་སྐྱོ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་
དེའི་ལུས་ལས་བྲལ་བ་དང་སློབ་མར་བཅས་པ་ལ་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པ་ཕོག་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱེད་ཅག་ཐོག་མ་ནས་རིག་ན་འཁོར་བར་མི་འཇུག་ལ་འཁྲུལ་ཞིང་བསླུས་པས་མ་
རིག་ན་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་མཆོག་ཏུ་སྟོང་ཞིང་ལོག་པར་རྟོག་པ་ལ་མ་ཐོགས་པར་བརྟན་ཅིང་རྫོགས་ལ་བསལ་
བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སེམས་ལ་མངོན་པར་ཤེས་པ་འདོད་པས་བརྟུལ་ཞུགས་ལ་བརྩོན་ཞིང་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཚོལ་བ་ན་དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་

[571B]ལ་ཞུགས་ཏེ་ངག་གིས་མདོ་སྡེ་བཤད་ཀྱང་རང་ཉིད་ལ་བདུད་ཞུགས་པ་མ་ཚོར་བར་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ།།
ཞེས་སྨྲ་ཞིང་རིགས་ཀྱི་བུ་གང་དག་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཚོལ་བ་དག་གི་གམ་དུ་འོངས་ནས་སྟན་ལ་འདུག་སྟེ་ཆོས་འཆད་ཅིང། ཆོས་འཆད་པའི་གམ་དུ་རྒྱུས་མེད་པར་ནོར་བུ་
རིན་པོ་ཆེ་རྙེད་པར་གྱུར་ལ་བདུད་དེ་སྐབས་ལ་ལར་དུད་འགྲོའི་ལུས་སུ་སྤྲུལ་ཏེ་ནོར་བུ་དེ་དང། ནོར་བུ་སྣ་ཚོགས་པ་དང། གཞན་ཡང་ཡི་གེ་གླེགས་བུ་དང། སྨྱུ་གུ་ལ་སོགས་
པ་ཡ་མཚན་པའི་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་པ་ཁས་བཟུང་སྟེ་སྐྱེ་བོ་དག་ལ་བྱིན་ནས་ཕྱིས་བདུད་དེ་སྐྱེ་བོ་དེའི་ལུས་ལ་གཞུག་གོ་ལ་ལར་ཉན་པ་པོ་དག་བསླུ་བར་འདོད་པས་ནོར་བུ་
རིན་པོ་ཆེ་དག་སའི་འོག་ཏུ་སྦས་ཏེ་དེས་བསྟན་པ་ན་ཟླ་འོད་ལྟ་བུའི་སྣང་བ་སྐྱེ་བོ་དེ་དག་གིས་མཐོང་སྟེ་སྔར་མ་མཐོང་བ་མཐོང་ངོ། །ཞེས་སྨྲའོ། །སྨན་དང་རྩྭ་སྣ་ཚོགས་པ་ཟ་ཞིང་
ཁ་ཟས་བཟང་པོ་མི་ཟའོ། །ལ་ལར་ཏིལ་འབྲུ་གཅིག་ཙམ་དང། ནས་འབྲུ་གཅིག་ཙམ་རེ་ཟོས་ཀྱང་བདུད་ཀྱི་མཐུས་དེའི་ལུས་ཀྱི་ཤ་རྒྱས་ཤིང་སྟོབས་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །
བདུད་དེས་དགེ་སློང་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་ཤིང་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ལ་ཁ་ཟེར་ནས་ངོ་ཚ་དང་ཁྲེལ་མེད་པར་སྤྱོད་དོ། །ངག་ཏུ་འདི་ལྟར་སྨྲ་བར་འདོད་དེ། ཡུལ་ཁམས་གཞན་གྱི་རིན་པོ་

[572A]༄༅། །ཆེའི་གཏེར་དང། ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་དག་ན་འཕགས་པ་རྣམས་སྦས་པའི་ཚུལ་དུ་ཡོད་པ་དག་སྨྲའོ། །དེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་སྐྱེ་བོ་ཡ་མཚན་
པ་དག་གཞན་གྱིས་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་རི་དང། ནགས་ཚལ་དང། སའི་ལྷ་དང། མཁར་གྱི་ལྷ་དང། གཤིན་རྗེའི་རིགས་ཀྱི་འདྲེ་དག་རྒས་ནས་བདུད་དུ་གྱུར་
པ་ཞེས་བྱའོ། །ལ་ལར་རང་ཉིད་ལོག་གཡེམ་སྤྱོད་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འདུལ་ཁྲིམས་བཤིག་ཅིང་སྐྱེ་བོ་གཞན་དག་ཀྱང་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་ལྐོག་ཏུ་འདོད་པའི་ཡོན་
ཏན་ལྔ་ལ་སྤྱོད་དོ། །ལ་ལར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་ཞིང་རྩྭ་དང་ཤིང་ཟ་ལ། གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་པའི་ལས་དག་བྱེད་དོ། །མི་དེ་ལ་འཚེ་བར་བྱེད་པའི་ཚུལ་དེས་སྐྱོ་བའི་སེམས་
སྐྱེས་ནས་དེའི་ལུས་ལས་བྲལ་བ་དང་སློབ་མར་བཅས་པ་ལ་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པ་ཕོག་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱེད་ཅག་ཐོག་མ་ནས་རིག་ན་འཁོར་བར་མི་འཇུག་ལ་འཁྲུལ་
ཞིང་བསླུས་པས་མ་རིག་ན་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་།ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་མཆོག་ཏུ་སྟོང་ཞིང་ལོག་པར་རྟོག་པ་ལ་མ་ཐོགས་པར་
བརྟན་ཅིང་རྫོགས་ལ་གསལ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སེམས་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་སྤྲུལ་བསྒྱུར་སྣ་ཚོགས་བྱེད་པར་འདོད་ནས་འབད་པ་ཆེན་པོས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྒྱུ་གང་

[572B]དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་རྙེད་ནས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འོངས་ཤིང་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ་ངག་གིས་མདོ་སྡེ་
བཤད་ཀྱང་རང་ཉིད་ལ་བདུད་ཞུགས་པ་མ་ཚོར་བར་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་སྨྲ་ཞིང། རིགས་ཀྱི་བུ་གང་དག་རྫུ་འཕྲུལ་འདོད་པ་དག་གི་གམ་དུ་
འོངས་ནས་སྟན་ལ་འདུག་སྟེ་ཆོས་འཆད་ཅིང་མི་དེས་ལག་ཏུ་མེ་འབར་བ་བཟུང་སྟེ་ཆ་མང་པོར་བགོས་ནས་ཆོས་ཉན་པ་པོ་འཁོར་རྣམ་བཞིའི་མགོ་ལ་བཞག་ཅིང། ཉན་
པ་པོ་དེ་དག་གི་མགོར་བཞག་པའི་མེ་ལྕེ་འདོམ་གང་ཙམ་དུ་འབར་ཡང་ཚ་བའི་རང་བཞིན་ཡང་མེད་སྲེག་པར་ཡང་མི་བྱེད་དོ་།སྐབས་ལ་ལར་ཆུའི་སྟེང་དུ་ས་བདེ་བ་ལ་འགྲོ་
བ་བཞིན་དུ་འགྲོ་ལ་ལར་པར་སྣང་ལ་མི་གཡོ་བར་བདེ་བར་འདུག་།ལ་ལར་རིལ་པའི་ནང་དུ་འཇུག་ཅིང་སྣོད་ཆུང་ངུའི་ནང་དུ་ཡང་འདུག་གོ་སྐར་ཁུང་གི་དྲ་མིག་དང་རྩིག་
པ་ལ་ཡང་ཐོགས་པ་མེད་པར་འགྲོ་སྟེ། མཚོན་ཆ་དང་དམག་ལ་ནི་རང་དབང་མ་ཐོབ་བོ། །རང་ཉིད་སངས་རྒྱས་སུ་ཁས་འཆེ་ཞིང་གོས་དཀར་པོ་གྱོན་ནས་དགེ་སློང་གི་ཕྱག་
དང་དུ་ལེན། བསམ་གཏན་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སྐུར་བ་འདེབས། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དག་ལ་ཁ་ཟེར། སྐྱེ་བོ་དག་ལ་ཀླན་ཀ་ཚོལ་ཞིང་ངོ་ཚ་དང་ཁྲེལ་མེད་པར་སྤྱོད་དོ། །ངག་

[573A]༄༅། །ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་ལ་དབང་ཐོབ་པར་སྨྲ་ཞིང་ལ་ལར་སྐྱེ་བོ་དག་ལོགས་ཤིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མཐོང་བར་བྱེད་དེ། དེ་དག་ནི། བདུད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་
བརླབས་པ་ཡིན་གྱི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ལ་བསྔགས་པར་བྱེད་ཅིང་སྡིག་པ་ཆེན་པོ་ལ་མི་འཛེམ། ངོ་ཚ་དང་བྲལ་བའི་ཚིག་ལ་ཆོས་ཀྱི་
གཏམ་མོ། །ཞེས་ཟེར་ཏེ། འདི་ལ་ནམ་མཁའ་དང་སའི་ལྷ་མཐུ་བོ་ཆེ་དང། རིའི་ལྷ་དང། མཚོའི་ལྷ་དང། རླུང་གི་ལྷ་དང། ཆུ་ཀླུང་གི་ལྷ་དང། སའི་ལྷ་དང། རྩྭ་ཤིང་
གི་ལྷ་བསྐལ་པའི་ཐོག་མ་ནས་ཡོད་པ་རྣམས་དང། ཡང་ན་ཀླུ་བདུད་དང་དྲང་སྲོང་ཚེ་ཟད་ནས་བདུད་དུ་གྱུར་པ་དང། ཡང་དྲང་སྲོང་ཚེ་ཟད་ནས་འཆི་བ་ལ་ཐུག་པ་
ལུས་མ་བརྗེས་པར་འདྲེ་གཞན་དེའི་ལུས་ལ་ཞུགས་ཏེ་རྒས་ནས་བདུད་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱའོ། །མི་དེ་ལ་འཚེ་བར་བྱེད་པའི་ཚུལ་དེས་སྐྱོ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ནས་དེའི་ལུས་
ལས་བྲལ་བ་དང་སློབ་མར་བཅས་པ་ལ་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པ་ཕོག་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱེད་ཅག་ཐོག་མ་ནས་རིག་ན་འཁོར་བར་མི་འཇུག་ལ་འཁྲུལ་ཞིང་བསླུས་པས་
མ་རིག་ན་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་མཆོག་ཏུ་སྟོང་ཞིང་ལོག་པར་རྟོག་པ་ལ་མ་ཐོགས་པར་བརྟན་ཅིང་རྫོགས་

[573B]ཅིང་ཡུན་རིང་དུ་བརྩོན་པས་སྤྲུལ་བསྒྱུར་གྱི་རང་བཞིན་ལ་སྟོང་པ་ཟབ་མོ་ཚོལ་བ་ན་དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་
རྙེད་ནས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འོངས་ཤིང་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ་ངག་གིས་མདོ་སྡེ་བཤད་ཀྱང་རང་ཉིད་ལ་བདུད་ཞུགས་པ་མ་ཚོར་བར་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་
པ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་སྨྲ་ཞིང་རིགས་ཀྱི་བུ་གང་དག་སྟོང་པ་ཚོལ་བ་དག་གི་གམ་དུ་འོངས་ནས་སྟན་ལ་འདུག་སྟེ་ཆོས་འཆད་ཅིང་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་རང་ཉིད་ཀྱི་ལུས་གློ་བུར་དུ་
མི་སྣང་བར་གྱུར་ཏེ་འཁོར་གྱིས་མི་མཐོང་ཞིང། སྟོང་པ་དེའི་ནང་ནས་ཐོལ་གྱིས་བྱུང་སྟེ། འབྱུང་བ་དང་ནུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་དབང་ཐོབ་བོ། །ལ་ལར་ལུས་ཤིན་ཏུ་དྭངས་པ་བཻཌཱུརྱ་
ལྟར་སྟོན། རྐང་ལག་བརྐྱང་བསྐུམ་ཙམ་གྱིས་ཙནྡན་གྱི་དྲི་འབྱིན། ལ་ལར་བཤང་གཅི་ཡང་རོ་སྦྲང་རྩི་ལྟར་སྟོན། རྒྱུ་དེས་འདུལ་ཁྲིམས་ལ་སྐུར་བ་འདེབས། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་
ལ་བརྙས་ཤིང་སྨོད། རྟག་པར་ངག་ཏུ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མེད་ལན་གཅིག་ཤི་ནས་སླར་གཏན་དུ་མི་སྐྱེ། འཕགས་པ་དང་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་མེད་ཅེས་སྨྲ་ལ། སྟོང་པ་མངོན་དུ་གྱུར་
ཀྱང་ལྐོག་ཏུ་ལོག་གཡེམ་སྤྱོད་དོ། །ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་དག་འདོད་པ་དང་དུ་བླངས་ཏེ་སྟོང་པའི་སེམས་ཐོབ་ནས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མེད་ཅེས་སྨྲའོ། །འདི་ལ་ཉི་ཟླ་གཟའ་འཛིན་གྱི་

