[403B] ༑༑རྒྱ་གར་སྐད་དུ་ཨཱརྱ་ཤཱུ་རང་ག་མ་ས་མཱ་དཧི་ནཱ་མ་མ་ཧཱ་ཡཱ་ན་སཱུ་ཏྲ། བོད་སྐད་དུ། འཕགས་པ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། བམ་པོ་དང་པོ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་

[404A]༄༅། །ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ན་བྱ་
རྒོད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་རི་ལ་དགེ་སློང་སུམ་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་གི་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ཆེན་པོ་མངོན་པར་ཤེས་པས་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཤ་སྟག་དང་ཐབས་གཅིག་ཏུ་བཞུགས་སོ། །
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུན་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་དང་ཡང་ཐབས་གཅིག་སྟེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པ། གཟུངས་ཀྱིས་མི་བརྗེད་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་
སྤོབས་པ་མི་ཟད་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པས་མི་གཡོ་བ། ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་སྒྲུབ་པ་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པ། བཟོད་པ་ཐོབ་པ། གཟུངས་
ཀྱི་ཚུལ་ཐོབ་པ། ཆོས་ཟབ་མོའི་ཚུལ་ལ་ཞུགས་པ། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་བྱེ་བ་ཚར་ཕྱིན་པ། སྨོན་ལམ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ། བདུད་དང། ཕྱིར་རྒོལ་བ་བཅོམ་པ། སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བཀོད་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་བྱམས་པ་ཆེན་པོའི་གོ་ཆ་བགོས་པ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ། བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོས་རྟུལ་བ། ཚིག་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངེས་པའི་ཚིག་སྟོན་པ་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པ། སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་ལ་གནས་པ། ཡེ་ཤེས་དུས་གསུམ་ལ་མ་ཆགས་པ་ཐོབ་

[404B] ཁམས་གསུམ་ལས་མངོན་པར་བྱུང་བ། སངས་རྒྱས་དང་ཆོས་ལ་མོས་པ་མང་བ། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྐོར་བ། སྒྲ་ཐོགས་པ་མེད་པ། སྒྲ་ཡིད་དུ་འོང་བས་གོ་བར་བྱེད་པ། སྤྱོད་
ལམ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པ། དཀྲིས་པ་དང་བྲལ་བ། མཚན་གྱིས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བའི་གོ་ཆ་བ་གོས་པ་
དྲན་པ་དང། བློ་གྲོས་དང། རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ། ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང། བརྟན་པ་དང་ལྡན་པ་ཤ་སྟག་ལ། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐོགས་པ་
མེད་པར་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྐོར་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སེམས་བསྐྱེད་མ་ཐག་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྐོར་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་
ཆེན་པོ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་མིག་གཙང་ཞིང་དྲི་མ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སེལ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དགའ་བ་དང། དད་པའི་སྤྱོད་ལམ་སྟོན་པ་དང། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་མཚན་དམ་པ་བཀོད་པའི་རྒྱལ་པོའི་བློ་གྲོས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མི་སླུ་བའི་བློ་དང་ལྡན་

[405A]༄༅། །པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་མཐའ་ཡས་པའི་བློ་གྲོས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་
ཆེན་པོ་འདུ་ཤེས་ལྡོག་པ་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་ཞིང་རྟུལ་བ་རྟག་ཏུ་ལེགས་པར་བརྩམས་པ་དང་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྟག་ཏུ་མཉམ་པར་གཞག་ཅིང་དབང་པོ་མི་གཡེང་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་
སྒྲ་འབྱིན་པའི་དབྱངས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ལྷ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྟོད་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཟུངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་གི་
རྒྱལ་པོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྤོབས་པའི་རྒྱལ་པོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྤོབས་པའི་རྒྱན་བཀོད་པའི་རྒྱལ་པོ་དང། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བྱམས་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་
ལྷུན་པོའི་རྩེ་འཛིན་བརྩེགས་པའི་རྒྱལ་པོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཡོན་ཏན་རིན་པོ་ཆེ་བཀོད་པ་རྒྱ་མཚོའི་བློ་གྲོས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་

[405B] བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བཀོད་པ་ཆེན་པོའི་བློ་གྲོས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རིན་པོ་ཆེ་
ཆེན་པོའི་ཏོག་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འོད་ཀྱི་ཏོག་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འོད་དཔལ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་
དཔའ་ཆེན་པོ་འོད་བཀོད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དད་ལྡན་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་རྒྱལ་པོ་དང། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་མཐུ་བརྟན་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་དང། དེ་དག་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སུམ་ཁྲི་
ཉིས་སྟོང་དང་ཐབས་གཅིག་གོ་གང་ཡང་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ན་གནས་པའི་བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དང། དེ་མ་
ཡིན་པ་གཞན་ཡང་ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང། མི་དང། མི་མ་ཡིན་པ་
གཟི་བརྗིད་ཆེ་བ། གཟི་བརྗིད་ཆེ་བ་ཆེ་ཞིང་ཆེ་བ་འོངས་ཤིང་ལྷགས་པ། དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པ། རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འཁོར་དེར་ཚོགས་ཤིང་འཁོད་

[406A]༄༅། །པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་འཁོར་དེ་ཉིད་དུ་འདུས་པར་གྱུར་ཏེ་འདུག་པ་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་
ཏེ༑ གང་བདག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་ཇི་ལྟ་བུའི་ཞུ་བ་ཞུས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་
འགྱུར་བ་དང། ཆོས་ཀྱི་རིགས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་བསྲུང་བར་འགྱུར་བ་དང། དགེ་འདུན་གྱི་རིགས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་དང། བདུད་ཀྱི་གནས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མོག་
མོག་པོར་བྱས་པར་འགྱུར་བ་དང། གང་ཟག་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་རྣམས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཚར་ཆོད་པར་འགྱུར་བ་དང། སེམས་ཅན་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་བསྐྱེད་པ་རྣམས་ཀྱང་དགེ་
བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་དང། སེམས་ཅན་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པ་རྣམས་ཀྱང་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྒྱས་པར་འཕེལ་བར་འགྱུར་བ་དང། སེམས་ཅན་གང་དག་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་མ་
བསྐྱེད་པ་དེ་དག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་དང། སེམས་ཅན་གང་དག་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་དང། གང་དག་ཕྱིར་མི་
ལྡོག་པ་དེ་དག་ཀྱང་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བ་དང་སེམས་ཅན་དམིགས་པ་ཅན་ཐམས་ཅད་དང། བདག་

[406B]པར་འགྱུར་བ་དང། སེམས་ཅན་དམན་པ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པར་འགྱུར་བ་
དང༑ སེམས་ཅན་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ཀྱང་མགུ་ཞིང་མཆོག་ཏུ་དགའ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཞུ་བ་ཀུན་ཞུ་བར་བྱའོ་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་
དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་
མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཞུས་ནས་ཞུ་བ་ལུང་བསྟན་པའི་སླད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདག་ལ་སྐབས་ཕྱེ་ན། བཅོམ་ལྡན་
འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་བདག་ཕྱོགས་འགའ་ཞིག་ཞུའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དྲིས་པ་ལུང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རྟག་ཏུ་སྐབས་ཕྱེ་ཡི་
བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཁྱོད་ཅི་དང་ཅི་འདོད་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཞུས་ཤིག་དང། ཞུ་བ་ཞུས་པ་དེ་དང་དེའི་ལུང་བསྟན་པས་ངས་ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་རངས་པར་བྱའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་

[407A]༄༅། །སྩལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ལ་གནས་ན་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བ་
དང༑ སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་དང་མི་འབྲལ་བར་འགྱུར་བ་དང། ཕྱོགས་བཅུར་སྣང་བའི་ཕྱིར་སྣང་བ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དང། བདུད་ཐམས་ཅད་ཚར་
གཅད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་རྒྱ་ཆེན་པོ་གྲགས་པས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བར་འགྱུར་བ་དང། རང་བྱུང་གི་ཆོས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་དུ་འགྱུར་བ་དང། མ་བསྟན་པའི་ཡེ་
ཤེས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་འཇོག་པར་མི་འགྱུར་བ་དང། ཕྱི་མའི་མཐའི་བསྐལ་པ་བྱེ་བར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་སྤོབས་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འགྱུར་བ་དང། ཚེ་བསྐལ་བ་དཔག་
ཏུ་མེད་པར་འཛིན་པའི་བྱིར་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དང། སེམས་ཅན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་རྣམས་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་དང། སེམས་
ཅན་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་རྣམས་ལ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་བསྟོན་པར་འགྱུར་བ་དང། སེམས་ཅན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་རྣམས་ལ་སངས་

[407B] ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་འཚལ་ཅིང་འཆད་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ངེས་པར་གྱུར་པ་ལའང་མི་འཇུག་པ་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་
ཀྱང་འཚལ་ཅིང་འཆད་ལ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ངེས་པར་འགྱུར་པ་ལའང་མི་འཇུག་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་འཚལ་ཅིང་འཆད་ལ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའང་
ཐོབ་པར་མི་བགྱིད་པ་དང། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་དང། རྟགས་དང། ཆ་བྱད་རྣམས་ཀྱང་སྟོན་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་ཡང་མི་འབྲལ་བ་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ཁ་དོག་དང། གཟུགས་དང། རྟགས་དང། ཆ་བྱད་རྣམས་ཀྱང་སྟོན་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ཡང་མི་འབྲལ་བ་དང་ས་བཅུའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་དང་ལྡན་པའི་
ཕྱིར་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ངེས་པར་བྱུང་བས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཟུགས་དང། ཁ་དོག་དང། ཆ་བྱད་ཀྱང་སྟོན་པ་དང། སྲིད་པ་ཐ་མ་དང་ལྡན་པས་དགའ་ལྡན་
གྱི་གནས་རབ་ན་གནས་པར་ཡང་གདའ་བ་དང། དགེ་བའི་རྩ་བའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་མངལ་དུ་འཇུག་པ་དང། བཙས་པ་དང་མངོན་པར་འབྱུང་བ་དང། དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་དང་
བདུད་འདུལ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའང་སྟོན་པ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་རྣམ་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དང། གསོལ་བ་གདབ་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་

[408A]༄༅། །འཁོར་ལོ་བསྐོར་བའང་སྟོན་པ་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་དུའང་ཡོངས་སུ་སྟོན་པ་དང་
ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ལུས་འཇིག་པར་ཡང་སྟོན་པ་དང། སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དམ་པའི་ཆོས་རབ་ཏུ་འཇིག་པར་འགྱུར་བའང་སྟོན་པའི་ཏིང་ངེ་
འཛིན་དེ་གང་ཡང་མཆིས་སམ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ལ་གནས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་
བཀོད་པ་རྣམ་པར་སྤྲུལ་པའང་སྟོན་ཅིང་གཟུགས་སུ་མཐོང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟོན་ལ། ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་
བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་གང་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་བ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་
བརྟན་པ། ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །ཡང་བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཁྱོད་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་ཕན་པ་དང། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་བདེ་བ་དང། འཇིག་རྟེན་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་དང། སྐྱེ་བོ་ཕལ་པོ་
ཆེ་དང། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་དོན་དང། ཕན་པ་དང། བདེ་བ་དང། ད་ལྟར་དང། མ་འོངས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་ཏེ། བློ་གྲོས་

[408B] ཁྱོད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དོན་དེ་ཞུ་བར་སེམས་པ་ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །འདི་ལྟར། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཁྱོད་ནི་སྔོན་གྱི་རྒྱལ་བ་ལ་བྱ་བ་བྱས་པ། དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་
པ༑ སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་ལ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ལམ་རྣམས་
སུ་ངེས་པར་བྱུང་བ། བདུད་དང། ཉོན་མོངས་པ་དང། ཕྱིར་རྒོལ་བ་བཅོམ་པ། ཆོས་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་རང་དབང་ཡོད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་འཇུག་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོངས་སུ་སྡུད་པ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་མཛོད་འཛིན་པའོ། །འདི་ལྟར། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཁྱོད་
ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ལ་ཞུ་བ་ཞུས་པའི་ལུང་བསྟན་པ་ཚར་ཕྱིན་པའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ངས་ནི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ཁྱོད་ལྟ་བུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་
དག་པར་ཞུགས་པ་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པ་མ་གཏོགས་པར་འཁོར་འདི་ན། ལྷའམ། ཀླུའམ། གནོད་སྦྱིན་ནམ། དྲི་ཟའམ། ལྷ་མ་ཡིན་ནམ་ནམ་མཁའ་ལྡིང་ངམ། མིའམ་ཅིའམ་
ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོའམ། མིའམ། མི་མ་ཡིན་པའམ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའང་རུང་སྟེ། གང་

[409A]༄༅། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དོན་འདི་འདྲི་ནུས་པ་དེ་མ་མཐོང་ངོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། །དེའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག་དང་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་དང་ལྡན་ན་ཡོན་ཏན་གྱི་བྱེ་བྲག་དེ་དག་དང། དེ་བས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཆེས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་གཞན་དག་ཀྱང་
ཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ངས་ཁྱོད་ལ་བསྟན་ཏོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས། ལེགས་སོ་ཞེས་གསོལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱི་ལྟར་ཉན་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱ་བ་ཡོད་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལ་གནས་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བཀོད་པ་རྣམ་པར་སྤྲུལ་པའང་སྟོན་ལ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་
འདའ་བར་ཡང་མི་འགྱུར། གཟུགས་སུ་སྟོན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟོན་ལ་གཟུགས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལས་ཆོས་རྣམས་འཁྲུགས་པར་ཡང་མི་བྱེད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་
ཅད་དུའང་འགྲོ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྣ་ཚོགས་སུ་འདུ་ཤེས་པའང་མེད། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་ཕྲད་པར་ཡང་འགྱུར་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐ་དད་པར་ཡང་མི་བྱེད། སྤྱོད་

[409B]དག་པའང་ཤེས། ལྷ་དང། མི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་པོའང་ཡོངས་སུ་འཛིན་ལ་དེ་དག་རྒྱགས་ཤིང་བག་མེད་པར་འགྱུར་
བའང་མི་སྐྱེད། བདུད་ཀྱི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟོན་ལ་བདུད་ཀྱི་ལས་ལ་གནས་པའང་མ་ཡིན། ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་དུའང་སྤྱོད་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཤེས་པ་
ལས་ཀྱང་མི་གཡོ། འཆི་བར་ཡང་མི་འགྱུར། སྐྱེ་བར་ཡང་མི་འགྱུར། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དུའང་སྐྱེ་ལ་འགྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་སུ་འདུ་ཤེས་པའང་མ་ཡིན། ཆོས་ཀྱི་ཚིག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་
ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟོན་ལ་ཡི་གེ་མཉམ་པ་ཉིད་དང། ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་རྟོགས་པ་ལས་ཀྱང་མི་གཡོ། གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་ཡང་བཞག་ལ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པར་
སྤྱོད་པར་ཡང་སྣང་ལ་མི་ཟད་པ་དང། མི་སྐྱེ་བ་ལ་བཟོད་པ་དང་ཡང་ལྡན་པ་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང། འགོག་པའང་རྣམ་པར་འཇོག་ཐམས་ཅད་དུ་མ་ཞུམ་པའི་ཕྱིར་སེང་གེའི་
རྩལ་གྱིས་ཀྱང་འགྲོ་ཞིང་འཇིག་རྟེན་པ་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ནའང་སྣང་ལ་པདྨ་བཞིན་དུ་མི་ཆགས་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་ཀུན་དགའ་མཆོག་ལ་
དགའ་ཞིང་མོས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་དེ་དག་དང། བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དག་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དག་དང། ལྷའི་བུ་དག་དང། ཐམས་

[410A]༄༅། །ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདག་ཅག་གིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མིང་ཙམ་ཡང་སྔོན་མ་ཐོས་ན། རྒྱ་ཆེར་རྣམ་པར་
ཕྱེ་ཞིང་བཤད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། གང་བདག་ཅག་གིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མིང་ཐོས་པས་ན་བདག་ཅག་གིས་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་དོ། །བདག་ཅག་འཁོར་འདིར་
ལེགས་པར་འོངས་སོ། །བདག་ཅག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལེགས་པར་མཐོང་ངོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་པའི་རིགས་ཀྱི་བུའམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་དག་དཔའ་
བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་པ་འདི་ཐོས་ནས་མོས་ཤིང་ཡིད་ཆེས་ལ་དད་པ་དེ་དག་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་
མི་ལྡོག་པར་འགྱུར་ན། གང་དག་ཐོས་ནས་ལེན་པ་དང། འཛིན་པ་དང། ཀློག་པ་དང། ཀུན་ཆུབ་པར་བྱེད་པ་དང། གཞན་དག་ལའང་རྒྱ་ཆེར་སྟོན་པ་དང། དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་
ནན་ཏན་བྱེད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་བརྒྱ་བྱིན་དག་དང། ཚངས་པ་དག་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དག་དང། ལྷའི་བུ་དེ་དག་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། གང་བདག་
ཅག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཁྲི་གང་ལ་བཞུགས་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་སྟོན་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཁྲི། སྐྱེས་

[410B] བཀོད་པ་ཆེན་པོའི་ཁྲི། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཆེན་པོ་བསྐོར་བའི་ཁྲིའི་སེང་གེའི་ཁྲི་ངེས་པར་བཤམ་པར་བྱའོ་སྙམ་མོ། །ཁྲི་དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞུགས་ནས་དཔའ་
པར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འཆད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་ལྷའི་བུ་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་བདག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སེང་གེའི་ཁྲི་ཤོམ་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་མོ། །དེ་
ནས་ལྷའི་བུ་དག་དང། བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དེ་དག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་བྱ་བའི་ཕྱིར་རང་རང་གིས་སེང་གེའི་ཁྲི་སྣ་ཚོགས་པ། བལྟ་
ན་སྡུག་པ། འཕང་མཐོ་བ། རྒྱ་ཆེ་བ། ཡངས་པ། རས་བཅོས་བུ་རྒྱ་སྟོང་དུ་མ་བཏིང་བ། སྟེང་གི་བར་སྣང་ལས་རིན་པོ་ཆེའི་གདུགས་དང། རྒྱལ་མཚན་དང། དྲ་བས་གཡོགས་
པ༑ ཁོར་ཁོར་ཡུག་ཏུ་རིན་པོ་ཆེའི་སྟེགས་བུས་བསྐོར་བ། གཡས་གཡོན་དུ་རིན་པོ་ཆེའི་ཤིང་ལྗོན་པ་དུ་མས་བརྒྱན་པ། དར་གྱི་ལྔ་ལྡི་བྲེས་པ། མུ་ཏིག་གི་ཕྲེང་བ་དབྱངས་པ་
གདུགས་དང། རྒྱལ་མཚན་དང། བ་དན་སྒྲེང་བ། བླ་བྲེ་བྲེས་པ་གསེར་གྱི་དྲིལ་བུ་གཡེར་ཁའི་དྲ་བས་གཡོགས་པ། མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་བཀྲམ་པ། གསེར་དང། དངུལ་དང་
མུ་ཏིག་དང། ནོར་བུས་བརྒྱན་པ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་རྒྱན་གྱི་བཀོད་པས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པ། གསེར་ཕྱེ་བཀྲམ་པ། ལྷའི་ཙནྡན་དང། སྤོས་དང་

[411A]༄༅། །ཕྲེང་བ་དང། ཕྱེ་མ་དང། བྱུག་པ་དང། སྤོས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྒོས་པ། མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་གཏོར་བ། སྙིང་པོ་དམ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕོག་པོར་ནས་
བདུག་པ་བཤམས་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་དེའི་སྐད་ཅིག་ཐན་ཅིག་ཡུད་ཙམ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པའི་ལས་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེང་གེའི་ཁྲི་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་
ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་བཤམས་པར་གྱུར་ཀྱང་འཁོར་དང་ས་ཆེན་པོ་ལ་སྒྲིབ་པར་ཡང་མི་བྱེད། ལྷའི་བུ་གཅིག་གིས་ལྷའི་བུ་གཅིག་ཤོས་ཀྱི་ཁྲི་བཤམས་པའང་མ་མཐོང་སྟེ། ལྷའི་
བུ་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་བདག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སེང་གེའི་ཁྲི་བཤམས་པས་བདག་གི་སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞུགས་ཏེ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
འདི་འཆད་པར་ཤེས་སོ། །དེ་ནས་བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དང་འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དག་དང། དེ་མ་ཡིན་པའི་ལྷའི་བུ་གཞན་དག་གིས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སེང་གེའི་
ཁྲི་བཤམས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གི་སེང་གེའི་ཁྲི་འདི་ལ་བཞུགས་ཏེ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
འདི་བཤད་དུ་གསོལ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟ་བུའི་རྫུ་འཕྲུལ་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་མངོན་པར་མཛད་པས། སེང་གེའི་ཁྲི་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་

[411B]སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་མངོན་པར་སྤྲུལ་ནས། སེང་གེའི་ཁྲི་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དག་བཞུགས་
པར་སྣང་བ་དེ་འདྲ་བའི་རྫུ་འཕྲུལ་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་མངོན་པར་མཛད་ནས། དེ་ན་ལྷའི་བུ་རེ་རེ་ཞིང་བདག་བདག་གི་སེང་གེའི་ཁྲི་དེ་ཉིད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞུགས་པར་མཐོང་
གི་ཕན་ཚུན་དུ་གཅིག་གིས་གཅིག་གི་ཁྲི་ནི་མ་མཐོང་སྟེ། དེ་ན་བརྒྱ་བྱིན་རེ་རེ་ཞིང་བརྒྱ་བྱིན་གཉིས་པ་ལ། ཀྱེ་གྲོགས་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཁོ་བོའི་སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་བཞུགས་ཀྱི་
ལྟོས་ཤིག་ཅེས་སྟོན་ཏོ། །གཉིས་པའང་གསུམ་པ་ལ། ཀྱེ་གྲོགས་པོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཁོ་བོའི་སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་བཞུགས་ཀྱི་ལྟོས་ཤིག་ཅེས་སྨྲའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བརྒྱ་བྱིན་དང་
ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དང། ལྷ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་ཀྱེ་གྲོགས་པོ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཁོ་བོའི་སེང་གེའི་
ཁྲི་ལ་བཞུགས་ཀྱི་ལྟོས་ཤིག་ཅེས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ན་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་རེ་རེ་དག་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འཆད་པ་ཁོ་བོའི་སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་བཞུགས་ཀྱི་ཁྱོད་
ཀྱི་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དེ་དག་དང། ལྷའི་བུ་དེ་དག་གདུལ་བའི་དབང་དང། དཔའ་

[412A]༄༅། །བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འྡིའང་བརྩམ་པ་ཙམ་བསྟན་པ་དང། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་བསྡུ་བའང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཚེ་ཅི་ནས་ཀྱང་བརྒྱ་བྱིན་
དང༑ ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་ཐམས་ཅད་དང། ལྷའི་བུ་དེ་དག་གིས་སེང་གེའི་ཁྲི་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་པོ་དེ་དག་ལ་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་
ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་བཞུགས་པར་མཐོང་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ལྟས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ན་འཁོར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་ནས་བདག་བདག་གི་སྟན་དེ་དག་ལས་
ལངས་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཕྱག་བཙལ་ཏེ། ཚིག་འདི་སྐད་ཅེས་ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །འདི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་
ལྷའི་བུ་འདི་དག་གི་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་མཛད་པ་ནི་ངོ་མཚར་ཏེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ལྟར་ལྷའི་
བུ་ཇི་སྙེད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སེང་གེའི་ཁྲི་བཤམས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་འདི་ལྟ་བུ་འདི་མཐོང་ནས། ཐམས་ཅད་
ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་ཚིག་འདི་སྐད་ཅེས། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པ་བགྱི་

[412B] སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བར་བགྱི་བ་དང། དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བགྱི་བའི་སླད་དུ་བླ་ན་མེད་པ་
ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཇི་ལྟར་ད་ལྟར་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམ་
པར་འཕྲུལ་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཅག་ཀྱང་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་གནས་ཏེ། རྣམ་པར་འཕྲུལ་བར་བགྱིའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷའི་བུ་དེ་དག་ལ་
ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །ལྷའི་བུ་དག་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །ལྷའི་བུ་དག་ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་དེ་བཞིན་ཏེ། གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་
ཞི་བར་བྱ་བ་དང། དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་
པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པའི་དམ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་ཚངས་པའི་འཁོར་དེའི་ནང་ནས་ཚངས་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་དག་པ་གང་བདག་གི་སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་བཞུགས་པ་ལགས་སམ། གང་གཞན་གྱི་སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་བཞུགས་པ་

[413A]༄༅། །ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚངས་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་གནས་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ་།ཚངས་པ་
ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་བྱུང་བ། རྣམ་པར་སྒྲུབ་པས་ཉེ་བར་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་བྱེད་པ་མེད་པ། ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བ་སྟེ་
དེ་དག་ནི་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་སྒྲུབ་བོ། །ཚངས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚངས་པ། ཇི་ལྟར་
ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་དག་ནི་བདེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་དག་ནི་མི་བདེན་བས་ན་དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་ཡང་
དག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བྱུང་བ་མ་ཡིན། འབྱུང་བར་འགྱུར་བའང་མ་ཡིན་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ནི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོས་མ་བསྡུས་
པས་ན། དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ནི་ཕུང་པོས་མ་བསྡུས། ཁམས་ཀྱིས་མ་བསྡུས། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་མ་བསྡུས་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་ཡང་དག་
པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན། སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ་

[413B] བར་དུའང་དེ་བཞིན་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚངས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་
མཉམ་པ་སྟེ་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅིའི་སླད་དུན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་མཉམ་སྟེ་ཁྱད་པར་མ་མཆིས་པ་ལགས། བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཚངས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་དག་ནི་གཟུགས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་མཉམ། ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་དང་
རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་མཉམ་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་མཉམ་མོ། །ཚངས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཐོག་མའི་མཐའི་དེ་བཞིན་
ཉིད་ཀྱིས་མཉམ། ཐ་མའི་མཐའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་མཉམ། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་མཉམ་མོ། །ཚངས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་དག་ནི་སྒྱུ་མའི་ཆོས་
ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་མཉམ། མིག་ཡོར་གྱི་ཆོས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་མཉམ་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་མཉམ་མོ། །ཚངས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་དག་ནི་མ་
འོངས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་མཉམ། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་མཉམ་མ་ཆགས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་མཉམ་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་མཉམ་པ་ཞེས་

[414A]༄༅། །བྱའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་གང་དང་མཉམ་པ་འདི་དག་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གང་དང་མཉམ་པ་འདི་དག་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་
སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་གང་དང་མཉམ་པ་འདི་དག་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་གང་དང་མཉམ་པ་འདི་དག་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་པས་ན། ཚངས་པ་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་དག་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ལས་མི་འདའ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་མཉམ་མོ། །ཚངས་པ། དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་དག་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་
ལས་མ་འདས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་མཉམ་མོ། །ཚངས་པ། དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་
རྒྱས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚངས་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་གནས་
པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ལ། གཟུགས་
ཀྱི་སྐུ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྟོན་པ་ངོ་མཚར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཚངས་པ། དེ་ནི་སྔོན་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྦྱངས་

[414B] དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས། གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་
པའང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྟོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་བལྟ་བ་བསྟན་པ་འདི་བཤད་པ་ན། ཚངས་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་གནས་པས་ཆོས་ལ་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་
བཟོད་པ་ཐོབ་བོ། །ལྷའི་བུ་ཁྲིས་ཀྱང་ཆོས་ལ་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་འདྲ་བའི་རྫུ་འཕྲུལ་བསྡུས་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པའི་སྐུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མི་སྣང་བར་བྱས་པ་དང། འཁོར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་པུ་མཐོང་ངོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་དང་པོ་ལ་གནས་པས་མི་འཐོབ། ས་གཉིས་པ་
ལ་གནས་པས་མ་ཡིན། ས་གསུམ་པ་ལ་གནས་པས་མ་ཡིན། ས་བཞི་པ་ལ་གནས་པས་མ་ཡིན། ས་ལྔ་པ་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན། ས་དྲུག་པ་ལ་གནས་པས་མ་ཡིན། ས་བདུན་
པ་ལ་གནས་པས་མ་ཡིན། ས་བརྒྱད་པ་ལ་གནས་པས་མ་ཡིན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་དགུ་པ་ལ་གནས་པས་མི་འཐོབ་ཀྱི། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་

[415A]༄༅། །ངེ་འཛིན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་བཅུ་པ་ལ་གནས་པས་འཐོབ་བོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ལ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་གང་ཞེ་ན། འདི་
ལྟ་སྟེ། ནམ་མཁའི་ཁམས་བཞིན་དུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ལ་རྟོག་པ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་དང། སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་པོ་མཆོག་དང། མཆོག་མ་ཡིན་པ་ཤེས་པ་དང། གནས་དང། གནས་མ་ཡིན་པ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་དང། ལས་རྣམ་པར་འབྱེད་
པ་ཐམས་ཅད་ལ་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་དང་མོས་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་འཇུག་པ་མི་བརྗེད་པ་དང། ཁམས་སྣ་ཚོགས་དང། ཁམས་དུ་མ་དག་མངོན་སུམ་
དུ་གྱུར་པ་དང། ཚངས་པའི་དབྱངས་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་རྣམ་པར་རྩེ་བ་དང། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཐོང་ཞིང་ཤེས་པ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། སྙོམས་པར་
འཇུག་པ་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་དང། ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ལྟ་བ་དང། སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཤེས་པ་ལ་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་དང། ལྷའི་
མིག་ཐོགས་པ་མེད་པས་མཐོང་བ་དང། ཟག་པ་ཟད་པར་བྱ་བ་དང་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དུས་གཅིག་ཏུ་འཐོབ་པ་ཤེས་པ་དང། གཟུགས་དང། །གཟུགས་མེད་པའི་མཉམ་

[415B] གཟུགས་ཐམས་ཅད་སྟོན་ཅིང་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པས་རྣམ་པར་རྩེ་བ་དང། སྒྲ་སྐད་ཐམས་ཅད་བྲག་ཅའི་སྒྲ་དང་མཉམ་པ་དང། དབྱངས་ཀྱི་ཡན་ལག་
རྣམ་པར་དག་པ་དང། གཟུངས་ལ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལེགས་པར་བཤད་པས་ཚིམ་པར་བྱེད་པ་དང། སོ་སོ་ཅི་རིགས་པར་ཆོས་འཆད་པ་དང་
དུས་དང་དུས་མ་ཡིན་པ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་དང། དབང་པོ་འགྱུར་བ་ཤེས་པ་དང། ཆོས་འཆད་པ་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་དང། ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་དང་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་གཟུང་བ་དང། ཚར་གཅད་པ་ལ་མཁས་པ་ཤེས་པ་དང། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང། སྤྱོད་ལམ་མ་བརྟགས་པ་
དང༑ རྟོག་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང། ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་བཅོམ་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐ་མི་དད་པ་མཉམ་པའི་ངོས་ལ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་
དང༑ དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞབས་ཀྱི་དྲུང་དུ་སྐད་ཅིག་གིས་ལུས་སྟོན་པ་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཆོས་བཤད་པ་འཛིན་ཅིང་མི་བརྗེད་པ་
དང༑ མིག་ཡོར་ལྟ་བུའི་ལུས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བ་དང། ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་སྟོན་པ་ལ་མཁས་པ་དང། ཐེག་པ་

[416A]༄༅། །ཆེན་པོ་ལས་མི་ཉམས་པ་དང། དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་རིགས་འཛིན་པ་དང། ཕྱི་མའི་མཐའི་མུར་ཐུག་པའི་བསྐལ་པོར་གོ་ཆ་སྲ་ཞིང་ཡོངས་
སུ་མི་སྐྱོ་བ་དང། སྐྱེ་བའི་གནས་ཐམས་ཅད་དུ་ཅི་རིགས་པར་བྱེད་པ་སྟོན་པ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པ་དང། ཉན་ཐོས་
དང༑ རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གཏིང་དཔག་དཀའ་བ་དང། དབྱངས་ཀྱི་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་བསྟན་པ་ཤེས་པ་དང། ཆོས་ཐམས་
ཅད་ལས་མངོན་པར་འཕགས་པའི་གནས་ཤེས་པ་དང། བསྐལ་པ་གཅིག་ཏུ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་འཇུག་པ་དང། བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་ལ་བསྐལ་པ་གཅིག་འཇུག་
པ་དང། ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་ཞིང་གཅིག་ཡང་དག་པར་འདུ་ཞིང་འཇུག་པ་དང། ཞིང་གཅིག་ལ་ཞིང་ཐམས་ཅད་སྟོན་པ་ཤེས་པ་དང་སྐྲའི་ཁྱོན་གཅིག་ལ་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་ཞིང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་འདུ་ཤེས་སུ་གྱུར་པ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་དང། སེམས་ཅན་གཅིག་གི་ལུས་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ཡང་དག་པར་འདུ་ཞིང་འཇུག་
པ་ཤེས་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དང། རང་གི་ལུས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་རྒྱས་པར་འགེངས་

[416B] རང་གི་ལུས་ལུས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་མེད་པར་རྟོགས་པ་ལ་མཁས་པ་དང། ཐབས་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པ་དང་
ཐབས་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པའི་བྱ་བ་ཤེས་པ་དང། སྒྲ་སྐད་གཅིག་བྱུང་བས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་དུ་གྲགས་པ་དང། ཚིག་གཅིག་ལ་བརྩམས་ནས་བསྐལ་པ་གྲངས་
མེད་པར་འཆད་པ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སུ་རྟོགས་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་ཚིག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཐམས་ཅད་བསྟན་པ་ལ་མཁས་པ་ཤེས་པ་དང། འགྲེ་བ་དང། འགྲེ་
པ་མ་ཡིན་པ་ལ་མཁས་པ་ཤེས་པས་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང། ཟུང་གི་རིམ་པ་དང། སྣྲེལ་ཞིའི་རྒྱུད་བསྟན་པ་ཤེས་པ་དང། བདུད་ཀྱི་ལམ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་
འདའ་བ་ཤེས་པ་དང། ཐབས་ཆེན་པོ་ལ་མཁས་པས་ཤེས་རབ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འོད་ཟེར་གཏོང་བ་དང། ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་ལས་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་
དང༑ མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་མངོན་དུ་གྱུར་ཅིང་ཐོབ་པ་དང། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞིས་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཚིམ་པར་བྱེད་པ་དང་
ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྲས་པར་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་སྟོན་པ་དང། བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་

[417A]༄༅། །ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པ་དང། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཆོས་སྒྲུབ་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པ་དང་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་ཐོབ་པ་
ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང། ཡོ་བྱད་ལ་དབང་ཐོབ་པ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བསམ་པ་བཞིན་དུ་ཚིམ་པར་བྱེད་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་
དང་ལྡན་པ་ལ་སྦྱིན་གནས་སུ་སེམས་མཉམ་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གསང་བ་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་འོང་ཟེར་གཏོང་བ་
དང༑ ཐམས་ཅད་མཁྱན་པའི་རྒྱ་མཚོ་དུག་ཅན་པ་གཏིང་དཔག་དཀའ་བ་ཤེས་པ་དང། སེམས་དང། ཆུ་དང། མེ་དང། རླུང་དང་མཉམ་པ་དང། ཚིག་བསྟན་པ་
ཐམས་ཅད་ལ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྐོར་བ་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ལ་འཇུག་པ་དང། མ་བསྟན་པར་རང་གིས་བཟོད་པ་དང། ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པ་དང། རིན་པོ་
ཆེ་ལྟ་བུའི་སེམས་བསྐྱེད་བས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དྲི་མས་མི་གོས་པ་དང། སྤུ་གཅིག་གི་ཁུང་བུར་ཆུའི་ཕུང་པོ་ཐམས་ཅད་ཆུད་པར་བྱེད་ལ། ཆུ་ན་གནས་
པའི་སེམས་ཅན་ལའང་གནོད་པར་མི་འགྱུར་བ་དང། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཚད་མེད་པའི་བསོད་ནམས་གསོག་པའི་སྙིང་པོ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ལ་མཁས་པའི་བྱ་བ་ཤེས་པ་དང་

[417B] འཕྲུལ་པ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཐོགས་པ་མེད་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལ་དབུགས་འབྱིན་པ་ཐོབ་པ་དང། རང་
གི་ལུས་ཀྱི་སྨོན་ལམ་གྱིས་སེམས་ཅན་འཛིན་པའི་སྤྱོད་པའི་གནས་རྒྱུན་མ་བཅད་པ་ཀུན་ཏུ་སྟོན་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་
ཡེ་ཤེས་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་ལ་འཇུག་པ་དང། རྩེ་བ་དང། དགའ་བ་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་ཀུན་ཏུ་སྟོན་པ་དང། སེམས་
ཞི་ཞིང་རབ་ཏུ་ཞིལ་ཉེ་བར་ཞི་བ་དང། ཐོས་པ་ཚད་མེད་པ་འཛིན་པ་རྫོགས་པ་དང། ཐོས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནན་ཏན་རྒྱུན་མི་གཅོད་པ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་
འཇུག་པ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་གོས་པ་དང་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་སྔ་དྲོ་གཅིག་ཏུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་ཅིང་ཆོས་འཆད་པ་དང། སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅད་དུ་
ལྐུག་པ་དང། གྲུམ་པོ་དང། རྣ་བ་མི་གསང་བ་དང། གླེན་པ་དང། འོན་པ་དང། ལོང་བ་སྟོན་ཅིང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང། ལྕེའི་དབང་པོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ཞིང་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ཁེབས་བར་བྱེད་པ་དང། སངས་རྒྱས་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་སྟོན་པ་དང་ལག་ན་རྡོ་རྗེ་འབུམ་རྟག་ཏུ་ཕྱི་བཞིན་དུ་