[574A]༄༅། །ཟེར་དང། གསེར་དང། ཤེལ་དང། བཀྲ་ཤིས་ཀྱི་རྩྭ་དང། གྱི་ལིང་དང། མཁའ་ལྡིང་དང། རུས་སྦལ་དང། ཁྲུང་ཁྲུང་དང། གཞན་ཡང་ལོ་
སྟོང་དང་ཁྲི་ལོན་ནས་མི་འཆི་བར་མི་མ་ཡིན་དུ་གྱུར་ཅིང་ཡུལ་ཁམས་སུ་འབྱུང་སྟེ་རྒས་ནས་བདུད་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱའོ། །མི་དེ་ལ་འཚེ་བར་བྱེད་པའི་ཚུལ་དེས་སྐྱོ་བའི་སེམས་
སྐྱེས་ནས་དེའི་ལུས་ལས་བྲལ་བ་དང་སློབ་མར་བཅས་པ་ལ་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པ་ཕོག་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱེད་ཅག་ཐོག་མ་ནས་རིག་ན་འཁོར་བར་མི་འཇུག་ལ་འཁྲུལ་ཞིང་བསླུས་
པས་མ་རིག་ན་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་མཆོག་ཏུ་སྟོང་ཞིང་ལོག་པར་རྟོག་པ་ལ་མ་ཐོགས་པར་བརྟན་ཅིང་རྫོགས་ལ་
གསལ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སེམས་ལ་ཚེ་རིང་བར་འདོད་པའི་དབང་གིས་ལུས་ངལ་བ་ཁྱད་དུ་བསད་ནས་ཡུན་རིང་དུ་འཚོ་བའི་ཐབས་ཚོལ་ཞིང་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་
སྐྱེ་འཆི་དོར་ནས་རང་དབང་གིས་སྐྱེ་འཆི་ནུས་པའི་གཟུགས་ཕྲ་མོས་རིང་དུ་གནས་པར་འདོད་པ་ན་དེའི་ཚེ་ལྷའི་བདུད་ཀྱིས་གླགས་རྙེད་ནས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འོངས་
ཤིང་མི་དེ་ལ་ཞུགས་ཏེ་ངག་གིས་མདོ་སྡེ་བཤད་ཀྱང་རང་ཉིད་ལ་བདུད་ཞུགས་པ་མ་ཚོར་བར་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་བོ། །ཞེས་སྨྲ་ཞིང། རིགས་ཀྱི་

[574B]ནས་སྟན་ལ་འདུག་སྟེ་ཆོས་འཆད་ཅིང་འདི་སྐད་སྨྲ་སྟེ། རྟག་པར་ཡུལ་གཞན་དུ་ཐོགས་པ་མེད་པར་འགྲོའོ། །ཞེས་
སྨྲ་ཞིང། ལ་ལར་དཔག་ཚད་ཁྲིའི་བར་དུ་ཕྱིན་ཏེ་དབུགས་འབྱུང་འཇུག་ཙམ་དུ་སླར་འཁོར་བ་ན་ཡུལ་དེ་ནས་ཡོ་བྱད་བླངས་ནས་འོངས་སོ། །ལ་ལར་ཁྱིམ་གཅིག་ན་རང་དང་
ལྷན་ཅིག་ཏུ་འདུག་པ་དག་ལ་ཁྱིམ་དེའི་ཤར་གྱི་རྩིག་དྲུང་ནས་ནུབ་ཀྱི་རྩེག་དྲུང་གི་བར་གོམ་པ་འགའ་ཙམ་གྱི་ས་ལ་ཡང་ལོ་དུ་མར་བགྲོད་ཀྱང་མི་སླེབ་པར་བྱེད་དོ། །དེས་དེ་
དག་ཡིད་ཆེས་ཤིང་དད་ནས་དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་དངོས་སུ་བྱོན་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །ཡང་དེའི་ངག་ཏུ་ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ངའི་བུ་ཡིན། བདག་ལས་
སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་སྐྱེས། ང་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱོན་པ་ཡིན་གྱི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདའ་བ་ལ་ལམ་བསྒོམ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ཟེར་
ཏེ༑ འདི་ལ་འཇིག་རྟེན་ལ་གནས་པའི་རང་དབང་ཅན་གྱི་ལྷའི་བདུད་ཅེས་བྱའོ། །དེའི་འཁོར་དུ་ཙ་མུཎྜི་དང། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་དང། ཤ་ཟའི་བུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་
པ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་བྲལ་བ་དག་ལ་བསྐུལ་ཏེ་དེ་དག་གི་གཟི་བརྗིད་དང་མདངས་འཕྲོག་པར་བྱེད་དོ། །ལ་ལར་རང་ཉིད་སློབ་དཔོན་ལ་མ་བརྟེན་པར་ལམ་བསྒོམས་

[575A]༄༅། །ཤིང་ང་ནི། རྡོ་རྗེ་འཆང་ཡིན་ཞེས་བཀུར་དུ་བཅུག་ཅིང། ཁྱོད་ལ་ཚེ་རིང་བར་བྱའོ། །ཞེས་སྨྲས་ཏེ་བུ་མོ་མཛེས་མར་སྤྲུལ་ནས་དེ་དང་ལོག་
པར་གཡེམ་པ་ཤིན་ཏུ་སྤྱོད་པས་རིང་པོ་མ་ལོན་པར་དེའི་ཀླད་པ་དང་མཆིན་པ་ཡང་སྐེམ་པར་བྱེད་དོ། །རང་གཅིག་པུ་ཟླ་མེད་པར་སྨྲ་བར་བྱེད་ལ་གཞན་གྱིས་ཉན་པ་
ན་འདྲེས་བརླམས་པ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་ཏེ། གཞན་གྱི་སེམས་འགྱུར་ཞིང་གཞན་དག་ལ་གནོད་པ་བྱས་པས་རྒྱལ་པོའི་ཆད་པ་འབྱུང་ངོ། །ཆད་པ་མ་བྱུང་ཡང་བྱུང་བ་དང་
འདྲ་བར་ལུས་བསྐམས་ཏེ་འཆིའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་སྐྱེ་བོ་དེ་རྨོངས་ཤིང་མྱོས་ཏེ་སྲོག་ཆད་པ་ལ་ཐུག་གོ་ཁྱེད་ཅག་ཐོག་མ་ནས་རིག་ན་འཁོར་བར་མི་འཇུག་ལ་འཁྲུལ་ཞིང་
བསླུས་པས་མ་རིག་ན་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་བདུད་རྣམ་པ་བཅུ་པོ་འདི་ནི། སྙིགས་མའི་དུས་སུ་ངའི་གསུང་
རབ་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་ལམ་སྒྲུབ་པའི་སྐྱེ་བོ་དག་གི་སེམས་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་ལ། རེས་འགའ་ནི། རང་གི་ལུས་མངོན་པར་བསྟན་ཏེ་བདག་རིང་པོ་ནས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་
པའི་སངས་རྒྱས་སོ། །ཞེས་སྨྲ་ཞིང་ལོག་གཡེམ་གྱི་སྤྱོད་པ་བསྔགས་པར་བྱེད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འདུལ་ཁྲིམས་བཤིག་སྟེ། བདུད་སྡིག་ཅན་སློབ་མར་བཅས་པས་ལོག་

[575B] །འདི་ལྟ་བུའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་གདོན་དེ་དག་གིས་སེམས་རྨོངས་སུ་བཅུག་ནས་ཉེ་ན་ཚེ་རབས་དགུ་རིང་ན་ཚེ་རབས་
བརྒྱའི་བར་དུ་དེ་ལྟར་སྤྱོད་ཅིང་བདུད་ཀྱི་གཉེན་དུ་འགྱུར་རོ་།ཚེ་འཕོས་ནས་བདུད་ཀྱི་རིས་སུ་འགྱུར་ལ་དེ་ནས་ཀྱང་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་དོར་ནས་མནར་མེད་པའི་
སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ། །ཁྱོད་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐོབ་ཀྱང་འགོག་པ་ལ་ལམ་འཇུག་པར་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་མི་གཏང་བར་བསྟན་པའི་ཐ་མ་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དེ་
ཡང་དག་པའི་སེམས་ཀྱིས་བལྟས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་སྐྱོབ་ཅིང་གྲོལ་བར་བྱས་ཏེ་བདུད་ཀྱིས་མི་ཚུགས་པར་ཡང་དག་པའི་དོན་ཐོབ་པར་གྱིས་ཤིག་ངས་ཁྱེད་ཅག་སྐྱེ་ཤི་ལས་
ཐར་པར་བྱས་པས་ཁྱེད་ཅག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་བཞིན་བྱེད་ན་དེ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་བསབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རྣམ་པ་བཅུ་པོ་འདི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྣང་བའི་
ཡུལ་ཏེ༑ འདི་ཀུན་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་སེམས་སྦྱངས་པ་འཁྲུལ་བ་ལས་འདི་འདྲ་བར་གྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་རྨོངས་པ་རྣམས་རང་གི་དྲོད་མ་ཟིན་པས་རྒྱུ་རྐྱེན་འདི་ལྟ་བུ་དང་འཕྲད་
ནས་འཁྲུལ་པ་ལ་རང་ཉིད་ཀྱིས་མ་ཤེས་པར་བདག་འཕགས་པའོ་།ཞེས་རྫུན་ཆེན་པོ་སྨྲས་ཏེ་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ་།ཁྱེད་ཅག་ངས་བསྟན་པ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ང་མྱ་

[576A]༄༅། །ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་སྙིགས་མའི་དུས་སུ་ངས་བསྟན་པའི་དོན་འདི་དག་རྒྱས་པར་ཤོད་ཅིག་གསལ་བར་སྟོན་ཅིག་ལྷའི་བུའི་བདུད་ཀྱིས་
སྐབས་མི་རྙེད་པར་སྐྱོང་བ་དང་སྲུང་ཞིང་སྐྱོབ་ན་བླ་ན་མེད་པའི་ལམ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་སྒྲུབ་པའི་དོན་མངོན་པར་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྒྱ་མཚོ་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། བམ་པོ་བཅུ་པ། ཀུན་དགའ་བོ་
རིགས་ཀྱི་བུ་གང་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པས་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཟད་པ་ན་སྐྱེ་བོ་དེ་རྒྱུན་དུ་རྨི་ལམ་དང་འདུ་ཤེས་འགགས་ནས་སད་པ་དང་གཉིད་ལོག་
པ་འདྲ་ཞིང་གསལ་རིག་དབེན་ཞིང་དྭངས་པ་ནི། ནམ་མཁའ་དྭངས་པ་དང་འདྲའོ། །ཡང་མདུན་གྱི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་དང་རགས་པ་དང་ཐོགས་པ་མེད་ལ། འདི་ལ་འཇིག་
རྟེན་གྱི་ས་ཆེན་པོ་དང་རི་དང་ཆུ་ཀླུང་དག་ལ་བལྟས་པ་ན་མེ་ལོང་གི་ནང་དུ་གཟུགས་བརྙན་ཤར་བ་བཞིན་འོངས་པ་ན་གོས་པ་མེད་ཅིང་སོང་བ་ན་རྗེས་མེད། རྫུན་པའི་
སྣང་བ་ཙམ་ལས་སྔོན་གྱི་བག་ཆགས་ཟད་དེ་རྣམ་པར་དག་པའི་རང་བཞིན་ཁོ་ན་ལུས་སོ། །འདི་ནས་སྐྱེ་འགག་གི་རྩ་བ་མངོན་པར་རིག་པར་འགྱུར་ཞིང། ཕྱོགས་བཅུའི་

[576B]འགྱུར་རོ། །སོ་སོའི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མ་མཐོང་ཡང་མཚུངས་པར་སྐྱེ་བའི་རྩ་བའི་རྒྱུ་ནི། སྨིག་རྒྱུ་གཡོ་བ་དང་འདྲ་སྟེ་
གསོབ་ཏུ་གྱུར་པའི་དབང་པོ་དང་ཡུལ་གྱི་མཐར་ཐུག་པའི་གནད་ཀྱིས་གནས་ཤེས་སོ། །འདི་ལ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་སྒྲིབ་གཡོགས་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་སྨིག་རྒྱུ་དང་འདྲ་བར་
གཡོ་བ་དེ་རང་གི་རང་བཞིན་ལ་ཞུགས་ཏེ་སྔོན་གྱི་བག་ཆགས་ཟད་པ་ན་རླབས་དང་བྲལ་བའི་ཆུ་དང་བར་འགྱུར་བ་དང་འདྲ་སྟེ་འདི་ལ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །
སྐྱེ་བོ་དེ་སེམས་ཅན་སྙིགས་མ་ལས་འདའ་བར་ནུས་སོ། །རྒྱུ་འདི་ལ་བརྟག་ན་དབེན་ཞིང་མི་མངོན་པ་རྫུན་པའི་འདུ་ཤེས་རྩ་བར་གྱུར་པའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་
ཡང་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཐོབ་སྟེ་ལྷག་མཐོང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་སེམས་གསལ་ཞིང་མི་གཡོ་བར་གྱུར་པས་ལྷའི་
བདུད་རིགས་བཅུ་པོས་གླགས་མི་རྙེད་ལ། གདོད་རང་རང་གི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བ་ཕྲ་ཞིང་མཐར་ཐུག་པར་དཔྱད་དེ་ཤེས་པར་ནུས་སོ། །ཡང་སོ་སོའི་རིགས་ཀྱི་རྒྱུའི་རྩ་བ་མངོན་དུ་གྱུར་
ཀྱང་དེ་ལ་ཁད་ཀྱིས་གཡོ་བའི་རྒྱུ་ལ་དཔྱད་པ་ན་རྩྭ་བའི་རྒྱུ་ལས་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེས་ན་སྐྱེ་བོ་དེ་རྒྱུ་མེད་པའི་ལྟ་བ་གཉིས་སུ་ལྟུང་ངོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི། རྩ་བའི་རྒྱུ་མེད་

[577A]༄༅། །པར་མཐོང་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱེ་བོ་དེ་སྐྱེ་བའི་རྩ་བ་མཐོང་བ་ན་མིག་གི་དབང་པོ་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་བརྒྱ་དང་ལྡན་པའི་མཐུ་ལ་བརྟེན་ནས་
བསྐལ་པ་བརྒྱད་ཁྲི་ཚུན་ཆད་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་སྐྱེ་ཤི་རིམ་པར་བརྒྱུད་དེ་འཁོར་བར་འཁོར་བ་མཐོང་ངོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་འཁོར་བར་འཁོར་བའི་གནས་བསྐལ་
པ་བརྒྱད་ཁྲི་ཕན་ཆད་མི་སྣང་བའི་རྟོག་པ་སྐྱེས་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་བསྐལ་པ་བརྒྱད་ཁྲི་ཚུན་གྱི་འདི་དག་རྒྱུ་མེད་པར་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་
སྙམ་དུ་རྟོགས་སོ། །དེ་ལྟར་རྟོགས་པས་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་སྟོར་ནས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལྟ་བར་ལྟུང་སྟེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་ལོ། །གཉིས་པ་ནི། ད་ལྟའི་རྒྱུ་མེད་པར་
མཐོང་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱེ་བོ་དེ་སྐྱེ་བའི་རྩ་བ་མཐོང་བ་ན་མི་ནས་མིར་སྐྱེ་བ་དང། བྱ་ནས་བྱར་སྐྱེ་བར་ཤེས་བྱ་རོག་ནི། གཞི་ནས་ནག་གཞད་ནི། གཞི་ནས་དཀར་
མི་དང་ལྷ་ནི། གཞི་ནས་འགྲེང། དུད་འགྲོ་ནི། གཞི་ནས་དུད། དཀར་པོ་ནི། བཀྲུས་པ་མ་ཡིན། ནག་པོ་ནི། ཁ་བསྒྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། བསྐལ་པ་བརྒྱད་ཁྲིའི་བར་དུ་
ཡང་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །ད་ལྟའི་ལུས་འདི་ཕྱི་མའི་མཐའི་བར་དུ་ཡང་འདི་ཁོ་ན་བཞིན་ལ། ངས་གཞི་ནས་བྱང་ཆུབ་ཅེས་བྱ་བ་མ་མཐོང་ན། ཇི་ལྟར་བྱང་

[577B] འདི་ལ་ད་ལྟའི་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་པའི་རྣམ་པ་གཞི་ནས་རྒྱུ་མེད་པར་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་སྨྲའོ། །དེ་ལྟར་རྟོག་པས་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་སྟོར་ནས་
མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལྟ་བར་ལྟུང་སྟེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་ལོ། །འདི་ལ་དང་པོ་རྒྱུ་མེད་པར་སྨྲ་བའི་གྲུབ་མཐའ་འཛིན་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཏིང་ངེ་
འཛིན་དེ་ལ་གནས་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་སེམས་གསལ་ཞིང་མི་གཡོ་བར་གྱུར་པས་ལྷའི་བདུད་རིགས་བཅུ་པོས་གླགས་མི་རྙེད་ལ། གདོད་རང་རང་གི་
རིགས་ཀྱི་རྩ་བ་ཕྲ་ཞིང་མཐར་ཐུག་པར་དཔྱད་དེ། གལ་ཏེ་ཀུན་ཏུ་རྟག་པའི་དོན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སེམས་སྐྱེས་ན་སྐྱེ་བོ་དེ་ཀུན་ཏུ་རྟག་པར་ལྟ་བ་བཞིར་ལྟུང་ངོ། །དེ་ལ་དང་པོ་
ནི༑ སེམས་དང་ཡུལ་གཉིས་རང་བཞིན་ལ་དཔྱད་ནས་གཉིས་ཀ་ལ་རྒྱུ་གཏན་ནས་མ་རྙེད་པས་བསྒོམ་ཞིང་སྦྱང་བཞིན་དུ་བསྐལ་པ་ཉི་ཁྲིའི་ནང་གི་ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་ཅན་
རྣམས་སྐྱེ་འགག་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འཁོར་ཏེ་རང་བཞིན་དེ་ལས་འདའ་བ་མེད་པར་མཐོང་ནས་འདི་ནི། རྟག་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ་།གཉིས་པ་ནི། སྐྱེ་བོ་དེ་འབྱུང་བ་ཆེན་
པོ་བཞིའི་རྩ་བའི་རྒྱུ་ལ་དཔྱད་དེ་ཁམས་བཞིའི་རང་བཞིན་རྟག་པར་གནས་སོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་ནས་བསྒོམ་ཞིང་སྦྱང་བཞིན་དུ་བསྐལ་པ་བཞི་ཁྲིའི་ནང་གི་ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་

[578A]༄༅། །ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་འགག་རྟག་པར་གནས་ཏེ་རང་བཞིན་དེ་ལས་འདའ་བ་མེད་པར་མཐོང་ནས་འདི་ནི། རྟག་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །གསུམ་པ་ནི་
སྐྱེ་བོ་དེ་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང། ཉོན་ཡིད་དང། ཀུན་གཞི་སོགས་དང། སེམས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྩ་བའི་རྒྱུའི་མཐར་ཐུག་པར་དཔྱད་དེ་རང་བཞིན་རྟག་པའོ་
སྙམ་དུ་བསམ་ནས་བསྒོམ་ཞིང་སྦྱང་བཞིན་དུ་བསྐལ་པ་བརྒྱད་ཁྲིའི་ནང་གི་ཕྱོགས་བཅུའི་སེམས་ཅན་རྣམས་འཁོར་བར་འཁོར་ཡང་གདོད་མ་ནས་རྟག་པར་གནས་
པའི་རང་བཞིན་མི་འགྱུར་བར་མཐོང་ཞིང་དེ་ལ་དཔྱད་ནས་རྟག་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །བཞི་པ་ནི། སྐྱེ་བོ་དེ་འདུ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུན་འགག་པའི་རྗེས་སུ་སླར་ཡང་རྒྱུན་འདུག་
པ་དང། གནས་པ་དང། འཁོར་བའི་གནས་མེད་ལ། སྐྱེ་བ་དང། འགག་པའི་འདུ་ཤེས་གཅིག་ཏུ་འགག་པའི་ཕྱིར་རང་སྐྱེ་ཞིང་འགག་པ་མེད་པར་རིགས་སོ་སྙམ་དུ་
སྒྲོ་བཏགས་ནས་རྟག་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །དེ་ལྟར་རྟག་པར་འཛིན་པས་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་སྟོར་ནས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལྟ་བར་ལྟུང་སྟེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་
ལོ༑ ༑འདི་ལ་གཉིས་པ་ཀུན་ཏུ་རྟག་པར་སྨྲ་བའི་གྲུབ་མཐའ་འཛིན་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལ་གནས་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་

[578B]རྙེད་ལ། སྐྱེ་བའི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བ་ཕྲ་ཞིང་མཐར་ཐུག་པར་དཔྱད་དེ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་རྟོག་པ་ཁད་ཀྱིས་སྐྱེས་ནས་
བདག་དང་གཞན་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ན་སྐྱེ་བོ་དེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིའི་ནང་དུ་ལྷུང་ནས་ཁ་ཅིག་ནི། རྟག་ཁ་ཅིག་ནི། མི་རྟག་པར་ལྟ་བའི་ལྟ་བར་ལྟུང་ངོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི། སྐྱེ་བོ་དེ་
རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་རིག་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་ཁྱབ་པར་མཐོང་ནས་དེའི་མཐར་ཐུག་པ་ན་རང་ཉིད་འཕགས་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ནས་ལུས་འདི་ཉིད་ཀྱིས་
ཕྱོགས་བཅུར་ཁྱབ་ཅིང་རྣམ་པར་མི་གཡོ་ལ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ངའི་སེམས་ཀྱི་ནང་དུ་རང་སྐྱེ་ཞིང་རང་འཆི་བར་སྣང་ངོ་སྙམ་ནས་རང་གི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི། རྟག་པ་
ཡིན་ལ། གཞན་སྐྱེ་བ་དང། འགག་པ་ནི། མི་རྟག་པའོ། །ཞེས་སྨྲའོ། །གཉིས་པ་ནི། སྐྱེ་བོ་དེ་རང་གི་སེམས་ལ་མི་བལྟ་བར་ཕྱོགས་བཅུའི་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་
གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ལ་དཔྱད་པ་ན་མཐར་བསྐལ་[?]པས་འཇིག་པའི་གནས་སུ་མཐོང་ནས་སྣ་ཚོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་མི་རྟག་པའོ་།ཞེས་སྨྲ་ལ། མཐར་བསྐལ་པས་མི་འཇིག་པ་
དེ་ནི༑ རྟག་པའོ། །ཞེས་སྨྲའོ། །གསུམ་པ་ནི། སྐྱེ་བོ་དེ་རང་གི་སེམས་ཆ་ཤས་སུ་ཕྱེ་སྟེ་དཔྱད་པ་ན་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་ཞིང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལྟ་བུར་ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་ཡང་

[579A]༄༅། །རང་བཞིན་འགྱུར་བ་མེད་ལ། ལུས་འདི་སྐྱེད་པར་ཡང་བྱེད། འཇིག་པར་ཡང་བྱེད་ཅིང་དེའི་འཇིག་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ནི། ངའི་རང་
བཞིན་ཡིན་ལ། སྐྱེ་འཆི་ཐམས་ཅད་ང་ལས་བྱུང་ཞིང་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །ཞེས་སྨྲའོ། །བཞི་པ་ནི། སྐྱེ་བོ་དེ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཟད་པར་ནི། ཤེས། འདུ་བྱེད་
ཀྱི་ཕུང་པོའི་རྒྱུན་འཇུག་པར་ནི། མཐོང་སྟེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྒྱུན་དུ་འཇུག་པས་རྟག་པའི་རང་བཞིན་ནོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་ལ་གཟུགས་དང་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་ལ་སོགས་
པ་ནི༑ གཅིག་ཏུ་འགག་ཟིན་པས་མི་རྟག་གོ་ཞེས་རྟོགས་ཏེ། ཁ་ཅིག་ནི། རྟག་པ་དང། ཁ་ཅིག་ནི། མི་རྟག་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པས་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ལྟ་བར་ལྷུང་
ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་ལོ། །འདི་ལ་གསུམ་པ་རྟག་པར་ལྟ་བའི་མུ་སྟེགས་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལ་གནས་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་དག་
པའི་དོན་ལ་སེམས་གསལ་ཞིང་མི་གཡོ་བར་གྱུར་པས་བདུད་ཀྱིས་གླགས་མི་རྙེད་ལ་སྐྱེ་བའི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བའི་མཐར་ཐུག་པར་དཔྱད་དེ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་རྟོག་
པ་ཁད་ཀྱིས་སྐྱེས་ནས་རང་གི་ཆ་ཤས་ལ་རྟོག་ཅིང་དམིགས་པ་ན་སྐྱེ་བོ་དེ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་བཞིར་ལྟུང་ངོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི་སྐྱེ་བོ་དེའི་སེམས་ལ་སྐྱེ་བའི་རྩ་བའི་རྒྱུ་