[418A]༄༅། །འབྲང་བ་དང། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་དང། རྟག་པར་འདུ་ཤེས་པའི་
སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྲེག་པའི་བསྐལ་པ་སྟོན་པ་དང། ཚེའི་ཚད་བསྐལ་པ་ཚད་མེད་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་པ་རྒྱ་སྟོང་དུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་དང། སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་
ཙམ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་སྟོན་ཅིང་འགྲོ་བ་ཤེས་པ་དང། ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ལ་མ་སྟོན་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཐམས་
ཅད་རྒྱུན་མི་གཅོད་པ་དང། ཞི་ཞིང་རབ་ཏུ་ཞི་ལ་ཉེ་བར་ཞི་བ་དང། མཚན་མ་མེད་པ་ལ་གནས་པ་དང། སིལ་སྙན་དང། ཕེག་རྡོབ་པ་དང། རོལ་མོའི་སྒྲ་དབྱངས་འབྱིན་
པ་དང། དེ་བྱ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་བལྟ་བ་དང། བསྙེན་བཀུར་བྱ་བ་དང། མཆོད་པར་བྱ་བ་རྒྱུན་མི་གཅོད་པ་དང། ཐོས་པ་དང། མཐོང་བ་དང། ཕྱག་བྱ་
བ་དང། འདོད་པ་དང། འགྲོ་བ་དང། བསྟན་པ་དང། རྗེས་སུ་དྲན་པར་བྱས་ཏེ། སེམས་ཅན་མཐའ་ཡས་པ། ཚད་མེད་པ། ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང། སེམས་ཀྱི་སྐད་
ཅིག་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ལ་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ལ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་དང། རྣམ་པར་གྲོལ་པ་སྟོན་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་

[418B] བཙས་པ་དང། མངོན་པར་འབྱུང་བ་དང། དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོར་འགྲོ་བ་དང། བདུད་འདུལ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་
པར་འཚང་རྒྱ་བ་དང། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དང། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ཆེན་པོ་དང། ལུས་འཇིག་པའང་སྟོན་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཉིད་དེའང་མི་གཏོང་ཞིང་
ཤིན་ཏུ་ཕུང་པོ་མེད་པར་ཡང་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བ་འདི་ནི། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དཔའ་བར་འགོར་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་ལོ། །
གཞན་ཡང་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ཡོད་དོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་དག་གྱུར་ཅིང། །རྡུལ་གྱིས་གོས་པར་མི་འགྱུར་བཞིན། །དཔའ་འགྲོ་ཏིང་འཛིན་གནས་པ་ཡང་
ཡིད་ནི་དེ་ལྟར་སྒོམ་པར་བྱེད། །གང་ཕྱིར་ལུས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་།རྣམ་པར་བཅས་པའི་སེམས་ཤེས་པ། །དེས་ན་འདི་ནི་བདག་ཉིད་ཆེ་།དེ་ཡི་མཚན་མར་རབ་ཏུ་ཤེས། །དཔའ་
འགྲོ་རྟོགས་པར་ཁོང་ཆུད་པས། །སེམས་ཅན་དག་གི་དབང་པོ་རྣམས་།རྣོ་བ་དག་དང་རྟུལ་བ་དང། །གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་པ་ཤེས་།ལུས་ཀུན་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དང། །རྣམ་
པར་སྨིན་པ་སྣ་ཚོགས་དང། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མོས་པ་ཡང། །བདེ་གཤེགས་སྲས་དེས་ཤེས་པར་འགྱུར། །སེམས་ཅན་ཁམས་ནི་མཁས་པ་ལ་།དེ་ནི་ཆགས་པར་འགྱུར་

[419A]༄༅། །བ་མེད། །གང་ཕྱིར་དེ་ཡིས་མི་རྨོངས་པས། །ཚངས་དབྱངས་ཏིང་འཛིན་ཤེས་པར་འགྱུར། །རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན། །སྲ་བ་དེས་ནི་ཤེས་གྱུར་ནས།།
ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་གཞན་སྟེ། །ལག་ན་འདུག་བཞིན་མཐོང་བར་འགྱུར། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱིས་ལམ་གྱུར་པ། །ཐམས་ཅད་དུ་ནི་གང་འགྲོ་བའི། །དམ་པ་ཐུབ་པས་བཤད་
པ་སྟེ། །དེ་དག་འདིས་ནི་རྟོགས་པར་འགྱུར། །དེ་ནས་དེ་ཡི་སྔོན་གྱི་གནས། །ཤེས་པ་ལ་ནི་འཇུག་པར་འགྱུར། །ལྷ་མིག་དྲི་མ་མེད་པ་ཡིས་།འགྲོ་བ་དག་ནི་མཐོང་བར་
འགྱུར། །ཟག་པ་དག་ནི་ཟད་བྱས་ཀྱང། །མཁས་དེ་མྱ་ངན་འདའ་མི་བྱེད། །གཟུགས་ཡོད་པ་དང་གཟུགས་མེད་པའི། །མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་མཉམ་པ་ཤེས། །ཇི་ལྟར་
སྒྱུ་མའི་མཁན་པོ་དག་སྣ་ཚོགས་རྣམ་པར་རྩེ་བ་ལྟར། །དཔའ་བོ་དེས་ནི་གཟུགས་ཀུན་ཀྱང། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་རིམ་གྱིས་སྟོན། །སྒྲ་ཀུན་གྱི་ནི་མཉམ་པ་ཉིད། །བྲག་
ཅ་ལྟ་བུ་རྣམ་དག་དང། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྐད་རྣམས་ཀྱང་།སྐད་ཅིག་ཙམ་གྱིས་དེས་ཤེས་སོ། །གཟུངས་དང་ཡེ་ཤེས་ལྡན་པས་ན། །སྐད་ཀྱི་བྱེད་ལ་མྱུར་དུ་འཇུག་
སྒྲ་དབྱངས་ཀྱི་ནི་ཐོག་མའི་མཐའ། །ཇི་ལྟ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར། །རྡུལ་མེད་དྲན་དང་བློ་གྲོས་ཀྱིས། །ཐུབ་པ་གཤེགས་པར་མྱུར་དུ་འཇུག་ལེགས་བཤད་པས་

[419B] །སྡིག་པ་མེད་པ་ཡིད་དགའ་བྱེད། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཅི་རིགས་པར། །དགྲ་བཅོམ་པ་ནི་ཆོས་འཆད་དེ། །མི་ཡི་དུས་དང་དུས་མ་ཡིན། །བློས་ནི་རྣམ་པར་
རྟོག་པར་བྱེད། །ཇི་ལྟར་དབང་པོ་རྣམས་འབྱུང་བ། །དེ་ལྟ་ཉིད་དུ་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང། །ཆོ་ག་བཞིན་དུ་ཤེས་གྱུར་ནས། །བརྟན་པ་དམ་པ་དོན་ཡོད་སྟོན། །ཡང་དག་མཐའ་ནི་ཕྲ་བ་ཉིད། །ནད་
དང་གྲལ་བས་རྟོགས་པར་འགྱུར། །སེམས་ཅན་བསྡུས་དང་ཆར་བཅད་ལ་།དུས་རྣམས་ཀུན་ཏུ་མཁས་པར་འགྱུར། །རྟོག་དང་རྣམ་པར་རྟོག་ཀུན་བཅོམ། །ཀུན་ཏུ་རྟོག་པས་མ་བསྒྲིབས་
པ༑ ༑ཕ་རོལ་ཕྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཐོབ། །སྤྱོད་ལམ་ལ་ནི་མི་རྟོག་གོ་།ཆོས་དབྱིངས་འདྲེས་པ་མེད་པ་ཡང། །ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་རྟོགས་པར་འགྱུར། །སངས་རྒྱས་གང་དག་ཕྱོགས་
བཞུགས་པ། །སྐད་ཅིག་ཏུ་ཡང་ཀུན་ཏུ་སྣང། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །ཆོས་བསྟན་གང་དང་ཅི་ཡོད་པ། །དེ་ཀུན་ཤེས་རབ་ལྡན་པས་ལེན། །རྨོངས་པ་དག་
ཏུ་འགྱུར་པ་མེད། །མི་གཡོར་ལྟ་བུའི་ལུས་རྣམས་ཀྱིས། །ཞིང་ཀུན་དུ་ཡང་སྣང་བར་འགྱུར། །ནད་མེད་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་པ། །བློ་ལྡན་ན་སངས་རྒྱས་བཞིན་དུ་འཆད། །བརྟུལ་
ཞུགས་བརྟན་པར་གྱུར་པ་དེ། །ཐེག་ཆེན་དེ་ལས་མི་ཉམས་ཏེ། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་རིགས་གནས་བྱའི་ཕྱིར། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འཆད་།ཕྱི་མའི་མཐར་ནི་གོ་བགོས་

[420A]༄༅། །ཀྱང། །དེ་ནི་སྐྱོ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། །སྙིང་རྗེ་ལས་ནི་བྱུང་བ་སྟེ། །སེམས་ཅན་རིས་ནི་ཀུན་ན་སྣང། །ཤིན་ཏུ་བློ་དང་ལྡན་པ་ཡིས། །སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་
ཀུན་བསྟན་ཏེ། །མཁས་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི། །མྱུར་དུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་བསམ་པ་དང། །སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཤེས་པས་ན། །དེ་བས་
དེ་ནི་ཉན་ཐོས་དང། །ལུས་ཅན་ཀུན་གྱིས་རྟོགས་པར་དཀའ། །གང་དུ་གཉིས་ནི་མེད་པ་དེར། །དབྱངས་ཀྱི་ཡན་ལག་ཀུན་བསྒྲུབ་སྒྲུབ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་ལས་འཕགས་
ཞིབ། །གཞལ་ཡས་ཆོས་ནི་སྟོན་པར་བྱེད། །རྣམ་གྲོལ་ཤེས་པ་བསྐལ་གཅིག་ཏུ། །བསྐལ་བ་དུ་མ་སྟོན་པར་བྱེད། །བསྐལ་པ་རྣམ་པ་དུ་མ་དག་བསྐལ་པ་གཅིག་ཏུ་
སྟོན་པར་བྱེད། །ཞིང་ནི་རྣམ་པ་དུ་མ་དག་ཞིང་གཅིག་ཏུ་ནི་སྟོན་པར་བྱེད། །ཞིང་གཅིག་རྣམ་པ་དུ་མ་ཡི། །ཞིང་རྣམས་སུ་ནི་སྟོན་པར་བྱེད། །སྐྲ་ཡི་རྩེ་མོ་གཅིག་ཏུ་
ཡང༑ ༑ཞིང་རྣམས་ཐམས་ཅད་སྟོན་པར་བྱེད། །དེ་བཞིན་དུ་ནི་ལུས་གཅིག་ལ། །སྡིག་མེད་ལུས་ཀུན་སྟོན་པར་བྱེད། །ཞིང་ཀུན་དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་བཞིན། །དག་པ་
ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར། །དེ་ནི་བདག་གི་ལུས་ཀྱིས་ཀྱང། །ཞིང་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པར་བྱེད། །བདག་གི་ལུས་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། །དེ་གཉིས་མཉམ་པར་

[420B] །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་མཚན་མ་མེད། །སྣང་བ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས། །སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ནི་ཐབས་ལ་མཁས། །སྒྲ་བསམ་མི་ཁྱབ་ནམ་མཁའ་བཞིན། །དོན་རིག་ཚིག་གཅིག་བརྩམས་
བྱས་ནས། །བསྐལ་བའི་བར་དུ་འཆད་པར་བྱེད། །སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་ཆོས་ཀུན་ལ། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ནི་ཆོས་སུ་རྟོགས། །ཚིག་གི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བསྟན་ལ། །དེ་ཡི་མཁས་པ་འཇུག་པར་
འགྱུར། །རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ། །ཟུང་དང་སྒྲེལ་ཞི་སྒྲུབ་པར་བྱེད། །བདུད་ཀྱི་ལམ་ནི་མནན་འགྱུར་ནས། །ལུས་ལས་འོད་ཟེར་གཏོང་བར་བྱེད། །དེ་ཡི་ལུས་དང་དག་ཡིད་ཀྱི། །ལས་
ནི་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ། །དེ་ནི་ཚེ་རབས་ཚེ་རབས་སུ། །རྫུ་འཕྲུལ་མངོན་པར་ཐོབ་བར་འགྱུར། །སོ་སོར་རིག་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས། །དབང་ལྡན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ནི། །རྣམ་པར་འཕྲུལ་
པ་དུ་མ་བྱེད། །གཡོ་བ་མེད་པའི་གནས་འཆད་དོ། །བསྡུ་བ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་ཡིས། །སེམས་ཅན་བུ་གཅིག་བཞིན་དུ་སྡུད། །དེ་དག་གི་ནི་སྨྲ་བ་དང། སྒྲ་དང་སྐད་ཀྱང་ཤེས་པར་འགྱུར། །
དེས་ནི་སྒྱུ་མ་འདྲ་བའི་ཆོས། །བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་རྣམ་པར་འཕྲུལ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བར་གནས། །ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་སྣང་བར་འགྱུར། །རྣམ་ཐོས་བུ་ནི་ཇི་བཞིན་
དུ༑ ༑ཡོ་བྱད་ཀུན་ལྡན་ཕྱུག་ཐོབ་ནས། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འདོད་པ་ཡི། །བསམ་པ་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པར་བྱེད། །ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་དང་ཁྲིམས་ལྡན་ལ། །དེ་ཡི་

[421A]༄༅། །སེམས་ནི་དེ་ཚེ་མཉམ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་གསང་བ་ཡང། །གང་ཟག་དམ་པས་ཤེས་པར་འགྱུར། །འོད་ཟེར་དྲ་བ་བྱས་ནས་ཀྱང། །འཇིག་རྟེན་
ཁམས་རྣམས་ཁྱབ་བྱེད་དེ། །ཤེས་རབ་ལྡན་པས་གཏིང་དཔག་དཀའ་།རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ཆུ་ལྡན་བཞིན། །ས་ཆུ་མེ་དང་མཚུངས་པ་དང། །རླུང་དང་ནམ་མཁའ་འདྲ་བའི་
ཡིད༑ ༑དེ་ནི་རྟག་པར་སེམས་ཅན་ལ། །སྙིང་བརྩེ་པ་ཡི་ཕྱིར་འཇུག་གོ་སྲིད་པ་སེལ་བ་དེ་ཡིས་ནི། །མི་སྐྱེ་དམ་པའི་བཟོད་ཐོབ་ནས་།ནོར་བུ་རིན་ཆེན་དག་པ་ལྟར། །དེ་
བཞིན་ཉོན་མོངས་མི་གོས་སོ། །སྤུ་ཡི་ཁུང་བུ་གཅིག་ཏུ་ནི། །ཆུ་ཡི་ཕུང་པོ་ཀུན་འཇུག་ཅིང། །བསྐལ་པ་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་རྩེ། །དགེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བྱེད། །ཡོངས་
སུ་བསྔོ་བར་བྱ་བ་ལ། །དེ་ཡི་ཤེས་པ་མི་རྨོངས་ཏེ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཤེས་ནས། །འཕྲུལ་བ་ཆེན་པོ་བྱེད་པར་འགྱུར་།ཆོས་ཀུན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །དེ་
ཡི་སེམས་ནི་རྟག་པར་འཇུག་ལུས་ནི་སྦྱངས་ཤིང་རྡུལ་མེད་དེ། །མྱ་ངན་བྲལ་པ་སེར་སྣ་མེད། །སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་གང་ལས་སྐྱེ། །དེ་ནི་སྨད་པ་མེད་པས་ཤེས། །
སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡང། །སྨྲ་བའི་མཆོག་གིས་རབ་ཏུ་ཤེས། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གང་མཁྱེན་པ། །དེ་ཀུན་ལ་ནི་རྟོག་པར་བྱེད། །སངས་རྒྱས་

[421B] །དེས་ནི་རྗེས་སུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་།གང་ཡང་རྩེ་དང་དགའ་བ་དང། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་ངེས་སྟོན་ཏེ། །ཐོས་པ་དག་ནི་ཚད་མེད་པས། །ཐོས་པ་རྒྱ་མཚོ་ཐོབ་པར་
འགྱུར། །ཐོས་པ་འཚོལ་བས་ངོམས་པ་མེད། །འཇིག་རྟེན་ཆོས་དང་མཐུན་འཇུག་པ། །འཇིག་རྟེན་གྱིས་ནི་མི་གོས་ཏེ། །མཚེའུ་པད་མ་ཇི་བཞིན་ནོ། །དེ་ནི་སྔ་དྲོ་གཅིག་ཏུ་ཡང། །བསྐལ་
པ་མང་པོ་སྟོན་པར་བྱེད། །བདག་ནི་གླེན་པ་ལྐུགས་པ་ཡི། །དབྱིབས་དག་ཏུ་ནི་སྟོན་པར་བྱེད། །ལག་ན་རྡོ་རྗེ་སྟོང་དག་དང། །འགྲོགས་ཤིང་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱེད། །རང་བྱུང་བ་
ནི་རྟག་ཏུ་ཤེས། །དེ་ཉིད་ལ་ནི་རྟོག་པར་བྱེད། །བསྐལ་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི། །ཚེ་ནི་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་སྟོན། །དེ་ནི་ཉན་ཐོས་རང་རྒྱལ་གྱི། །བྱེད་པ་དག་ཀྱང་སྟོན་པར་བྱེད། །
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ། །རྟག་པ་ཁོ་ནར་རྗེས་སུ་འཇུག་།སེམས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་ཞི་བ་དང། །ཉེ་བར་ཞི་ཞིང་ཕུང་པོ་མེད་།སེམས་ཅན་དགའ་བར་བྱེད་པ་ཡི། །སིལ་སྙན་
དཀྲོལ་པ་ཀུན་ཀྱང་ཤེས། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་ཕྱག་འཚལ་དང་།བསྙེན་བཀུར་བྱ་བ་གཏོང་མི་བྱེད། །མཐོང་བ་དང་ནི་ཐོས་པ་ཡིས། །སེམས་ཅན་མང་པོ་སྨིན་པར་བྱེད། །སྐད་
ཅིག་ཏུ་ནི་སྣ་ཚོགས་པའི། །སེམས་ཅན་དག་ནི་སྟོན་པར་བྱེད། །དཔའ་བོ་ལ་ལར་བཙས་པ་དང། །མངོན་པར་འབྱུང་དང་འཆི་བསྟོན། །ལ་ལར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་འདའ། །ལ་

[422A]༄༅། །ལར་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བའོ། །ལ་ལར་བདུད་རྣམས་རབ་ཏུ་འཇོམས། །ལ་ལར་དཀའ་བ་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱང། །སེམས་ཅན་ཐར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །ཤིན་
ཏུ་མྱ་ངན་མི་འདའོ། །དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་འཛིན་གྱི། །ཡུལ་ནི་འདི་འདྲ་འདི་ཡིན་ཏེ། །གང་གིས་ཏིང་འཛིན་དེ་ཐོབ་པ། །དྲི་མེད་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་རྩེ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ་
དེ་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱ་སྟེ། ངེའང་དཔའ་བར་འགོར་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དག་ཀྱང་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཡོད་དོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་
ལྟར་ན་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་ཚད་མེད་པ་བསྟན་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དང། །ཡུལ་བཀོད་པ་སྟོན་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་འཚོ་
བའོ། །འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་འདོགས་པའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་བཤད་པ་གཅིག་ཏུ་མི་བལྟ་།སྤྱོད་ཡུལ་གཅིག་ཏུ་མ་ཡིན། རྣམ་
པ་གཅིག་ཏུ་མ་ཡིན། དམིགས་བ་གཅིག་ཏུ་མ་ཡིན། དོན་གཅིག་ལས་བྱུང་བར་མི་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་དང་
སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཐམས་ཅད་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་ཐམས་ཅད་དང། རྫུ་འཕྲུལ་དང། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་ཤེས་པ་དེ་དག་ཐམས་

[422B]ཤིང་ཆུད་པར་བལྟའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། །འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ཆུ་མིག་དང། མཚེའུ་དང། རྫིང་དང། ལྟེང་ཀ་དང་
ཆུ་ཕྲན་དང། འབབ་ཆུ་དང། འབབ་ཆུ་ཆེན་པོ་གང་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ནི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་འདུས་པར་བལྟའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ་།དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་
སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་གང་ཇི་སྙེད་པ་དག་དང། རྫུ་འཕྲུལ་ཐམས་ཅད་དང། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་ཤེས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་
དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ནང་དུ་འདུས་པར་བལྟའོ་།བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། རྒྱལ་པོའི་དཔུང་གི་ཚོགས་ཡན་ལག་བཞི་པ་ཐམས་ཅད་ནི་དཔའ་བོ་གཡུལ་
དུ་འཇུག་པའི་ལག་ཏུ་སོང་ཞིང་དབང་དུ་གྱུར་ཡིན་ཏེ། དཔའ་བོ་གཡུལ་དུ་འཇུག་པ་གང་དང་གང་དུ་འགྲོ་བ་དེ་དང་དེར་དབུང་གི་ཚོགས་ཡན་ལག་བཞི་པའང་འགྲོའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་བཞིན་ཏུ་
ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོའམ། སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་སྒོའམ། ཆོས་ལ་གནས་པའི་སྒོའམ། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོའམ། གཟུངས་ཀྱི་སྒོའམ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང། རིག་པ་དང། རྣམ་པར་
གྲོལ་བའི་སྒོ་གང་ཇི་སྙེད་པ་ཆོས་ལ་གནས་པའི་སྒོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལག་ཏུ་སོང་བ་ཡིན་།དབང་དུ་གྱུར་པ་ཡིན། མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། བློ་

[423A]༄༅། །གྲོས་བརྟན་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་དང་གང་དུ་འགྲོ་བ་དེ་དང་དེ་ཉིད་དུ་ཆོས་ལ་གནས་པའི་སྒོ་ཐམས་ཅད་
འགྲོའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་གར་འགྲོ་བ་དེར་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ཡང་འགྲོའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་བཞིན་དུ་དཔའ་
བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གར་འགྲོ་བ་དེར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འགྲོ་ཞིང་རྗེས་སུ་འབྲང་སྟེ། དེ་བས་ན་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱའོ།། །།
བམ་པོ་གཉིས་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་བཙལ་ཏེ་སྦྱིན་པ་བྱེད་པར་བྱེད་པར་མི་བལྟ་ཡི་
བློ་གྲོས་བརྟན་པ། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་རིན་པོ་ཆེ་གང་ཇི་སྙེད་པ་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ན་ཡོད་པའམ། ལྷའི་གནས་ན་ཡོད་པའམ། ཀླུའི་གནས་ན་ཡོད་
པའམ། ས་ཆེན་པོའི་སྟེང་ན་ཡོད་པའམ། གནོད་སྦྱིན་གྱི་ལག་ན་ཡོད་པའམ། མིའི་འཇིག་རྟེན་ན་ཡོད་པའི་རིན་པོ་ཆེའང་རུང། ཟས་དང་སྐོམ་དང། གོས་དང། བཞོན་
པའང་རུང་སྟེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་དབང་ཕྱུག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན། དབང་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ལ་སྦྱིན་པར་འདོད་པ་དེ་ལ་སྦྱིན་པར་བྱེད་དེ། དེའང་སྔོན་གྱི་བསོད་

[423B] ཡིད་ཀྱིས་རྫུ་འཕྲུལ་སྒྲུབ་པ་ལྟ་ཇི་སྨོས་ཏེ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱིན་པའི་
ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་བལྟའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། གཞན་ཡང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་
ལེན་པར་མི་བྱེད་དེ། དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལས་ཀྱང་མི་གཡོ་ལ་སེམས་ཅན་གཞན་གདུལ་བའི་ཕྱིར་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱང་ལེན་པར་བྱེད། བསླབ་པའང་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་
ཆོ་ག་དང་སྤྱོད་པའང་སྟོན་ལ་ལྟུང་བ་ལས་བྱུང་བར་ཡང་ཤེས། འཐོལ་བ་དང། འཆགས་པར་ཡང་བྱེད་ལ་དེ་ཐམས་ཅད་དུ་ལྟུང་བ་མེད་པའི་ཆོས་དང་ཡང་ལྡན་པ་ཡིན། དེ་སེམས་
ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེས་ཏེ་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་གྱུར་ནས། བུད་མེད་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་མདུན་དུ་བདར་ཅིང། བཙུན་མོའི་འཁོར་
གྱི་ནང་དུ་གནས་ཏེ། འདོད་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པར་ཡང་སྣང་ཞིང་བུ་ཕོ་དང། བུ་མོ་དང། ཆུང་མས་གཟིར་བའི་ཁྱིམ་ནའང་གནས་ལ། དེའང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ། ཏིང་
ངེ་འཛིན་གྱི་ཆོས་ཉིད་ལ་གནས་པ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལེགས་པར་མཐོང་བས་སྲིད་པ་ལ་སྐྱོན་དུ་ལྟ་བ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་

[424A]༄༅། །འཛིན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་བལྟའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། གཞན་ཡང་
དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྐད་ཅིག་པས་བཟོད་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པས་བཟོད་པ་
སྒོམ་པར་བྱེད། ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་བྱུང་བས་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་སེམས་ལ་གཟུགས་མེད་པས་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད། བདག་ཀུན་ནས་མི་སློང་བས་བཟོད་པ་སྒོམ་
པར་བྱེད། གཞན་མི་དམིགས་པས་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད། འཁོར་བ་ལ་རློམ་སེམས་མེད་པས་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་བཟོད་
པ་སྒོམ་པར་བྱེད། རང་བཞིན་གྱིས་དབྱེར་མེད་པས་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་དེ། དེ་བཟོད་པའང་སྒོམ་ལ་ཆོས་གང་ལའང་སྒོམ་པར་མི་བྱེད། སྒོམ་པ་དང་བྲལ་བར་ཡང་མི་
བྱེད་དོ། །དེ་དེ་ལྟར་བཟོད་པ་ལ་གནས་ནས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེ་སྟེ། གཤེ་བའི་དབང་པོར་ཡང་སྣང་ལ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་
གཤེ་བར་ཡང་མི་བྱེད། གནོད་སེམས་དང་ལྡན་པའི་དབང་པོར་ཡང་སྣང་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་བསྒོམས་པས་གནོད་སེམས་སུའང་མི་བྱེད། བསྙེན་པར་དཀའ་བར་ཡང་སྣང་ལ་

[424B] རིང་བར་ཡང་མི་གནས། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འཁྲུགས་པར་ཡང་བྱེད་ལ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་
འཁྲུགས་པར་ཡང་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །དེ་ནི་བཟོད་པ་སྨྲ་བའང་རྗོད་ལ་རྟག་པ་དང། བརྟན་པ་དང། ཐེར་ཟུག་དང། མི་འགྱུར་བའི་ཆོས་གང་ཡང་མི་བཟོད་དོ། །དེ་
དེ་ལྟར་བཟོད་པ་དང་ལྡན་པས་གནོད་སེམས་དང། ཐབ་དང། ཞེ་སྡང་དང། ཁྲོ་བ་མང་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གནོད་སེམས་དང་ཐབ་དང། ཞེ་སྡང་དང། ཁྲོ་བ་སྤང་བའི་
ཕྱིར་བཟོད་པའི་བསྔགས་པའང་རྗོད་ལ་གནོད་སེམས་དང། བཟོད་པའང་མི་དམིགས་ཤིང། དེ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་མ་སྣང། མ་ཉམས་སོ་།བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་
བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་བལྟའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། གཞན་ཡང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བཙལ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱང་རྩོམ་ལ་ལུས་ཀྱིས་རྟུལ་བའང་མ་ཡིན། ངག་དང། སེམས་ཀྱིས་རྟུལ་བའང་མ་
ཡིན་ཏེ། བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་དེའང་ཇི་ལྟར་ན་བདག་ལ་བལྟས་ཏེ་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་སློབ་ཅིང་དེ་བཞིན་དུ་ནན་ཏན་བྱེད་པར་འགྱུར་སྙམ་ནས། སེམས་ཅན་ལེ་ལོ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་

[425A]༄༅། །ཕྱིར་སྟོན་ཏོ། །དེ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱང་རྩོམ་ལ་ཐམས་ཅད་དུ་རྩོམ་པའང་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་
གནས་པ་ཉིད་མ་འོངས་མ་སོང་བ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དེ་ལྟར་གནས་པས་ལུས་དང། ངག་དང། སེམས་དང་བྲལ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱང་སྟོན་ལ་ཆོས་གང་ཡང་ཡོངས་སུ་
གྲུབ་པར་ཡང་མི་མཐོང་ངོ། །དེ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པར་ཡང་སྣང་ལ་དེ་ཕྱིའམ་ནང་གི་ལུས་རྟུལ་བའང་མེད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གྲངས་མེད་པར་འགྲོ་ཞིང་འོང་ཡང་ལུས་ཀྱི་ཆོས་
ཉིད་ལས་ཀྱང་མི་གཡོའོ། །དེ་དགེ་བ་ཐམས་ཅད་རྩོམ་པར་ཡང་སྟོན་ལ་དེས་དགེ་བའམ། མི་དགེ་བའི་ཆོས་གང་ཡང་མི་དམིགས་སོ་།ཐོས་པ་ཡོངས་སུ་འཚོལ་བར་ཡང་སྣང་ལ་དེ་སངས་
རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པའང་ཡིན་ནོ། །མཁན་པོ་དང། སློབ་དཔོན་ཡང་འཚོལ་ལ་ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་སློབ་དཔོན་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཐལ་མོ་
སྦྱར་ཏེ་ཆོས་ཀུན་ཆུབ་པར་བྱེད་པར་ཡང་སྣང་ལ་དེ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་སྤོངས་པའང་ཐོབ་བོ། །གུས་པར་བྱེད་པར་ཡང་སྣང་ལ་དེ་ལ་ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཡང་གུས་པར་བྱེད་
དོ༑ ༑དེ་མངལ་ན་ཉལ་བར་ཡང་སྟོན་ལ་དེ་མངལ་གྱི་དྲི་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་མི་གོས་སོ། །དེ་བཙས་པར་ཡང་སྟོན་ལ་དེས་ཆོས་གང་ཡང་སྐྱེ་བའམ། འགགས་པར་ཡང་མི་མཐོང་

[425B] ༑ཁྱེའུ་ཡི་གཟུགས་སུའང་སྟོན་ལ་དེ་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་སོ། །བཟོའི་གནས་དང། ལས་ཀྱི་གནས་དང་རིག་པ་དང། སྔགས་ཀྱི་གནས་དང། རྩི་དང། སྨན་
དང༑ ཡི་གེ་དང། ལག་རྩིས་དང། གྲངས་དང། རྩིས་སློབ་པར་ཡང་སྣང་ལ་དེ་བཟོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ་།ན་བར་ཡང་སྟོན་ལ་དེ་ཉོན་མོངས་པའི་ནང་ཐམས་ཅད་
དང་ཡང་བྲལ་ལོ། །རྒ་བར་ཡང་སྟོན་ལ་དེ་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ཉམས་པའང་མེད་དོ། །འཆི་བའང་སྟོན་ལ་དེ་སྐྱེ་བའང་མ་ཡིན་འཆི་བའང་མ་ཡིན། འཆི་འཕོ་བའང་མ་ཡིན། འབྱུང་
པའང་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ལྟར་ན་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་དེ་འདྲ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ།།
བློ་གྲོས་བརྟན་པ། གཞན་ཡང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་སྙོམས་པར་ཞུགས་པར་ཡང་ཤེས་ལ་
ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། བསམ་གཏན་གྱི་སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའང་སྟོན་ཏོ། །དེ་སེམས་ཅན་སེམས་རྣམ་པར་གཡེངས་པ་རྣམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གཟུང་བའི་ཕྱིར། བདག་བསམ་
གཏན་ལ་གནས་པར་ཡང་སྟོན་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་རྣམ་པར་གཡེངས་པའི་ཆོས་གང་ཡང་མི་མཐོང་ངོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གང་དང་མཉམ་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་པར་

[426A]༄༅། །ཡིད་ལ་ངེས་པར་སེམས་ཤིང་གནས་ལ་དེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ལས་ཀྱང་མི་གཡོའོ། །མཉམ་པར་ཡང་འཇོག་ལ་འོང་བ་དང། འགྲོ་
བ་དང། འདུག་པ་དང། འགྲེང་བ་དང། འཆག་པ་དང། ཉལ་བར་ཡང་བྱེད་དོ། །དེ་སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟོན་ལ་གཅིག་ཏུ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པའང་ཡིན་ནོ། །དེ་སྨྲ་བར་
ཡང་སྣང་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཆོས་ཉིད་དེའང་མི་གཏོང་ངོ་།བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་གི་ཚེ་ན་སེམས་ཅན་གཞན་རྣམས་དང། གང་ཟག་གཞན་
དག་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར། གྲོང་དང། གྲོང་ཁྱེར་དང། གྲོང་རྡལ་དང། ལྗོངས་དང། ཡུལ་འཁོར་དང། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་དུ་འགྲོ་ཞིང་འཇུག་པ་དེའི་ཚེའང་
མཉམ་པར་གཞག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ན་སེམས་ཅན་གཞན་རྣམས་དང། གང་ཟག་གཞན་དག་ལ་སྙིང་བརྩེ་བའི་ཕྱིར་ཟས་ཟ་བ་དེའི་ཚེའང་མཉམ་པར་
བཞག་བཞིན་དུ་ཟས་ཟའོ། །དེ་ཟས་ཟ་བར་ཡང་སྣང་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ལུས་གཅིག་ཏུ་མཁྲེགས་པ། སྲ་བ། སྙིང་པོར་གྱུར་པ། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ། ཁོང་སྟོང་མ་ཡིན་
པ༑ མི་ཕྱེད་པའང་ཡིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཁོང་ན་ལོང་ཀ་དང་ཕོ་བའང་མེད། བཤད་པ་དང་གཅི་བའང་མེད། སྣབས་དང་མཆིལ་མའང་མེད། མི་གཙང་བའང་མེད། །

[426B] །དེ་ཟ་བར་ཡང་མི་བྱེད་ལ་མིད་པར་ཡང་མི་བྱེད། ཟ་བའང་མེད་དོ། །སེམས་ཅན་ལ་སྙིང་བརྩེ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཟ་བར་ཡང་སྣང་ལ་དེ་ཐམས་ཅད་དུ་ཁ་ན་མ་ཐོ་
བའང་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ལྟར་ན་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་སྤྱད་པ་ཐམས་ཅད་སྤྱོད་
པར་ཡང་སྣང་ལ་གང་དུའང་སྤྱོད་པའང་མེད། རབ་ཏུ་སྤྱོད་པར་ཡང་མེད། ཀུན་སྤྱོད་པའང་མེད་དེ། སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཀྱང་ལོག་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ནི་དཔའ་
བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ལམ་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་བལྟའོ། །བློ་
གྲོས་བརྟན་པ། གཞན་ཡང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་ངས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་དགོན་པ་ན་གནས་པར་ཡང་སྣང་ལ་དེ་ལ་དགོན་པ་ཇི་ལྟ་བར་དེ་ལ་གྲོང་
ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་གོས་དཀར་པོ་གྱོན་ཞིང་ཁྱིམ་གྱི་གནས་ན་གནས་པར་ཡང་སྣང་ལ་དེ་ལ་ཁྱིམ་ཇི་ལྟ་བར་རབ་ཏུ་བྱུང་བའང་དེ་བཞིན་ནོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་ནི་ཁྱིམ་གྱི་ཆོས་ཀྱིས་ཀྱང་མི་གོས་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་ཆོས་ཀྱིས་ཀྱང་རློམ་སེམས་མེད་དོ། །དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡ་མཚན་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་དུ་

[427A]༄༅། །རབ་ཏུ་བྱུང་བར་ཡང་སྣང་ལ་དེ་གང་དུའང་ཡ་མཚན་ཅན་གྱི་ལྟ་བར་འགྱུར་བའང་མེད། དེས་དག་པར་ཡིད་ཆེས་པའང་མེད་དོ། །དེ་ཡ་མཚན་ཅན་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་དང། རྟགས་ཀྱང་སྟོན་ལ་དེ་ལ་ཞུགས་པའང་མ་ཡིན། དེ་ལ་གཞོལ་བའང་མ་ཡིན། དེ་ལ་འབབ་པའང་མ་ཡིན། དེ་ལ་བབ་པའང་མ་
ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། མགྲོན་པོ་ཕལ་པོ་ཆེའི་ལམ་ལ་མཚོན་པ་ཡོངས་སུ་འདྲེན་པ་དེ་ནི་ལམ་ཡང་སྟོན་ལ་ལམ་དེ་ཉིད་དུའང་འགྲོ་ཞིང། སླར་ཡང་
ལོག་ནས་མགྲོན་པོ་ཕལ་པོ་ཆེ་གཞན་དག་ཀྱང་སྒྲོལ་ལོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་བཞིན་དུ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་ཇི་
ལྟ་བུའི་ཐེག་པའི་ལམ་ལ་གནས་པའི་སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ལ་ལམ་སྟོན་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ལམ་ལ་གནས་པའི་སེམས་ཅན་དག་ལ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་
པའི་ལམ་སྟོན། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ལམ་ལ་གནས་པའི་སེམས་ཅན་དག་ལ་ནི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ལམ་སྟོན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ལམ་ལ་གནས་
པའི་སེམས་ཅན་དག་ལ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་སྟོན་ཏེ། ངེས་པར་འབྱུང་བ་དེ་དག་ལ་སོ་སོ་ཅི་རིགས་པར་ལམ་བསྟན་ནས་སླར་ལོག་སྟེ་སེམས་ཅན་གཞན་དག་ཀྱང་སྒྲོལ་

[427B]ལྟ་བུ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། གྲུ་ལེགས་པར་སྦྱར་བ་བྱས་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་
བསྒྲལ་བའི་ཕྱིར། ཚུ་རོལ་གྱི་འགྲམ་ནས་ཕ་རོལ་གྱི་འགྲམ་དུ་འགྲོ་ཞིང་བསྒྲལ་ནས། སེམས་ཅན་གཞན་བསྒྲལ་བའི་ཕྱིར་སླར་ཡང་ཕ་རོལ་གྱི་འགྲམ་ནས་ཚུ་རོལ་གྱི་འགྲམ་དུ་འོང་
ངོ༑ ༑བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་བཞིན་དུ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་འཁོར་བའི་རྒྱུན་ལ་གནས་པའི་ཆུ་བོ་བཞིས་དེད་པའི་
སེམས་ཅན་དག་མཐོང་ནས་དེ་དག་འཁོར་བའི་རྒྱུན་ལས་བསྒྲལ་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཇི་ལྟར་མོས་པ་བཞིན་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་སྟོན་པར་བྱེད་དེ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་
ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་གལ་ཏེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་དག་མཐོང་ན། དེ་དག་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་ཕྱིར་དེའང་དེ་
དག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་ཀྱང་འདའ་ལ། དེ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཉིད་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་སླར་སྐྱེ་བར་ཡང་སྟོན་ཏོ། །དེ་གལ་ཏེ་རང་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་དག་མཐོང་ན། དེ་དག་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་ཕྱིར་དེའང་དེ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་ཀྱང་འདའ་ལ། དེ་དཔའ་

[428A]༄༅། །བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཉིད་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་སླར་ཡང་སྐྱེ་བར་སྟོན་ཏོ། །དེ་འཁོར་བ་ལས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཡང་འགྲོ་ལ་
སེམས་ཅན་གཞན་བསྒྲལ་བའི་ཕྱིར་སླར་ཡང་འཁོར་བ་ནའང་སྣང་སྟེ། སྐྱེས་བུ་དེ་དག་ནི་མཉན་པ་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། སྒྱུ་མ་
མཁན་ནི་སྐྱེ་བོ་ཕལ་པོ་ཆེ་ཚོགས་པའི་མདུན་དུ་བདག་ཤི་བར་སྟོན་ཏེ། བདག་ཚིག་པའམ། ཟོས་པའམ། རྙིས་པའམ། སྐམས་པའམ། རྣམ་པར་འཐོར་པ་བསྟན་
ནས་དེས་སེམས་ཅན་དེ་དག་ལས་ནོར་བླངས་ཏེ། སླར་འདུག་པར་བྱེད་དོ་།བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་བཞིན་དུ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་ཡང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་དང། རྒ་བ་དང། ན་བ་དང། འཆི་བའང་སྟོན་ལ། དེ་སྐྱེ་བའང་མེད། རྒ་བའང་མེད། ན་བའང་མེད། འཆི་
བའང་མེད་དོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེའང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་བལྟའོ།།
བློ་གྲོས་བརྟན་པ། གཞན་ཡང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་རབ་རྣོ་བས་དེ་སེམས་ཅན་

[428B]བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་སེམས་ཅན་ཞེས་ཐ་སྙད་ཀྱང་འདོགས་སོ་།སྲོག་དང། གང་ཟག་གི་རང་བཞིན་ཡང་མི་དམིགས་ལ་
སྲོག་དང། གང་ཟག་དུ་ཐ་སྙད་གདགས་པའང་ཐ་སྙད་དུ་འདོགས་སོ། །ལས་དང། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རང་བཞིན་ཡང་མི་དམིགས་ལ་ལས་དང། རྣམ་པར་སྨིན་པའང་སྟོན་ཏོ། །འཁོར་
བའི་ཉོན་མོངས་པའི་རང་བཞིན་ཡང་མི་དམིགས་ལ་འཁོར་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའང་སྟོན་ཏོ། །མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྲོ་བའང་མི་གཏོང་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་
འགྲོ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་ཏོ། །ཆོས་གདགས་པའང་མི་དམིགས་ལ་དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམ་པར་གཞག་པའང་སྟོན་ཏོ། །དེ་ཤེས་རབ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་
དམ་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་འདོད་པའི་ཁམས་ལའང་མི་ཆགས་ལ་དེ་ནའང་སྣང་ངོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ལའང་མི་ཆགས་ལ་དེ་ནའང་སྣང་ངོ། །དེ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་
བསམ་གཏན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པར་ཡང་སྣང་ལ་འདོད་པའི་ཁམས་སུའང་སྐྱེའོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པར་ཡང་
སྣང་ལ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུའང་སྐྱེའོ། །དེ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ན་སྤྱོད་པར་ཡང་སྣང་ལ་འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལའང་སྙོམས་

[429A]༄༅། །པར་འཇུག་ཅིང་འདོད་པའི་ཁམས་སུའང་སྐྱེའོ། །དེ་བསམ་གཏན་དང། བསམ་གཏན་གྱི་ཡན་ལག་རྣམས་ཀྱང་ཤེས་ཤིང་མཉམ་པར་འཇོག་པ་དང་
ལྡང་བར་ཡང་བྱེད་ལ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དུ་གང་དང་གང་དུ་འདོང་བ་དེ་དང་དེར་སྐྱེ་བར་ཡང་བྱེད་དོ་།དེ་ཐབས་དང། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་སྤྱོད་
པ་ཐམས་ཅད་ལས་ལྡོག་པ་ལའང་གནས་ལ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་སྤྱོད་དོ། །ཆོས་གང་ལའང་ཉེ་བར་མི་སྤྱོད་ལ་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཀྱང་མ་ལོག་
པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ངར་འཛིན་པ་དང། ང་ཡིར་འཛིན་པ་དག་དང་ཡང་བྲལ་བ་ཡིན་ལ་ལེན་པ་དང། གཏོང་བར་ཡང་སྣང་ངོ། །དེ་ཤེས་རབ་དང། ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པས་ཡེ་ཤེས་
ཀྱིས་བྱས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བྱེད་ཀྱི། ང་རྒྱལ་གྱིས་བྱེད་པའང་མ་ཡིན་ལ་ལས་དང། རྣམ་པར་སྨིན་པར་བརྗོད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་
ཕྱིར༑ དེ་ལུག་ལྟར་ལྐུག་པ་དང། བླུན་པ་དང། གླེན་པ་དང། འོན་པར་ཡང་སྟོན་ལ་དེ་ཚངས་པའི་སྒྲ་དང། སྐད་དང། དབྱངས་ཀྱི་སྒྲ་འབྱིན་པ་དང་ལྡན་པའང་ཡིན་
ནོ༑ ༑དེ་བཟོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་ཅིང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཅི་ཞིག་བཤད་ཅེས་མི་རྟོག་ཅི་ཞིག་སྨྲ་ཞེས་མི་སེམས། ཇི་ལྟར་བསྟན་པར་བྱ་ཞེས་

[429B] །འཁོར་གང་དང་གང་དུ་འགྲོ་བ་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ཅིང། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཐུས་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་པོ་
མཆོག་དང་མཆོག་མ་ཡིན་པ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ལ་སྤོབས་པར་བྱེད་དེ། དེའི་ཡེ་ཤེས་བྲི་བའམ། གང་བར་ཡང་མི་འགྱུར་ཞིང། འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ལེགས་པར་བཤད་
པས་ཚིམ་པར་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་བུད་མེད་དམ། སྐྱེས་པའམ། ཁྱེའུ། བུ་མོས་སྣོད་ཆུང་དུའང་རུང། ཆེན་པོའང་རུང་སྟེ། ཇི་ཙམ་པ་དེ་
ཁྱེར་ནས། ཆུ་མིག་གམ། མཚེའུ། རྫིང་ངམ། ལྟེང་ཀའམ། འབབ་ཆུའམ། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་སྟོང་སྟེ། སྣོད་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཀང་ནས་སོང་ཡང་ཆུ་མིག་
གམ༑ མཚེའུ། རྫིང་ངམ། ལྟེང་ཀའམ། འབབ་ཆུའམ། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་དེའང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྲི་བའང་མེད་ལ་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་ཚིམ་པར་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ་
དེ་བཞིན་དུ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་འཁོར་གང་དང་གང་དུ་འྒྲོའང་རུང་སྟེ། གལ་ཏེ་རྒྱལ་རིགས་ཀྱི་འཁོར་རམ། གལ་
ཏེ་བྲམ་ཟེའི་འཁོར་རམ། གལ་ཏེ་ཁྱིམ་བདག་གི་འཁོར་རམ། གལ་ཏེ་དགེ་སྦྱོང་གི་འཁོར་རམ། གལ་ཏེ་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་འཁོར་རམ། གལ་ཏེ་ཚངས་པའི་འཁོར་དུ་འགྲོ་ནའང་

[430A]༄༅། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ཅིང་ལེགས་པར་བཤད་པས་ཚིམ་པར་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟ་བུར་རིགས་པ་དང། དབང་པོ་དང། མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་
འཆད་པ་འབྱུང་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཤེས་རབ་དང། ཡེ་ཤེས་དང། སྤོབས་པ་དང། སྟོན་པ་ཡོངས་སུ་བྲི་བའང་མེད་ལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ལེགས་པར་བཤད་
པས་ཚིམ་པར་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་མཐོང་མ་ཐག་ཏུའང་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་བར་བྱེད་
དོ༑ ༑ཐོས་པ་དང། སྤྱོད་ལམ་དང། བཤད་པ་དང། མི་སྨྲ་བར་འདུག་པས་ཀྱང་སེམས་ཅན་དག་འདུལ་བར་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། སྨན་གྱི་རྒྱལ་
པོ་ཆེན་པོ་བལྟ་ན་སྡུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་སེམས་ཅན་དག་གི་ནད་སེལ་བར་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་བཞིན་དུ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་
གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་ནད་འདི་ལྟ་སྟེ། །འདོད་ཆགས་དང། ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་གི་ནད་རྣམས་སེལ་བར་བྱེད་
དོ༑ ༑བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། སྨན་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་འབྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེས་བསྐུས་པའི་རྔ་ཆེན་པོ་གཡུལ་གྱི་ངོགས་སུ་བརྡུངས་ན། རྔའི་སྒྲ་དེ་ཐོས་མ་

[430B] དུག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མི་གདུག་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་བཞིན་དུ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མིང་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང། ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་གི་ཉོན་མོངས་པའི་ཟུག་རྡུ་རྣམས་ལྟུང་བར་
འགྱུར། །ལྟ་བར་གྱུར་པའི་དུག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མི་གདུག་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། སྨན་གྱི་ཤིང་ལྗོན་པ་ནི་རྩ་བ་ནས་བྱུང་ཡང་སེམས་ཅན་རྣམས་
ཀྱི་ནད་སེལ་བར་བྱེད་དོ། །སྡོང་པོའམ། ཡལ་གའམ། འདབ་མའམ། མེ་ཏོག་གམ། འབྲས་བུའམ། ཤུན་པའམ། གསོག་གམ། སྙིང་པོ་ལས་བླངས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་
ཀྱི་ནད་སེལ་བར་བྱེད་དོ། །བསྒྲེང་ངམ། འགྱེལ་ཏམ། དུམ་བུ་དུམ་བུར་བཅད་པ་ལས་བླངས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ནད་སེལ་བར་བྱེད་དོ་།བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ལྟར་ན་
སྨན་གྱི་ཤིང་ལྗོན་པ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ནད་ཞི་བར་བྱ་བའི་འཚོ་བར་ནམ་ཡང་མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་བཞིན་དུ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་ནད་ཞི་བར་བྱ་བའི་འཚོ་བར་ནམ་ཡང་མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་དག་དེ་ལ་ཕན་པ་

[431A]༄༅། །དང༑ གནོད་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་གི་ཉེ་བར་འཚོ་བར་ཡང་འགྱུར། གང་དེ་ལ་བཀུར་སྟི་བྱེད་པ་དང། བཀུར་སྟི་མི་བྱེད་པ་དེ་དག་གི་ཉེ་བར་འཚོ་བར་
ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་ཤི་ཞིང་ཤི་བའི་དུས་བྱས་པར་གྱུར་པའི་ཤ་ལ་གང་དག་ཟ་བ་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སུ་སོང་བ་རྐང་གཉིས་པ་དང། རྐང་བཞི་བ་དང། རི་དྭགས་དང། བྱའི་
ཚོགས་དེ་དག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་དེའི་འཆི་བའི་དུས་བྱས་ཏེ། ཤི་འཕོས་མ་ཐག་ཏུ་བདེ་འགྲོ་མཐོ་རིས་
ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལྷའི་ནང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ངན་སོང་དང། ནད་རྣམས་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ལྟར་ན་སྨན་གྱི་ཤིང་ལྗོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་
ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚིག་བླ་དྭགས་སོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་འདི་དག་མ་བསྟན་པར་ཚེ་རབས་ཐམས་ཅད་ཏུ་རྟག་ཏུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །གོམ་པ་འདོར་བ་ཐམས་ཅད་ལའང་ཕ་རོལ་
ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་འདི་དག་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དབུགས་རྡུབ་པ་དང། འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ལའང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་འདི་དག་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་

[431B]ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་འདི་དག་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
དེའི་ལུས་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཡང་རང་བཞིན་ནོ། །གནས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། རྒྱལ་པོའམ། བློན་པོས་ཡན་ལག་གི་ཚོགས་འབུམ་དང་
ལྡན་པའི་སྤོས་ཀྱི་ཕྱེ་མ་བཏགས་པ་རྡུལ་ལྟ་བུ་ཞིབ་མོར་བྱས་པ་སྦྱར་བ་ལས་མི་ལ་ལ་ཞིག་འོངས་ཏེ། ཀྱེ་ལྷ། སྤོས་ཀྱི་ཕྱི་མའི་ཚོགས་སྦྱར་བ་འདི་ལས་སྤོས་གཞན་དང་མ་འབགས་
པ༑ སྤོས་གཞན་དང་མ་འདྲེས་པའི་ཡན་ལག་གཅིག་ཅིག་བླང་བར་འཚལ་ལོ་ཞེས་དེ་སྐད་ཟེར་ན། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། སྤོས་ཀྱི་ཕྱེ་མ་སྦྱར་བ་དེ་ལས་
སྤོས་གཞན་དང་མ་འབགས་པ། སྤོས་གཞན་དང་མ་འདྲེས་པའི་ཡན་ལག་གཅིག་བླང་བར་ནུས་སམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་ནི་མི་ནུས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ལུས་ཡུན་རིང་པོ་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྒོས་པ་དང། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་
པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྒོས་པའི་སེམས་དང། སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་སེམས་བསྐྱེད་ཅིང་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་

[432A]༄༅། །པོ་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་དག་འབྱུང་
བར་འགྱུར་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ལྟར་གང་སེམས་ཀྱིས་བཏང་བ་དང། སྤངས་པ་དང། མངོན་པར་མ་ཞེན་པ་དེ་ནི་དེའི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་སེམས་ཞི་བ་དང་
རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང། ཉེ་བར་ཞི་བ་དང། ཤིན་ཏུ་ཞི་གནས་སུ་གྱུར་པ་དེ་ནི་དེའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་སེམས་ཀྱི་མི་ཟད་པའི་ཆོས་ཉིད་དང། །ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་
སྨྲས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ་།གང་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་དང། དབྱེ་བ་དང། དབེན་པ་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ནི་དེའི་བརྩོན་འགྲུས་གྱི་ཕ་
རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་སེམས་ཀྱི་ངེས་པར་སེམས་པ་དང། ཉེ་བར་རྟོག་པ་དང། གང་ཡང་དེའི་ཤིན་ཏུ་སེམས་པ་དེ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་སེམས་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་
དང༑ སོ་སོར་རྟོག་པ་དང། རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང། ཉེ་བར་ཞི་བ་དང། མངོན་སུམ་དུ་ཤེས་པ་དེ་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ལྟར་ན་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་
ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ནི་འཇུག་པ་འདིས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་འཇུག་གོ་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་

[432B]གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཇི་ཙམ་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
འདི་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་དེའི་གནས་པ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་སྟེ་ངོ་མཚར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གནས་པས་གནས་
པར་འཚལ་བས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་བརྩོན་པར་བགྱིའོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་དེ་ནི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་པ་རྣམས་ནའང་གདའ་
ལ༑ གང་ལའང་ཆགས་པར་མི་འགྱུར། ཞེ་སྡང་བར་མི་འགྱུར། གཏི་མུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚངས་པ་བྱམས་པར་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་དེས་འདི་སྐད་
ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གནས་པས་གནས་པར་འཚལ་བས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་
ལ་བསླབ་པར་བགྱིའོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་དེ་ནི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་པ་རྣམས་ནའང་གདའ་ལ་གང་ལའང་མི་ཆགས། མི་འཆིང། ཆགས་
པར་མི་འགྱུར། ཞེ་སྡང་བར་མི་འགྱུར། གཏི་མུག་པར་མི་འགྱུར་རོ་།དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚངས་པ་བྱམས་པ་མཆོག་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། ལེགས་སོ།།

[433A]༄༅། །ལེགས་སོ། །ཚངས་པ། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་བཞིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་པས་གནས་
བར་འདོད་པས་བསླབ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རློམ་སེམས་མེད་པར་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཇི་ལྟར་སློབ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསླབ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རློམ་སེམས་མ་མཆིས་པར་དཔའ་
བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་སློབ་པ་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་བ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་
འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། འཕོང་གི་སློབ་དཔོན་ནམ། འཕོང་གི་སློབ་མ་ནི་ཐོག་མར་བ་ལང་གི་ཀོ་བ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་
དོ༑ ༑གང་གི་ཚེ་ན་བ་ལང་གི་ཀོ་བ་ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་ཤིང་ལེབ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་ཤིང་ལེབ་ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་འབེན་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་
ཚེ་འབེན་ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་དབྱུག་གུ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་དབྱུག་གུ་ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་སྐྲ་བརྒྱ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་སྐྲ་བརྒྱ་ལ་ལོབས་པ་

[433B] །གང་གི་ཚེ་སྐྲ་བཅུ་ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་སྐྲ་གཅིག་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་སྐྲ་གཅིག་ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་སྒྲས་མཚོན་པ་ལ་ཕོག་པ་ལ་སློབ་
པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་སྒྲས་མཚོན་པ་ལ་ལོབས་པ་དེའི་ཚེ་མི་འཆོར་བར་ཕོག་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་མི་འཆོར་བར་ཕོག་པ་དེའི་ཚེ་འཕོང་སློབ་པ་ཚར་ཕྱིན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་འདོད་ན་
ནུབ་མོ་མུན་པ་མུན་ནག་གི་ནང་ནའང་མི་དང་མི་མ་ཡིན་པ་གང་དང་གང་དག་གི་སྒྲ་སྒྲག་པ་དེ་དག་དེར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ཅིང་མི་འཆོར་བ་ཉིད་དུ་མདའ་འགྲོའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ་
དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་སློབ་པ་ན་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་བསམ་པ་ལ་སློབ་བོ། །གང་གི་ཚེ་བསམ་པ་ལ་ལོབས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་
སྦྱོར་བ་ལ་འཇུག་གོ་གང་གི་ཚེ་སྦྱོར་བ་ལ་བསླབས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ལ་འཇུག་གོ་གང་གི་ཚེ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ལ་བསླབས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་བྱམས་
པ་ཆེན་པོ་ལ་འཇུག་གོ་གང་གི་ཚེ་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་ལ་བསླབས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་འཇུག་གོ་གང་གི་ཚེ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་བསླབས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་དགའ་བ་
ཆེན་པོ་ལ་འཇུག་གོ་གང་གི་ཚེ་དགའ་བ་ཆེན་པོ་ལ་བསླབས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་བཏང་སྙོམས་ཆེན་པོ་ལ་འཇུག་གོ་གང་གི་ཚེ་བཏང་སྙོམས་ཆེན་པོ་ལ་བསླབས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་

[434A]༄༅། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཕགས་པའི་གནས་པ་བཞི་ལ་བསླབ་པ་ཡིན་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང། དགའ་བ་ཆེན་པོ་
དང༑ བཏང་སྙོམས་ཆེན་པོའོ། །གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཕགས་པའི་གནས་པ་འདི་བཞི་ལ་བསླབས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་པོ་
མི་ཉམས་པ་དག་ལ་སློབ་བོ། །གང་གི་ཚེ་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་པོ་མི་ཉམས་པ་དག་ལ་བསླབས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཚར་ཕྱིན་པ་ཡིན་ནོ། །
གང་གི་ཚེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཚར་ཕྱིན་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ཐབས་མཁས་པ་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཐབས་མཁས་པ་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེའི་ཚེ་
རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བཟོད་པ་གཉིས་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བཟོད་པ་གཉིས་པ་ལ་གནས་པ་དེའི་ཚེ་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་འཐོབ་བོ། །གང་གི་
ཚེ་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་དང་ལྡན་པ་དེའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་པར་འགྱུར་
རོ༑ ༑གང་གི་ཚེ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་པ་དེའི་ཚེ་ས་བརྒྱད་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །གང་

[434B]ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ད་ལྟར་གྱི་སངས་རྒྱས་མངོན་སུམ་དུ་བཞུགས་པ་འཐོབ་སྟེ། དེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་དང་ལྡན་པས་སངས་
རྒྱས་མཐོང་བ་དང་མི་འབྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་དང་མི་འབྲལ་བ་དེའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཤིང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཐོས་པར་
འགྱུར་རོ། །དེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཤིང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ལ་གནས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བཀོད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ། །དེ་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བཀོད་པ་ཡོངས་སུ་བཟུང་ནས་སྐྱེ་བ་དང་རིགས་དང། རུས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང། མངལ་དུ་འཇུག་པ་དང་མངོན་པར་འབྱུང་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡོངས་
སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་སྐྱེ་བ་དང། རིགས་དང། རུས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང། མངལ་དུ་འཇུག་པ་དང། མངོན་པར་འབྱུང་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་གྱུར་ནས་ས་བཅུ་ཡོངས་
སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ས་བཅུ་ལ་གནས་ནས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དབང་བསྐུར་བ་འཐོབ་བོ། །དེ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་ཐོབ་ནས་ཕྱིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པར་འགྱུར་

[435A]༄༅། །རོ༑ ༑དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པས་ཉེ་བར་གནས་པར་འགྱུར་
ཏེ༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཉིད་དེའང་མི་གཏོང་ངོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཆོས་དེ་ལྟ་བུ་དག་ལ་བསླབས་པར་གྱུར་པ་དེ་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་
བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་གང་དུའང་བསླབ་པར་མི་
བྱའོ༑ ༑དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔོན་ལེགས་པར་བསླབས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་ལ་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་
འཕོང་གི་སློབ་དཔོན་ནམ། འཕོང་གི་སློབ་མ་ནི་སྒྲས་མཚོན་པ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་པར་གནས་པས་ཕྱིས་གང་དུའང་མི་སློབ་བོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔོན་ལེགས་པར་
བ་སླབས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཕོག་པར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་དེ་ལ་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་བཞིན་དུ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔས་ཀྱང་ཆོས་གང་ལའང་བསླབ་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་སྔོན་ལེགས་པར་བསླབས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་དང། སྙོམས་པར་

[435B] རྣམ་པར་ཐར་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་ལ་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་སྤོབས་སོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ། བདག་སྤོབས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེའི་དུས་ལ་ད་བབ་པར་ཤེས་ན་ཁྱོད་སྤོབས་པར་གྱིས་ཤིག་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། སྟོང་
གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོ་ལ་དབང་བའི་ཚངས་པ་ཆེན་པོ་ནི་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ལ་ཚེགས་ཆུང་དུས་རྣམ་པར་ལྟ་བར་བགྱིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
དེ་བཞིན་དུ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་ཚེགས་ཆུང་དུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་བལྟ་ཞིང་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་དང། སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱང་འཚལ་ཏོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་བཞིན་
ཏེ༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དག་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པ་དེ་དག་ནི་ཀུན་ཏུ་རྣམ་པར་བལྟས་པར་བལྟ་བར་བྱས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་

[436A]༄༅། །ཅད་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་དག་གོ་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བརྒྱ་བྱིན་ལྷུན་པོའི་རྩེ་འཛིན་ཅེས་བྱ་བ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་
ཁམས་འདིའི་མཐའི་གླིང་ན་གནས་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། རི་རབ་ཀྱི་རྩེ་མོ་ལ་གནས་ན་ཚེགས་ཆུང་དུས་བང་རིམ་ཐམས་
ཅད་བལྟའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་དུ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་ཚེགས་ཆུང་དུས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་
ལ་རྣམ་པར་བལྟ་ཞིང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལའང་རྣམ་པར་བལྟའོ།།
དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་བརྒྱ་བྱིན་ལྷུན་པོའི་རྩེ་འཛིན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཀྱེ་གྲོགས་པོ། ཁྱོད་གླིང་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་
ནས་འོངས། རི་རབ་གང་གི་རྩེ་མོ་ལ་གནས། དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་བརྒྱ་བྱིན་ལྷུན་པོའི་རྩེ་འཛིན་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་
སོ༑ ༑རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པ་དེ་ལ་ཁྱོད་གང་ན་གནས་ཞེས་གནས་མི་འདྲིའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ནི་

[436B] །དེ་ནི་གང་དུའང་མངོན་པར་ཞེན་པས་མི་གནས་སོ། །དེ་ནི་དམིགས་པས་མི་གནས་སོ། །དེ་ནི་ལྟ་བར་གྱུར་པས་མི་གནས་སོ། །དེ་ནས་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་བརྒྱ་བྱིན་ལྷུན་པོའི་རྩེ་འཛིན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཀྱེ་གྲོགས་པོ། ཅི་ཁྱོད་ཀྱིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་བམ། བརྒྱ་
བྱིན་ལྷུན་པོའི་རྩེ་འཛིན་གྱིས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཅི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པའམ། མཐོབ་པས་ཉེ་བར་གནས་སམ། སྨྲས་པ། དེ་མ་ཡིན་ནོ། །སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལྟ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་གང་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིས་གནས་པ་དེ་ནི་ཆོས་གང་ཡང་མི་འཐོབ་ཅིང་ཐོབ་པ་མེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་གྲོགས་པོ། ཁྱོད་ཀྱི་སྤོབས་པ་
བས་ན་ཁྱོད་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་སོ་།སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཆོས་ཐམས་ཅད་གནས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོས་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
འདི་གང་ལ་གནས་པའི་ཆོས་དེ་མ་མཐོང་ངོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པ་ནི་ཆོས་གང་ལའང་མི་གནས་སོ། །གང་ལའང་མི་གནས་
པ་དེ་ལ་ནི་ལེན་པ་མེད་དོ། །གང་ལ་ལེན་པ་མེད་བ་དེ་ལ་ཆོས་བསྟན་པ་གང་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་འདི་

[437A]༄༅། །སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་བརྒྱ་བྱིན་ལྷུན་པོའི་རྩེ་འཛིན་མཐོང་ངམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། མཐོང་ངོ། །
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། བརྒྱ་བྱིན་ལྷུན་པོའི་རྩེ་འཛིན་འདི་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པའོ། །ངེས་པར་གྱུར་པ་ཐོབ་
པའོ༑ ༑ཚེགས་མེད་པ་ཐོབ་པའོ། །འདི་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་ནས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ན་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་གནས་
ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་དུ་འདི་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། གལ་ཏེ་
བརྒྱ་བྱིན་ལྷུན་པོའི་རྩེ་འཛིན་འདི། བརྒྱ་བྱིན་གྱི་གནས་ཐམས་ཅད་དུ་གདའ་བ་ལགས་ན། བདག་གིས་ནི་འདི་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་གནས་རི་རབ་ཀྱི་རྩེ་མོར་སྔན་ཆད་མ་མཐོང་
ངོ༑ ༑དེ་ནས་བརྒྱ་བྱིན་ལྷུན་པོའི་རྩེ་འཛིན་གྱིས་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཀཽ་ཤི་ཀ་གལ་ཏེ་ཁྱེད་ལྟ་བུ་ལ་ཁོ་བོ་ལྟ་བུའི་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཡོངས་
སུ་གྲུབ་པ་བསྟན་དུ་ཟིན་ན། དེའི་ཕྱིར་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་གནས་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱེད་དགའ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཀཽ་ཤི་ཀ་ཁོ་བོ་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་གནས་སུ་རྒྱུ་མོད་ཀྱི་ཁོ་བོ་

[437B] །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་ནི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་འདིའི་གཟུགས་
ཀྱི་ལུས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་མཐོང་བར་འཚལ་ལོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཅི་ཀཽ་ཤི་ཀ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་འདིའི་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་མཐོང་བར་འདོད་
དམ༑ གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། མཐོང་བར་འཚལ་ལོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བརྒྱ་བྱིན་ལྷུན་པོའི་རྩེ་འཛིན་ལ་བཀའ་སྩལ་པ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་ལྷའི་དབང་
པོ་བརྒྱ་བྱིན་འདི་ལ་རང་གི་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་སྟོན་ཅིག་དེ་ནས་བརྒྱ་བྱིན་ལྷུན་པོའི་རྩེ་འཛིན་གྱིས་བདག་གི་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་བསྟན་ཏོ། །གཟུགས་
ཀྱི་ལུས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་བསྟན་མ་ཐག་ཏུ་དེ་ནས་འཁོར་དེ་ན་བརྒྱ་བྱིན་ནམ། ཚངས་པའམ། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བའམ། གནས་གཙང་མའི་རིས་ཀྱི་ལྷའམ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་
པ་པའམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པའམ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་པའམ། དེ་མ་ཡིན་པ་སེམས་ཅན་གཞན་ཡང་རུང་སྟེ་གང་དག་གིས་དཔའ་བར་འགྲོ་
བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མ་ཐོབ་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། སྣག་ཚའི་ཕུང་པོ་བཞིན་དུ་སྣང་ངོ་[?]བརྒྱ་བྱིན་དེའི་ལུས་ནི་རི་རབ་བཞིན་དུ་མངོན་པར་

[438A]༄༅། །འཕགས་ཤིང་ལམ་མེ་ལྷན་ནེ་ལྷང་ངེར་སྣང་ངོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི་དེའི་ཉིས་འགྱུར་དུ་བཞུགས་པར་སྣང་ངོ་།དེ་ནས་བཅོམ་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་འདིའི་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ངོ་མཚར་ཏེ་
བཅོམ་ལྡན་འདས། བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་འདི་དག་གི་ལུས་ནི་སྣག་ཚའི་ཕུང་པོ་བཞིན་དུ་མཆིས་པར་གདའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་རི་རབ་
ཀྱི་རྩེ་མོ་འདི་ལ་མཆིས་ཤིང་གང་གི་ཚེན་བདག་ཆོས་བཟང་ལྷའི་མདུན་སར་མཆིས་པ་དེའི་ཚེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གི་མགུལ་དུ་བརྒྱ་བྱིན་ཐོགས་པ་ཞེས་བགྱི་བའི་ནོར་བུ་
རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་ཐོགས་པས་དེའི་འོད་ཀྱིས་ལྷའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་མོག་མོག་པོར་གྱུར་ཏེ། ལམ་མེར་མ་མཆིས། ལྷང་ངེར་མ་མཆིས། ལྷན་ནེར་མ་མཆིས་ན། བཅོམ་ལྡན་
འདས༑ སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེའི་འོད་ཀྱིས་བདག་མོག་མོག་པོར་བགྱིས་ལགས་ཏེ། བདག་གི་བརྒྱ་བྱིན་ཐོགས་པའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དེའང་ལམ་མེར་མ་མཆིས། ལྷན་
ནེར་མ་མཆིས། ལྷང་ངེར་མ་མཆིས་སོ། །དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཀཽ་ཤི་ཀ་གལ་

[438B]བརྒྱ་བྱིན་ཐོགས་པའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོས་ཡོངས་སུ་གང་དུ་ཟིན་ཀྱང་ལྷ་ཐམས་ཅད་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་
ཡོད་དེ། དེའི་འོད་ཀྱིས་བརྒྱ་བྱིན་ཐོགས་པའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མོག་མོག་པོར་འགྱུར་རོ། །ཀཽ་ཤི་ཀ་གལ་ཏེ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིའི་
ལྷ་ཐམས་ཅད་སྣང་བའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེས་ཡོངས་སུ་གང་དུ་ཟིན་ཀྱང་རྡོ་རྗེ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཡོད་དེ་དེའི་འོད་ཀྱིས་ལྷ་ཐམས་ཅད་སྣང་བའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དེ་དག་
ཐམས་ཅད་མོག་མོག་པོར་འགྱུར་རོ། །ཀཽ་ཤི་ཀ་གལ་ཏེ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་རྡོ་རྗེ་སྣང་བའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེས་ཡོངས་སུ་གང་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྣང་
བ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཡོད་དེ། དེས་རྡོ་རྗེ་སྣང་བའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་མོག་མོག་པོར་བྱེད་དོ། །ཀཽ་ཤི་ཀ་བརྒྱ་བྱིན་འདིའི་མགུལ་དུ་སྣང་བ་
ཐམས་ཅད་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་ཐོགས་པ་མཐོང་ངམ། བཅོམ་ལྡན་འདས། གང་གི་ཚེ་བདག་གིས་བརྟགས་པ་དེའི་ཚེན་མིག་ཟི་ཟི་བོར་གྱུར་ལགས་ཏེ། དེའི་
འོད་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ལགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། ཀཽ་ཤི་ཀ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པར་གྱུར་པ་དེ། གང་གི་ཚེ་ན་ལྷའི་དབང་པོ་

[439A]༄༅། །བརྒྱ་བྱིན་དུ་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ། དེའི་མགུལ་དུ་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་དེ་ལྟ་བུ་ཐོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་
བྱིན་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། གང་དག་གིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་མ་བསྐྱེད་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་
གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་འདི་ལྟ་བུ་ལས་ཡོངས་སུ་ཉམས་སོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས། སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལས་ཡོངས་སུ་ཉམས་
སོ༑ ༑དེ་ནས་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་བཤད་པ་དེ་ལྷའི་བུ་སྦེད་པས་ཐོས་ནས་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཀྱེ་ཡབ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ངེས་པར་གྱུར་པ་
ལ་ཞུགས་པའི་སེམས་ཅན་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་དག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་འདོད་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱང་ཅི་ཞིག་བྱར་ཡོད་དེ། དེ་དག་ནི་འཁོར་བའི་རྒྱུན་གྱི་མཚམས་བཅད་
པའོ༑ ༑ཀྱེ་ཡབ། གང་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་གང་དག་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང། གང་དག་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་དག་
གིས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འདི་དག་ལ་འདོད་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཀྱེ་ཡབ། འདི་

[439B] དཔེར་ན། ཉི་མ་དང་ཟླ་བའི་བསྔགས་པ་ཇི་ཙམ་མང་དུ་བརྗོད་ཅིང་བསྔགས་པ་བཤད་པ་ལ་མི་དམུས་ལོང་གིས་འདོད་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱང་ངེས་དེ་དག་མི་མཐོང་སྟེ།།
མྱོང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཀྱེ་ཡབ། དེ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ངེས་པར་གྱུར་པ་ལ་ཞུགས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བསྔགས་པ་བརྗོད་བསྔགས་པ་བསྟན་པ་ལ་འདོད་
པའི་སེམས་ཇི་ཙམ་མང་དུ་བསྐྱེད་ཀྱང་དེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང་ཡོན་ཏན་རྣམས་མི་ཤེས་མ་མཐོང་མི་མྱོང་ངོ། །ཀྱེ་ཡབ་དེ་བས་ན་གཟུགས་འདོད་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་
པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་བགྱི་སྟེ། དེའི་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཁ་དོག་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་འདི་ལྟ་བུར་འགྱུར་རོ་།ལྷའི་བུ་སྤེད་པས་བསྟན་པ་འདི་བཤད་པའི་ཚེ་
ལྷའི་བུ་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་གིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་ལྷའི་བུ་སྦེད་པ་ལ་འདི་སྐད་
ཅེས་སྨྲས་སོ། །ལྷའི་བུ། ཁྱོད་ཀྱིས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཇི་ཙམ་གྱིས་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་ལས་བསྒྱུར་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་གནས་པས་ནམ་བུད་མེད་དམ། སྐྱེས་
པར་གནས་ཀྱང་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སེམས་ནི་ཁམས་གསུམ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བུད་མེད་དང་སྐྱེས་པ་ནི་སེམས་

[440A]༄༅། །གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ཀྱིས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཇི་ཙམ་གྱིས་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་ལས་བསྒྱུར་ཅེས་གང་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་ནི། ཇི་ཙམ་
དུ་ཁྱིམ་ཐབ་ལ་གཡོ་མེད་ཅིང་ཕངས་པར་སེམས་པས་རིམ་གྲོ་བྱས་པས་སོ། །སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་ཁྱིམ་ཐབ་ལ་རིམ་གྲོ་བྱས་སྨྲས་པ། སྟོན་པ་ཙམ་དུ་ཕངས་པར་
བསམས་པས་སོ། །སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་གཡོ་མེད་པར་བྱས་སྨྲས་པ། ལུས་ཀྱི་ལས་ཇི་ལྟ་བ་དང། ངག་གི་ལས་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱི་ལས་བགྱིས་ཏེ། རིགས་
ཀྱི་བུ། དེ་ནི་བུད་མེད་ཀྱི་གཡོ་མེད་པའོ། །སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་ལས་ཇི་ལྟར་བསྒྱུར། སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་བསྒྲུབས་པ་བཞིན་དུའོ། །སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་
བསྒྲུབས། སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་བསྒྱུར་བ་བཞིན་དུའོ། །སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ་བཤད་པ་དེའི་དོན་གང་ཡིན། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་རོ་
གཅིག་པས་ནི། རིགས་ཀྱི་བུ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་འགྲུབ་མི་ལྡོག་གོ་།ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ། ཇི་སྲིད་དུ་བདག་སྨོན་པར་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་བདག་ལ་བུད་མེད་ཀྱི་མཚན་བྱུང་
ངོ༑ ༑རིགས་ཀྱི་བུ། གང་གི་ཚེ་ན་བདག་ལ་སྐྱེས་པའི་མཚན་བྱུང་བར་གྱུར་བ་དེའི་ཚེའང་བདག་གིས་བུད་མེད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས་ཉིད་དེ་མ་སྤངས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་

[440B] བུད་མེད་དམ། སྐྱེས་བར་འཛིན་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཛིན་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། གང་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་དེ་གཉི་ག་གཉིས་སུ་མེད་པ་གཉིས་
སུ་དབྱེར་མེད་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཤིན་ཏུ་གཉིས་དང་བྲལ་བའོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་ལྷའི་བུ་སྦེད་པ་ལ་འདི་སྐད་
ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཅི་ལྷའི་བུ། ཁྱོད་ཀྱིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་ཕྱོགས་འགའ་ཡང་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་རམ། སྨྲས་པ་རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་གྱིས་བསྟན་པས་བདག་
ལ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་གྱི། བདག་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ནི་མ་ལགས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བདག་གིས་མངོན་པར་ཤེས་པ་གང་གི་ཚེ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་
པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྒྱལ་པོ་ཟས་གཙང་མའི་ཁབ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་གྱུར་ཅིང་བདག་གི་མལ་དུས་ལས་ཀྱི་ནང་ན་
བཞུགས་པ་དེའི་ཚེ། མཚན་མོ་མི་ཉལ་ཙམ་ན་ཤར་ཕྱོགས་ནས་ཚངས་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ལྷགས་ཏེ། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་ལམ་དང། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་ཡོངས་སུ་ཞུས་པ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དེ་དག་ལ་ཇི་ལྟར་ཞུ་བ་ཞུས་པ་བཞིན་དུ་ལན་གླན་ཏེ། དེ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་