[579B]པས་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའི་མཐའ་ཡོད་ལ། རིམ་པར་འཐུད་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ལ་མཐའ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་
སོ༑ ༑གཉིས་པ་ནི། སྐྱེ་བོ་དེ་བརྟགས་པ་ན་བསྐལ་པ་བརྒྱད་ཁྲིའི་ནང་གི་སེམས་ཅན་རྣམས་མཐོང་ལ་བསྐལ་པ་བརྒྱད་ཁྲི་ཕན་ཆད་ནི། མཐོང་བ་དང་ཐོས་པའི་གནས་མེད་པས་དེ་
ལྟ་བུ་ནི། མཐའ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ལ། སེམས་ཅན་ཡོད་པའི་གནས་ནི་མཐའ་ཡོད་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །གསུམ་པ་ནི། སྐྱེ་བོ་དེ་འདི་སྙམ་དུ་བདག་གིས་ཐམས་ཅད་ཤེས་
པའི་ཚུལ་ལ་བརྟགས་པ་ན་མཐའ་དང་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་སྣང་ངོ། །སྣ་ཚོགས་པའི་སེམས་ཅན་སེམས་ཀྱིས་གསལ་བར་མཐོང་ངོ། །བདག་ལས་གཞན་
སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་རང་བཞིན་མཐོང་བའི་སེམས་ཡོད་པར་མི་ཤེས་སོ་སྙམ་དུ་བསམ་པས་དེ་དག་གི་མཐའ་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་ལ། མཐའ་ཡོད་
པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །བཞི་པ་ནི། སྐྱེ་བོ་དེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་སྟོང་པ་ལ་དཔྱད་ནས་རང་གི་སེམས་ཤེས་པའི་དབང་གིས་སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་སེམས་ལ་དཔགས་ཤིང་བརྟགས་ནས་དེ་དག་ལས་འགའ་ཞིག་ནི་སྐྱེ་བ་དང། འགའ་ཞིག་ནི། འཆིའོ་སྙམ་སྟེ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལས་ཕྱེད་ནི། མཐའ་ཡོད་

[580A]༄༅། །ཕྱེད་ནི། མཐའ་མེད་ལ། འདི་ལྟར་མཐའ་ཡོད་པ་དང་མཐའ་མེད་པ་ལས་བརྟགས་པས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལྟ་བར་ལྷུང་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་
ལ་འཁྲུལ་ལོ། །འདི་ལ་བཞི་པ་མཐའ་ཡོད་པར་ལྟ་བའི་མུ་སྟེགས་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལ་གནས་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་སེམས་གསལ་
ཞིང་མི་གཡོ་བར་གྱུར་པས་བདུད་ཀྱིས་གླགས་མི་རྙེད་ལ་སྐྱེ་བའི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བ་མཐར་ཐུག་པར་དཔྱད་དེ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་རྟོག་པ་བགས་ཀྱིས་སྐྱེས་ནས་འདུ་ཤེས་
ཀྱི་མཐོང་བའི་ནང་ནས་རྟོག་པ་སྐྱེས་ཏེ་སྐྱེ་བོ་དེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིས་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་པར་སྣ་ཚོགས་སུ་སྨྲ་བའི་རྫུན་པའི་ལྟ་བའི་ལྟུང་ངོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི། སྐྱེ་བོ་དེ་སེམས་
འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ལ་བརྟག་པ་ན་འཕོ་ཞིང་འགྱུར་བར་མཐོང་བ་ནི་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་ལ། རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མཐོང་བ་ནི། རྟག་པ་ཞེས་བྱ་ཞིང། གང་མཐོང་བར་བྱ་བ་ནི། སྐྱེ་
བ་ཞེས་བྱ། གང་མི་མཐོང་བ་ནི། འགག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རིམ་པར་འཐུད་པའི་རྒྱུའི་རང་བཞིན་མི་འཆད་པ་ནི། འཕེལ་བ་ཞེས་བྱ་རིམ་པར་བརྒྱུད་པ་ལས་འབྲེལ་བའི་
དངོས་པོ་བྲལ་བ་ནི། འགྲིབ་པ་ཞེས་བྱ། སོ་སོར་སྐྱེ་བ་ནི། ཡོད་པ་ཞེས་བྱ། སོ་སོར་འཆི་བ་ནི། མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །གནས་ལུགས་ལྟར་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པ་ན་ལྟ་བ་

[580B]ན་ལན་དུ་ང་ད་ལྟ་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡིན། འགག་པ་ཡང་ཡིན། ཡོད་པ་ཡང་ཡིན། མེད་པ་ཡང་ཡིན། འཕེལ་བ་ཡང་
ཡིན། འགྲིབ་པ་ཡང་ཡིན་ཞེས་འཁྲུལ་བའི་ཚིག་མ་ངེས་པར་སྨྲ་སྟེ། དྲི་བ་པོའི་སྔར་ཡིད་ལ་ངེས་པའི་ཚིག་དོན་སྟོར་བར་བྱེད་དོ། །གཉིས་པ་ནི། སྐྱེ་པོ་དེ་སེམས་ལ་བརྟགས་པ་
ན་གང་ཡོད་པའི་གནས་མ་རྙེད་པས་མེད་པར་རྟོགས་ནས་གཞན་གྱིས་དྲིས་པ་ན་ལན་དུ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །ཞེས་ལན་གཅིག་པུ་སྨྲ་ལ་མེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིག་མ་གཏོགས་པ་
གཞན་མི་སྨྲའོ། །གསུམ་པ་ནི། སྐྱེ་བོ་དེ་སེམས་ལ་བརྟགས་པ་ན་གང་དུ་ཡང་མེད་པའི་གནས་མ་རྙེད་པས་ཡོད་པར་རྟོགས་ནས་གཞན་གྱིས་དྲིས་པ་ན་ལན་དུ་ཡོད་དོ། །
ཞེས་ལན་གཅིག་པུ་སྨྲ་ལ། ཡོད་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིག་མ་གཏོགས་པ་གཞན་མི་སྨྲའོ། །བཞི་པ་ནི། སྐྱེ་བོ་དེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉིས་ཀར་མཐོང་ནས་དེ་གཉིས་ཕན་ཚུན་
འགལ་བས་དེའི་སེམས་འཁྲུལ་ནས་དྲི་བ་པོ་དག་ལ་ལན་དུ་ཡོད་པ་ཡང་ཡིན། མེད་པ་ཡང་ཡིན། མེད་པའི་ནང་ནས་ཡོད། ཡོད་པའི་ནང་ནས་མེད་དོ། །ཞེས་རྣམ་པ་
ཐམས་ཅད་དུ་འཁྲུལ་པའི་ཚིག་སྨྲ་བས་གཞན་གྱིས་ཞིབ་ཏུ་བརྒལ་ཞིང་འདྲི་བའི་སྐབས་མི་རྙེད་དོ། །འདི་ལྟར་རྟོག་ཅིང་སེམས་པས་ཀུན་ཏུ་འཁྲུལ་ཞིང་རྫུན་སྨྲ་བའི་མུ་སྟེགས་

[581A]༄༅། །ཅན་གྱི་ལྟ་བར་ལྟུང་སྟེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་ལོ། །འདི་ལ་ལྔ་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིའི་རང་བཞིན་ཀུན་ཏུ་འཁྲུལ་ཞིང་མི་འཆི་བ་སྨྲ་
བའི་མུ་སྟེགས་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལ་གནས་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་སེམས་གསལ་ཞིང་མི་གཡོ་བར་གྱུར་པས་བདུད་ཀྱིས་
གླགས་མི་རྙེད་ལ་སྐྱེ་བའི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བ་མཐར་ཐུག་པར་དཔྱད་དེ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་རྟོག་པ་ཁད་ཀྱིས་སྐྱེས་ནས་རྣམ་རྟོག་གི་རྒྱུན་ཟད་པ་མེད་པར་སྐྱེ་ཞིང། ཤི་
བའི་འོག་ཏུ་གཟུགས་ཡོད་ཅེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྟོག་པ་འཁྲུལ་བས་རེས་འགའ་རང་གི་ལུས་རྟག་པར་བཟུང་ནས་གཟུགས་ངའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ་།རེས་འགའ་རང་
ཉིད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་མཐོང་ནས་ང་ལ་གཟུགས་ཡོད་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །རེས་འགའ་མདུན་གྱི་ཡུལ་རྣམས་ལ་རང་དབང་དུ་ལོངས་སྤྱད་པས་ང་གཟུགས་
ལ་དབང་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །རེས་འགའ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་རྒྱུན་མ་ཆད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ང་གཟུགས་ལ་གནས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ་།འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་ཅིང་
ཤི་པའི་འོག་ཏུ་གཟུགས་ཡོད་དོ། །ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་གཞན་རྣམས་ལ་རིགས་པ་སྤོས་ཏེ་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ཡོད་པར་རྟོག་གོ་།འདི་ནས་ཡང་ན་ཀུན་ནས་

[581B]ཁོ་ནར་འགྱུར་ཞིང་དེ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་གནས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་དུ་མི་སྒྲིབ་བོ་ཞེས་སྨྲའོ། །འདི་ལྟར་ཤི་
བའི་འོག་ཏུ་གཟུགས་ཡོད་དོ། །ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལྟ་བར་ལྟུང་སྟེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་ལོ། །འདི་ལ་དྲུག་པ་ཕུང་པོ་ལྔའི་ནང་ནས་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་གཟུགས་
ཡོད་དོ། །ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྨྲ་བའི་མུ་སྟེགས་ཅན་ཞེས་བྱའོ་།ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལ་གནས་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་སེམས་གསལ་ཞིང་མི་གཡོ་བར་གྱུར་
པས་བདུད་ཀྱིས་གླགས་མི་རྙེད་ལ་སྐྱེ་བའི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བའི་མཐར་ཐུག་པར་དཔྱད་དེ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་རྟོག་པ་ཁད་ཀྱིས་སྐྱེས་ནས་སྔར་གཟུགས་དང་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་
རྣམས་འགག་པ་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེས་པས་སྐྱེ་བོ་དེ་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་གཟུགས་མེད་ཅེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སེམས་སྐྱེ་སྟེ་གཟུགས་འགག་པར་མཐོང་བ་ན་ལུས་ཀྱི་རྟེན་མེད་
པར་འགྱུར་བ་དང། འདུ་ཤེས་འགག་པར་མཐོང་བ་ན་སེམས་ཆགས་པའི་ཡུལ་མེད་བ་དང། ཚོར་བ་འགག་པར་མཐོང་བ་ན་ཕྱི་མའི་འབྲེལ་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཕུང་
པོའི་རང་བཞིན་ཞི་ཞིང་འགག་ན་སྐྱེ་བ་ཙམ་ཡོད་ཀྱང་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་མེད་པ་རྩ་ཤིང་དང་འདྲ་སྟེ། འདི་ཉིད་ད་ལྟ་ཐོབ་པ་མེད་ན་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ལྟ་ག་ལ་ཡོད། འདི་ལ་

[582A]༄༅། །ཞིབ་ཏུ་བརྟག་ན་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་གཟུགས་མེད་ཅེས་སྨྲའོ་།འདི་བཞིན་དུ་རིགས་པ་སྤོས་ཏེ་དཔྱད་ན་གཟུགས་མེད་པ་རྣམ་པ་བརྒྱད་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་
སེམས་སོ། །འདི་ནས་བརྩམས་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང། རྒྱུ་དང། འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པར་མཐོང་ཞིང་མིང་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི། ཡེ་ནས་ཆད་པའོ། །ཞེས་སྨྲའོ།།
འདི་ལྟར་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་གཟུགས་མེད་དོ། །ཞེས་རྟོག་པས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལྟ་བར་ལྟུང་སྟེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་ལོ་།འདི་ལ་བདུན་པ་ཕུང་པོ་ལྔའི་ནང་ནས་ཤི་བའི་
འོག་ཏུ་གཟུགས་མེད་དོ། །ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྨྲ་བའི་མུ་སྟེགས་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལ་གནས་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་སེམས་
གསལ་ཞིང་མི་གཡོ་བར་གྱུར་པས་བདུད་ཀྱིས་གླགས་མི་རྙེད་ལ། སྐྱེ་བའི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བ་མཐར་ཐུག་པར་དཔྱད་དེ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་རྟོག་པ་ཁད་ཀྱིས་སྐྱེས་ནས་
འདུ་བྱེད་གནས་ཤིང་ཡོད་པའི་ཚེ་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་གཉིས་འགག་སྟེ་མེད་པས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དེ་གཉིས་ཀ་ལ་བརྟག་སྟེ་སོ་སོར་འཇིག་པར་མཐོང་ལ། སྐྱེ་
པོ་དེ་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ཐམས་ཅད་མེད་ཅེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ལྟ་བ་ལ་འཇུག་གོ་ཡང་གཟུགས་དང་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་ཡོད་པར་སྣང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། འདུ་བྱེད་

[582B]མི་འགྱུར་རོ། །འདི་བཞིན་དུ་རིགས་པ་སྤོས་ནས་ཕུང་པོའི་མཐར་ཐུག་པར་དཔྱད་དེ་མེད་པ་མ་ཡིན་པར་གྱུར་པའི་
གཟུགས་བརྒྱད་སྐྱེས་ནས་གང་ཡང་རུང་བའི་འབྲེལ་བ་གཅིག་དྲན་པ་ན་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་གཟུགས་ཡོད་པ་དང་མེད་པའོ་ཞེས་སྨྲའོ། །ཡང་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་
བཞིན་འགྱུར་ཞིང་འཁྲུལ་བ་ལ་བརྟགས་པས་མངོན་པར་ཤེས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་ཤིང་སྟོང་པ་ཡང་དག་པའི་ཚད་
ཟིན་པར་མ་གྱུར་པས་འདི་ལྟར་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་ཞེས་བརྟགས་ནས་ཕྱི་མའི་མཐའི་བར་དུ་རྨོངས་ཤིང་བརྗོད་དུ་རུང་བ་རྙེད་པར་མི་འགྱུར་བས་མུ་སྟེགས་
ཀྱི་ལྟ་བར་ལྟུང་སྟེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་ལོ་།འདི་ལ་བརྒྱད་པ་ཕུང་པོ་ལྔའི་ནང་ནས་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྨྲ་བའི་མུ་སྟེགས་ཅན་
ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལ་གནས་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གསལ་ཞིང་རྣམ་པར་མི་གཡོ་བར་གྱུར་པས་བདུད་ཀྱིས་གླགས་མི་རྙེད་ལ་
སྐྱེ་བའི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བ་མཐར་ཐུག་པར་དཔྱད་དེ། རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་རྟོག་པ་ཁད་ཀྱིས་སྐྱེས་ནས་སྐྱེ་བའི་ཕྱི་མཐའ་ལ་བརྟགས་པ་ན་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་དག་མེད་དོ་སྙམ་

[583A]༄༅། །ནས་དེ་ལ་ནོར་བའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བོ་དེ་ཆད་པར་ལྟ་བ་རྣམ་པ་བདུན་དུ་འགྱུར་ཏེ། རེས་འགའ་ལུས་འགག་རེས་འགའ་འདོད་པ་ཟད་པར་འགག་རེས་
འགའ་སྡུག་བསྔལ་ཟད་པར་འགག་རེས་འགའ་རབ་ཏུ་དགའ་བ་འགག་རེས་འགའ་བཏང་སྙོམས་ཡང་འགག་པར་འགྱུར་བ་སོགས་འདི་བཞིན་སྔོན་དང་ཕྱི་མ་ལ་ཞིབ་ཏུ་
བརྟགས་ནས་རྣམ་པ་བདུན་གྱི་མཐར་ཐུག་པར་དཔྱད་དེ། ད་ལྟ་བ་འགག་ཅིང་འགག་པའི་རྗེས་སུ་སླར་མི་སྐྱེའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །འདི་ལྟར་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་སྐྱེ་བ་ཅི་ཡང་
མེད་དོ༑ ༑ཞེས་རྟོག་པས། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ནི། གོལ་ཏེ། འདི་ལ་དགུ་པ་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ཕུང་པོ་ལྔ་ཆད་པར་ལྟ་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མུ་སྟེགས་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ཏིང་ངེ་
འཛིན་དེ་ལ་གནས་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསལ་ཞིང་མི་གཡོ་བར་གྱུར་པས་བདུད་ཀྱིས་གླགས་མི་རྙེད་ལ། སྐྱེ་བའི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བ་མཐར་ཐུག་པར་
དཔྱད་དེ། རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་རྟོག་པ་ཁད་ཀྱིས་སྐྱེས་ནས་ཡང་སྲིད་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་དག་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་སྐྱེས་ཤིང། སྐྱེ་བོ་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ལྟ་བ་
རྣམ་པ་ལྔར་ལྟུང་ངོ། །རེས་འགའ་འཆི་འཕོས་ཏེ་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེ་བ་ལ་ཡང་དག་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །འོད་གསལ་བ་མཐོང་ནས་འདོད་ཅིང་ཆགས་པའི་སེམས་

[583B] རེས་འགའ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་མེད་སྙམ་པའི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་དང། རེས་འགའ་སེམས་ལ་མྱ་ངན་མེད་སྙམ་པའི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་
ལ་དང༑ རེས་འགའ་རབ་ཏུ་དགའ་ཞིང་ཡིད་བདེ་བའི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ལ་དང། རེས་འགའ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་གཉིས་ཀ་འགག་སྟེ་འཁོར་བར་འཁོར་བ་དང་
སྐྱེ་འགག་གི་རང་བཞིན་གྱི་དབང་དུ་མི་འགྲོའོ་སྙམ་པས་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལ་སེམས་སོ། །ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ལྷའི་གནས་འདི་རྣམས་ཞི་བ་འདུས་མ་བྱས་སོ་སྙམ་དུ་འཁྲུལ་ཏེ་
གནས་དེ་ལྔ་དགའ་ཞིང་བདེ་ལ་རྣམ་པར་དག་ཅིང་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གནས་སུ་སེམས་སོ། །འདི་ལྟར་ཀུན་ཏུ་སྒྲོ་བཏགས་ནས་གནས་འདི་ལྔ་ལ་མཐར་ཐུག་པའོ། །ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་ལྟར་
མྱ་ངན་ལས་མངོན་པར་འདས་པ་ལྔ་ལ་རྣམ་པར་བརྟགས་པས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལྟ་བར་ལྟུང་སྟེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་ལོ། །འདི་ལ་བཅུ་པ་ཕུང་པོ་ལྔའི་ནང་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མྱ་ངན་
ལས་འདས་པ་ལྔ་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་མུ་སྟེགས་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རྣམ་པ་བཅུ་པོ་འདི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྣང་བའི་ཡུལ་ཏེ་འདི་ཀུན་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་སེམས་སྦྱངས་པ་
འཁྲུལ་པ་ལས་འདི་འདྲ་བར་གྱུར་ཏེ་སེམས་ཅན་རྨོངས་པ་རྣམས་རང་གི་དྲོད་མ་ཟིན་པས་རྒྱུ་རྐྱེན་འདི་ལྟ་བུ་དང་འཕྲད་ནས་འཁྲུལ་པ་ལ་རང་ཉིད་ཀྱིས་མ་ཤེས་པར་བདག་འཕགས་

[584A]༄༅། །པའོ༑ ༑ཞེས་རྫུན་ཆེན་པོ་སྨྲས་ཏེ་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ། །ཁྱེད་ཅག་ངས་བསྟན་པ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་
འོག་ཏུ་སྙིགས་མའི་དུས་སུ་ངས་བསྟན་པའི་དོན་འདི་དག་རྒྱས་པར་ཤོད་ཅིག་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དོན་འདི་གསལ་བར་སྟོན་ཅིག་རང་གི་སེམས་ལས་རྟོག་
པའི་བདུད་ཀྱི་དབང་གིས་ཉེས་པ་བསྒྲུབ་པར་མ་བྱེད་ཅིག་བསྲུང་ཞིང་བསྐྱང་སྟེ་ལོག་པའི་ལྟ་བ་རྣམ་པར་གསལ་ཞིང། དེ་དག་གི་ལུས་དང་སེམས་ཕྱེ་སྟེ་ཡང་དག་པའི་
དོན་རིག་པར་བགྱིས་ལ་བླ་ན་མེད་པའི་ལམ་ལས་གོལ་བའི་གནས་སུ་འགྲོར་མ་འཇུག་ཅིག་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་དུ་མ་བཅུག་པར་
རིག་པ་མཆོག་གི་རྒྱལ་པོ་མངོན་དུ་གྱིས་ལ་གཞན་ལ་ཕྱི་མོར་མཚོན་པར་གྱིས་ཤིག་ཀུན་དགའ་བོ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཞི་གནས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་
ཏེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཟད་པ་ན་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་དབེན་ཞིང་དྭངས་པ་གཡོ་བ་ཕྲ་མོ་དང་ལྡན་པའི་སྐྱེ་བའི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བ་ཕྲ་ཞིང་བག་ལ་ཞ་བ་རྩ་བར་
གྱུར་པ་གློ་བུར་དུ་བཤིག་ནས་གང་ཟག་གི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ནུས་པ་འཇུག་པའི་རྩ་བ་ཆད་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན་གསལ་བར་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་ལ་

[584B] །དཔེར་ན། སྐྱ་རེངས་ཤར་བའི་ཚེ་བྱ་གག་སྐད་འབྱིན་པ་དང་ཤར་ཕྱོགས་སུ་བལྟས་པ་ན་ནམ་ལངས་པའི་མཚན་མ་མཐོང་བ་དང་འདྲ་སྟེ། དབང་པོ་དྲུག་སྟོང་ཞིང་དྭངས་
པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞི་ཞིང་ཕྱི་ནང་ཀུན་ཏུ་དྭངས་ཤིང་གསལ་བར་གྱུར་ཏེ་འཇུག་པ་མེད་པའི་གནས་སུ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཞིང། ཕྱོགས་བཅུའི་རིགས་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སེམས་ཅན་
རྣམས་ཚེ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྩ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་དོན་ལ་བརྟགས་ཤིང་རྩ་བ་བཟུང་བས་སྐྱེ་རྒུ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བཀྲི་བར་མི་ནུས་སོ། །འདི་ལ་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་
དེ་དང་འདྲ་བར་མཐོང་ནས་དྭངས་པའི་གཟུགས་མ་ནུབ་པས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་དབེན་ཞིང་དྭངས་པའི་གཟུགས་སུ་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་
ཕུང་པོའི་སྒྲིབ་གཡོགས་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་གཡོ་བ་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་ལས་སྒོ་དྲུག་སྦྱོང་ཞིང་འཆོས་བཞིན་དུ་མཐུན་ཞིང་ཕྱེ་བ་སྒྲུབ་སྟེ་མཐོང་བ་དང་
ཐོས་པ་སོགས་ཉེ་འཁོར་ན་གནས་པ་བཞིན་དུ་ཕན་ཚུན་ཡུལ་ལ་སྦྱད་པ་ལ་བསྒྲིབས་པ་མེད་པས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དང་སེམས་ཅན་རྣམས་བཻཌཱུརྱ་ལྟ་བུར་
ཕྱི་ནང་ཐོགས་པ་མེད་པར་སྣང་སྟེ། འདི་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཟད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མི་དེ་ནི། ཚེའི་སྙིགས་མ་ལས་འདའ་བར་ནུས་སོ། །དོན་འདི་ལ་བརྟགས་ན་གཟུགས་

[585A]༄༅། །ཀྱི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་གཞི་རྫུན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འདུ་ཤེས་རྩ་བར་གྱུར་བའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་།རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་དག་
འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཞིང་རྩ་བའི་གནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཞུགས་པས་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ཞི་བར་གྱུར་ཀྱང་འགོག་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པ་མ་རྫོགས་
པས། འདི་ལ་ལུས་ཀྱི་དབང་པོའི་བར་དུ་ཆོད་པ་རྣམས་སྦྱར་ཞིང་ཕྱེ་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་རིགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐྱེས་བུའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མཐུན་པར་གྱུར་ཏེ་རྩ་བའི་གཞི་
ལ་འཇུག་པར་ནུས་སོ། །གལ་ཏེ་དེའི་གནས་དེ་ཡང་དག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་རྟོག་ན། སྐྱེ་བོ་དེ་རྟེན་དང་བརྟེན་པར་འཛིན་པའི་ལྟ་བ་ལ་ལྟུང་སྟེ་
ཀ་པི་ལའི་གསང་བའི་དོན་ལ་གནས་ནས་དེའི་འཁོར་དུ་འགྱུར་རོ་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་ནི། ནོར། ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་ནི། འཁྲུལ་ཞིང་སྟོར་བར་འགྱུར་རོ།།
འདི་ལ་དང་པོ་ཐོབ་པའི་སེམས་གནས་སུ་བཙུགས་ནས་འབྲས་བུ་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལས་རིང་དུ་འགྱུར་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་
ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་ནས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཞིང་རྩ་བའི་གནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཞུགས་