[441A]༄༅། །དཔའ་ལ་ཚངས་པ་གཅིག་གིས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ་།སྐྱེས་བུ་དམ་པ། ཆོས་ཤེས་པ་ཐོབ་པ་དང། ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་དང། སྤོབས་པ་
འདི་ལྟ་བུའང་ཡོད་ལ། འདོད་པའི་ལོངས་སྤྱོད་དང། རྒྱལ་སྲིད་ལ་ཆགས་པར་ཡང་བྱེད་པ་འདི་ནི་མི་རིགས་སོ། །དེ་ནས་ཚངས་པ་གཞན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ཤེས་པའི་
ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་ལ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་དེ་དག་གིས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་ནི་འདོད་པའི་ལོངས་སྤྱོད་དང། རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཁྱིམ་ན་གནས་པ་མ་ཡིན་
གྱི༑ འདི་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཁྱིམ་ན་གནས་ཏེ། འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དུའང་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྐོར་ལ། འདིར་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔར་གྱུར་པར་སྣང་ངོ། །དེའི་ཚེ་ཚངས་པ་དེས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ལ་གནས་ན་འདི་འདྲ་བར་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པར་འགྱུར། དེ་
དག་གིས་སྨྲས་པ། ཚངས་པ། འདི་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་ལོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེའི་ཚེ་བདག་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་ལྟར་འདོད་པ་
ལ་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་ཅིང་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱང་ཡོངས་སུ་སྡུད་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཀྱང་ཐོབ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྩལ་ངོ་མཚར་ཏོ་སྙམ་མོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་

[441B]པར་འདུ་ཤེས་མངོན་པར་བཞག་གོ་བདག་གིས་དད་པའང་རྙེད་ནས་བདག་གིས་ལྷག་པའི་བསམ་པས་བླ་ན་མེད་པ་
ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། བདག་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་དང། ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་འདི་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བགྱིས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་ལ་ནི་བདག་
ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་མངོན་དུ་གྱུར་གྱི། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་ཡོན་ཏན་གྱི་བྱེ་བྲག་གི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་
གྲོས་བརྟན་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ལྷའི་བུ་སྤེད་པའི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་བསྟན་པ་ནི་ངོ་མཚར་ཏེ། དེ་ནི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པས། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ད་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་
ལྷའི་བུ་སྤེད་པ་འྡིའང་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་ཏེ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་
ཀྱི་བུ། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འཁོར་འདི་ན་བྱང་ཆུབ་

[442A]༄༅། །སེམས་དཔའ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པ་གང་ལ་ལ་དག་འདུས་པ་མཆིས་སམ། དེ་ནས་འཁོར་དེ་ན་ལྷའི་བུ་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་
སུམ་ཞེས་བྱ་བ་འདུས་པར་གྱུར་ཏེ། འདུག་པ་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཁྱོད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་
རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་སྤྱན་སྔར་འདུག་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་རིན་པོ་ཆེ་མཐའ་ཡས་པ་དང་ལྡན་པ་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་
དུ་ཕྱིན་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པ་གང་ལ་ལ་དག་འཁོར་འདིར་འདུས་པ་ཆེན་པོ་མཆིས་སམ་ཞེས་དེ་སྐད་
ཟེར་བའི་ཁྱོད་ཀྱི་ཞུ་བ་ནི་ཁོ་བོས་བསམས་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། མགྲོན་པ་བྱིས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ལ་ལ་ཞིག་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་ཞུགས་ནས། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་འདི་
ན་གང་དག་བླངས་ཏེ། འགྲོ་བར་བྱ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་དག་ཡོད་དམ་ཞེས་དེ་སྐད་ཟེར་བ་དང་མཚུངས་པ་སྙམ་བྱེད་དོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འཁོར་འདི་ན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་གང་དག་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པ་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་དང་ལྡན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དོ་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དག་དཔའ་

[442B]དོག་དང། གཟུགས་དང་ལྡན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དག་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
འདི་ཐོབ་པའི་ལྷའི་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་དང་ལྡན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་ཁ་དོག་དང་གཟུགས་དང་ལྡན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དོ། །
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགེ་སློང་གི་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་དང་ལྡན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགེ་སློང་མའི་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་དང་ལྡན་པ་དག་ཀྱང་
ཡོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགེ་བསྙེན་གྱི་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་དང་ལྡན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དོ། །དགེ་བསྙེན་མའི་ཁ་དོག་དང་གཟུགས་དང་ལྡན་པ་དག་ཀྱང་
ཡོད་དོ། །མཚན་གྱིས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པ་དག་སེམས་ཅན་གདུལ་བའི་ཕྱིར་
ལུས་དང། ཁ་དོག་དམན་པ་དང་ལྡན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འཁོར་འདི་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་དང། སྤྱོད་ལམ་
དང་ལྡན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པ་དག་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་དང། སྤྱོད་ལམ་

[443A]༄༅། །དང་ལྡན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། གང་གི་ཚེ་ན་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་
རྒྱས་གལ་ཏེ་རྒྱལ་རིགས་ཀྱི་འཁོར་རམ། གལ་ཏེ་བྲམ་ཟེའི་འཁོར་རམ། གལ་ཏེ་ཁྱིམ་བདག་གི་འཁོར་རམ། གལ་ཏེ་དགེ་སྦྱོང་གི་འཁོར་རམ། གལ་ཏེ་ལྷའི་འཁོར་རམ་
གལ་ཏེ་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་འཁོར་རམ། གལ་ཏེ་ཚངས་པའི་འཁོར་རམ་གལ་ཏེ་འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་གི་འཁོར་རམ། འཁོར་གང་དང་གང་དུ་གཤེགས་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
སེམས་ཅན་དེ་དག་ཇི་ལྟར་མོས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་དང། གཟུགས་དང། སྤྱོད་ལམ་དུ་སྣང་ཞིང་དེ་དག་གིས་ཀྱང་དེའི་ཁ་དོག་དེ་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་མཐོང་སྟེ། བློ་གྲོས་བརྟན་
པ༑ དེའང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྔོན་བསམ་པ་སྦྱངས་བའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་བལྟའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ལྟར་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་གང་དང་གང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཆོས་སྟོན་པ་མཐོང་བ་དེ་དང་དེར། ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་
བགོས་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་དང་ལྡན་པར་གནས་པ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྐོར་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ཡོད་པར་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་དེ་ནས་བཅོམ་

[443B]སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འདིའི་སྤོབས་པ་ཇི་ལྟ་བ་དང་དེའི་ཡེ་ཤེས་ཐོགས་པ་མ་མཆིས་པར་འཆད་
པ་ཇི་ལྟ་བ་དང། འདིའི་སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་འཆད་པ་ཇི་ལྟ་བ་ལས་ན། བདག་ནི་ལྷའི་བུ་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་འདིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་
པོ་སྙམ་བགྱིད་དོ། །དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །
ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་དེ་བཞིན་ཏེ། ལྷའི་བུ་འདི་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མངོན་དུ་བྱས་ནས་འཆད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷའི་བུ་
སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ལྷའི་བུ། ཁྱོད་ཀྱིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་སྦྱངས་པའི་བྱེ་བྲག་གི་ཕྱོགས་འགའ་ཞིག་སྟོན་ཅིག་དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་ལྷའི་བུ་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཁྱོད་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་ཕྱོགས་ཙམ་གྱི་ཁྱུ་མཆོག་ཏུ་
གྱུར་པ་ལྟ་བར་འདོད་དམ། སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། ལྟ་བར་འདོད་དོ་།དེ་ནས་ལྷའི་བུ་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་གྱིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཚེ་ཐམས་

[444A]༄༅། །ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་འདི་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་སུ་གནས་པ་དང། མཚན་གྱིས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པ་དང་
འཁོར་དང་བཅས་པ་དཔུང་གི་མཐུ་དང་ལྡན་པ་དང། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་ལྡན་པར་འདུ་ཤེས་པ་དེ་འདྲ་བའི་རྫུ་འཕྲུལ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་ལས་བསྟན་ནས། སྨྲས་པ་
བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཅི་མཐོང། སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། ཁོ་བོས་ནི་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་འདི་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་ཁ་དོག་དང། དབྱིབས་དང། གཟུགས་སུ་གནས་
པ་དང། མཚན་གྱིས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པ་དང། འཁོར་དང་བཅས་པ་དཔུང་གི་མཐུ་དང་ལྡན་པ་དང། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་ལྡན་པར་མཐོང་ངོ། །དེ་ནས་ལྷའི་བུ་སངས་
རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་གྱིས་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་ཁ་དོག་དང། དབྱིབས་དང། གཟུགས་སུ་གནས་པ་དང། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གནས་
ཀྱི་ཁང་པ་ན་གནས་ཤིང་ལྷའི་བུ་མོ་བརྒྱ་སྟོང་གིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཏེ། སིལ་སྙན་དང། ཕེག་རྡོབ་པ་དང། རོལ་མོའི་སྒྲ་དབྱངས་བྱེད་པར་འདུ་ཤེས་པ་དེ་འདྲ་བའི་རྫུ་འཕྲུལ་
མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས། སྨྲས་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཅི་མཐོང། སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། ཁོ་བོས་ནི་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་འདི་ལྷའི་དབང་

[444B] དབྱིབས་དང། གཟུགས་སུ་གནས་པ་དང། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གྱི་ལྷའི་ཁང་པ་ན་གནས་ཤིང་ལྷའི་བུ་མོ་བརྒྱ་སྟོང་གིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཏེ། སིལ་སྙན་
དང༑ ཕེག་རྡོབ་པ་དང། རོལ་མོའི་སྒྲ་དབྱངས་བྱེད་པར་མཐོང་ངོ། །དེ་ནས་ལྷའི་བུ་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་གྱིས་ཡང་གང་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེ་ཚངས་པའི་ཁ་
དོག་དང། དབྱིབས་དང། གཟུགས་སུ་གནས་པ་དང། སྤྱོད་ལམ་ཤིན་ཏུ་ཞི་བ་དང། ཚངས་པའི་གནས་ཀྱི་གཞལ་མེད་ཁང་ན་གནས་པ་དང། ཚད་མེད་པ་བཞིའི་བསམ་གཏན་
ལ་བསམ་གཏན་དུ་བྱེད་པར་འདུ་ཤེས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བྱིན་གྱི་རླབས་པ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས། སྨྲས་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཅི་མཐོང་སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། ཁོ་བོས་ནི་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་
འདི་ཚངས་པའི་ཁ་དོག་དང། དབྱིབས་དང། གཟུགས་སུ་གནས་པ་དང་སྤྱོད་ལམ་རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང། ཚངས་པའི་གནས་ཀྱི་གཞལ་མེད་ཁང་ན་གནས་པ་དང། ཚད་མེད་པ་
བཞིའི་བསམ་གཏན་ལ་བསམ་གཏན་དུ་བྱེད་པར་མཐོང་ངོ། །དེ་ནས་ལྷའི་བུ་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་གྱིས་ཡང་འཁོར་དེ་དག་གནས་བརྟན་འོད་སྲུང་ཆེན་པོའི་ཁ་དོག་དང་
གཟུགས་དང། དབྱིབས་དང། ཆོས་གོས་སྣམ་སྦྱར་དང། ཐང་བ་དང་ལྷུང་བཟེད་ཐོགས་པའི་སྤྱོད་ལམ་འཛིན་པ་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་ཀྱི་བསམ་གཏན་ལ་བསམ་གཏན་

[445A]༄༅། །བྱེད་པ་ཅི་འདྲ་བ་དེ་འདྲ་བར་སྣང་ལ། སྣ་ཚོགས་སུ་མེད་ཅིང་ཁ་དོག་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བྱིན་གྱི་རླབས་པ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས། སྨྲས་པ་
བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཅི་མཐོང། སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། ཁོ་བོས་ནི་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་འདི་གནས་བརྟན་འོད་སྲུང་ཆེན་པོའི་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་དང། དབྱིབས་
དང༑ ཆོས་གོས་སྣམ་སྦྱར་དང། ཐང་བ་དང། ལྷུང་བཟེད་ཐོགས་པའི་སྤྱོད་ལམ་འཛིན་པ་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་ཀྱི་བསམ་གཏན་ལ་བསམ་གཏན་བྱེད་པ་ཅི་འདྲ་བ་དེ་
འདྲ་བར་སྣང་ལ། སྣ་ཚོས་སུ་མེད་ཅིང་ཁ་དོག་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་བུར་མཐོང་ངོ། །དེ་ནས་ལྷའི་བུ་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་གྱིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
འདི་ཉིད་ཀྱི་ཁྱུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་དང། དབྱིབས་དང། སྤྱོད་ལམ་
དང༑ མཚན་བཀོད་པས་བརྒྱན་པ་དང། ཞབས་འབྲིང་པ་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ཅི་འདྲ་བར་དེ་འདྲ་བར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མང་པོ་ཐམས་ཅད་སོ་སོ་ན་དགེ་སློང་གི་དགེ་
འདུན་དང་བཅས་པར་སྣང་བ་དེ་ལྟ་བུའི་མཚན་མ་བསྟན་ནས། སྨྲས་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཅི་མཐོང། སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། ཁོ་བོས་ནི་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་

[445B] གཟུགས་དང། དབྱིབས་དང། སྤྱོད་ལམ་དང། མཚན་བཀོད་པས་བརྒྱན་པ་དང། ཞབས་འབྲིང་པ་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་གྱིས་ཡོངས་
སུ་བསྐོར་བ་ཅི་འདྲ་བ་དེ་འདྲ་བར་སོ་སོ་ན་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་དང་བཅས་པར་མཐོང་ངོ། །སྨྲས་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་
སྟེ༑ བློ་གྲོས་བརྟན་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་དང་ལྡན་པ་ནི་འདོད་ན་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ཡུངས་འབྲུ་གཅིག་ཏུ་བྱིན་གྱིས་
རློབ་བོ། །ཡང་ན་ཡུངས་འབྲུ་གཅིག་གི་ནང་དུ་ཆུད་པར་ཀུན་ཏུ་སྟོན་ཅིང་གླིང་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྣང་བར་འགྱུར། ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྣང་
བར་གྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་དག་ལ་གནོད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ལྟར་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ།།།།བམ་པོ་གསུམ་
པ་དེ་ནས་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་དེ་དག་དང། ལྷ་དང། ཀླུ་དང་གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང་
མི་དང། མི་མ་ཡིན་པ་དག་དང། བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དང་འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དེ་དག་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས་མགྲིན་གཅིག་ཏུ་ཚིག་སྨྲས་པ། བཅོམ་

[446A]༄༅། །ལྡན་འདས། གང་དག་གིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པའམ། ཐོབ་པར་གྱུར་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ནི་བསམ་གྱིས་
མི་ཁྱབ་པར་བལྟ་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འགྲོས་སུ་མཆི་བ་ལགས་སོ། །མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་
རིག་པ་དང་ལྡན་པ་ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་ལྟར་བདག་ཅག་སྟན་གཅིག་ལ་མཆིས་པ་ལས་འདི་འདྲ་བའི་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་སུ་གདའ་བར་གྱུར་ནས། བདག་
ཅག་གཅིག་ལ་གཅིག་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་དང། སྤྱོད་ལམ་དེ་ལྟར་བུར་མཐོང་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་ནི་གང་དག་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣར་མི་
གྲག་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་བདུད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཐ་ན་གང་དག་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་
ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ལགས་ན་འདོན་པར་བགྱིད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཐོས་ནས་ནན་ཏན་བགྱིད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་གང་དག་གིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་
ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་སྙམ་བགྱིད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་མཆི་བར་འཚལ་བས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཉན་པར་

[446B] ༑གཟུང་བར་བགྱིའོ། །བཀླག་པར་བགྱིའོ། །ཀུན་ཆུབ་པར་བགྱིའོ། །གཟུགས་དང། ཁ་དོག་ཐམས་ཅད་སྟོན་པར་འཚལ་བ་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་
པ་དང༑ སྤྱོད་ལམ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྟོན་པར་འཚལ་བ་དང། དེ་དག་གི་སེམས་རབ་ཏུ་རྟོགས་པར་འཚལ་བ་དང། དེ་དག་གི་ནད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྨན་གྱིས་གསོ་བར་འཚལ་
བས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ན་འདི་ཉིད་མཉན་པར་བགྱིའོ། །བཀླག་པར་བགྱིའོ། །བསྒོམ་པར་བགྱིའོ། །གང་དག་གིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པའི་
སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་མཆིས་པ་ལགས་སོ། །རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བགྱིད་པ་ལགས་སོ། །དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་དེ་དག་དང། ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང་མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དེ་དག་དང་
བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དེ་དག་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དང། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །ཇི་སྐད་སྨྲས་
པ་དེ་བཞིན་ཏེ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་ང་མི་སྨྲའོ། །དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་

[447A]༄༅། །འདི་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་ང་མི་སྨྲའོ། །དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མ་ཐོབ་པའི་
ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ནི་སྦྱང་བ་བྱས་པའོ་ཞེས་ང་མི་སྨྲའོ། །དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ནི་སྦྱིན་པ་དང་
ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བཟོད་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་དང། བསམ་གཏན་དང། ཤེས་རབ་དང། ཐབས་དང་ལྡན་པའོ་ཞེས་ང་མི་སྨྲའོ་།དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མ་ཐོབ་
པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ནི་མང་དུ་ཐོས་པའོ་ཞེས་ང་མི་སྨྲའོ། །དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ནི་སྤོབས་པ་དང་
ལྡན་པའོ་ཞེས་ང་མི་སྨྲའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་བས་ན་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ལམ་ཐམས་ཅད་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འདོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རློམ་སེམས་ཐམས་ཅད་
མེད་པའི་ཕྱིར་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་བསླབ་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་ལྷའི་བུ་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་ལ་འདི་སྐད་
ཅེས་སྨྲས་སོ། །ལྷའི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པར་འདོད་པས་གང་ལ་བརྩོན་པར་བྱ། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཏིང་ངེ་འཛིན་

[447B]བརྩོན་པར་བྱའོ། །སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བརྩོན་པར་བྱ། སྨྲས་
པ༑ ཅི་ནས་ཀྱང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་དང་ལྡན་པའང་མ་ཡིན། མི་ལྡན་པའང་མ་ཡིན་པར་མཐོང་བ་དེ་ལྟ་བུར། རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། ཅི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ལྡན་པའམ། མི་ལྡན་པར་ཉེ་བར་གནས་སམ། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། སོ་
སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་སྦྱར་བའམ། དབྲལ་བར་མི་ནུས་ཏེ་གང་ཡང། རིགས་ཀྱི་བུ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་དང། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་རྣམས་གཉིས་སུ་མེད་ཅིང་
གཉིས་སུ་དབྱེར་མེད་དེ། ཚུལ་གཅིག་པས་དེའི་ཕྱིར་བརྩོན་པ་ཞེས་བྱའོ། རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་ལ་སྦྱར་བའམ། དབྲལ་བར་བྱ་བའི་ཆོས་ནི་གང་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་
ན༑ རིགས་ཀྱི་བུ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་ལྡན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་འགོག་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་ལྡན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་འཁྲུགས་པའི་དེ་
བཞིན་ཉིད་དང་ལྡན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་འདུ་བ་མེད་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་ལྡན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་འབྲལ་བ་མེད་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་ལྡན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་

[448A]༄༅། །ནི་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་དབེན་པ་དང་ལྡན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་དང་ལྡན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་སྐྱེས་པའི་ཆོས་
ཉིད་དང་ལྡན་ཏེ་ཤི་འཕོ་མེད་དོ། །སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་དང་སྤྱོད་པ་ལ་འགྲོ་བའང་ཡིན་ལ། སེམས་དང། ལྟ་བ་དང། དམིགས་པར་འདུ་ཤེས་པ་ལ་འགྲོ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྲིད་པར་འགྲོ་བའི་འཆི་
འཕོ་དང། སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའང་ཡིན་ལ། སྲིད་པར་འགྲོ་བའི་ཉོན་མོངས་པར་འགྲོ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
ཐམས་ཅད་སྟོན་པར་འགྲོ་བའང་ཡིན་ལ་མཉམ་པ་ཉིད་འཁྲུགས་པར་འགྲོ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་པར་འགྲོ་བའང་ཡིན་ལ་ཞིང་སྣ་ཚོགས་སུ་
འདུ་ཤེས་པར་འགྲོ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་སྟོན་པར་འགྲོ་བའང་ཡིན་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་དང། མཚན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་ཅིང་སྟོན་པར་འགྲོ་བ་ནི་མ་ཡིན་
ནོ༑ ༑སྒྲ་དང། སྐད་ཐམས་ཅད་སྟོན་པར་འགྲོ་བའང་ཡིན་ལ་ཡི་གེའི་འདུ་ཤེས་ཡོངས་སུ་རྟོག་པར་འགྲོ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་

[448B]མཐོང་བར་འགྲོ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལྟ་བས་ན་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཇི་ལྟ་བུར་འགྲོ་
བ་ཡིན་ཞེས་གང་དེ་སྐད་སྨྲས་པ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འགྲོ་བ་གང་ཡིན་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་འགྲོ་བའང་དེ་ཡིན་ནོ། །སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
ཇི་ལྟ་བུར་གཤེགས། སྨྲས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མི་འགྲོ་བར་གཤེགས་སོ། །སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་
འདའ་བར་མི་གཤེགས་སམ། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྲོ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་
འདའ་བར་གཤེགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་འགྲོ་བ་ནི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའོ། །སྨྲས་པ་ལྷའི་བུ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མ་འདས་སམ། སྨྲས་པ། ཅི་རིགས་ཀྱི་བུ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་སྐྱེས་སམ། སྨྲས་པ། ལྷའི་
བུ༑ དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་སྐྱེས་ལ་མྱ་ངན་ལས་ཀྱང་འདས་སོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་

[449A]༄༅། །གང་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ལྷ་དང། མིའི་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་བདེ་བའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ལ་སྙིང་བརྩེ་
བའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བོ་ཕལ་པོ་ཆེ་དང། ལྷ་དང། མི་རྣམས་ཀྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར། ཕན་པའི་ཕྱིར། བདེ་བའི་ཕྱིར། གང་ཟག་གཅིག་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སོ་ཞེས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ། ཅི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གང་སྐྱེ་བའམ་འགག་པར་འགྱུར་བའི་གང་ཟག་
དེ་རྙེད་དམ། སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གང་སྐྱེ་བའམ། འགག་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་གང་ཡང་མ་རྙེད་དོ། །སྨྲས་པ་རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་བཞིན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་ནི་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བར་ཡང་འཆད་མོད་ཀྱི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཉིད་ནི་འབྱུང་བའམ། འགག་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཡོངས་སུ་
མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་ཡང་འཆད་མོད་ཀྱི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་ཀྱང་མི་འདའོ། །སྨྲས་པ་ལྷའི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ད་ལྟར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་མ་རྒྱས་སམ། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་དང། མི་འགག་པའི་ཆོས་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་དེ་

[449B]པར་སངས་རྒྱས་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ། བདག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དང་
ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐ་དད་པར་མི་འདོད་དོ། །སྨྲས་པ་ཅིའི་ཕྱིར། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་
འདས་པར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་སོ། །སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། ཆོས་གང་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པར་བྱ་ནུས་སམ། སྨྲས་
པ༑ རིགས་ཀྱི་བུ། ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་མོད་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་ལས་ཀྱང་མི་འདའོ། །རིགས་
ཀྱི་བུ༑ དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ནི་སྐྱེ་བས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་མ་ཡིན། འགག་པས་ཀྱང་མ་ཡིན། ཆོས་གང་ལའང་གནས་པས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་མངོན་
པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་གང་ན་མི་སྐྱེ་བ། མི་འགག་པ། མི་གནས་པ་དེ་ནི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། ཁྱོད་དཔའ་བར་འགྲོ་
བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་ཏེ་དེ་ལྟར་འཆད་དམ། སྨྲས་པ་རིགས་ཀྱི་བུ། བདག་ནི་ཆོས་གང་ལའང་གནས་ཏེ་འཆད་པ་མེད་དོ་།སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། ཁྱོད་ཇི་ལྟར་གནས་

[450A]༄༅། །མེད་ལ་གནས་ཏེ་འཆད་པར་བྱེད། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། གང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྤྲུལ་པས་སྤྲུལ་པར་འཆད་པ་དེ་གང་དུ་གནས་
ཏེ་འཆད། སྨྲས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྤྲུལ་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་འཆད་དོ། །སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བྱིན་
གྱིས་བརླབ་པ་གང་ཞིག་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཏེ། སྤྲུལ་པ་ལ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པར་མཛད། ཅི་བདག་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའམ། སྨྲས་པ། དེ་མ་ཡིན་ནོ། །སྨྲས་པ། གཞན་
བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའམ། སྨྲས་པ། དེ་མ་ཡིན་ནོ། །སྨྲས་པ། ཆོས་བསྟན་པ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའམ། སྨྲས་པ། དེ་མ་ཡིན་ནོ། །སྨྲས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གང་
དུ་གནས་ཏེ་བྱིན་གྱིས་རློབ། སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་གནས་མེད་པ་ལ་གནས་ཏེ་སྤྲུལ་པ་སྤྲུལ་པར་མཛད་དོ། །སྨྲས་པ་རིགས་ཀྱི་བུ། ཇི་ལྟར་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་གནས་མེད་པ་ལ་གནས་ཏེ་སྤྲུལ་པ་སྤྲུལ་པར་མཛད་པ་བཞིན་དུ་སྤྲུལ་པ་དེ་དག་ཀྱང་གནས་མེད་པ་ལ་གནས་བཞིན་དུ་འཆད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་
བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་གནས་མེད་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་ཀྱང་གནས་མེད་པ་ལ་གནས་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འཆད་དོ། །སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། གནས་

[450B] སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་གནས་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྤོབས་སོ། །སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤོབས་པ་
ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་ཏུ་འདུ་ཤེས་པས་མི་འཆད། གང་ཟག་ཏུ་འདུ་ཤེས་པ་དང། སེམས་ཅན་དུ་འདུ་
ཤེས་པ་དང། ཆོས་སུ་འདུ་ཤེས་པས་མི་འཆད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི། རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤོབས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན་ཏེ་ཆོས་འཆད་པ་ན་ཇི་ལྟར་ཡི་གེ་མི་ཟད་
ཅིང་ཟད་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་མི་ཟད་ཅིང་ཟད་པར་མི་འགྱུར་ལ། ཡི་གེ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུའང་མི་འཆད། ཆོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུའང་མི་འཆད་དེ། རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་
ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤོབས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན་ནོ་།རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་ཡང། གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཀྱི་སྒྱུ་མའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱང་མི་འདོར་
འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱང་མི་འདོར། བྲག་ཅའི་སྒྲ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱང་མི་འདོར་ན། རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལྟ་བུ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤོབས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་
པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཡི་གེ་དེ་དག་ཡུལ་ན་མི་གནས། ཕྱོགས་ན་མི་གནས། ནང་ན་མ་ཡིན། ཕྱི་རོལ་ན་མ་ཡིན། གཉིས་ཀ་མེད་པར་ཡང་མ་ཡིན་ཞིང་གང་ནའང་མི་གནས་

[451A]༄༅། །ཏེ༑ ཚོགས་པ་ལས་བྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡུལ་ན་མི་གནས། ཕྱོགས་ན་མི་གནས། ནང་ན་མ་ཡིན། ཕྱི་རོལ་ན་མ་ཡིན།།
གཉི་ག་མེད་པར་ཡང་མ་ཡིན། འདས་པ་མ་ཡིན། མ་འོངས་པ་མ་ཡིན་ད་ལྟར་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡི་གེ་གང་དག་གིས་དེ་དག་བཤད་པ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་ལྟར་ཡི་གེ་མི་ཟད་པ་མངོན་
སུམ་དུ་གྱུར་པས་འཆད་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་སྤོབས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། ཁྱོད་ཇི་ལྟར་འཆད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྤོབས་སམ། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་
བུ༑ བདག་དེ་བཞིན་དུ་སྤོབས་ཏེ། བྲག་ཅའི་སྒྲ་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བ་དག་གི་ལམ་གྱི་སྒྲས་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །སྨྲས་པ། ལྷའི་
བུ༑ རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཅི། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ནམ་མཁའ་རྟོགས་པའི་ཚིགས་བླ་དྲགས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ནམ་
མཁའ་ནི་དཔེ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དཔེ་མེད་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་དུ་དེ་འགྲོ་བའི་ཆོས་དེ་དག་གི་དྤེའང་
བྱ་བར་སླ་བ་མ་ཡིན་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་དཔེ་མེད་པ། འདྲ་བ་མེད་པ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་བྲལ་བ་དེ་རྟོགས་པར་བྱེད་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་

[451B] །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷའི་བུ་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ནས་ལྷའི་བུ། ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཚིག་
འདི་ནི་ལེགས་པར་སྨྲས་པའོ། །གལ་ཏེ་བཤད་པར་བྱ་ན་དེ་ལྟར་བཤད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བཤད་པ་དེ་ཐོས་ནས། སྐྲག་པར་མི་བྱ། དངང་བར་མི་བྱ། དངང་བར་འགྱུར་
བར་མི་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྟོགས་པར་བྱ་བ་དེ་མ་རྟོགས་བར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ལྷའི་བུ། སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གང་
ནས་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་མཆིས། ལྷའི་བུ། སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་གྱིས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཅི་ཞིག་བྱ་སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། གང་ན་སྐྱེས་བུ་དམ་
པ་འདི་ལྟ་བུ་དག་གི་གཙུག་ལག་ཁང་ངམ། གནས་ཁང་ངམ། གནས་སམ། འཆགས་ཡོད་པའི་ཕྱོགས་དེར་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཕྱག་བྱའོ་།ལྷའི་བུས་སྨྲས་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་
པ༑ དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བཤད་པ་འདི་ཉིད་གླེགས་བམ་དུ་བྲིས་ནས་གང་དག་གི་ལགས་སོང་བར་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་ལྷ་དང་བཅས་འཇིག་རྟེན་

[452A]༄༅། །གྱིས་ཕྱག་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་
བརྟན་པ། ལྷའི་བུ་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མི་འཁྲུགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མངོན་དགའ་ནས་དཔའ་བར་
འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཉན་ཅིང་འཆད་དུ་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་འོངས་སོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མི་འཁྲུགས་པ་དེ་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མི་འཆད་དམ། ཅི་ལགས་ན། ལྷའི་བུ་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་འདི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་
མངོན་དགའ་དེ་ནས་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་མཆིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། གང་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མི་འཆད་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་དཀོན་མོད་ཀྱི། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ལྷའི་བུ་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་འདི་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་
འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། ལྷའི་བུ་འདི་ནི་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་གང་སྙིགས་མ་ལྔའི་ཉེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་སྤང་བ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་

[452B] སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འྡིའང་ཤིན་ཏུ་བསྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་
པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལྷའི་བུ་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་འདི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མངོན་དགའ་དེ་ནས་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་འོངས་སོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་
འདས། ལྷའི་བུ་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་འདི་ཇི་སྲིད་ན་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་
རྒྱ་བར་འགྱུར། འདི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་ནས་མིང་ཅི་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་མིང་ཇི་སྐད་ཅེས་བགྱི་བར་འགྱུར། བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། བསྐལ་པ་བཟང་པོ་འདི་འདས་ཤིང་སངས་རྒྱས་སྟོང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་བསྐལ་པ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་ན་སངས་རྒྱས་
འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ན་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱང་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ་བསྐལ་པ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་པོ་དེ་དག་འདས་ནས་ལྷའི་བུ་འདི་བླ་
ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་འོད་དྲི་མ་

[453A]༄༅། །མེད་པར་གྲགས་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ནི་མཐོང་ན་དད་པ་
ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་འགྱུར་ཏེ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་
མཐོང་ན་དད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དད་པ་རྙེད་པས་མཛེས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ན་སེམས་ཅན་གང་ཡང་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་སེམས་
ཀུན་ཏུ་དཀྲིས་ཤིང་འདུག་པར་མི་འགྱུར། ཞེ་སྡང་གིས་སེམས་ཀུན་ཏུ་དཀྲིས་ཤིང་འདུག་པར་མི་འགྱུར། གཏི་མུག་གིས་སེམས་ཀུན་ཏུ་དཀྲིས་ཤིང་འདུག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་
སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཆོས་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་ཞིང་ཆོས་ལ་དད་པ་རྙེད་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འོད་དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པའི་
རྒྱལ་པོའི་ཚེའི་ཚད་ནི་བསྐལ་པ་བར་མ་བཅུའི་ཚད་དུ་འགྱུར་རོ་།སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བ་དང་ལྡན་པ་ནི་ཚད་མེད་པར་འགྱུར་རོ་།བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེའི་ཚེ་དེའི་

[453B] བདུད་ཀྱི་རིས་ཀྱི་ལྷ་འབྱུང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པར་འགྱུར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེས་གནས་
པར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེའང་ངན་སོང་གསུམ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པར་འགྱུར། མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་ལས་འདས་པ་དང། རྟག་ཏུ་བརྒྱན་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་འགྱུར་
ཏེ༑ བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན་གྱི་གླིང་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ནི་བདུད་དང། ཕྱིར་རྒོལ་བ་བཅོམ་པ་དང། ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འོད་དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པའི་རྒྱལ་པོ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་བདེ་བར་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་དམ་པའི་ཆོས་ནི་ལོ་བྱེ་བ་ཕྲག་འབུམ་དུ་གནས་
པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ལྷའི་བུ་འདི་ནི་བཀོད་པ་འདི་ལྟ་བུས་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་
པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་ལྷའི་བུ་སངས་རྒྱས་བློ་གྲོས་མངོན་སུམ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ལྷའི་བུ། ཁྱོད་ནི་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་པས་རྙེད་པ་ཤིན་ཏུ་རྙེད་དོ། །ལྷའི་བུས་སྨྲས་པ་རིགས་ཀྱི་བུ། གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མ་རྙེད་པ་

[454A]༄༅། །དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྙེད་པའོ། །གང་ཆོས་འགའ་ཞིག་དམིགས་པ་དེ་ལ་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྙེད་པ་ཅིའང་མེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལྟ་བས་ན་གང་ཆོས་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་མ་རྙེད་པ། སོ་སོར་མ་རྙེད་པ། མི་དམིགས་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྙེད་པ་ཡིན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ། བདག་ཀྱང་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་དོ། །ལྷའི་བུ་དེ་ལ་འདི་བཤད་ཅིང་ལུང་བསྟན་
པའི་ཚེ་སྲོག་ཆགས་སྔོན་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པ་ཉི་ཁྲི་ལྔ་སྟོང་གིས་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྲིས་ནི་
མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ་།དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་
འཆད་པའི་ཚེ། བདུད་སྡིག་ཅན་མིག་གིས་མི་རྩོལ་བར་བགྱི་བའི་སླད་དུ་མི་མཆི་བ་བཅོམ་ལྡན་འདས། ངོ་མཚར་ཏོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་ངོ་མཚར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤ་རིའི་བུ། ཁྱོད་བདུད་སྡིག་ཅན་སྐབས་སུ་མཐོང་བར་འདོད་དམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། མཐོང་བར་འཚལ་ལོ། །དེ་ནས་དེའི་
ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྨིན་[?]མཚམས་ཀྱི་མཛོད་སྤུ་ནས་བདུད་སྡིག་ཅན་ཞགས་པ་ལྔའི་འཆིང་བས་བཅིངས་ལ། བཅིངས་པ་དེ་གཅོད་པའམ། དེ་ལས་ཐར་བར་

[454B][?]པའི་འཁོར་གྱིས་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་འོད་ཕྱུང་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རིའི་བུ། ཁྱོད་ཀྱིས་བདུད་
སྡིག་ཅན་ཞགས་པ་ལྔའི་འཆིང་བས་བཅིངས་པ་མཐོང་ངམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། མཐོང་ངོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ། མཐོང་ངོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་
སྩལ་པ། ཤཱ་རིའི་བུ། དེ་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་ཁྱུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །ཤཱ་རིའི་བུ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གང་དག་ན་[?]དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
འདི་འཆད་དམ། སྟོན་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་དག་ན་བདུད་དམ། བདུད་ཀྱི་རིས་ཀྱི་ལྷ་གང་དག་ཡིད་རབ་ཏུ་ཞེ་སྡང་ཞིང་ཆོས་ལ་[?]བྱ་བའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་གནས་པ་དེ་དག་
ཐམས་ཅད་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གཟི་བརྗིད་དང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བདག་ཞགས་པ་ལྔའི་འཆིང་བས་བཅིངས་པར་ཤེས་
པར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ། ད་ལྟར་ཡང་རུང། ང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཚེའང་རུང་སྟེ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་གང་ན་འཆད་དམ། སྟོན་ཏམ་
ཡི་གེར་འྡྲིའམ། གླེགས་བམ་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེར་བདུད་སྡིག་ཅན་ནམ། བདུད་ཀྱི་རིས་ཀྱི་ལྷའམ། དེ་མ་ཡིན་པ་གཞན་ཡང་ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པར་རབ་ཏུ་ཞེ་སྡང་བ་ཇི་སྙེད་

[455A]༄༅། །པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གཟི་བརྗིད་དང། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་
བདག་ཞགས་པ་ལྔའི་འཆིང་བས་བཅིངས་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་འཁོར་དེར་འདུས་པའི་ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང་
ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང། མི་དང། མི་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་
འདས། བདག་ཅག་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་ཐེ་ཚོམ་མི་འཚལ་ལོ། །ནེམ་ནུར་མ་མཆིས་སོ། །བར་ཆད་ཀྱང་མི་བགྱིད་དོ། །བདག་ཅག་བཅིང་མི་
འཚལ་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་སླད་དུ་ཆོས་སྨྲ་བ་དེའང་བསྲུང་བར་བགྱིད་དོ། །དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
འདི་ལའང་སྟོན་པར་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བགྱིའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང་དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་
དང༑ ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང། མི་དང། མི་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ་།ཀྱེ་གྲོགས་པོ་དག་དེའི་ཕྱིར་ཁྱེད་ལྟ་