[585B]བཞིན་རྣམ་པར་དག་པ་མ་རྫོགས་པས། གལ་ཏེ་དེའི་གནས་པའི་གནས་ལ་རང་གི་ལུས་སུ་མཐོང་ནས་ནམ་མཁའི་ཁམས་
ཀྱི་རིགས་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་བདག་གི་ལུས་དང་འདྲ་བར་རིགས་གཅིག་ལས་རྒྱུན་དུ་བྱུང་ངོ། །ཞེས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་རྟོག་ན། སྐྱེ་བོ་དེ་ནུས་པ་དང་མི་ནུས་པར་
འཛིན་པའི་ལྟ་བར་ལྟུང་སྟེ། མཐའ་ཡས་པའི་ལུས་སྟོན་པའི་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའི་འཁོར་དུ་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་ནི། ནོར། ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་ནི། འཁྲུལ་ཞིང་
སྟོར་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་གཉིས་པ་སྐྱེད་ནུས་པའི་སེམས་གནས་སུ་བཙུགས་ནས་བྱ་བ་ནུས་པའི་འབྲས་བུ་བསྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་།མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལས་རིང་དུ་འགྱུར་ཞིང་
མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་ནས་ང་རྒྱལ་ཆེ་བའི་ལྷ་བདག་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་སྨྲ་བའི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་
སྟོང་ཞིང་རྩ་བའི་གནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཞུགས་ནས་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ཞི་བར་གྱུར་ཀྱང་འགོག་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པ་མ་རྫོགས་པས། གལ་ཏེ་དེའི་གནས་པའི་ས་
ལ་བརྟེན་ནས་གནས་ཐོབ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་དེའི་ལུས་སེམས་དེ་ལས་རྒྱུན་དུ་བྱུང་ཞིང། ཕྱོགས་བཅུའི་ནམ་མཁའ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་ལས་སྐྱེས་སོ། །ཞེས་པ་འདི་ཉིད་བྱས་པ་དང་རྒྱས་

[586A]༄༅། །པའི་གནས་དག་ཡང་དག་པའི་རྟག་པའི་ལུས་ཡིན་ཞིང་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ཉིད་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པའི་ནང་དུ་གནས་
བཞིན་དུ་ཐོག་མ་ནས་རྟག་པར་གནས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་པས་མི་སྐྱེ་བ་འཁྲུལ་ཞིང་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ལ་རྨོངས་སོ། །འདི་ལྟར་ཤིན་ཏུ་རྨོངས་པ་ལ་བདེ་བར་གནས་སོ་ཞེས་ཁྱད་
པར་དུ་འཕགས་པར་རྟོག་ན། སྐྱེ་བོ་དེ་རྟག་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་རྟག་པར་འཛིན་པའི་ལྟ་བར་ལྟུང་སྟེ། རང་དབང་པའི་ལྷའི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་ནི། ནོར་
ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་ནི། འཁྲུལ་ཞིང་སྟོར་རོ། །འདི་ལ་གསུམ་པ་རྒྱུའི་སེམས་ལ་བརྟེན་ནས་རྫུན་པའི་འབྲས་བུ་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལས་རིང་དུ་
འགྱུར་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་ནས་རྫོགས་བྱེད་ཀྱི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཞིང་རྩ་བའི་གནས་རྣམ་
པར་ཤེས་པ་ལ་ཞུགས་ནས་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ཞི་བར་གྱུར་ཀྱང་འགོག་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པ་མ་རྫོགས་པས། གལ་ཏེ་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་ཤེས་པས་ཁྱབ་
པོ༑ ༑ཞེས་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བར་བསམ་ཞིང། ཕྱོགས་བཅུའི་རྩྭ་ཤིང་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་ཡོད་ཅིང་སེམས་ཅན་དང་ཁྱད་པར་མེད་ལ། རྩྭ་ཤིང་ཡང་སེམས་

[586B]འགྱུར་རོ། །ཞེས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱད་མེད་པར་ཤེས་པ་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་རྟོག་ན། སྐྱེ་བོ་
དེ་ཤེས་པ་མེད་པ་ལ་ཤེས་པ་ཡོད་པར་འཛིན་པའི་ལྟ་བར་ལྟུང་སྟེ། ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་ཡོད་པར་འཛིན་པའི་བྷྱ་ཏ་ས་ནཱའི་འཁོར་དུ་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་
ལ་ནི༑ ནོར། ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་ནི། འཁྲུལ་ཞིང་སྟོར་རོ། །འདི་ལ་བཞི་པ་སེམས་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་རྟོགས་ཤིང་རྫུན་པའི་འབྲས་བུ་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་
པ་ལས་རིང་དུ་འགྱུར་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་ནས་ལོག་པར་ཤེས་པའི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་
ཞིང་རྩ་བའི་གནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཞུགས་པས་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ཞི་བར་གྱུར་ཀྱང་འགོག་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པ་མ་རྫོགས་པས། གལ་ཏེ་རྫོགས་པར་
ཆུད་ཅིང་དབང་པོ་ཕན་ཚུན་འཇུག་ཅིང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་གྱུར་པས་རྫོགས་པར་ཆུད་པ་ལས་སྤྲུལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པར་ནུས་སོ་སྙམ་དུ་བསམ་ནས་མེའི་འོད་འདོད་
པ་དང། ཆུའི་གཙང་ཞིང་དྭངས་པ་ལ་དགའ་བ་དང། རླུང་གི་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བ་ལ་སྲེད་པ་དང། སས་སྣ་ཚོགས་བསྒྲུབ་པ་ལ་བརྟགས་པས། སོ་སོར་གཙོ་བོར་བྱས་ཏེ། འདི་ལ་

[587A]༄༅། །ཡུལ་ཐམས་ཅད་དབྱུང་ཞིང་སྐྱེད་པའི་རྩ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ཡུན་རིང་དུ་གནས་ཤིང་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་རྟོག་ན། སྐྱེ་བོ་དེ་སྐྱེ་པ་དང་
སྐྱེ་བ་མེད་པར་འཛིན་པའི་ལྟ་བར་ལྟུང་སྟེ། འོད་སྲུང་དང་བྲམ་ཟེ་དཀའ་ཐུབ་ཀྱིས་ལུས་སེམས་གདུངས་ཤིང་མེ་དང་ཆུ་ལྷ་བཀུར་བས་སྐྱེ་འཆི་ལས་ཐར་པའི་དོན་དུ་བརྩོན་
པ་དག་གི་འཁོར་དུ་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་ནི་ནོར། ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་ནི། འཁྲུལ་ཞིང་སྟོར་རོ། །འདི་ལ་ལྔ་པ་བཀུར་པ་གཙོ་བོར་འཛིན་པས་
སེམས་འཁྲུལ་ཏེ་དངོས་པོ་ལ་ཞེན་ཅིང་རྫུན་པའི་རྒྱུའི་སྲོལ་བཙུགས་ནས་རྫུན་པའི་འབྲས་བུ་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལས་རིང་དུ་འགྱུར་ཞིང་མྱ་ངན་
ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་ནས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྤྲུལ་པའི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཞིང་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ཞི་བར་
གྱུར་ཀྱང་འགོག་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པ་མ་རྫོགས་པས་གལ་ཏེ་རྫོགས་པར་གསལ་བའི་ནང་ནས་སྟོང་པའོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་ཏེ་སྐྱེ་བ་སྣ་ཚོགས་པ་སྤོང་ཞིང་
བསལ་ནས་གཏན་དུ་དགག་པ་ལ་བརྟེན་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་རང་ཉིད་ཀྱི་བརྟེན་པའི་གནས་སུ་བསམ་ཞིང་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་རྟོག་ན། སྐྱེ་བོ་དེ་གནས་པ་དང་

[587B] འདུ་ཤེས་མེད་པའི་ལྷ་དག་ལས་སྟོང་པའི་ལྷ་ཞེས་བྱ་བའི་འཁོར་དུ་འགྱུར་རོ་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་ནི། ནོར། ཤེས་
པ་དང་མཐོང་བ་ནི། འཁྲུལ་ཞིང་སྟོར་རོ། །འདི་ལ་དྲུག་པ་རྫོགས་པར་སྟོང་ཞིང་སེམས་མེད་པ་སྟོང་པའི་འབྲས་བུ་བསྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལས་རིང་
དུ་འགྱུར་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་ནས་ཆད་ཅིང་འགོག་པའི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཞིང་
སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ཞི་བར་གྱུར་ཀྱང་འགོག་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པ་མ་རྫོགས་པས། གལ་ཏེ་ལུས་ཀུན་ཏུ་རྟག་པར་གནས་ཏེ་ཀུན་ཏུ་དྭངས་པ་དང་
མཐུན་ཞིང། འཇིག་ཅིང་འཕོ་བར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་རྟོག་ན། སྐྱེ་བོ་དེ་ཆགས་པ་དང་མ་ཆགས་པར་འཛིན་པའི་ལྟ་བར་ལྟུང་སྟེ། དྲང་སྲོང་ཚེ་
རིང་པོར་གྲུབ་པའི་འཁོར་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་ནི། ནོར། ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་ནི། འཁྲུལ་ཞིང་སྟོར་རོ། །འདི་ལ་བདུན་པ་སྲོག་གི་རྩ་བ་ལ་
ཞེན་ཅིང་དེ་ཉིད་བརྟན་པོར་བསྒྲུབ་པའི་རྒྱུ་རྫུན་པ་ལ་ཚེ་རིང་པོར་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་འབྲས་བུ་ལ་བརྩོན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་བ་ལས་རིང་དུ་འགྱུར་ཞིང་མྱ་ངན་

[588A]༄༅། །ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་ནས་རྫུན་པས་ཚེ་རིང་པོར་སྒྲུབ་པའི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་
ཅད་སྟོང་ཞིང་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ཞི་བར་གྱུར་ཀྱང་འགེག་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པ་མ་རྫོགས་པས། སྲོག་ལ་བརྟགས་ཤིང་ཕན་ཚུན་དུ་འབྲེལ་བ་ལ་དཔྱད་དེ་
ཡུལ་གྱི་འཁྲུལ་པ་ཞི་ཞིང་ཟད་དུ་དོགས་ནས་ཕྱིར་ཞིང་སྐབས་འདིར་པདྨའི་ཁང་བཟང་དུ་འདུག་སྟེ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་མང་དུ་སྤྲུལ་ཞིང་བུ་མོ་བཟང་མོ་དག་འདུས་
ནས་སེམས་རང་ཉམས་སུ་བཏང་སྟེ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་རྟོག་ན་སྐྱེ་བོ་དེ་ཡང་དག་པ་དང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་འཛིན་པའི་ལྟ་བར་ལྟུང་སྟེ། འདོད་པའི་
དབང་ཕྱུག་གི་འཁོར་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་ནི། ནོར། ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་ནི། འཁྲུལ་ཞིང་སྟོར་རོ། །འདི་ལ་བརྒྱད་པ་ལོག་པར་
རྟོག་པའི་རྒྱུ་བསྐྱེད་དེ་ཡུལ་གྱི་འཁྲུལ་པ་རྒྱས་པའི་འབྲས་བུ་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལས་རིང་དུ་འགྱུར་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་
ཁྱེར་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་ནས་ལྷའི་བདུད་ཀྱི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ་།ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཞིང་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ཞི་བར་གྱུར་ཀྱང་འགོག་

[588B] གལ་ཏེ་སོག་གི་དོན་གསལ་བ་ལས་ཕྲ་བ་དང་རགས་པ་ཕྱེ་ཞིང་ཡང་དག་པ་དང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སྒྲོ་
འདོགས་བསལ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མ་འཚོལ་བ་ལ་ཡིད་ཆེས་ན་འབྲས་བུ་ངེས་པར་འབྱིན་པ་ལ་རེ་བས་རྣམ་པར་དག་པའི་ལམ་ལ་གོལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་
སྡུག་བསྔལ་ནི། ཤེས། ཀུན་འབྱུང་ནི། སྤངས། འགོག་པ་ནི། མངོན་དུ་བྱས། ལམ་ནི་བསྒོམས་ཏེ་འགོག་པ་ཙམ་ལ་གནས་པས་གོང་མའི་ཁྱད་པར་ལ་མི་བརྩོན་པར་ཁྱད་པར་དུ་
འཕགས་པར་རྟོག་ན། སྐྱེ་བོ་དེ་རིགས་ངེས་པའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ནང་དུ་ལྟུང་སྟེ། ཐོས་པ་ཉུང་ཞིང་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་གྱི་དགེ་སྦྱོང་གི་སྡེར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་ནི། ནོར། ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་ནི་འཁྲུལ་ཞིང་སྟོར་རོ། །འདི་ལ་དགུ་པ་མཆོག་ཏུ་བརྩོན་པས་མོས་པ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་པའི་ཞི་བའི་འབྲས་
བུ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལས་རིང་དུ་འགྱུར་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་ནས་འགོག་པས་བཅིངས་པའི་
རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཞིང་སྐྱེ་བ་དང་འགག་བཞི་བར་གྱུར་ཀྱང་འགོག་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པ་མ་རྫོགས་པས་