[455B]གྱིས་ཤིག་བཅུ་གཉིས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བདག་ཏུ་ལྟ་བའི་འཆིང་བ་དང། སེམས་ཅན་དུ་ལྟ་བའི་འཆིང་བ་
དང༑ སྲོག་ཏུ་ལྟ་བའི་འཆིང་བ་དང། གང་ཟག་ཏུ་ལྟ་བའི་འཆིང་བ་དང། ཆད་པར་ལྟ་བའི་འཆིང་བ་དང། རྟག་པར་ལྟ་བའི་འཆིང་བ་དང། ངར་འཛིན་པར་ལྟ་བའི་འཆིང་
བ་དང། ང་ཡིར་འཛིན་པར་ལྟ་བའི་འཆིང་བ་དང། འབྱུང་བར་ལྟ་བའི་འཆིང་བ་དང། འཇིག་པར་ལྟ་བའི་འཆིང་བ་དང། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའི་འཆིང་བ་དང། ཆོས་
ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པར་ལྟ་བའི་འཆིང་བ་ལས་སོ། །ཀྱེ་གྲོགས་པོ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་ཆོས་འདུལ་
བ་ལ་གང་ལ་ལ་དག་གཤེ་བའམ། སྤོང་བའམ། ཟློག་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་བཅིང་བ་འདི་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་བཅིངས་ནས། ཟློག་པར་བྱེད། སྤོང་བར་བྱེད། གཤེ་བར་
བྱེད་དོ། །ཀྱེ་གྲོགས་པོ་དག་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་འདི་ཐོས་ནས་མོས་པར་བྱེད། ཡིད་ཆེས་པར་བྱེད་དེ། སྤོང་བར་མི་བྱེད་པ་
དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ལྟ་བར་གྱུར་པའི་འཆིང་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་བཅིང་བ་འདི་དག་ལས་ཡོངས་སུ་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གནས་བརྟན་ཤཱ་རིའི་

[456A]༄༅། །བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཅི་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདུད་སྡིག་ཅན་གྱིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་མིང་ཐོས་ལགས་སམ་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རིའི་བུ། ཐོས་མོད་ཀྱི་འོང་བ་དང། བདག་བཅིང་བ་དེ་ལས་ཐར་བར་བྱེད་མི་ནུས་སོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། གང་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་མིང་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ན་ཐོས་པར་གྱུར་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། ངོ་མཚར་ཏོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་
ངོ་མཚར་ཏོ། །བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རིའི་བུ་ཆོག་གི་ཁྱོད་དེ་སྐད་མ་ཟེར་ཅིག་ཤཱ་རིའི་བུ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་མེས་ཡོངས་སུ་གང་བའང་
འབོགས་ཏེ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་མིང་ཉན་དུ་འགྲོ་བར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤཱ་རིའི་བུ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ནི་ཐོས་ནས་
ཀྱང་གཅེས་སྤྲས་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། བསམ་གཏན་བཞི་ལ་གནས་ཤིང་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངས་བཤད་དོ། །ཤཱ་རིའི་བུ། བདུད་
སྡིག་ཅན་གྱིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་མིང་ཐོས་པ་དེ་ཉིད་དེའི་བདུད་ཀྱི་ལས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་འཆིང་

[456B]འཆིང་བ་བཅུ་གཉིས་ལས་རབ་ཏུ་ཐར་བར་འགྱུར་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ། དེ་བས་ན་ལྟ་བར་གྱུར་པའི་
བདུད་ཀྱི་ཞགས་པས་བཅིངས་པར་གནས་པས་ཀྱང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མཉན་པར་བྱ་ན་དགའ་བ་དང། དད་པ་དང་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ཐོབ་པས་མཉན་པ་
ལྟ་ཅི་སྨྲོས། དེ་ནས་འཁོར་དེར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་འདུས་པར་གྱུར་ཏེ་འདུག་གོ་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདུད་སྡིག་ཅན་འཁོར་འདིར་མཆི་བར་མཛད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་
འདས། བདག་གིས་དེ་ལ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་བསྟན་པར་བགྱིའོ། །དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལའང་འཇུག་པར་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
བཀའ་སྩལ་པ། ད་དེའི་དུས་ལ་བབ་པར་སེམས་ནའོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པ་འཁོར་དེར་མི་སྣང་བར་གྱུར་ནས། བདུད་ཀྱི་
གནས་སུ་འདུག་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པས་བདུད་སྡིག་ཅན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །སྡིག་ཅན། དེ་བཞིན་གཤེགས་

[457A]༄༅། །པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འཆད་ན་ཁྱོད་མི་ཉན་ནམ། དེ་ན་སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་
མེད་པ་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱིར་གོ་ཆ་གྱོན་པར་བྱེད་དེ། དེ་དག་ཁྱོད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང། སེམས་ཤིན་ཏུ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་ཁྱོད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་འདའ་
བར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པ་ལ་བདུད་སྡིག་ཅན་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་
བདག་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཉན་ན་མཆི་བར་མི་ནུས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བདག་ནི་ཞགས་པའི་འཆིང་བ་ལྔས་བཅིངས་ཏེ། ལག་པ་གཉིས་དང་
རྐང་པ་གཉིས་དང། མགུལ་བར་བཅིངས་པས་དེར་མཆི་མི་ནུས་སོ་།སྨྲས་པ། སྡིག་ཅན་ཁྱོད་སུས་བཅིངས། སྨྲས་པ། ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་བར་ཆད་བགྱིད་དུ་མཆི་ཞིང་
སེམས་ཅན་གང་དག་འདི་ལ་མོས་པ་དེ་དབྲལ་བར་བགྱིའོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་དང། དེའི་ཚེ་ཞགས་པའི་འཆིང་བ་ལྔས་བཅིངས་པར་འཚལ་བར་གྱུར་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་
ན་བདག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་མཉེས་པར་དཀའ་བ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའང་མཉེས་པར་དཀའ་བ་ལགས་ཀྱི། དེར་མི་

[457B]ན་དེའི་ཚེ་བདག་གྲོལ་བར་གྱུར་བར་འཚལ་ལོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱིས་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མ་
གོས་པས་སྨྲས་པ། སྡིག་ཅན། དེ་ལྟ་བས་ན་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ནི་རང་གི་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་བཅིངས་སོ། །འདུ་ཤེས་འཛིན་པས་བཅིངས་སོ། །
གཡོ་བ་དང། རློམ་སེམས་དང། སྤྲོས་པས་བཅིངས་སོ། །མཐོང་བ་དང། ཐོས་པ་དང། བྱེ་བྲག་ཕྱེད་པ་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བཅིངས་པ་ཡིན་ཏེ། སྡིག་
ཅན༑ འདི་ལ་ཆོས་གང་ཡང་བཅིངས་པའང་མེད། གྲོལ་བའང་མེད་དོ་།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྡིག་ཅན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ་བས་ཆོས་ཐམས་
ཅད་གྲོལ་བ་སྟེ། སྡིག་ཅན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་མ་བཅིངས་མ་གྲོལ་བའོ། །སྡིག་ཅན། འདི་ནི་མ་བཅིངས། མ་གྲོལ་བའི་སྒོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ཡིན་ཏེ། དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སྒོ་དེས་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །གང་དག་གིས་ཆོས་སྟོན་པ་འདི་ཤེས་པ་དེ་དག་ནི་བཅིངས་པ་ལས་ཐར་བར་ཡང་མི་རྩོལ་བ་གང་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་བའི་
བཅིངས་པའང་མི་དམིགས་སོ། །དེ་ནས་འཁོར་དེའི་ནང་ནས་ལྷའི་བུ་མོ་བདུན་བརྒྱས་ལྷའི་མེ་ཏོག་དང། བདུག་པ་དང། ཕྱེ་མ་དང་སྤོས་དང། ཕྲེང་བ་དང། བྱུག་པ་

[458A]༄༅། །དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པའི་ལུས་ལ་གཏོར་ནས། རིགས་ཀྱི་བུ། གང་གི་ཚེ་ན་བདུད་ཀྱི་བཅིང་
པ་འདི་ལས་ཐར་བར་འགྱུར། རིགས་ཀྱི་བུ་དེས་དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །གང་བདུད་ཀྱི་བཅིང་བ་འཁྲུགས་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི་བདུད་ཀྱི་བཅིང་བ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་
རོ༑ ༑བདུད་ཀྱི་བཅིང་བ་དེ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ལྟ་བར་གྱུར་པ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཡིན་ཏེ། གང་ལྟ་བ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་འཁྲུགས་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་བདུད་ཀྱི་བཅིང་བ་ལས་
ཐར་བར་འགྱུར་རོ། །ལྷའི་བུ་མོ་དེ་དག་གིས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཇི་ལྟར་ན་ལྟ་བར་གྱུར་པ་མི་འཁྲུགས་པ་ལགས། དེས་སྨྲས་པ། ལྟ་བར་གྱུར་པ་དེ་དག་ནི་ཆོས་གང་གི་
ནང་དུའང་སོང་བའང་མ་ཡིན། མ་སོང་བའང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་གང་དུའང་མི་འགྲོ་གང་ནས་ཀྱང་མི་འོང་བ་འདི་ནི་བདུད་ཀྱི་བཅིང་བ་ལས་ཐར་བ་ཡིན་ནོ། །ལྟ་བར་གྱུར་
པ་དེ་དག་ནི་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དེ་ནི་བདུད་ཀྱི་བཅིང་བ་ལས་ཐར་བའོ། །ལྟ་བར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་
ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡོངས་སུ་མ་གྲུབ་པ་དེ་ནི་བདུད་ཀྱི་བཅིང་བ་ལས་ཐར་བའོ། །ལྟ་བར་གྱུར་བ་དེ་དག་ནི་ནང་ནའང་མེད། ཕྱི་རོལ་

[458B] གཉི་ག་མེད་པར་ཡང་མི་དམིགས། རིང་བའང་མ་ཡིན། ཉེ་བའང་མ་ཡིན་ཏེ། གང་དེ་ལྟར་ཤེས་ཤིང་རློམ་སེམས་མེད་པ་དེ་ནི་བདུད་ཀྱི་བཅིང་བ་ལས་ཐར་བའོ། །
ལྟ་བ་དེ་ནི་ཆོས་གང་གི་ལྟ་བའང་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཆོས་གང་གིའང་ལྟ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་མཉམ་
པའམ་མི་མཉམ་པ་མེད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་གང་ན་ཆོས་གང་ཡང་མཉམ་པའམ། མི་མཉམ་པར་བྱེད་པའང་མེད། མི་བྱེད་པའང་མེད་པ་དེ་ནི་བདུད་ཀྱི་
བཅིང་བ་ལས་ཐར་བའོ། །དེ་ནས་ལྷའི་བུ་མོ་བདུན་བརྒྱས་བཤད་པ་དེ་ཐོས་ནས་མཐུན་པའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་བདག་ཅག་ཀྱང་བདུད་ཀྱི་བཅིང་བའི་
ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པར་གྱུར་ནས། བདུད་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་འཆིང་བས་བཅིངས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདུད་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་བཅིངས་པ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་བགྱིའོ་ཞེས་ཚིག་
དེ་སྐད་ཀྱང་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པས་བདུད་སྡིག་ཅན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འདི་ལ་སྡིག་ཅན། །ཁྱོད་ཀྱི་གཡོག་
ལྷའི་བུ་མོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་ན་ད་ཁྱོད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བྱ། བདུད་ཀྱིས་སྨྲས་པ། ད་ཇི་ལྟར་བགྱི། བདག་ནི་འཆིང་བ་ལྔས་བཅིངས་ན། །དེ་ཇི་ལྟར་བགྱི་

[459A]༄༅། །མ་འཚལ་ཏེ། །སྨྲས་པ། སྡིག་ཅན། །ཁྱོད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེད་ཅིག་དང་བཅིངས་པ་ལས་ཡོངས་བས་
བར་འགྱུར་རོ། །ལྷའི་བུ་མོ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་སྡིག་ཅན་ལ་སྙིང་རྗེ་བ་བསྐྱེད་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བདག་ཅག་གསོལ་བ་འདེབས་ཀྱི། སྡིག་ཅན། །ཁྱོད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེད་ཅིག་བདེ་བ་ལ་འཇིགས་པར་འདུ་ཤེས་མ་སྐྱེད་ཅིག་བདེ་བ་ལ་སྡུག་བསྔལ་དུ་འདུ་ཤེས་མ་སྐྱེད་ཅིག་ཐར་པ་ལ་འཆིང་བར་འདུ་
ཤེས་མ་སྐྱེད་ཅིག་དེ་ནས་བདུད་སྡིག་ཅན་གྱིས་སྒྱུས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས། གལ་ཏེ་ཁྱོད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པ་འདི་སླར་གཏོང་ན། ང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེད་
དོ་ཞེས་དེ་སྐད་ཀྱི་ཚིག་ཀྱང་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་ལྷའི་བུ་མོ་བདུན་བརྒྱ་པོ་དེ་དག་གིས་ཐབས་མཁས་པས་བདུད་སྡིག་ཅན་ཐར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གང་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་གཅིག་གི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པའང་དེ་ཡིན་ཏེ། སེམས་དེ་ལ་ནི་མི་མཉམ་པ་མེད་དེ། སེམས་
དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མཉམ་པའི་སེམས་སོ། །དེ་བས་ན་སེམས་དེ་ནི་མཉམ་པའོ་སྙམ་ནས། བདག་ཅག་གིས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་གཏང་གི། སྡིག་ཅན། །ཁྱོད་

[459B]།དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པ་ལ་བདུད་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་
ཀྱི་བུ། བདག་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི། བཅིངས་པ་འདི་ལས་ཐར་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བདུད་སྡིག་ཅན་གྱིས་ཚིག་དེ་སྨྲས་མ་ཐག་ཏུ། དེ་ནས་བདུད་སྡིག་ཅན་བདག་ཐར་པར་
ཤེས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པས་དེའི་ཚེ་གང་དུ་བདུད་ཀྱི་གནས་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་གྱུར་པ་དང། བདུད་སྡིག་ཅན་
འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། སྣག་ཚའི་ཕུང་པོ་བཞིན་དུ་བདག་ལ་མོག་མོག་པོར་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་འོད་ཀྱང་ལུས་ལས་ཕྱུང་དེ་ལྟ་བུའི་བདག་གི་ལུས་ཡོངས་སུ་གྲུབ་
པའང་བསྟན་ཏོ། །དེ་ནས་བདུད་ཀྱི་རིས་ཀྱི་ལྷ་དེ་དག་གི་ནང་ནས་ལྷ་མོ་འདོད་ཆགས་ལ་སྤྱོད་ཅིང་ཆགས་པ་ཉིས་བརྒྱས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ལུས་ཀྱི་གཟུགས་ཕུན་སུམ་
ཚོགས་པ་མཐོང་ནས་ཆགས་པར་གྱུར་ཏོ། །ཆགས་ནས་དེ་དག་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། གལ་ཏེ་རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་བདག་ཅག་དང་དགའ་བར་བྱེད། རྩེ་བར་བྱེད། དགའ་མགུར་
སྤྱོད་པར་བྱེད་ན། བདག་ཅག་ནི་འདིའི་སེམས་ཀྱི་དབང་དུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པས་ལྷའི་བུ་མོ་ཉིས་བརྒྱ་

[460A]༄༅། །གདུལ་པའི་དབང་གི་ཕྱིར་བདག་གི་ལུས་ཀྱི་གཟུགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་འདྲ་བའི་ལྷའི་བུ་ཉིས་བྲྒྱའང་མངོན་པར་སྤྲུལ་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་
བདུད་ཀྱི་གཞལ་མེད་ཁང་གི་དབྱིབས་ལས་ལྷག་པ་ཉིས་བྲྒྱའང་མངོན་པར་སྤྲུལ་པ་དང། ལྷའི་བུ་མོ་དེ་དག་བདག་ཅག་དེའི་ནང་དུ་ཞུགས་སོ་སྙམ་དུ་ཤེས་པར་གྱུར་ཏེ། རེ་རེ་ཞིང་
ཡང་བདག་འདི་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྩེའོ། །དགའོ། །དགའ་མགུར་སྤྱོད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པར་གྱུར་ནས། འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་རྒྱུན་བཅད་པ། བསམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་
རྫོགས་པ། ལྷག་པའི་བསམ་པས་སེམས་ཀྱིས་མོས་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་ལ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་
ལྟ་དེ་ལྟར་ཆོས་བཤད་དོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པས་བདུད་སྡིག་ཅན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །སྡིག་ཅན། ཁྱོད་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་དྲུང་དུ་སོང་ཞིག་དེ་ནས་བདུད་སྡིག་ཅན་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདག་ནི་བཅིང་བ་དེ་ལས་ཐར་ཀྱི། བདག་པར་ཆད་བྱེད་དུ་འགྲོའོ་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་བདུད་
སྡིག་ཅན་གཉེན་འདབ་དང། གཡོག་དང། བཀོད་པ་ཆེན་པོ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་སོང་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་

[460B] སླན་ཆད་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མ་འཆད་ཅིག་དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། གང་གི་ཚེ་ན་བདག་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་མིང་
ཐོས་པ་དེའི་ཚེ་བདག་ཞགས་པའི་འཆིང་བ་ལྔས་བཅིངས་པར་འཚལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བས་ན་བཀའ་མཆིད་གཞན་དག་གསུངས་ན་ལེགས་སོ། །སླན་ཆད་དཔའ་བར་
འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མ་འཆད་ཅིག་དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་བདུད་སྡིག་ཅན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ་།སྡིག་ཅན། ཁྱོད་བཅིངས་པ་དེ་ལས་སུས་བཀྲོལ་
སྨྲས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པས་བཅིངས་པ་དེ་ལས་བཀྲོལ་ལོ། །སྨྲས་པ། སྡིག་ཅན། ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་གིས་ལན་དུ་ཕན་བཏགས་
སྨྲས་པ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་
པ༑ འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། བདུད་སྡིག་ཅན་གྱིས་བཅིངས་པ་ལས་ཐར་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི། ལྷག་པའི་བསམ་པས་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ་
ང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ཕྱི་མའི་དུས་ཕྱི་མའི་ཚེ་ལྔ་བརྒྱ་པ་ཐ་མལ་གང་དགེ་སློང་དང། དགེ་སློང་མ་མང་པོ་དག་རྙེད་པ་དང། བཀུར་སྟི་དང། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདོད་པའི་

[461A]༄༅། །ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་གྱི། ལྷག་པའི་བསམ་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་
བྱེ་བྲག་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་ཆོས་འདུལ་བའི་ཆེ་བ་ཉིད་ལ་ལྟོས། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དགེ་སློང་དང། དགེ་སློང་མ་དང། དགེ་བསྙེན་དང་
དགེ་སྙེན་མ་དག་ཅོ་འདྲི་བའི་ཕྱིར་རམ། བསྟིང་བའི་ཕྱིར་རམ་རིམ་གྲོ་བྱ་བའི་ཕྱིར་རམ། གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རམ། རྙེད་པ་དང། བཀུར་སྟི་དང། ཚིགས་
སུ་བཅད་པའི་ཕྱིར་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོས་ཏེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་ཀྱང། བློ་
གྲོས་བརྟན་པ། དེ་དག་གི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་ན། གང་དག་དབའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོས་ཏེ། ལྷག་པའི་
བསམ་པས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་ངེས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་འདྲི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་གི་སླད་དུ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདྲི་ཐོས་ནས་བཅིང་བ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར་

[461B]རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་ལགས་སམ། བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་ལའང་སྩོལ་པ། དེ་བཞིན་ནོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། བདུད་སྡིག་ཅན་གྱིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་
འདིའི་དགེ་བའི་རྩ་བས་བདུད་རྩི་ལས་ཐམས་ཅད་དང། བདུད་ཀྱི་སྐྱོད་པ་ཐམས་ཅད་དང། བདུད་ཀྱི་གཡོ་ཐམས་ཅད་དང། བདུད་ཀྱི་སྒྱུ་ཐམས་ཅད་དང། ཀླུ་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་བྱང་བར་བྱས་ཏེ་
སྤང་ཤིང་ཡོངས་སུ་བཏང་སྟེ་བོར་ནས་རིམ་གྱིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞིང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་
རྒྱ་བར་འགྱུར་བའི་དུས་དང་གནས་དེ་ཡོད་དོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་བདུད་སྡིག་ཅན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཁྱོད་བླ་ན་
མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་ཏོ་།སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། བདག་གིས་ལྷག་པའི་བསམ་པས་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་
དུ་སེམས་མ་བསྐྱེད་ན། ཇི་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདག་ལ་ལུང་སྟོན་པར་མཛད། རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཀྱང་སེམས་ལས་ནི་ལས། ལས་ལས་ནི་རྣམ་

[462A]༄༅། །པར་སྨིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟར་བདག་མི་སྨོན་ན། ཇི་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བདག་བླ་ན་མེད་པ་
ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་སྟོན་པར་མཛད། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་གཅད་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་
བརྟན་པ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལུང་བསྟན་པའོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། བྱང་
ཆུབ་ཏུ་སེམས་མ་བསྐྱེད་པར་ལུང་བསྟན་པའང་ཡོད་དོ། །སེམས་བསྐྱེད་མ་ཐག་ཏུ་ལུང་བསྟན་པའང་ཡོད་དོ། །གསང་སྟེ་ལུང་བསྟན་པའང་ཡོད་དོ། །བཟོད་པ་ཐོབ་ནས་
མངོན་སུམ་དུ་ལུང་བསྟན་པའང་ཡོད་དེ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ལུང་བསྟན་པ་བཞི་པོ་ནི་དེ་དག་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རབ་ཏུ་མཁྱེན་གྱི། དེ་ནི་ཉན་
ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་མ་བསྐྱེད་པར་ལུང་བསྟན་པ་གང་ཞེ་ན་བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ལ་གང་ཟག་
ལ་ལ་ཞིག་ཡང་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའམ༑ ཡང་ན་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སམ། ཡང་ན་གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་ནམ། ཡང་ན་ལྷའམ། ཡང་ན་མིའི་ནང་དུ་འགྲོ་བ་

[462B] གང་ཟག་དེའང་དབང་པོ་རྣོ་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པ་ཡིན་ན། དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རབ་ཏུ་མཁྱེན་ཏེ། སྐྱེས་བུ་གང་ཟག་འདི་ནི་བསྐལ་
པ་འདི་སྙེད། བསྐལ་པ་བརྒྱ་ཕྲག་འདི་སྙེད། བསྐལ་པ་སྟོང་ཕྲག་འདི་སྙེད། བསྐལ་པ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་འདི་སྙེད། བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་འདི་སྙེད་ན་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་གི་དྲུང་དུ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའང་ལྷག་པའི་བསམ་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་
འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་འདི་སྙེད་ཅིག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་ནས། སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་འདི་སྙེད་ཅིག་
མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་འདི་སྙེད་ཅིག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །གྲངས་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་འདི་སྙེད་ཅིག་ན་བྱང་ཆུབ་
ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་ནས་མིང་འདི་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ནི་འདི་ལྟ་བུར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་
དགེ་འདུན་ནི་འདི་སྙེད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་ནི་འདི་སྙེད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཚེའི་ཚད་ནི་འདི་ཙམ་དུ་འགྱུར་རོ། །ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་

[463A]༄༅། །ནས་དེའི་དམ་པའི་ཆོས་ནི་འདི་སྲིད་དུ་གནས་སོ་ཞེས། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་འྡིའང་དེ་བས་ཀྱང་ལྷག་པ་དག་རབ་ཏུ་མཁྱེན་
ཏེ༑ བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་མ་བསྐྱེད་པར་ལུང་བསྟན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་འོད་སྲུང་ཆེན་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ།།
བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་གིས་ནི་དེ་རིང་སླན་ཆད་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྟོན་པར་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བགྱིའོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་གང་དག་ལ་
བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་དབང་པོ་མཆིས། གང་དག་ལ་མཆིས་ཞེས་བདག་ཅག་ལ་ཡེ་ཤེས་དེ་མི་འཇུག་པས། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་དག་མ་འཚལ་ནས། དེ་
ལྟ་བུའི་སེམས་ཅན་དག་ལ་དམན་པའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པས། དེའི་སླད་དུ་བདག་ཅག་ནི་ཉམས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ལེགས་སོ། །
ལེགས་སོ། །འོད་སྲུང། ཚིག་དེ་ནི་ལེགས་པར་སྨྲས་སོ། །འོད་སྲུང་ངས་ཀྱང་དོན་དེའི་དབང་མཐོང་ནས་ཁྱེད་ལ། དགེ་སློང་དག་།གང་ཟག་ལ་ཚོད་མ་འཛིན་ཅིག་
དགེ་སློང་དག་གང་ཟག་གིས་གང་ཟག་ལ་ཚོད་བཟུང་ན་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། དགེ་སློང་དག་ངའམ། གང་གཞན་ཡང་ང་དང་འདྲ་བ་དག་གིས་ཚོད་གཟུང་ངོ་ཞེས་དེ་

[463B] འོད་སྲུང། བསྟན་པ་དེས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འམ། ཉན་ཐོས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྟོན་པར་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་ཐེག་པ་པའི་གང་ཟག་ལ་ལ་དག་ཏུ་གྱུར་ཏ་རེ། དེས་ན་དེར་བདག་བསྲུང་བར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་ལ་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ། ས་བོན་
བཏབ་པ། སྦྱང་བ་བྱས་པ། དབང་པོ་རྣོ་བ། རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཐར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་པ། སེམས་བསྐྱེད་མ་
ཐག་ཏུ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ངེས་པར་གྱུར་པ་ལ་ཞུགས་པ། ལོག་པར་ལྟུང་བའི་ཆོས་ཅན་མ་ཡིན་པ། མི་དལ་བ་བརྒྱད་ལས་འདས་པ་དག་ཡོད་དེ། དེ་དག་
ནི་སེམས་བསྐྱེད་མ་ཐག་ཏུ་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང། མིང་བརྗོད་པ་དང། ཚེའི་མཐའ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་ཏེ། བློ་
གྲོས་བརྟན་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཀྱང་གང་ཟག་དེ་འདྲ་བ་དེ་དག་གི་བསམ་པ་མཁྱེན་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་སྟོན་པ་དེ་ནི། བློ་གྲོས་
བརྟན་པ། སེམས་བསྐྱེད་མ་ཐག་ཏུ་ལུང་བསྟན་པ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ལ་གསང་སྟེ་ལུང་བསྟན་པ་གང་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་

[464A]༄༅། །ལེ་ལོ་ཅན་ཁ་ཅིག་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ལུང་མ་བསྟན་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་ལ། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་དེའང་བདོག་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་མོས་པ་ཡིན། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བའི་ཕྱིར་ཡིད་དམ་ལ་
བརྟན་པར་གནས་པ་ཡིན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་སྙོམས་པས་བཟོད་པའི་སྟོབས་ཀྱི་གོ་ཆ་བགོས་པ་ཡིན། མགོ་དང། གོས་ལ་མེ་འབར་བལྟར་དགེ་བའི་ཆོས་
ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འཚོལ་བས་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ་ཡིན། བསམ་གཏན་ལ་བསམ་གཏན་པ་ཡིན་པས་དྲན་པ་དང། ཤེས་བཞིན་ལ་མཁས་པ་ཡིན། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པས་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་བློ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་འདི་དག་ལ་སྤྱོད་པར་བྱེད་ཅིང་དེའང་མཚན་མ་དང་
བཅས་པ། བྱེད་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་དག་དང། ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་
མཁའ་ལྡིང་དག་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་ནི་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ་ངོ་མཚར་ན་ཇི་སྲིད་ཅིག་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་

[464B]འདི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་ནས་མིང་ཅིར་འགྱུར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ནི་ཇི་ལྟ་བུར་འགྱུར། ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་ནི་ཇི་ལྟ་བུར་
འགྱུར༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་ནི་ཇི་ལྟ་བུར་འགྱུར་སྙམ་པ་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་ཐེ་ཚོམ་གཅད་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
དེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་སྟོན་ཏེ། ཅི་ནས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་གྱིས་ཐོས་པ་དང། ཤེས་པ་དང། རྟོགས་པར་འགྱུར་ལ། འདི་ལྟ་
སྟེ༑ དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་མི་ཤེས་མི་མཐོང། མི་ཐོས་ཤིང་འཁོར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བྱང་ཆུབ་
ཐོབ་ནས་མིང་འདི་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ནི་འདི་ལྟ་བུར་འགྱུར་རོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་ནི་འདི་ལྟ་བུར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་ནི་
འདི་ལྟ་བུར་འགྱུར་རོ། །ཚེའི་ཚད་ནི་འདི་ཙམ་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཐོས་པར་འགྱུར། མཐོང་བར་འགྱུར། ཤེས་པར་འགྱུར་ཞིང། དེ་ཐོས་ནས་ནེམ་ནུར་མེད་པ་དང། སོམ་ཉི་མེད་
པ་དང། ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་སྟོན་པའི་འདུ་ཤེས་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འདུ་ཤེས་དང་འདྲེན་པའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་ལ་

[465A]༄༅། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་ནི་བདག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ལུང་བསྟན་པར་མི་ཤེས། མི་མཐོང། མི་རྟོགས་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
གསང་སྟེ་ལུང་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཁྱུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ལུང་བསྟན་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་
གྱིས་ཐོས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་མི་ཐོས་སོ། །དེ་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་ནས་མངོན་སུམ་དུ་ལུང་བསྟན་པ་གང་ཞེ་ན། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྡུས་པ་ཡིན། ཡུན་རིང་པོ་ནས་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་མི་དམིགས་པར་སྤྱད་པ་དང། བདག་མེད་པའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་དང། མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་
ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དག་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་མཁྱེན་ནས་ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་མདུན་དང་བདུད་དང་བཅས་པ་དང། ཚངས་པ་
དང་བཅས་པ་དང། དགེ་སྦྱོང་དང། བྲམ་ཟེར་བཅས་པའི་འཁོར་གྱི་མདུན་དུ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ཚུར་ཤོག་བསྐལ་བ་བརྒྱ་སྟོང་འདི་སྙེད་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་
བྱང་ཆུབ་མངོན་བར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་ནས་མིང་འདྲི་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ནི་འདི་ལྟ་བུར་འགྱུར་རོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་

[465B] །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་ནི་འདི་ལྟ་བུར་འགྱུར་རོ། །ཚེའི་ཚད་ནི་འདི་ཙམ་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ལ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་
པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་སུམ་དུ་ལུང་བསྟན་པས་ལུང་སྟོན་ཏེ། དེའི་རྗེས་སུ་བསླབས་ནས་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་དག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའང་མངོན་སུམ་དུ་ལུང་བསྟན་པ་ཐོས་ནས་ནམ་མཁའ་ལ་ཤིང་ཏ་ལ་བདུན་ཙམ་དུ་མངོན་པར་འཕགས་པར་འགྱུར་ཏེ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་ལུང་བསྟན་པ་བཞི་པ་ཞེས་བྱའོ།། །།བམ་པོ་བཞི་པ་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་འདི་སྐད་ཅེས་
གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འཁོར་འདི་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚོགས་ཤིང་མཆིས་པ་ལས་གང་དག་ལུང་བསྟན་པ་འདི་བཞིས་ལུང་བསྟན་པ་དག་མཆིས་སམ། བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཡོད་དོ། གསོལ་པ་དེ་དག་གང་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་སེང་གེའི་སྒྲ་བསྒྲགས་འདི་དང། ཁྱིམ་བདག་དགའ་འདོད་ཀྱི་བུ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱིས་སེམས་མ་བསྐྱེད་པར་ལུང་བསྟན་ཏོ། །དེ་མ་ཡིན་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དག་

[466A]༄༅། །ནའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་མ་བསྐྱེད་པར་ལུང་བསྟན་པས་ལུང་བསྟན་པ་ཚད་མེད་པ་དག་ཡོད་དོ་།བློ་གྲོས་བརྟན་པ་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞི་བ་ལྡན་འདི་དང། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་འདི་དང། དེ་མ་ཡིན་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དག་ནའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་
དག་སེམས་བསྐྱེད་མ་ཐག་ཏུ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་ལུང་བསྟན་པས་ལུང་བསྟན་པ་ཚད་མེད་པ་དག་ཡོད་དོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་དཔའ་བོ་འདི་དང་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྱད་པར་བློ་གྲོས་འདི་དང། དེ་མ་ཡིན་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དག་ནའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་གསང་སྟེ་ལུང་བསྟན་པས་ལུང་བསྟན་
པ་ཚད་མེད་པ་དག་ཡོད་དོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ང་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་འདི་དང། གང་བསྐལ་པ་བཟང་པོ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འབྱུང་བ་དེ་དག་
ཐམས་ཅད་བཟོད་པ་ཐོབ་སྟེ། མངོན་སུམ་དུ་ལུང་བསྟན་པས་ལུང་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ལྟར་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ནས་ལུང་བསྟན་པའི་བར་དུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ངོ་མཚར་ཏོ། །དེ་ནི་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་

[466B] སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་ལྟ་ཅི་སྨོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་བཞིན་ཏེ། བློ་གྲོས་བརྟན་
པ༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་རྟུལ་པ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པས་བདུད་ཀྱི་རིས་ཀྱི་
ལྷའི་བུ་མོ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨིན་པར་བྱས་པ་དེ་དག་གིས་མེ་ཏོག་དང། ཕྲེང་བ་དང། སྤོས་དང། ཕྱེ་མ་དང། བྱུག་པ་དག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་
གཏོར་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་ནི་གསང་སྟེ་ལུང་བསྟན་པ་ས་ལུང་བསྟན་པར་མི་འགྱུར་བར། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་ནི་བཟོད་པ་ཐོབ་
ནས་མངོན་སུམ་དུ་ལུང་བསྟན་པས་ལུང་བསྟན་པར་གྱུར་ཅིག་བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བདག་ཅག་བཟོད་པ་ཐོབ་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་
བྱང་ཆུབ་མངོན་སུམ་དུ་ལུང་བསྟན་པས་ལུང་བསྟན་པར་མཛད་ན་ལེགས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེའི་ཚེ་འཛུམ་པ་མཛད་དོ་།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་
གང་གི་ཚེ་འཛུམ་པ་མཛད་པའི་ཆོས་ཉིད་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དེ་ནས་ཁ་དོག་དུ་མ། ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས། ཁ་དོག་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྔོན་པོ་དང། སེར་པོ་དང། དམར་པོ་

[467A]༄༅། །པོ་དང། དཀར་པོ་དང། ལེ་བརྒན་དང། ཤེལ་གྱི་ཁ་དོག་དང། དངུལ་གྱི་ཁ་དོག་དེ་དག་ཞལ་གྱི་སྒོ་ནས་བྱུང་ནས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་
མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་སྣང་བས་ཁྱབ་པར་བྱས་ཏེ། སྟེང་དུ་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་མངོན་པར་འཕགས་ནས། གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་ཉི་མ་དང་ཟླ་བའི་གཟི་བརྗིད་ཟིལ་གྱིས་
མནན་ཏེ། སླར་ལོག་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལན་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མར་བསྐོར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དབུའི་གཙུག་ཏུ་ནུབ་བོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་སྟན་ལས་
ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས། བཅོམ་
ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འཛུམ་པ་མཛད་པའི་རྒྱུ་གང་ལགས། རྐྱེན་གང་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ་
ཁྱོད་ཀྱིས་ལྷའི་བུ་མོ་དགུ་བརྒྱ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བ་འདི་དག་མཐོང་ངམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། མཐོང་ངོ། །བདེ་བར་
གཤེགས་པ། མཐོང་ངོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། ལྷའི་བུ་མོ་དགུ་བརྒྱ་པོ་འདི་དག་གིས་སངས་རྒྱས་ལྔ་བརྒྱ་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་དེ་

[467B]བྱེད་པར་འགྱུར། རིམ་གྲོ་བྱེད་པར་འགྱུར། བསྟི་སྟང་བྱེད་པར་འགྱུར། མཆོད་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། བསྐལ་པ་གྲངས་
མེད་པ་བདུན་བརྒྱ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཆོས་བཀོད་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཀུན་དགའ་བོ། ལྷའི་བུ་མོ་དེ་དག་ནི་
འདི་ནས་ཤི་འཕོས་ཏེ། འཆི་བའི་དུས་བྱས་མ་ཐག་ཏུ་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་ལས་བསྒྱུར་ཏེ། དགའ་ལྡན་གྱི་གནས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་འགྲོགས་ཤིང་
མཉེས་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ལ། རིམ་གྱིས་བསྐལ་པ་བཟང་པོའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་མཉེས་པར་བྱེད་དོ། །མཉེས་པར་བྱས་ནས་མི་མཉེས་པར་མི་བྱེད་དེ། རིམ་གྲོ་བྱེད་
བཀུར་སྟི་བྱེད། བསྟི་སྟང་བྱེད། མཆོད་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བདུད་སྡིག་ཅན་གྱིས་ལྷའི་བུ་མོ་དེ་དག་ལུང་བསྟན་པར་རིགས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་
གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གི་གཡོག་འཁོར་གང་གིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོས་པ་དེ་དག་བདག་གི་དབང་དུ་མི་འགྱུར་ན། དེ་དག་བདག་གི་སླད་བཞིན་
དུ་འབྲང་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོས་པ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་ངེས་པར་རིག་པར་བགྱིའོ། །དེ་ནས་ལྷའི་བུ་མོ་དེ་དག་སེམས་ཞུམ་པར་

[468A]༄༅། །མ་གྱུར་ནས་བདུད་སྡིག་ཅན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ་།སྡིག་ཅན། དེ་སྐད་མ་ཟེར། ཡིད་ཆད་པར་མ་བྱེད་ཅིག་བདག་ཅག་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་མི་
འདའ་ཞིང་མི་ལྡོག་གོ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདུད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་འགྲོ་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་འགྲོ་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་བདུད་
ཀྱི་ཡུལ་དུ་འགྲོ་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་འགྲོ་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་དེ་གཉིས་སུ་དབྱེར་མེད་དོ། །སྡིག་ཅན། དེ་ལྟ་བས་ན་བདག་ཅག་
ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལས་མི་འདའོ། །བདུད་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་ཆོས་ཉིད་གང་ཡིན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱང་དེ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་བདུད་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་ཆོས་ཉིད་དང། སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་ཆོས་ཉིད་དེ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་དེ་གཉིས་སུ་དབྱེར་མེད་དོ། །དེ་བས་ན། སྡིག་ཅན། བདག་ཅག་ནི་ཆོས་ཉིད་ལས་མི་འདའོ་།བདུད་ཀྱི་ཡུལ་ཡང་ཆོས་གང་
ཡང་རྣམ་པར་རིག་པར་མི་བྱེད། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ཡང་ཆོས་གང་ཡང་རྣམ་པར་རིག་པར་མི་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་བདུད་ཀྱི་ཡུལ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་དེ་ནི་རྣམ་པར་
རིག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྡིག་ཅན། དེ་བས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཡུལ་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྡིག་ཅན། དེ་བས་ན་གང་གི་གཡོག་ཀྱང་མ་ཡིན། གཡོག་

[468B] །དེ་ནས་བདུད་སྡིག་ཅན་སྡུག་བསྔལ་ཞིང་ཡིད་མི་བདེ་ལ། མི་དགའ་བར་གྱུར་ནས་འགྲོ་འདོད་པ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་
གྱིས་མི་གོས་པས་བདུད་སྡིག་ཅན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །སྡིག་ཅན། ཁྱོད་གང་དུ་འགྲོ་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། བདག་ནི་གནས་སུ་མཆིའོ། །སྨྲས་པ། དེ་བས་ན་སྡིག་ཅན་ཁྱོད་
འཁོར་འདི་ནས་ཀྱང་མ་གཡོ་ལ། བདག་གི་གནས་སུའང་འདུག་པར་གྱིས་ཤིག་དེ་ནས་བདུད་སྡིག་ཅན་བདག་ཉིད་རང་གི་གནས་སུ་ཕྱིན་པ་སྙམ་དུ་ཤེས་སོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །སྡིག་ཅན། ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་མཐོང། བདུད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་བདག་ཉིད་རང་གི་གནས་སུ་ཕྱིན་པར་
མཐོང་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཀུན་དགའ་རབ་ཉམས་དགའ་བ་འདི་དག་དང་ནགས་ཚལ་ཉམས་དགའ་བ་འདི་དག་དང། རྫིང་བུ་ཉམས་དགའ་བ་འདི་དག་དང། ཆུ་བོ་ཉམས་
དགའ་བ་འདི་དག་ནི་བདུད་ཀྱི་གནས་སོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པས་བདུད་སྡིག་ཅན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །སྡིག་ཅན་
ཁྱོད་ཀྱིས་གནས་འདི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྤྱད་པའི་ཕྱིར་ཕུལ་ཅིག་སྨྲས་པ། ཕུལ་ལོ། །དེས་བདག་གི་གནས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཁོར་དང་བཅས་པ་བཞུགས་

[469A]༄༅། །ཤིང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འཆད་པར་མཛད། སྟོན་པར་མཛད་པ་མཐོང་ངོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོས་
འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། གང་གི་གཙུག་ལག་ཁང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞུགས་ཤིང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འཆད་པར་མཛད། སྟོན་པར་
མཛད་པ་དང། གང་གིས་བཤོས་གསོལ་ཏེ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འཆད་པར་མཛད་པའི་སྦྱིན་པ་པོ་སྦྱིན་བདག་གཙུག་ལག་ཁང་གི་བདག་པོའི་བསོད་ནམས་ཇི་
ཙམ་དུ་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བཤོས་གང་གསོལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་དང་བཤོས་གང་གསོལ་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་
འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དང། བཤོས་གང་གསོལ་ཏེ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་བཤད་པའི་བཤོས་དེ་དག་ལ་ཐ་དད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སའི་ཕྱོགས་
གང་དུ་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པའི་སའི་ཕྱོགས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ་དེ་ནི་འདས་པ་དང། མ་བྱོན་པ་དང། ད་ལྟར་གྱི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་སྤྱད་པ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་དགའ་བོ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་
པོ་དེ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སའི་ཕྱོགས་གང་དུ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་བསྟན་པའམ། བཤད་པའམ། ཡི་གེར་བྲིས་པའམ། ལུང་ཕོག་པ་ལའང་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། ཀུན་དགའ་

[469B] དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཤོས་གང་གསོལ་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དང། ཆོས་སྨྲ་བས་སྦྱིན་པ་པོ་སྦྱིན་བདག་གང་གི་ཟན་ཟོས་ཏེ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འཆད་དམ་
སྟོན་ཏམ། ལུང་འབོག་པར་བྱེད་དམ། ཀློག་པར་བྱེད་པ་ཟས་དེ་དག་ལ་ཐ་དད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཙུག་ལག་ཁང་གང་ན་བཞུགས་ཤིང་ཆོ་འཕྲུལ་
ཆེན་པོ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གདུལ་བར་མཛད་པ་དང། གཙུག་ལག་ཁང་ངམ། གནས་ཁང་ངམ། འཆག་སའི་ས་ཕྱོགས་གང་དང་གང་དུ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འཆད་
དམ༑ སྟོན་ཏམ། ཀློག་གམ། ཡི་གེར་འྡྲིའམ་རྗོད་ན། ཀུན་དགའ་བོ་གཙུག་ལག་ཁང་དེ་དག་ལ་ཐ་དད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོས་བདུད་སྡིག་ཅན་
ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། སྡིག་ཅན། ཁྱོད་ཀྱིས་གནས་ཁང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྤྱད་པའི་ཕྱིར་ཕུལ་བ་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་དོ། །བདུད་ཀྱིས་སྨྲས་པ། ཀུན་དགའ་བོ། འདི་ནི་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པ་ནི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་འདི་དག་གིས་
རྣམ་པར་འཕྲུལ་ལོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པ་

[470A]༄༅། །ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་ཏེ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་འདི་དག་གིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པར་བགྱིད་དོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་
པ༑ བློ་གྲོས་བརྟེན་པ། དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་མི་གོས་པ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་ནས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་འདི་དག་
གིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པར་བྱེད་དོ། །བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་གྱིས་ཀྱང་མི་གོས་ལ་བདུད་ཀྱི་ཡུལ་གྱིས་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟོན་ཏོ། །འཁྲིག་པའི་དགའ་བའང་མི་སྤྱོད་ལ་གཉིས་
ཀྱིས་གཉིས་སྦྱོར་བར་ཡང་སྣང་ངོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་ནས་བདུད་རང་གི་གནས་ན་གནས་པའང་སྟོན་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འཁོར་ནས་ཀྱང་མི་
གཡོའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་ནས་བདུད་རྣམས་ལ་བདུད་ཀྱི་ཡུལ་ཡང་སྟོན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་ཡང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་
བྱེད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔར་གྱུར་པའི་ཚེ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་ནས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་བཀོད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་བསྟན་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྤྱད་པ་དེའི་ཕྱོགས་ཙམ་

[470B] །དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ངས་
ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་ཏེ། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་གླིང་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བྱེ་བ་བརྒྱ་དང། ཉི་མ་དང། ཟླ་བ་བྱེ་བ་
བརྒྱ་དང། རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷའི་རིས་བྱ་བ་བརྒྱ་དང། སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གྱི་ལྷ་བྱེ་བ་བརྒྱ་དང། འཐབ་བྲལ་གྱི་ལྷ་བྱེ་བ་བརྒྱ་དང། དགའ་ལྡན་གྱི་ལྷ་བྱེ་བ་བརྒྱ་དང། འཕྲུལ་དགའི་ལྷ་བྱེ་
བ་བརྒྱ་དང། གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་ལྷ་བྱེ་བ་བརྒྱ་དང་བདུད་ཀྱི་གནས་བྱེ་བ་བརྒྱ་དང། ཚངས་པའི་གནས་བྱེ་བ་བརྒྱ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་འོག་མིན་གྱི་བར་དུ་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་བརྒྱ་
དང༑ རིའི་རྒྱལ་པོ་རི་རབ་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་དང། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་དང། དེ་རྣམས་ལ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཞེས་བྱ་སྟེ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ་
དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་ཏེ། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་
སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྤྱོད་དོ། །ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྤྱོད། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྤྱོད། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་

[471A]༄༅། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྤྱོད། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྤྱོད། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་
པ་སྤྱོད་དོ། །ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པར་སྣང། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་ཁྱིམ་ན་གནས་པར་སྣང། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་རབ་ཏུ་བྱུང་བར་སྣང། ཛམྦུའི་
གླིང་ལ་ལར་ནི་དགའ་ལྡན་གྱི་གནས་ན་གནས་པར་སྣང། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་ཁྱིམ་བདག་ཚོང་དཔོན་དུ་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་དེད་དཔོན་དུ་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་
ནི་ཁམས་ཀྱི་རྒྱལ་པོར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་བློན་པོར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་སྟོབས་ཀྱིས་འཁོར་
ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་སའི་རྒྱལ་པོར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་དུ་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་ཚངས་པར་ཤེས་
ལ་ལར་ནི་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་ལྷའི་རིས་ཀྱི་དབང་པོར་ཤེས། ལ་ལར་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོར་ཤེས། ལ་ལར་ནི་འཐབ་བྲལ་གྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོར་
ཤེས། ལ་ལར་ནི་དགའ་ལྡན་གྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོར་ཤེས། ལ་ལར་ནི་འཕྲུལ་དགའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོར་ཤེས། ལ་ལར་ནི་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་

[471B] ལ་ལར་ནི་བདུད་དུ་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་ཚོང་དཔོན་དུ་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་ཁྱིམ་བདག་ཏུ་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་ཁམས་ཀྱི་རྒྱལ་པོར་ཤེས། ཛམྦུའི་
གླིང་ལ་ལར་ནི་གཞོན་ནུར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་བློན་པོར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་དེད་དཔོན་དུ་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་དགའ་ལྡན་ནས་འཆི་འཕོ་བར་ཤེས། ཛམྦུའི་
གླིང་ལ་ལར་ནི་མའི་མངལ་དུ་འཇུག་པར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་མའི་མངལ་ན་གནས་པར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་བཙའ་བར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་གོམ་པ་བདུན་
འདོར་བར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་ཕྱོགས་བཞིར་ལྟ་ཞིང་འཇིག་རྟེན་ནང་གཙོའོ། །འཇིག་རྟེན་ནང་མཆོག་གོ་ཞེས་སེང་གེའི་སྒྲ་སྒྲོག་པར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་བཙུན་མོའི་
འཁོར་གྱི་ནང་ན་གནས་པར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་མངོན་པར་འབྱུང་བར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་དཀའ་བ་སྤྱོད་པར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་ཟས་ཟ་བར་ཤེས། ཛམྦུའི་
གླིང་ལ་ལར་ནི་རྩྭ་ལེན་པར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོར་འགྲོ་བར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོར་འདུག་པར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་
བདུད་འདུལ་བར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་སྟེ་འདུག་པར་ཤེས་ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་ནས་བསམ་

[472A]༄༅། །གཏན་བྱེད་པར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དག་གསོལ་བ་འདེབས་པར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྐོར་བར་ཤེས་
ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་སྣ་ཚོགས་མཛད་པར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་ཚེའི་འདུ་བྱེད་འདོར་བར་ཤེས་ལ་ལར་ནི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་ཤེས། ལ་
ལར་ནི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཤེས། ལ་ལར་ནི་སྲེག་པར་ཤེས། ལ་ལར་ནི་བསྲེགས་པར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་ལུས་གཅིག་ཏུ་མཁྲེགས་པར་ཤེས། ལ་ལར་ནི་
རིང་བསྲེལ་འགེད་པར་ཤེས། ལ་ལར་ནི་ཆོས་ནུབ་པར་འགྱུར་བར་ཤེས་ལ་ལར་ནི་ཆོས་ནུབ་པར་ཤེས། ལ་ལར་ནི་ཚེ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་ཤེས་ལ་ལར་ནི་ཚེ་ཐུང་བར་ཤེས་
ལ་ལར་ནི་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བའི་སྒྲ་ཡོད་པར་ཤེས། ལ་ལར་ནི་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བའི་སྒྲའང་མེད་པར་ཤེས། ལ་ལར་ནི་ཛམྦུའི་གླིང་ལྷའི་ལོངས་སྤྱོད་དང་འདྲ་བར་ཤེས། ལ་ལར་ནི་སེམས་
ཅན་དག་ང་དང་བདག་གིར་མི་འཛིན་པས་ཛམྦུའི་གླིང་བྱང་གི་སྒར་མི་སྙན་དང་འདྲ་བར་ཤེས། ལ་ལར་ནི་རིན་པོ་ཆེའི་གླིང་དུ་ཤེས། ལ་ལར་ནི་སའི་གླིང་དུ་ཤེས། ལ་ལར་ནི་རབ། ལ་
ལར་ནི་འབྲིང། ལ་ལར་ནི་ཐ་མར་ཤེས་པ་དེ་ནི། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་

[472B]ལས་མི་འདའ་ཞིང་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་[?]འདི་[?]འདྲ་བའི་བཀོད་པས་རྣམ་པར་རྩེན་པ་སྟོན་
པར་མཛད་པ་ལ་ལྟོས། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཛམྦུའི་གླིང་འདིར་ཡང་ད་ལྟ་ནའང་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྐོར་ལ། ཛམྦུའི་གླིང་གཞན་དག་ཏུའང་ད་དུང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་མ་རྒྱས་པར་ཡང་
ཤེས༑ ལ་ལར་ནི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཤེས། ཛམྦུའི་གླིང་ལ་ལར་ནི་དང་པོ་སེམས་བསྐྱེད་པར་ཤེས་ཏེ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱུ་
མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའོ། །དེ་ནས་འཁོར་དེ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁ་ཅིག་དང། ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མིའམ་ཅི་དང་
ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང། མི་དང་མི་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་དང། ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་དེ་དག་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་རོལ་
པའི་བཀོད་པ་འདི་ལྟ་བུ་བསྟན་པར་གྱུར་ཏམ། འོན་ཏེ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དག་ཏུའང་ལ་ལ་ཞིག་ཏུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ཡུལ་ལ་ལ་འཇུག་སྙམ་པ་དང། དེ་ནས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་འཁོར་དེ་དག་གི་ཐེ་ཚོམ་གཅད་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་

[473A]༄༅། །འདི་ལ་བདག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་སྤྱད་པ་སྤྱོད་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གངྒཱའི་ཀླུང་བྱེ་མ་སྙེད་དྲུག་ཅུ་འདས་ནས་སྟེང་གི་ཕྱོགས་
སུ་མཆིས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྒྲོན་མ་གཅིག་ཅེས་བགྱི་བ་དེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞིག་ཆོས་སྟོན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་དྲུང་དུ་མཆིས་
ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁྱོད་མཚན་ཅི། ཇི་ལྟར་གཟུང་བར་བགྱི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེས་
བདག་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། འཇམ་དཔལ། ཁྱོད་སོང་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཞུས་ཤིག་དང། དེ་ཉིད་ཁྱོད་ལ་ལན་འདེབས་པར་མཛད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་
དེའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་བཀོད་པ་དེ་ནི་བསྐལ་པར་ཡང་བསྔགས་པ་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱ་བ་དང། བདེ་བའི་རྒྱུ་རྣམས་བཤད་མི་ནུས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེའི་ཡོན་ཏན་བཀོད་
པ་ནི་དེ་འདྲའོ། །ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མིང་ཡང་མི་གྲག་གོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྟོན་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་དགེ་འདུན་
ལགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྒྲོན་མ་གཅིག་པ་ན་ད་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་སྟོན་པ་དེའི་མཚན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ལེགས་པར་བཀའ་

[473B] དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་བ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ་།འཇམ་དཔལ། དེའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་ཉོན་
ལ་ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག་དང་ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །ཐོས་ནས་ཀྱང་ཁྱེད་ཀྱིས་སྐྲག་པར་མི་བྱ། དངང་བར་མི་བྱ། དངང་བར་འགྱུར་བར་མི་བྱ། ཐེ་ཚོམ་དུ་མི་བྱ། ནེམ་ནུར་དུ་མི་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་
ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གནས་པའང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པའང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་
སྟེ༑ འཇམ་དཔལ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྒྲོན་མ་གཅིག་པ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོན་པར་སྣང་བ་རྣམ་
པར་འཕྲུལ་བའི་རྒྱལ་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་སྟོན་པ་ནི་འཇམ་དཔལ་ང་ཉིད་ཡིན་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྒྲོན་མ་གཅིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ན་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོན་པར་སྣང་
བ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་ཏེ། ང་ཉིད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་འཇུག་གོ་འཇམ་དཔལ། ང་ཉིད་དེ་ན་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྐོར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ཞིང་དེ་ནི་ང་ཉིད་ཀྱིས་སྔོན་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པའོ། །འཇམ་དཔལ། དེ་ལྟར་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དུ་ངའི་ཡུལ་འཇུག་གོ་དེར་ནི་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་

[474A]༄༅། །ཅད་ཀྱི་མི་ཆུད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པར་འང་བྱེད་པ། ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་དང་
ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལས་ཀྱང་མི་གཡོ་བ་འདི་ནི། འཇམ་དཔལ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །འཇམ་དཔལ། འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་རམ་
ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་གཞལ་མེད་ཁང་ལས་ཀྱང་མི་གཡོ་ལ་གྲོང་དང། གྲོང་ཁྱེར་དང། གྲོང་རྡལ་དང། ལྗོངས་དང། ཡུལ་འཁོར་དང། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དུ་སྟོན་པར་བྱེད་ཀྱང་
སེམས་ཅན་དམུས་ལོང་དག་གིས་ནི་མི་ཤེས་མི་མཐོང་གི་སྣོད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྣང་ཞིང་ཤེས་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་མིག་གི་ལས་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་དག་པ་རྣམས་ལ་གཞལ་མེད་
ཁང་དེ་སྣང་བར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། འཇམ་དཔལ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་ནས་
ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་འདི་ལས་ཀྱང་མི་གཡོ་ཞིང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལས་ཀྱང་མི་གཡོ་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པ་རྣམས་སུའང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་
སྟོན་པར་བྱེད་ཅིང། སེམས་ཅན་ཇི་ལྟར་མོས་པ་དག་ལ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་སྟོན་ཏེ། སེམས་ཅན་སྣོད་དུ་མ་གྱུར་པ་དག་ཇི་ལྟར་དམུས་ལོང་གི་སེམས་ཀྱིས་མ་ཤེས་མ་མཐོང་བ་བཞིན་

[474B] ༑དེ་ནས་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེ་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་ནས། དགའ་བ་དང། དད་པ་དང། མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ལ་གནས་སོ་།གང་ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང་
ལྷམ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མི་འམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང། མི་དང་མི་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མེ་ཏོག་སིལ་མས་གཏོར་ཏོ། །སིལ་སྙན་ཡང་
དཀྲོལ་ཏོ། །མེ་ཏོག་དང། བདུག་པ་དང། སྤོས་དང། ཕྲེང་བ་དང་བྱུག་པ་དག་ཀྱང་གཏོར་ཏོ། །ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་བདག་བདག་གི་བླ་གོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ལ་
གསོལ་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་མེ་ཏོག་གི་སྐོན་བུ་རི་རབ་དང་མཉམ་པ་དང། ཙནྡན་དང། སྤོས་དང། ཕྲེང་བ་དང། ཕྱེ་མ་དང། བྱུག་པ་དག་གིས་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་ལ་གཏོར་ཏེ་ཚིག་འདི་སྐད་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས། གང་ན་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་རབ་ཏུ་སྤྱོད་པའི་སའི་ཕྱོགས་དེ་ནི་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་
འདས། གང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་བཤད་པ་ཐོས་ནས་མོས་པར་བགྱིད། ཡིད་ཆེས་པར་བགྱིད། མི་སྐྲག་མི་དངང་དངང་བར་མི་འགྱུར་གྱི། ལེན་པར་བགྱིད། འཛིན་
པར་བགྱིད། ཀློག་པར་བགྱིད། ཀུན་ཆུབ་པར་བགྱིད། འཆད་པར་བགྱིད་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུར་འགྱུར་ཏེ། བཟོད་པ་མི་བྱེད་པ། དད་པ་ལ་གནས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་

[475A]༄༅། །པས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཤིན་ཏུ་བགྱིས་པ་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་པ། བདུད་དང་ཕྱིར་རྒོལ་བ་བཅོམ་པ་ལྟུང་བ་བཅད་པ། དགེ་བའི་
བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཤིན་ཏུ་ཟིན་པ་དག་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བཀའ་སྩལ་བའི་དོན་བདག་གིས་འཚལ་བ་ལྟར་ན། གང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་
ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་མོས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་
དེ་བཞིན་ཏེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་བསྐྱེད་པའི་སེམས་ཅན་དག་གིས་ནི་བསྟན་པ་འདི་ཐོས་ནས་ཡིད་ཆེས་པར་མི་ནུས་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ། གང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་མོས་
པར་འགྱུར་བའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་ཉུང་ངོ། །གང་དག་སྤོང་ཞིང་མོས་པར་མི་འགྱུར་བ་དག་ནི་མང་ངོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་
མོས་པར་ནུས་སོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། དེས་སྔོན་གྱི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལས་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་སྔོན་ཆད་ཐོས་པ་ཡིན། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་
ཅིང་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན། དགེ་བའི་རྩ་བ་བསགས་པ་དང། རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པ་ཡིན། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་ལ་ལུས་མངོན་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཆོས་

[475B]པའམ། ཡིད་ཆེས་པར་སླའོ། །དགྲ་བཅོམ་པ་བརྣག་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་འམ། ལྟ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའམ། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའམ་
དད་པས་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དད་པས་མོས་པ་ཡིན་གྱི། དེ་དག་འདི་ལ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཉན་ཐོས་དང་
རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མི་ནུས་ན། སེམས་ཅན་གཞན་དག་གིས་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་འོད་སྲུང་ཆེན་པོས་འདི་
སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། མི་དམུས་ལོང་ལ་ལ་ཞིག་གཉིད་ལོག་པའི་རྨི་ལམ་ན་མིག་རྙེད་དེ་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་དག་ཀྱང་མཐོང་བར་གྱུར་ནས། དེའི་
རྨི་ལམ་ན་ཚིམ་ཞིང་མགུ་ལ་ཡི་རངས་ཏེ། རབ་ཏུ་དགའ་ཞིང་དགའ་བ་དང། ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེས་ནས་སེམས་ཅན་མིག་དང་ལྡན་པ་གཞན་དག་དང། འགྲེང་བའམ། མཆིས་པའམ། འཆག་
པའམ། སྨྲ་བར་བགྱིད་པ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས། མི་དམུས་ལོང་དེ་སད་པ་དང། མི་དེ་དམུས་ལོང་ཉིད་ལགས་ཏེ། གཟུགས་དག་མི་མཐོང་ངོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་དུ་
གང་གི་ཚེ་བདག་ཅག་གིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མ་ཐོས་པ་དེའི་ཚེ། བདག་ཅག་ཡི་རངས་ཏེ། དགའ་བ་དང། ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེས་པར་གྱུར་ལ། བདག་ཅག་ནི་ལྷའི་མིག་དང་

[476A]༄༅། །ལྡན་པའོ་སྙམ་དུ་འཚལ་ཅིང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་དང་སྨྲ་བར་བགྱིད་པ་ཞིག་ན་གང་གི་སླད་དུ་ད་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་
ངེ་འཛིན་འདི་ཐོས་པ་དེའི་སླད་དུ་བདག་ཅག་དམུས་ལོང་དུ་གྱུར་ཏེ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཇི་ལྟར་གནས་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
དག་ཇི་ལྟར་སྤྱོད་པ་མ་འཚལ་མི་མཐོང་ངོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་སྤྱོད་པ་མ་འཚལ་བའི་སླད་དུ། བདག་ནི་དེ་རིང་སླན་ཆད་བདག་ཉིད་ལ་དམུས་ལོང་ལྟ་བུར་
འཚལ་ཏོ། །གང་དག་ཤེས་པ་ལ་བཟོད་པ་འདི་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ནི་ལྷའི་མིག་དང་ལྡན་པར་འཛིན་ཏེ། ཕྱག་འཚལ་བར་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སེམས་མ་མཆིས་པར་སུ་ཞིག་བདག་ལ་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའམ། སྦྱིན་གནས་སོ་ཞེས་ཁས་འཆེ་བར་འགྱུར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་ཡེ་ཤེས་
དེ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། འོད་སྲུང། ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལ་ནི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་
ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་རོ་།གནས་བརྟན་འོད་སྲུང་ཆེན་པོས་

[476B]སྟོང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེས་སོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་འཇམ་
དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འཇམ་དཔལ་སྦྱིན་པའི་གནས། སྦྱིན་པའི་གནས་ཞེས་བགྱི་པ། འཇམ་དཔལ། ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་སྦྱིན་པའི་གནས་ཞེས་བགྱི། འཇམ་དཔལ་
གྱིས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། སྦྱིན་པའི་གནས། སྦྱིན་པའི་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་ཆོས་བཅུ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །བཅུ་གང་ཞེ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་དང། མཚན་མ་མེད་པ་
དང༑ སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་ལ་གནས་པའང་ཡིན་ལ། ངེས་པར་གྱུར་པ་ལའང་མི་འཇུག་པ་དང། བདེན་པ་བཞི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའང་ཡིན་ལ། འབྲས་བུ་ཐོབ་
པར་ཡང་མི་བྱེད་པ་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་ཀྱི་བསམ་གཏན་ལ་བསམ་གཏན་པའང་ཡིན་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའང་མི་གཏོང་བ་དང། རིག་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པའང་
ཡིན་ལ། ཁམས་གསུམ་ནའང་སྤྱོད་པ་དང། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཁ་དོག་དང། རྟགས་དང། དབྱིབས་སུ་གནས་པའང་ཡིན་ལ། སྒྲའི་རྗེས་སུ་སོང་ཞིང་ཕ་རོལ་ལས་ཐོས་པ་འཚོལ་བར་ཡང་
མི་བྱེད་པ་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཁ་དོག་དང། རྟགས་དང་དབྱིབས་སུ་གནས་པའང་ཡིན་ལ། སྤོབས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པས་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་པ་དང། གཅིག་པུ་མཉམ་པར་

[477A]༄༅། །གཞག་པའང་ཡིན་ལ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྨིན་པར་བྱ་བའི་སྤྱོད་པ་རྣམས་ནའང་སྣང་བ་དང། ལམ་ལས་ཀྱང་མ་འདས་ལ། ལམ་ངན་པ་ནའང་སྣང་པ་དང་
ཤིན་ཏུ་ཀུན་ཏུ་ཆགས་པར་ཡང་སྣང་ལ། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་ཡང་གྱུར་པ་དང། ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའང་ཡིན་ལ་
འཁོར་བའི་སྤྱོད་པ་འཁྲུགས་པར་མི་བྱེད། གཏོང་བར་ཡང་མི་བྱེད་པ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཆོས་བཅུ་པོ་དེ་དག་དང་ལྡན་ན་སྦྱིན་པའི་གནས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
བློ་གྲོས་བརྟན་པས་གནས་བརྟན་རབ་འབྱོར་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ་།གནས་བརྟན་རབ་འབྱོར་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྦྱིན་པའི་གནས་ཀྱི་ནང་ན་མཆོག་ཏུ་བཀའ་སྩལ་ན། འཇམ་
དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་གང་ཆོས་བཅུ་པོ་འདི་དག་བཤད་པའི་ཆོས་དེ་དག་གི་ནང་ན་གནས་བརྟན་རབ་འབྱོར་སྣང་ངམ། དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང། གནས་བརྟན་རབ་འབྱོར་གྱིས་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ་།རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལས་ཆོས་གཅིག་ཀྱང་ཁོ་བོ་ལ་མེད་ན་བཅུ་ལྟ་ཅི་སྨོས། སྨྲས་པ། འོ་ན་ད་ཇི་ལྟར་ན་གནས་བརྟན་
རབ་འབྱོར་སྦྱིན་པའི་གནས་ཀྱི་ནང་ན་མཆོག་ཅེས་བྱ། རབ་འབྱོར་གྱིས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཁོ་བོ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་བསྒྲུན་ཏམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང། རང་སངས་

[477B] སྦྱིན་པའི་གནས་ཀྱི་ནང་ན་མཆོག་གོ་ཞེས་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་མ་སྩལ་ཀྱི། རིགས་ཀྱི་བུ། ཁོ་བོ་ནི་ཉན་ཐོས་རྣམས་དང་བསྒྲུན་ཏེ། སྦྱིན་པའི་གནས་ཀྱི་ནང་ན་མཆོག་
གོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། མཐའ་འཁོབ་ཀྱི་གླིང་ན་གནས་པ་ལ་ནི་ཁམས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བཤད་མོད་ཀྱི། གང་གི་ཚེ་ན་འཁོར་ལོས་
བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་མཐའ་འཁོབ་ཀྱི་གླིང་དུ་སོང་བ་ན་དེ་ལ་ཁམས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་མི་བརྗོད་ཀྱི། དེ་ནི་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ཡིན་པས་ན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོས་ཁམས་ཀྱི་
རྒྱལ་པོ་དེ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཏོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་བཞིན་དུ་གྲོང་དང། གྲོང་ཁྱེར་དང། གྲོང་རྡལ་གང་དག་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མི་གནས་པ་དེ་དག་ན་བདག་སྦྱིན་པའི་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་
བའི་གྲངས་སུ་འགྲོ་མོད་ཀྱི། གང་གི་ཚེ་དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞུགས་སམ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་ལ་ལ་ཞིག་གནས་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་ཁོ་བོ་སྦྱིན་པའི་གནས་ཞེས་
བྱ་བའི་གྲངས་སུ་མི་འགྲོ་སྟེ། ཁོ་བོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཟིལ་གྱིས་མནན་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གནས་བརྟན་རབ་འབྱོར་ལ་ལེགས་
སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། རབ་འབྱོར། འདི་ལྟར་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པ་འདི་བསྟན་པ་ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་

[478A]༄༅། །འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ་།འཇམ་དཔལ། མང་དུ་ཐོས་པ། མང་དུ་ཐོས་པ་ཞེས་བྱ་བ། འཇམ་དཔལ། ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་
མང་དུ་ཐོས་པ་ཡིན། འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། མང་དུ་ཐོས་པ། མང་དུ་ཐོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིགས་ཀྱི་བུ། གང་གི་ཚེ་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་ཚིག་གཅིག་
གི་དྲིས་པའི་ལན་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་འགྱུར་དུ་བསྐལ་པའམ། བསྐལ་པ་བརྒྱར་སྟོན་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་དེའི་ཚིག་དང་སྤོབས་པ་ཡོངས་སུ་བྲི་བར་ཡང་མི་འགྱུར་བས་ན་དེའི་
ཕྱིར་མང་དུ་ཐོས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ཙམ་གྱིས་ན་མང་དུ་ཐོས་པ། མང་དུ་ཐོས་པ་ཞེས་བྱའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། གཞན་ཡང། ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔག་
ཏུ་མེད་པ། གྲངས་མེད་པས་བཤད་པ་ཀུན་འཛིན་ཀྱང་དེ་ལ་ཚིག་གཅིག་ཀྱང་སྔོན་མ་ཐོས་པའི་རྣར་གྲགས་པར་མི་འགྱུར་གྱི། གང་ཅི་ཐོས་ཀྱང་དེ་ཐམས་ཅད་མངོན་ཐོས་པ་ཉིད་ཐོས་པ་ཡིན་གྱི་
མ་ཐོས་པ་ལས་ཐོས་པ་མ་ཡིན་པ་དང། མི་བརྗེད་པའི་ཆོས་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཐོས་པ་ཀུན་འཛིན་པ་དང། སེམས་ཅན་མེད་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ལ་དེ་ལྟར་ཆོས་འཆད་ཅིང་
བདག་གམ། སེམས་ཅན་ནམ། ཆོས་ལ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་འདུ་ཤེས་སུའང་མི་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ཙམ་གྱིས་ན་མང་དུ་ཐོས་པ་ཞེས་བྱའོ། །

[478B]བ་འཁོར་དེ་ཉིད་དུ་འདུས་པར་གྱུར་ཏེ། འདུག་པ་དེས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །གནས་བརྟན་ཀུན་དགའ་བོ་ནི་
མང་དུ་ཐོས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་གོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་ན། ཅི་གནས་བརྟན་ཀུན་དགའ་བོ། ཇི་ལྟར་ན་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་བཤད་པ་དེ་འདྲ་བའི་མང་དུ་
ཐོས་པ་དེ་འདྲ་བ་དང་ལྡན་ནམ། ཀུན་དགའ་བོས་སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ་དེ་ནི་མི་ལྡན་ཏེ། ཁོ་བོ་ནི་ཇི་ལྟར་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་བཤད་པ་དེ་འདྲ་བའི་མང་དུ་ཐོས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་
ཡིན་ནོ། །སྨྲས་པ། འོ་ན་ཇི་ལྟར་ན། གནས་བརྟན་ཀུན་དགའ་བོ་མང་དུ་ཐོས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་གོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ། སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ། བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱི་ཉན་ཐོས་ཕ་རོལ་གྱི་སྒྲའི་རྗེས་སུ་སོང་ཞིང་ཕ་རོལ་གྱི་སྒྲ་ལ་མོས་པས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ལ་གཏོད་པ་གང་སུ་དག་ཡོད་པ་དེ་དག་ཚད་མར་བྱས་ནས། ཁོ་བོ་མང་དུ་ཐོས་པ་རྣམས་
ཀྱི་མཆོག་གོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་གྱི། ལྷའི་བུ་ཁོ་བོ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ཐོགས་པ་མེད་ཅིང་ཚད་མེད་ལ་ཤེས་རབ་དང་སྤོབས་པ་
ཟད་མི་ཤེས་པ་དག་གི་ནང་ན་མང་དུ་ཐོས་པའི་མཆོག་གོ་ཞེས་ནི་བཀའ་མ་སྩལ་ཏོ། །ལྷའི་བུ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཛམྦུའི་གླིང་གི་མི་དག་ནི་ཉི་མ་དང། ཟླ་བའི་འོད་ཀྱིས་ནི་སྣང་

[479A]༄༅། །བ་རྣམས་ཀྱི་ལས་དག་ཀྱང་བྱེད། གཟུགས་རྣམས་ཀྱང་མཐོང་ངོ། །ལྷའི་བུ། དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡིན་ཏེ། དེའི་
ཕྱིར་ཁོ་བོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཇི་ལྟར་གསུངས་པ་བཞིན་དུ་འཛིན་གྱི། ལྷའི་བུ། དེ་ལ་ཁོ་བོ་སྐྱེས་བུའི་མཐུར་ནི་མི་བལྟ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐྱེས་བུའི་མཐུ་ཉིད་དུ་བལྟའོ། །དེ་
ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གནས་བརྟན་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོ། དེ་དེ་བཞིན་ནོ་།ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་བཞིན་ཏེ། ཁྱོད་
ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་ཀུན་ཆུབ་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷའི་བུ་ཟླ་བ་དྲི་མ་མེད་པའི་སྙིང་པོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ལྷའི་བུ། དགེ་སློང་ཀུན་དགའ་བོས་ཆོས་ཀུན་
ཆུབ་པར་བྱས་པ་ནི་ཉུང་གི་གང་དག་ཀུན་ཆུབ་པར་མ་བྱས་པ་ནི་དཔག་ཏུ་མེད་དོ། །ལྷའི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོས་ཇི་སྙེད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་
འདུལ་བ་དེ་ལས་བྱེ་བའི་ཆ་འམ། བྱེ་བ་སྟོང་གི་ཆའམ། བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་གི་ཆའི་ཆ་ཤས་ཀྱང་ངས་མ་བཤད་དོ། །ངས་གང་བཤད་པ་དེ་ལས་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་གི་ཆ་ཤས་ཀྱང་དགེ་
སློང་ཀུན་དགའ་བོས་མ་བཟུང་ངོ། །ལྷའི་བུ། ང་ནི་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ནས་ལྷགས་པའི་བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དང། ལྷ་དང། ཀླུ་

[479B] གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དག་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་དང། ཉིན་ཞག་གཅིག་ཅིག་ཆོས་ཀྱི་འབེལ་བའི་གཏམ་བཤད་པ་དང། དྲིས་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་བཤད་པ་དང།།
མདའ་སྡེ་དང། དབྱངས་ཀྱིས་བསྙད་པའི་སྡེ་དང། ལུང་དུ་བསྟན་པའི་སྡེ་དང། ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་སྡེ་དང། ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་སྡེ་དང། རྟོགས་པ་བརྗོད་པའི་སྡེ་དང། གླེང་གཞིའི་སྡེ་
དང༑ དེ་ལྟ་བུ་བྱུང་བའི་སྡེ་དང། སྐྱེས་པའི་རབས་ཀྱི་སྡེ་དང། ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པའི་སྡེ་དང། རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྡེ་དང། གཏན་ལ་དབབ་པར་བསྟན་པའི་སྡེ་རྣམས་བཤད་པ་དང་
སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པ་འཇུག་པ་བཤད་པ་དང། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་བཤད་པ་དང། ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་བཤད་པ་དང། འཁོར་བ་སྨད་པ་
བཤད་པ་དང། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཕན་ཡོན་བཤད་པ་འཆད་པར་བྱེད་ན། ལྷའི་བུ། ཆོས་བཤད་པ་དེ་ལས་རྒྱ་ཆེར་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་ཛམྦུའི་གླིང་གི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་
རྡུལ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཅན་མང་དུ་ཐོས་པ་དགེ་སློང་ཀུན་དགའ་བོ་དང་འདྲ་བ་དག་གིས་ཀྱང་བསྐལ་པ་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་དུའང་ཐམས་ཅད་ཆུབ་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ལྷའི་བུ། རྣམ་གྲངས་
དེས་ཀྱང་འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་བཤད་པ་ནི་དཔག་ཏུ་མེད་དོ། །དེ་ལ་དགེ་སློང་ཀུན་དགའ་བོས་ནི་ཉུང་ཟད་ཅིག་ཀུན་ཆུབ་པར་བྱས་སུ་ཟད་ཀྱི་