[589A]༄༅། །གལ་ཏེ་ཀུན་ཆུབ་ཅིང་རྣམ་པར་དག་པའི་གསལ་རིག་ལ་སྦྱངས་པས་ཟབ་ཅིང་ཕྲ་ལ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཙམ་ལ་མྱ་ངན་
ལས་འདས་པའི་ཚུལ་ལོ་སྙམ་དུ་གོང་མའི་ཁྱད་པར་ལ་མི་བརྩོན་པར་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་རྟོག་ན། སྐྱེ་བོ་དེ་རིགས་ངེས་པའི་རང་སངས་རྒྱས་སུ་ལྟུང་སྟེ་
ཚོགས་དང་བསེ་རུ་ལྟ་བུའི་རིགས་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་རང་རྒྱལ་གྱི་སྡེར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་ནི་ནོར། ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་ནི་
འཁྲུལ་ཞིང་སྟོར་རོ། །འདི་ལ་བཅུ་པ་རྫོགས་པའི་རིགས་ལས་མི་གཡོ་བའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་དག་ཅིང་གསལ་བར་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་
ལས་རིང་དུ་འགྱུར་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་ནས་གསལ་རིག་རྣམ་པར་དག་ཀྱང་རིགས་མི་འགྱུར་བའི་རིགས་སུ་སྐྱེའོ། །ཀུན་
དགའ་བོ། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པ་བཅུ་པོ་དེ་ནི། བར་མ་དོར་ང་རྒྱལ་སྐྱེ་ཞིང་རྒྱུ་དེས་འཁྲུལ་ནས་མ་རྫོགས་པ་ལ་རྫོགས་པར་སེམས་སོ། །འདི་དག་ཀུན་རྣམ་པར་
ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་སེམས་སྦྱངས་པ་འཁྲུལ་པ་ལས་འདི་འདྲ་བར་གྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་རྨོངས་པ་རྣམས་རང་གི་དྲོད་མ་ཟིན་པས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་དང་

[589B]ཆགས་ལ་སེམས་གཡེངས་ཏེ་རང་ཉིད་གནས་ནས་དེ་ལ་མཐར་ཐུག་པའི་གནས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་
རང་ཉིད་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གོ་འཕང་རྫོགས་སོ་།ཞེས་སྨྲ་ལ། འདི་ལྟར་རྫུན་ཆེན་པོ་སྨྲ་བའི་ལས་བསགས་ཏེ་ལོག་པར་ལྟ་བའི་མུ་སྟེགས་པ་དང་བདུད་དུ་
གྱུར་པའི་ལས་ཀྱི་འཕེན་པ་ཟད་ནས་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་ལྟུང་ངོ། །དེ་དག་ལས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དག་ནི། གོང་མའི་ཁྱད་པར་འཐོབ་པར་མི་
འགྱུར་བ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །ཁྱེད་ཅག་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ལམ་ཡིད་ལ་བཞག་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདི་ང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་སྙིགས་མའི་དུས་
སུ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་སྤེལ་ཞིང། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དོན་འདི་གསལ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་གྱིས་ཤིག་ལྟ་བའི་བདུད་ཀྱི་དབང་གིས་རང་ཉིད་ལོག་པར་
ལྟུང་བར་མ་བྱེད་ཅིག་བསྲུང་ཞིང་བསྐྱབ་སྟེ་ལོག་པའི་རྐྱེན་བསལ་ནས་དེ་དག་གི་ལུས་དང་སེམས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་མཁྱེན་ཅིང་གཟིགས་པའི་ལམ་དུ་ཞུགས་
ཏེ་ཐོག་མ་ནས་ཐ་མའི་བར་དུ་རྒོལ་བའི་ལམ་དུ་འགྲོར་མ་འཇུག་ཅིག་།སྔོན་འདས་པའི་བསྐལ་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་མཉམ་པའི་དེ་བཞིན་

[590A]༄༅། །གཤེགས་པ་རྣམས་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་རིགས་སད་ཅིང་ལམ་ཐོབ་བོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཟད་པ་ན་ཁྱེད་ཅག་
གི་དབང་པོས་ཡུལ་མཐོང་བ་ཕན་ཚུན་དུ་འཕོ་ཞིང་སྤྱོད་པར་ནུས་ལ། དེ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཤེས་རབ་སྦྱངས་པ་ལ་འཇུག་པར་ནུས་ཤིང་
གསལ་རིག་གི་རང་བཞིན་སེམས་ཀྱི་ནང་ནས་སྤྲུལ་པའི་ནུས་པ་ནི་དཔེར་ན། གཙང་ཞིང་དྭངས་པའི་བཻཌཱུརྱའི་ནང་དུ་ཟླ་བའི་གཟུགས་བརྙན་ཤར་བ་བཞིན་ནོ། །
འདི་ལྟར་ཚུལ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་དད་པ་བཅུ་དང། གནས་པ་བཅུ་དང་སྤྱོད་པ་བཅུ་དང། བསྔོ་བ་བཅུ་དང། སྦྱོར་ལམ་བཞི་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
སྤྱོད་པ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ས་བཅུ་དང། ཡང་སངས་རྒྱས་དང་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་རིག་པ་མཆོག་ཏུ་གསལ་བ་མངོན་དུ་གྱུར་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཕྲ་ཞིང་རྨད་དུ་
བྱུང་བའི་བཀོད་པའི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་འཇུག་གོ་བྱང་ཆུབ་ཀུན་ཏུ་རྫོགས་ནས་ཐོབ་པ་མེད་པ་ལ་གནས་པ་སྟེ། འདི་ནི། སྔོན་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་རྣམས་ཀྱི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ཕྲ་ཞིང་ཟབ་པའི་བདུད་ཀྱི་ལས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡིན་ནོ། །བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་

[590B] ཁྱེད་ཀྱིས་ངོ་ཤེས་པར་བྱས་ཏེ་སེམས་ཀྱི་དྲི་མ་སྦྱངས་ཤིང་བསལ་ནས་ལོག་པའི་ལྟ་བ་ལ་ལྟུང་བར་མི་འགྱུར་ཞིང། ཕུང་པོའི་བདུད་ནི། ཞི་ཞིང་འགག་ལྷའི་བདུད་ནི་
བཅོམ་ཞིང་བཏུལ། ཡི་དྭགས་དང་ལྷ་མ་ཡིན་མཐུ་བོ་ཆེ་རྣམས་སེམས་སྟོར་ནས་འབྲོས་པར་བྱེད། ལྟས་ངན་པ་དང་གདོན་དང་ཉེ་བར་འཚེ་བ་རྣམས་སྐྱེ་ཞིང་འབྱུང་བར་མི་
འགྱུར་བས་བྱང་ཆུབ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་ཕོངས་ཤིང་ཉམས་པ་དང། ལམ་དམན་པ་དག་ལ་བརྩོན་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་རྨོངས་ཏེ་སེམས་འཁྲུལ་པར་མི་
འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་སྙིགས་མའི་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྨོངས་པ་རྣམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཚུལ་མི་ཤེས་ཤིང། ཆོས་བཤད་པའི་དོན་མ་རྟོགས་ཀྱང་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒོམ་པར་འདོད་
པ་དག་ལ་ཁྱེད་ཀྱིས་དེ་དག་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར་བར་དོགས་ན་སེམས་རྩེ་གཅིག་པས་ངའི་གཙུག་ཏོར་ཆེན་མོའི་སྔགས་འདི་ཟུངས་ཤིག་གལ་ཏེ་བཟླ་བར་མི་ནུས་ན་བསམ་
གཏན་གྱི་ཁང་བུ་ལ་འདྲི་བའམ། ཡང་ན་ལུས་ལ་བཏགས་ན་བདུད་ཀྱིས་འཚེ་བར་མི་ནུས་སོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་
གོ་འཕང་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་གོང་མའི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པ་ལ་བརྩོན་ཅིག་ཕྱི་མའི་ཞལ་ཆེམས་བཞག་པ་ཡིན་གྱི། ཆེས་ཆེར་གུས་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེའི་ཚེ་

[591A]༄༅། །ཀུན་དགའ་བོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་གདམས་ཤིང་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ཐོས་ནས་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་མཆོག་
ཏུ་གུས་པས་ཡིད་ལ་བཟུང་སྟེ་འཁོར་འདུས་པའི་ནང་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སླར་ཡང་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕུང་པོ་ལྔའི་མཚན་མ་ལས་རྫུན་
པའི་འདུ་ཤེས་རྣམ་པ་ལྔ་རྩ་བར་གྱུར་པའོ། །ཞེས་བཀའ་སྩལ་ལགས་ན། བདག་ཅག་སྔོན་ཆད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འདི་ལྟར་ཟབ་ཅིང་ཕྲ་བར་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་པ་ཐོས་
པར་མ་གྱུར་ལགས། ཡང་ཕུང་པོ་འདི་གཅིག་ཅར་དུ་ཞི་ཞིང་ཟད་པར་འགྱུར་རམ། འོན་ཏེ་རིམ་གྱིས་ཟད་པར་འགྱུར། ཕུང་པོ་ལྔའི་མཐའ་ནི། གང་ཞིག་ལགས། དེ་
བཞིན་གཤེགས་པས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་དགོངས་ཏེ་འཁོར་འདུས་པ་འདི་དག་ལ་ཡིད་དང་མིག་ཤིན་ཏུ་དྭངས་ཤིང་སྙིགས་མའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མིག་ཏུ་
དོན་འདི་བཀའ་སྩལ་དུ་གསོལ་ཞེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་རིག་གི་ངང་ཚུལ་ནི། གདོད་
མ་ནས་རྣམ་པར་དག་པ་སྟེ། སྐྱེ་ཤི་དང་རྡུལ་གྱི་དྲི་མ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང། འདི་ནས་བཟུང་སྟེ་ནམ་མཁའ་སྟོང་པའི་བར་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འདུ་

[591B] དེའི་ཚུལ་ནི། རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གསལ་རིག་རྣམ་པར་དག་པ་ལས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་སྐྱེའོ། །ཨཱ་ཛྙཱ་ཏ་
ཏི་འཁྲུལ་ནས་གྲིབ་མ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་གདོད་མ་ནས་རྒྱུ་མེད་དོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འདུ་ཤེས་པ་ལས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་
བའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་བཞག་སྟེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་འཁྲུལ་ན་རང་བྱུང་དུ་སྨྲའོ། །སྟོང་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་བྱུང་ཞིང་
རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་དང་རང་བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཀྱིས་གདགས་པའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཡང་
དག་པ་མ་ཡིན་པས་དེ་དག་བྱས་པར་ཤེས་ན་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་སྨྲའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་གདོད་མ་ནས་མེད་པར་
ཤེས་ན་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་གདོད་མ་ནས་ཅི་ཡང་མེད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ལ། དེ་ལྟར་མི་ཤེས་པ་དག་གིས་རང་བྱུང་དུ་
སྨྲ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཁྱེད་ཅག་ལ་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་བའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བར་

[592A]༄༅། །གསལ་བར་བསྟན་ཏོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ལུས་ནི། སྔོན་ཕ་མའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་རྒྱུ་བྱས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞིང་ཁྱོད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ནི། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་
ན་སྐྱེ་སྲིད་དུ་འོང་བར་མི་ནུས་ཏེ། འདི་ལྟར་ན་འདུ་ཤེས་བརྒྱུད་ནས་སྲོག་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དཔེར་ན། ངས་སྔར་སྨྲས་པ་བཞིན་སེམས་ལ་རོ་སྐྱུར་པོ་བསམ་ན་
འགྲམ་ཆུ་ལྡང་ལ། བྲག་མཐོན་པོ་ལ་འཛེག་པར་བསམ་ན་རྐང་མཐིལ་འདར་ཞིང་སྐྱུར་རོ། །ཡང་མཐོན་པོ་དེར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་རོ་སྐྱུར་པོ་ཡང་ཁ་ལ་འཕོས་པ་
མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་དེ་དག་དང་མཚུངས་པར་རྫུན་པ་མ་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་རོ་སྐྱུར་པོ་གླེང་པ་ན་འགྲམ་ཆུ་ལྡང། དེའི་ཕྱིར་ཚུལ་འདི་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་
ཁྱོད་ཀྱི་ད་ལྟའི་ལུས་སྲ་ཞིང་མཁྲང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འདུ་ཤེས་ལས་བྱུང་བ་སྟེ་དང་པོའོ། །སྔར་བཤད་པའི་མཐོན་པོ་ལ་འཛེག་པར་སེམས་པའི་
འདུ་ཤེས་ཀྱིས་ངེས་པར་ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་འདར་བར་བྱེད་ནུས་པ་ལྟར་ན། ཚོར་བའི་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་ལུས་གཡོ་བར་ནུས་སོ། །ཁྱོད་ད་ལྟ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་འཕྲད་
ན་ཕན་པ་དང། ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་དང་འཕྲད་ན་གནོད་པར་འགྱུར་བའི་ཚོར་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཕན་ཚུན་ལྟོས་ཏེ་འཇུག་པས་རྫུན་པའི་རྣམ་རིག་ཕྱིན་ཅི་ལོག་