[480A]༄༅། །གང་དག་ཀུན་ཆུབ་པར་མ་བྱས་པ་དག་ནི་དཔག་ཏུ་མེད་དོ་།དེ་ནས་ལྷའི་བུ་ཟླ་བ་དྲི་མ་མེད་པའི་སྙིང་པོས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་བྱས་པའི་གདུགས་འབུམ་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕུལ་ནས། གདུགས་དེ་དག་གིས་བར་སྣང་ཡོག་པར་སྣང་སྟེ། སེམས་ཅན་གདུགས་དེ་དག་གིས་ཇི་སྙེད་ཡོག་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ཀྱང་གསེར་གྱི་
ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་ལྷའི་བུ་དེས་གདུགས་དེ་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕུལ་ནས་འདི་སྐད་ཀྱི་ཚིག་སྨྲས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འདིས་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་བཤད་པ་དང། ཇི་ལྟར་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པའི་དྲན་པས་ཆོས་འཛིན་པ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་འདྲ་བའི་སྤོབས་པ་དང་
ཆོས་འཆད་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལྷའི་བུ་དེའི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་མཁྱེན་ནས། བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལྷའི་བུ་འདི་ནི་བསྐལ་པ་བཞི་ཁྲི་བཞི་
སྟོང་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྤྲས་པ་ཞེས་བྱ་བར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རིན་པོ་ཆེའི་གདུགས་གཅིག་
པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ལྷའི་བུ་དེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་ཏོ། །གཏམ་འདི་བརྗོད་པའི་ཚེ་འཁོར་དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་

[480B]སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དག་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན། འདི་ལྟར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུའང་འགྱུར་བར་དཀའ་བ་ཡིན་ཏེ། བདག་
ཅག་གིས་ནི་གནས་དེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་མི་ནུས་ཀྱི། བདག་ཅག་ནི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་བྱ་གོར་མ་ཆག་གོ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཕྱིར་ལྡོག་པ་དེ་ནི་རང་བྱང་ཆུབ་འཐོབ་བོ་ཞེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་སོ་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
སེམས་ཞུམ་པ་ཉིས་བརྒྱ་པོ་དེ་དག་གི་སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ཀྱེ་མ་འདི་དག་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བའི་
སྐལ་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་དེ་དག་གདུལ་བའི་དབང་གི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གིས་མངོན་པར་འཚལ་བ་འདས་པའི་དུས་ན་
བསྐལ་པ་རྣམ་པར་སྣང་བ་ཞེས་བགྱི་བ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་བསྐལ་པ་རྣམ་པར་སྣང་བ་དེ་ལ་ལན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཏུ་རང་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །དེ་ནས་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེ་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་ནས། འདི་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག། འདི་ཅི་གང་གི་ཚེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་

[481A]༄༅། །པ་ལ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་ན། ཇི་ལྟར་ན་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་འདི་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གིས་མངོན་པར་འཚལ་བ། བསྐལ་
པ་རྣམ་པར་སྣང་བ་ལ་ལན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཏུ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ་ཞེས་དེ་སྐད་སྨྲ་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། གང་གི་ཚེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་
མ་མཆིས་ན། ཇི་ལྟར་ན་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་འདི་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་བགྱིད། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རིའི་བུ། ཁྱོད་
ཀྱིས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་འདི་ཉིད་ལ་དྲིས་ཤིག་དང། དེ་ཉིད་ཁྱོད་ལ་ལན་ལྡོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་
སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འཇམ་དཔལ། གང་གི་ཚེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་འགྲོ་བ་མེད་ཅིང་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་ན། འཇམ་དཔལ་ཁྱོད་ཇི་ལྟར་ན་འདི་སྐད་དུ། བཅོམ་
ལྡན་འདས། བདག་གིས་མངོན་པར་འཚལ་བ་བསྐལ་པ་རྣམ་པར་སྣང་བ་ལ་ལན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཏུ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་

[481B] ཁྱོད་ཀྱིས་སྨྲས་པའི་དོན་ཇི་ལྟར་བལྟ་བར་བྱ། དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བཙུན་པ་
ཤཱ་རིའི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ། ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ། བདེན་པར་གསུང་བ། ཡང་དག་པར་གསུང་བ། སླུ་བར་མི་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ལྷ་དང་
བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱིས་བསླུ་བར་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ནི་འདིར་ཁོ་བོའི་དབང་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཁོ་བོ་གཞན་དུ་སྨྲ་བར་གྱུར་ན། ཁོ་བོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བསླུས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་
ལྟར་ན། བཙུན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བསྐལ་པ་རྣམ་པར་སྣང་བ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་བྱུང་
སྟེ༑ དེས་ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་དོན་མཛད་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །དེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་འདས་ནས་དམ་པའི་ཆོས་ལོ་འབུམ་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར། བཙུན་
པ་ཤཱ་རིའི་བུ། དམ་པའི་ཆོས་དེ་ནུབ་ནས་སེམས་ཅན་དེ་དག་རྐྱེན་གྱི་སྟོབས་ཅན་དུ་གྱུར་ཏེ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་ལམ་གྱིས་གདུལ་ནུས་པར་འགྱུར་བ་མ་གཏོགས་པར་གལ་ཏེ་དེ་དག་ལ་
སངས་རྒྱས་བརྒྱ་སྟོང་གིས་ཆོས་བཤད་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་དག་ཆོས་བཤད་པ་ལ་མོས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་དེ་དག་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་མོས་པ་ཤ་སྟག་གོ་བཙུན་པ་

[482A]༄༅། །ཤཱ་རིའི་བུ། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་གང་ལ་སེམས་ཅན་དེ་དག་གིས་ཡོན་དབུལ་བར་བྱ་བའི་རང་སངས་རྒྱས་འགའ་ཡང་མ་བྱུང་ནས། ཤཱ་རིའི་བུ། ཁོ་
བོ་ནི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་རང་སངས་རྒྱས་སུ་ཁས་འཆེས་ཏེ། གྲོང་དང། གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་རྡལ་དང། ཡུལ་འཁོར་དང། ཕོ་བྲང་
འཁོར་གང་དང་གང་དུ་གནས་པ་དེ་དང་དེར་རང་སངས་རྒྱས་སུ་འདུ་ཤེས་སོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་ལམ་ཡང་བསྟན་ཅིང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆ་བྱད་ཀྱང་བསྟན་པས་ཁོ་བོ་ལ་སེམས་
ཅན་དེ་དག་གུས་པ་དང་བཅས་ཤིང་རིམ་གྲོ་བསྐྱེད་ནས་བསོད་སྙོམས་སྦྱིན་པར་བྱེད་དོ། །ཁོ་བོས་བསོད་སྙོམས་དེ་དག་བླངས་ནས་སེམས་ཅན་སྣོད་དུ་གྱུར་པ་ཇི་སྙེད་པའི་སེམས་
ཅན་དེ་དག་ལ་ཆོས་བཤད་དོ། །བཤད་ནས་ཀྱང་ཁོ་བོ་ངང་པའི་རྒྱལ་པོ་བཞིན་དུ་བར་སྣང་ལ་འཕགས་ཏེ། དེ་ན་སེམས་ཅན་དེ་དག་བདག་ལ་དད་པར་གྱུར་པས་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་
བདག་ཅག་གིས་ཀྱང་ཆོས་དེ་དག་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་དེ་སྐད་ཀྱི་ཚིག་ཀྱང་སྨྲས་སོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ། རྣམ་གྲངས་དེས་ན་སེམས་ཅན་མང་པོ་དག་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་ཡོངས་
སུ་སྨིན་པར་བྱས་སོ། །གང་གི་ཚེ་ན་ཀྱེ་མའོ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱིས་སྐྱེའོ་སྙམ་དུ་ཤེས་པ་དེའི་ཚེས་ཀྱེ་གྲོགས་པོ་དག། བདག་ནི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་

[482B] བདག་ནི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའོ་ཞེས་སྒྲ་ཕྱུང་སྟེ། དེ་ནའང་སེམས་ཅན་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོ་དག་མེ་ཏོག་དང། བདུག་པ་དང། སྤོས་དང། ཕྲེང་བ་དང། བྱུག་པ་དག་
ཐོགས་ནས་འོང་ངོ། །ཁོ་བོ་ནི་འདུ་ཤེས་དང། ཚོར་བ་འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་ཅིང་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །སེམས་ཅན་
དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཁོ་བོ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཤེས་ནས་ལུས་བསྲེགས་སོ། །བསྲེགས་ནས་ཀྱང་མཆོད་རྟེན་བྱེད་ཅིང་དེ་དག་མཆོད་རྟེན་དེ་ལ་མཆོད་པའི་ལས་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་
བཙུན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ། ཁོ་བོ་ལ་དེར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འདུ་ཤེས་སོ། །ཡང་གཉིས་སུ་ན་ཁོ་བོ་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་གཞན་ཞིག་ཏུ་སོང་ནས་ཁོ་བོ་རང་སངས་རྒྱས་སུ་ཁས་འཆེས་
སོ༑ ༑སེམས་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་ཁོ་བོ་ལ་རང་སངས་རྒྱས་སུ་འདུ་ཤེས་ནས་བསོད་སྙོམས་སྦྱིན་པར་བྱེད་དེ། དེ་དག་གི་ནང་དུའང་ཁོ་བོ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བསྟན་ཅིང་དེ་དག་
ཀྱང་ཁོ་བོ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་དོ་།བཙུན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ། རྣམ་གྲངས་དེས་ཀྱང་རྣམ་པར་སྣང་བའི་བསྐལ་པ་བར་མ་དེ་ལ་ཁོ་བོ་ལན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་
སྟོང་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཏུ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཏེ། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་ཐམས་ཅད་དུའང་ཁོ་བོས་སྲོག་ཆགས་བྱེ་བ་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་རང་

[483A]༄༅། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་རབ་ཏུ་བཏུལ་ལོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ། དེ་ནི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཤིན་
ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་ཀྱང་མི་འདའོ། །འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་བཤད་པ་འདིའི་ལན་བཏབ་མ་ཐག་ཏུ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་རྣམ་པ་
དྲུག་ཏུ་གཡོས་སོ། །སྣང་བ་ཆེན་པོས་ཀྱང་ཁྱབ་པར་གྱུར་ཏོ་།ལྷ་བརྒྱ་སྟོང་དག་ཀྱང་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་མཆོད་པའི་ལས་བྱ་བའི་ཕྱིར་མེ་ཏོག་གི་ཆར་ཡང་འབེབས་
སོ༑ ༑ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྒྲའང་འབྱིན་ཏོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པའང་མཐོང་
དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འྡིའང་ཐོས་ཏེ། རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་དོ་ཞེས་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ཆེད་དུ་བརྗོད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་
འདི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ངོ་མཚར་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ལ་གནས་ཏེ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་
པའི་ཆོས་ཉིད་འདི་ལྟ་བུ་འདི་སྟོན་པར་བགྱིད། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ལྷའི་བུ་དག། འདི་ལ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་

[483B]ལྟ་བུ་འདི་སྟོན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལ་གནས་ན་དད་པས་རྗེས་སུ་འབྲང་བའང་ཡིན་ལ་གཞན་
གྱི་དད་པས་འགྲོ་བའང་མ་ཡིན། ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའང་ཡིན་ལ་ཆོས་ཉིད་དང། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ལས་ཉམས་པའང་མ་ཡིན། བརྒྱད་པའང་ཡིན་ལ་ལོག་པ་བརྒྱད་
དུ་ལྷུང་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིར་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པར་སྤྱོད་པའང་ཡིན། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའང་ཡིན་ལ་སེམས་ཅན་རྒྱུན་ཕྱོགས་སུ་དེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་
སྐྱོན་མེད་པར་ཡང་མི་ལྟུང། ལན་གཅིག་ཕྱིར་འོང་བའང་ཡིན་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་སྣང་བའང་ཡིན། ཕྱིར་མི་འོང་བའང་ཡིན་ལ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་
བྱ་བའི་དོན་དུའང་འོང། དགྲ་བཅོམ་པའང་ཡིན་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་བཙལ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པའང་ཡིན་ཉན་ཐོས་ཀྱང་ཡིན་ལ་སྤོབས་པ་རྒྱུན་མི་
ཆད་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཆོས་འཆད་པའང་ཡིན། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱང་ཡིན་ལ་སེམས་ཅན་རྐྱེན་གྱི་སྟོབས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་དུ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པར་
སྤྱོད་པར་ཡང་བྱེད། སེམས་ཅན་རྐྱེན་གྱི་མཐུ་ཆེ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་ཡང་སྟོན་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ཀྱང་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། ལྷའི་བུ་དག་

[484A]༄༅། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པ་ནི་འཕགས་པའི་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་ཐ་སྙད་འདོགས་ཤིང་
སེམས་ཅན་ཇི་ལྟ་བུའི་ས་ལ་གནས་པ་དེ་དག་ལའང་ཆོས་སྟོན་ལ་ས་དེ་ལ་གནས་པར་ཡང་མི་བྱེད་དོ།། །།བམ་པོ་ལྔ་པ་སྟེ་ཐ་མ། དེ་ནས་ལྷའི་བུ་དེ་དག་
གིས་བཤད་པ་དེ་ཐོས་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ་ཚིག་སྨྲས་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། གང་དག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་ཞུགས་པ་དང། གང་དག་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐྱོན་
མེད་པ་ལ་ཞུགས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་གིས་ནི་མདུད་པར་བགྱི་སྟེ་བཅོམ་ལྡན་འདས། སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལས་ཉམས་པ་
ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། མཚམས་མ་མཆིས་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོས་པ་ནི་ལེགས་ཀྱི། དགྲ་བཅོམ་པ་ཟག་པ་ཟད་པ་ནི་
དེ་ལྟ་མ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་མཚམས་མ་མཆིས་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པས་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོས་ནས་བླ་ན་མེད་པ་
ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་ཀྱང་བསྐྱེད་ལ། དེས་སྔོན་སྡིག་པའི་ལས་བགྱིས་པས་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་ཡང་མཆི་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དཔའ་

[484B]མཆིའོ། །དགྲ་བཅོམ་པ་ཟག་པ་ཟད་པ། ཤིན་ཏུ་བསླབས་པ། སྣོད་དུ་མ་གྱུར་པས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཅི་ཞིག་བགྱིར་མཆིས་
ཏེ༑ བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། སྦྲང་རྩི་འམ། མར་རམ། འབྲུ་མར་གྱི་སྦྱིན་པ་ཆེན་པོ་བགྱིད་པའི་ཚེ། མི་མང་པོ་སྣོད་ཐོགས་ཏེ་མཆིས་པ་ལས། དེ་ན་མི་ཞིག་
དྲན་པ་ཉམས་པས་སྣོད་ཆག་པར་གྱུར་ན། དེ་སྦྲང་རྩི་དང། མར་དང། འབྲུ་མར་གྱི་སྦྱིན་གཏོང་བགྱིད་པ་དེར་མཆིས་སུ་ལགས་ཀྱང་སྣོད་ཆག་པའི་སླད་དུ་ཅི་བགྱིར་ཡང་མ་
མཆིས་ཏེ། དེ་བདག་ཅི་ཡོག་པ་ཞིག་འཚལ་ནས་མཆི་བར་བས་ཀྱི། སེམས་ཅན་གཞན་དག་ལ་འདྲངས་པར་བགྱི་ཞིང་བསྟབས་པའི་སླད་དུ་བླངས་ཏེ་མཆི་ནི་མི་ནུས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་
འདས། མི་གང་དག་སྣོད་དང་ལྡན་པ་ནི་བདག་ཀྱང་ཅི་ཡོག་ཏུ་འཚལ་ལ། སྣོད་ཀྱང་ཡོངས་སུ་བཀང་ནས་བླངས་ཏེ་མཆིས་པས་སེམས་ཅན་གཞན་དག་གིའང་ཉེ་བར་འཚོ་བ་ལགས་སོ་
བཅོམ་ལྡན་འདས། སྦྲང་རྩི་དང། མར་དང། འབྲུ་མར་གྱི་སྦྱིན་གཏོང་གི་མཆོད་སྦྱིན་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་ཆོས་འདུལ་བའི་ཚིག་བླ་དྭགས་སོ། །
སྣོད་ཆགས་པའི་མིས་ཅི་ཡོག་པར་འཚལ་ཏེ་མཆི་བར་བས་ཀྱི་བླངས་ཏེ་མཆི་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་བླ་དྭགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་

[485A]༄༅། །སྣོད་དང་ལྡན་པའི་མི་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ནི་བདག་ལ་ཕན་པ་དང། གཞན་ལ་ཕན་པའི་སླད་དུ་ཞུགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་བླ་
དྭགས་སོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཞུམ་པ་རང་གི་རང་བཞིན་ལ་སླར་འཇུག་འདོད་པར་གྱུར་པ་ཉིས་བརྒྱ་པོ་དེ་དག་གིས་ལྷའི་བུ་དག་གི་བཤད་པ་འདི་དང། འཇམ་དཔལ་
གཞོན་ནུར་གྱུར་པའི་བསོད་ནམས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཐོས་ནས་ལྷག་པའི་བསམ་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། ཡང་སེམས་
བསྐྱེད་པ་དེ་བྱང་ཆུབ་དང་འབྲེལ་བར་གྱུར་ཏོ། །འདི་སྐད་ཀྱི་ཚིག་ཀྱང་སྨྲས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་ནི་སྲོག་ཡོངས་སུ་གཏོང་བར་ཡང་སྤྲོ་ཡི། སེམས་ཅན་ཡོངས་
སུ་གཏོང་བ་ནི་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོས་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
སྟོབས་བཅུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག། བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལྷག་པའི་བསམ་པའི་སྟོབས་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དད་པའི་སྟོབས་དང་
མང་དུ་ཐོས་པ་མི་བརྗེད་པའི་སྟོབས་དང། འཁོར་བས་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བའི་སྟོབས་དང། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བརྟན་པའི་སྟོབས་དང། གཏོང་བ་སྤེལ་བའི་

[485B] ཚུལ་ཁྲིམས་ཡང་དག་པར་བླངས་པ་མི་ཉམས་པའི་སྟོབས་དང། བཟོད་ཅིང་དང་དུ་ལེན་པའི་སྟོབས་དང་བདུད་འདུལ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་དང། ཆོས་
ཟབ་མོ་ལ་མོས་པའི་སྟོབས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྟོབས་བཅུ་པོ་དེ་དག་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ད་ལྟར་རམ། ང་འདས་ནས་ཀྱང་རུང་སྟེ། གང་ལ་ལ་ཞིག་གིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མཉན་ཏེ་ཐོས་
ནས་མོས་བར་བྱེད་ན། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྟོབས་བཅུ་པོ་འདི་དག་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་དེའི་ཚེ་ན་འཁོར་དེར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་
དཔའ་ཆེན་པོ་རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས་ཞེས་བྱ་བ་འདུས་པར་གྱུར་ཏེ་འདུག་གོ་དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བླ་གོས་ཕྲག་པ་
གཅིག་ཏུ་གཟང་ནས། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་
གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་བསོད་ནམས་འཚལ་བས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་པར་བགྱིའོ། །ཤེས་རབ་འཚལ་བས་ཐོས་པ་ལ་

[486A]༄༅། །བརྩོན་པར་བགྱིའོ། །མཐོ་རིས་འཚལ་བས་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་བར་བགྱིའོ། །ལོངས་སྤྱོད་འཚལ་བས་སྦྱིན་པ་སྤེལ་བར་བགྱིའོ། །གཟུགས་འཚལ་
བས་བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་བགྱིའོ། །སྤོབས་པ་འཚལ་བས་བླ་མ་ལ་གུས་པར་བགྱིའོ། །གཟུངས་འཚལ་བས་ང་རྒྱལ་མ་མཆིས་པར་བགྱིའོ། །ཡེ་ཤེས་འཚལ་བས་ཚུལ་བཞིན་
ཡིད་ལ་བགྱིད་པ་དང་ལྡན་པར་བགྱིའོ། །བདེ་བ་འཚལ་བས་སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་མི་བགྱིའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བགྱིད་པར་འཚལ་བས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་བགྱིའོ། །
སྒྲ་སྙན་པར་འཚལ་བས་བདེན་པ་སྨྲ་བར་བགྱིའོ། །ཡོན་ཏན་འཚལ་བས་རབ་ཏུ་དབེན་པ་ལ་དགའ་བར་བགྱིའོ། །ཆོས་འཚལ་བས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བསྟེན་པར་བགྱིའོ་
ཞི་གནས་འཚལ་བས་འདུ་འཛི་མང་པོ་མ་མཆིས་པར་བགྱིའོ། །ལྷག་མཐོང་འཚལ་བས་ཆོས་ལ་སྟོང་པར་སོ་སོར་བརྟག་པ་མང་བར་བགྱིའོ། །ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་འཚལ་
བས་ཚད་མེད་པ་བཞི་ལ་བསྒོམ་པར་བགྱིའོ། །ལྷ་དང། མིའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འཚལ་བས་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ཡང་དག་པར་བླངས་ཏེ་གནས་པར་བགྱིའོ། །མྱ་ངན་
ལས་འདའ་བར་འཚལ་བས་ཆོས་ལ་སྟོང་པར་མོས་པར་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་ལྟར་བསོད་ནམས་འཚལ་བ་དང། ཤེས་རབ་འཚལ་བ་དང། མཐོ་རིས་འཚལ་བ་

[486B] ལོངས་སྤྱོད་འཚལ་བ་དང། གཟུགས་འཚལ་བ་དང། སྤོབས་པ་འཚལ་བ་དང། གཟུངས་འཚལ་བ་དང། ཡེ་ཤེས་འཚལ་བ་དང་བདེ་བ་འཚལ་བ་དང། སེམས་ཅན་
གྱི་དོན་འཚལ་བ་དང། སྒྲ་སྙན་པ་འཚལ་བ་དང། ཡོན་ཏན་འཚལ་བ་དང། ཆོས་འཚལ་བ་དང། ཞི་གནས་འཚལ་བ་དང། ལྷག་མཐོང་འཚལ་བ་དང། ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་
འཚལ་བ་དང། ལྷ་དང། མིའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འཚལ་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འཚལ་བ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས། དོན་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པར་འཚལ་བའི་རིགས་ཀྱི་
བུ་དང། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཉིད་མཉན་པར་བགྱི། བླང་བར་བགྱི། གཟུང་བར་བགྱི། བཀླག་པར་བགྱི། བཤད་པར་བགྱི། བསྒོམ་པར་བགྱིའོ།།
ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་ཇི་ལྟར་ནན་ཏན་བགྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས། གང་གི་ཚེ་ན་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་ཞུགས་པར་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས། གང་གི་ཚེ་ན་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐོགས་པ་མེད་པ་དང། སྐད་ཅིག་པ་དང་ཡ་མ་བྲལ་དང། རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དང། ཁོང་ཁྲོ་བ་དང་བྲལ་བར་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ། དཔའ་

[487A]༄༅། །བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ་།རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས། འོན་ཀྱང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་ནི་ནན་ཏན་གཅིག་
ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི། རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་དང་སྤྱོད་པའི་རྒྱུ་བ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་
སྙེད་ཡོད་དོ། །དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་དང་སྤྱོད་པ་འཇུག་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་ནན་ཏན་འཇུག་པ་ཡོད་དོ། །དཔའ་
བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་པོའི་རྒྱུ་བ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་ནན་ཏན་འཇུག་པ་ཡོད་དོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིང་དང་གཟུགས་
ཇི་སྙེད་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་དེ་སྙེད་ཀྱི་མིང་དང་གཟུགས་བསྟན་པར་བྱའོ། །རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས། གང་དེ་ལྟར་སྟོན་པ་དེ་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་
ནན་ཏན་བྱེད་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིང་དང་གཟུགས་དང། མཚན་མཐོང་བ་ཇི་སྙེད་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་མིང་དང་གཟུགས་དང། མཚན་མཐོང་བ་དེ་
སྙེད་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས། གང་དེ་ལྟར་སྟོན་པ་དེ་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་

[487B]དཔའ་དེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་བཀོད་པ་མཐོང་བ་དེ་སྙེད་བསྟན་པར་བྱའོ། །རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས། གང་དེ་ལྟར་
སྟོན་པ་དེ་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །
བཅོམ་ལྡན་འདས། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་ནན་ཏན་བགྱི་བ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བསྒྲུབ་དཀའ་བ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རྒྱལ་བའི་བློ་
གྲོས༑ དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པ་ནི་ཉུང་གི། གང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ངན་པ་གཞན་ལ་སྤྱོད་པ་དག་ནི་མང་ངོ། །རྒྱལ་བའི་བློ་
གྲོས་ཀྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་འདི་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པ་ལགས་ཏེ། དེ་
བཞིན་གཤེགས་པའི་འོག་ཏུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་
པ་འདིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པ་ལགས་སམ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་བཅུ་ལ་གནས་པ། སྐྱེ་

[488A]༄༅། །བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པ། དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་བོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། བྱམས་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས་ལ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་སྟོན་ཅིག་
དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པས་དེའི་ཚེ་དེ་ལྟ་བུའི་རྫུ་འཕྲུལ་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་བསྟན་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས་དང། ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་
འཁོར་དེས་དེ་མཐོང་སྟེ། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ན་ཛམྦུའི་གླིང་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་སྣང་སྟེ། ལ་ལ་ན་
ནི་ལྷའི་འཇིག་རྟེན་ན་གནས། ལ་ལ་ན་ནི་མིའི་འཇིག་རྟེན་ན་གནས་ལ་ལ་ན་ནི་རབ་ཏུ་བྱུང་བར་གྱུར། ལ་ལ་ན་ནི་ཁྱིམ་ན་གནས་པར་གྱུར། ལ་ལ་ན་ནི་ཀུན་དགའ་བོ་བཞིན་དུ་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པའི་གཡོག་བྱེད། ལ་ལ་ན་ནི་ཤཱ་རིའི་བུ་བཞིན་དུ་ཤེས་རབ་ཆེ། ལ་ལ་ན་ནི་མཽངྒལ་གྱི་བུ་ཆེན་པོ་བཞིན་དུ་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ། ལ་ལ་ན་ནི་འོད་སྲུང་ཆེན་
པོ་བཞིན་དུ་སྦྱངས་པ་སྨྲ། ལ་ལ་ན་ནི་གང་པོ་བཞིན་དུ་ཆོས་སྨྲ་བ་པོར་གྱུར། ལ་ལ་ན་ནི་སྒྲ་གཅན་ཟིན་བཞིན་དུ་བསླབ་པ་འདོད་པར་གྱུར། ལ་ལ་ན་ནི་ཉེ་བར་

[488B] ལ་ལ་ན་ནི་མ་འགགས་པ་བཞིན་དུ་ལྷའི་མིག་དང་ལྡན། ལ་ལ་ན་ནི་ནམ་གྲུ་བཞིན་དུ་བསམ་གཏན་པར་གྱུར། ལ་ལ་ན་ནི་རབ་འབྱོར་བཞིན་དུ་ཉོན་
མོངས་པ་མེད་པར་གནས་པའི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བྱམས་པ་ནི་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ན་
ཉན་ཐོས་མཆོག་བཞིན་དུ་འདུ་ཤེས་ཏེ། གྲོང་དང་གྲོང་ཁྱེར་ལ་ལ་ན་ནི་བསོད་སྙོམས་སྤྱོད། ལ་ལ་ན་ནི་ཆོས་འཆད་པར་བྱེད། ལ་ལ་ན་ནི་ནང་དུ་ཡང་དག་པར་འཇོག་པར་སྣང་སྟེ་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས་དང། ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པའི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་
མཐོང་ངོ། །མཐོང་ནས་དགའ་མགུ་ཡི་རངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། གསེར་འཁར་བ་དང། མཆིང་བུ་དང། ལྕགས་
ཀྱི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ། རྡུལ་མ་མཆིས་པ་ནི་གང་དང་གང་དུ་བདར་བ་དེ་དང་དེར་གསེར་གྱི་རིགས་བཟང་པོ་མི་འདོར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་བསམ་གྱིས་མི་
ཁྱབ་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་འདི་དག་ནི་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་བརྟགས་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཆོས་སྟོན་པར་བགྱིད་དོ་།དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་

[489A]༄༅། །རྒྱལ་བའི་བློ་གྲོས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཇི་ལྟར་སེམས་པ་ལྟར་ན། གང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
འདིའི་ཚར་ཕྱིན་པ་དེ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཚར་ཕྱིན། དེ་ནི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཚར་ཕྱིན། དེ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཚར་ཕྱིན་པ་ལགས་པ་སྙམ་བགྱིད་ངོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། གང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཚར་ཕྱིན་པ་དེ་ནི་འབྱུང་བའི་ལམ་ཐམས་ཅད་ཚར་ཕྱིན་ཏོ། །དེ་ནས་གནས་བརྟན་
འོད་སྲུང་ཆེན་པོ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་
བ་བཏུད་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བཀའ་སྩལ་བའི་དོན་བདག་གིས་འཚལ་ཞིང་བདག་སེམས་བ་ལྟར་ན། འཇམ་
དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་ནི་སྔོན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་བགྱིས་སྔོན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་བསྟན་པ། སྔོན་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར། སྔོན་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་
བསྟན་པ་སྙམ་བགྱིད་དོ། །དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འོད་སྲུང་ཆེན་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །འོད་སྲུང། དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་

[489B] འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་ནི་སྔོན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱས། སྔོན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་བསྟན། སྔོན་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར། སྔོན་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་
བསྟན་ཏོ། །འོད་སྲུང། སྔོན་བྱུང་བ་འདས་པའི་དུས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པའི་ཡང་ཆེས་གྲངས་མེད་པ། ཡངས་པ། ཚད་མེད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དེའི་ཕ་རོལ་གྱིའང་ཆེས་ཕ་རོལ་
ཏུ་ཕྱིན་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན། ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སུམ་སྟོང་འདས་པ་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཉམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་རི་དང། རྡོ་མེད་པ། བོང་བ་དང་
གྱོ་མོ་དང། གསེག་མ་མེད་པ། ལག་མཐིལ་ལྟར་མཉམ་པར་གྱུར་པ། ཀ་ཙ་ལིནྡི་ཀ་ལྟར་རེག་ན་བདེ་བའི་རྩྭ་འཇམ་པོ་སྐྱེས་པར་གྱུར་ཏེ། དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་
པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རིག་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། ལྷ་དང་
མི་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀླུའི་རིགས་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཀླུའི་རིགས་མཆོག་དེ་བཞུགས་ཏེ་
བྱང་ཆུབ་ཐོབ་བོ། །ཡང། འོད་སྲུང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀླུའི་རིགས་མཆོག་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ལ་ནི་བྱེ་བ་ཕྲག་

[490A]༄༅། །བདུན་ཅུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ནི་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ནི་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་
དགུ་བཅུ་རྩ་དྲུག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་ནས་ཕྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཀླུའི་རིགས་མཆོག་དེའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་དཔག་ཏུ་མེད་པར་གྱུར་ཏོ། །ཡང་
འོད་སྲུང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཀླུའི་རིགས་མཆོག་དེའི་ཚེའི་ཚད་ནི་ལོ་བཞི་ཁྲིར་གྱུར་ཏེ། དེས་ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་དོན་བྱས་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཏེ་
དེའི་སྐུ་གདུང་དག་ཀྱང་རྒྱས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་མཆོག་རྟེན་ནི་བྱེ་བ་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། དེ་དག་ལ་སེམས་ཅན་དེ་དག་གིས་མཆོད་པ་བྱས་པར་གྱུར་ཏོ། །འོད་སྲུང་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀླུའི་རིགས་མཆོག་དེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་དམ་པའི་ཆོས་ནི་ལོ་འབུམ་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཏོ། །འོད་སྲུང། ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་
བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀླུའི་རིགས་མཆོག་དེས། ང་འདས་པའི་འོག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་འོད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་
རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། མཚན་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་འོད་

[490B]ཤེས་འོད་ཅེས་བྱ་བ་ལུང་བསྟན་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ་།འོད་སྲུང། དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་
འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཉམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཀླུའི་རིགས་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་བྱུང་བ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན་འོད་སྲུང་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་
ཕྱིར་ཞེ་ན། འོད་སྲུང། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་འདི་ཉིད་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀླུའི་རིགས་མཆོག་ཅེས་
བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །འོད་སྲུང། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་ལ་ལྟོས། འདི་ལྟར་མངལ་དུ་འཇུག་པ་དང། བཙས་པ་དང་མངོན་པར་འབྱུང་བ་དང། དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་དང་
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོར་འགྲོ་བ་དང། བདུད་འདུལ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དང། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྐོར་བ་དང། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་
དང། རིང་བསྲེལ་འགེད་པར་ཡང་སྟོན་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཉིད་དེའང་མི་འདོར། ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའོ། །དེ་ནས་གནས་
བརྟན་འོད་སྲུང་ཆེན་པོས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འཇམ་དཔལ། གང་ཁྱོད་འདི་ལྟ་བུར་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་དག་སྟོན་པ་ནི་ཁྱོད་དགའ་བ་

[491A]༄༅། །བྱེད་པའོ། །འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། བཙུན་པ་འོད་སྲུང། དེ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། བྱ་རྒོད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་རི་འདི་གང་ནས་བྱུང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་གང་
ནས་བྱུང། སྨྲས་པ། འཇམ་དཔལ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ནི་དབུ་བ་ལྟར་བྱུང་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པས་མངོན་པར་གྲུབ་
བོ། །འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། བཙུན་པ་འོད་སྲུང་ཆེན་པོ། དེ་བཞིན་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ལས་བྱུང་ངོ། །དེ་བས་ན་འདིར་ཁོ་བོ་
ལ་བྱ་དཀའ་བ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བཅོས་མ། རྒྱུ་ལ་རག་ལས་པ། བེམ་པོ་སྟེ། དེ་དག་ནི་བདག་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་
གྲུབ་བོ། །གང་གིས་ཚུལ་དེ་རྟོགས་པ་དེ་ལ་ནི་བྱ་དཀའ་བ་ཅིའང་མེད་དོ། །བཙུན་པ་འོད་སྲུང་ཆེན་པོ། གང་དག་བདེན་པ་མ་མཐོང་བ་དེ་དག་ནི་ཚུལ་འདི་ལ་མོས་པར་ཤིན་ཏུ་བྱ་
དཀའ་བ་ཡིན་གྱི། བདེན་པ་མཐོང་བ་དེ་དག་གི་ཆོས་ལ་གནས་པའི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བ་དེ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་ངོ་མཚར་མི་ཆེའོ། །དེ་ནས་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྟེང་གི་
བར་སྣང་ལ་ཤིང་རྟ་ལ་བདུན་ཙམ་དུ་འཕགས་ནས་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་དུ་བཞུགས་ཤིང་སྐུ་ལས་ཀྱང་འོད་གང་གིས་ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་ཅད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དཔག་ཏུ་མེད་གྲངས་

[491B]ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེས་ཕྱོགས་བཅུ་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔག་ཏུ་མེད་གྲངས་མེད་པ་དག་དཔའ་བར་འགྲོ་
བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་འཆད་པར་མཐོང་ངོ། །ཆོས་འཆད་པ་དེའང་ཆད་པ་མེད་ཅིང་ལྷག་པ་མེད་པར་འདི་ནས་ཐོས་སོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟེང་གི་བར་
སྣང་ལ་ཤིང་ཏ་ལ་བདུན་ཙམ་དུ་འཕགས་ནས་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཤིང་བཞུགས་པར་སྣང་ངོ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་སྐུ་ལས་འོད་བཏང་བར་སྣང་ངོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་དེ་དག་གི་འཁོར་གང་ཡིན་པ་དེས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་སྟེང་གི་བར་སྣང་ལ་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཏེ་བཞུགས་པར་མཐོང་ངོ། །དེ་ནས་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་
དེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ག་ལ་བ་དེར། མེ་ཏོག་དང། ཕྲེང་བ་དང། སྤོས་དང། བྱུག་པ་དག་ཀྱང་འཐོར་བར་སྣང་ངོ། །
མེ་ཏོག་དེ་དག་ཀྱང་སོང་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དབུའི་གཙུག་གི་སྟེང་གི་དྲང་ཐད་ན་མེ་ཏོག་གི་གདུགས་སུ་འདུག་པར་སྣང་ངོ་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་དག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
དེ་དག་དང། ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མི་འམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དག་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ག་ལ་

[492A]༄༅། །བ་དེར་མེ་ཏོག་དག་འཐོར་རོ། །མེ་ཏོག་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གི་དབུའི་གཙུག་གི་སྟེང་གི་དྲང་ཐད་ན་མེ་ཏོག་གི་གདུགས་སུ་འདུག་པར་
སྣང་ངོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྫུ་འཕྲུལ་དེ་དག་བསྡུས་ཏེ། གདན་ཇི་ལྟར་བཤམས་པ་ཉིད་ལ་བཞུགས་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་
པ༑ སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྤེལ་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་མཐོང་བའི་ཆོ་འཕྲུལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བསྟན་ཏོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་རྣམས་མཐོང་བའི་ཆོ་འཕྲུལ་འདིས་ལྷ་དང་མི་བརྒྱད་སྟོང་གིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ཡང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་
མཐར་ཕྱིན་པ་དང། མུར་ཐུག་པ་བསྟན་པ་བཤད་པའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་གཞན་ལྔ་བརྒྱས་ཀྱང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་མ་ཐག་ཏུ་ཕྱོགས་བཅུར་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བའང་མཐོང་བར་གྱུར་ཏོ། །ཆོས་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚུལ་ལ་འཇུག་པ་ལའང་སྣང་བ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ་།ས་བཅུ་པའང་ཐོབ་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་བསྐུར་བའང་ཐོབ་བོ། །སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་