[592B] །ཁྱོད་ཀྱི་དྲན་པས་ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་བཀོལ་བ་སྟེ་ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་དྲན་པ་དང་གཅིག་མ་ཡིན་པ་ལ་ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་ཅིའི་ཕྱིར་དྲན་
པས་རང་དབང་དུ་བཀོལ་ཞིང། སྣ་ཚོགས་པའི་རྣམ་པ་འཆར་བར་འགྱུར། སེམས་གཡོ་ན་ལུས་ཀྱི་ཚོར་བ་འབྱུང་བས་དྲན་པ་དང་ཕན་ཚུན་མཐུན་པར་འཇུག་གོ་
དེའི་ཕྱིར་གཉིད་སད་ན་འདུ་ཤེས་ཀྱི་སེམས་གཡོ་ཞིང་གཉིད་ལོག་ན་རྨི་ལམ་སྣ་ཚོགས་པ་འབྱུང་སྟེ། ཁྱོད་ཀྱི་དྲན་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྟོག་
པ་གཡོ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཀུན་ཏུ་འཇུག་པའི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཏེ། གསུམ་པའོ། །འགྱུར་བའི་རང་བཞིན་སྡོད་པ་མེད་པར་སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་གིས་
མི་མངོན་པར་འཕོ་བས་རིམ་གྱིས་སན་མོ་དང་སྐྲ་སྐྱེ་བ་དང་ཟུངས་ཉམས་ཤིང་གདོང་ལ་གཉེར་མ་བྱུང་བདག་ཉིན་མཚན་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་རྒྱུག་ཀྱང་ཤེས་ཤིང་
ཚོར་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་ཅིའི་ཕྱིར་འགྱུར་བར་སྣང། གདོན་མི་ཟ་བར་ཡང་དག་པ་ཡིན་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་ཅིའི་
ཕྱིར་མི་ཚོར། དེའི་ཕྱིར་འདུ་ཤེས་ཐམས་ཅད་ནི། དྲན་ཙམ་དྲན་ཙམ་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འགྱུར་བ་ལ་དབེན་ཞིང་མི་མངོན་པར་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་

[593A]༄༅། །ཏེ༑ བཞི་པའོ། །ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་དྭངས་ཤིང་གསལ་བའི་རང་བཞིན་རྟག་བརྟན་མི་གཡོ་བར་གནས་པ་ལ་རྟག་པའོ་སྙམ་དུ་བསམ་ན་ལུས་ལ་
མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་ཚོར་བ་དང་ཤེས་པ་ལས་འདའ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དག་པའི་རང་བཞིན་ནི། བདེན་ན་རྫུན་པའི་བག་ཆགས་མི་འཇུག་
པར་རིགས་སོ། །ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱིར་སྔོན་ངོ་མཚར་བ་འགའ་ཞིག་མཐོང་ནས་ལོ་རིང་དུ་སོང་བས་བརྗེད་པ་དང་དྲན་པ་གཉིས་ཀ་མེད་པར་གནས་པ་ལས་ཕྱིས་གློ་
བུར་དུ་སྔོན་གྱི་དེ་མཐོང་བ་ན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ངོས་ཟིན་ནས་མི་འཁྲུལ་ཞིང་བརྗེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་གསལ་བའི་རང་བཞིན་རྟག་བརྟན་མི་གཡོ་བ་
ལས་དྲན་པའི་བག་ཆགས་རྒྱུན་དུ་འཇུག་པས་བསམ་དུ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཀུན་དགའ་བོ། རྟག་བརྟན་འདི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་དཔེར་
ན༑ གཏིང་ཟབ་པའི་འབབ་ཆུ་དང་འདྲ་སྟེ། བལྟས་པ་ན་མི་གཡོ་བ་ལྟར་སྣང་ཡང་དེ་ནི། མྱུར་བར་རྒྱུ་བ་མ་མཐོང་བ་ཡིན་གྱི། མི་རྒྱུ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་
འདུ་ཤེས་རྩ་བ་མ་ཡིན་ན་རྫུན་པའི་བག་ཆགས་ཇི་ལྟར་བསྒོ་ཁྱོད་ཀྱི་དབང་པོ་དྲུག་ནི། ཕན་ཚུན་དུ་འཕོ་ཞིང་སྤྱོད་དེ་ཕྱེ་ཞིང་སྦྱོར་བར་མ་ནུས་ན། ཕྱིན་ཅི་

[593B] །དེ་བས་ན་ཁྱོད་ཀྱི་ད་ལྟ་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་ཚོར་བ་དང་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་བག་ཆགས་རྣམས་འདྲེས་ཤིང་
མི་མངོན་པར་གནས་སོ། །རྣམ་པར་དག་ཅིང་གསལ་བ་ལས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་སྣང་ཙམ་གྱི་ཟབ་ཅིང་ཕྲ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འདུ་ཤེས་ཏེ་ལྔ་པའོ། །ཀུན་
དགའ་བོ། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ལྔ་ལས་གྲུབ་པ་སྟེ། ཁྱོད་ད་ལྟ་ཕུང་པོའི་མཐའ་ཟབ་པ་དང་མི་ཟབ་པ་ཤེས་པར་
འདོད་ན། གཟུགས་དང་སྟོང་པ་ནི། གཟུགས་ཀྱི་མཐའ་ཡིན། རེག་པ་དང་བྲལ་བ་ནི། ཚོར་བའི་མཐའ་ཡིན། དྲན་པ་དང་བརྗེད་པ་ནི། འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཐའ་
ཡིན༑ སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ནི། འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཐའ་ཡིན། དྭངས་པ་ལ་འཇུག་པ་དང་དྭངས་པ་ལ་ཐིམ་པ་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཐའ་ཡིན་ནོ། །ཕུང་པོ་འདིའི་
རྩ་བ་རིམ་གྱིས་བསྐྱེད་དེ། སྐྱེ་བའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས་རིམ་གྱིས་སྐྱེ། འགག་པའི་ཚེ་གཟུགས་ནས་རིམ་གྱིས་འགག་གནས་ལུགས་ནི་གཅིག་ཅར་དུ་
རྟོགས་[?]ལ། གནས་ལུགས་རྟོགས་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་འགྱུར། ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་ནི། གཅིག་ཅར་དུ་དག་པར་མི་འགྱུར་གྱི་རིམ་

[594A]༄༅། །གྱིས་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །ངས་སྔོན་ཁྱོད་ལ་ལྷའི་དར་གྱི་མདུད་པ་བསྟན་ཟིན་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་ཅིའི་ཕྱིར་མ་ཤེས་པར་སླར་ཡང་པ་ལ་
འདྲི་ཁྱོད་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་བ་རྟོགས་ཤིང་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་མ་འོངས་པ་སྙིགས་མའི་དུས་ཀྱི་ལམ་ལ་སློབ་པའི་སྐྱེ་བོ་དག་ལ་སྤེལ་
ཞིང་བསྟན་ཏེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་དོན་རིག་པར་བྱེད་པ་དང་རང་གི་སྐྱེ་ཤི་ལ་སྐྱོ་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡོད་པར་ཤེས་ནས་ཁམས་གསུམ་
ལ་མི་ཆགས་པར་བྱ་བར་རིགས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་སྐྱེ་བོ་ལ་ལ་ཞིག་གིས་ཕྱོགས་བཅུའི་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཁྱབ་པར་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་
བཀང་སྟེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་བླ་མར་བྱས་ཏེ་མཆོད་ཅིང་བསྙེན་བཀུར་བས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་སྐྱོ་བར་མི་འགྱུར་ན། ཁྱོད་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་
སེམས། སྐྱེ་བོ་དེ་དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ལ་ཕུལ་བའི་རྒྱུས་བསོད་ནམས་མང་དུ་བསྐྱེད་དམ། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། ནམ་མཁའ་ལ་མཐའ་མེད་པའི་ཕྱིར་རིན་
པོ་ཆེ་ལ་ཡང་མཐའ་མེད་དོ། །སྔོན་གྱི་དུས་སུ་སྐྱེ་བོ་ཞིག་གིས་པ་ན་བདུན་སངས་རྒྱས་ལ་ཕུལ་ཏེ་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་གྱུར་ན། ནམ་

[594B]ཐམས་ཅད་རིན་པོ་ཆེས་བཀང་སྟེ་ཕུལ་བའི་བསོད་ནམས་ལ་བསྐལ་པའི་མཐའི་བར་དུ་བརྗོད་ཅིང་སེམས་པས་
ཚད་གཟུང་བར་མི་ནུས་ན། དེའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་མཐའ་མ་མཆིས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
ཐམས་ཅད་ནི། རྫུན་མི་གསུང་སྟེ། གལ་ཏེ་སྐྱེ་བོ་འགའ་ཞིག་གིས་ལུས་ཀྱིས་ཕས་ཕམ་པ་བཞི་དང། རྩ་བའི་ལྟུང་བ་བཅུ་ལ་སྤྱད་ནས་དབུགས་འབྱུང་འཇུག་ཙམ་དུ་འཇིག་
རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་དང་གཞན་གྱི་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བར་སྐྱེ་ཞིང། དེ་ནས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུའི་མནར་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་མ་ཟད་ཀྱི་བར་དུ་འགྲོ་བ་དེ་དག་
ས་གོལ་གཏོགས་པ་ཙམ་དུ་དེ་ལ་དད་ཅིང་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདི་སྙིགས་མའི་དུས་ཀྱི་ལས་དང་པོ་པ་དག་ལ་ཕྱེ་ཞིང་བསྟན་ཏེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་ན། སྐྱེ་བོ་དེའི་སྡིག་པའི་
ལས་བསམ་པ་ཙམ་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་ཅིང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལས་ཐར་ནས་བདེ་བའི་ཞིང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ་བསོད་ནམས་ཐོབ་པ་འདི་ལ་
སྔ་མའི་སྦྱིན་པ་བཏང་བའི་བསོད་ནམས་ཀྱིས་བརྒྱའི་ཆ་དང་།སྟོང་གི་ཆ་དང། བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་གི་ཆ་དང། དེ་བཞིན་དུ་རྩིས་དང། གྲངས་དང། དཔེའི་བར་དུ་ཡང་བསྒྲུན་དུ་མེད་དོ་

[595A]༄༅། །ཀུན་དགའ་བོ། གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་ལ་ལ་དག་མདོ་སྡེ་འདི་ཁ་ཏོན་དུ་འདི་ན་ཞིང། སྔགས་འདི་འཛིན་པ་དང་འཆང་ན་དེའི་ཕན་ཡོན་རྒྱས་པར་ངས་
བསྐལ་པའི་བར་དུ་བཤད་ཀྱང་ཟད་པར་མི་ནུས་སོ། །ངས་བསྟན་པ་[?]ལ་[?]བརྟེན་ནས་ཇི་ལྟར་བསླབ་པ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབས་ན། བདེ་བླག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པར་ནུས་ཤིང་བདུད་ཀྱི་
[?]ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། དགེ་སློང་དང། དགེ་སློང་མ་དང། དགེ་བསྙེན་དང། དགེ་བསྙེན་མ་དང། འཇིག་
རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྷ་དང། མི་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ཞིང་གཞན་ལས་འདུས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང། ཐེག་པ་གཉིས་ཀྱི་འཕགས་པ་དང། རིག་པ་
འཛིན་པའི་བུ་གཞོན་ནུ་དང། སེམས་དང་པོར་བསྐྱེད་པའི་འབྱུང་པོ་མཐུ་བོ་ཆེ་དང་བཅས་པ་རྣམས་དགའ་ཞིང་མགུ་ལ་ཡི་རང་སྟེ་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་དོ།། །།མདོ་འདིའི་འགྱུར་བྱང་ལོགས་སུ་ཡོད་པ་ལྟར་གོང་མ་གནམ་སྐྱོང་གི་དུས་སུ་རྒྱ་ལས་
བསྒྱུར་བའོ།།