[492B]སོ། །སྣང་བ་ཆེན་པོས་ཀྱང་ཁྱབ་པར་གྱུར་ཏོ། །སྟེང་གི་བར་སྣང་ལ་ལྷའི་སིལ་སྙན་བརྒྱ་སྟོང་དག་ཀྱང་དཀྲོལ་བར་གྱུར་ཏོ། །
མེ་ཏོག་གི་ཆར་ཡང་བབ་བོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལོངས་ཤིག། ཟུངས་
ཤིག། ལྷོགས་ཤིག་ཀུན་ཆུབ་པར་གྱིས་ཤིག་གཞན་དག་ལའང་རྒྱ་ཆེར་ཤོད་ཅིག་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བརྒྱ་བྱིན་རི་རབ་ལྷུན་པོ་རྩེ་མོ་འཛིན་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་
ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅི་ལགས། གནས་བརྟན་ཀུན་དགའ་བོ་དྲན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཕྱོགས་གཅིག་པ་དང་ལྡན་པ། ཕ་རོལ་གྱི་སྒྲའི་རྗེས་སུ་མཆིས་པ་ལ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
དཀོན་མཆོག་འདི་གཏད་པར་མཛད་དམ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གི་བདེན་པའི་ཚིག་གི་བདེན་པ་གང་གིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ད་ལྟར་དང། ཕྱི་མའི་ཚེ་ལྔ་བརྒྱ་པ་ཐ་
མ་ལ་རྒྱས་པར་བགྱིད་པའི་བདེན་པའི་ཚིག་གི་བདེན་པ་དེས་བྱ་རྒོད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་རིའི་ཁོ་ར་ཁོར་ཡུག་ན་ཤིང་གང་དག་མཆིས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་
པོའི་ཤིང་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གྱུར་ཅིག་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གནས་པར་གདའ་བར་གྱུར་ཅིག་བརྒྱ་བྱིན་ལྷུན་པོའི་རྩེ་མོ་འཛིན་གྱིས་ཚིག་དེ་སྨྲས་མ་ཐག་ཏུ་དེ་

[493A]༄༅། །ནས་དེའི་ཚེ་ཤིང་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་ཤིང་འདྲ་བར་གྱུར་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་ཤིང་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དྲུང་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
རྣམས་གནས་པར་ཡང་སྣང་ངོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་ཤིང་དེ་དག་ལས་བརྒྱ་བྱིན་ལྷུན་པོའི་རྩེ་མོ་འཛིན་ཁྱོད་ཀྱིས་ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་དེ་བཞིན་ཏེ། ད་ལྟར་དང། ཕྱི་མའི་ཚེ་ལ་ཁྱོད་དཔའ་བར་
འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དཀོན་མཆོག་འདི་རྒྱས་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྒྲ་བྱུང་ངོ། །དེ་ནས་ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་
ལྡིང་དང། མི་འམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་མགྲིན་གཅིག་ཏུ་ཚིག་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ཚེ་བསྐལ་པར་གནས་པར་གྱུར་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་
ཐེག་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཆོས་བཤད་ནས་ཆོས་བཤད་པ་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བས་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་བཏུལ་བ་དེ་སྙེད་ཀྱི་སེམས་ཅན་
དུལ་བར་གྱུར་བ་བས། གང་ཡང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་བཤད་པའི་ཚེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་བགྱིས་པ་ནི་དེ་བས་འདི་ཆེས་མཆོག་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་
ཞེ་ན༑ བཅོམ་ལྡན་འདས། སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར་བཏུལ་བ་ལགས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འདུལ་བའི་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་མཆི་བ་ནས་

[493B] གང་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་ངེས་པར་བྱུང་བ་དང། ངེས་པར་འབྱུང་བ་དང་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
དེ་ནི་དེ་ཙམ་དུ་ཚད་མ་མཆིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་ལྟ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འཚལ་བས་དཔའ་བར་
འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་བརྩོན་པར་བགྱིའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་ཇི་ཙམ་ལགས། ཇི་སྲིད་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཤར་ཕྱོགས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སུམ་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་འདས་པ་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་སྤུད་པ་ཞེས་
བྱ་བ་དེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་འོད་ཟེར་གྱིས་བརྒྱན་པ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ད་ལྟར་
བཞུགས་ཤིང་འཚོལ་གཞེས་ཤིང་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་ཏེ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་འོད་ཟེར་གྱིས་བརྒྱན་པ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བའི་

[494A]༄༅། །རྒྱལ་པོ་དེའི་ཚེའི་ཚད་ཇི་ཙམ་པ་ངའི་ཚེའི་ཚད་ཀྱང་དེ་ཙམ་མོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་
འོད་ཟེར་གྱིས་བརྒྱན་པ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་རྒྱལ་པོ་དེའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་ཇི་ཙམ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཁྱོད་སོང་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
རྣམ་པར་སྣང་མཛད་འོད་ཟེར་གྱིས་བརྒྱན་པ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ཉིད་ལ་ཞུས་ཤིག་དང། དེ་ཉིད་ཁྱོད་ལ་ལན་འདེབས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་
གྲོས་བརྟན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཐུ་དང། བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་དེ་ཉིད་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་
སྤུད་པ་ཞེས་བྱ་བར་སོང་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་འོད་ཟེར་གྱིས་བརྒྱན་པ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བའི་རྒྱལ་པོའི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་
ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལན་གསུམ་བསྐོར་ཏེ། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འདུག་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་ཇི་ཙམ་ལགས་
ཇི་སྲིད་ན་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་

[494B] བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཚེའི་ཚད་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་བདུན་བརྒྱའོ་།ངའི་ཚེའི་ཚད་ཇི་ཙམ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སྐུ་ཚེའི་
ཚད་ཀྱང་དེ་ཙམ་མོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་ནས། ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་འོད་ཟེར་གྱིས་བརྒྱན་པ་
རྣམ་པར་འཕྲུལ་བའི་རྒྱལ་པོའི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ནས་ལན་གསུམ་བསྐོར་ཏེ། སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཡུད་ཙམ་དེ་ཉིད་ལ་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་འོངས་ནས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་འོད་ཟེར་གྱིས་བརྒྱན་པ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བའི་རྒྱལ་
པོ་དེའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མ་མཆིས་པ་བདུན་བརྒྱ་ལགས་ཏེ། ངའི་ཚེའི་ཚད་ཇི་ཙམ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་ཀྱང་དེ་ཙམ་མོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །
དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་
ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཤད་པའི་དོན་བདག་གིས་འཚལ་

[495A]༄༅། །པ་དང། བདག་ཇི་ལྟར་སེམས་པ་ལྟར་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་སྤུད་པ་དེའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་སྣང་
མཛད་འོད་ཟེར་གྱིས་བརྒྱན་པ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བགྱི་བ་དེ་ལགས་ཏེ། མཚན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྨན་པ་དང། བདེ་བའི་སླད་དུ་ཆོས་འཆད་
དོ་སྙམ་བགྱིད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ནས། ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ་།ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་མཐུས་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ང་ཉིད་དེ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་སྤུད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་ཕྱིར་མིང་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་འཆད་
དོ༑ ༑ཀུན་དགའ་བོ། དེའང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་བཀའ་
སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ལྟར་ན་ངའི་ཚེའི་ཚད་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་བདུན་བརྒྱ་སྟེ། དེའི་འོག་ཏུ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་
འདའ། །ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་འདི་ཐོས་ནས་མགྲིན་གཅིག་ཏུ་ཚིག་འདི་སྐད་ཅེས་ངོ་མཚར་ཏོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆེ་བའི་

[495B] སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་དང་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་དང། སྤྱོད་པའི་ཁྱུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་
པ་ཐམས་ཅད་ངོ་མཚར་ཏེ། དེ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སྐུ་ཚེའི་ཚད་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་བདུན་བརྒྱ་ལགས་ན། མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་ནི་སྐུ་ཚེ་ཐུང་
བར་གདའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཚེའི་ཚད་འདི་དང། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་སོ་།དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡང་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བཤད་པ་འདི་གྲོང་ངམ། གྲོང་ཁྱེར་རམ། ཡུལ་ལམ། ལྗོངས་སམ། གཙུག་ལག་
ཁང་ངམ། དགོན་པའང་རུང་སྟེ། གང་དུ་སྤྱོད་པར་འགྱུར་པ་དེར་བདུད་དམ། བདུད་ཀྱི་རིས་ཀྱི་ལྷ་གླགས་ལྟ་ཞིང་ཀླན་ཀ་འཚོལ་བ་དག་གིས་གླགས་རྙེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ་
ཆོས་སྨྲ་པ་དེའང་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཡི་གེར་འྡིའམ། ཀློག་གམ། ལུང་ནོད་དམ། ཁ་ཏོན་བྱེད་དམ། འཆང་ན་མིའམ། མི་མ་ཡིན་པ་ལས་འཇིགས་པར་མི་འགྱུར་བར་རེ་
བར་བྱ་བའི་སྟེང་དུ། དེ་ཡོན་ཏན་གྱི་བྱེ་བྲག་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཉི་ཤུ་ཐོབ་པར་རེ་བར་བྱའོ། །ཉི་ཤུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བསོད་ནམས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་

[496A]༄༅། །ཤེས་རབ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང། ཐབས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང། སྤོབས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང། ཆོས་སྣང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་
དང༑ གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་སྒོར་འཇུག་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང། དྲན་པ་དང། བློ་གྲོས་དང། རྟོགས་པའི་སྣོད་བསམ་གྱིས་མི་
ཁྱབ་པ་དང། མངོན་པར་ཤེས་པ་སྒྲུབ་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐད་ལ་འཇུག་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང། སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པ་དང་
བསམ་པ་ལ་འཇུག་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང། སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང། ཆོས་ཐོས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་
བྱེད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང། ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་བཀོད་པའི་ཡོན་ཏན་བསྒྲུབ་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་
དང༑ གཟུགས་དང། མཚན་མཛེས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་བསྔགས་པ་དང། ཡོན་ཏན་དང། སྙན་པ་དང། བརྗོད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང། ཕ་རོལ་
ཏུ་ཕྱིན་པ་སྦྱངས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང། ཆོས་རྟོགས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ། བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཆོས་སྨྲ་བ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་བརྩོན་པ་

[496B] ཀློག་གམ། ལུང་ནོད་དམ། ཁ་ཏོན་བྱེད་དམ་སྟོན་ན་ཡོན་ཏན་གྱི་བྱེ་བྲག་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཉི་ཤུ་པོ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་འཛིན་ཏོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། དེ་ལྟ་བས་
ན་རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ཚེ་འདི་འམ་ཚེ་རབས་གཞན་ལ་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་འདོད་པས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཡི་གེར་བྲི་བ་དང། བཀླག་པ་དང། །
ལུང་ནོད་པ་དང། ཁ་ཏོན་བྱ་བ་དང། བཤད་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་བརྟན་པ། ཡང་རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་བྱང་ཆུབ་འདོད་པས་བསྐལ་པ་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་དུ་ཕ་རོལ་
ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱོད་པ་བས། གང་གིས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་སེམས་མ་ཞུམ་ལ། མི་སྐྲག། མི་དངང། དངང་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་མོས་པར་བྱེད་ན། དེ་ནི་ཆེས་
མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་ན་གང་གིས་ཐོས་ནས་ལུང་འབོག་པའམ། གཞན་ལ་འཆད་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཐོབ་ནས་མི་འཇིགས་པར་འདོད་པས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དཀོན་མཆོག་འདི་མཉན་པར་བྱའོ་།མ་ཐོས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཐོས་ནས་
མི་སྤོང་བར་འདོད་པ་དང། ལྡེམ་པོ་དག་རྟོགས་པར་འདོད་པ་དང། ཡེ་ཤེས་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་རྟོགས་པར་འདོད་པས་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་མོས་པར་བྱའོ། །

[497A]༄༅། །དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་བཤད་པའི་ཚེ་སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་ཚད་མེད་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་ཡང་དག་པར་
ཞུགས་སོ། །གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལ་གནས་པ་ནི་དེ་བས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཚད་མེད་དོ། གང་དག་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་པ་ནི་དེ་བས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཚད་མེད་དོ། །སྐྱེ་བ་གཅིག་
གིས་ཐོགས་པའང་ཚད་མེད་པར་གྱུར་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་གིས་ནི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་བོ། །སྲོག་ཆགས་བརྒྱད་ཁྲི་དྲུག་སྟོང་གིས་ནི་
བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །དགེ་སློང་དང། དགེ་སློང་མ་ཉི་ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་ནི་ལེན་པ་མེད་པར་ཟག་པ་ལས་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་ལོ། །
དགེ་བསྙེན་དང། དགེ་བསྙེན་མ་བརྒྱད་ཁྲི་དྲུག་སྟོང་ནི་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྡུལ་མེད་ཅིང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པར་དག་གོ་།ལྷ་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་གིས་ནི་ཆོས་མངོན་
པར་རྟོགས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དོན་ལས་སྐྱེས་པའི་ཚིག་ཇི་ལྟ་བུ་
དག་གིས་མ་འོངས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདས་པ་རྣམས་ཀྱི་བསླབ་པ་སློབ་ཅིང་ལོབས་ནས་སྤོབས་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་

[497B]བདག་ལ་བཤད་དུ་གསོལ། དོན་ལས་སྐྱེས་པའི་ཚིག་ཇི་ལྟ་བུས་གཟུངས་ཐོབ་པར་འགྱུར་བའི་དོན་ལས་སྐྱེས་པའི་ཚིག་དེ་དག་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཤད་དུ་གསོལ། དེ་ནི་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་སྨན་པ་དང། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་བདེ་བ་དང། འཇིག་རྟེན་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་དང། སྐྱེ་བོ་ཕལ་པོ་ཆེ་དང། ལྷ་དང། མི་རྣམས་ཀྱི་དོན་
དང༑ སྨན་པ་དང། བདེ་བ་དང། གང་མ་འོངས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་ཕྱི་མའི་ཚེ་ཕྱི་མའི་དུས་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་དུ་མར་
ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པའི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་དང། དམ་པའི་ཆོས་ནུབ་ནས་སླར་ཡང་དེ་དག་ཆོས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་འབར་བར་བགྱིད་པ་དང་
དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་སླད་དུ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང། དེ་བཞིན་ཉིད་མཐོང་བ་དང། ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་རྣམས་
ཚར་གཅད་པར་འགྱུར་བ་དང། མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་སྤྱོད་པ་ཅན་དང། ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་དག་ཚར་གཅོད་ཅིང་འཇོམས་པར་འགྱུར་བ་དང། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་
པའི་འཁོར་ལོ་དང། མ་གཡོས་པའི་འཁོར་ལོ་དང། མི་གནས་པའི་འཁོར་ལོ་དང། མ་འདྲེས་པའི་འཁོར་ལོ་དང། མ་བརྙས་པའི་འཁོར་ལོ་དང། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་འཁོར་ལོ་

[498A]༄༅། །དང༑ མཚན་མ་མེད་པའི་འཁོར་ལོ་དང། སྨོན་པ་མེད་པའི་འཁོར་ལོ་དང། མཚན་ཉིད་མེད་པའི་འཁོར་ལོ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་
ཚིག་དང་ཡི་གེའི་དོན་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའི་འཁོར་ལོ་དང་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་འཁོར་ལོ་དང། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་འཁོར་ལོ་དང། ཕྱེ་སྟེ་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པའི་
འཁོར་ལོ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་དོན་མཉམ་པར་བསྟན་པའི་འཁོར་ལོ་དང། ཆོས་རྣམས་སྨོས་པའི་འཁོར་ལོ་དང། སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་འཁོར་
ལོ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་ཆགས་པའི་འཁོར་ལོ་དག་གི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྐོར་བའི་རྗེས་སུ་བསྐོར་བར་འགྱུར་ལ། འཁོར་ལོ་དེ་བསྐོར་མ་ཐག་ཏུ་ལྷ་དང་མིར་བཅས་པའི་
འཇིག་རྟེན་འཇིགས་ཤིང་དངངས་པར་འགྱུར་བ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་ཐམས་ཅད་དང། མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་སྤྱོད་པ་ཅན་དང། ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་
ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་ལགས་པའི་དོན་ལས་སྐྱེས་པའི་ཚིག་རྒྱ་ཆེར་བཤད་དུ་གསོལ། དེ་ནི་ལྷ་དང། མི་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྣང་བར་
འགྱུར་རོ། །དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །འཇམ་དཔལ་ཁྱོད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་

[498B] །ལེགས་སོ། །ཁྱོད་ནི་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་ཕན་པ་དང། །སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་བདེ་བ་དང། འཇིག་རྟེན་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་དང། སྐྱེ་བོ་ཕལ་པོ་ཆེ་དང། ལྷ་དང་མི་
རྣམས་ཀྱི་དོན་དང། ཕན་པ་དང། བདེ་བ་དང། ད་ལྟར་དང། མ་འོངས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །འཇམ་དཔལ། ཁྱོད་གསོལ་བ་འདེབས་པའི་
ཚིག་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཐུས་སྐྱེས་སོ། །འཇམ་དཔལ། དེའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག་དང་བཤད་དོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས། ལེགས་སོ་ཞེས་
གསོལ་ཏེ། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ལྟར་ཉན་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རྒྱུ་བ་མེད་
པའི་ཕྱིར་མི་གནས་པའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་འདོད་ཆགས་དང། ཞེ་སྡང། གཏི་མུག་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་
ཅད་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པའོ། །འཇམ་དཔལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་འཁྲུགས་པའི་ཕྱིར་ཀུན་ནས་སློང་བ་མེད་པའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་
ནི་འབྲལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་འཁྲུགས་པའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་དབྱེར་མེད་པའོ། །འཇམ་དཔལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་

[499A]༄༅། །ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་འདུ་ཤེས་མེད་པའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་མེད་པའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་
ཅད་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། འདུ་བྱེད་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཡ་མ་བརླའོ་།འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་
པའོ༑ ༑འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བྱེད་པ་པོ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་འདུས་མ་བྱས་པའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མིག་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་
པོ་མེད་པའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སེམས་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཚད་མེད་པའི་ཕྱིར་
མཐའ་ཡས་པའི་མུའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མེད་པའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ་
གཉེན་པོ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་སྒྲིབ་པ་མེད་པའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཉེན་པོ་མེད་པའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་
ཅད་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། སྣ་ཚོགས་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་མཉམ་པའོ་།འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། ཐ་མ་དང། མཆོག་དང། མཚུངས་པ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་སྣ་

[499B] །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ་མི་འོང་བའི་ཕྱིར་མི་འཕོ་བའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་འོངས་
པའོ༑ ༑འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། དུས་གསུམ་མཉམ་པའི་ཕྱིར་ལྟོས་པ་མེད་པའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། འདས་པ་དང། མ་འོངས་པ་དང་
ད་ལྟར་བྱུང་བ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དུས་གསུམ་ལས་འདས་པའོ་།འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། དབྱེ་བ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་
ཐམས་ཅད་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཡོ་བ་མེད་པའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། ཡང་དག་པའི་མཐའ་རྣམ་པར་མི་རིག་པའི་ཕྱིར་མ་
ཞིག་པའོ། །འཇམ་དཔལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་མཉམ་པ་ཡིན་ཏེ། འཇམ་དཔལ་མ་ཆགས་པའི་ཚིག་དེ་དག་ནི་
མཚན་མ་མེད་པའི་ཚིག་གོ་མ་སྤྲོས་པའི་ཚིག་གོ་རྙོག་པ་མེད་པའི་ཚིག་གོ་མ་ནོར་བའི་ཚིག་གོ་མ་གཡོས་པའི་ཚིག་གོ་མི་འཕྲོགས་པའི་ཚིག་གོ་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་
ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པའོ། །ང་རྒྱལ་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པའོ། །འདི་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་དང། ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་མ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པར་ལྟ་བ་དང་

[500A]༄༅། །གང་ཟག་ཏུ་ལྟ་བ་དང། སེམས་ཅན་དུ་ལྟ་བ་དང། མཚན་མར་ལྟ་བ་རྣམས་ཀྱིས་མ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་འདུ་བྱེད་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་
མ་ཡིན་ནོ། །འཇམ་དཔལ། དེ་དག་ནི་དོན་ལས་སྐྱེས་པའི་ཚིག་རྣམས་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་ནི་དེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་ཐོབ་ཅིང་
ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ཡིན་ནོ། །འཇམ་དཔལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་ལྟར་གནས་པ་དེ་ལྟར་ཞུགས་པ་དག་ལ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་
ལྡན་འདས་རྣམས་སྤོབས་པ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་བོ། །འཇམ་དཔལ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། རི་དྭགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་སེང་གེ་རལ་པ་ཅན་རིགས་བཙུན་པ་ནི། ཝ་དང། རྐང་པ་བཞི་པ་འོངས་པ་
ཐམས་ཅད་ལ་ནི། མི་འཇིགས། མི་དང། སྐྲག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཐ་ན་དེ་སྤུ་ཟིང་ཞེས་བྱེད་པ་ཙམ་དུའང་མི་འགྱུར་རོ། །འཇམ་དཔལ། དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་
ཆེན་པོ་མི་དམིགས་པ་འདི་ལྟ་བུ་དག་ལ་བསླབས་པར་གྱུར་པ་ནི་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་དང། ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་དམིགས་པར་ལྟ་བ་ཅན་ཐམས་ཅད་ནས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ཅན་དག་གི་བར་
ལ་མི་འཇིགས་མི་དནང་སྐྲག་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་སེང་གེའི་སྒྲ་ཆེན་པོ་སྒྲགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇམ་དཔལ། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱང་

[500B]དེ་འདྲ་བར་འགྱུར་ན། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་ལྟ་ཅི་སྨོས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏེ། བདེ་བར་གཤེགས་པས་དེ་སྐད་གསུངས་ནས། སྟོན་པས་གཞན་ཡང་འདི་སྐད་གསུངས་སོ། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མི་གནས་ཏེ། རང་
བཞིན་གྱིས་ནི་དཔེན་པའི་ཕྱིར། །དེ་དག་གི་ནི་གནས་མེད་དེ། །དེ་ཕྱིར་གནས་པ་མེད་ཅེས་བྱ། །ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བས་།དེ་དག་དངོས་པོ་ཡོད་མ་ཡིན། །གང་ན་དངོས་
པོ་མེད་གྱུར་པ། །དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་དག་ཡིན། །དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། །དེ་ན་ཆགས་པ་མེད་པ་ཡིན། །གང་ན་ཆགས་པ་མེད་གྱུར་བ། །དེ་ཡི་ཕྱིར་ནི་གཟུངས་ཞེས་བྱ། །ཆོས་
རྣམས་ཐམས་ཅད་དེ་འདྲ་སྟེ། །དེ་ནི་ཚིག་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །ཆོས་རྣམས་མང་པོའི་རྒྱ་མཚོ་ནི། །དེ་ནི་གཟུངས་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་།གང་ན་དངོས་པོ་མེད་གྱུར་པ། །དེ་ན་དེའང་མི་
རྟོགས་ཏེ། །གང་ན་བདག་ཏུ་མི་རྟོགས་པ། །གཟུངས་ཉིད་ཡིན་པར་ཤེས་པར་གྱིས། །ཆོས་ཀུན་ཉེ་བར་ཞི་བ་སྟེ། །རང་བཞིན་གྱིས་ནི་མཚན་ཉིད་མེད། །གང་ཞིག་ཡེ་ཤེས་དེར་འཇུག་
པ༑ ༑དེ་ཡང་གཟུངས་ནི་མྱུར་དུ་འཐོབ། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་གཡོ་བ་མེད། །དེ་ན་འཇིག་རྟེན་མེད་པ་སྟེ། །གང་ན་འཇིག་རྟེན་ཡོད་མིན་པ། །དེ་ནི་གཟུངས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། །

[501A]༄༅། །ཆོས་ཀུན་གྲུབ་པ་མེད་པ་སྟེ། །གང་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་དང། །གང་ན་ཅི་ཡང་གྲུབ་མེད་པ། །དེ་ནི་གཟུངས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་
ཅད་གཟུང་དུ་མེད། །དེ་ལ་ཐོག་མ་ཡོད་མ་ཡིན། །གང་ལ་ཐོག་མ་མེད་གྱུར་པ། །དེའི་ཕྱིར་གཟུངས་སུ་ཤེས་པར་གྱིས། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་ཏེ། །རྟོགས་པ་ལས་ནི་ཀུན་ཏུ་
བྱུང༑ ༑གང་ན་རྟོག་པ་མེད་གྱུར་བ། །དེ་ཕྱིར་གཟུངས་སུ་ཤེས་པར་གྱིས། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མེད་པར་གནས། །མི་རྟོག་པར་ནི་བསྟན་པ་སྟེ། །འདི་ལ་བསྟན་པ་ཅུང་ཟད་མེད། །
དེས་ན་བསྟན་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མ་འདྲེས་ཏེ་།འདི་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་མེད། །གང་ན་ཆོས་སུ་དམིགས་མེད་པ། །དེ་ནི་དེ་ན་ཐ་དད་མེད། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་
ཅད་མ་ཆགས་ཏེ། །དེ་ནི་ནམ་མཁའ་མཚུངས་ཤིང་འདྲ། །ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་ཡིན་ཏེ། །གཟུངས་ཞེས་པ་ཡང་དེ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་གཅིག་འདི་ན་
གཅིག་ཀྱང་མེད་པ་སྟེ། །འདི་ན་རང་བཞིན་ཐ་དད་མེད། །དེ་བས་དེ་དག་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་མེད། །དེ་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟེ། །གང་ན་
དངོས་པོ་མེད་གྱུར་པ། །དེ་ཕྱིར་གཟུངས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དབེན་པས་ན། །དེ་ན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དེ། །གང་ན་དངོས་པོ་མི་དམིགས་པ། །དེ་ནི་གཟུངས་སུ་

[501B] །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མི་གནས་ཏེ། །ལྡང་བ་བྱེད་པའང་མེད་པ་ཡིན། །གང་ན་ལྡང་བ་མེད་གྱུར་པ། །དེ་ནི་མྱ་ངན་འདས་ཞེས་བྱ། །ཆོས་ཀུན་མངོན་པར་འདུས་མ་
བྱས༑ ༑སེམས་ཅན་དག་ཀྱང་དེ་ན་མེད། །སེམས་ཅན་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ། །དེ་ནི་གཟུངས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མ་བྱས་ཏེ། །བྱེད་པ་པོ་ཡང་དེ་ན་མེད། །གང་
དག་ལས་ཀྱི་བྱ་བ་མེད། །དེ་ནི་གཟུངས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། །མིག་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མཐོང་བ་མེད། །གང་ན་མིག་ནི་མི་དམིགས་པ། །དེ་ན་མེད་ཅེས་བྱ་
བ་ཡིན། །སེམས་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། །ཆོས་རྣམས་རྣམ་པར་ཤེས་དང་བྲལ། །སེམས་དང་ཤེས་པ་མེད་པས་ན། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་པ་ཡིན། །གང་ན་ཤེས་དང་དེ་བཞིན་དུ། །མི་ཤེས་
པ་ཡང་མེད་པ་དང། །གང་ན་སེམས་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཇི་ཙམ་དུ་ནི་རྣམ་རྟོག་པ། །ཡེ་ཤེས་དང་ནི་མི་ཤེས་འགྱུར། །རྟོག་དང་སྒྲུབ་པ་མེད་གྱུར་ན། །དེ་ལ་
ཡེ་ཤེས་ཞེས་ཀྱང་བྱ། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མེད། །མིང་ཙམ་དུ་ཡང་བཤད་པ་སྟེ། །ཡེ་ཤེས་དང་ནི་མི་ཤེས་པ། །དེ་ཡང་དེ་བཞིན་ཤེས་པར་གྱིས། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་
ཅད་མེད་པ་སྟེ། །འདི་ན་ཅི་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །གང་ན་ཆོས་རྣམས་ཡོད་མིན་པ། །དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་མཆོག་ཡིན་ནོ། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས། །ཚད་མེད་པར་ནི་བསྟན་པ་སྟེ།།

[502A]༄༅། །སེམས་ཅན་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ། །དེ་ནི་གཟུངས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་གསོག་ཡིན་ཏེ། །དེ་ལ་སྙིང་པོ་ཡོད་མ་ཡིན། །གང་
ན་སྙིང་པོ་ཡོད་མིན་པ། །དེ་ནི་གཟུངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་གཉེན་པོ་མེད། །དེ་ལྟར་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་སྟེ་།མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི། །
གཉེན་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀུན་བྱེ་བྲག་མེད་པ་སྟེ། །དམ་པ་དང་ནི་ཐ་མ་མེད། །འདི་ལ་འདྲ་བ་གང་ཡང་མེད། །དེ་ཡི་ཕྱིར་ནི་གཟུངས་ཞེས་བྱ། །མཚུངས་ཤིང་མཉམས་
པར་ཞུགས་པས་ན། །ཆོས་ཀུན་ལ་ནི་སྣ་ཚོགས་མེད། །གང་ན་སྣ་ཚོགས་ཡོད་མིན་པ། །དེ་ནི་གཟུངས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མེད་པས་ན། །འདིར་ནི་
འོང་བ་ཡོད་མ་ཡིན། །འདིར་ནི་གཞན་ཡང་འཕོ་བ་མེད། །དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཡིན། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་མ་འོངས་པས། །འདིར་ནི་འདུ་བར་འགྱུར་བ་མེད། །གང་
ན་འདུ་བ་ཡོད་མིན་པ། །དེ་ནི་གཟུངས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། །ཆོས་ཀུན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་སྟེ། །དེ་ན་ཡོད་དང་མེད་པ་མེད། །དེ་ན་འཛིན་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །དེ་ནི་གཟུངས་ཀྱི་
མཚན་ཉིད་དོ། །རང་བཞིན་གྱིས་ནི་བདག་མེད་པས། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ལྟོས་པ་མེད། །གང་ཡང་བདག་ནི་མེད་བཤད་པ། །དེ་ཕྱིར་དངོས་མེད་ཤེས་པར་གྱིས། །ཁམས་

[502B] །གཟུངས་ལ་རབ་ཏུ་ཤེས་པར་གྱིས་།ཆོས་རྣམས་ཐོབ་པ་མེད་པས་ནི། །དེ་ནི་གཟུངས་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་།ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་རྡོ་རྗེ་བཞིན་
དེ་དག་ལ་ནི་ཐ་དད་མེད། །དེ་ལྟར་དངོས་པོ་སྟོང་པ་སྟེ། །དེ་ཡི་ཕྱིར་ནི་དངོས་པོ་མེད། །ཆོས་ཀུན་གཡོ་བ་མེད་པ་སྟེ། །དེ་དག་ལ་ནི་བཤིག་པ་མེད། །དེ་དག་ལ་ནི་སྐྱེ་བ་མེད། །དེ་ཡི་ཕྱིར་
ནི་བཤིག་པ་མེད། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་འཇིག་མེད་ན། །ཡང་དག་རྗེས་སུ་མཐོང་བ་སྟེ། །གང་དག་གི་ནི་བྱང་ཆུབ་མཆོག་དེ་ནི་ཅུང་ཟད་རྟོགས་པ་མེད། །ཕྲ་རབ་ཆོས་ཀྱང་མ་དམིགས་
པས། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ནི་བྱང་ཆུབ་བཤད། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་གཟུང་དུ་མེད། །དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་མཚན་ཉིད་དོ། །གཟུགས་ཉིད་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར། །གཟུངས་ལ་གཟུགས་ནི་མེད་
པར་བཤད། །གཞན་དུ་གཟུགས་ནི་མ་གཏོགས་པར། །གཟུངས་སུ་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཟུགས་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཀྱང། །ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན། །དེ་བཞིན་ངོ་བོ་ཉིད་ཤེས་
ན༑ ༑གཟུངས་ནི་ཉེ་བར་འབྱུང་བ་ཡིན། །གཟུངས་འདི་བྲི་བར་བྱ་བ་ནི། །མིང་ཙམ་ལ་ཡང་གནས་པ་སྟེ། །གཟུངས་ཞེས་ངེས་པར་བརྗོད་པ་ཡི། །ཆོས་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མིག་ལ་
གཟུངས་སུ་ཤེས་པར་གྱིས། །དེ་ནི་འཁོར་ལོས་བསྟན་པ་སྟེ། །ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ནི་མ་ཆགས་པ། །དེ་ལ་གཟུངས་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཡིད་ནི་གཟུངས་སུ་ཤེས་པར་

[503A]༄༅། །གྱིས༑ ༑དེ་ནི་འཁོར་ལོས་བསྟན་པ་སྟེ། །ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ནི་མ་ཆགས་པ། །གཟུངས་སོ་ཞེས་ནི་བཤད་པ་ཡིན། །འདིར་ནི་བཤད་པ་མཐའ་ཡས་པ། །ཆོས་
རྣམས་དེ་ལྟར་ཤེས་གྱུར་ན། །ཇི་ཙམ་ཅུང་ཟད་དམིགས་མེད་པ་།ཐམས་ཅད་དུ་ནི་གཟུངས་ཞེས་བཤད། །དམིགས་པ་མང་པོ་མི་མཐོང་བར། །མི་གནས་པར་ནི་འཆད་བྱེད་དེ། །ཆོས་
རྣམས་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མེད། །མཚན་མ་མེད་ཅིང་མཚན་ཉིད་མེད་།གཟུངས་འདོད་གང་ཞིག་འགྲོ་བྱེད་པ། །ཆོས་རྣམས་དེ་ལྟར་ཤེས་གྱུར་ཅིང། །ཆགས་པ་མེད་པར་རབ་འཆད་
ན༑ ༑གཟུངས་ནི་བཞག་པར་གྱུར་པ་ཡིན། །འཇམ་དཔལ། སྔོན་བྱུང་བ་འདས་པའི་དུས་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། རིག་པ་དང་
ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་
ཏ་ལ་ལའི་སྒྲོན་མ་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ནི་རྡུལ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏེ་མཉམ་པ། ཉམས་དགའ་བ། མཛེས་པ། བལྟ་ན་སྡུག་པ། དག་
བ༑ འབྱོར་བ། རྒྱས་པ། མི་དང། སྐྱེ་བོ་མང་པོས་གང་བར་གྱུར་ཏོ། །འཇམ་དཔལ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ནི་བཻཌཱུརྱ་ལས་གྲུབ་ཅིང་གསེར་སྐུད་མིག་མང་རིས་སུ་བྲིས་ཏེ། མིག་མང་

[503B]དང། འབྲས་བུར་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ། །ས་ཆེན་པོ་དེའང་ཀ་ཙ་ལིནྡི་ཀ་ལྟར་རེག་ན་བདེ་བར་གྱུར་ཏོ། །འཇམ་དཔལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་
དེ་ན་དུད་འགྲོ་དང། ཡི་དྭགས་དང། ལྷ་མ་ཡིན་ཐམས་ཅད་མེད་པར་གྱུར་ཏོ། །འཇམ་དཔལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་སེམས་ཅན་གང་དག་སྐྱེས་པ་དེ་དག་ཀྱང་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་
དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེའང་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པར་གྱུར་ཏེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ཤིང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་སོ། །གྲོང་ཁྱེར་དེ་ནི་འབྱུང་
བ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་གྱུར་ཏོ། །འཇམ་དཔལ། དེའི་ཚེ་ན་མི་རྣམས་ཀྱི་ཚེའི་ཚད་ནི་ལོ་འབུམ་ཚང་བར་གྱུར་ཏེ། མཚང་བར་འགའ་ཡང་འཆི་བའི་དུས་བྱེད་པ་མེད་དོ། །འཇམ་དཔལ། གྲོང་ཁྱེར་
འབྱུང་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དེར་རྒྱལ་པོ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། འཇམ་དཔལ། རྒྱལ་པོ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་བུ་སྟོང་ཡོད་པར་གྱུར་ཏོ། །ཡང། འཇམ་དཔལ། རྒྱལ་
པོ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་བུ་སྟོང་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཏ་ལ་ལའི་སྒྲོན་མཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་དང་བཅས་པ་ལ་ན་བཟའ་དང། བཤོས་དང་
མལ་སྟན་དང། ན་བའི་གསོས་སྨན་དང། ཡོ་བྱད་རྣམས་ཀྱིས་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པར་གྱུར་ཏོ། །བདེ་བའི་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་བཀུར་སྟི་བྱས་པར་གྱུར། བླ་མར་བྱས་པར་གྱུར། བསྟི་

[504A]༄༅། །སྟོང་བྱས་པར་གྱུར། རིམ་གྲོ་བྱས་པར་གྱུར། མཆོད་པ་བྱས་པ་གྱུར་ཏོ། །འཇམ་དཔལ། དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་བུ་སྟོང་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བཅོམ་ལྡན་
འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཏ་ལ་ལའི་སྒྲོན་མ་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཀུན་ཞུས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེས་ཀྱང་དེའི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་མཁྱེན་ནས་ཆོས་ཀྱི་
རྣམ་གྲངས་འདི་བཤད་པར་གྱུར་ཏེ། ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་རྒྱལ་པོ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་དེ་བུ་སྟོང་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཆོས་ཤེས་པར་གྱུར་ཏོ་།ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཐོས་ནས་སྤོབས་པ་རྒྱུན་མི་
འཆད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །འཇམ་དཔལ། དེ་ལྟ་བས་ན་ད་ལྟར་རམ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདས་ཀྱང་རུང་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་ལ་ལ་སྤོབས་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་
ཅིང་སྤོབས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་འདི་འདོད་པ་དེས། ཟབ་པ། ཆགས་པ་མེད་པ། འདི་འདྲ་བའི་གནས་ཀྱི་ཆོས་ལ་བརྩོན་པར་བྱ། བསླབ་པར་བྱ། ཆོས་ཀྱི་ཚིག་ཟབ་མོ་འདི་ལྟ་བུ་གཟུང་བར་
བྱའོ༑ །ཀུན་ཆུབ་པར་བྱའོ། །ཁ་ཏོན་དུ་བྱའོ། །ཆོས་ཟབ་མོའི་རྣམ་གྲངས་འདི་ལྟ་བུ་ཀུན་ཆུབ་པར་བྱས་ནས་གཞན་ལའང་བསྟན་པར་བྱའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སེར་སྣ་མེད་
པར་བྱའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །མ་འོངས་པའི་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་

[504B]ཕྱི་མའི་ཚེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་སླར་ཡང་སྤྱོད་པར་འགྱུར་བར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་
གསོལ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པའི་གསོལ་པ་བཏབ་པ་མཁྱེན་ནས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་སོ། །དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དང། ཆོས་ལ་བཟོད་པས་འདུལ་བ་དག་བཟོད་
པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་དང། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་དང། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་བརྟན་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་དང། དེ་མ་ཡིན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གཞན་དག་དང། ཉན་ཐོས་
ཆེན་པོ་དེ་དག་དང། ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེ་དང། ལྷ་དང། མི་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། དྲི་ཟར་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཡི་རངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་
པ་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །འཕགས་པ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་རྫོགས་སོ།། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་

[505A]༄༅། །པོ་ཤཱཀྱ་པྲ་བྷ་དང། ཞུས་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བནྡེ་རཏྣ་རཀྵི་ཏས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ། སྐད་གསར་བཅད་ཀྱིས་ཀྱང་
བཅོས་ལགས་སོ།། དགེའོ་མངྒ་ལམ་།